8ad7a411-4dbb-44ac-8d3c-9e334bd1dc1d.pdf
Tekst van het document
Daarnaast heeft de nieuwbouw te maken met capaciteitsproblemen bij energie- en andere toeleveranciers waardoor de uitvoering van al wel verkochte projecten vertraagt en oplevering later plaats vindt dan gepland. In de tweede helft van dit jaar zullen lokaal meerdere nieuwe woningbouwprojecten in verkoop komen; dan zal een beter beeld ontstaan van het lokale marktperspectief. In De Gilden en Het Palet (031,032 en 034) zijn de grondverkopen afgerond of in de eindfase. In het Palet moeten nog circa 34 woningen worden verkocht, de levering zal in 2023/2024 plaatsvinden. Binnen de grondexploitatie De Havenkade 1e fase (127) zijn de laatste woningen in aanbouwen in verkoop. In de Havenkade 2e fase (129) wordt een koopovereenkomst gesloten voor de realisatie van ongeveer 133 woningen. Alle percelen zijn in eigendom en de sloop zal binnenkort aanvangen. Voor de grondexploitatie Spoorzone (124) is de bouw van de appartementen in de afrondende fase en is voor de realisatie van 81 woningen een overeenkomst in voorbereiding. In Dronten West Centrumgebied (015) is een koopovereenkomst in voorbereiding voor de realisatie van 35 sociale huur appartementen. Voor het ECU terrein (012) worden er gesprekken gevoerd ten behoeve van de ontwikkeling van ongeveer 12 levensloopbestendige woningen en circa 40 (intramurale) zorg appartementen. De ontwikkelaar heeft het conceptplan verder uitgewerkt.
Indien er tot overeenstemming kan worden gekomen met de ontwikkelaar zal de gewijzigde ontwikkeling (aangepast bestemmingsplan en herziene grondexploitatie), ter vaststelling worden voorgelegd aan college en raad. De ontwikkeling binnen de grondexploitatie De Graafschap 1e fase (231) te Biddinghuizen is in een afrondend stadium. Voor de eerste 2 vrijstaande kavels is samen met de 4 kavels in de eerste fase in mei de optietermijn opengesteld. Verwacht wordt dat in de tweede helft van 2023 een aanbestedingstraject voor ongeveer 48 rij- en 2^1 kapwoningen wordt opgesteld. Voor de Graafschap 2e fase (232) is er overeenstemming RVB over de aankoop van de benodigde gronden. Voor de particuliere kavels als zowel de woonwerk kavels (dubbelbestemming) in Bloemenzoom (371) is in 2022 veel interesse geweest. Er zijn nu nog 2 woonwerk kavels beschikbaar/onder optie.
Voortgangsrapportage 2023
54
In het kader van de Coronacrisis zijn in 2020 de optietermijnen voor de particuliere kavels verruimd van 3 naar 6 maanden. Net als in 2021 en 2022 is dit voor 2023 gehandhaafd. De achterliggende reden is nu niet de Coronacrisis maar de economische onzekerheid. Voor de herontwikkeling van de locatie Het Koetshuis in Biddinghuizen tot een gezondheidscentrum met appartementen is een grondexploitatie opgesteld en aan u als raad aangeboden voor besluitvorming in de raad van 8 juni 2023. Hieronder is aangegeven per grondexploitatie wat op 1 juni 2023 in de administratie is verwerkt (factuur grondverkoop) en via optie/overeenkomsten is aangegaan. Onder het kopje geraamd is de verwachte fasering van de grondopbrengst met het aantal woningen in 2023 vanuit de grondexploitatie opgenomen. De daadwerkelijke oplevering van de woning kan 1 tot 2 jaar duren.
Initiatieven Derden Naast dat de gemeente via de grondexploitatie gronden uitgeeft voor woningbouw, zijn er ook derden die woningbouw realiseren. Dit gebeurt bij voorkeur op basis van een anterieure overeenkomst met de gemeente waarin de (financiële-) afspraken voor de ontwikkeling wordt vastgelegd. Het betreft hier voormalig tuincentrum De Boeg (61 won), De Flevomanege (150 won), Parkresidentie (98 won), Rikken-De Noord (79 won, waarvan 20 in de grondexploitatie), Swifterbant-Zuid (ca. 770 won). Binnen het Hanzekwartier zijn op dit moment voor nog eens 3 ontwikkelingen gesprekken gaande. Hierbij is de gemeente bij één ontwikkeling als mede grondeigenaar rechtstreeks betrokken in de initiatieffase. Voor de ontwikkeling van bedrijventerrein De Toekomst in Biddinghuizen is ook een anterieure overeenkomst afgesloten. In het najaar is de planning om de ontsluiting op de Oldebroekerweg te realiseren.
Voortgangsrapportage 2023
55
Bedrijventerreinen De grondverkopen bedrijfskavels zijn met name bestemd voor de vestiging van distributie en productiebedrijven. Op dit moment zijn 8 kavels verkocht en in de administratie verwerkt (stand 01-06-2023). Binnen Business Zone Delta zijn geen reguliere kavels meer beschikbaar. Daarnaast wordt onderzocht om een deel van de kantoorkavels om te zetten naar reguliere bedrijfskavels. Met voorgaande wijzigingen dient ook de grondexploitatie te worden gewijzigd. E.e.a. ander is ambtelijk in voorbereiding en zal aan het college en raad worden voorgelegd. Voor 2 percelen binnen de Poort van Dronten 1e fase van totaal 14.906 m2 en 2 percelen binnen Tarpan van 8.057 m2 zijn (optie-)overeenkomsten gesloten. Op dit moment zijn er reserveringen voor 4 percelen van totaal 37.745m2. Deels ligt er voor de 3e fase Poort van Dronten nog een uit te werken bestemmingsplan. De gronden zijn in eigendom van het Rijk. Voor dit onderzoek is een geraamd bedrag van € 30.000 exclusief btw benodigd. Daarnaast is het ook nodig een onderzoek te doen naar een andere hoofdontsluiting vanuit de N 307. Hiervoor dient een verkeerskundige studie te worden gedaan naar de mogelijkheden. Hiervoor dient ook overleg te worden gevoerd met de Provincie en het Rijk (RVB). Hiervoor wordt een budget gevraagd van € 40.000.
De raad zal worden gevraagd om deze middelen beschikbaar te stellen via een apart raadsvoorstel. Binnen bedrijventerrein Oldebroekerweg (Biddinghuizen) zijn alle reguliere kavels uitgegeven. Er zijn alleen nog 3 woonwerk kavels beschikbaar aan de Koornmaaier, Aan de entree, bij de Baan, van dit bedrijventerrein ligt op de hoek nog een perceel grond met bestemming bedrijventerrein (De Driehoek, 271). Tot op heden was dit terrein nog niet geschikt om te worden uitgegeven in verband met aanwezigheid van een hogedruk gasleiding. Inmiddels is deze leiding omgelegd en is de loze leiding weggehaald. Ambtelijk wordt nu gewerkt aan de benodigde werkzaamheden om dit terrein actief uit te kunnen gaan geven als bedrijventerrein. Hiervoor moet eerst de mogelijkheden worden onderzocht van het ruimtegebruik op basis van een stedenbouwkundige uitwerking. Hieronder is aangegeven per grondexploitatie wat op 1 juni 2023 in de administratie is verwerkt, optie/overeenkomsten en reserveringen zijn aangegaan. Daadwerkelijke bouw en oplevering zal gedurende het jaar 2023 en verder plaatsvinden. De stijgende rente, hoge bouw- en energiekosten zullen mogelijk ook gevolgen krijgen voor de ontwikkeling van bedrijventerreinen. Hoewel er in de eerste helft van 2023 relatief veel grond verkocht is.
In zijn algemeenheid merken we op dat er bedrijven zijn die voorzichtig zijn en wachten met investeren tot er meer zekerheid over de economische situatie ontstaat. Anderzijds merken we dat het in bepaalde onderdelen van sectoren juist heel goed gaat en de bereidheid tot investeren toeneemt. Het is lastig in te schatten hoe zich dit de komende periode ontwikkelt.
Voortgangsrapportage 2023
56
Jaarresultaat 2023 Het afgelopen jaar is de markt voor gebiedsontwikkeling sterk in beweging, mede door de gevolgen van de oorlog in Oekraïne en de nasleep van coronacrisis. De door de Europese Unie ingevoerde Rusland-boycot leidt ertoe dat veel landen, waaronder Nederland, kampen met problemen van gas- en olietoevoer. Dit zorgt voor hoge energiekosten en daarmee voor hogere kosten voor het bouw- en woonrijp maken en de woningbouw (GWW- en bouwkosten). Verder zijn zowel de inflatie als de hypotheekrente aanzienlijk gestegen in een korte tijd, wat leidt tot beduidend hogere maandlasten van huishoudens. Dit zet ook de betaalbaarheid van woningen onder druk. Deze ontwikkelingen hebben ook rechtstreeks effect op gebiedsontwikkeling en grondexploitaties. Een aantal grondexploitaties is daarom begin 2023 op basis van de bijgestelde prijzen en verwachtingen herzien en geactualiseerd en ter vaststelling aangeboden aan de raad. Dit heeft geleid tot een toename van het benodigd krediet van circa € 3,5 miljoen. De grondexploitaties welke niet herzien en geactualiseerd en ter vaststelling zijn aangeboden worden naar verwachting minder beïnvloed door de economische ontwikkelingen. Echter is ook voor deze grondexploitaties de recente ontwikkeling een mogelijke bedreiging. Het is op basis van de huidige gegevens zeer moeilijk om dit effect in cijfers en Euro’s uit te drukken.
Het jaarresultaat wordt bepaald door de mutaties in de voorzieningen, het resultaat van grondexploitaties die worden afgesloten en vrijval bestemmingsreserve(s). De tussentijdse winstneming op basis van de POC- methode is niet berekend. Dit omdat pas aan het eind van het jaar zekerheid is te geven wat daadwerkelijk als kosten en opbrengsten is verwerkt en daarmee op dat moment het percentage daadwerkelijk kan worden bepaald. Voor mogelijke eenmalige tegenvallers van de ontwikkeling van Het Palet, is naar aanleiding van een amendement van de gemeenteraad in 2013 (28-11-2013) B13.001509 door de raad een bestemmingsreserve gevormd van € 1,6 miljoen. Gezien de voortgang van deze ontwikkeling kan deze bestemmingsreserve eind 2023 vrijvallen. Bij de besluitvorming van de jaarrekening zal dit als apart besluit worden meegenomen. Gezien de huidige ontwikkelingen verwachten wij voor het komend jaarresultaat geen grote afwijkingen t.o.v. van de stand van de voorzieningen. De vrijval van de bestemmingsreserve Het Palet levert een positief resultaat op van € 1,6 miljoen. Wonen en bouwen Woningmarkt algemeen Momenteel zien we een kanteling van de woningmarkt. Door de stijgende hypotheekrente, hoge energielasten en hoge bouwkosten zijn we van een situatie met veel vraag, forse prijsstijgingen en overbiedingen terecht gekomen in een markt met dalende prijzen en een voorzichtige consument.
Potentiële kopers nemen een afwachtende houding aan, waarbij eerst de oude woning verkocht wordt voordat er een nieuwe woning wordt gekocht. Woningmarktdeskundigen denken dat er niet zozeer sprake is van vraaguitval, maar van vraaguitstel en dat de markt tijd nodig heeft om zich aan te passen aan deze nieuwe werkelijkheid. Ook in de nieuwbouw neemt de verkoopbaarheid af, met name in de hogere prijsklassen. Hoewel er bij elk project specifieke factoren kunnen spelen, kan dit mogelijk tot gevolg hebben dat projecten vertragen (niet behalen van het vereiste verkooppercentage) of in het uiterste geval uit de verkoop worden gehaald.
Voortgangsrapportage 2023
57
Ook bij potentiële locaties merken we dat als gevolg van de huidige marktontwikkelingen ‘de druk’ vanuit ontwikkelaars om in te stappen en tempo te maken wat minder wordt. Daarnaast heeft de nieuwbouw te maken met capaciteitsproblemen bij energie- en andere toeleveranciers waardoor de uitvoering van al wel verkochte projecten vertraagt en oplevering later plaats vindt dan gepland. In de tweede helft van dit jaar zullen lokaal meerdere nieuwe woningbouwprojecten in verkoop komen; dan zal een beter beeld ontstaan van het lokale marktperspectief. Realisatie van circa 300 – 350 nieuwe woningen; Op dit moment is de inschatting dat circa 250 woningen zullen worden opgeleverd. Dit is minder dan gepland. De oorzaken hiervoor zijn divers, en per project verschillend. Soms is de bouw later gestart in verband met een bezwaarschrift (RO procedure), soms spelen capaciteitsproblemen binnen de keten (nuts- en andere toeleveranciers). Daarnaast zien we dat ontwikkelaars het afgelopen half jaar toch voorzichtiger zijn geworden om een eerder gepland project in één keer op de markt te brengen; men kiest dan eerder voor een fasering. Voortzetting in 2022 gestarte uitgifte Startersleningen en realisatie industrieel/modulair startersconcept; Vanaf januari 2023 konden de eerste aanvragen worden ingediend. Inmiddels zijn 7 aanvragen ingediend en ook toegekend.
Alle aanvragers zijn woonachtig in de gemeente Dronten; 5 aanvragers waren nog inwonend, 2 aanvragers zijn doorgestroomd vanuit een huurwoning. Er zijn nog geen permanente industriële/modulaire concepten gerealiseerd. Realisatie Flexwoningen Doelgroep spoedzoekers en statushouders/ontheemden: De gemeente heeft een subsidie verkregen om 120 flexwoningen te realiseren samen met OFW. Dit gaat om een bedrag van € 1,44 miljoen. Doelgroep arbeidsmigranten: Op het gebied van arbeidsmigranten wordt het beleid herzien. Naar verwachting zal in Q4 van dit jaar dit beleid aan de raad worden voorgesteld. De gemeente zal hier een actieve en regisserende houding aannemen voor de realisatie van tijdelijke huisvesting voor deze doelgroep. Opstellen nieuwe Woonvisie (inclusief Woonzorgvisie) Het traject naar een nieuwe Woonvisie (woonperspectief) is gestart. Door middel van interviews en sessies worden medewerkers van de gemeente Dronten, het college van B&W, de gemeenteraad en externe stakeholders in de komende maanden betrokken bij het formuleren van de lange termijnvisie. In samenspraak met de griffie c.q. het presidium is onze intentie de bijeenkomst met de gemeenteraad nog voor de zomervakantie in te plannen.
Het streven is om voor het einde van 2023 een lange termijnvisie op wonen in Dronten aan de raad aan te kunnen bieden, die het kader zal vormen voor een verdere vertaling in strategieën en maatregelen. Een historisch besluit voor Dronten is genomen. De gemeente Dronten gaat geleidelijk groeien naar 60.000 inwoners in 2050. Dat staat in de visie 'Richting aan Groei' die de gemeenteraad heeft vastgesteld. Maar waar komen al die woningen? En hoe houden de Drontense dorpen hun eigen karakter en kwaliteiten? Deze video laat zien hoe Dronten wil bijdragen aan het woningtekort van de provincie Flevoland en heel Nederland. De visie 'Richting aan Groei' legt een basis voor woningbouwplannen van in totaal 9000 woningen tot 2050. Hiermee kan Dronten van betekenis zijn voor de regio en voor heel Nederland. Slimme samenwerkingen met lokale, regionale en nationale partners moeten dit mogelijk maken. Hiertoe blijven we voortdurend met inwoners, belanghebbenden, maatschappelijke partijen en medeoverheden in gesprek. Voortgangsrapportage 2023
58
Specifieke regelingen woningbouwopgave Rijk Beschikking Regeling huisvesting aandachtsgroepen (C56 in kader van flexwonen) De opgave voor de huisvesting van aandachtsgroepen is urgent. Deze groepen hebben nu al veel moeite met het vinden van betaalbare woonruimte en leven in sommige gevallen in onwenselijke omstandigheden. Tegelijkertijd komt de bouw van woningen voor deze doelgroepen ook onder normale omstandigheden niet makkelijk van de grond vanwege vraagstukken rondom draagvlak onder bewoners, de behoefte aan voorzieningen in de buurt zoals zorg/begeleiding en financiële haalbaarheid van de woonoplossing. Bij het bouwen van woon- of verblijfsruimten voor aandachtsgroepen kan er sprake zijn van een financieel tekort. Middels deze subsidie wordt beoogd om gemeenten te stimuleren om extra woon- en verblijfsruimten voor aandachtsgroepen te realiseren, door een nijdrage te leveren aan het financiële tekort. Toekenningsbeschikking Woningbouwimpuls tweede tranche Dronten - Hanzekwartier (C9) Met de Woningbouwimpuls worden gemeenten beter in staat gesteld om een bijdrage te leveren aan het inlopen van het woningtekort en het meerjarig hoog houden van de bouwproductie.
Zo wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan 1) het versnellen van de woningbouw, 2) de beschikbaarheid van voldoende betaalbare woningen voor starters en mensen met een middeninkomen, inclusief 3) bijdragen aan de infrastructurele ontsluiting die daarvoor nodig is, het uitvoeren van het beleid waarmee de stikstofuitspraak wordt geadresseerd op het gebied van de woningbouw en het zorgdragen voor een kwalitatief goede leefomgeving. Met deze beschikking wordt de gemeente in staat gesteld om, in de periode 18-02-2021/18-02-2030, de realisatie van 816 woningen te faciliteren. Specifieke regelingen woningbouwopgave Provincie Regeling Flexpools - specifieke uitkering flexibele inzet ondersteuning woningbouw (2e tranche) Dit betreft een specifieke uitkering voor de financiering van extra in te huren (externe) capaciteit ter bevordering van de snelheid in de voorfase van de woningbouw of herstructurering. Ook kan de regeling worden ingezet voor ondersteuning bij het opstellen van een woon-zorgvisie. De regeling betreft een bijdrage van het Rijk die door de provincie wordt aangevuld c.q. verdeeld over de gemeenten. Dronten maakt onderdeel uit van de Woondeal regio ZUND (Zeewolde, Urk, NOP en Dronten). De provincie beoordeelt ingediende projecten aan drie voorwaarden : 1. Subsidiëring leidt tot versnelling bouwtempo; 2.
Projectkosten zijn niet te verhalen via een anterieure overeenkomst of grondexploitatie; 3. Projecten die het qua financiering (en capaciteit) sowieso ‘al moeilijk hebben’ en waarbij de subsidie écht het verschil kan maken. Dronten heeft ook een bijdrage ontvangen uit de 1e tranche en zet in op een vervolg vanuit deze 2e tranche. De provincie streeft ernaar om in Q3 tot subsidiebeschikkingen te komen. Dat betekent deze zomer aanvraag opstellen en indienen. Specifieke regelingen Klimaat en Energie Uitvoeringsmiddelen klimaat- en energiebeleid met het doel de CO2-uitstoot in de gemeente met ten minste 55% te laten afnemen in combinatie met de Klimaatakkoord. Hierbij richten wij ons op het energieloket en uitvoeringsprogramma Nieuwe Warmte. Naast het netwerk Duurzaamheid is de opstart van de energiecoaches een mooie ontwikkeling. Er gaan 15 energiecoaches in Dronten opgeleid worden. Deze vrijwillige energiecoaches gaan naar de inwoners toe om ze te helpen met de verduurzaming van de woning (advies, bewustwording enz.). Bij het grondstoffenbeleidsplan is ook stil gestaan bij de ontwikkeling van OFW met betrekking tot verduurzaming van hun woningbestand. Voortgangsrapportage 2023
59
Budgetoverhevelingen Woonperspectief: € 69.500 De gemeente Dronten stelde onlangs een visie op groei en de woningbouwopgave vast. Dat is een van de redenen waarom de huidige woonvisie aan vernieuwing toe is. De opvolger noemen we het Woonperspectief. Het Woonperspectief beschrijft waar Dronten nu staat en waar zij als woongemeente naar toe wil. Het Woonperspectief zal eind 2023 (in concept) gereed zijn.
Wijzigingen begroting 2023 Voorbereidingskredieten Swifterbant Zuid Het voorbereidingskrediet voor Swifterbant Zuid is per 1 januari afgesloten. Voor beide projecten is een anterieure overeenkomst opgesteld. Voor de verdere begeleiding van het project Swifterbant Zuid is een apart project in de administratie opgenomen waarin de kosten en opbrengsten van de afspraken uit de anterieure overeenkomst administratief worden verwerkt. De Boeg Het voorbereidingskrediet voor De Boeg kan per 31-12-2023 worden afgesloten. Gezondheidscentrum Biddinghuizen In juni wordt het voorstel voor het vaststellen van de grondexploitatie Gezondheidscentrum Biddinghuizen in de raad behandeld. De gemaakte voorbereidingskosten kunnen na besluitvorming administratief worden verwerkt in de grondexploitatie. Per 31-12-2023 kan dan het voorbereidingskrediet Gezondheidscentrum Biddinghuizen worden afgesloten. Flevomanege (De Zuid) Conform de anterieure overeenkomst is de grond aan de ontwikkelende partij van de locatie Flevomanege in het voorjaar 2023 geleverd. Hiermee zijn de eerder gemaakte voorbereidingskosten gedekt. Het voordelig saldo kan worden toegevoegd aan het algemeen resultaat. Voorbereidingskrediet Hanzekwartier De ontwikkeling van het Hanzekwartier heeft een lange doorlooptijd.
Het is niet mogelijk om alle voorbereidingskosten te dekken uit een eigen gemeentelijke grondexploitatie of bijdragen van derden voor de plantontwikkelingskosten opgenomen in een anterieure overeenkomst. Een voorbereidingskrediet loopt 5 jaar. De kosten gemaakt in 2016 en 2017 zijn voor het grootste deel administratief verwerkt in de huidige grondexploitaties binnen het Hanzekwartier. De kosten van 2018 (groot € 78.220) komt ten laste van het algemeen resultaat van 2023. Voor 2023 wordt via deze voortgangsrapportage een investeringsbedrag gevraagd van € 135.000.
Voortgangsrapportage 2023
60
Onderwerpen met structurele effecten of incidenteel >= 50.000 (in €)
Effect op begrotingssaldo 2023
Gevolgen CAO wijziging per 02-01-2023 *
-172.880
Totaal onderwerpen >= 50.000
-172.880
Decembercirculaire 2022 *
-33.921
Gevolgen CAO wijziging per 02-01-2023 *
-24.457
Meicirculaire 2023 *
8.947
Overige onderwerpen met incidenteel effect < 50.000
-9.729
Totaal onderwerpen < 50.000 Totaal effect begrotingssaldo 2023 pakket 8T
-59.160 -232.040
* structurele effecten
Voortgangsrapportage 2023
61
Bijlage 1 Meicirculaire 2023 Jaarlijks verschijnen meestal drie circulaires. Mei geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van de rijksoverheid, september van de vertaling van de Miljoenennota, december is op basis van de Najaarsnota en rondt het uitkeringsjaar zoveel mogelijk af. De meicirculaire 2023 is volgens planning verschenen. Deze circulaire bevat informatie over de actualisatie van het accres op basis van de Voorjaarsnota 2023 en een structurele rijksbijdrage vanaf 2027. De budgettair neutrale mutaties; te weten de taakmutaties en de compensatie voor loonen prijsstijging zijn verwerkt in deze voortgangsrapportage. Bij de septembercirculaire zijn de middelen voor jeugd op advies van de provincie deels al structureel verwerkt; deze worden nu ook met de meicirculaire 2023 verwerkt. Ontwikkeling begrotingssaldo Geactualiseerde meerjarenbegroting De effecten en verwerking van de meicirculaire 2023 leiden tot onderstaande geactualiseerde meerjarenbegroting: Ontwikkeling begrotingssaldo (in € x 1.000) Begrotingssaldo Kadernota 2024 VOOR VASTSTELLING waarvan incidenteel Structureel begrotingssaldo Kadernota 2024 VOOR VASTSTELLING Totale effect decembercirculaire 2022 Mutaties budgettair neutraal decembercirculaire 2022 Mutatie meicirculaire 2023 Reeds verwerkte wijzigingen jeugd (septembercirculaire 2022)
2023
2024
2025
2026
2027
2.692
3.419
3.756 1.989 5.74 5 -645
677
678
560
560
117 -637
118 -623
-17 7.207 2.289 4.411
-15 4.339 -845 3.371
-33 4.422 1.026 3.175
-5
39
-341
-442 -1.041 3.13 4 4.460 -582 -633 -15 1.608
-16 8.036 -2.484
Mutaties budgettair neutraal meicirculaire 2023 Mutaties over 2023 na decembercirculaire 2022 Overige mutaties
-968 -4.338 -150 18
waarvan incidenteel effect Effect op structureel begrotingssaldo na mutaties Begrotingssaldo na mutaties
379
355
224
-497
-457
-486 2.585
229 3.985
8 148
-319 243
-63 2.64 8
-686
-384 3.601 1.765 5.36 1
63
103
125
-201
waarvan incidenteel Structureel begrotingssaldo na mutaties
Voortgangsrapportage 2023
4.689
62
Detailuitwerking meicirculaire 2023 In de bijlage bij de meicirculaire 2023 zal een analyse worden gemaakt van de verschillen tussen de decembercirculaire 2022 en de meicirculaire 2023 en wat de effecten hiervan zijn op de meerjarenbegroting. Belangrijkste onderwerpen: -
Een bijstelling accres 2022: extra prijsbijstelling 2022 vanaf 2023.
-
De accressen voor de loon- en prijsontwikkeling (LPO accres) zijn van 2023 tot en met 2027 bijgewerkt.
-
Negatieve afrekening BTW-Compensatiefonds (BCF) 2022 eenmalig in 2023.
-
Een structurele rijksbijdrage vooruitlopend op de nieuwe financieringssystematiek.
-
Eénentwintig taakmutaties, waaronder een omvangrijke taakmutatie voor de tekorten Jeugdzorg in 2024 en 2025.
-
Vijf nieuwe decentralisatie-uitkeringen, de grootste mutatie betreft de decentralisatieuitkering Nationaal Actieplan in 2023.
-
De loon- en prijscompensatie (LPO) 2023 voor de volgende taken: -
IU Participatie: loon- en prijsbijstelling vanaf 2023;
-
IU Beschermd wonen: loon- en prijsbijstelling vanaf 2023.
-
Definitieve compensatie inkomstenderving 2021 voor 35 gemeenten.
-
Procesmededeling over de Energietoelage 2023.
Onderstaand wordt weer gegeven hoe de algemene uitkering zich ontwikkelt door toepassing van bovenstaande punten. Beginstand decembercirculaire 2023 inkomsten (in € x 1.000)
Ontwikkelingen uitkeringsfactor: Accresontwikkeling mei 2023, 2023 t/m 2027 Eenmalige rijksbijdrage financieringssystematiek Voorschot BCF plafond 2022 Nominale ontwikkelingen in de meicirculaire 2023 Overig Totaal ontwikkeling uitkeringsfactor Ontwikkelingen uitkeringsbasis Taakmutaties Mutaties WOZ-waarden IU/DU/SU 3 D's in het sociaal domein Totale effect Meicirculaire 2023 Eindstand Meicirculaire 2023
Voortgangsrapportage 2023
2023
2024
2025
2026
2027
77.726 76.153 77.578 73.454 71.200
584
1.319
2.200
2.374
2.474 2.157
-6
-6 572
2.832 96 4.247
1.925 173 4.298
1.323 81 3.778
1.079 190 5.900
-383 166 1.133 -4 124
782 3.093 16 -225 123
887 2.281 -158 -225 124
835 -33 -135 -225 119
769 -32 -111 -225 111
1.608 8.036 7.207 4.339 6.412 79.334 84.189 84.785 77.793 77.612
63
Ontwikkelingen uitkeringsfactor algemeen en basis De ontwikkeling van de algemene uitkering wordt voor een belangrijk deel bepaald door de ontwikkeling van de rijksuitgaven. Volgens het systeem van ‘samen de trap op en samen de trap af’ hebben wijzigingen in de rijksuitgaven direct invloed op de omvang van het gemeentefonds. De jaarlijkse toename of afname van het gemeentefonds, voorvloeiend uit de trap op trap af methode wordt het accres genoemd. Accressen Sinds de meicirculaire 2022 is het accres gesplitst in een volume- en een nominaal deel, waarbij het nominale deel ter compensatie is van loon- en prijsstijging en het volumedeel ter compensatie van bevolkingstoename en reëel accres. In de meicirculaire 2023 zijn de LPO-accressen voor de jaren 2023 tot en met 2027 bijgewerkt en is sprake van een opwaartse bijstelling voor alle jaren. Structurele rijksbijdrage vanaf 2027 Vooruitlopend op een nieuwe financieringssytematiek heeft het kabinet in de septembercirculaire 2022 in 2026 eenmalig middelen beschikbaar gesteld. Dit bedrag is in de meicirculaire 2023 vanaf 2027 structureel opgenomen. Later dit jaar, in de septembercirculaire 2023, wordt van dit bedrag nog een (klein) deel in het BTWcompensatiefonds (BCF) gestort.
Nieuwe financieringssystematiek Het kabinet heeft besloten om het gemeentefonds voor de volume-ontwikkeling vanaf 2027 te indexeren op basis van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product. In de meicirculaire 2023 is een beschrijving van de hoofdlijnen van een nieuwe financieringssystematiek opgenomen. De nieuwe financieringssystematiek houdt in dat de volumeontwikkeling van het gemeentefonds vanaf 2027 wordt gebaseerd op een historisch gemiddelde van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product (bbp). In de meicirculaire 2023 is de nieuwe financieringssystematiek nog niet verwerkt. BTW-Compensatie Fonds (BCF) Het BCF-plafond bedraagt voor gemeenten € 3,7 miljard in 2022. Als de gezamenlijke declaraties onder het plafond blijven wordt het verschil in het gemeentefonds gestort. Bij overschrijding van het plafond volgt een uitname. Het plafond muteert jaarlijks met het accrespercentage, maar door de bevriezing van het accres in 2022 tot en met 2025 is het plafond in die jaren ook gefixeerd. In de septembercirculaire 2022 is een voorschot voor het jaar 2022 verstrekt. Gemeenten hebben iets meer gedeclareerd bij het BCF, waardoor in deze circulaire de afrekening plaats vindt in 2023 als incidentele onttrekking. De afrekening heeft ook structurele gevolgen.
Voor de begroting 2024 met bijbehorende meerjarenraming mag de raming maximaal gelijk zijn aan de afrekening van 2022. De provinciaal toezichthouders gebruiken dit als richtlijn bij het beoordelen van de (meerjaren)begroting 2024-2027.
Taakmutaties Met een taakmutatie wordt bedoeld een compensatie (positief of negatief) voor het uitvoeren van een nieuwe taak of het uitvoeren van een bestaande taak door andere overheidslagen. Een deel van deze compensaties en onttrekkingen verlopen budgettair neutraal door de aanpassing van de bijbehorende budgetten.
Voortgangsrapportage 2023
64
In de meicirculaire 2023 zijn éénentwintig taakmutaties opgenomen; de taakmutaties voor de gemeente Dronten met een grotere omvang zijn: - Flankerend beleid energiearmoede eenmalig in 2023 - Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden eenmalig in 2023 - Jeugdzorg bijstelling voor 2024 en 2025 - Jeugdhulp: loon- en prijsbijstelling voor 2024 en 2025 - Voogdij 18+: loon- en prijsbijstelling voor 2023 tot en met 2025 - Compensatieregeling Voogdij 18+ eenmalig in 2023 (negatief) - Werkdrukverlaging jeugdbescherming eenmalig in 2023 (negatief) - Integraal Zorgakkoord (Wmo abonnementstarief) structureel vanaf 2025 - Terugdraaien eigen bijdrage huishoudelijke hulp Wmo structureel vanaf 2025 - Herinvoering eigen bijdrage Wmo structureel vanaf 2026 (negatief) In onderstaande tabel zijn de taakmutaties weergegeven die in de meicirculaire 2023 zijn opgenomen: Taakmutaties Meicirculaire 2023
2023
2024
2025 2026 2027
8 -19
8
9
8
8
-9 81
-9
-9
-9
-8
112
115
2 12 2 168 2.798
2 13 2 97 1.700 187
2
1
-2
-2
179
175
159 -371 1 -33
155 -362 1 -32
(in € x 1.000)
Wet nieuwe procedure vaststelling verkiezingsuitslag GDI voorzieningen 2022 Verdeling structurele middelen Wet goed Verhuurderschap Flankerend beleid energiearmoede Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Loon- en prijsbijstelling 2023 Voogdij 18+ Compensatieregeling voogdij 18+ Werkdrukverlaging jeugdbescherming Voorschoolse educatie Loon- en prijsbijstelling 2023 participatie Handhaving energielabel C kantoren Loon- en prijsbijstelling 2023 AP Jeugdhulp Jeugdzorg Integraal Zorgakkoord (WMO abonnementstarief) Terugdraaien eigen bijdrage huishoudelijke hulp WMO Herinvoering eigen bijdrage WMO Afronding Totaal verschil
65 109 -64 -22 4 11 2
167 -2 166 3.093 2.281
Jeugdzorg Het Rijk en de VNG hebben 18 april dit jaar een financieel principeakkoord bereikt voor de Hervormingsagenda Jeugd. In de meicirculaire 2023 wordt voor jeugdzorg, onder voorbehoud van omzetting naar een definitief akkoord op de Hervormingsagenda, voor 2024 2025 extra middelen beschikbaar gesteld. Van de extra middelen wordt een deel vanuit de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) ingezet voor de investeringen en uitvoeringskosten van de Hervormingsagenda. Voor de jaren 2026 en verder blijven de middelen gereserveerd en zal toevoeging aan de algemene uitkering plaatsvinden na het advies van de deskundigencommissie en besluitvorming daarover.
Voortgangsrapportage 2023
65
Verder is één van de financiële afspraken in het principeakkoord dat de huidige besparingsreeks voor 2023 tot en met 2025 bevroren is. Voor 2026 en 2027 staan besparingen vooralsnog ingeboekt op de Rijksbegroting en ook zijn afspraken gemaakt over een aanvullende besparing voor 2024, waarbij de Rijksoverheid de verantwoordelijkheid heeft om deze besparing in te vullen met (wettelijke) maatregelen. Voor 2024 geldt dat de geraamde extra besparing vanwege een vertraging in de totstandkoming van de Hervormingsagenda Jeugd is vervallen. Het vervallen van de extra korting voor 2024 heeft geen budgettair effect. Het verloopt budgettair neutraal, omdat gemeenten in de begroting voor Jeugdzorg rekening moeten houden met de voorgenomen besparing en een lagere raming voor de uitgaven. Decentralisatie- en integratie-uitkeringen In de meicirculaire zijn nieuwe decentralisatie-uitkeringen opgenomen. Voor de gemeente Dronten gaat om de volgende DU’s: DU Wet Goed Verhuurderschap in 2023 Taal voor ontheemden uit Oekraïne in 2023 Link naar Meicirculaire 2023 via https://www.rijksoverheid.nl/documenten/circulaires/2023/05/31/meicirculairegemeentefonds-2023
Voortgangsrapportage 2023
66