CConstaterende datdrimmelen
Koppel je AI →
Document · PDF

[2024037845] 20241017 Begroting 2025

Raad 7 november 2024, gemeente drimmelenBij agendapunt: Begroting 2025 gemeente Drimmelen35.386 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 4

t.b.v. Overhead - binnendienst (in aantallen) t.b.v. Overhead - buitendienst (in aantallen)

75.118

86.516

86.516

86.516

86.516

30

0

0

0

0

Overige programma's (in aantallen)

183.352

187.608

187.608

187.608

187.608

Totaal geraamde uren organisatie (o.b.v. 1.400 uur p.FTE) (in aantallen)

258.500

274.124

274.124

274.124

274.124

Uurtarief Overhead

56,83

63,05

61,35

61,09

61,30

Uurtarief Salariskosten binnendienst

62,67

63,84

63,84

63,84

63,84

Uurtarief Salariskosten buitendienst

44,63

48,39

48,39

48,39

48,39

Afvalstoffenheffing De ontwikkelingen die hebben plaatsgevonden binnen de gemeente Drimmelen in 2024 zullen een doorwerking hebben in 2025. In oktober 2024 zijn de minicontainers voor papier aanbesteed en uitgezet. Daarnaast is in de raad aangedragen de zomer GFT-inzameling, waarin er extra GFT-routes gereden worden, te schrappen. In de conceptbegroting is deze extra ronde GFT af geraamd. Dit betekent een besparing van circa € 125.000. Op basis van ontwikkelingen is de verwachting dat de kosten zullen gaan stijgen in 2025. De routes voor OPK en Rest zullen aangepast worden. Echter, hiervoor verwachten wij per saldo geen noemenswaardige stijging van de kosten. Het containermanagement (Diftarlijn) wordt duurder (ca € 30.000). Ook zal de milieubelasting gaan stijgen. We hebben geen zicht op de daadwerkelijke kostenstijging. Deze verwachten we in het vierde kwartaal van 2024. De VNG is in gesprek met Verpact over nieuwe afspraken voor een ketenovereenkomst. Deze is door VNG in 2024 opgezegd. Dit heeft mogelijk invloed op de vergoeding die wij krijgen voor het inzamelen van PMD afval. Wat precies de financiële consequenties gaat zijn, is nog niet duidelijk. Zeer waarschijnlijk zullen de nieuwe richtlijnen niet in de eerste helft van 2025 van kracht gaan en er een overgangsperiode plaats zal vinden. VNG heeft de ambitie uitgesproken dat er geen gat in het budget mag vallen.

Dit jaar zetten we 35% van de voorziening in om niet de gehele inflatie, toename salaris- en overheadkosten en hoge rentestijgingen ten laste te brengen aan de inwoners. Rioolheffing In 2023 stelden we het nieuwe water en rioleringsplan op. Tot dat moment rekenden we lage eenheidsprijzen voor investeringen. Hierdoor waren de ramingen te laag. Dit hebben we omhoog gebracht, omdat we regelmatig met hogere aanbestedingen te maken hadden. Verder was de inflatie op het gebied van investeringen en onderhoud van civieltechnische werken erg hoog. Voor jaar 2025 is uitgegaan van een indexering van 2,3% (meicirculaire). De rioolheffing dekt de kosten voor inzameling en transport voor hemel- en afvalwater, beheer en onderhoud van het rioleringssysteem. Bij de jaarrekening wordt het resultaat verrekend met de voorziening (in het kader van 100% kostendekkendheid). Met het eventuele overschot vulden we een voorziening. Dit jaar zetten we 35% van de voorziening in om niet de gehele inflatie, toename salarisen overheadkosten en hoge rentestijgingen ten laste te brengen aan de inwoners.

81

Tabel Par.B-4: Overzicht tarieven riool- en afvalstoffenheffing (na inzet voorziening) Afvalstoffenheffing

2022

2023

2024

2025

Stijging t.o.v. 2024

vastrecht tarief

€ 146,49

€ 156,32

€ 227,23

€ 209,08

€ 18,15-

- per lediging gft containerinhoud 25 liter

€ 0,80

€ 0,80

€ 0,80

€ 0,80

€-

- per lediging gft containerinhoud 140 liter

€ 3,50

€ 3,50

€ 3,50

€ 3,50

€-

- per lediging ov.huish.afvalst. cont.-inh. 40 liter

€ 2,45

€ 2,45

€ 2,70

€ 3,75

€ 1,05

- per lediging ov.huish.afvalst. cont.-inh. 240 liter

€ 11,70 € 11,70 € 12,90 € 17,90

€ 5,00

- per aanbieding toegangspas perscontainer

€ 2,45

€ 2,45

€ 2,70

€ 3,75

€ 1,05

- per perceel bij verzamelcontainers

€ 111,06

€ 118,51

€ 172,27

€ 158,51

€ 13,76-

- per aanvraag

€ 17,50 € 17,50 € 17,50 € 17,50

€-

- per 0,5 m³

€ 30,00 € 30,00 € 30,00 € 30,00

€-

€ 45,00 € 45,00 € 45,00 € 45,00

€-

-grove huishoudelijke afvalstoffen per 10 kilogram

€ 2,15

€ 2,15

€ 2,15

€ 2,15

€-

- bouw- en sloopafval per 10 kilogram

€ 2,15

€ 2,15

€ 2,15

€ 2,15

€-

- schoon puin per 10 kilogram

€ 0,50

€ 0,50

€ 0,50

€ 0,50

Rioolheffing

2022

2023

2024

2025

vastrecht tarief

€ 66,74

€ 117,46

€ 195,93

€ 207,50

€ 11,57

0 - 250 m³

€ 0,59

€ 0,59

€ 0,59

€ 0,59

€-

251 - 500 m³

€ 0,41

€ 0,41

€ 0,41

€ 0,41

€-

501 - 1.000 m³

€ 0,08

€ 0,08

€ 0,08

€ 0,08

€-

meer dan 1.000 m³

€ 0,03

€ 0,03

€ 0,03

€ 0,03

€-

Inzameling grove huishoudelijke afvalstoffen

Inzameling grof tuinaanval - per aanvraag Aanbieding op de milieustraat

€Stijging t.o.v. 2024

variabele tarieven (verbruik water):

82

Tabel Par.B-5: Overzicht kostendekkendh eid Bestemmingsbelast ingen/ heffingen Afvalstoffenheffing

Directe lasten -/baten

Retributie s/ rechten Rioolheffing

BIZ

Totaal

Lijkbezorg Marktgeld Leges ing en/ standplaat sen

3.021.349

2.357.213

22.410

156.871

48.055 1.309.6 6.915.4 01 99

Overhead

587.508

526.868

0

21.588

37.449 743.87 1.917.2 1 84

Rente

36.477

971.593

0

1.181

Btw

0

0 1.009.2 51

598.770

312.761

0

27.001

1.890 26.476 966.898

Totaal lasten

4.244.104

4.168.435

22.410

206.641

87.394 2.079.9 10.808. 48 932

Totaal baten heffingen

4.127.196

3.833.173

22.410

126.750

26.091 1.691.0 9.826.6 50 70

Inzet voorzieningen (zie Tabel Finbgr-B2.2)

116.907

335.262

0

Totaal baten heffingen/ leges (incl. inzet voorziening)

4.244.104

4.168.435

22.410

126.750

100%

100%

100%

61%

Kostendekken dheid

Titel 1 Algemene dienstverlening

522.308

763.936

23.357

Overhead

266.938

453.869

23.064

2.402

24.074

0

Totaal lasten

791.648

1.241.879

46.421

Totaal baten heffingen/ leges

598.281

1.074.169

18.600

76%

86%

40%

Kostendekken dheid

26.091 1.691.0 10.278. 50 839

30%

81%

95%

Titel 2 Dienstverlening Titel 3 vallend onder fysieke Dienstverle leefomgeving/omgevingsver ning vallend gunning onder Europese dienstenrich tlijn

Directe lasten -/baten Btw

452.169

Kwijtschelding In de gemeente Drimmelen kun je kwijtschelding aanvragen voor de onroerendezaakbelasting, rioolheffing en afvalstoffenheffing. Voor andere belastingen wordt geen kwijtschelding gegeven. De gemeente Drimmelen hanteert een kwijtscheldingsnorm van 100% van de bijstandsuitkering, terwijl de landelijke norm 90% is. Hierdoor komen meer mensen in aanmerking voor kwijtschelding. Dit betekent dat iedereen met een inkomen op bijstandsniveau kwijtschelding kan krijgen, zolang hij/zij geen vermogen heeft. Vermogen is bijvoorbeeld spaargeld, een auto of een huis. Sinds 1 januari 2023 is de vermogensnorm voor kwijtschelding versoepeld. Inwoners met een laag inkomen mogen nu een kleine buffer hebben voor onverwachte uitgaven, zonder dat dit invloed heeft op hun kwijtschelding. Hierdoor kunnen inwoners wat geld opzij zetten en worden ze meer zelfredzaam. Het totale bedrag voor de kwijtschelding van riool- en afvalstoffenheffing wordt verwerkt in de tarieven

83

voor alle belastingbetalers in de gemeente. Dit betekent dat iedereen in de gemeente meebetaalt aan deze kwijtschelding.

84

C. Onderhoud kapitaalgoederen Onze gemeente beheert ongeveer 385 hectare openbare ruimte. Iedereen die hier woont, werkt of recreëert maakt daar gebruik van. De gemeente maakt dit mogelijk door het aanleggen en in stand houden van onder andere wegen, groen en riolering. Maar ook door het aanbrengen van verkeersmaatregelen (zoals verkeersborden en drempels), straatmeubilair en openbare verlichting. We noemen dat de kapitaalgoederen van de openbare ruimte. Bij het inrichten, onderhouden en beheren van de openbare ruimte houden we rekening met de vigerende wetgeving en besluiten vanuit het rijk, de provincie het waterschap en natuurlijk ons eigen beleid. Het onderhoud en beheer van de openbare ruimte verdelen we in drie categorieën: Klein onderhoud, groot onderhoud en reconstructies/ rehabilitaties / vervangingen (investeringen). Voor een overzicht van de (vervangings)investeringen (inclusief toelichtingen) wordt verwezen naar "bijlage 4. Investeringsprognose 2025 - 2029" en voor een overzicht van de stand van de onderhoudsvoorzieningen (inclusief verloop) zie de "Financiële begroting" onderdeel "B2. Stand en verloop van de reserves en voorzieningen". Op basis van de BBV voorschriften en eis Provincie (toezichthouder) dienen de beleids- en beheersplannen actueel te zijn. Hiervoor zijn bedragen geraamd in de begroting.

Indien er geen bedragen zijn opgenomen voor een plan betekent dit dat deze in eigen beheer wordt opgesteld. Tabel Par. C-1 Overzicht beleids- en beheersplannen Programma

Beleids- en beheersplannen

Actualisatie

Advieskosten

in jaar 2.

a. Wegen Beleids- en beheerplan wegen Drimmelen (2021-2030) Beleidsplan Verkeer en vervoer (2018): Parkeeronderzoek

2.

€ 24.000

2026

€ 65.000

2025

€ 20.000

Integraal groenbeleidsplan (2017-2026)

2026

€-

Beheerplan openbaar groen

2027

€-

Actieplan Biodiversiteit (2023)

2027

€-

Effectbestek openbaar groen (2018 tm 2027)

2026

€-

Bomenbestek (2023 tm 2026)

2028

€-

b. Riolering Water- en rioleringsplan Drimmelen 2023-2027

2.

c. Water Baggeren havens: beleidsplan / dieptepeilingen

2.

€2028

d. Groen

Bermen en watergangenbestek (2021 tm 2024): bijdrage aan Waterschap Div.

Beheer van het vastgoed (Gebouwen Beheer Systeem) (2020) 2.

€ 15.000

e. Gebouwen 2024

€-

f. Civiele kunstwerken Beleidsnotitie civiele kunstwerken en havens (8 juni 2009) Totaal advieskosten beleids- en beheersplannen 2025 - 2028

2026

€ 25.000 € 149.000

a. Wegen Het beleidskader met betrekking tot Wegen legden we vast in het Beleidsplan wegen 2021-2030; "Op weg naar grotere burgertevredenheid". Het uitgangspunt is kwaliteit gestuurd onderhoud op basis van tweejaarlijkse weginspecties. Wij grijpen in bij de overgang van kwaliteitsniveau C (slecht) naar D (zeer slecht). Bij onze hoofdfietsroutes en voetpaden grijpen we eerder in, namelijk bij de overgang van kwaliteit B (matig) naar C. Hiermee borduren we grotendeels voort op het vorige beleid, maar met meer aandacht voor de voetpaden. Op basis van de 90%-regel is de gemiddelde kwaliteit van het gehele wegennet bepaald. Hierbij bepalen we bij welke beeldkwaliteit we de grens van 90% bereiken. Het algemeen kwaliteitsniveau van de verhardingen in de gemeente Drimmelen is B. Andere uitgangspunten van het wegenbeleid:

85

• • • •

We pakken wortelopdruk actiever en structureler aan, o.a. door het vergroten van boomvakken; Langs de hoofdlandbouwroutes passen we bermverharding toe; Binnen de bebouwde kom en op fietspaden passen we geen slijtlagen toe; Voor het vergroten van de burgertevredenheid pakken we jaarlijks een kern aan.

b. Riolering Op gemeentelijk niveau is begin 2023 het Water en Rioleringsplan Drimmelen 2023-2027 vastgesteld. Door de integrale benadering van het gehele watersysteem vindt in dit beleidsplan zowel riolering als water plaats en is afgestemd op het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie (DPRA 2018). De doelen van het Deltaplan zijn: • Analyseren van de gevolgen van klimaatverandering (tot 2050) voor diverse functies in een gebied; • Bepalen van een strategie en concrete doelen (tot 2050) voor het verbeteren van de water robuusten klimaatbestendigheid; • Uitvoering geven aan de strategie door dit vast te leggen in beleidsplannen, wetten en regels. Beleidsuitgangspunten: Bij het vaststellen van het Waterbeleidsplan (WRP) zijn nieuwe ambities vastgesteld. Deze ambities anticiperen vooral op klimaatverandering. • Afvalwater: het verzamelen en afvoeren van afvalwater gebeurt op een milieu hygiënische wijze. • Hemelwater: We staan overlast eens in de vijf jaar toe (bui 09). We infiltreren zo veel als mogelijk. • Grondwater: We anticiperen op grondwaterknelpunten zoals bodemdaling door lage grondwaterstanden of grondwateroverlast door storende grondlagen. c. Water In het WRP namen we ook ambities voor oppervlaktewater op.

Oppervlaktewater: • Slechte oppervlaktekwaliteit beperken we; • Oppervlaktewater proberen we lang vast te houden; • Wateroverlast door oppervlaktewater beperken we in samenwerking met het waterschap. In de notitie Baggeren havens (2014) namen we een aantal streef dieptes op. Een ander uitgangspunt bestaat uit het eens in de vijf jaar monitoren van de diepten in de havens. Na twee monitoringsronden stellen we een beheerplan op (2024). d. Groen Het beleidskader met betrekking tot Openbaar groen ligt vast in het integraal groenbeleidsplan 2017 – 2026 ‘Groen leeft en verbindt’. Hierin heeft zowel biodiversiteit als duurzaamheid een belangrijke plek. Groenbeleid Het groenbeleid is gericht op duurzaam kwaliteitsgroen. Dit houdt in dat we: • Geen chemische onkruidbestrijdingsmiddelen gebruiken • Accepteren we een bepaalde mate van kruidengroei accepteren op die plaatsen waar dat mogelijk is. • De minimale onderhoudsniveau van het groen en onkruid op verhardingen is beeldkwaliteit B • Grove heesters onderhouden we op beeldkwaliteit C-niveau • Centra en hotspots onderhouden we op beeldkwaliteitsniveau A • Begrazing vindt plaats op basis van visuele beoordeling en frequentie (geen beeldkwaliteit) • Onderhoud voeren op mede basis van burgertevredenheid. Bomenbeleid We werken met een waardevolle bomenkaart.

Bermenbeleid Het ecologisch bermbeheer is een groeiproces waarbij we streven naar beplanting die van nature in een berm voorkomt. Bij het onderhoud houden we rekening met de verkeersveiligheid en het beperken van specifieke plantensoorten als Jacobskruiskruid en exoten. Ecologische Verbindingszones Het integrale groenbeleidsplan ambieert om de EVZ Mark-Zwaluwse Haven verder te ontwikkelen. Het waterschap vroeg de gemeente hieraan mee te werken. e. Gebouwen

86

De werkzaamheden worden uitgevoerd conform het door de gemeenteraad in 2020 vastgestelde beleidskader. Dit is verankerd in het Gebouwen Beheer Systeem (GBS-systeem). f. Civiele kunstwerken In 2009 stelden we de Beleidsnotitie civiele kunstwerken en havens vast. Er is één duidelijk uitgangspunt. We houden de kunstwerken veilig. We inspecteren de kunstwerken iedere drie jaar. Tabel Par. C-2 Overzicht onderhoud kapitaalgoederen Programma Exploitatie 2.

2.

2.

2026

2027

2028

Klein onderhoud (incl. halfverhardingen)

€ 300.000

€ 300.000

€ 300.000

€ 300.000

Asfaltverhardingen: uitvullen / -vlakken / herprofileren van bermen

€ 28.000

€ 28.000

€ 28.000

€ 28.000

€ 328.000

€ 328.000

€ 328.000

€ 328.000

Onderhoud vrij verval riolering

€ 100.000

€ 75.000

€ 75.000

€ 75.000

Reparaties / renovatie strengen e.d.

€ 75.000

€ 75.000

€ 75.000

€ 75.000

Onderhoud drukriolering

€ 115.000

€ 115.000

€ 115.000

€ 115.000

Onderhoud Individuele Behandeling Afvalwater (IBA's)

€ 25.000

€ 25.000

€ 25.000

€ 25.000

Preventief opschonen overstort sloten 250 meter, 1x per jaar

€ 21.000

€ 21.000

€ 21.000

€ 21.000

€ 336.000

€ 311.000

€ 311.000

€ 311.000

€ 268.000

€ 268.000

€ 221.000

€ 221.000

€ 268.000

€ 268.000

€ 221.000

€ 221.000

Onderhoud bomen, bossen en bosplantsoenen

€ 412.941

€ 412.941

€ 412.941

€ 412.941

Onderhoud cultuurbeplanting en grasvegetaties (incl. verhoging biodiversiteit, stortkosten)

€ 1.052.108

€ 1.052.108

€ 1.052.108

€ 1.052.108

a. Wegen

b. Riolering

c. Water Onderhoud watergangen en stedelijk water

2.

Div.

d. Groen

Onderhoud ecologische verbindingszones (EVZ)

€ 42.715

€ 42.715

€ 42.715

€ 42.715

Onderhoud bermen (incl. egalisatie, verhoging biodiversiteit, stortkosten)

€ 277.600

€ 277.600

€ 277.600

€ 277.600

€ 1.785.365

€ 1.785.365

€ 1.785.365

€ 1.785.365

€ 299.300

€ 299.300

€ 299.300

€ 299.300

€ 299.300

€ 299.300

€ 299.300

€ 299.300

€ 63.000

€ 63.000

€ 63.000

€ 63.000

€ 63.000

€ 63.000

€ 63.000

€ 63.000

€ 3.079.665

€ 3.054.665

€ 3.007.665

€ 3.007.665

e. Gebouwen Klein onderhoud gebouwenbeheer

2.

Begroting 2025 2025

f. Civiele kunstwerken Onderhoud civiele kunstwerken (incl. beschoeiingen waterpartijen) Totaal exploitatie

Programma Exploitatie

Begroting 2025 2025

2026

2027

2028

2

a. Wegen

€ 1.341.713

€ 1.341.713

€ 1.341.713

€ 1.341.713

Div.

e. Gebouwen

€ 646.949

€ 646.949

€ 646.949

€ 646.949

Totaal onderhoudsvoorzieningen

€ 1.988.662

€ 1.988.662

€ 1.988.662

€ 1.988.662

87

Tabel Par. C-3 Areaal Areaal

Jaarrekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Aantal

Aantal

Aantal

Objecten openbare ruimte

Onderdeel

Eenheid

a. Wegen

Asfalt

m2

808.613

817.251

808.613

Elementen

m2

1.231.169

1.184.514

1.241.169

Beton

m2

31.495

28.315

31.495

Halfverharding

m2

50.897

34.484

50.897

Masten

stuks

6.623

6.339

6.653

Armaturen

stuks

6.758

6.454

6.788

Objecten havens

stuks

52

52

52

Bruggen (hout, staal, beton), duikerbruggen stuks

31

31

31

Duikers (beton)

stuks

227

227

227

Objecten overige (vissteigers / beschoeiingen)

stuks

15

14

15

Vrijverval riolering

m1

165.505

151.000

167.005

Drukriool

m1

50.344

51.800

50.344

Individuele Behandeling Afvalwater (IBA)

stuks

83

81

83

Gemalen (groot en klein)

stuks

305

260

305

Bergbezinkbassins

stuks

8

8

8

Watergangen

m1

200.681

200.681

200.681

Stedelijk water

m2

20.182

28.182

20.182

Havens

m2

269.280

269.280

269.280

Bomen

stuks

17.104

17.968

17.134

Beplanting

m2

414.669

532.151

416.669

Gras

m2

507.082

499.954

507.082

Bermen

m2

1.213.256

912.360

1.213.256

Ecologische VerbindingsZones (EVZ)

stuks

3

3

3

b. Openbare verlichting c. Civiele kunstwerken

d. Riolering

e. Water

f. Groen

a. Wegen De basis voor de wegenplanning vormt de weginspectie. De hieruit volgende werkzaamheden zijn onder te verdelen in klein onderhoud (exploitatie), groot onderhoud (voorziening) en reconstructies / rehabilitaties (investeringen). Iedere twee jaar stellen we een beheer- en uitvoeringsplan wegen op. Hierbij houden we rekening met de degeneratie van verhardingen. Bij het ontbreken van onderhoud gaat de kwaliteit van asfalt sneller achteruit dan bij elementenverharding. Daarom krijgt asfaltonderhoud een hogere prioriteit dan elementenverhardingen. Verder maken we integrale afwegingen in relatie tot andere werkzaamheden zoals rioleringen, groen en werken door andere partijen. In 2024 voerden we door de slechte weersomstandigheden (het moet droog zijn voor goed inspecties) pas laat de geplande inspecties uit. Dit betekent dat we later dan gepland het uitvoeringsplan en de integrale afweging uit kunnen voeren. Klein onderhoud (exploitatie) Bestaat uit het oplossen van meldingen en kleine gebreken aan de verhardingen die uit inspecties naar voren komen. We besteden klein onderhoud voor meerdere jaren uit. Daarnaast hebben we een aantal vaste partijen voor het bermenonderhoud (uitvullen en afbermen). Groot onderhoud (voorziening) Groot onderhoud dekken we uit de voorziening. Zoals vermeld nemen we dit op in het beheer- en uitvoeringsplan.

In 2025 besteden op basis van het uitvoeringsplan een bedrag van ca. € 1,896 miljoen aan groot onderhoud asfalt en elementenverhardingen. Groot onderhoud aan elementenverhardingen voeren we meestal uit bij integrale projecten zoals rioolvervangingen. In 2025 inspecteren we weer de wegen. b. Riolering Ieder jaar inspecteren we ongeveer 10% van het rioolstelsel. Jaarlijks maken we een uitvoeringsplanning. We maken onderscheid in klein onderhoud, groot onderhoud en reconstructies. Klein onderhoud bestaat uit kleine reparaties, verwijderen wortel-ingroei en kleine re-liningen. Groot onderhoud houdt in dat er grotere lengtes riool één op één vervangen of voorzien van een re-lining. 88

Reconstructies zijn rioleringen waarvan de buisdiameter verandert of een geheel stelsel wordt vervangen. We onderhouden de drukriolering frequent. Het onderhoud aan de IBA's (Individuele behandeling afvalwater) besteedden we gedeeltelijk uit. in 2025 ronden we groot onderhoud aan drukgemalen af. c. Water Jaarlijks onderhoud watergangen en stedelijk water. Dit houdt in dat we onze watergangen in het buitengebied en de dorpen maaien en baggeren. Samen met andere gemeenten en het waterschap stelden we in 2024 een nieuw bestek op. In dit bestek passen we ecologisch maaibeheer toe dat de biodiversiteit verbetert. We hebben vooral aandacht voor de haven van Lage Zwaluwe. We monitoren daar intensiever (laatste peiling 2022) om de aangroei van baggerspecie te beoordelen. in 2025 stellen we een plan op om de havens op diepte te brengen en te houden. d. Groen Klein onderhoud bestaat uit het oplossen van meldingen, kleine gebreken en regulier aan de plantsoenen, bomen, EVZ 's en ander groen. We besteden klein onderhoud voor meerdere jaren uit. Voor het onderhoud groen werken we met een effectbestek. Dat voert MidZuid uit. In 2024 stopte de herder die zijn kudde liet grazen op de Kleine Schans. In 2024 zochten we naar een vervanger. Het is niet zeker of we in 2025 een nieuwe kudde op de Kleine schans zullen zien. De bermen maaien we ecologisch mits dit de veiligheid niet beperkt.

Daarnaast beperken we de overlast van Jacobskruiskruid en Duizendknoop door die apart te verwijderen. Groot onderhoud bestaat uit het vitaliseren van groen. Hierbij denken we aan intensief snoeien van bomen, het opknappen van plantsoenen en gazons of het inboeten van struiken. We bereiden samen met het waterschap de aanleg van de EVZ Mark Zwaluwse Haven verder voor. We maakten met het waterschap de afspraak dat zij leidend in planning en uitvoering. We werken daar graag aan mee. e. Gebouwen Er wordt onderscheid gemaakt tussen groot onderhoud (voorziening) en klein onderhoud (exploitatie). Klein onderhoud bestaat uit jaarlijks terugkerend onderhoud (contracten) en klein technisch onderhoud. Onder klein technisch onderhoud wordt verstaan het vervangen of repareren van onderdelen van het vastgoed die geen planmatige investering vragen. Groot onderhoud gaat over grotere werkzaamheden aan gebouwen en installaties. Deze werkzaamheden komen naar voren uit het beheerplan. Bij een aantal geplande werkzaamheden toetsen we of het noodzakelijk is. Zo niet dan stellen we de werkzaamheden uit. f. Civiele kunstwerken In 2024 lukte het door langdurige ziekte niet om de data uit het beheerprogramma kunstwerken over te zetten naar het integrale beheerprogramma Obsurv. Zodra dat op orde is, maken we in 2025 een nieuw beheerplan.

89

D. Financiering Treasuryfunctie: Taken en Beleid

De Treasury functie is ondergebracht bij de afdeling Financiën. Een Treasury functie bij de gemeente Drimmelen gaat over het beheer van geld en het omgaan met financiële risico's. De persoon die deze functie vervult, zorgt ervoor dat de gemeente goed met haar geld omgaat. De belangrijkste taken van de treasurer zijn: • Geldbeheer • Leningen en beleggingen • Risico's beheren • Budget en Planning • Rapporteren • Wet- en Regelgeving • Advies geven. Geldbeheer: Bij geldbeheer zorgt de treasurer dat er genoeg geld op de bankrekening van de gemeente staat om rekeningen te betalen en dat het geld goed wordt beheerd. Leningen en beleggingen: De treasurer zorgt voor het lenen van geld voor projecten van de gemeente, beheert de schulden en zorgt ervoor dat leningen op tijd worden terugbetaald. Beleggen doet de gemeente Drimmelen op dit moment niet. Risico's beheren: Een andere taak is het zorgen dat de gemeente goed omgaat met risico's, zoals veranderingen in rente of geld dat niet op tijd binnenkomt. Hierbij is een goede planning van belang om risico's zo klein mogelijk te houden. Budget en planning: Een treasurer helpt bij het maken van de jaarlijkse begroting door te kijken hoeveel geld er is en hoeveel geld er nodig is. Een zo geheten Liquiditeitsplanning. Daarnaast zorgt hij dat de gemeente zich houdt aan de begroting.

Rapporteren: Verslag uitbrengen aan het gemeentebestuur over hoe het met financiën gaat is ook een belangrijk taak voor een treasurer. Hij zorgt ervoor dat het voor iedereen duidelijk is wat er met het geld van de gemeente gebeurt. Wet- en Regelgeving: Een andere taak is ook dat de gemeente zich houdt aan alle wet en regelgeving. Dit doet de gemeente Drimmelen door iedere 4 jaar een eigen Treasury statuut op te stellen, met daarin alle kaders waarbinnen de treasurer zijn taken moet uitvoeren. Advies geven: Als laatste geeft de treasurer advies aan de gemeenteraad en het bestuur over financiële beslissingen. Het financieringsbeleid van de gemeente Drimmelen schrijft voor dat we bij een normale rentestructuur maximaal gebruikmaken van financieringen met een korte looptijd. Het rentetarief op kortlopende leningen is doorgaans veel lager dan bij langlopende leningen. Daarbij neemt de gemeente de wettelijke kaders voor renterisicobeheer in acht, zoals het kasgeldlimiet en renterisiconorm. Renteverwachtingen

De renteverwachtingen voor Nederland en de eurozone in het algemeen worden sterk beïnvloed door het monetair beleid van de Europese Centrale Bank (ECB). Naar verwachting zullen de rentetarieven vanaf 2025 geleidelijk dalen, maar ze zullen waarschijnlijk hoger blijven dan de niveaus van vóór 2022. De ECB heeft de rente vanaf 2022 fors verhoogd om de hoge inflatie tegen te gaan, die deels werd veroorzaakt door de nasleep van de COVID-19-pandemie en de oorlog in Oekraïne. Aangezien de inflatie naar verwachting in de komende jaren onder controle komt, wordt er verwacht dat de ECB de rente langzaam zal verlagen. Echter, de rente zal waarschijnlijk niet terugkeren naar de historisch lage niveaus die we eerder zagen, omdat de ECB prijsstabiliteit (rond 2% inflatie) nastreeft en ook rekening houdt met andere economische risico's.

90

De rente kan rond de 3-4% blijven schommelen, afhankelijk van hoe de economie zich ontwikkelt en hoe snel de inflatie terugkeert naar het doel van 2% Voor de begroting 2025 zijn wij uitgegaan van een gemiddelde rente van 4% op zowel kortlopende geldleningen, als nieuwe langlopende geldleningen. Financieringsbeleid

De rente die we in de toekomst moeten betalen, is belangrijk voor ons financieringsbeleid. Dit hangt af van de rente op de geld- en kapitaal markt. Op de geldmarkt trekt de gemeente kortlopende leningen aan met een maximale looptijd van 1 jaar. Op de kapitaalmarkt trekt de gemeente langlopende leningen aan met een looptijd van meer dan 1 jaar. De gemeente zorgt ervoor dat niet alle langlopende schulden op hetzelfde moment aflopen. Dit helpt om het renterisico te verminderen. In 2025 ramen we een financieringsbehoefte van € 1,25 miljoen aan kortlopende financieringsmiddelen gedurende het jaar met een rentelast van ongeveer € 50.000 euro. We zullen naar verwachting € 20,34 miljoen langlopende financieringsmiddelen aantrekken met een rentelast van ongeveer € 1,6 miljoen euro. Van de nieuw aan te trekken langlopende leningen zal € 1,8 miljoen een vervangingslening zijn en € 10,34 miljoen euro zal aangetrokken worden voor de bouw van de nieuwe IKC de Stuifhoek, waarvan €1,5 miljoen nog in 2024 aangetrokken zal worden. Geldleningen en garanties

De gemeente heeft zoals de in de jaarrekening 2023 te lezen was een €31,3 miljoen euro aan langlopende geldleningen openstaan. De verwachting is dat in Q4 2024 een nieuwe langlopende geldlening aangetrokken dient te worden van minimaal €5 miljoen euro, hierin zit €1,5 miljoen voor het project de nieuwe IKC de Stuifhoek. Ook is de verwachting dat in 2025 opnieuw een langlopende geldlening aangetrokken moet worden van minimaal €10 miljoen euro en nogmaals € 8,8 miljoen euro voor de bouw van de nieuwe Stuifhoekschool. Na alle aflossingen zal naar verwachting de totale langlopende schuld van de gemeente uitkomen op € 47 miljoen euro per 31-12-2025. De gemeente Drimmelen staat garant voor de betaling van rente en aflossing op langlopende geldleningen die zijn aangevraagd door organisaties, instellingen of verenigingen, op voorwaarde dat hun activiteiten in lijn liggen met de taken van de gemeente, ook wel borgstelling genoemd. Deze borgstellingen zijn voornamelijk gericht op woningbouwverenigingen en sportverenigingen. De gemeente Drimmelen fungeert als achtervang voor het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) bij borgstellingen voor de woningbouwvereniging. Het WSW staat garant voor de rente- en aflossingsverplichtingen van de deelnemers. Met de garantie van het WSW kunnen de deelnemers (corporaties) gunstige leningen op de kapitaalmarkt aantrekken.

Het WSW heeft door toonaangevende kredietbeoordelaars de Triple A rating gekregen. De eventuele verplichtingen die voortvloeien uit de garanties worden gedekt door het risicovermogen en de obligoverplichtingen van WSW-deelnemers. Als het risicovermogen van het WSW ontoereikend is, worden de obligoverplichtingen bij de deelnemers opgevraagd. Als het risicovermogen (inclusief ontvangen obligo) vervolgens onder de 0,25% van het garantievolume daalt, treedt de achtervangpositie van het Rijk en de betrokken gemeente in werking. Het WSW beoordeelt de financiële positie van corporaties bij elke leningsaanvraag en verleent alleen leningen als de corporatie voldoende vermogensdekking heeft. Jaarlijks screent het WSW samen met het Centraal Fonds Volkshuisvesting (CFV) alle corporaties financieel, namens het ministerie. Vanaf 1 augustus 2021 wordt de achtervangpositie voor leningen toegerekend aan gemeenten op basis van de marktwaarde van het Diensten van Algemeen Economisch Belang bezit (DAEB-bezit) van corporaties in de gemeenten. Dit betreft voornamelijk sociale huurwoningen. Alle borgstellingen van woningstichtingen in de gemeente Drimmelen worden opgenomen in de overzichten van het WSW. Het nieuwe kapitaalbeleid, inclusief het aangaan van obligoleningen, is geïmplementeerd in het najaar van 2021. De obligoleningen van de deelnemers zijn opgenomen in 91

het overzicht van 'gewaarborgde geldleningen'. In 2025 is de verwachting dat ongeveer € 2,5 miljoen euro aan borgstellingen aan de WSW wordt afgelost. Daarnaast is de verwachting dat er geen nieuwe gewaarborgde leningen zullen worden verstrekt. Dit maakt de het totaal aan borgstellingen aan de WSW verstrekt door de gemeente Drimmelen aan het eind van 2025 naar verwachting uit zal komen op ongeveer € 88,69 miljoen euro. Het totaal openstaande bedrag aan borgstellingen aan zowel Zorginstellingen, Woningbouwverenigingen, Sportverenigingen en de WSW zal uitkomen op € 90,47 miljoen euro. Het beleid van de gemeente Drimmelen is als volgt: Er worden geen gemeentegaranties verleend voor geldleningen aan derden zoals stichtingen en verenigingen, tenzij: • het gaat om de herfinanciering van bestaande leningen waarvoor eerder een gemeentegarantie is verleend. • het geldleningen betreft voor sportverenigingen of welzijns- en zorginstellingen. Deze specifieke geldleningen worden apart beoordeeld. Renterisicobeheer

De Wet Financiering Decentrale Overheden (FIDO) zorgt ervoor dat een gemeente niet te veel renterisico mag nemen in één jaar. Deze regels komen terug in de kasgeldlimiet (voor leningen met een looptijd tot 1 jaar) en de renterisiconorm (voor leningen met een looptijd vanaf 1 jaar). De Wet FIDO helpt de gemeente om veilig en goedkoop te lenen. Beide normen zijn afhankelijk van de grootte van de begroting. Kasgeldlimiet

Een gemeente mag maximaal 8,5% van haar totale begroting lenen met kortlopende leningen. De kasgeldlimiet bedraagt € 6,6 miljoen voor 2025. In de afgelopen jaren was de rente erg laag, en dat was voordelig voor kortlopende leningen. In de periode tussen 2022 en 2024 steeg de rente gestegen tot ongeveer 4%. Voor de begroting 2025 is gerekend met 4% rente voor nieuwe leningen. De stijging van de rente op de geldmarkt zorgt ervoor dat de gemeente meer rente moet betalen. Daarom stijgt het renteomslagpercentage van 0% naar 1,0% in 2025. De omslagrente is een interne renteberekening die geen invloed heeft op de werkelijke, extern te betalen rente. Een wijziging in de rekenrente leidt dus alleen tot een intern renteverschil en een herverdeling van kosten. Wanneer de rekenrente relatief hoog is, wordt er veel rente toegerekend aan investeringen, wat nadelig kan zijn. Dit kan resulteren in een overschot dat vervolgens wordt gebruikt voor de begroting. Bij een lage rekenrente wordt er juist weinig rente aan investeringen toegerekend, wat gunstig lijkt, maar het kan leiden tot een tekort. Dit tekort moet dan worden aangevuld vanuit de rentereserve of, als die op is, uit de algemene reserve.

In 2024 hanteerde de gemeente Drimmelen nog geen renteomslag percentage omdat de commissie BBV voorschrijft dat wanneer het omslagpercentage onder de 0,5% blijft van de totale begroting geen toerekening van rente nodig is. Het doel van het hanteren van een vaste omslagrente is om zo veel mogelijk stabiliteit in de begroting te creëren op de lange termijn. De belangrijkste elementen van de omslagberekening zijn: • De boekwaarde van de activa; • De inkomensreserve; • De reserve voor activa met economisch nut*; • De rentereserve. *De reserve voor activa met economisch nut is eigenlijk een correctie op een economische fout waarbij activa, die een economisch nut hebben, zijn betaald met strategische investeringsmiddelen zonder rekening te houden met rente en afschrijving.

92

Renterisiconorm

De renterisiconorm is 20% van de totale begroting. De renterisiconorm bedraagt € 15,6 miljoen voor 2025. Dit betekent dat maximaal 20% van de langlopende schulden kan veranderen door renteherziening. De norm zorgt ervoor dat de gemiddelde looptijd van de schulden minimaal 5 jaar is. Dit helpt om het renterisico te verminderen. De renterisiconorm wordt in de komende jaren niet overschreden. Dit komt doordat veel van onze leningen langlopend zijn. Meer dan 40% van de leningen (voor gemeentelijke investeringen) loopt 30 jaar of langer. Veel van deze leningen hebben een vaste rente en worden niet afgelost. Daarom zijn de jaarlijkse aflossingen laag. In 2025 vervalt een lening van € 3 miljoen euro aan langlopende schulden. We verwachten in 2025 € 20,34 miljoen euro aan nieuwe langlopende leningen aan te trekken. Schatkistbankieren

Sinds eind 2013 moeten gemeenten hun extra geld op een rekening bij het Rijk zetten. Dit heet schatkistbankieren. Gemeenten hebben soms meer geld dan ze direct nodig hebben, en dat geld wordt dan tijdelijk bij het Rijk bewaard. Vanaf 1 juli 2021 is het bedrag dat gemeenten zelf mogen houden, verhoogd tot 2% van hun begroting. Voor onze gemeente betekent dit dat we in 2025 ongeveer € 1,5 miljoen op de spaarrekening mogen hebben staan. We gebruiken de rekening bij het Rijk alleen voor het bewaren van tijdelijk extra geld. Dit gebeurt automatisch wanneer we meer geld hebben dan nodig. Treasuryresultaat

Het Treasuryresultaat over 2025 zal naar verwachting op € 360.765 negatief uitkomen. We rekenen niet de volledige rentelast toe aan de taakvelden (de vaste activa), wat resteert tot een negatief resultaat. Tabel Fin-Tr1 Rentelasten en -baten 2025

Rente %

Bedrag

Rente vaste schulden: opgenomen geldleningen t.b.v. de gemeente

3,34%

681.811

Rente nieuwe langlopende financiering (2024/2025)

4,00%

953.600

Rente nieuwe kortlopende financiering (2024)

4,00%

50.000

Rente vaste schulden: opgenomen geldleningen t.b.v. de woningbouwcorporaties

0

Overige financieringslasten (saldo)

0

Totaal rentelasten

1.685.411

Externe rentebaten: uitgegeven geldleningen aan de woningbouwcorporaties Externe rentebaten: uitgegeven geldleningen aan overige instellingen

0 1,88%

Totaal rentebaten

116.952 116.952

Saldo rentelasten minus -baten

1.568.459

Rentelast over eigen vermogen (reserves)

0

Rentelast over voorzieningen

0

Saldo rentelasten over eigen vermogen en voorzieningen

0

Totaal toe te rekenen rentelast Toe te rekenen aan grondexploitaties

1.568.459 2,00%

Resteert toe te rekenen aan taakvelden (vaste activa) De toegerekende rente aan taakvelden via renteomslag Resultaat treasury

355 1.568.104

1,00%

1.207.339 -360.765

93

E. Bedrijfsvoering Personeel en Organisatie

2025 staat voor het cluster Personeel en Organisatie (P&O) in het teken van de implementatie van het nieuwe functiemodel. De HR adviseurs zijn daar gedurende het hele traject bij betrokken. De implementatie van het nieuwe functiemodel wordt gestart in 2024 en zal in 2025 afgerond worden. Per 1 januari 2026 gaat de gemeente Drimmelen over op een nieuw personeels- en salarissysteem (PSA-systeem). Het huidige systeem zal voor gemeenten niet langer beschikbaar vanaf 1 januari 2027, we stappen dus op tijd over. Met 8 andere organisaties zijn we een aanbestedingstraject voor een nieuw systeem gestart gestart. Eind 2024 wordt bekend welke partij de opdracht gegund krijgt. Door een projectgroep vanuit de afdeling Middelen wordt in 2025 een soepele overgang voorbereid. Hierbij nemen we mee dat het nieuwe PSA-systeem zo geautomatiseerd mogelijk werkt en dat verantwoordelijkheden weggelegd kunnen worden daar waar ze in de organisatie horen. In het verlengde van de overgang naar een nieuw PSA-systeem onderzoeken we regionale samenwerking wat betreft de salarisadministratie. De salarisadministratie is voor onze gemeente een kwetsbare functie. Door regionaal samen te werken verlagen we de kwetsbaarheid aanzienlijk. Wij gaan er vanuit dat in 2025 een overgang naar een gezamenlijke werkwijze plaats kan vinden.

Voorwaarde daarbij is wel dat voldoende gemeenten en/of gelieerde organisaties deelnemen aan een regionale salarisadministratie. In 2025 worden 4 trainees onderdeel van onze organisatie. Daar waar zij in 2024 nog in dienst waren bij een externe organisatie, maken zij vanaf 1-1-2025 definitief onderdeel uit van de ambtelijke organisatie van de gemeente Drimmelen. De kosten voor meerdere arbeidsvoorwaarden (woon-werkverkeer, beschikbaarheidstoelage, verlofuitbetaling en dergelijke) zijn reëler geprognotiseerd dan in het verleden gebeurde. Daarnaast zijn de kosten voor verzekeringen gestegen. Tot halverwege 2024 was het risico op arbeidsongeschiktheid en overlijden wat betreft de wethouders en gewezen wethouders niet gedekt. Op basis van een heldere kosten-batenanalyse is besloten om hiervoor verzekeringen af te sluiten. Informatievoorziening

Centraal staat in de uit te voeren werkzaamheden het vastgestelde informatiebeleid 2024 -2027. In 2025 realiseren we het volgende: 1. Selectie van een nieuwe ICT partner voor het leveren van de digitale werkplek Drimmelen. In 2024 heeft onderzoek naar de huidige ICT dienstverlening uitgewezen dat we de huidige afspraken met ICT Services Breda zijn ontgroeid en we toe zijn aan een nieuwe toekomstbestendige overeenkomst op basis van een bij Drimmelen passende dienstverlening. In Q2 2025 zal daarvoor op basis van het doorlopen aanbestedingstraject een definitieve keuze worden gemaakt. De afspraken over de te leveren dienstverlening, onderliggende service levels en kosten worden geborgd in nadere overeenkomsten. Het tweede deel van 2025 zal in het teken staan om op zorgvuldige wijze de voorbereidingen te gaan treffen om de daadwerkelijke overstap te maken. Doel is om Q2 2026 daadwerkelijk deze stap te maken. 2. Verbeteren van informatiebeheer. In 2024 zijn binnen de organisatie diverse interviews gehouden binnen zowel het primaire proces als binnen bedrijfsvoering. De informatie die hier is opgehaald is verwerkt in het Documentair Structuur Plan (DSP). Op deze manier is inzicht gecreëerd in de informatiestromen. Met dit inzicht kunnen we de juiste stappen gaan zetten richting het verbeteren van de informatie huishouding.

Door dit inzicht kunnen we ook de juiste stappen gaan zetten in het professionaliseren van onze processen zodat de dienstverlening richting de burger verbetert. Het DSP wordt een structureel onderdeel van ons DMS (Document Management Systeem). Dit is een eerste stap in het slimmer organiseren van de processen. In 2024 hebben we een oriëntatie gedaan op het gebied van het gebruik maken van eformulieren. We gaan de ruim 40 bestaande pdf formulieren vervangen door e-formulieren. In 2025 wordt hier een vervolg aan gegeven. 3. Implementatie van een nieuw financieel pakket. Binnen dit project zal het team Informatie voorziening (IV) de projectleiders-rol alsmede de functionele 94

ondersteuning leveren. Dit traject zal nadrukkelijk worden afgestemd met de selectie en overstap naar de nieuwe ICT partner. 4. Implementatie van een nieuw pakket voor personeel en salarisadministratie. Ook hiervoor zal team IV de projectleiders-rol alsmede de functionele ondersteuning leveren. Ook dit traject zal gezien de deadline van 1/1/2026 nadrukkelijk worden afgestemd met de selectie en overstap naar de nieuwe ICT partner. Naast de grote projecten, investeert team IV in het beter benutten van de beschikbare applicaties. Hiervoor zullen binnen de gebruikte tools en applicaties in samenspraak met de vakspecialisten op structurele en continue basis verbeteringen worden doorgevoerd. Dit alles met als doel om de gemeentelijke (dienstverlenings-)processen verdergaand en toekomstbestendig te ondersteunen.

Informatiebeveiliging en Privacy

De gemeente Drimmelen verwerkt een grote hoeveelheid gegevens van inwoners, bedrijven en medewerkers. In een tijdperk waarin digitale gegevens een steeds centralere rol spelen, hecht de gemeente groot belang aan de zorgvuldige omgang met deze informatie. Daarom blijft de gemeente zich sterk inzetten voor de beveiliging van gegevens en de bescherming van de privacy-rechten van inwoners, ondernemers en medewerkers. In 2025 bouwt de gemeente voort op eerdere inspanningen met de actualisatie van het Informatiebeveiligingsbeleid en het Privacy beleid. Deze actualisatie is noodzakelijk om te blijven voldoen aan de steeds strenger wordende wet- en regelgeving. De wettelijke grondslag hiervoor is onder meer gebaseerd op de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) en de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Versterkte wet- en regelgeving: NIS2 Sinds 2016 geldt in de Europese Unie de NIS-richtlijn (Network and Information Security), gericht op de beveiliging van kritieke infrastructuren. Gezien de toenemende verwevenheid van ICT met bedrijfsprocessen en de groeiende onderlinge afhankelijkheid van organisaties in ketenprocessen, is de oorspronkelijke NIS-richtlijn uitgebreid tot de NIS2-richtlijn. NIS2 betekent een wettelijke verplichting voor gemeenten om passende en evenredige maatregelen te nemen om cyberbeveiligingsrisico's te beheersen.

Gemeenten krijgen daarmee te maken met een zorgplicht, meldplicht en toezicht. De richtlijn is sinds 2023 van kracht en moet door de EU-lidstaten worden omgezet in nationale wetgeving. In Nederland gebeurt dit met de Cyberbeveiligingswet (Cbw) die eind 2024 van kracht zal worden. Verplichtingen voor gemeenten: audit en toezicht Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de verwerking van persoonsgegevens bij opsporingstaken. Sinds 2021 is het verplicht om een audit uit te voeren volgens de Wet politiegegevens, gericht op de technische en organisatorische beveiliging van politiegegevens. Na de her-audit in 2023 en het opstellen van een toezichtplan, zal in 2025 de verplichte privacy-audit plaatsvinden. Omgaan met toegenomen risico's: versterkte maatregelen in 2025 De snelle maatschappelijke en technologische ontwikkelingen, samen met de toename van cybercriminaliteit, vergroten de risico's op het gebied van informatiebeveiliging en privacy. Om deze risico's te beperken, worden de wettelijke eisen en richtlijnen voor overheidsorganisaties verder aangescherpt. In 2025 zal de gemeente Drimmelen nieuwe en aanvullende organisatorische en technische maatregelen implementeren om aan deze eisen te voldoen. Door het verantwoordingsstelsel ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit) wordt er jaarlijks een zelfevaluatie uitgevoerd op de BIO.

Het is cruciaal dat de gemeente door blijft gaan met de cyclus van plannen, uitvoeren, controleren en bijstellen rondom de complete BIO. Naar aanleiding van de zelfevaluatie is de rapportage Verhogen Digitale Weerbaarheid opgesteld, hier wordt de nadruk gelegd op een aantal normen waarvoor het belangrijk is dat die de juiste maatregelen voor worden getroffen. Zo is het belangrijk om voor de kritische bedrijfsprocessen na te gaan hoe het is geregeld op gebied van continuïteit. In 2025 zal dit vastleggen van de processen in een Single Point Of Truth (SPOT) systeem, verder worden geborgd. Het jaar 2024 werd benut om verdere beveiligingsmaatregelen te treffen volgens de BIO en om te blijven voldoen aan de privacywetgeving. In 2025 worden deze inspanningen voortgezet en versterkt door:

95

• Voortzetting van het bewustwordingsprogramma voor medewerkers en inwoners. • Intensivering van opleiding en training voor zowel nieuwe als bestaande medewerkers. • Verdere uitvoering van het Strategisch Informatiebeveiligings- en Privacy beleid. • Actualisatie van het register van verwerkingen. • Uitvoering van penetratietesten om kwetsbaarheden te identificeren en te verhelpen. • Uitvoering van risicoanalyses en Data Protection Impact Assessments (DPIA's) om potentiële risico's tijdig te signaleren en te mitigeren. Met deze maatregelen zorgt de gemeente Drimmelen ervoor dat de veiligheid van de gegevens en de bescherming van privacy-rechten ook in 2025 op niveau blijft. Interne beheersing

Interne beheersing is een integraal onderdeel van de activiteiten binnen de gemeente Drimmelen; doen we de goede dingen op de goede manier? De gemeente Drimmelen heeft op termijn de ambitie "In control" te zijn. Dat houdt in dat we bij de aanpak van de interne beheersing niet alleen processen beoordelen die relevant zijn voor de (financiële) rechtmatigheidscontrole, maar ook processen van activiteiten die belangrijk zijn voor een optimale bedrijfsvoering. De basis hiervoor is gelegd in het geactualiseerde Kaderplan Interne Beheersing 2024-2027. De doorontwikkeling ligt hierbij in het realiseren van een integraal beleid met daarin ook opgenomen de verbeterpunten uit onder andere, het Basisnormenkader voor Informatiebeveiliging Overheid (BIO), de nieuwe richtlijn voor de verbetering van de digitale weerbaarheid (NIS2) en (juridische) kwaliteitsonderzoeken. Risicomanagement

Een risico is een onzekere gebeurtenis die gevolgen heeft op het realiseren van je doelen. Hierbij richt de gemeente Drimmelen zich niet alleen op de financiële gevolgen, maar kijken we ook naar de mogelijke gevolgen op het imago, de beleidsdoelstellingen en de dienstverlening. Risicomanagement is niet alleen het (eenmalig) in beeld brengen van de risico's maar ook besluiten welke risico's acceptabel zijn of verkleind moeten worden door het nemen van maatregelen. Aansluitend wordt gemonitord hoe de situatie zich ontwikkeld, welke invloed dit heeft op het risico en de maatregelen die genomen zijn. Zo ontstaat een risicomanagementcyclus, een dynamisch proces voor het omgaan met risico's én het benutten van kansen. Door tal van ontwikkelingen kunnen namelijk nieuwe risico's ontstaan (en vervallen oude risico's). Hierdoor treden er continu veranderingen op in het risicoprofiel van de gemeente Drimmelen. Sturing op gemeenschappelijke regelingen

Drimmelen neemt aan een groot aantal gemeenschappelijke regelingen (GR) deel. Bij de gemeenschappelijke regelingen zijn de deelnemende overheden aansprakelijk voor eventuele tekorten. Daarom is hier sprake van het zwaarste toezichtregime waarbij gemeentelijke bestuurders deelnemen aan het bestuur van de GR en de gemeenteraad ook een zienswijze geeft op de begroting van de GR. In paragraaf F. Verbonden Partijen en bijlage 6. Richtlijnen begroting GR'en geven we meer informatie. Dienstverlening

We ontwikkelen het 'project dienstverlening' door naar een programma dienstverlening. Het programma dienstverlening is organisatiebreed en bevordert de samenwerking tussen de verschillende afdelingen, het KCC en het regieteam dienstverlening. We kijken naar het grotere geheel en coördineren verschillende projecten en activiteiten die de dienstverlening verbeteren. Daarnaast is het programma dienstverlening doorlopend, met een ruimte voor evaluatie en verbetering. In het uitvoeringsplan werken we zoveel mogelijk volgens een stap voor stap benadering.

96

Dit betekent dat in werkwijze de nadruk ligt op flexibiliteit en de mogelijkheid te kunnen bijsturen waar nodig. Daarnaast wordt het MT elke drie maanden bijgepraat over de voortgang van de projecten op grote lijnen. Een belangrijke randvoorwaarde voor het goed coördineren van de projecten van het programma dienstverlening is het multidisciplinair regieteam met medewerkers uit de organisatie. Daarnaast is het beleggen van een regierol / coördinator dienstverlening cruciaal. Ook de uitvoerende afdelingen en medewerkers op alle niveaus moeten betrokken worden om draagvlak te creëren. Hiervoor zouden we een periodiek overleg kunnen organiseren tussen de coördinator dienstverlening, communicatie, het klantcontactcentrum en de uitvoerende afdelingen om ervaringen en signalen uit te wisselen en te bespreken. Inkoop & Contractmanagement

De werkzaamheden om rechtmatige inkoop te verbeteren en beheersing van contractmanagement in orde te maken zijn afgerond in 2024. Contractmanagers en budgethouders zijn getraind, elk kwartaal vindt er een training plaats voor nieuwe contractmanagers en budgethouders en elk kwartaal worden de financiële inkoopcijfers gedeeld met de financieel adviseurs. Op deze manier signaleren zij preventief waar risico's op onrechtmatig inkoop zitten en kunnen dit met budgethouders bespreken. Met de nieuwe module Corsa Contract worden er vanaf het laatste kwartaal van 2024 structureel rapportages uitgedraaid van alle actieve contracten. Met deze rapportages gaat er inhoudelijk gestuurd worden op contracten met een hoge financiële- en business impact. Het gevolg van bovenstaande acties is een verbetering van de rechtmatige inkoop in 2025. In 2025 zal er een vernieuwde versie van het inkoopbeleid vastgesteld gaan worden. De grootste wijziging die doorgevoerd gaat worden is een uitgebreide paragraaf over Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen en Inkopen. De procesmatige uitwerking van het beleid zal in de organisatie geborgd gaan worden door middel van trainingen. Juridisch

Het aantal Wet Open Overheid (WOO) verzoeken neemt toe. Dit kost steeds meer capaciteit van de organisatie. Vooralsnog lossen we dit binnen de bestaande capaciteit op. Voor de komende jaren wordt er gezocht naar een structurele oplossing (zie voor een inhoudelijke toelichting paragraaf H. Wet Open Overheid (WOO)). Financiën, Planning en Control

In 2024 is gestart met de voorbereidingen voor de implementatie van een nieuw financieel systeem. Dit is hard nodig omdat de huidige software verouderd is en niet toekomst bestendig is. In juni 2024 is de gunning rond gekomen, waardoor in Q3 van 2024 gestart zal worden met het omzetten van de lokale systemen naar een systeem in de cloud. Begin 2025 zal de gemeente in de SAAS-omgeving (Software as a Service omgeving) werken en vanuit daar zal het nieuwe systeem opgebouwd worden. Ook wordt in 2025 gekeken naar alle werkprocessen binnen de financiële functie en zal zoveel als mogelijk geautomatiseerd worden. In 2024 is de evaluatie van de Planning en Control cyclus afgerond. Naar aanleiding van deze evaluatie heeft het college besloten om de voorjaarsnota samen te voegen met de kadernota en de najaarsnota met de begroting. Dit kost het ambtelijk apparaat minder tijd en geeft het college en daarmee de raad meer mogelijkheid om te sturen op het juiste niveau. Ook is naar aanleiding van de evaluatie het format waarop gerapporteerd wordt aan de raad veranderd naar het format wat voor deze begroting is toegepast. In 2025 zullen we de doorgevoerde veranderingen op onze P&C cyclus opnieuw beoordelen. Daarbij zal ook meer aandacht besteed worden aan het meerjarenbeeld.

Vooral met het oog op de jaren 2026 t/m 2028, waarbij de gemeentes landelijk minder inkomsten kunnen verwachten vanuit het Rijk.

97

Communicatie

We willen communicatie nog beter aan de voorkant betrekken bij projecten. Bijzondere dossiers zoals de huisvesting van vluchtelingen, arbeidsmigranten en de energietransitie blijven ook in 2025 de aandacht vragen, naast tal van andere projecten. Interne communicatie is sinds het hybride werken nog belangrijker geworden. We gaan dan ook in 2025 het intranet van de gemeente Drimmelen verder ontwikkelen in samenhang met andere technologische ontwikkelingen. Daarnaast willen we de informatievoorziening zoals de terugkerende lunchbijeenkomsten verder uitbouwen en waar mogelijk interactiever maken. Het delen van kennis en informatie is niet alleen een verantwoordelijkheid van het cluster communicatie maar moet breed omarmd worden. Daar gaan we in 2025 verder aan werken.

98

F. Verbonden partijen Visie en beleidsvoornemens

Verbonden partijen zijn samenwerkingsverbanden waarin de gemeente Drimmelen zowel een bestuurlijk als financieel belang heeft, waardoor zij medeverantwoordelijkheid draagt, oftewel 'medeeigenaarschap'. Een financieel belang betekent dat de gemeente risico loopt en kan worden aangesproken als de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. Bestuurlijk belang houdt in dat de gemeente zeggenschap heeft, bijvoorbeeld via deelname in het bestuur of door het uitoefenen van stemrecht. In Drimmelen betreft dit voornamelijk gemeenschappelijke regelingen. Met de inwerkingtreding van de nota Verbonden Partijen op 1 januari 2024, is de visie van de gemeente op het beheer van verbonden partijen en de maatregelen om risico’s te beheersen, vastgelegd. Deze visie, gedeeld door de West-Brabantse gemeenten, benadrukt dat het aangaan van een duurzame financiële en bestuurlijke relatie een instrument kan zijn om taken efficiënter uit te voeren en maatschappelijk rendement te verhogen. Hierbij staat het principe van 'good governance' centraal, wat inhoudt dat er een nauwe samenhang moet zijn tussen sturing, beheersing, toezicht, en samenwerking tussen gemeenten en gemeenschappelijke regelingen, gericht op het realiseren van maximaal maatschappelijk rendement. Lijst verbonden partijen

In deze paragraaf wordt per verbonden partij uiteengezet welk bestuurlijk en financieel belang de gemeente heeft. De toelichting maakt duidelijk hoe de verbonden partij bijdraagt aan het behalen van de gemeentelijke doelen en welke kansen en risico's hierbij een rol spelen. De informatie over de gemeenschappelijke regelingen in het onderstaande overzicht is gebaseerd op de begrotingen voor 2025 van deze regelingen. Daarnaast is de regio West-Brabant Oost bezig met de voorbereiding van een gemeenschappelijke regeling voor jeugdhulp. Deze nieuwe regeling is in 2024 voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeenten. Naar verwachting zal deze regeling voor jeugdhulp de vorm krijgen van een openbaar lichaam.

99

Tabel Par.VP-1 in euro's Regio West-Brabant Belang

Eigen vermogen 1-1-2025

Eigen vermogen 31-12-2025

Vreemd vermogen 1-1-2025

Vreemd vermogen 31-12-2025

Versterking van de regio op de gebieden economie en arbeidsmarkt, mobiliteit, duurzaamheid, zorg, welzijn, onderwijs, ruimtelijke ordening en wonen. Daarnaast is de RWB strategische gesprekspartner voor o.a. de provincie, de nationale overheid en Europa.

977.000

916.000

6.420.000

6.420.000

Risico's

Financieel resultaat 2025

Bijdrage Drimmelen 2025 0

Type GR

Bedrijfsvoering: niet voldoen aan subsidievereisten. Strategische agenda: langdurige ziekte. Kleinschaling collectief vervoer: capaciteitstekort waardoor niet aan de vraag wordt voldaan. Mobiliteitscentrum: geen vraag naar flexibele interne inhuur en langdurige ziekte. Overig: afnemend commitment vanuit de deelnemende gemeenten en ontwikkelingen Baronie-samenwerking.

955.862

Portefeuillehouder

Openbaar lichaam Burgemeester Scholtze

MidZuid Belang

Eigen vermogen 1-1-2025

Eigen vermogen 31-12-2025

Vreemd vermogen 1-1-2025

Vreemd vermogen 31-12-2025

Het uitvoeren van de Wet sociale werkvoorziening en het zo doelmatig mogelijk door de gemeente gegeven opdrachten op het terrein van de werkgevers-dienstverlening, beschut werk, gesubsidieerde arbeid en arbeidsreintegratie die voortvloeien uit de Participatiewet uit te voeren.

1.046.000

1.046.000

8.694.000

8.618.000

Risico's

Financieel resultaat 2025

Bijdrage Drimmelen 2025 0

Type GR

307.266

Portefeuillehouder

Beperkt macrobudget, lagere rijksbijdrage per arbeidsjaar, lagere uitstroom van Wsw-medewerkers, Openbaar lichaam onvoldoende compensatie van een stijging van het wettelijk minimumloon, tegenvallende omzet op het lage inkomens voordeel, transitievergoeding voor werknemers die ziek uit dienst gaan, niet geheel realiseren begrote netto-opbrengst en terugloop aantal Wsw-medewerkers en daardoor lagere omzet.

Wethouders Bakker en Simons

Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant Belang

Eigen vermogen 1-1-2025

Eigen vermogen 31-12-2025

Vreemd vermogen 1-1-2025

Vreemd vermogen 31-12-2025

De OMWB werkt aan een leefbare en duurzame regio en maakt omgevingsvergunningen voor de deelactiviteit milieu. Bovendien controleert de OMWB op de naleving van milieuregelgeving in het algemeen en bedrijven in het bijzonder.

3.148.000

2.930.000

5.386.000

7.609.000

Risico's

Financieel resultaat 2025

Bijdrage Drimmelen 2025 0

Type GR

Inhuur versus vast personeel, transitie mens en systeem, problematiek arbeidsmarkt, bovenmatig langdurig verzuim a.g.v. long COVID, kostenverhogend effect invoering Omgevingswet en onvolledige benutting besparingspotentieel.

873.863

Portefeuillehouder

Openbaar lichaam Burgemeester Scholtze

Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant Doelstelling

Eigen vermogen 1-1-2025

Eigen vermogen 31-12-2025

Vreemd vermogen 1-1-2025

Vreemd vermogen 31-12-2025

Zorgen voor veiligheid: crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening bij rampen en handhaving van openbare orde en veiligheid.

5.233.000

4.444.000

49.958.000

57.369.000

Risico's Onvoldoende vrijwilligers, ontoereikende vakbekwaamheid medewerkers, datalek, hoge kosten tweede loopbaanbeleid, impact invoering Omgevingswet, normalisering rechtspositie vrijwilligers,

Financieel resultaat 2025

Bijdrage Drimmelen 2025 0

Type GR

1.876.208

Portefeuillehouder

Openbaar lichaam Burgemeester Scholtze

100

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=drimmelen&id=88bc0a33-5919-4897-9575-db6d24186b86