CConstaterende datdrimmelen
Koppel je AI →
Document · PDF

05 02 Bijlage Voorjaarsnota 2021.pdf

Raad 8 juli 2021, gemeente drimmelenBij agendapunt: Voorjaarsnota 202130.920 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Voorjaarsnota 2021

2

3

Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE ....................................................................................4 INLEIDING ..............................................................................................6 Voorwoord .............................................................................................7 Voorwoord...........................................................................................7 Samenvatting .........................................................................................9 Algemeen ............................................................................................9 PROGRAMMA'S ......................................................................................15 1.

Burger en bestuur..............................................................................16 Inleiding ............................................................................................16 1.1 Dienstverlening .............................................................................16 1.2 Burger en politiek..........................................................................16 1.3 Dorpsgericht werken......................................................................17 1.4 Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing ...................................18 1.5 Bestuursondersteuning ..................................................................20 Financiële afwijkingen .........................................................................20 2.

Openbare ruimte ...............................................................................23 Inleiding ............................................................................................23 2.1 Integraal en burgergericht werken ...................................................23 2.2 Wegen en verkeer .........................................................................23 2.3 Groen en speelvoorzieningen ..........................................................28 2.4 Water ..........................................................................................28 Financiële afwijkingen .........................................................................29 3.

Ruimte, wonen en economie ...............................................................33 Inleiding ............................................................................................33 3.1 Versterken vrijetijdseconomie .........................................................33 3.2 Versterken economische structuur ...................................................35 3.3 Wonen .........................................................................................35 3.4 Duurzaamheid ..............................................................................35 3.5 Leefomgeving ...............................................................................37 Financiële afwijkingen .........................................................................38 4.

Sociaal domein ..................................................................................49 Inleiding ............................................................................................49 4.1 Opgroeien en opvoeden .................................................................49 4.2 Zorg voor kwetsbare burgers ..........................................................53 4.3 Participatie door werk en maatschappelijke inzet ...............................58 4.4 Sport en bewegen .........................................................................59 4.5 Sociaal culturele accommodaties .....................................................60 Financiële afwijkingen .........................................................................61 Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering .........................................72 Financiële afwijkingen .........................................................................72 Overhead .............................................................................................75 Financiële afwijkingen .........................................................................75 4

PARAGRAFEN ........................................................................................80 A. Weerstandsvermogen en risicobeheersing .............................................81 Inleiding ............................................................................................81 Inventarisatie van de risico’s ................................................................81 H. Corona.............................................................................................84 Inleiding ............................................................................................84 Algemeen ..........................................................................................84 Korte termijneffecten op de gemeente ...................................................84 Verwachte lange termijneffecten op de gemeente ...................................84 Visie op genomen en te nemen maatregelen en activiteiten ......................85 Totaal van de financiële effecten ...........................................................85 Totaal van de risico’s ..........................................................................85 Inzet van de ambtelijke organisatie op het Corona-dossier .......................86 Verwachtingen voor 2021 ....................................................................86 BIJLAGEN

..............................................................................................87 1. Begrotingswijziging ............................................................................88 1. Begrotingswijziging .........................................................................88 2. Investeringsprognose 2022 - 2026 .......................................................89 2. Investeringsprognose 2022 - 2026 ....................................................89 3. Incidentele baten en lasten ...............................................................102 3.Incidentele baten en lasten .............................................................102 4. Voortgang budgetoverheveling 2020 ..................................................103 4.Voortgang budgetoverheveling 2020 .................................................103 5. Reserves ........................................................................................106 5.Reserves .......................................................................................106 6. Overzicht lopende kredieten ..............................................................110 6.Overzicht lopende kredieten ............................................................110

5

Inleiding

6

Voorwoord Voorwoord Met haar Voorjaarsnota legt het college verantwoording aan de raad af over de uitvoering van het beleid tot en met het eerste kwartaal 2021. Het college doet verslag van situaties waarin de uitvoering van het beleid of de financiering daarvan sterk afwijkt van de begroting. Waarbij het college verwacht dat herstel van de situatie binnen de looptijd of het financieel kader van de begroting niet mogelijk zal zijn (afwijkingscategorie rood). Daarnaast informeert het college de raad over situaties waarin de uitvoering van het beleid of de financiering daarvan in zekere mate afwijkt van de begroting. Alle inspanningen zijn gericht op het herstellen van de situatie binnen de looptijd of het financieel kader van de begroting (afwijkingscategorie oranje). Tot slot licht het college situaties toe waarin weliswaar niet van de begroting wordt afgeweken maar waarvan het college het toch relevant vindt om de raad daarover te informeren. Risicoparagraaf en paragraaf Corona De Financiële Commissie heeft in haar vergadering van 12 februari 2020 in overweging gegeven om de Voorjaarsnota te beperken tot het rapporteren van de beleids- en financiële afwijkingen. En afstand te doen van de paragrafen die voorheen deel uitmaakten van de Voorjaarsnota. Het college heeft die overweging overgenomen.

Wel vindt het college van belang dat de raad op de hoogte is van de risico's die beleids- of financiële doelstellingen (kunnen) bedreigen. Om die reden is de Voorjaarsnota voorzien van een risicoparagraaf. Vorig jaar werd de wereld geconfronteerd met een pandemie, de uitbraak van COVID-19. Op advies van de Commissie Bedrijfsvoering en Auditing Decentrale Overheden heeft Drimmelen in haar jaarstukken over 2020 een aparte Coronaparagraaf opgenomen. Een paragraaf waarin het college verslag doet van het effect van de uitbraak van COVID-19 op de lokale samenleving en de eigen organisatie. Ook 2021 staat nog in het teken van het bestrijden van het virus en het zoveel mogelijk beperken van de nadelige gevolgen. Hoewel daartoe geen verplichting bestaat, vindt het college het waardevol om ook in deze Voorjaarsnota een Corona-paragraaf op te nemen. Verdeelsystematiek Gemeentefonds De systematiek voor de verdeling van het Gemeentefonds wordt gewijzigd. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft de Tweede Kamer op 7 december 2020 laten weten dat de besluitvorming daarover naar het nieuwe kabinet zal worden doorgeschoven. Dit betekent dat de nieuwe wijze van verdeling naar verwachting op 1 januari 2023 zal worden ingevoerd. De werking en uitkomst van de nieuwe verdeling zijn nog onzeker.

Het college gaat met de huidige kennis uit van een budgetneutraal effect en neemt daarom in de Voorjaarsnota 2021 afstand van de eerdere aanname dat Drimmelen een nadeelgemeente zal zijn. Wel houdt zij in haar risicoparagraaf rekening met een dergelijk nadeelscenario. Budgetverhoging jeugdzorg Onderzoeksbureau AEF heeft vorig geconstateerd dat gemeenten jaarlijks 1,7

7

miljard tekort komen op de jeugdzorg. Het toenmalige kabinet weigerde echter om gemeenten perspectief te bieden op een structurele budgetverhoging, en bleef hangen in eenmalige extra middelen van € 613 miljoen voor dit jaar. De VNG besloot daarop om arbitrage in te roepen. Die arbitragecommissie kwam op 27 mei jl. tot het oordeel dat er structureel fors meer geld naar gemeenten moet. Op 2 juni spraken het Rijk en de VNG af dat gemeenten in 2022 opnieuw eenmalig extra middelen voor de jeugdzorg tegemoet kunnen zien. En wel voor een bedrag van € 1.528 miljoen. Gemeenten committeren zich daarbij aan maatregelen die in 2022 een besparing van € 214 miljoen moeten opleveren. Per saldo resteert een eenmalige verhoging van het macrobudget met € 1.314 miljoen. Nadere uitwerking zal plaatsvinden in de Miljoenennota 2022 en de daarop verschijnende circulaires van het ministerie van Binnenlandse Zaken. Besluitvorming over een structurele verhoging vanaf 2023 is doorgeschoven naar het nieuwe kabinet.

8

Samenvatting Algemeen In deze samenvatting worden de situaties genoemd waar de uitvoering van het beleid of de financiering daarvan sterkt afwijkt van de begroting. Waarbij het college verwacht dat herstel binnen de looptijd of het financieel kader van de begroting niet mogelijk zal zijn (afwijkingscategorie rood). Beleidsafwijkingen Programma 1 Burger en Bestuur Binnen Burger en Bestuur is sprake van de volgende belangwekkende beleidsmatige afwijking of afwijking in het tempo van de uitvoering van het voorgenomen beleid: • Meet and Match: dorpsgericht werken brengt met zich mee dat de gemeente maatschappelijke initiatieven bij elkaar brengt. Die initiatieven liggen sinds de uitbraak van COVID-19 stil. Programma 2 Openbare Ruimte Binnen Openbare Ruimte is sprake van de volgende belangwekkende beleidsmatige afwijkingen of afwijkingen in het tempo van de uitvoering van het voorgenomen beleid: • Voorbereiden alternatief tracé Zoutendijk (Hooge Zwaluwe): het college informeerde de raad met haar brief van 25 januari 2021 over dit onderwerp. In de brief werd stil gestaan bij het ontoereikende budget als gevolg van de verwachte natuurcompensatie en de risico’s die het college in dit dossier onderkent. Het college liet weten dat zij een extern bureau in de arm heeft genomen voor het opstellen van een realistische planning voor het realiseren van het alternatief tracé.

Het college zal de raad hier voorafgaand aan de behandeling van de Voorjaarsnota met een brief over informeren. • Regulier onderhoud civieltechnische kunstwerken: een inspectie wees uit dat de geleiderail aan de Dirk de Botsdijk te Lage Zwaluwe niet veilig genoeg is. We onderzoeken de beste oplossing om een veilige situatie te creëren. • Het verbeteren van de mentale toegankelijkheid van het openbaar vervoer: vanwege de Corona-maatregelen kon de OV-opstapdag vorig jaar niet plaats vinden. Inmiddels is de daarvoor bestemde regionale subsidieregeling Mentale toegankelijkheid openbaar vervoer afgeschaft waardoor de opstapdagen niet meer plaats zullen vinden. • Dijkverzwaring langs de Mark: de gemeente verschilt met het waterschap van mening over de financiële bijdrage die de gemeente aan de dijkverzwaring zou moeten leveren. Zie verder onder “Financiële afwijkingen”. • Klassen uitnodigen voor uitleg over de afvalwaterketen: de Coronamaatregelen staan het nog niet toe om klassen van leerlingen en scholieren uit te nodigen. Kijkend naar de agenda van het kabinet om de bestaande maatregelen te versoepelen, verwacht het college dat dit pas in het najaar mogelijk zal zijn. • Het uitvoeren van het baggerbeheerplan: het bestek voor het baggeren van de B-watergangen, grote sloten die van lokaal belang zijn voor een goede

9

waterhuishouding, is aanbesteed. De geoffreerde prijzen ontstegen echter het beschikbare budget. Het college zal de raad per brief nader informeren over de ontstane situatie. Programma 3 Ruimte, Wonen en Economie Binnen Ruimte, Wonen en Economie is geen sprake van een belangwekkende beleidsmatige afwijking of afwijking in het tempo van de uitvoering van het voorgenomen beleid. Programma 4 Sociaal Domein Binnen Sociaal Domein is sprake van de volgende belangwekkende beleidsmatige afwijkingen of afwijkingen in het tempo van de uitvoering van het voorgenomen beleid: • Beheersing kosten jeugdzorg: ook in het eerste kwartaal van dit jaar bleef de groei van het aantal jeugdigen met jeugdzorg en een toename van de duur van de ingezette zorg waarneembaar, met name bij de verblijfszorg en de jeugdbescherming. Daarnaast was binnen onze gemeente bij de specialistische jeugdzorg sprake van een uitzonderlijk complexe en dure casus, een situatie die tot op heden voortduurt. Deze factoren maken dat het budget voor de eerste maanden, ondanks de eerste verbeteringen die via de taskforce met Geertruidenberg zijn bereikt, ontoereikend was.

10

Tabel 1. Grote financiële afwijkingen Meerjarenperspectief Nr. Omschrijving (bedragen x € 1.000)

Progr.

2021

2022

2023

2024

2025

1 Jaarrekening 2020 en begroting 2022 Veiligheidsregio

1

28 V

14- N

14- N

14- N

14- N

2 Kabels en leidingen

2

24- N

3 Verkeersveiligheid: invest. Reconstr. / pers. uitbreiding verkeer

2

37 V

4 Dijkverzwaring Terheijden

2

32- N

4- N

4- N

4- N

5 Omgevingswet: omgevingsplan

3

40- N

50- N

50- N

40- N

6 Ruimtelijke ordening: actualiseren archeologisch beleid

3

30- N

7 Volkshuisvesting: woningbehoefte onderzoek / woonvisie

3

20- N

8 Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant: begroting 2022

3

17- N

2- N

12 V

13 V

9 Ruimtelijke ordening: werkbudget adviezen RO

3

35- N

35- N

35- N

35- N

10 Grondbeleid: faciliterende grondexploitaties

3

209 V

11 Grondzaken: verkoop reststroken

3

53 V

12 Havens: baggeren (dieptepeilingen / 3D-analyse)

3

2- N

13 Energietransitie (inclusief postcoderoos)

3

86- N

14 BAG: intrekken claims 2020 (budgetoverheveling)

3

15 Toerisme en recreatie: verlengen fietspad Beverpad (fase 3)

3

16 Jeugdhulp - toegang (CJG)

4

12- N

54- N

54- N

54- N

54- N

17 Jeugdhulp - regionale samenwerking (WBO)

4

12 V

5- N

14- N

23- N

23- N

18 Jeugdhulp - specialistische zorg

4

77 V p.m.

N 308-

19 Jeugdhulp - specialistische zorg/PGB

6- N

4

N

N

N

N

N

180-

180-

180 -

180 -

19- N

19- N

19- N

19- N

131 V

10420 WMO - Deeltaxi

4

61 V

18 V

21 Voortzetting Pilot huiskamers - Coronacompensatie

4

46- N

49- N

22 Uitkeringen en loonkostensubsidie

4

76- N

61- N

61- N

61- N

61- N

23 IOAW

4

44- N

44- N

44- N

44- N

44- N

24 Zwembaden - afschrijvingstermijn

4

31 V

31 V

31 V

31 V

31 V

25 BTW sport

4

59- N

59- N

59- N

59- N

59- N

26 Kunstwerken buitenruimte

4

18- N

27 Diversen programma 4

4

67- N

41- N

52- N

52- N

41- N

ALgD

- -

- -

204 V

272 V

28 Gemeentefonds - herverdeeleffect

V 272

29 Gemeentefonds - decembercirculaire

ALgD

194 V

11- N

13- N

30 Gemeentefonds - meicirculaire

ALgD

812 V

298 V

19- N

31 Vrijval indexering 32 Vervanging secretaris

ALgD

50 V

O

54 V

67 V

14- N N

N

257 -

366 -

41 V

41 V

N 131-

11

33 Onderhoud kernapplicaties

O

N 175-

Diverse kleine verschillen

N 208-

Totaal

N 191-

V 155

N 171-

N 452 -

N 112 -

N 361 -

N 140 -

N 622 -

N 729 -

Financiële afwijkingen In tabel 1 zijn de financiële afwijkingen opgenomen. Te zien is dat het exploitatieresultaat voor 2021 voordelig wordt beïnvloed voor een bedrag van € 155.000. In de hierna volgende jaren is sprake van een negatieve druk op de exploitatie, vooral doordat het Gemeentefonds minder hard zal groeien dan het ministerie van Binnenlandse Zaken eerder veronderstelde (post 33). Benadrukt wordt dat het effect van de voor 2022 aangekondigde eenmalige verhoging van het macrobudget voor de jeugdzorg nog niet bekend is en derhalve niet verwerkt kan worden in de Voorjaarsnota. Hieronder zijn de afwijkingen met een effect op het jaarresultaat van € 100.000 en hoger toegelicht. Programma 2 Openbare Ruimte 4/Dijkverzwaring Terheijden Het waterschap en de gemeente verschillen van mening over de hoogte van de gemeentelijke bijdrage aan de nieuwe damwand in de haven van Terheijden (€ 171.000). Op voorwaarde dat het waterschap de nieuwe damwand activeert en afschrijft, kan de gemeente ook haar bijdrage activeren en afschrijven. Met dit scenario is rekening gehouden in deze Voorjaarsnota. Daarnaast verlangt het waterschap dat de gemeente voor haar rekening de wandelpaden langs de Mark en de Markschans verwijdert (€ 29.400 in 2022).

Programma 3 Ruimte, Wonen en Economie 10/Faciliterende grondexploitatie Voor een woningbouwproject is een bijdrage voor commercieel nut ontvangen (€ 143.000 voordeel). Enkele woningbouwprojecten worden hoogstwaarschijnlijk afgesloten met een extra positief resultaat van € 7.000. Daarnaast worden extra ambtelijke voorbereidingskosten begroot van € 20.000 (nadeel) die niet te verhalen zijn. Per saldo een voordeel van € 130.000. De gemeente heeft in 2021 overeenkomsten ondertekend waarbij het verhalen van kosten op projectontwikkelaars is gewaarborgd. Dit levert een verwacht voordeel van € 79.000 op. 15/Verlenging Beverpad (fase 3) Om het Beverpad richting Lage Zwaluwe door te kunnen trekken, zal de gemeente tot overeenstemming met een aldaar betrokken ondernemer moeten komen. De financiële uitkomst daarvan is nog onzeker. Programma 4 Sociaal Domein 18/Jeugdhulp – Specialistische zorg Centrumgemeente Breda heeft recent een controle uitgevoerd waaruit bleek dat zij door jeugdzorgaanbieders is gefactureerd voor jeugdigen waar Drimmelen voor verantwoordelijk is. Conform het convenant woonplaatsbeginsel komen 12

deze kosten (€ 28.000) alsnog voor rekening van onze gemeente. Daarnaast is onverminderd een groei in het volume en de duur van verblijfszorg en jeugdbescherming waarneembaar. Dit veroorzaakt in 2021 een aanvullende budgetbehoefte van € 280.000 en in de jaren daarna € 180.000. 19/Jeugdhulp – Specialistische zorg PGB Naar aanleiding van de kostenontwikkeling in 2020 en het eerste kwartaal van 2021 stelt het college het benodigde budget met € 104.000 naar boven bij, waar onder € 65.000 voor PGB's. Een betere sturing op PGB’s maakt onderdeel uit van de opdracht aan de taskforce met Geertruidenberg en het college vindt het aannemelijk om vanaf 2022 uit te gaan van een matiging van de totale budgetbijstelling (€ 19.000). Algemene dekkingsmiddelen 28/Gemeentefonds - Herverdeeleffect Het ministerie van Binnenlandse Zaken werkt aan een nieuwe verdeelsystematiek voor het Gemeentefonds. Het college verwacht dat het ministerie het nieuwe rekenmodel in het najaar van 2021 vast zal stellen. Hangende die vaststelling is het nog onduidelijk of Drimmelen een voordeel- of een nadeelgemeente zal zijn. Gezien deze onzekerheid stelt het college voor om niet langer uit te gaan van de aanname dat Drimmelen een nadeelgemeente zal zijn. De lasten die in 2020 werden voorzien (€ 204.000 in het overgangsjaar 2023 en € 272.000 vanaf 2024) vallen vrij.

29/Gemeentefonds - Decembercirculaire De decembercirculaire 2021 kende een meevallend financieel effect. Dit effect is vooral besloten in hogere accressen en een hoger uitvallende indexering. 30/Gemeentefonds – Meicirculaire Hiervoor werd stil gestaan bij de extra eenmalige middelen die het kabinet dit voorjaar voor de uitvoering van de jeugdzorg in 2021 beschikbaar heeft gesteld. Van deze aanvullende eenmalige middelen wordt een bedrag van € 493 miljoen verwerkt via het Gemeentefonds. Het college heeft – met de meicirculaire als onderlegger - haar aandeel (€ 448.000) in dit bedrag nu in deze Voorjaarsnota verwerkt. Daarnaast zijn de aantallen waarop de overheid de omvang van het gemeentefonds bepaalt gewijzigd. Dit levert een voordeel van € 360.000 op. Overhead 32/Vervanging secretaris In 2020 is de gemeentesecretaris wegens ziekte uitgevallen. Zij wordt tijdelijk waargenomen waardoor er in een deel van 2021 sprake is van dubbele loonkosten. Het college verwacht op 1 september 2021 een nieuwe gemeentesecretaris te kunnen verwelkomen. Op dat moment eindigen de dubbele loonkosten. 33/Onderhoud kernapplicaties De gemeente heeft in het voorjaar een ICT taskforce geïnstalleerd. Die taskforce doet onderzoek naar het noodzakelijk groot onderhoud van alle kernapplicaties.

Voor dit onderzoek en het – in samenwerking met Breda en de softwareleveranciers implementeren van de verbetermaatregelen die uit het onderzoek voortkomen zijn personele inzet en technische aanpassingen nodig. Het college verwacht hiervoor eenmalig een bedrag van € 175.000 nodig te hebben.

13

Tabel 2. Meerjarenperspectief Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2021

2022

2023

2024

2025

Vastgestelde begroting 2021

1 V

392 V

376 V

315 V

251 V

Financiële gevolgen Najaarsnota 2020

1- N

7 V

7 V

7 V

7 V

Begrotingssaldo voor Voorjaarsnota 2021

0 V

399 V

383 V

321 V

258 V

Financiële gevolgen Voorjaarsnota 2021

155 V

452- N

361- N

622- N

729- N

Verwacht begrotingssaldo

155 V

53- N

22 V

300- N

472- N

Saldo van incidentele baten en lasten

463- B

65 L

30- B

30- B

30- B

Structurele begrotingssaldo

308- N

12 V

8- N

330- N

502- N

Resultaat De financiële afwijkingen leiden tot een bijstelling van de financiële meerjarenraming. Tabel 2 laat zien dat het budgettair neutrale exploitatieresultaat voor 2021 verbetert naar een overschot van € 155.000. Het structurele resultaat laat een tekort zien van € 308.000. Een blik in de toekomst laat zien dat het resultaat in 2022 niet sluit. Het college verwacht dat deze situatie dankzij de eenmalige extra gelden voor de jeugdzorg zal keren. Vanaf 2024 worden op dit moment grotere tekorten voorzien. Waarbij ook voor die jaren geen rekening is gehouden met een structurele verhoging van het budget voor de jeugdzorg.

14

Programma's

15

1. Burger en bestuur Inleiding De hoofddoelstelling van het programma is: Drimmelen is een veilige gemeente waarin de inwoners, bedrijven en organisaties/verenigingen samen leven, werken en genieten. In het coalitieprogramma Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! staat: Drimmelen is een veilige gemeente waarin inwoners, bedrijven, organisaties en verenigingen samen leven, werken en genieten. De dienstverlening en service zijn belangrijk. De gemeente is open en benaderbaar. We communiceren met een tijdige, duidelijke boodschap en zijn zo transparant mogelijk. Het dorpsgericht werken is meer dan een subsidieregeling en dit succes zetten we voort met de nadruk op burger- en overheidsparticipatie en een gezamenlijke toekomstvisie. Het programma is uitgewerkt in vijf thema’s. De hierboven benoemde programmadoelstelling is uitgewerkt in de volgende thema’s en daarbij behorende subdoelstellingen: 1. Dienstverlening 2. Burger en politiek 3. Dorpsgericht werken 4. Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing 5. Bestuursondersteuning. 1.1 Dienstverlening Geen afwijkingen. 1.2 Burger en politiek Wat willen we bereiken? Er wordt juist, tijdig en volledig gecommuniceerd Wat gaan we daarvoor doen? Begeleiden en trainen van de organisatie in communicatieve vaardigheden en helder schrijven. Het is al weer een tijd geleden dat de organisatie getraind is in "helder schrijven".

Inmiddels zijn er veel nieuwe medewerkers en willen we dit weer een boost geven. Naast "helder schrijven" zal ook aandacht aan de communicatieve vaardigheden van de medewerkers besteed worden. Kwaliteit Door alle tijd die het coronavirus van communicatie vraagt loopt dit project vertraging op. In de communicatie naar nieuwe medewerkers krijgt het onderwerp een vaste plek. De komende maanden wordt begrijpelijk en respectvol schrijven actief meegenomen in het project Inclusie.

16

Opstellen nieuwe Visie Communicatie Het opstellen van een visie was in 2020, na de Toekomstvisie al voorzien, maar het opstellen hiervan is slachtoffer geworden van Covid-19. Daarom nemen we het opstellen van een communicatie-visie opnieuw op in de begroting 2021. Kwaliteit Er is een start gemaakt met het ontwikkelen van een strategische benadering van het gemeentelijk communicatiebeleid. Organisatie en bestuur zijn omgevingsbewust en wendbaar Wat gaan we daarvoor doen? Inwoners en bestuur nader tot elkaar brengen Net als in 2020 wil de raad via de website wij zijn Drimmelen inwoners betrekken en meningen van inwoners peilen bij belangrijke onderwerpen. Ook wil de raad meer naar buiten treden door bijvoorbeeld op locatie te vergaderen. In 2020 is dit als gevolg van Covid-19 onvoldoende van de grond gekomen. Kwaliteit Als gevolg van de coronacrisis wordt de digitalisering versneld. Mede als gevolg van de beperkte mogelijkheden tot samenkomsten wordt gezocht naar digitale alternatieven, ook voor het peilen van de mening van inwoners bij grote projecten als bijvoorbeeld de omgevingsvisie, structuurvisie en Sociaal Cultureel Dorpshart Made. Het naar buiten treden door de raad behoort vanwege de coronasituatie op dit moment niet tot de mogelijkheden. De informatieronde is hiervoor geschikt, maar deze wordt op dit moment digitaal gehouden.

1.3 Dorpsgericht werken Wat willen we bereiken? Gemeente Drimmelen stimuleert inwoners om mee te denken, te doen en zelf dingen op te pakken. Wat gaan we daarvoor doen? Meet and Match Meet and match brengt maatschappelijke initiatieven samen in de breedste zin van het woord. Kwaliteit Initiatieven op dit vlak liggen stil als gevolg van het coronavirus. Samen aan de slag Deze subsidieregeling startte tijdens de vorige coalitieperiode en is in deze collegeperiode verlengd. In 2020 was het beroep op deze regeling als gevolg van Covid-19 aanzienlijk lager dan voorgaande jaren. Gekeken wordt hoe hier in 2021, binnen de dan geldende maatregelen, toch een extra stimulans aan gegeven kan worden. 17

Kwaliteit Als gevolg van corona ligt dit vrijwel stil. Voor het eerste kwartaal 2021 zijn enkele aanvragen voor Samen aan de Slag ingediend, waarvan er 2 betrekking hebben op activiteiten die voor 2020 waren aangevraagd, maar niet zijn doorgegaan. Verantwoordelijkheid en deskundigheid van inwoner tot zijn recht laten komen Dit doen we door gebruik te maken van kennis en inzet van inwoners en samen te zoeken naar structurele oplossingen en inzet. Wat gaan we daarvoor doen? Introductieprogramma nieuwe medewerkers overheids-/burgerparticipatie en trainingen zittende medewerkers. In samenhang met de training en begeleiding vanuit communicatie zullen zowel nieuwe als zittende medewerkers bij de hand genomen worden op het gebied van overheids- en burgerparticipatie (Dorpsgericht Werken). Kwaliteit Door de beperkte beschikbaarheid van de coördinator Dorpsgericht Werken is hier nog geen volledige invulling aan gegeven. Ook de corona maatregelen, waardoor fysieke bijeenkomsten niet mogelijk zijn, beperken de mogelijkheden voor training en begeleiding van nieuwe medewerkers op het gebied van overheids- en burgerparticipatie. Wel is gewerkt aan het ontginnen van digitale mogelijkheden van overheids- en burgerparticipatie.

1.4 Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing Wat willen we bereiken? Daadkrachtige aanpak van veiligheidsvraagstukken en onveiligheidsgevoelens Veiligheidsvraagstukken pakken we daadkrachtig en integraal met ketenpartners aan. Zo ontstaat een omgeving waarin inwoners, bedrijven en bezoekers veilig kunnen wonen, werken en recreëren. Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoering prioriteiten integraal veiligheidsbeleid Jeugd en Veiligheid, High Impact Crimes, Ondermijning en Zorg en Veiligheid. Dat zijn de vier prioriteiten van het integrale veiligheidsbeleid. Elk jaar stellen we een Uitvoeringsprogramma op waarin staat hoe we deze prioriteiten aandacht geven en uitvoeren. Kwaliteit Covid-19 heeft invloed op de vier prioriteiten van 2021 en vraagt veel capaciteit van het cluster Openbare Orde en Veiligheid. Bovendien is door

18

het vertrek van een collega in maart een vacature ontstaan die eind mei zal worden ingevuld. 1. Jeugd en Veiligheid: door Covid-19 maatregelen is de themadag op het Dongemond College uitgesteld. Dit geldt ook voor de overige voorlichtingen. De grootste overlast in Terheijden lijkt enigszins te zijn afgenomen. De focus ligt nu op de jeugdoverlast in Lage Zwaluwe. Hiervoor is een plan van aanpak opgesteld waar momenteel uitvoering aan wordt gegeven. 2. High Impact Crimes: positief aan het advies om thuis te blijven en thuis te werken is dat het aantal inbraken in de gemeente sterk is afgenomen. 3. Ondermijning: de aanpak van ondermijning in de vorm van integrale (Brabant Interventie Team-)acties is weer opgepakt. De focus ligt op garageboxen. In Lage Zwaluwe zijn garageboxen gecontroleerd. Op korte termijn is zal een controle plaatsvinden in de tuinbouw in samenwerking met de Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Verder worden signalen opgepakt en zijn intern medewerkers die signalen op zouden kunnen pikken nogmaals bewust gemaakt en geïnstrueerd. Dit jaar gaan wij verder aan de slag met bewustwording ten aanzien van ondermijning in het buitengebied en bestuurlijke weerbaarheid in het kader van de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen. 4. Zorg en Veiligheid: in verband met Covid-19 zijn wij extra alert op eenzaamheid en personen met verward gedrag.

De gemeentelijke crisisorganisatie, voortkomend uit districtelijke samenwerking, is op orde Wat gaan we daarvoor doen? OTO (opleiden, trainen, oefenen) De gemeentelijke crisisbeheersingsorganisatie wordt opgeleid, getraind en beoefend. Hierbij staat het onderdeel oefenen centraal. Medewerkers gaan met een realistisch scenario praktisch aan de slag met de crisisbeheersing. Kwaliteit Door de praktijkinzet van veel leden van de crisisorganisatie tijdens de COVID-19 crisis zijn veel opleidingen en trainingen komen te vervallen. Anderzijds hebben de ervaringen met de aanpak van COVID-19 geleid tot versterking van het netwerk, vergroten van kennis en bewustzijn. De lessen/inzichten zullen worden gebruikt bij nieuwe opleidingen en trainingen. De opleidingen en trainingen zullen in het voorjaar van 2021, binnen de beperkingen als gevolg van corona, zo goed als mogelijk weer worden hervat. Als gevolg van het vertrek van de Ambtenaar crisisbeheersing kan één en ander vertraging oplopen.

19

1.5 Bestuursondersteuning Wat willen we bereiken? Juist, tijdig en volledig laten verlopen van ondersteunende processen Wat gaan we daarvoor doen? Geluk In 2021 gaan we verder uitvoering geven aan het thema geluk en zorgen we dat de geluksagenda uitgevoerd wordt. Kwaliteit Als gevolg van corona loopt de uitvoering van de geluksagenda anders dan bij het opstellen voorzien. Voor het naar de inwoners toe gaan, wat voor een aantal onderdelen van de geluksagenda essentieel is, is gezocht naar mogelijkheden die passen binnen de corona maatregelen. In dat kader wordt in juni 2021 een pilot in Wagenberg gehouden voor het melden op locatie. Voorts is er extra aandacht voor het thema eenzaamheid en is er in april een succesvolle kaartjesactie geweest. Een overzicht van wat er gedaan is in het kader van Geluk is opgenomen in de raadsbrief die begin 2021 is opgesteld. Daarnaast zoeken we andere manieren om inwoners toch te betrekken bij de Geluksagenda. Financiële afwijkingen

20

Tabel 1.1. Overzicht financiële afwijkingen bestaand beleid 1. Burger en bestuur

2021

2022

2023

2024

2025

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema Versterken Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing 1 Jaarrekening 2020 en begroting 2022 Veiligheidsregio 2 Bommenregeling (meicirc)

28 V

14- N

14- N

14- N

14- N

212- N

Thema Bestuursondersteuning 3 Tijdelijke intensivering handhaving verkeersoverlast 4 Verkiezingen - Compensatie Corona

24- N 38- N

Urenmutaties

11 V

Diversen

11 V

13 V

13 V

13 V

13 V

200- N

26- N

2- N

2- N

2- N

11 V

11 V

11 V

11 V

11 V

11 V

11 V

11 V

Totaal Burger en Bestuur Verschuiving tussen programma’s 2 Algemene uitkering (meicirc bommenregeling)

212 V

4 Algemene uitkering (decembercirculaire m.b.t. verkiezingen

38 V

Algemene uitkering (meicirc.div) Urenmutaties DenO / Middelen Totaal verschuivingen tussen programma's

11 V 11- N 250 V

Mutatie reserves 3 Algemene reserve Totaal mutatie reserves

Totaal 1. Burger en bestuur na dekking

24 V -

24 V

-

-

-

50 V

9 V

9 V

9 V

9 V

Toelichting tabel 1.1 Financiële afwijkingen 1. Veiligheidsregio – jaarrekening 2021 en begroting 2022 Het resultaat van de Veiligheidsregio is 2020 is €3.326.152 positief. Na resultaatbestemming bedraagt het te verdelen resultaat voor 2020 € 1.251.929. Dit bedrag wordt uitgekeerd aan de gemeenten. Voor Drimmelen betekent dit dat wij in 2021 € 28.000 terug ontvangen. Op basis van de begroting 2022 van de Veiligheidsregio is de bijdrage 2022 ruim € 14.000 hoger dan opgenomen in de gemeentelijke begroting 2021. Verschil is minder dan 1% inflatiecorrectie. De verdeling van de kosten tussen de gemeenten is afhankelijk van de CEBEON maatstaven. Deze worden pas bij de meicirculaire 2021 bekend gemaakt. Hierdoor wijzigt de verdeling tussen de gemeenten nog voor 2022 o.b.v. een begrotingswijziging. 2. Bommenregeling (meicirculaire) Tijdens werkzaamheden bij het project Schansstraat Terheijden zijn resten aangetroffen van explosieven. Dit heeft geleid tot een onderzoek naar Niet Geëxplodeerde Explosieven . Op grond van de bommenregeling is door de gemeente een subsidie aanvraag gedaan bij het Rijk. Deze aanvraag is

21

gehonoreerd waardoor 70% van de onderzoekskosten wordt vergoed via het gemeentefonds. 3. Tijdelijke intensivering handhaving verkeersoverlast De aanpak van verkeersveiligheid rust op drie pijlers: infrastructuur (goede inrichting), voorlichting / educatie, en handhaving. Handhaving, met name op het gebied van snelheid, ligt primair bij de politie. Ook onze boa’s hebben een rol (o.a. foutparkeren). Er lag een wens om tijdelijk de handhaving op verkeersgebied te intensiveren en de samenwerking met politie te versterken, om op die manier verkeersoverlast tegen te gaan. Voor het tegengaan van verkeersoverlast is voor drie jaar (2019, 2020 en 2021) € 50.000 per jaar uit de Algemene Reserve ter beschikking gesteld. In eerste instantie was het de bedoeling dit geld aan te wenden voor Rent a cop acties van de politie. Naast dat deze acties geen geld kosten, is de inzet van de politie beperkt geweest door andere prioriteiten. De enige manier om toch meer aan handhaving te doen, is door een grotere inzet van eigen boa’s. Omdat de twee bestaande boa’s een volledig takenpakket hebben, is voor de tijdelijke intensivering een tijdelijke verkeersboa aangetrokken. Die was pas in de loop van 2020 beschikbaar waardoor we het budget van 2019 en 2020 niet volledig hebben ingezet. Hierdoor is nog een bedrag van € 24.446 over.

Dit willen we gebruiken om de verkeersboa nog wat langer in te kunnen zetten (ook in 2022). 4. Verkiezingen - Coronacompensatie Het Rijk heeft in de decembercirculaire extra middelen (€ 38.000) toegekend voor de uitvoering van de verkiezingen in 2021 op een veilige wijze. Voorgesteld wordt deze incidentele middelen te oormerken voor de organisatie van de gemeenteraadsverkiezingen in 2021. Urenmutaties Door deelnemen aan personele regelingen zoals generatiepact, ouderschapsverlof, het invullen van vacatures vinden er correcties plaats op de urenramingen. Reserve Samen aan de Slag Ten behoeve de regeling Samen aan de Slag is de reserve Samen aan de slag gevormd waaruit de kosten van de regeling werden gedekt. Doordat de kosten niet als incidenteel worden gezien, was een onttrekking uit de reserves ook niet meer mogelijk en daarom is bij de Voorjaarsnota 2020 de onttrekking teruggedraaid en bij de begroting 2021 besloten om € 51.000 over te hevelen naar de Algemene Reserve. In de reserve zit nu € 49.722 (na aftrek van de € 51.000). Omdat de mogelijkheden om de reserve te besteden zeer beperkt zijn, wordt voorgesteld bij de Voorjaarsnota 2021 de reserve op te heffen en toe te voegen aan de Algemene Reserve. De regeling Samen aan de Slag kan tot en met 2022 op basis van bestaande budgetten worden voortgezet.

22

2. Openbare ruimte Inleiding De hoofddoelstelling van het programma is: Het op een effectieve en efficiënte manier de openbare ruimte schoon, heel, veilig en aantrekkelijk maken en houden. Hierbij betrekken we burgers en bedrijven en er is ruimte voor biodiversiteit in de aanpak en kwaliteitsniveaus en maatwerkafspraken. In het coalitieprogramma Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! staat: Het op een zo effectief en efficiënt mogelijke manier de openbare ruimte schoon, heel, veilig en aantrekkelijk maken en houden. Hierbij betrekken we burgers en bedrijven en er is ruimte voor diversiteit in aanpak, kwaliteitsniveau en maatwerkafspraken. We gaan de klanttevredenheid meten. In het coalitieprogramma beschreven we:  We doen het duurzaam;  We doen het met het oog op klimaat;  We doen het veilig: comfortabele en veilige fietsverbindingen;  We doen het samen met onze inwoners;  We doen het gezond;  We doen het om het recreatieve karakter te versterken;  Bij verkeer zetten we in op een combinatie van infrastructuur, gedrag en handhaving. Het programma is uitgewerkt in 4 thema’s. De hierboven benoemde programmadoelstelling is uitgewerkt in de volgende thema’s en daarbij behorende subdoelstellingen: 1. Integraal en burgergericht werken 2. Wegen en verkeer 3. Groen en speelvoorzieningen 4. Water 2.1 Integraal en burgergericht werken Geen afwijkingen.

2.2 Wegen en verkeer Wat willen we bereiken? Een goede bereikbaarheid en zo weinig mogelijk overlast voor gemotoriseerd verkeer Infrastructuur richten we in volgens de principes van Duurzaam Veilig. Hiermee stemmen we vorm, functie en gebruik van onze wegen zo goed mogelijk op elkaar af.

23

Wat gaan we daarvoor doen? Alternatief voor landbouwverkeer door Wagenberg en Terheijden zoeken De grootte van het probleem is in kaart gebracht, evenals mogelijke oplossingen. De onderhandelingen met de provincie over landbouwverkeer op de N285, dan wel op parallelwegen, zetten we voort. We zullen niet schromen om bij de provincie een verkeersbesluit aan te vragen. Kwaliteit De provincie hanteert het beleid dat landbouwverkeer niet toegestaan is op provinciale wegen als hier een intensiteit van meer dan 12.000 motorvoertuigen per etmaal gemeten is. Dat is op de N285, tussen de A59 en Breda, het geval. Maar niet op het wegvak tussen Wagenberg en de A59. Dit biedt mogelijkheden, zeker nu het landbouwverkeer wettelijk een hogere maximumsnelheid kreeg. We trekken in regionaal verband op, omdat meerdere gemeenten dezelfde problematiek hebben. De gemeenten ABG, Drimmelen en Halderberge vormen de regionale kopgroep. Onze inzet is om voor het Drimmelense deel van de N285 landbouwverkeer toe te laten op de provinciale weg, desnoods onder voorwaarden.

Voorbereiden alternatief tracé Zoutendijk We ronden de bestemmingsplanprocedure af. Ook kopen we de grond aan. Na het vaststellen van het bestemmingsplan gaan we verder met de civieltechnische voorbereidingen. We streven naar de aanleg van de weg in 2022. Kwaliteit In januari 2021 stuurden we een raadsbrief. Daarin kondigden we aan dat het beschikbare budget onvoldoende is. Bij nader onderzoek kwam nog een aantal aandachtspunten naar voren. We zien dat bewoners van de kern Hooge Zwaluwe profijt hebben van de Bypass. Bewoners van de Gaete, Zonzeelseweg en Wagenbergse straat zeker niet. Ook de kosten voor de aanleg overstijgen de verwachtingen die we in januari hadden. De kostenstijging heeft te maken met:  een andere prijs per vierkante meter voor de aankoop van de grond,  onzekerheid over de bodemgesteldheid en dan speciaal de draagkracht van de grond,  het aanpassen van de spoorwegovergang Zoutendijk,  mogelijk verbreden van de Zoutendijk ten zuiden van de Bypass  een hogere compensatie voor de natuur. We zien dergelijk veel onzekerheden dat we uw raad opnieuw willen betrekken bij besluitvormingsproces waarbij we keuzemogelijkheden/dillema's willen voorleggen. Hierbij betrekken we ook de consequenties voor het gehele tracé (Rotonde Wagenberg tot aan het Plantsoen te Lage Zwaluwe). Voor het behandelen van de Voorjaarsnota informeerden we u over dit project. 24

Het bereiken van een duurzaam areaal openbare verlichting, zodat we een veilige omgeving bieden aan de inwoners tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. Wat gaan we daarvoor doen? Actualiseren beleidsplan openbare verlichting We combineerden de Beleidsplannen voor Wegen met Openbare verlichting. De uitvoering van het beleidsplan Openbare Verlichting start in 2021. Kwaliteit Het beleidsplan Openbare Verlichting stelde u in januari 2021 vast. Hieruit bleek dat in de meerjarige investeringsprognose jaarlijks € 90.000 ruimte was. Dit bedrag raamden we af ten gunste van het vergroten van burgertevredenheid over de kwaliteit van wegen door het instellen van een krediet 'Vergroten burgertevredenheid'. Naast dagelijks onderhoud (schades en storingen) vinden ook dit jaar vervangingen plaats. In de eerste plaats vervangen we op grote schaal zogenaamde SOX- en SON-armaturen. Verder vervangen we de verlichting in de projecten Crullaan, Drimmelenseweg / Sluizeweg (alleen op het deel Sluizeweg), Oude Haven Drimmelen en in de Nieuwstraat winkelstrip Lage Zwaluwe. De elektrakosten vallen in 2021 wederom hoger uit dan begroot. Dit komt door een hoger energietarief. Hiervoor ramen we een bedrag bij. Het heel, schoon en veilig houden van civieltechnische kunstwerken Wat gaan we daarvoor doen? Regulier onderhoud civieltechnische kunstwerken We onderhouden de civiele kunstwerken.

De werkzaamheden plannen we op basis van de inspecties en nadere controles. Inspecties voeren we eens in de twee jaar uit. Kwaliteit Begin 2021 voerden we een inspectie uit aan de civiele kunstwerken. Dit verwerken we in een uitvoeringsprogramma. Uit de inspectie komt naar voren dat de geleiderail aan de Dirk de Botsdijk (ter hoogte van Reedijk 1) onvoldoende veilig is. We onderzoeken de beste oplossing om de situatie terplekke weer veilig te maken. De kosten liggen tussen de € 1.000 (lokale repartie) en €30.000 (vervangen). Omdat het bedrag nog onzeker is vragen we nog geen budget bij. Het openbaar vervoer zorgt voor een goede bereikbaarheid van de verschillende kernen Het openbaar vervoer en de deeltaxi zorgen voor een optimale bereikbaarheid van onze kernen.

25

Wat gaan we daarvoor doen? Het verbeteren van de mentale toegankelijkheid van het openbaar vervoer We organiseren jaarlijks de OV opstapdagen. Kwaliteit Vanwege Corona ging de OV opstapdag vorig jaar niet door. Inmiddels is de subsidieregeling (100% subsidie) hiervoor afgeschaft. Eigen middelen zijn hiervoor niet beschikbaar, wat betekent dat de OV-opstapdagen niet meer plaatsvinden. Wel is inmiddels het vervoersoverzicht, met daarin alle vervoersmogelijkheden in onze gemeente, beschikbaar. Dit helpt om bij de vervoersvraag het juiste middel te vinden. Voldoende parkeerruimte voor fiets en/of auto op korte loopafstand van woningen, winkelgebieden, (maatschappelijke) voorzieningen (zoals sportverenigingen) en openbaar vervoer knooppunten De openbare parkeerplaatsen zijn goed vindbaar door goede bewegwijzering. Bij de winkelcentra, belangrijke maatschappelijke voorzieningen, horecavoorzieningen, toeristische attracties en recreatiegebieden bieden we mogelijkheden voor het opladen van auto’s en fietsen. De gemeente vervult hierin een faciliterende en stimulerende rol. Bij parkeren sluiten we geen doelgroepen uit: er zijn voldoende toegankelijke parkeergelegenheden voor minder valide mensen.

Hierbij gaan we minimaal uit van de richtlijnen uit het ASVV: één algemene gehandicaptenparkeerplaats op 50 reguliere parkeerplaatsen en één algemene gehandicaptenparkeerplaats binnen een loopafstand van maximaal 100 meter van belangrijke voorzieningen. We bieden maatwerk als daar behoefte aan is. Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoering geven aan parkeeronderzoek In 2020 is een nachtelijke parkeerdrukmeting in de hele gemeente uitgevoerd. Op basis hiervan weten we in welke woongebieden er nog een te hoge parkeerdruk bestaat. We selecteren de gebieden met de ernstige parkeerproblemen. In die gebieden zoeken we naar een gerichte oplossing, waaronder uitbreiding van parkeermogelijkheden. Kwaliteit Voor de aanleg van parkeervoorzieningen is geen budget aanwezig. We onderzoeken dekkingsmogelijkheden. We willen speciale aandacht voor de doelgroep Langzaam verkeer (fietsers en voetgangers, minder validen). Door de mogelijkheden te bevorderen willen we minder gemotoriseerd verkeer binnen en tussen de kernen bereiken.

26

Wat gaan we daarvoor doen? Fietsveilig maken van de Zeggelaan (Terheijden) In 2021 maken we de Zeggelaan fietsveilig. De fietsstroken leggen we verhoogd aan. Voor de werkzaamheden vragen we indien mogelijk subsidie aan. De kostenramingen laten zien dat het oorspronkelijke budget van €500.000 onvoldoende is. Daarnaast is de kwaliteit van het wegdek slechter dan verwacht. We beoordelen het bij te vragen budget. Op het moment van opstellen is het bedrag niet bekend. Kwaliteit We bereiden de projecten Crullaan, Drimmelenseweg en Zeggelaan voor. Deze projecten zijn in verschillende fases qua voorbereiding. De Crullaan is aanbesteed, voor de Drimmelenseweg ligt er een definitief ontwerp en voor de Zeggelaan een voorlopig ontwerp. In de volgorde zoals hiervoor genoemd, voeren we de projecten uit. Het is nog onduidelijk of we subsidie krijgen. Wij vragen bij voorbaat uw mandaat om een financieel overschot op Crullaan en/of Drimmelenseweg in te mogen zetten voor de Zeggelaan. Hierdoor lopen we niet onnodig vertraging op. Uit onderzoeken in de Zeggelaan in Terheijden blijkt dat er meer moet gebeuren dan dat we in eerste instantie dachten. Ook de oplossingen voor het inpassen van de verhoogde fietsstroken is complexer dan we hadden voorzien . De uitwerking kost meer tijd. De uitvoering loopt hierdoor vertraging op. In juni communiceren we met de bewoners.

We starten in het vierde kwartaal van 2021.

Transitie openbaar vervoer naar gedeelde mobiliteit In 2023 gaat de nieuwe concessie Openbaar Vervoer in. De gedachte is nu het WMO-vervoer daarin te integreren, om zo één vervoerssysteem aan de reiziger te kunnen bieden. Om hiertoe te komen zal 2021 in het teken staan van het verder voorbereiden van de aanbesteding, o.a. met een Nota van Uitgangspunten. Als gemeente moeten we beslissen of we genoegen nemen met de door de provincie voorgestelde basis, of meer willen (de zogenaamde gemeentelijke plus). Aan deze plus zijn wel kosten verbonden. Kwaliteit Vanwege COVID-19 is de aanbesteding van het openbaar vervoer in Brabant uitgesteld. Het openbaar vervoer heeft veel minder reizigers dan voorheen. Het is de vraag of deze reizigers nog terug keren richting openbaar vervoer. De provincie werkt diverse scenario's voor de toekomst uit. De voorbereidingen van de aanbesteding en daarmee de transitie, gaan door maar in een lager tempo. Zo komt er steeds meer duidelijkheid over de inrichting van de Hubs. Uitvoeren geven aan het fietsonderzoek In 2020 is het onderzoek naar de hoofdfietsroutes in onze gemeente afgerond. Hieruit is een meerjarig actieplan Fiets gekomen. In 2021 starten we met de

27

uitvoering, o.a. door de al geplande fietsroutes Crullaan, Zeggelaan en Drimmelenseweg. Kwaliteit Het bureau leverde een concept fietsonderzoek op. Helaas zijn we over het onderzoek nog niet helemaal tevreden. Wijzigingen verwerken we in het tweede kwartaal. De kadernota 2022 komt te vroeg om de consequenties te duiden. Deze nemen we mee in de begroting 2022. 2.3 Groen en speelvoorzieningen Wat willen we bereiken? Bij (her)inrichting van het openbaar groen streven we naar bruikbaarheid, aantrekkelijkheid, duurzaamheid en het verhogen van de biodiversiteit door groenblijvend en kleurrijk groen. Wat gaan we daarvoor doen? Boomplantdag en andere activiteiten In 2021 planten we samen met de kinderen weer bomen. Ook willen we samen met onder andere Kiemkracht en Madese Natuurvrienden de biodiversiteit vergroten. Kwaliteit Door de Covid-19 maatregelen is de Boomfeestdag meerdere keren verschoven en geannuleerd. De nieuwe landelijke datum is 10 november 2021. Naast de Nationale Viering is er ook een Provinciale Viering Boomfeestdag. Hiervoor geven we ons bij de provincie op als Accentgemeente.

2.4 Water Wat willen we bereiken? Dijken en regionale keringen: In samenwerking met waterschap en andere aanliggende gemeenten voldoende veiligheid bieden aan de achterliggende gebieden Het waterschap heeft de wettelijke verplichting de dijken en keringen op de juiste hoogte en sterkte te houden. Omdat het achterliggende gebied tot de gemeente behoort, is de bijdrage vanuit de gemeente essentieel. Wat gaan we daarvoor doen? In samenwerking met het waterschap de vastgestelde voorkeursalternatieven uitvoeren. Op 19 december 2019 en 1 juli 2020 stelde het waterschap de voorkeursalternatieven voor de dijkverzwaringen vast. We blijven onze belangen inbrengen.

28

Kwaliteit De voorkeursalternatieven zijn vastgesteld. Op enkele plaatsen past het waterschap maatwerk toe. Er is een meningsverschil met het waterschap over de financiële bijdrage door de gemeente. Educatie en voorlichting: Mensen bewust te maken van de afvalwaterketen Wat gaan we daarvoor doen? Actie Tegel eruit Plantje erin en Actie Regenton In 2020 hadden we de actie Tegel eruit Plantje erin. Ook hielden we een Actie regenton. In 2021 houden we nogmaals zo’n (soortgelijke) acties. We willen samen met Kiemkracht het gebruik van Regentonnen stimuleren. Kwaliteit Vanwege Covid-19 voeren we de acties "Regenton" en "Tegeltje eruit en plantje erin" niet in het voorjaar uit. Afhankelijk van de versoepelingen van de Covid-19 maatregelen willen we in het najaar wel de regentonactie initiëren. Klassen uitnodigen voor uitleg over de afvalwaterketen We nodigen verschillende klassen van de basisscholen uit. Ook de onderbouw van het voortgezet onderwijs krijgt een uitnodiging. Kwaliteit Zolang corona beperkingen veroorzaakt, nodigen we geen klassen uit. We verwachten op zijn vroegst in het najaar de eerste klassen weer uit te nodigen. Oppervlaktewater: Het watersysteem biedt voldoende veiligheid tegen hoogwater en is klimaatbestendig ingericht Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoeren van het baggerbeheerplan. We baggeren B-watergangen binnen stedelijk gebied.

Dit werk voeren we verdeeld over enkele jaren uit. Kwaliteit Door de tegenvallende aanbesteding is het bestek van de markt gehaald. We hebben onvoldoende budget. Het werk is niet gegund. We onderzochten de consequenties. Financiële afwijkingen

29

Tabel 2.1. Overzicht financiële afwijkingen bestaand beleid 2. Openbare ruimte

2021

2022

2023

2024

2025

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema Wegen en Verkeer 1 Kabels en leidingen

24- N

2 Omgevingswet: inhuur externe(n)

56- N

3 Verkeersveiligheid: investeringen reconstructies / personele uitbreiding verkeer

37 V

4 Fietspaden Sluizeweg (budgetoverheveling 2020)

390 V

20- N

5 Onderhoud komportalen

8- N

8- N

6 Vervanging verkeerstellers

7- N

7 Openbaar vervoer

7- N

20- N

20- N

20- N

Thema Water 8 Dijkverzwaring Terheijden Diversen Totaal Openbare ruimte

32- N

4- N

4- N

4- N

2- N

2- N

2- N

2- N

2- N

324 V

61- N

26- N

26- N

26- N

-

-

-

-

Verschuiving tussen programma’s 2 Omgevingswet: verschuiving budgetten van programma 3

56 V

Totaal verschuivingen tussen programma's

56 V

Mutatie reserves 2 Reserve Kapitaallasten: storting 2 Reserve Kapitaallasten: onttrekking Totaal mutatie reserves

Totaal 2. Openbare ruimte na dekking

400- N 10 V

20 V

20 V

20 V

20 V

390- N

20 V

20 V

20 V

20 V

10- N

41- N

6- N

6- N

6- N

Toelichting tabel 2.1 Financiële afwijkingen Thema Wegen en Verkeer 1. Kabels en leidingen Doordat we in 2021 glasvezel aanleggen en een aantal grote vervangingen van kabel en leidingen uitvoeren en afrekenen vinden er mutaties plaats. De extra kosten gebruiken we voor extra toezicht en de inkomsten zijn hoger door extra leges (glasvezel en vervangingen). Bij het opstellen van de Voorjaarsnota was alleen van de drie kleine kernen bekend dat de kernen op glasvezel aangesloten worden. De hoogte van de leges was nog niet zeker. Bij de Najaarsnota is meer inzicht in de kosten en leges. We weten dan ook definitief of de kern Made ook aangesloten wordt. 2. Omgevingswet: inhuur externe(n) Het invoeren van de omgevingswet vraagt veel extra inzet van de medewerkers van de afdeling Openbare Werken. Door deze inzet komen zij niet toe aan een aantal taken. Om vertraging te beperken huren we externen in. Doordat we het budget verschoven van de post Omgevingswet naar Afdeling Openbare werken is deze mutatie opgenomen.

30

3. Verkeersveiligheid: investeringen reconstructies / personele uitbreiding verkeer Een van de personele wensen bestond uit het uitbreiden met een medewerk(st)er Verkeer. Deze uitbreiding dekken we deels uit deze post. 4. Fietspaden Sluizeweg (budgetoverheveling 2020) In 2020 is er een bedrag van € 400.000 overgeheveld naar 2021. Conform BBV voorschriften dient dit te worden geactiveerd (krediet). Voorgesteld wordt om de vrijval van het budget te storten in de reserve Kapitaallasten zodat de kapitaallasten structureel gedekt kunnen worden (budgettair neutraal). Voor een inhoudelijke toelichting op het project wordt verwezen naar onderdeel "Voortgang kapitaalgoederen (kredieten)". 5. Onderhoud komportalen Er staat groot onderhoud aan onze komportalen op de planning voor dit jaar en volgend jaar. We hebben 75 komportalen. De kosten voor groot onderhoud / vervanging zijn aanzienlijk. Bij controle blijkt regelmatig dat ook het frame aangepast moet worden. Dit komt bovenop het reguliere werk aan verkeersborden, waar we een jaarbudget van € 23.000 op hebben dat over het algemeen volledig wordt aangewend. Daarom vragen we dit jaar en volgend jaar een tijdelijke verhoging van het budget met € 8.000. 6. Vervanging verkeerstellers Binnen de gemeente hebben we 4 verkeerstellers. Hiermee voeren we het gehele jaar metingen uit. Dit doen we door middel van een planning.

Eén verkeersteller is kapot. De kosten om te repareren zijn hoog en zijn bijna gelijk aan de kosten voor een nieuwe teller. Dit heeft onder andere te maken met de leeftijd van de teller. Daarom willen we de teller vervangen. Ook een tweede teller vertoont mankementen. Gezien de leeftijd van deze teller willen we ook daarvoor een nieuwe aanschaffen. Kosten voor twee nieuwe tellers bedragen € 6.500. De verkeerstellers gebruiken we o.a. om te meten of klachten over te hoge snelheden terecht zijn. En dus ter onderbouwing van het treffen van verkeersmaatregelen. 7 . Openbaar vervoer Ook dit jaar zijn nog kosten gemaakt voor het project “verbeterslag toegankelijke haltes”. Deze zijn niet begroot, aangezien het de bedoeling was dat het project vorig jaar afgerond zou worden. Dit is helaas niet gelukt. Dit was een project waarvoor we subsidie van de provincie kregen. De eindafrekening kon niet meer in 2020 worden ingediend. Inmiddels is deze ingediend en heeft de provincie het bedrag uitgekeerd. In 2021 ronden we het project “verbeterslag toegankelijke haltes" af. De kosten waren hoger dan het subsidiebedrag dat we dit jaar uitgekeerd kregen. Het verschil ramen we in 2021 bij. Thema Water 8.

Dijkverzwaring Terheijden De gemeente en het waterschap verschillen van mening over de hoogte van de gemeentelijke bijdrage aan de nieuwe damwand in de haven Terheijden (€ 171.000 en € 29.400 voor het verwijderen van de wandelpaden). Op grond van extern juridisch advies van AKD hoeft de gemeente alleen bij te dragen aan de kosten van groot onderhoud. Het waterschap verlangt van de gemeente, op basis van verleende vergunningen, dat de gemeente de wandelpaden langs de

31

Mark en Markschans op haar eigen kosten sloopt en ook voor eigen kosten opnieuw aanlegt. We denken dat we de bijdragen aan het waterschap in 2022 of 2023 betalen. De bijdrage in de kosten van de damwand wordt geactiveerd in 2022 en opgenomen in de investeringsprognose met een afschrijvingstermijn van 40 jaar.

32

3. Ruimte, wonen en economie Inleiding Inleiding De hoofddoelstelling van het programma is:  Het bevorderen van economische vitaliteit en werkgelegenheid in Drimmelen in een proactieve houding  Drimmelen recreatief op de kaart zetten en de kansen benutten van het Nationaal Park De Biesbosch  Drimmelen profileren als aantrekkelijke woongemeente  Zorgen voor de bouw van voldoende woningen in alle kernen en in alle prijsklassen. Hierbij is gasloos en energie neutraal bouwen het uitgangspunt. Waar mogelijk wordt levensloopbestendig gebouwd  Drimmelen energie neutraal in 2040. In het coalitieprogramma Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! staat: Het bevorderen van de economische vitaliteit en werkgelegenheid in Drimmelen in een proactieve houding. Drimmelen recreatief op de kaart zetten en de kansen benutten van Nationaal Park De Biesbosch. We zorgen voor de bouw van voldoende woningen in alle kernen en in alle prijsklassen. Hierbij is gasloos en energie neutraal bouwen het uitgangspunt en waar mogelijk levensloopbestendig. Het programma is uitgewerkt in vijf thema’s. De programmadoelstellingen zijn uitgewerkt in de volgende thema’s en bijbehorende subdoelstellingen: 1. Versterken vrijetijdseconomie 2. Versterken economische structuur 3. Wonen 4. Duurzaamheid 5. Leefomgeving.

3.1 Versterken vrijetijdseconomie Wat willen we bereiken? Verbeteren toeristische infrastructuur en bereikbaarheid Wat gaan we daarvoor doen? Aanlegplaatsen en afmeervoorzieningen Biesbosch Op basis van het recreatief zoneringsplan wordt in 2021, in overleg met Staatsbosbeheer en de twee andere Biesbosch-gemeenten, in beeld gebracht hoe het staat met de kwaliteit van en de behoefte aan aanlegplaatsen en afmeervoorzieningen. Kwaliteit Dit jaar wordt de gebiedsvisie voor de Biesbosch behandeld door de gemeenteraden van Altena, Dordrecht en Drimmelen en uitgewerkt in een uitvoeringsplan. De kwaliteit en de behoefte aan aanlegplaatsen en

33

afmeervoorzieningen is één van de onderwerpen die zal worden opgenomen in het uitvoeringsplan. Herontwikkeling Kleine Schans / Zuidwaterlinie In 2019 ontwikkelden we in nauw overleg met inwoners en andere betrokkenen een herontwikkelingsplan. In dit plan sluiten we aan op het historisch verhaal van de Zuiderwaterlinie. We starten in 2020 met de uitvoering van het herontwikkelingsplan voor de Kleine Schans. Kwaliteit In 2020 is het plan voor de Kleine Schans in Terheijden verder uitgewerkt. Gebleken is dat het niet mogelijk is om het gehele plan uit te voeren binnen de beschikbare middelen. Het plan wordt daarom aangepast en voorgelegd aan de raad. Met de uitvoering van het plan wordt het gebied aantrekkelijk gemaakt voor inwoners en recreanten en geschikt gemaakt voor lokale evenementen. De rijke geschiedenis van de Kleine Schans komt tot uitdrukking in de plannen. Verbetering jachthaven Terheijden In 2020 zijn er verbeteringen doorgevoerd in de haven van Terheijden. De plannen voor de dijkverzwaring zijn in voorbereiding. Na de dijkverzwaring zal de haven worden verkocht. Kwaliteit Met het waterschap wordt overleg gevoerd over de verhoging van de dijken in Terheijden. De uitvoering hiervan zal waarschijnlijk plaatsvinden in 2022 of 2023. De dijkverzwaring heeft een grote impact op de inrichting van het gebied en de kosten die samenhangen met dit project.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=drimmelen&id=614459a1-4191-44e9-b4e8-6d8a81880873