05 02 Bijlage Begroting 2022.pdf
Tekst van het document
Begroting 2022
2
Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE ....................................................................................3 BEGROTING IN ÉÉN OOGOPSLAG ............................................................9 Begroting in één oogopslag .....................................................................10 INLEIDING ............................................................................................12 Voorwoord............................................................................................13 Voorwoord .........................................................................................13 Samenvatting .......................................................................................15 Algemeen ..........................................................................................15 Programma 1 – Burger en bestuur ........................................................15 Programma 2 – Openbare ruimte ..........................................................15 Programma 3 – Ruimte, wonen en economie ..........................................16 Programma 4 – Sociaal domein ............................................................18 Algemene dekkingsmiddelen ................................................................19 Paragrafen .........................................................................................20 Financiële begroting
............................................................................22 Beleidswensen ...................................................................................23 PROGRAMMA'S ......................................................................................24 Inleiding programma's ...........................................................................25 Inleiding programma's ........................................................................25 1. Burger en bestuur..............................................................................26 Inleiding ............................................................................................26 1.1 Dienstverlening .............................................................................26 1.2 Burger en politiek..........................................................................27 1.3 Dorpsgericht werken......................................................................28 1.4 Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing ...................................29 1.5 Bestuursondersteuning ..................................................................29 Wat gaat het kosten? ..........................................................................30 2.
Openbare ruimte ...............................................................................31 Inleiding ............................................................................................31
3
2.1 Integraal en burgergericht werken ...................................................32 2.2 Wegen en verkeer .........................................................................33 2.3 Groen en speelvoorzieningen ..........................................................38 2.4 Water ..........................................................................................40 Wat gaat het kosten? ..........................................................................44 3. Ruimte, wonen en economie ...............................................................45 Inleiding ............................................................................................45 3.1 Versterken vrijetijdseconomie .........................................................45 3.2 Versterken economische structuur ...................................................49 3.3 Wonen .........................................................................................50 3.4 Duurzaamheid ..............................................................................51 3.5 Leefomgeving ...............................................................................55 Wat gaat het kosten? ..........................................................................57 4.
Sociaal domein ..................................................................................58 Inleiding ............................................................................................58 4.1 Opgroeien en opvoeden .................................................................58 4.2 Zorg voor kwetsbare burgers ..........................................................63 4.3 Participatie door werk en maatschappelijke inzet ...............................68 4.4 Sport en bewegen .........................................................................69 4.5 Sociaal culturele accommodaties .....................................................70 Wat gaat het kosten? ..........................................................................71 Algemene dekkingsmiddelen ...................................................................73 Inleiding ............................................................................................73 Lokale heffingen/ plaatselijke belastingen ..............................................75 Algemene uitkeringen .........................................................................75 Dividend ............................................................................................77 Saldo financieringsfunctie ....................................................................78 Overige algemene dekkingsmiddelen
.....................................................78 Onvoorzien ........................................................................................78 Vennootschapsbelasting ......................................................................79 Reserves ...........................................................................................79 Overhead .............................................................................................80 Inleiding ............................................................................................80
4
Wat gaat het kosten? ..........................................................................80 Basisset beleidsindicatoren .....................................................................83 Inleiding ............................................................................................83 Beleidsindicatoren en taakvelden ..........................................................83 Leeswijzer .........................................................................................83 PARAGRAFEN ........................................................................................90 Inleiding paragrafen ..............................................................................91 Inleiding paragrafen ............................................................................91 A.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing .............................................92 Inleiding ............................................................................................92 Inventarisatie van de risico’s ................................................................92 Toelichting bij risico’s ..........................................................................95 Inventarisatie van de weerstandscapaciteit ............................................97 Weerstandsvermogen..........................................................................99 Financiële kengetallen .......................................................................100 B. Lokale heffingen ..............................................................................103 Inleiding ..........................................................................................103 Beleid en hoofdlijnen .........................................................................103 Lokale lastendruk..............................................................................114 Inkomsten en kostendekkendheid .......................................................114 Kwijtschelding ..................................................................................120 C.
Onderhoud kapitaalgoederen .............................................................121 Inleiding ..........................................................................................121 Planning Openbare Werken 2022 en verder ..........................................123 a. Wegen .........................................................................................127 b. Openbare verlichting .....................................................................131 c. Civiele kunstwerken .......................................................................133 d. Riolering ......................................................................................134 e. Water ..........................................................................................136 f. Groen ...........................................................................................136 g. Gebouwen ....................................................................................139 D. Financiering ....................................................................................143 Inleiding ..........................................................................................143 5
A.
Risicobeheer ...........................................................................143
B. Financieringspositie .......................................................................149 E. Bedrijfsvoering ................................................................................154 Inleiding ..........................................................................................154 A.
Personeel en organisatie ............................................................154
B.
Informatievoorziening en automatisering .....................................155
C.
Huisvesting en facilitaire zaken ...................................................157
D.
Financiën en Planning & Control ..................................................157
E.
Inkoop ....................................................................................159
F. Juridische Zaken ...........................................................................160 F. Verbonden partijen...........................................................................161 Inleiding ..........................................................................................161 Visie en doelstellingen .......................................................................161 Wet gemeenschappelijke regelingen ....................................................161 Nota Verbonden Partijen ....................................................................161 Richtlijnen begrotingen 2023 gemeenschappelijke regelingen .................161 Lijst verbonden partijen .....................................................................163 Informatie per verbonden partij ..........................................................164 G. Grondbeleid ....................................................................................171 Inleiding ..........................................................................................171 a. Visie gemeentelijk grondbeleid ........................................................171 b1. Ontwikkelingen / uitvoering gemeentelijk grondbeleid ......................171 b2. Ontwikkelingen / uitvoering faciliterend grondbeleid .........................172 c.
Wonen .........................................................................................173 d. Werken/ bedrijventerreinen ............................................................173 e. Actieve gemeentelijke grondexploitaties ...........................................174 f. Financiële positie actieve grondexploitaties ........................................174 g. Conclusie resultaat eigen grondexploitaties .......................................177 h. Risico’s eigen grondexploitaties .......................................................178 i. Reserves grondbedrijf in relatie tot risico´s – weerstandscapaciteit grondbedrijf .....................................................................................178 Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijf ................................................178 Reserve Bovenwijkse Voorzieningen ....................................................179 Weerstandscapaciteit ........................................................................180 6
FINANCIËLE BEGROTING .....................................................................181 Inleiding financiële begroting.................................................................182 Inleiding financiële begroting ..............................................................182 A. Overzicht baten en lasten en toelichting ..............................................183 A. Overzicht baten en lasten en toelichting ...........................................183 A1. Meerjarenperspectief ...................................................................187 A2. Financiële uitgangspunten ............................................................188 A3. Verschillen lasten en baten ten opzichte van de Kadernota 2022 ........193 A4. Overzicht incidentele baten en lasten 2022- 2025 ............................193 A5. Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves ..................201 B. Financiële positie .............................................................................202 B. Financiële positie ..........................................................................202 B1. Investeringen .............................................................................202 B2. Stand en verloop van de reserves en voorzieningen .........................202 B3. Financiering ................................................................................206 B4.
Jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume .........................................................................207 B5. Geprognosticeerde balans ............................................................208 B6. EMU-saldo ..................................................................................212 BIJLAGEN ............................................................................................214 1. Overzicht actuele beleidsstukken .......................................................215 Programma 1. Burger en Bestuur ........................................................215 Programma 2. Openbare ruimte ..........................................................216 Programma 3. Ruimte, Wonen en Economie .........................................216 Programma 4. Sociaal domein ............................................................218 Algemene beleidsdocumenten.............................................................220 2. Baten en lasten per taakveld .............................................................221 2. baten en lasten per taakveld...........................................................221 3. Taakvelden per programma ...............................................................224 3. Taakvelden per programma ............................................................224 4.
Afkortingenlijst ................................................................................227 4. Afkortingenlijst .............................................................................227 5. Investeringsprognose 2022 - 2026 .....................................................231 7
5. Investeringsprognose 2022 - 2026 ..................................................231 6. Afschrijvingstermijnen investeringen ..................................................250 6.Afschrijvingstermijnen investeringen.................................................250 7. Specifieke richtlijnen Verbonden Partijen .............................................256 Inleiding ..........................................................................................256 Aanvullende beleidsrichtlijnen Regio West-Brabant (RWB) ......................256 Aanvullende financiële richtlijn Regio West-Brabant (RWB) .....................256 Aanvullende beleidsrichtlijnen WAVA/MidZuid .......................................256 Specifieke beleidsmatige richtlijn OMWB ..............................................256 Specifieke beleidsrichtlijnen voor de veiligheidsregio ..............................257 Aanvullende beleidsrichtlijnen GGD .....................................................257 Aanvullende beleidsrichtlijnen Regionale Ambulancevoorziening (RAV) .....258
8
Begroting in één oogopslag
9
Begroting in één oogopslag
10
11
Inleiding
12
Voorwoord Voorwoord Verkiezingsjaar Op 16 maart 2022 vinden de verkiezingen voor een nieuwe gemeenteraad plaats. Na de vorming van een coalitie zullen er in een nieuw coalitieakkoord ambities en initiatieven voor de Drimmelense samenleving worden opgenomen. De begroting 2022 is daarmee de laatste begroting voorafgaand aan die nieuwe bestuursperiode. Traditiegetrouw kiest het zittende college er daarom voor om een beleidsarme begroting aan te bieden. En op deze wijze ruimte te bieden voor het beleid van de nieuwe raad en het nieuwe college. Kadernota Het uitgangspunt voor de begroting 2022 is de Kadernota 2022. Bij de raadsbehandeling van de Kadernota op 8 juli jl. heeft het college de raad geïnformeerd over haar wensen voor nieuw beleid. Met een onderscheid tussen prioritaire wensen – voortkomend uit wetgeving, het bestaande coalitieakkoord, raadsbesluiten of wensen die verbonden zijn aan grote maatschappelijke opgaven – en overige wensen. In het raadsvoorstel bij deze begroting legt het college haar wensen voor nieuw beleid nu ter besluitvorming aan de raad voor. Jeugdzorg Het (demissionaire) kabinet stelt vanaf 2022 extra eenmalige middelen voor de jeugdzorg beschikbaar. Besluitvorming over een structurele verhoging wordt overgelaten aan het nieuwe kabinet.
In de begroting zijn meerjarig de middelen verwerkt op de wijze die tussen het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, de VNG en het Interprovinciaal Overleg is overeengekomen. Wat onder meer betekent dat vanaf 2023 rekening is gehouden met een stelpost van 75% van het budget dat Drimmelen op basis van de verdeling van de extra eenmalige middelen zou krijgen. Herijking Gemeentefonds Op 9 juli heeft het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties advies bij de Raad voor het Openbaar Bestuur aangevraagd. Advies over (weer) een nieuw rekenmodel voor de verdeling van het Gemeentefonds. Een verdeelmethode die op 1 januari 2023 in zou moeten gaan, met een overgangsperiode van 4 jaar. In deze laatste versie van het rekenmodel zou Drimmelen dit keer een nadeelgemeente worden. In de begroting is met dit nadeel rekening gehouden. Reëel en structureel sluitend Met de Kadernota stelde de raad ook het financieel kader voor de begroting vast. Een kader om te komen tot een reëel en structureel sluitende begroting. Het college stelt met genoegen vast dat de begroting voor 2022 reëel en structureel sluit, wat voorwaardelijk is voor behoud van het repressieve toezicht door de provincie. Ook de jaren erna geven nog een positief beeld. Tot slot De minister van Financiën presenteerde op Prinsjesdag de Rijksbegroting voor 13
het nieuwe jaar. De voorzitter van de VNG stond in zijn beschouwing van die Rijksbegroting niet alleen stil bij de inhoud van die Rijksbegroting maar had ook aandacht voor de menselijke kant van overheidsbeleid: "De overheid heeft in meerdere gevallen mensen onrecht aangedaan, door te weinig aandacht te besteden aan een goede en rechtvaardige uitvoering van beleid en door onvoldoende oog te hebben voor de consequenties van beleid. Wij leren hiervan dat wij ook als gemeenten veel aandacht moeten besteden aan de uitvoering en de uitvoerbaarheid van beleid. De rechtvaardige en zorgvuldige uitvoering van beleid is ook van cruciaal belang om het vertrouwen in de overheid te herstellen." Het college van de Drimmelen sluit zich aan bij deze beschouwing. Harry Bakker Wethouder Financiën
14
Samenvatting Algemeen In deze samenvatting leest u de belangrijkste beleidsvoornemens uit de 4 lokale programma’s en hoe we die beleidsvoornemens financieel dekken. Vervolgens staan we stil bij opvallende ontwikkelingen in de paragrafen die het BBV verplicht stelt, van weerstandsvermogen tot en met grondbeleid. Daarna geven we u inzicht in de ontwikkeling van de financiële positie van de gemeente. Programma 1 – Burger en bestuur De raad heeft op 17 december 2020 de ambities van de gemeente vastgesteld om de dienstverlening en informatievoorziening aan burgers verder te digitaliseren. In 2022 zal de gemeentelijke organisatie voortgaan met de uitvoering van die ambities en de raad ten minste via de toegezegde jaarlijkse update van het ambitieplan informeren over de voortgang. Ook op grond van landelijke wetgeving zullen burgers, bedrijven en organisaties bediend worden met eigentijdse vormen van informatievoorziening. De Wet elektronische publicaties, de Wet open overheid (opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur) en de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer zetten in op digitalisering van informatie van overheden aan de (lokale) samenleving. De gemeente zal haar organisatie voorbereiden en inrichten op die digitalisering die – in het geval van beide laatstgenoemde wetten – in 2022 van kracht zal worden.
Het integraal veiligheidsbeleid 2019 – 2022 kent volgend jaar haar laatste werkingsjaar. In 2022 zal daarom een heroriëntatie plaats vinden op de vier prioriteiten uit het bestaande beleid (Jeugd en Veiligheid, High Impact Crimes, Ondermijning en Zorg en Veiligheid). Zodat richting en inhoud wordt gegeven aan het – bij voorkeur weer in samenwerking met Geertruidenberg – opstellen van nieuw beleid. Programma 2 – Openbare ruimte Corona bracht vernieuwing in het betrekken van inwoners bij het maken van beleid en plannen, zeker voor de (her)inrichting van de openbare ruimte. Daar waar inhoud en vorm het toestaan, zal de gemeente zich ook in 2022 bedienen van digitale overlegvormen. Bij de inrichting en het beheer van de Openbare Ruimte wordt integraal gewerkt. Op die manier kunnen bewoners maximaal worden betrokken bij plannen in de openbare ruimte en wordt de overlast voor omwonenden tot een minimum beperkt.
15
Integraal en dorpsgericht werken komen onder meer samen bij het waarborgen van een veilige en goed toegeruste verkeersstructuur. Zo wordt in 2022 aan diverse wegen in de gemeente groot onderhoud uitgevoerd en/of de riolering vervangen. Bewoners worden daar actief bij betrokken. Ook wordt de wegenlegger geactualiseerd en het aantal laadpalen uitgebreid. We gaan experimenteren met het delen van scooters en fietsen. De nota Verkeersmaatregelen wordt geactualiseerd en uitgevoerd. We verwachten dat de gesprekken met de provincie zullen leiden tot een proef met landbouwverkeer op de N285. Op basis van de heroverweging die de raad eind 2021 gaat maken over de bypass Zoutendijk zal in 2022 gewerkt worden aan maatrelen om de verkeersoverlast in Hooge Zwaluwe te verkleinen. Volgend jaar zal daarnaast in het teken staan van het fietsveilig maken van de Drimmelenseweg en Zeggelaan. Voor behoud van het blauwgroene karakter van de gemeente zal de subsidieregeling voor het onderhoud van waardevolle bomen open staan. Met hetzelfde oogmerk zal de gemeente zich inspannen om de laatste kavels te verwerven voor de ecologische verbindingszone tussen Terheijden en Hooge Zwaluwe. Voor wat betreft de waterhuishouding zal de gemeente maatregelen treffen om de infiltratie van regenwater te bevorderen en het baggerbeheerplan uit gaan voeren zodra de opdracht daartoe is gegund.
Ook zal het Water- en Rioleringsplan 2018 - 2022 worden geactualiseerd. Op het gebied van klimaatadaptatie wordt ook regionaal samen gewerkt. In 2022 zal met de uitvoering van het binnen West-Brabant opgestelde adaptatieprogramma worden gestart. Programma 3 – Ruimte, wonen en economie Het blauwgroene karakter maakt dat de gemeente een sterke oriëntatie op de vrijetijdseconomie heeft. Met als basis de uitvoering van de nota Vrijetijdseconomie die de raad op 3 juni 2021 vaststelde. De gemeente zet zich in voor versterking van de vrijetijdseconomie en spreiding van het toerisme over de gemeente. Samen met de ondernemers zal het toeristisch profiel worden versterkt en zal worden ingezet op goede marketing en communicatie. De gezamenlijke visie van Staatsbosbeheer, Drimmelen, Altena en Dordrecht op de Biesbosch zal begin 2022 worden voorgelegd aan de gemeenteraad. Aan die visie is een uitvoeringsplan gekoppeld waarmee in 2022 wordt gestart. Begin 2022 zal ook het recreatief zoneringsplan worden voorgelegd aan de raad. Het plan wordt opgesteld door Staatsbosbeheer in nauw overleg met de stakeholders. In 2022 wordt ook gewerkt aan een aantal projecten die Drimmelen in recreatief opzicht op de kaart zetten.
Het Beverpad zal worden doorgetrokken richting Lage Zwaluwe, de Kleine Schans bij Terheijden zal worden aangepakt, de Ameroever bij de haven van Lage Zwaluwe wordt heringericht en de werkzaamheden rond de Oude Haven in Drimmelen worden afgerond. Tussen Drimmelen en de
16
Hofmansplaat wordt een voetveer gerealiseerd. We blijven ook inzetten op het spreiden van bezoekers over onze hele gemeente. Op 3 juni 2021 stelde de raad ook een nieuwe nota Economie vast. Inmiddels is de gemeente gestart met het bijbehorende uitvoeringsprogramma, onder meer door het stimuleren van het lokaal kopen van goederen en diensten. In 2022 zal onder andere gewerkt worden aan de ontwikkeling van de bedrijventerreinen Thijssenweg en Brieltjenspolder. Voor bedrijven wordt een energieloket ingericht. Het inwerking treden van de Omgevingswet is uitgesteld tot 1 juli 2022, waardoor een aantal invoeringsactiviteiten zoals het testen van de werkprocessen en van het digitaal stelsel tot die datum is verlengd. Andere werkzaamheden zoals het vaststellen van de aangepaste verordeningen en de communicatiecampagne voor inwoners en ondernemers schuiven noodgedwongen door naar de eerste helft van 2022. Woningbouw is één van de belangrijkste thema’s van onze gemeente. In de concept-Omgevingsvisie wordt uitgegaan van gemiddeld 150 woningen per jaar met speciale aandacht voor starterswoningen en woningen voor senioren. Wij bouwen niet alleen voor de lokale behoefte maar hebben ook een regionale taakstelling. Bij de realisatie van woningbouwplannen wordt gebiedsgericht gewerkt. Woningbouw in het belang van de leefbaarheid in onze dorpen. In 2022 wordt het programma Wonen vastgesteld.
Daarin zal ook aandacht zijn voor eigentijdse vormen zoals modulair bouwen, tiny housing en Collectief Particulier Opdrachtgeverschap. Gekoppeld aan het nieuwe programma Wonen zal ook de nota grondbeleid worden herzien. Een belangrijk project is het sociaal-cultureel dorpshart van Made. De Bernarduskerk zal worden herbestemd tot sociaal-cultureel centrum, De Mayboom zal worden gesloopt en er zullen woningen gebouwd gaan worden in het gebied rondom de kerk. In 2022 zal de aannemer starten met de verbouwing van de kerk en de bouw van nieuwe woningen. Duurzaamheid is al jarenlang een belangrijk thema voor onze gemeente. Op 25 maart 2021 stelde de raad het programma Duurzaamheid vast. Met doelstellingen op het gebied van de duurzame big five: energietransitie, duurzame en circulaire economie, klimaatadaptatie, natuur en biodiversiteit en duurzame mobiliteit. Met de ontwikkeling van een programma Duurzaamheid komt meer samenhang in de diverse duurzaamheidsthema’s. In 2022 zal naast de energietransitie onder andere worden ingezet op klimaatadaptatie en biodiversiteit. Hét vertrekpunt voor aardgasvrije panden in onze gemeente is de Transitievisie Warmte (TVW). In dit visiedocument staat beschreven wanneer en hoe wijken en dorpen aardgasvrij gemaakt worden.
Deze visie is in 2021 opgesteld samen met bewoners, ondernemers en overige stakeholders en zal in 2022 verder met hen uitgewerkt worden in zogenoemde Wijk Uitvoeringsplannen (WUP). De afgelopen jaren hebben lokale werkgroepen gewerkt aan actieplannen voor energieneutrale dorpen, die tevens waardevolle input hebben opgeleverd voor de TVW. Al in 2021 zijn deze werkgroepen begonnen met de uitvoering van die plannen. Ook in 2022 zal de gemeente hen ondersteunen bij die uitvoering. 17
Minder uitstoot van CO2 en meer duurzame energie-opwek past geheel bij de ambities van de Regionale Energie Strategie en de Drimmelense Energie Agenda. Langs de A16 zullen in 2022 de eerste windmolens binnen onze gemeentegrenzen worden opgeleverd en krijgt de verduurzaming van woningen - met opbrengsten uit deze molens - een verder vervolg. In de samenwerking rondom het Amernet blijven we als gemeente inzetten op verduurzaming van dit net. Maar ook op slimme koppelingen en innovaties, zodat glastuinbouwgebied Plukmade ook qua (duurzame) energie toekomstbestendig is. In 2022 zal gewerkt worden aan nieuw beleid rond afvalinzameling, met als doel de hoeveelheid restafval nog verder te verlagen. Programma 4 – Sociaal domein In het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2020 – 2023 staan de uitgangspunten voor de vorming van Integrale Kind Centra. In 2022 zal de realisatie van het IKC De Stuifhoek in 2023 en 2024 verder worden voorbereid. Daarnaast verkennen we op basis van de visie Terheijden in 2022 de mogelijkheden voor samenwerking van de basisscholen in Terheijden (openbaar en bijzonder onderwijs). Het Regionaal Bureau Leerplicht zal zich richten op enkele speerpunten zoals het creëren van een sluitend vangnet voor jongeren van 12 tot 23 jaar. De jeugdzorg bevindt zich in een belangrijke fase.
Op 2 juni 2021 hebben het Rijk en de VNG afspraken gemaakt over een Hervormingsagenda voor het jeugdstelsel. Waarbij gemeenten ook voor 2022 extra eenmalige middelen toegezegd hebben gekregen onder voorwaarde mee te werken aan een aantal hervormingen. Hangende een besluit van een nieuw kabinet over een structurele budgetverhoging mogen gemeenten meerjarig rekening houden met een bepaalde verhoging. De hervormingsagenda sluit voor een belangrijk deel aan bij de al lopende activiteiten van de taskforce met Geertruidenberg en de regionale beheersmaatregelen. Daarnaast zetten we vanaf 2022 extra in op versterking van de voorkant (preventie) om zo te besparen op dure zorg en te voldoen aan de landelijke opdracht. Dit doen we door de inzet van een praktijkondersteuner jeugd bij de huisartsen en uitbreiding van de formatie jongerenwerk. Ook zetten we in op versteviging van het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) voor wachtlijstbeheer en versterking van de samenwerking met het onderwijs. Op 1 januari 2022 wijzigt het woonplaatsbeginsel. De gevolgen daarvan worden in de loop van het jaar merkbaar. Met de andere gemeenten in West-Brabant Oost bereiden we een nieuwe inkoopronde voor de jeugdzorg per 1 januari 2023 voor. Vanaf 1 januari 2022 zijn gemeenten zelf verantwoordelijk voor het aanbieden van beschermd wonen in plaats van centrumgemeenten.
De regiogemeenten hebben een beleidskader tot en met 2025 opgesteld voor het inkopen en organiseren van beschermd wonen. Daarvoor is een gemeenschappelijke regeling vastgesteld. In 2022 zal beschermd wonen voor het eerst op de nieuwe manier worden ingekocht. Met de bedoeling dat mensen met psychiatrische en
18
sociaal-maatschappelijke problemen in iedere gemeente zo zelfstandig mogelijk kunnen wonen en meedoen. Op dezelfde datum treedt ook de nieuwe Wet inburgering in werking. Gemeenten krijgen dan de regie over de integratie van statushouders. De gemeenteraad stelde op 3 juni 2021 het beleidskader voor de veranderopgave in de Dongemondregio vast. Dit kader, met inbegrip van de beide aangenomen moties, vormt de basis voor de uitvoering in 2022. We werken aan een inclusieve samenleving. Een samenleving waarin iedereen mee kan doen. Het uitvoeringsprogramma – dat dankzij de betrokkenheid van stakeholders tot stand is gekomen – definieert welke thema’s in 2022 centraal staan. Thema’s als sociale en fysieke toegankelijkheid, vervoer en mobiliteit. De raad heeft op 1 juli 2021 de nota Sport- en beweegbeleid 2021 – 2024 vastgesteld. Beleid dat aansluit bij het afgesloten lokale sport- en preventieakkoord en waarvoor we uitvoeringsmiddelen van het Rijk ontvangen. Om de buitensportaccommodaties meer duurzaam te maken, wordt de veldverlichting vervangen door LED-verlichting. Algemene dekkingsmiddelen Algemene dekkingsmiddelen zijn inkomsten van een gemeente waarvoor geen bestedingsdoel is bepaald. Dit betekent dat de gemeente deze middelen vrij kan besteden, in tegenstelling tot de specifieke dekkingsmiddelen. In 2022 kent Drimmelen de volgende algemene dekkingsmiddelen:
Lokale heffingen zoals OZB, toeristenbelasting en precario. Zie paragraaf B. Lokale heffingen
Algemene uitkeringen, met name de algemene uitkering uit het Gemeentefonds
Dividend. In het geval van Drimmelen dividend van de Bank Nederlandse Gemeenten
Saldo van de financieringsfunctie (renteresultaat): het verschil tussen de rekenrente die aan programma’s wordt toegerekend en de werkelijk betaalde rente over lang- en kortlopende leningen
Overige algemene dekkingsmiddelen
Drimmelen begroot voor 2022 een opbrengst van € 42,8 miljoen aan algemene dekkingsmiddelen. Waarvan € 38,4 miljoen aan algemene uitkeringen. In haar circulaire van 21 september 2021 heeft het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties aangegeven te verwachten dat de rijksuitgaven en daarmee de uitkering uit het Gemeentefonds vanaf 2022 toe zal nemen. Het college merkt op dat dit geen garantie is dat die groei daadwerkelijk plaats zal gaan vinden. Dalende rijksuitgaven zullen volgens de trap-op, trap-af systematiek immers weer leiden tot lagere uitkeringen uit het Gemeentefonds. Toekomstige circulaires zullen duidelijk maken wat de hardheid is van de groei die het ministerie nu voorziet.
19
Paragrafen A. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Organisaties worden geconfronteerd met risico’s die de realisatie van doelen (kunnen) bedreigen. De gemeente identificeert en kwantificeert doorlopend de risico’s die bedreigend zijn voor haar ambities. En zet de weerstandscapaciteit die ze nodig heeft om risico’s af te dekken af tegen de daadwerkelijk beschikbaarheidscapaciteit. Waarbij de uitkomst van dit weerstandsratio minimaal 1 moet zijn volgens de nota weerstandsvermogen en risicomanagement die de raad op 28 februari 2021 vaststelde. Voor 2022 wordt een weerstandsratio van 4,1 begroot, ruim boven de minimaal vereiste norm. Gemeenten meten hun financiële gezondheid af aan de set aan vijf kengetallen die de “Regeling vaststelling waarop kengetallen worden vastgesteld en opgenomen in begroting en jaarverslag provincies en gemeenten” voorschrijft. Doordat de gemeente in juli 2021 een langlopende lening van € 13,5 miljoen is aangegaan, is de netto schuldquote verslechterd. Voor 2022 wordt een netto schuldquote van 59% begroot, nog altijd ruim binnen de adviesgrens van 90%. Ook het niveau van de andere vier kengetallen wijst op een gezonde financiële positie van de gemeente.
Met als belangrijkste constatering dat de structurele exploitatieruimte meerjarig de minimaal vereiste grens van 0% zal bereiken, waarmee dit kengetal zich ten opzichte van eerdere jaren sterk zal verbeteren. B. Lokale heffingen Gemeenten leggen belastingen, heffingen en retributies op. De onroerend zaakbelasting, afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn daar de bekendste voorbeelden van. Die eigen opbrengsten vormen een belangrijk element in de methode van de verdeling van het Gemeentefonds die vanaf 2023 zal gaan gelden. De omvang van de totale lokale lastendruk daalt als gevolg van de inzet van de voorziening voor het egaliseren van tarieven bij de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. De stijging van de gemiddelde onroerendzaakbelasting (OZB) is met 2,3% lager dan het indexpercentage van 2,8% door een correctie om het effect van de marktwaardestijging te dempen. De OZB-opbrengsten nemen toe. Dit is het gevolg van een hoger dan verwachte areaaluitbreiding in 2021 en een kwalitatieve optimalisatie in 2021 van het WOZbestand op basis van een integrale controle van alle onroerende zaken. Naast deze correctie bestaat de stijging van de opbrengsten in 2022 zoals gebruikelijk uit de areaaluitbreiding die we volgend jaar verwachten en de index van 2,8%. Voor 2022 wordt een lokale lastendruk van € 675,63 per huishouden verwacht (begroot 2021: € 787,03). C.
Onderhoud kapitaalgoederen Kapitaalgoederen laten zich onderscheiden in wegen, openbare verlichting, civiele kunstwerken, riolering, water, groen en gebouwen. Op grond van de vigerende meerjarige plannen voor groot onderhoud wordt de komende jaren steeds € 1,4 miljoen aan voorzieningen voor groot onderhoud gedoteerd. De exploitatielast voor de kosten van klein onderhoud zullen ca. € 2,5 miljoen per 20
jaar bedragen. 2022 zal een jaar met een beperkt investeringsvolume zijn (€ 2,1 miljoen). In latere jaren zal het volume aan uitbreidings- en vervangingsinvesteringen hoger liggen, met name door investeringen in het rioleringsstelsel. Bovendien zal in 2023 geïnvesteerd worden in de nieuwbouw van IKC De Stuifhoek (€ 5,3 miljoen). D. Financiering De Wet financiering decentrale overheden (Fido) bevat richtlijnen voor een adequaat beheer van in- en uitgaande geldstromen. Ingevolge de Wet Fido werken gemeenten die richtlijnen uit in een Treasurystatuut. Het college zal in 2022 het bestaande statuut vernieuwen en daar een borgstellingsbeleid aan toevoegen. Het college voorziet voor 2022 geen substantiële financieringsrisico’s, anders dan dat zij samen met het Rijk en andere gemeenten als achtervang fungeert in een situatie dat het Waarborgfonds Sociale Woningbouw niet aan haar financiële verplichtingen kan voldoen. Rekening houdend met het verwachte investeringsvolume, zal er in 2022 een financieringsbehoefte van € 4,1 miljoen ontstaan. Voor zover niet met een kasgeldlening in die behoefte kan worden voorzien, zal voor het restant een langlopende lening aangetrokken moeten worden. De raad stemde op 28 januari 2021 in met een financieringsarrangement voor de inrichting van een nieuw sociaal-cultureel dorpshart in Made.
Dit arrangement is in het najaar van 2021 door partijen uitgewerkt, een uitwerking die bij het opmaken van de Begroting 2022 derhalve nog niet bekend was. Nadere informatie hierover volgt bij de Voorjaarsnota 2022 of – als daartoe aanleiding is – tussentijds. E. Bedrijfsvoering De gemeentelijke organisatie zal ook in 2022 meebewegen met de veranderende omgeving. Met als richtsnoeren de initiatieven uit de raadsbrief van 26 januari 2021 en die uit het ambitieplan Dienstverlening en Informatievoorziening dat de raad op 17 december 2020 vaststelde. 2022 zal het eerste volledige kalenderjaar zijn waarin medewerkers van de gemeente hybride gaan werken. Met een thuiswerkplek die voldoet aan de eisen van de Arbeidsomstandighedenwet en een flexibele werkplek in het gemeentehuis. Waarbij het gemeentehuis een plaats is om collega’s te ontmoeten en voor zakelijke afspraken die noodzakelijkerwijs fysiek moeten plaats vinden. Opvallende andere ontwikkelingen zullen zijn de verdere professionalisering van de clusters Samenhangende Objectregistraties en Beheer Informatie Systemen en de afronding van de verduurzaming van het gemeentehuis. Verder zal de rechtmatigheidsverantwoording door het college worden voorbereid en zullen er stappen worden gezet om te voldoen aan de Baseline Informatiebeveiliging Overheid en de resolutie Digitale Veiligheid die alle gemeenten in 2021 hebben aangenomen. F.
Verbonden partijen De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) wordt vernieuwd. De nieuwe wet beoogt om de kaderstellende en controlerende rol van gemeenteraden bij 21
gemeenschappelijke regelingen te verstevigen. Na afronding van de parlementaire goedkeuring zullen gemeenten zich in 2022 voor gaan bereiden op de gewijzigde Wgr, die mogelijk op 1 januari 2023 met een overgangstermijn van twee jaar in zal gaan. In navolging van de wetswijziging zal ook de regionale nota verbonden partijen worden herzien. Vanaf 1 januari 2022 zijn gemeenten zelf verantwoordelijk voor het aanbieden van beschermd wonen in plaats van centrumgemeenten. De gemeenten Altena, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Moerdijk, Oosterhout en Zundert treffen hiertoe een gemeenschappelijke regeling die op deze datum in werking zal treden. Gebruikelijk is dat gemeenten in hun begroting richtlijnen aan gemeenschappelijke regelingen richtlijnen meegeven voor hun kadernota en begroting voor, in dit geval, 2023. De algemene richtlijnen zijn gelijk aan die van eerdere jaren. Het college geeft in overweging om specifieke richtlijnen mee te geven aan de Regio West-Brabant, WAVA/MidZuid, de Omgevingsdienst WestBrabant, de Veiligheidsregio, de GGD en de Regionale Ambulancevoorziening. G. Grondbeleid Op grond van de vigerende grondnota voert de gemeente een faciliterend grondbeleid.
De áctieve grondposities blijven beperkt tot kavels aan de Prinsenpolder (Made), het Dega-terrein (Lage Zwaluwe), het E-veld (Terheijden), Antwerpsestraat/Geraniumstraat (Made) en het centrum van Made. Voor 2022 wordt voor deze grondposities een positief exploitatieresultaat van € 0,9 miljoen verwacht. Dit resultaat zal zoals gebruikelijk worden verrekend met de algemene reserve van het grondbedrijf. Financiële begroting De begroting 2022 kent een sluitend structureel resultaat (€ 1.069.000). Anders gezegd: de structurele lasten worden gedekt door structurele baten, wat voorwaardelijk is voor behoud van het repressieve toezicht door de provincie. Vanaf 2023 daalt het structureel overschot naar ca. € 650.000. Waarbij bedacht moet worden dat vanaf 2024 gemeenten "slechts" 75% van de verwachte extra middelen voor de jeugdzorg mogen begroten. Bij de Kadernota 2022 werd nog een exploitatietekort van € 53.000 verwacht. In deze begroting is sprake van een exploitatieoverschot van € 1.197.000. Het voordelige verschil van per saldo € 1.250.000 bestaat met name uit
meevallers zoals een hoger budget voor de jeugdzorg (€ 1.363.000), hogere OZB-inkomsten dankzij onder meer een uitbreiding van het woningareaal (€ 268.000) en een voordelig effect van de septembercirculaire (€ 842.000)
tegenvallers zoals stijgende kosten voor de jeugdzorg (€ 1.141.000)
22
Begroting 2022
in € 1.000 2022
Exploitatieresultaat na Kadernota
53- N
2023 22 V
2024
2025
300- N
472- N
Effect begroting
1.250 V
700 V
906 V
1.079 V
Exploitatieresultaat na begroting
1.197 V
722 V
606 V
607 V
Incidentele baten en lasten Structureel resultaat
128- N
- V
- V
- V
1.069 V
722 V
606 V
607 V
Beleidswensen Het college zal bij de raadsbehandeling van de begroting separaat een voorstel doen voor nieuwe beleidswensen en de financiële dekking daarvan.
23
Programma's
24
Inleiding programma's Inleiding programma's Het programmaplan bevat per programma:
de speerpunten uit het nieuwe coalitieakkoord “Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN !” ;
de hoofddoelstelling van het programma;
per thema - de sub-doelstellingen, in het bijzonder de beoogde maatschappelijke effecten (Wat willen we bereiken?); - de wijze waarop ernaar gestreefd zal worden die effecten te bereiken (Wat gaan we ervoor doen?);
de raming van baten en lasten (Wat gaat het kosten?);
prestatie-indicatoren.
Een programma is een samenhangend geheel van activiteiten. De programma's zijn een uitwerking van het coalitieprogramma. De programma's en de doelstellingen uit het coalitieprogramma gelden voor de gehele raadsperiode. Om de speerpunten van het beleid te realiseren, worden door de gemeente activiteiten uitgevoerd. Sommige activiteiten zijn doorlopend en komen voort uit de verplichte taken van een gemeente. Andere activiteiten hangen nauw samen met een bepaalde gewenste maatschappelijke uitkomst.
25
1. Burger en bestuur Inleiding De hoofddoelstelling van het programma is: Drimmelen is een veilige gemeente waarin de inwoners, bedrijven en organisaties/verenigingen samen leven, werken en genieten. In het coalitieprogramma Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! staat: Drimmelen is een veilige gemeente waarin inwoners, bedrijven, organisaties en verenigingen samen leven, werken en genieten. De dienstverlening en service zijn belangrijk. De gemeente is open en benaderbaar. We communiceren met een tijdige, duidelijke boodschap en zijn zo transparant mogelijk. Het dorpsgericht werken is meer dan een subsidieregeling en dit succes zetten we voort met de nadruk op burger- en overheidsparticipatie en een gezamenlijke toekomstvisie. Het programma is uitgewerkt in vijf thema’s. De hierboven benoemde programmadoelstelling is uitgewerkt in de volgende thema’s en daarbij behorende sub-doelstellingen: 1. Dienstverlening 2. Burger en politiek 3. Dorpsgericht werken 4. Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing 5. Bestuursondersteuning. 1.1 Dienstverlening Wat willen we bereiken? Vergroten digitale mogelijkheden Persoonlijk contact blijft mogelijk. De inwoner kiest zelf welk kanaal hij gebruikt (telefoon, mail, brief of baliebezoek).
Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoering Ambitieplan Dienstverlening en Informatievoorziening Op 17 december 2020 is het Ambitieplan Dienstverlening en Informatievoorziening door de raad vastgesteld. Het Ambitieplan bestaat uit 9 projecten met in meerdere of mindere mate een onderlinge afhankelijkheid en samenhang. In 2020 is een programmamanager aangetrokken om de uitvoering gecoördineerd op te pakken. Jaarlijks wordt de raad bijgepraat over de voortgang van de 9 projecten. 26
Prestatie-indicator Prestatie-indicator
Werkelijk 2020
Begroot 2021
Begroot 2022
Digitalisering, aantal producten online totaal
29
32
35
Digitalisering, aantal producten online als pdf
48
45
42
Wachttijd in minuten in de hal
**
2
2
Afhandeltijd in minuten, aan de balie*
**
10
10
* Uitreiken van rijbewijzen en ID's is hierin niet meegenomen, dit gebeurt aan de Servicebalie, zonder afspraak. ** Halverwege 2020 is overgeschakkeld op andere programmatuur die op een andere wijze registreert. Daardoor zijn geen cijfers te geven die vergelijkbaar en representatief zijn.
1.2 Burger en politiek Wat willen we bereiken? Er wordt juist, tijdig en volledig gecommuniceerd Wat gaan we daarvoor doen? Communicatie Digitale Transitie Communicatie krijgt te maken communicatie-inhoudelijke en ondersteunende taken voor het proces van digitale transitie. In 2022 komt de doorvoering van de Wet Elektronische Publicaties, de Wet Open Overheid en de Wet Modernisering Electronisch Bestuurlijk Verkeer. Samen met de verdere ontwikkeling van de digitale dienstverlening vraagt dit de inzet van communicatie. Ook heeft dit gevolgen voor andere gemeentelijke communicatiemiddelen. Wat willen we bereiken? Organisatie en bestuur zijn omgevingsbewust en wendbaar Wat gaan we daarvoor doen? In gang zetten organisatieontwikkeling op basis van de toekomstvisie. In 2020 is een 7-tal activiteiten in het kader van Organisatie ontwikkeling gestart. Een deel daarvan zal doorlopen in 2022. Denk daarbij aan de Strategische Personeelsplanning fase 2 (voor de niet bij de Omgevingswet betrokken medewerkers), de optimalisatie van processen, het verder uitbouwen van een basisstructuur voor leren en ontwikkelen en de organisatie ontwikkelingsaspecten uit het Ambitieplan Dienstverlening en Informatievoorziening. Inwoners en bestuur nader tot elkaar brengen Net als in 2020 wil de raad langs digitale weg inwoners betrekken en meningen van inwoners peilen bij belangrijke onderwerpen.
Ook wil de raad meer naar buiten
27
treden door bijvoorbeeld op locatie te vergaderen. In 2020 en ook 2021 is dit als gevolg van Covid-19 onvoldoende van de grond gekomen. 1.3 Dorpsgericht werken Wat willen we bereiken? Gemeente Drimmelen stimuleert inwoners om mee te denken, te doen en zelf dingen op te pakken. Wat gaan we daarvoor doen? Samen aan de slag Deze subsidieregeling startte tijdens de vorige coalitieperiode en is in deze collegeperiode verlengd. In 2020 was het beroep op deze regeling als gevolg van Covid-19 aanzienlijk lager dan voorgaande jaren en dat zelfde geldt voor een groot deel van 2021. 2022 is het laatste jaar van de regeling. Wat willen we bereiken? Verantwoordelijkheid en deskundigheid van inwoner tot zijn recht laten komen Dit doen we door gebruik te maken van kennis en inzet van inwoners en samen te zoeken naar structurele oplossingen en inzet. Wat gaan we daarvoor doen? Implementatie Dorpsgericht werken De implementatie van Dorpsgericht werken (DGW) is zowel intern als extern gericht. Intern wordt (verder) ingezet op het verzorgen van trainingen voor nieuwe maar ook zittende medewerkers en het versterken van de interne samenwerking. Extern wordt gezocht hoe we een brede groep kunnen organiseren om te participeren bij allerlei verschillende vraagstukken. De participatie kan op allerlei manieren plaatsvinden.
Meet and matches is daarbij een bekende vorm, maar ook nieuwe vormen zullen onderzocht worden. In samenhang met de Omgevingswet stellen we in 2022 een nota participatiebeleid op.
28
1.4 Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing Wat willen we bereiken? Daadkrachtige aanpak van veiligheidsvraagstukken en onveiligheidsgevoelens Veiligheidsvraagstukken pakken we daadkrachtig en integraal met ketenpartners aan. Zo ontstaat een omgeving waarin inwoners, bedrijven en bezoekers veilig kunnen wonen, werken en recreëren. Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoering prioriteiten integraal veiligheidsbeleid Jeugd en Veiligheid, High Impact Crimes, Ondermijning en Zorg en Veiligheid. Dat zijn de vier prioriteiten van het integrale veiligheidsbeleid 2019 - 2022. Elk jaar stellen we een Uitvoeringsprogramma op waarin staat hoe we deze prioriteiten aandacht geven en uitvoeren in dat jaar. Omdat in 2022 het huidige Integraal Veiligheidsbeleid verloopt zal gestart worden, bij voorkeur weer in samenwerking met de gemeente Geertruidenberg, met het opstellen van een nieuw integraal veiligheidsbeleid. Wat willen we bereiken? De gemeentelijke crisisorganisatie, voortkomend uit districtelijke samenwerking, is op orde Wat gaan we daarvoor doen? OTO (opleiden, trainen, oefenen) De gemeentelijke crisisbeheersingsorganisatie wordt opgeleid, getraind en beoefend. Hierbij staat het onderdeel oefenen centraal. Medewerkers gaan met een realistisch scenario praktisch aan de slag met de crisisbeheersing.
1.5 Bestuursondersteuning Wat willen we bereiken? Juist, tijdig en volledig laten verlopen van ondersteunende processen Wat gaan we daarvoor doen? Opstellen handreiking schrijven beleid en verordeningen Ten behoeve van een grotere eenvormigheid en waarborging van de rechtmatigheid, mede met het oog op correcte publicatie en (digitale) toegankelijkheid, worden handleidingen opgesteld voor het opstellen van beleidsstukken en verordeningen. 29
Staatssteunrapportages Ten behoeve van de periodieke gemeentelijke rapportage van verstrekte (staats)steunmaatregelen aan het Rijk, zal de interne procedure hiervoor gestroomlijnd en gecoördineerd worden. Wat gaat het kosten? Tabel Prg.1-2 Realisatie Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2020
2021
2022
2023
2024
2025
Dienstverlening
421.770
422.481
433.040
432.482
563.695
563.899
Burger en politiek
617.818
653.730
685.886
670.386
670.386
670.386
Dorpsgericht werken
57.390
133.723
135.078
110.083
110.080
110.068
Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing
1.921.816
2.158.384
1.992.871
1.992.941
1.992.988
1.993.045
Bestuursondersteuning
2.029.267
1.847.101
1.753.623
1.780.062
1.744.637
1.744.219
Totaal lasten
5.048.062 5.215.419 5.000.498 4.985.954 5.081.785 5.081.617
Dienstverlening
274.811
316.268
290.891
275.618
499.989
499.126
Burger en politiek
0
0
0
0
0
0
Dorpsgericht werken
2
7
0
0
0
0
Openbare orde en veiligheid, crisisbeheersing
1.616
558
500
500
500
500
Bestuursondersteuning
4.950
11.996
11.750
10.450
10.450
10.450
281.378
328.829
303.141
286.568
510.939
510.076
Totaal baten
Saldo van baten en lasten excl. mutaties reserves
Saldo mutaties reserves
Saldo van baten en lasten
4.766.684 4.886.590 4.697.357 4.699.386 4.570.847 4.571.541
-18.983
-157.983
-43.429
-18.983
-18.983
-18.983
4.747.701 4.728.607 4.653.927 4.680.402 4.551.863 4.552.558
30
2. Openbare ruimte Inleiding De hoofddoelstelling van het programma is: Het op een effectieve en efficiënte manier de openbare ruimte schoon, heel, veilig en aantrekkelijk maken en houden. Hierbij betrekken we burgers en bedrijven en er is ruimte voor biodiversiteit in de aanpak en kwaliteitsniveaus en maatwerkafspraken. In het coalitieprogramma Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! staat: Het op een zo effectief en efficiënt mogelijke manier de openbare ruimte schoon, heel, veilig en aantrekkelijk maken en houden. Hierbij betrekken we burgers en bedrijven en er is ruimte voor diversiteit in aanpak, kwaliteitsniveau en maatwerkafspraken. We gaan de klanttevredenheid meten. In het coalitieprogramma beschreven we:
We doen het duurzaam;
We doen het met het oog op klimaat;
We doen het veilig: comfortabele en veilige fietsverbindingen;
We doen het samen met onze inwoners;
We doen het gezond;
We doen het om het recreatieve karakter te versterken;
Bij verkeer zetten we in op een combinatie van infrastructuur, gedrag en handhaving.
Het programma is uitgewerkt in 4 thema’s. De hierboven benoemde programmadoelstelling is uitgewerkt in de volgende thema’s en daarbij behorende sub-doelstellingen: 1. Integraal en burgergericht werken 2. Wegen en verkeer 3. Groen en speelvoorzieningen 4. Water. Er is een duidelijke koppeling met paragraaf C. Onderhoud Kapitaalgoederen. In die paragraaf beschrijven we de maatregelen voor het in stand houden van wegen, riolering, groen, civiele kunstwerken en openbare verlichting.
31
2.1 Integraal en burgergericht werken Wat willen we bereiken? De inbreng bij planvorming Openbare Ruimte van belanghebbenden vergroten Wat gaan we daarvoor doen? Bij herinrichtingsprojecten inwoners op tijd informeren en betrekken De inwoners betrekken we op tijd bij het voorbereiden van grote werken in de openbare ruimte. Vaak voeren we een stakeholdersanalyse uit. We nodigen gericht uit voor informatieavonden. In 2021 deden we goede ervaringen op met digitale informatieavonden. We onderzoeken of we de digitale informatieavonden kunnen verbeteren en vaker inzetten. In onderstaande tabel geven we aan welke grote integrale werken we onder handen hebben in 2022. We geven welke disciplines onderdeel uitmaken van het project en welke communicatievorm we toepassen.
Wat willen we bereiken? De openbare ruimte ontwikkelen en onderhouden we integraal. Vanaf 2020 werken we volgens het principe integraal werken. Wat gaan we daarvoor doen? Integraal werken Bij het beheer van de openbare ruimte werken we integraal. Dat wil zeggen dat de openbare ruimte in samenhang benaderd wordt. Zowel bij de inrichting van de openbare ruimte als bij beheer van de openbare ruimte worden groen, grijs, riolering, water, terreinmeubilair, openbare verlichting etc. in samenhang behandeld. Groot onderhoud wordt zoveel mogelijk op elkaar afgestemd. 32
Door deze manier van werken kunnen bewoners actief worden betrokken bij plannen en kunnen wensen vanuit de bewoners eenvoudiger worden gehonoreerd. Ook bij de openbare ruimte in woningbouwprojecten wordt projectmatig gewerkt. De planvorming vindt integraal plaats. In het kader van de Omgevingswet gaan we werken in programma's. Door deze manier van werken vergroten we de samenhang. Wat willen we bereiken? Het overdragen van onderhoud aan inwoners Wat gaan we daarvoor doen? Het effectbestek groen gebruiken we om onderhoud samen met inwoners uit te voeren of over te dragen We willen inwoners van onze gemeente meer invloed geven op de kwaliteit van hun leefomgeving. In overleg met de aannemer van het effectbestek kan onderhoud van het groen worden overgedragen aan bewoners, als ze dat willen. Wat willen we bereiken? Verhogen van de kwaliteit van dienstverlening door het beter behandelen van klachten en meldingen Wat gaan we daarvoor doen? Monitoren voortgang meldingen In 2021 voerden we een evaluatie uit over het Meldpunt. De aanbevelingen werken we uit. Verder zetten we in op het verder digitaliseren van de afhandeling van de meldingen. Prestatie-indicator Prestatie-indicator Bewoners zijn tevreden over de afgeronde projecten
Werkelijk 2020
Begroot 2021
Begroot 2022
93%
70% of meer
70% of meer
2.2 Wegen en verkeer Wat willen we bereiken? Bevorderen van een duurzaam veilige infrastructuur We werken aan een duurzaam veilige infrastructuur. De focus ligt op goede bereikbaarheid van onze kernen, een leefbare woonomgeving en veiligheid in het verkeer. We hebben veel aandacht voor kwetsbare verkeersdeelnemers zoals voetgangers, fietsers en mindervaliden.
33
We spannen ons in om de negatieve klimaat- en gezondheidseffecten van mobiliteit sterk te verminderen. Dit is in lijn met de Visie Duurzame Mobiliteit van Regio West-Brabant. Gemeente Drimmelen zet in op het verminderen van mobiliteit (minder verplaatsen), veranderen van de mobiliteit (schoner verplaatsen) en het verduurzamen van de mobiliteit (zuiniger verplaatsen). Wat gaan we daarvoor doen? Actualiseren wegenlegger Op basis van de Wegenwet is elke gemeente in Nederland verplicht een wegenlegger te hebben. Onze legger dateert uit 2001 en is daarmee behoorlijk verouderd. Hierdoor ontstaan steeds vaker onduidelijkheden over de openbaarheid van wegen. Ook klopt de informatie over onderhoudsplichtige niet altijd meer (inmiddels zijn diverse wegen overgedragen van provincie naar gemeente). De geactualiseerde wegenlegger stellen we in 2022 vast. Uitbreiden laadpaalinfrastructuur In het Klimaatakkoord zijn stevige afspraken gemaakt over zero emissie vervoer. Dit vraagt om een dekkend, uniform en toekomstbestendig laadnetwerk: de laadinfra mag namelijk geen bottleneck vormen voor de snelle groei van elektrisch vervoer (Nationale Agenda Laadinfrastructuur). Alleen vraagvolgend handelen is daarom niet meer genoeg. Om die reden deden wij mee aan de provinciale aanbesteding laadinfrastructuur.
Onderdeel van deze aanbesteding is een proactieve uitrol van laadpalen in de jaren 2021 en 2022 Activiteiten deelmobiliteit Vanuit de wens om mobiliteit te verduurzamen en meer opties aan te bieden, ondernemen we in 2022 diverse activiteiten op het gebied van deelmobiliteit. Zo staat een proef met (elektrische) deelauto’s op de planning. Ook bekijken we of we deelscooters en deelfietsen kunnen introduceren in onze gemeente. Voor deelscooters zoeken we contact met GoSharing, een aanbieder van deelscooters die ook al in Oosterhout en Breda rijden. We trekken hierbij zoveel mogelijk regionaal op, zodat gebruikers veelal met dezelfde aanbieders te maken hebben. Dit vergroot het gebruiksgemak Wat willen we bereiken? De gemeente Drimmelen sluit aan bij het provinciale verkeersveiligheidsbeleid om te streven naar nul verkeersdoden Het verkeersveiligheidsbeleid heeft drie pijlers: educatie, infrastructuur en handhaving 34
Wat gaan we daarvoor doen? Nota verkeersmaatregelen Ieder jaar maken we een nota Verkeersmaatregelen. Deze volgt uit de analyse van verkeerstellingen en ongevalscijfers. Hiermee geven we uitvoering aan het landelijke Strategisch Plan Verkeersveiligheid door een risico gestuurde aanpak. Ook in 2022 maken we dit plan en voeren we het uit. Organiseren verkeerseducatie en voorlichting We voeren verschillende campagnes en trainingen uit waaronder Ebiketraining, de Brabants Verkeersveiligheid Label en fietsverlichtingsacties. We sluiten aan bij landelijke verkeerscampagnes, zoals 'De scholen zijn weer begonnen'. Wat willen we bereiken? Een goede bereikbaarheid en zo weinig mogelijk overlast voor gemotoriseerd verkeer Infrastructuur richten we in volgens de principes van Duurzaam Veilig. Hiermee stemmen we vorm, functie en gebruik van onze wegen zo goed mogelijk op elkaar af. Wat gaan we daarvoor doen? Aanpak verkeersoverlast door handhaving en communicatie Met de politie spraken we af om ieder kwartaal Rent a Cop in te zetten. Die inzet geldt niet alleen voor verkeer maar gebruikt de politie ook om bredere knelpunten aan te pakken, zoals drugsoverlast. De aanpak combineren we met de inzet van communicatie (waaronder de tekst-kar) en onze BOA’s. Onderdeel van deze aanpak zijn controles op vrachtverkeer en sluipverkeer.