Document · PDF

Kadernota 2024-2028 Drechterland definitief (2024-35)

Gemeenteraad 8 juli 2024, gemeente DrechterlandBij agendapunt: Vaststellen Kadernota 2024-2028 (2024-35)18.456 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Kadernota 2024-2028

Inhoud Inleiding ................................................................................................................................. 3 Beslispunten .......................................................................................................................... 8 Uitgangspunten Begroting 2025 en de meerjarenraming ....................................................... 9 Risico’s .................................................................................................................................11 Beleidsontwikkelingen ..........................................................................................................12 Programma 1 Bestuur en dienstverlening .............................................................................12 Programma 2 Ruimte ...........................................................................................................13 Programma 3 Samenleving ..................................................................................................16 Voorjaarsnota 2024 ..............................................................................................................21 Programma 1 Bestuur en dienstverlening .............................................................................25 Programma 2 Ruimte

...........................................................................................................32 Programma 3 Samenleving ..................................................................................................35 Nieuw beleid 2024-2028 .......................................................................................................42 Programma 1 Bestuur en dienstverlening .............................................................................44 Programma 2 Ruimte ...........................................................................................................45 Programma 3 Samenleving ..................................................................................................48 Investeringen ........................................................................................................................50 Reserves en voorzieningen ..................................................................................................53 Subsidieplafonds ..................................................................................................................54

Inleiding Voor u ligt de Kadernota 2025-2028; de derde Kadernota van deze raadsperiode en de eerste voor dit college. In deze Kadernota zijn de uitgangspunten voor het opmaken van de begroting 2025 en de meerjarenraming 2026 - 2028 opgenomen. De informatie in deze kadernota kunt u gebruiken bij uw oordeelsvorming over de financiële ruimte en de financiële positie van onze gemeente. Verder stelt een Kadernota u in staat zich, voorafgaand aan de begrotingsvoorbereiding, uit te spreken over de verwachtingen die u heeft en de kaders die u aan ons wilt meegeven voor de conceptbegroting 2025. U kunt daarbij aangeven welke zaken u graag verwerkt wilt zien in begrotingsvoorstellen en met welke inhoudelijke en financiële uitgangspunten wij daarbij rekening moeten houden. Situatie Daar waar de primitieve begroting 2024 en de bijhorende meerjarenbegroting eerst nog enigszins geruststellende resultaten liet zien, is er nu sprake van een fors reëel tekort in de jaren 2025 en verder. Dit plaatst ons, maar ook alle andere gemeenten, voor een forse uitdaging. Het VNG heeft geadviseerd om transparant te zijn en te laten zien wat de effecten zijn, maar tegelijkertijd ook een proces te creëren om in een later stadium tot een sluitende begroting te komen. Derhalve presenteren wij u nu een niet sluitende kadernota voor 2025 en verder en hopen wij samen met u een proces van ombuigingen in te gaan.

Gezien het feit dat we pas recentelijk weten wat de invloed vanuit het rijk (AU) is op de begroting van 2025 is er weinig gelegenheid om u als raad mee te nemen in het creëren van een sluitende begroting voor 2025. Het college zal voortvarend aan de slag gaan om de begroting 2025 sluitend te maken. Voor de jaren 2026 en verder zullen wij u een procesvoorstel doen waarin het college u als raad mee kan nemen om tot een sluitende begroting 2026 en verder te komen. Oorzaken Hoewel we het jaar 2023 afgesloten hebben met een flink positief resultaat werd al snel duidelijk dat vooral bij de client gebonden kosten in de jeugdzorg en WMO flinke tekorten te zien waren. Deze tekorten lijken nu van structurele aard te zijn en werken daarom voor nu ook door naar de volgende jaren. Op dit moment hebben we nog geen goed beeld van de mogelijke extra structurele middelen in de algemene uitkering. Ook de autonome ontwikkelingen en indexaties van prijzen hebben een versnellend negatief effect op de kadernota. Tevens zijn de salarissen na de afgelopen CAO onderhandelingen sterk omhoog gegaan en ook deze trend zet zich door in de komende jaren.

Tenslotte heeft het rijk een aantal maatregelen genomen welke als gevolg hebben dat niet alleen 2026 aangemerkt kan worden als “ravijnjaar”, maar dat ook voor 2025 de inkomsten vanuit het rijk fors achteruit gaan en een negatief netto effect hebben op onze begrotingen: • De opschalingskorting was t/m 2025 bevroren en vanaf 2026 wordt de structurele oploop geschrapt. Dit levert een voordeel op voor de gemeenten vanaf 2026. Wel worden wij hier in 2025 éénmalig voor gekort op het gemeentefonds. • De nieuwe financieringssystematiek volgens BBP van de algemene uitkering wordt, tegen de verwachting in, vervroegd ingevoerd in 2024; deze pakt voor onze gemeente ongunstig uit. Hiervoor worden we door het Rijk gecompenseerd.

• •

De mogelijkheid om een eigen risico in te voeren bij de WMO komt terug, maar in anticipatie daarop neemt het rijk meteen een voorschot door de uitkering te verlagen. Wel komt er een indexering van de zorgkosten die langzaam oploopt in de komende jaren.

Op pagina 31 van deze kadernota kunt u zien wat het netto effect van deze rijksmaatregelen is op de begroting van Drechterland. Vervolg In de Kadernota die nu voorligt zijn nog geen keuzes gemaakt voor bezuinigingen of lastenverzwaring. Dat betekent echter niet dat we onze ogen kunnen sluiten voor het zorgwekkende financiële perspectief op langere termijn. Hoe groot de opgave exact wordt, weten we nu nog niet. We hopen in de komende maanden daar een beter beeld van te krijgen maar dit is mede afhankelijk van het uitwerken van het hoofdlijnen akkoord. Mutaties SED-organisatie In deze Voorjaarsnota 2024/Kadernota 2025 staan onderdelen tekstueel opgenomen die de SED-organisatie raken. Deze mutaties worden in het document aangegeven door in de omschrijving “SED” op te nemen. Het daadwerkelijk opvoeren van onderdelen met een financieel gevolg voor de gemeentelijke begroting vraagt aan de voorkant afstemming tussen het bestuur van de drie gemeenten. Dat heeft op dit moment nog niet plaats kunnen vinden. Dit wordt gepland tussen het moment van vaststellen van deze Voorjaarsnota 2024/Kadernota 2025 en het opstellen van de Begroting 2025. College Uitvoeringsprogramma (CUP) Bij deze Kadernota treft u het College Uitvoeringsprogramma (CUP) aan. De opdracht uit het bestuursakkoord van SPD, PDL en VVD hebben wij vertaald in het CUP. Het CUP wordt ter kennisname aan u aangeboden.

Financieel beeld Kadernota 2024-2028 Mutaties ten laste van het begrotingsresultaat tot en met april 2024 2024

2025

2026

2027

2028

Begrotingsresultaat primitieve begroting 2024

567

720

-1.784

-1.605

-1.659

- Raad november 2023 - Najaarsnota 2023 - Raad februari 2024 - Verduurzaming Streekbad

-814 -

-151 -107

-151 -104

-151 -102

-151 -99

- Raad maart 2024 - Overhevelingsbesluit 2024 - Raad april 2024 - Meedoen regeling

-805 -17

-1.068 463 nadelig voordelig

-2.040 nadelig

-1.858 nadelig

-1.909 nadelig

Begrotingsresultaat

Er zijn voor de Kadernota 2024-2028 diverse mutaties aangeleverd. Na doorrekening hiervan ziet het begrotingsresultaat er als volgt uit: Begrotingsresultaat na verwerking mutaties Kadernota 2024-2028 2024

2025

2026

2027

2028

-1.068

463

-2.040

-1.858

-1.909

- Mutaties autonome ontwikkelingen

-770

-782

137

-325

-486

- Mutaties nieuw beleid - Overig

-164

-261

-428

Begrotingsresultaat bijgestelde begroting 2024

Begrotingsresultaat

-2.002

-580

-1.901

-2.181

-2.824

nadelig

Als gevolg van de mutaties die zijn aangeleverd bij deze Kadernota is er voor alle jaren sprake van een nadelig resultaat.

Structureel en reëel evenwicht Structureel evenwicht Er moet sprake zijn van structureel financieel evenwicht. Dit geldt per jaarschijf. Hiervan is sprake als de structurele lasten tenminste gedekt worden door structurele baten. Voor het bepalen van het structureel evenwicht mogen alleen de materiele incidentele lasten en baten niet worden meegenomen. Een materiele incidentele post is volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) een begrotingspost die naar aard van de raming incidenteel is met een onvoorwaardelijke einddatum. Een begroting in structureel evenwicht is een van de uitgangspunten om onder repressief toezicht te vallen. Repressief toezicht betekent dat een gemeente zonder voorafgaande goedkeuring van de provincie de begroting en begrotingswijzigingen kan uitvoeren. Reëel evenwicht Een reëel evenwicht houdt in dat de ramingen volledig, realistisch en haalbaar zijn.

2024

2025

2026

2027

2028

Resultaat na Kadernota 2024-2028

-2.002

-580

-1.901

-2.181

-2.824

- Incidentele lasten (materieel) - Incidentele baten (materieel)

-3.427 1.225

-204 0

-836 757

-20 0

200 voordelig

-376 nadelig

-1.822 nadelig

-2.161 nadelig

-2.804 nadelig

Reëel en structureel evenwicht

Ontwikkeling Algemene reserve Conform uw wens presenteren wij bij elk planning- en controldocument de stand van zaken van de Algemene reserve voor het lopende jaar en de meerjarige ontwikkeling hiervan. Alle genomen besluiten tot en met april 2024 zijn verwerkt. 2024 stand 1-1-2024 * 9.036

vrij besteedbaar

Stortingen Winstneming grondexploitatie

storting onttrekking

stand 31-12-2024

404

Saldo jaarrekening 2023 na resultaatbestemming

1.393

Onttrekkingen Cup - Noord Zuid verbinding

Verkeersscenario’s Hoogkarspel (Nieuweweg) Woonprogramma 2021-2025

23 30

Grondexploitatie (Landschapsplan - Verkeersinfra)

Begrotingsresultaat 2024: Primitieve begroting 2024 Saldo Najaarsnota 2023

567 814

Verduurzaming Streekbad Meedoen regeling

Saldo Overhevelingsbesluit 2024 Mutaties Kadernota 2024-2028

805 933

Totaal

9.036

2.365

2.704

8.697

* Betreft de stand per 31 december 2023 conform de Jaarstukken 2023,

De meerjarige ontwikkeling ziet er als volgt uit. Daarbij is rekening gehouden met de resultaten van deze kadernota.

Jaar

stand 1-1

storting

onttrekking

stand 31-12

2024

9.036

2.365

2.704

8.697

2025

8.697

580

8.117

2026

8.117

1.901

6.216

2027

6.216

2.181

4.034

2028

4.034

695

2.824

1.905

3.059

10.190

Beslispunten Wij stellen u voor: 1. In te stemmen met de uitgangspunten voor het opstellen van de begroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028; 2. In te stemmen met de voorgestelde mutaties die leiden tot aanpassing van de begroting 2024 en de voorgestelde mutaties te verwerken in de meerjarenraming 2026-2028; 3. In te stemmen met de gevraagde investeringsbudgetten; 4. In te stemmen met het nieuw beleid zoals voorgesteld in deze kadernota; 5. De punten 2 tot en met 4 via een begrotingswijziging in de begroting 2024 te verwerken.

Uitgangspunten Begroting 2025 en de meerjarenraming Algemeen Algemene prijsinflatie Salarissen

Indexatie Meicirculaire 2024 Indexatie Meicirculaire 2024

Rente Rente op nieuwe investeringen

3,5%

Tarieven en heffingen Secretarieleges Onroerendezaakbelastingen Lijkbezorgingsrechten Marktgelden Rioolheffing Afvalstoffenheffing

Indexatie Meicirculaire 2024 Indexatie Meicirculaire 2024 Indexatie Meicirculaire 2024 Indexatie Meicirculaire 2024 Conform PSWR Kostendekkende tarieven

Overig Algemene uitkering gemeentefonds Gemeenschappelijke regelingen

Meicirculaire 2024 3,9%

Subsidies Alle sectoren

Indexatie Meicirculaire 2024

SED organisatie

Begroting 2025 SED Organisatie

Toelichting uitgangspunten Algemeen • Voor prijsgevoelige budgetten wordt in beginsel rekening gehouden met een inflatiepercentage gebaseerd op de indexatie zoals die in de Meicirculaire is opgenomen (normaal gesproken CPB verwachting van maart 2024) • Voor de salarissen wordt in beginsel rekening gehouden met een inflatiepercentage gebaseerd op de indexatie zoals die in de Meicirculaire is opgenomen (normaal gesproken CPB verwachting van maart 2024). Rente • De rente op nieuwe investeringen wordt vastgesteld op 3,5%. Dit percentage is gebaseerd op het rentepercentage van een lening bij de BNG met een looptijd van 20 jaar. Mocht het rentepercentage ten tijde van het opstellen van de begroting 2025 afwijken, dan zal dat percentage als uitgangspunt worden genomen. Tarieven en heffingen • Voor de tarieven wordt rekening gehouden met een indexatie zoals die in de Meicirculaire is opgenomen. • Voor de onroerendezaakbelastingen wordt uitgegaan van een opbrengststijging conform de indexatie die in de Meicirculaire is opgenomen. • Voor de tarieven van de afvalstoffenheffing is het uitgangspunt kostendekkende tarieven (inclusief BTW). Zodra de nieuwe kosten bekend zijn, die de HVC in 2025 bij de gemeenten in rekening gaat brengen, wordt aan de gemeenteraad een voorstel gedaan met betrekking tot de tarieven voor 2025.

Overige • De Algemene Uitkering uit het gemeentefonds voor 2025 wordt gebaseerd op de Meicirculaire 2024. In de Algemene Uitkering worden loon- en prijsontwikkelingen verwerkt op basis van de landelijke cijfers. In de meerjarenraming van de Algemene Uitkering voor de jaren 2025 t/m 2028 wordt uitgegaan van het systeem van lopende prijzen. Dit betekent dat rekening wordt gehouden met de compensatie voor loon- en prijsstijgingen in de jaren 2025 t/m 2028. •

Voor indexatie van de bijdrage aan gemeenschappelijke regelingen wordt aangesloten bij de Financiële Uitgangspunten gemeenschappelijke regeling Noord Holland Noord van de Regietafel GR-en NH-N (zie bijlage). Uitgangspunt Regietafel voor 2025 is loonindexatie 4,0%, prijsindexatie 3,7% en gewogen gemiddelde 3,9%.

•

Voor subsidies wordt in beginsel rekening gehouden met een inflatiepercentage gebaseerd op de indexatie zoals die in de Meicirculaire is opgenomen (normaal gesproken CPB verwachting van maart 2024).

•

Voor de bijdrage aan SED organisatie wordt aangesloten bij de bijdrage uit de Begroting 2025 van de SED organisatie.

Risico’s In dit hoofdstuk zijn de items opgenomen waarvan de wens is deze uit te voeren, maar waarvoor de financiële gevolgen niet zijn opgenomen omdat de financiële situatie dit niet toelaat. Voor deze items wordt op dit moment geen budget gevraagd. Hieronder worden de posten beschreven. Uitbreiding management (SED) De afgelopen jaren zijn er verschillende taken vanuit de landelijke overheid en vanuit bestuurlijke opdrachten bij de verschillende domeinen terecht gekomen. Dit heeft er toe geleid dat de span of control van een aantal afdelingen niet meer in lijn is met de uitgangspunten die zijn vastgelegd in de notitie “Sturing en Ruimte” (gemiddeld 25 medewerkers per afdeling). Implementatie klantgericht werken (SED) In het kader van het jaar van de dienstverlening heeft de afdeling informatie het klantportaal aangeschaft een extra module binnen het huidige zaaksysteem. Het klantportaal geeft de burger inzicht in de status van hun ingediende verzoek. De processen die gecommuniceerd worden via het klantportaal, moeten ingericht worden. Hiervoor dient een visie en implementatieplan opgesteld te worden. Binnen de huidige bezetting is er geen capaciteit en is er een projectleider nodig. De projectleider wordt 12 uur per week ingezet gedurende 8 maanden. MJOP In de kadenota wordt alleen voor 2024 rekening gehouden met extra kosten voor het meerjarenonderhoudplan (MJOP) gebouwen.

Eerst wordt een strategisch vastgoedplan opgesteld, welke de basis vormt voor een nieuw MJOP in 2026. Meedoen regeling In april 2024 is incidenteel geld beschikbaar gesteld voor de meedoen regeling. De intentie is wel om de Meedoen regeling structureel te maken. In het najaar van 2024 komt een voorstel over het optimaliseren van alle minimaregelingen per 1 januari 2025. In deze kadernota is hiermee geen rekening gehouden.

Beleidsontwikkelingen Programma 1 Bestuur en dienstverlening Regionale samenwerking Regionale samenwerking Op 15 februari 2024 heeft Noord-Holland Noord de regiodeal toegekend gekregen van 32,5 mln. De aankomende periode wordt hier uitvoering aangegeven langs de 3 programmalijnen beter leren, beter werken en beter leven in Noord-Holland Noord. De inzet is versterken van de brede welvaart in de regio. Dit is een samenwerking met de overheid, het bedrijfsleven en het onderwijs en uit zich onder andere in cofinanciering van 50% vanuit deze partijen. Daarmee is er een totale deal van 65mln. De regiodeal heeft een looptijd van vier jaar. Cofinanciering Regio Deal De Regio Deal NHN zal de komende maanden verder worden uitgewerkt in een convenant tussen Rijk en regio. Het convenant zal voor het zomerreces gereed zijn. In en na de zomer volgt dan een bestuurlijk traject waarin alle partijen het convenant bespreken, waaronder de gemeenteraden en colleges. Zodra het convenant is vastgesteld en ondertekend, volgt de inwerkingtreding van de Regio Deal. Deze is voorzien op 1 november 2024. Het convenant wordt vertaald naar een samenwerkingsovereenkomst tussen de drie O's. De Overheid, het Onderwijs en de Ondernemers.

Overhead Nieuwe archiefwet Op dit moment is de verwachte datum waarop de nieuwe archiefwet, -regeling en -besluit in werking gaan treden 1 januari 2026. Een belangrijke verandering voor de gemeenten is dat de overbrengingstermijn van blijvend te bewaren informatie naar het e-depot wordt verkort van 20 naar 10 jaar. Dit gaat gelden voor informatie die vanaf 1 januari 2026 wordt ontvangen of opgesteld waardoor de eerste keer overbrengen in 2036 moet plaatsvinden. E-depot Als de bouwvergunningen van de gemeenten gedigitaliseerd zijn, worden ze beschikbaar gesteld via het e-depot van het Westfries Archief. Het e-depot is een digitale archiefbewaarplaats waar alle blijvend te bewaren informatie naar wordt overgebracht. Na overbrenging is de informatie openbaar dus inwoners van de gemeenten kunnen het zelf opzoeken en inzien via de website van het Westfries Archief. Voor het beschikbaar stellen en opslaan van informatie berekent het Westfries Archief een tarief per terabyte. Het is nu nog moeilijk in te schatten hoe een aantal strekkende meter papieren archief zich vertaalt naar digitale opslag. Digitale toegankelijkheid toets websites Digitale toegankelijkheid is wettelijk verplicht voor Nederlandse overheden en instellingen uit de (semi-)publieke sector. Het is verplicht om te voldoen aan de eisen van WCAG 2.1, niveau A en AA.

Vanaf 5 oktober 2023 wordt WCAG 2.2 A en AA aanbevolen. In 2025 vindt er een audit plaats op alle gemeentelijke websites. Deze audit komt 1 keer in de 3 jaar terug. Momenteel maken we inzichtelijk om hoeveel websites dit in elke gemeente gaat en welke kosten hieraan verbonden zijn.

Aankondiging: Aanschaf applicatie Beheer Openbare Ruimte (BOR) 2024 Zoals in de P&C documenten van 2023 is aangegeven, is er binnen de SED behoefte is aan een BOR-applicatie. Op dit moment bevindt het project zich nog in de onderzoeksfase. Het is nog niet inzichtelijk wat de kosten zijn, de definitieve (investerings-)aanvraag vindt plaats in de najaarsnota 2024.

Programma 2 Ruimte Duurzaamheid en milieu Energie opwek en ruimtelijke impact In 2019 is het Klimaatakkoord ondertekend. De centrale opgave uit het Klimaatakkoord is de CO2 -uitstoot in 2030 met 49% te verminderen vergeleken met 1990. In 2050 moet de uitstoot van broeikasgassen met 95% afgenomen zijn. Inmiddels is, door een verhoogde Europese ambitie, de ambitie van het kabinet verhoogd tot 55% CO2 -reductie in 2030 (en maatregelen die mikken op 60%). Er wordt nog steeds gestreefd naar klimaatneutraliteit in 2050. Dit betekent dat er nog een schepje boven op de versnelling van de energietransitie gedaan wordt. Het Rijk heeft tevens aangegeven dat er voorzichtig moet worden omgegaan met landbouwgrond in combinatie met zonnepanelen. Dit is een uitdaging om dan toch energieopwekking te kunnen realiseren. Verder heeft Nederland de komende jaren te maken met netcongestie: de huidige infrastructuur is nog niet volledig berekend en ingericht op het terug leveren op het net en vanwege de groei in vraag naar stroom is ook het leveren aan verbruikers problematisch. Grootverbruikers staan op de wachtlijst en het zal niet lang meer duren voor ook huishoudens moeite krijgen met aansluitingen op het net. Er moet gezocht worden naar creatieve oplossingen om als gemeente te kunnen blijven groeien. De elektrificering van de samenleving zal ook beslag leggen op de openbare ruimte.

Dit leidt tot complexe afwegingen hoe om te gaan met de ruimtelijke opgaven, zoals bijvoorbeeld locaties voor woningbouw, inrichting van woonwijken en bedrijventerreinen ten opzichte van elektriciteitsnetwerken en duurzame oplossingen in voorzieningen als bijvoorbeeld laadpalen. Energie infrastructuur In 2025 wordt de Energievisie 2.0 Noord-Holland Noord (NHN) en het Provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (P’MIEK) opgeleverd. De energievisie 2.0 NHN is een strategisch document op hoofdlijnen: waar gaan we heen in de regio, hoe zit de toekomst van de gemeente eruit in 2050. De Provincie, alle gemeenten in Noord-Holland en de netbeheerders stellen gezamenlijk de P’MIEK op. De P’MIEK wordt tweejaarlijks opgeleverd en vormt de basis van de investeringsplannen voor het elektriciteitsnet. Projecten die in de P’MIEK als prioriteit zijn opgenomen, krijgen extra waarde in het integraal afwegingsproces van de netbeheerders. Elke gemeente zorgt voor een goed overzicht aan projecten die een vraag op het elektriciteitsnet hebben en waarbij rekening wordt gehouden met toekomstige terug levering aan het net. De netbeheerders Liander en TenneT werken op veel plaatsen in Noord-Holland aan uitbreidingen van het elektriciteitsnet.

In de Taskforce energie-infrastructuur pakken de Provincie, de netbeheerders en betrokken gemeenten de belangrijkste knelpunten in het elektriciteitsnetwerk aan. Tegelijkertijd wordt een ontwerp gemaakt voor toekomstbestendige nieuwe energienetwerken en wordt gezocht naar slimme oplossingen die efficiënt of beperkt gebruik maken van het elektriciteitsnetwerk. De verwachting voor 2025 en verder is dat er voor de Taskforce veel capaciteit nodig is voor alle betrokken partijen. Het ligt in de bedoeling dat dezelfde organisatiestructuur wordt ingericht voor de Taskforce als waarmee ook gewerkt

wordt voor de Regionale Energie Strategie (RES). Het ligt ook in de verwachting dat voor de extra capaciteit gelden ter beschikking worden gesteld vanuit de Provincie en het Rijk. Energieopwekking De Regionale Energie Strategie (RES) is een dynamisch document. De RES wordt herijkt, wanneer kaders worden aangepast of wanneer aanleiding is door bijvoorbeeld nieuwe (technologische) ontwikkelingen, nieuwe zoekgebieden en/of wijzigingen in zoekgebieden. Voor 2025 en verder verwachten we vooral dat er invulling gegeven gaat worden aan de RESzoekgebieden door initiatiefnemers. Voor wat betreft de SED-gemeenten worden initiatieven voornamelijk in Drechterland verwacht en enigszins in Enkhuizen. Energieopwekking In 2025 wordt verder invulling gegeven aan de uitvoering van de Regionale Energiestrategie (RES). Dit richt zich op het opwekken van duurzame energie via wind- en zonne-energie. We willen hierbij het opwekken van zonne-energie op daken bevorderen. Daarbij wordt ook bezien of daarvoor beleid nodig is met betrekking tot zon op eigen daken. Uitvoering vindt plaats in samenwerking met onze Westfriese buurgemeenten. Isolatie bestaande woningen en onderzoek Soorten Management Plan (SMP) Op grond van de wet Natuurbescherming is het noodzakelijk een SMP op de stellen voordat begonnen kan worden met de grootschalige verduurzaming van van de bestaande woningen.

Daarbij verbiedt de nieuwe Omgevingswet het vernietigen, doden en verwonden van beschermde dieren- en plantensoorten en het wegnemen van hun verblijfplaatsen. Een SMP betreft een beschrijving van ecologisch onderzoek naar de aanwezigheid van soorten, zoals bv zwaluwen, huismussen en vleermuizen, bij de woningen en de maatregelen die kunnen worden genomen om het doden en/of het verwonden van deze soorten te voorkomen. In het bijzonder is een SMP belangrijk voor de maatregel spouwmuur isolatie (verblijfplaats voor vleermuizen). Een SMP mag gebiedsgericht, ook regionaal, worden opgesteld en moet ook jaarlijks gemonitord worden. Zonder een SMP kan een programma voor de verduurzaming van bestaande woningen niet worden uitgevoerd. Vooraf moet er altijd een SMP zijn opgesteld, op basis waarvan de Provincie Noord-Holland een gebiedsgerichte ontheffing kan afgeven. Vanuit de Provincie Noord-Holland zijn momenteel subsidies beschikbaar voor het opstellen van een SMP. Verduurzamen gemeentelijk vastgoed In 2025 is bekend welke gemeentelijk vastgoed het eerst verduurzaamd gaat worden. De benodigde budgetten voor de verduurzaming van deze gebouwen zijn dan ook bekend en worden in de kadernota 2026 verwerkt. Verduurzamen bedrijventerreinen In 2025 gaan we verder aan de slag met het ondersteunen van ondernemers bij het verduurzamen van bedrijven en bedrijventerreinen.

We zoeken gezamenlijk naar oplossingen voor netcongestie, energie-opwek en warmtevraagstukken. We hebben hier een faciliterende rol bij het aanjagen van de energietransitie op bedrijventerreinen en brengen partijen en ondernemers met elkaar en met de omgeving in contact. We organiseren bijeenkomsten, bieden energiescans aan, zoeken met experts oplossingen voor knelpunten waar bedrijven tegenaan lopen zoals netcongestie en warmtetransitie en opwek en energiebesparing. Onze aanpak is vraag gestuurd. We bellen en bezoeken bedrijven met de vraag hoe we kunnen helpen. We trekken hierin samen op met het Duurzaam Ondernemersloket WF.

Mobiliteit In 2025 gaan we in samenwerking met onze Westfriese buurgemeenten en stakeholders zoals Liander, verkennen hoe we mobiliteit kunnen gaan verduurzamen. Het plaatsen van laadpalen en de aanleg van parkeerterreinen met zonnepanelen zijn landelijk actuele thema's. Ook bij de bouw van nieuwe woonwijken speelt de vraag of anders omgaan met mobiliteit bijdraagt aan verduurzaming, energietransitie en leefbaarheid. We voorzien dat er op termijn inzet van capaciteit nodig zal zijn voor alle drie de gemeenten. Afval Het budget voor de afvalinzameling en – verwerking wordt geïndexeerd op basis van de gebruikelijke indexaties. Daarnaast wordt uitvoering gegeven aan het Recycleplan en doorlopend gezocht naar kansen om de dienstverlening te verbeteren, duurzamer in te zamelen en te verwerken en de kosten omlaag te brengen. Eveneens wordt op basis van een marktoriëntatie en bijbehorend kwaliteitskader, de toekomstige vorm van afvalinzameling en verwerking in kaart gebracht.

Programma 3 Samenleving Sociaal Domein Inleiding: De ontwikkelopgave voor het sociaal domein: preventie Sinds de decentralisaties in 2015 werken we met elkaar, elke dag opnieuw, keihard aan een inclusieve samenleving. Een plek waar iedereen mee kan doen, op eigen kracht of met een zetje in de rug vanuit de omgeving. Het is onze taak als gemeente om die ondersteuning zo effectief, duurzaam en betaalbaar mogelijk te laten zijn. Ondanks al het harde werk wat we samen verzetten met onder andere onze maatschappelijke partners, gebiedsteams, zorginstellingen, de regio en vrijwilligers, zien we dat het lastig is om grip en regie te houden op de beheersbaarheid en betaalbaarheid van ons sociaal domein. Grip en regie worden bemoeilijkt door alle maatschappelijke ontwikkelingen en veranderingen om ons heen. Voor het sociaal domein zijn de belangrijkste veranderingen tussen nu en 2050 de forse groei van de bevolking, de sterke vergrijzing en de toenemende diversiteit (CBI 2021). Neem daarbij de onverminderde mentale problemen van de jeugd (HBSC 2021) en het toenemende aantal mensen in armoede (CPB 2023) en je hebt de ingrediënten voor een toename van de stijging van de kosten in ons sociaal domein. Niet alleen binnen onze gemeente, maar ook landelijk bepalen deze ontwikkelingen de politieke agenda voor de komende jaren.

Het betekent ook dat, zelfs wanneer we wel volledige grip en regie zouden hebben, de vraag om ondersteuning, zorg en hulp en daarmee ook de kosten, alleen maar zullen toenemen. Meer grip en regie kunnen ons echter wel helpen om ervoor te zorgen dat de stijging ervan afvlakt. De belangrijkste opgave in de doorontwikkeling van het sociaal domein is de beweging naar de voorkant (voorveld) waar we de komende jaren vol op willen gaan inzetten. Preventie komt centraal te staan, in elk aspect van het sociaal domein. Of het nu gaat om de hervormingsagenda Jeugd, het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming of het regionaal plan schuldhulpverlening: alles draait om het voorkomen van problemen of de verergering daarvan door te anticiperen op wat mogelijk gaat komen. Maar dat niet alleen, ook demedicalisering en normalisering zijn sleutelbegrippen. Net als het vrij toegankelijk maken van voorzieningen (bijvoorbeeld dagbesteding) of begeleiding organiseren in de wijk en collectief en het anders inrichten van de toegang. Bijna alle beschreven ontwikkelingen en voorstellen in deze kader- en voorjaarsnota zijn er daarom ook op gericht om de maatschappelijke opgave “beweging naar de voorkant/preventie” binnen het sociaal domein uit te werken en in te richten. Zoveel als mogelijk doen we dat samen met de regio en daar waar lokale uitwerking nodig is, gaan we zelf aan de slag.

Hier zijn middelen voor nodig. In het verleden –bijvoorbeeld bij de invoering van resultaatgericht werken- is er besloten om geen extra middelen aan te vragen. In de praktijk blijkt dat gewenste veranderingen en/of verbeteringen daardoor onvoldoende van de grond komen met als gevolg dat er wachtlijsten ontstaan. We kunnen immers de capaciteit van onze consulenten maar één keer inzetten. Extra middelen bieden ons de mogelijkheid om vorm te geven aan de doorontwikkeling van individueel aanbod naar collectieve voorzieningen, preventief werken en vroegsignalering om op die manier daadwerking invulling te geven aan preventie en daarmee weer een stap te kunnen zetten naar een effectief, duurzaam en betaalbaar sociaal domein te zetten.

Beleidsontwikkelingen Jeugd en Wmo Inkoop Jeugdhulp en Maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 2025 Per 1 januari 2025 gaan de nieuwe overeenkomsten in voor Jeugdhulp en Wmo. Als gevolg van landelijke en (boven)regionale ontwikkelingen, jurisprudentie en een onderzoek naar het resultaatgestuurd werken in de regio Westfriesland, worden er diverse wijzigingen doorgevoerd. Deze wijzigingen hebben als doel om knelpunten op te lossen om zo de werking van het resultaatgestuurd werken te verbeteren. De door de Westfriese gemeenteraden vastgestelde beleidsuitgangspunten voor de inkoop, schetsen de nieuwe kaders voor de uitvoering van resultaatgestuurd werken van 2025 en verder. Het vraagt tijd om de nieuwe systematiek op een efficiënte en effectieve wijze voor de gemeente en aanbieders te realiseren. Binnen de looptijd van de overeenkomst is ruimte ingebouwd voor wijzigingen, mocht dit noodzakelijk zijn als gevolg van veranderende wetgeving en de doorontwikkeling van het sociaal domein. Toekomstscenario Kind - en Gezinsbescherming Het Toekomstscenario is een gezamenlijk programma van de ministeries van Justitie en Veiligheid (JenV) en Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Het richt zich op een eenvoudigere, systeemgerichte aanpak, waarbij gezinnen centraal staan.

Het betreft niet alleen de Jeugdbescherming, maar het gehele traject van zorg en ondersteuning aan kinderen, gezinnen en huishoudens. Het Toekomstscenario Kind - en Gezinsbescherming richt zich op de verbetering van de veiligheid in gezinnen en huishoudens en kent vier actielijnen en één speerpunt: 1. Versterken van lokale wijkteams: zowel aan de preventieve kant als met zwaardere vormen van onveiligheid. 2. Versterken samenwerking tussen partners die met gezinnen te maken hebben. 3. Integrale sturing/governance realiseren. 4. Expertise en deskundigheidsbevordering van uitvoerende medewerkers. Het speerpunt is de inzet van ervaringsdeskundigen. Inzet vindt lokaal plaats binnen Westfriesland en in de regio Noord-Holland Noord. Inkomensafhankelijke eigen bijdrage Wmo vanaf 2026 Vanaf 2026 zal er voor de Wmo weer een inkomensafhankelijke bijdrage gevraagd worden van cliënten die gebruik maken van een voorziening. De verwachting is dat de dempende effecten niet hoog zullen zijn omdat mensen die eenmaal een voorziening op grond van de Wmo hebben ontvangen deze niet snel zullen beëindigen. De maximale eigen bijdrage zal naar verwachting € 275,00 per maand zijn. Het Rijk heeft het gemeentefonds hierop gekort. Woonzorgvisie Vanaf 2026 worden gemeenten verplicht om een Woonzorgvisie op te nemen in hun volkshuisvestingsprogramma.

Een Woonzorgvisie helpt gemeenten om keuzes te maken in de lokale opgave op het gebied van huisvesting voor ouderen, statushouders, dak- en thuislozen, en mensen die uitstromen uit beschermd wonen en/of maatschappelijke opvang. Beschermd Wonen Vanaf 1 januari 2025 (streefdatum) worden gemeenten verantwoordelijk voor beschermd wonen voor de eigen inwoners. Dit is nu belegd bij centrumgemeente Hoorn. In West-Friesland is ervoor gekozen om ook tijdens deze transitie met elkaar regionaal te blijven samenwerken. Integraal gezinsteam Het streven vanuit de ‘Houtskoolschets’ is om rondom elk gezin met een meervoudige complexe hulpvraag een gezinsteam te vormen. Dit team brengt samenhang in specialistische behandeling, biedt begeleiding voor het hele gezin en vervult een advies- en 17

consultatiefunctie. Met de oprichting van het Integraal gezinsteam (IGT) streven we naar een afname van 50% uithuis- of doorplaatsingen, 50% minder thuiszitters en een verkorting van de behandelduur. De duur van de pilot is twee jaar en tijdens de pilot kunnen 25 gezinnen per jaar worden geholpen. Het aantal gezinnen dat per gemeente wordt ondersteund wordt naar rato afgeleid van het totaal aantal probleemgezinnen binnen de betreffende gemeente. Beleidsontwikkelingen bestaanszekerheid WerkSaam Westfriesland De gemeenteraad heeft tijdens de vergadering van 3 juli 2023 bij de zienswijze op de begroting 2024 van WerkSaam een taakstelling opgelegd van 1%. Tijdens de raadsvergadering van 26 februari 2024 heeft de gemeenteraad bij de Kadernota 2025 van WerkSaam de Motie Scenario’s ravijnjaar 2026 GR-en aangenomen. WerkSaam onderzoekt de besparingsmogelijkheden met het project WerkSaam 2028. De gemeenteraad wordt hierover geïnformeerd via de reguliere p&c cyclus. Armoedebestrijding Naar aanleiding van de Inkomenseffectenrapportage wordt per 1 januari 2025 het minimabeleid geoptimaliseerd. De doelstelling is om de regelingen te bundelen en, waar mogelijk, toegankelijker te maken. Ook wordt de mogelijkheid tot harmonisatie onderzocht. Het is nog niet duidelijk of en hoeveel extra kosten hiermee gemoeid zijn. De gemeenteraad wordt hierover geïnformeerd via de reguliere p&c cyclus.

Alleenverdienersproblematiek Door een samenloop van fiscaliteit, sociale zekerheid en toeslagen loopt een groep alleenverdieners toeslagen mis. Als gevolg hiervan hebben zij een lager besteedbaar inkomen dan een vergelijkbaar huishouden met een volledige bijstandsuitkering. Het Rijk heeft besloten dat gemeenten een tussentijdse regeling moeten gaan uitvoeren over de periode van 2025 tot 2028. In 2024 kan er hulp vanuit de bijzondere bijstand worden geboden. Hiervoor is een aanpassing van de Participatiewet nodig. Verwachting is dat deze wetswijziging medio 2024 wordt doorgevoerd. Bij de Meicirculaire 2024 stelt het Rijk hiervoor geld beschikbaar. Het Rijk zoekt ondertussen naar een structurele oplossing vanaf 2028. Nog niet duidelijk is wat de financiële gevolgen hiervan zijn en om hoeveel gezinnen dit gaat. Regionaal Kaderplan Schuldhulpverlening Het Regionaal beleidsplan Schuldhulpverlening is ontwikkeld door zes Westfriese gemeenten (met uitzondering van Hoorn) en wordt vastgesteld voor de periode 2025-2028. Het doel van het beleidsplan is om meer in te zetten op het voorkomen van schulden. Daar waar schulden zijn ontstaan blijft passende hulp beschikbaar.

Sport, Cultuur en recreatie Beleidsontwikkelingen sport, cultuur en recreatie Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK4) 2025-2028 In 2025 begint een nieuwe periode voor cultuureducatie. CmK is een samenwerking van gemeenten, provincies en het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW). Dit is een vervolg op het landelijke programma CmK dat al ruim tien jaar zorgt voor duurzame verankering van cultuureducatie in het onderwijs. CmK heeft als doel de kwaliteit van cultuureducatie op een duurzame manier te versterken. Door middel van intensieve samenwerking tussen onderwijs en de culturele sector kan ieder kind in Nederland kunst en cultuur ervaren op school.

Erkende landelijke cultuurregio Met het regioprofiel ‘Zee aan ruimte, land vol cultuur’ heeft het Ministerie van OCW (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) de regio Noord-Holland Noord sinds 1 maart 2024 officieel als landelijke cultuurregio erkent. Met het profiel ‘Zee aan ruimte, land vol cultuur’ heeft de regio laten zien welke mogelijkheden er zijn op gebied van kunst en cultuur voor de meer dan 675.000 inwoners. Door de landelijke erkenning kunnen de gemeenten en lokale culturele instellingen de samenwerkingsverbanden en culturele infrastructuur nog verder verbeteren en verstevigen. De status van cultuurregio maakt ook de weg vrij voor gemeenten om gezamenlijke cultuurprojecten te ontwikkelen die in aanmerking komen voor specifieke, toekomstige cultuursubsidies vanuit het Rijk die bestemd zijn voor cultuurregio’s.

Onderwijs Inclusief onderwijs Het Rijk streeft naar inclusief onderwijs vanaf 2025. Dit houdt in dat jongeren met en zonder extra ondersteuningsbehoefte zoveel als mogelijk samen naar dezelfde school en zo thuisnabij mogelijk. Om dit te bereiken is het noodzakelijk om de eventuele extra ondersteuning dichtbij het kind en in de school te organiseren. Dit vraagt om een samenwerking tussen onderwijs en zorg. De komende jaren wordt hier in stappen naartoe gewerkt. Daarnaast zal het Rijk de weten regelgeving aanpassen om het bieden van inclusief onderwijs makkelijker te maken. Wetsvoorstel Doelmatige Aanpak Onderwijshuisvesting Het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap is van plan de onderwijswetten met betrekking tot onderwijshuisvesting te wijzigen. Als het wetsvoorstel doorgang vindt, worden gemeenten verplicht om een integraal huisvestingsplan (IHP) vast te stellen voor vier jaar met een doorkijk van nog eens 12 jaar. Daarnaast wordt het begrip renovatie toegevoegd aan de voorzieningen in de onderwijshuisvesting. Dit betekent dat gemeenten makkelijker kunnen overgaan tot renovatie van schoolgebouwen in plaats van nieuwbouw. De voorgestelde wetswijziging heeft gevolgen voor de gemeentelijke bekostiging van onderwijshuisvesting.

Het vastgestelde IHP Drechterland 2020 is opgesteld in een tijd waarin renovatie als voorziening nog geen gemeentelijke verantwoordelijkheid was. Mogelijk verandert de planning zoals op dit moment opgenomen in het IHP. Daarbij komt dat het wetsvoorstel de gemeente verplicht om het IHP te voorzien van uitvoeringsprogramma's voor de eerste vier jaar, met daarbij een financiële paragraaf. Dit ontbreekt op dit moment aan het IHP Drechterland. Waarschijnlijk gaat de wetswijziging in 2026 in.

Volksgezondheid Gezonde generatie 2040 Drechterland Drechterland wil een gezonde generatie. Dit is tevens het landelijke doel. Het Rijk heeft hiervoor middelen beschikbaar gesteld: de IZA en GALA-middelen. IZA staat voor het Integraal Zorg Akkoord en GALA staat voor het Gezond en Actief Leven Akkoord. Met deze middelen gaan we een plan van aanpak maken en uitvoeren met drie focuspunten: sociale basis, gezondheid, en sport, bewegen en cultuur. Binnen deze drie focuspunten is een verbinding met de verschillende domeinen en wordt gestreefd naar een integrale aanpak. Vaccinatiegraad en middelen De vaccinatiegraad van het Rijksvaccinatieprogramma is aan het dalen. Het Rijksvaccinatieprogramma is overgedragen van het Rijk naar de gemeente. Dit betekent dat de gemeente de middelen hiervoor ontvangt. Wanneer er meer vaccinaties toegediend gaan worden, dan ontvangt de gemeente ook meer middelen.

Dierenwelzijn De bijdrage van gemeente voor de opvang van (huis)dieren en vogels is niet kostendekkend. In 2024 werken we naar een structurele oplossing om dit recht te trekken. De kosten hiervoor zijn nog onduidelijk.

Voorjaarsnota 2024 Autonome ontwikkelingen zijn ontwikkelingen met betrekking tot het huidig beeld en de budgetten die daarvoor in het verleden zijn toegekend. Deze mutaties worden financieel doorgerekend. Een aantal items betreffen de uitgangspunten voor de begroting.

Mutaties autonome ontwikkelingen In de tabel hieronder vindt u de aangeleverde mutaties per programma. Na de tabel volgt een toelichting op de mutaties.

Omschrijving

2024

2025

2026

2027

2028

Programma 1 Bestuur en Dienstverlening lasten: Bestuur en ondersteuning

Administratieve organisatie

-20

-25

Benoeming interim secretaris

-81

Verwerving gemeentesecretaris

-19

Raad

-8

Griffie

Procedure burgemeester

-9

Cursus politiek actief

-1

Opleiding griffier

-5

Dienstverlening Organisatie verkiezingen

Afdracht leges reisdocumenten

-90

-136

SED - Uitvoering paspoortenpiek

-22

SED - Uitvoering gehandicaptenparkeerkaarten

-10

-18

Bijdrage OBSW

-48

Bijdrage DESOM

-55

SED - Afdelingshoofd Jeugd & minima

-36

SED - WOO projectvervanging

-22

SED - Licenties

-57

-67

SED - Vervangen Key2Burgerzaken

-10

SED - Kwaliteitszorgsysteem

-19

SED - I Navigator

-19

-3

-15

SED BG 2025 en VJN 2024

230

130

112

-140

-785

Indexatie prijsontwikkelingen

-109

-265

-421

-865

Indexatie loon

Indexatie prijs en loonindexatie subsidies

Indexatie GR'en

-20

-54

Regionale samenwerking

Overhead

SED - Implementatie belastingapplicatie Algemene dekkingsmiddelen

baten: Bestuur en ondersteuning Leges reisdocumenten

100

Regionale samenwerking Bijdrage DESOM

117

160

Extra dividend Alliander

Rente schatkist

300

150

AU gemeentefonds Meicirculaire 2024

467

688

630

704

1.768

Algemene dekkingsmiddelen Indexatie OZB

AU gemeentefonds Decembercirculaire 2023

393

AU gemeentefonds Wijziging berekeningssystematiek

-745

-1.479

-556

-617

-560

AU gemeentefonds Incidentele compensatie

659

596

127

101

632

626

622

196

470

Incidenteel budget achterstallig onderhoud

1.158

Voorziening wegen dotatie

-1.158

Budget groot onderhoud wegen

793

Voorziening wegen dotatie

-550

-275

Aanbesteding ruwmaaien

-19

AU gemeentefonds Afschaffen opschalingskorting AU gemeentefonds Afrekening BCF 2023 AU gemeentefonds Jeugd

Programma 2 Ruimte Lasten: Beheer openbare ruimte

Areaaluitbreiding Reigersborg Zuid en bospark

-75

-15

Herstellen en aanplanten bomen n.a.v. stormschade

-10

Toezicht en werkvoorbereiding aanleg glasvezel

-100

-50

Herstellen schade bermen

Duurzaamheid en milieu Duurzaamheid onderzoek SMP Uitvoering recycleplan (tlv voorziening afvalinzameling)

-110

Circulaire economie

-10

Inhalen inspecties riolering (tlv voorziening riolering)

-50

Gebiedsontwikkeling

-300

-182

Omgevingswet (tlv reserve Omgevingswet)

-86

SED - Vergunningverlening

-29

VTH beleid

-9

100

110

Ruimtelijke ordening

baten: Beheer openbare ruimte Toezicht en werkvoorbereiding aanleg glasvezel Duurzaamheid en Milieu Uitvoering recycleplan (onttrekking voorziening afvalinzameling)

Inhalen inspecties riolering (onttrekking voorziening riolering)

SED - Vergunningverlening

Omgevingswet (onttrekking reserve Omgevingswet)

225

136

SED - Lokale uitvoering hervormingsagenda jeugd

-20

-36

Kleinschalige woonvoorzieningen

-30

Pilot IKEC Hoorn integraal werken

-59

Basis Kader a(BKa)-klas

-9

Veilig Thuis

SED - Uitvoering Jeugd

-16

SED - Uitvoering Jeugd 1

-42

SED - Preventie sociaal domein

-35

-64

Netwerkorganisatie Zorg in de regio Westfriesland

-43

Ruimtelijke ordening

Gebiedsontwikkeling – inkomst anterieure overeenkomst

Programma 3 Samenleving Lasten: Sociaal Domein

SED - Administratie sociaal domein

-16

Cliëntgebonden kosten Jeugd

-574

Cliëntgebonden kosten Wmo

-223

Visieleertraject Toegang

-20

Toekomstvisie (psychisch) kwetsbare inwoners

-9

-100

-418

SPUK versterken bibliotheeknetwerk en zorgplicht

-114

Informatiepunten Digitale Overheid (IDO’s)/bibliotheekwerk

-21

Onderhoud Kunst in de openbare ruimte.

-13

Cultuurcoach

-5

Subsidieregeling 8 Cultuureducatie en muziekonderwijs jeugd

Toilet Schellinkhout (tlv reserve Landschapsplan)

-10

Erfgoed en monumenten

-16

Zwembad het Streekbad energie

-37

Zwembad het Streekbad kosten tijdelijke vervanging

-50

Aanschaf sport- en spelmateriaal

-14

MJOP

-515

Energietoeslag Vrijval stelpost ombuiging sociaal domein Sport, cultuur en recreatie

Kapitaallast MFA Westwoud naar 2026

162

Kapitaallast MFA Schellinkhout naar 2027

135

-339

-5

-7

Onderwijs Onderwijs achterstanden budget Garantstelling Taalhuis Westfriesland Volksgezondheid Plaatsing AED's

Baten: Sociaal Domein Toekomstvisie (psychisch) kwetsbare inwoners

SPUK versterken bibliotheeknetwerk en zorgplicht

114

Informatiepunten Digitale Overheid (IDO’s)/bibliotheekwerk

Zwembad het Streekbad

Toilet Schellinkhout (onttrekking reserve Landschapsplan)

339

-20

Sport, cultuur en recreatie

Onderwijs Onderwijs achterstanden budget Volksgezondheid Bouwkundig onderzoek naar de JGZ huisvesting Saldo mutaties

-770 -782 137 -325 -486 nadelig nadelig voordelig nadelig nadelig

Programma 1 Bestuur en dienstverlening Bestuur en ondersteuning Lasten Administratieve organisatie (2024 € 20.000 en 2025 € 25.000 incidenteel nadeel) De ‘administratieve organisatie’ is hoe de organisatie vanuit de controller of accountant gezien wordt. Het betreft het beeld op het geheel van de bedrijfsprocessen op het gebied van risico’s. Het geeft inzicht waar de risico’s zitten en welke beheersingsmaatregelen zijn ingebouwd om ze te minimaliseren. In 2024 is het gewenst om extra inzet hiervoor te plegen waardoor de risico’s beter in beeld komen en daardoor de rechtmatigheidsverantwoording vanuit het college makkelijker te verlopen. Interim gemeentesecretaris en werving nieuwe secretaris (2024 €100.000 incidenteel nadeel) Na het vertrek van de gemeensecretaris naar een andere gemeente, hebben wij besloten om over te gaan tot de benoeming van een interim gemeentesecretaris (tevens algemeen directeur van de SED-organisatie). Wij hebben hierbij overwogen dat het gewenst is om uit te gaan van een benoeming van maart tot en met december. Dit ter overbrugging van de periode waarin een zorgvuldige en afgewogen werving- en selectieprocedure kan worden opgestart om deze functie structureel in te vullen. Voor de meerkosten ten opzichte van de oorspronkelijke raming en voor de verwervingskosten van een nieuwe secretaris is een extra budget nodig van € 100.000.

Raad (2024 €8.000 structureel nadeel) Vergoedingen voor raadsleden worden ieder jaar wettelijk vastgesteld. In verband hiermee moeten de budgetten worden aangepast. Griffie (2024 €20.000 incidenteel voordeel) In verband met personele wijzigingen op de griffie, waarbij o.a. een medewerker pas in de loop van het jaar in dienst komt, kunnen de budgetten worden aangepast. Procedure Burgemeesters (2024 €9.000 incidenteel nadeel) Procedure burgemeester zoeken is stopgezet omdat er geen nieuwe burgemeester gevonden is. Het proces van een burgemeester zoeken begint opnieuw waardoor er extra kosten gemaakt moeten worden. Cursus politiek actief (2024 €1.000 incidenteel nadeel) Cursus is eerder gegeven en draait om het enthousiasmeren van burgers om politiek actief te worden. Opleiding griffier (2024 €5.000 incidenteel nadeel) De griffier wil nog een opleiding volgen voor raadsgriffier.

Dienstverlening Lasten Organisatie verkiezingen (2025 € 41.000 incidenteel voordeel) In 2025 zijn er geen verkiezingen gepland.

Afdracht leges reisdocumenten (2024 € 90.000 en vanaf 2025 t/m 2028 € 136.000 nadeel) Tot en met 2028 is er een grote toename van het aantal reisdocumenten waardoor de inkomsten van de leges stijgen. Dit wordt veroorzaakt doordat in 2014 reisdocumenten een langere geldigheidsdatum hebben gekregen, de zgn. paspoortenpiek. Doordat er meer reisdocumenten worden verstrekt komen er meer leges binnen; hiermee stijgt ook de afdracht naar het rijk. Bij de inkomsten vanuit de leges is hier rekening mee gehouden. SED - Paspoortenpiek (2024 € 22.000 incidenteel nadeel) Met ingang van 2024 t/m 2028 - verdubbelt (minimaal) het aantal aanvragen van reisdocumenten, de zogenaamde paspoortenpiek. Binnen de leges is in de begroting hier al rekening mee gehouden. De huidige capaciteit is ontoereikend om deze grote toename van aanvragen aan te kunnen waardoor de dienstverlening onder druk staat. SED - Uitvoering gehandicaptenparkeerkaarten (GPK's) (2024 € 10.000 en 2025 e.v. € 18.000 structureel nadeel) KCC voert al ruime tijd zonder capaciteit een extra taak vanuit de wegenverkeerswet, de aanvragen gehandicaptenparkeerkaarten beoordelen uit. Door de paspoortenpiek is dit niet meer mogelijk als extra taak en worden er middelen voor de uitvoering van deze wettelijke regeling aangevraagd. Zonder deze middelen kunnen aanvragen niet meer worden afgehandeld.

Baten Leges reisdocumenten (2025 en 2026: € 99.000, 2027 en 2028: € 100.000 voordeel) Vanaf 2025 is er een toename van de uitgifte van het aantal reisdocumenten waardoor de inkomsten van de leges stijgen. Dit wordt veroorzaakt doordat in 2014 reisdocumenten een langere geldigheidsdatum hebben gekregen. Doordat er meer reisdocumenten worden verstrekt komen er meer leges binnen. Tevens wordt er vanaf 2025 wordt een wintertarief ingesteld voor de aanvragen reisdocumenten in de periode september t/m februari. Het tarief voor een reisdocument is in deze periode € 10,00 lager. Hierdoor wordt de legesopbrengst enigszins gedrukt.

Regionale samenwerking Lasten Bijdrage OBSW (vanaf 2024 € 48.000 structureel nadeel) Door een aantal oorzaken is bijstelling van het budget regionale samenwerking noodzakelijk. Door het regioteam zijn namelijk hogere kosten doorbelast in verband met een stijging van de loonkosten, de voorbereiding van de regiodeal en het aanstellen van een netwerkcoördinator. Daarnaast is de contributie van de VNG substantieel verhoogd. Bijdrage Desom (2024 e.v. € 55.000 structureel nadeel) De begroting 2024 van Desom is vastgesteld. Hierin is de doorbelasting aangegeven per gemeente. Er was een reservering opgenomen voor de bijdrage van Desom deze reservering is komen te vervallen. De bijdrage is hoger dan opgenomen in onze raming. Baten Bijdrage Desom (2024 e.v. € 89.000 structureel voordeel) De begroting 2024 van Desom is vastgesteld. Hierin is de doorbelasting aangegeven per gemeente. Deze bijdrage is hoger dan opgenomen in onze raming. 95% van de bijdrage Desom wordt door de gemeenten doorbelast naar de SED organisatie.

Overhead Lasten Alle onderstaande posten betreffen bedrijfsvoering SED breed. Dat betekent dat alle gemeenten hiermee moeten instemmen omdat het anders niet uitvoerbaar is. Indien een of meer van de drie gemeenten niet instemmen dan betekent dat dit voor alle gemeenten een nee is. SED – Afdelingshoofd Jeugd en minima (2024 e.v. € 36.000 structureel nadeel) De afgelopen jaren zijn er verschillen de taken vanuit de landelijke overheid en vanuit bestuurlijke opdrachten bij de verschillende domeinen terecht gekomen. Dit heeft er toe geleid dat dat de span of control van een aantal afdelingen niet meer in lijn is met de uitgangspunten die zijn vastgelegd in de notitie “Sturing en Ruimte”(gemiddeld 25 medewerkers per afdeling). De afdelingen Ruimtelijke Ordening, Veiligheid en Handhaving, consulenten en Communicatie, HR en Juridische zaken zijn dermate groot geworden dat het besturingsprincipe van integraal management in gevaar komt. Dit leidt tot een ongezond hoge werkdruk bij de betreffende afdelingshoofden. Door het opsplitsen van afdelingen en herverdelen van een aantal functies bij domein Ruimte en Samenleving ontstaan er twee nieuwe afdelingen en wordt de span of control genormaliseerd.

SED - WOO Projectvervanging (2024 € 22.000 incidenteel nadeel) Vanuit de afdeling Informatie worden de projectleider en projectmedewerkers beschikbaar gesteld voor de implementatie en uitvoering van de Wet open overheid voor in totaal 44 uur per week. De incidentele bijdrage voor de Wet open overheid vanuit het rijk om deze medewerkers te kunnen vervangen is hiervoor echter niet toereikend. De opgaven binnen de vak afdeling zelf zijn zodanig groot dat de vervanging ook echt volwaardig moet zijn. In 2024 komen we daarvoor 75.000 euro te kort. Dit bedrag vragen we nu aan in de voorjaarsnota omdat anders noodzakelijke taken niet (goed) kunnen worden uitgevoerd. Voorts merken we bij de SED dat het aantal Woo-verzoeken toeneemt. Ter vergelijk, in 2022 ontvingen we 34 verzoeken; in 2023 waren dit er 98. Wij zien daarvoor verschillende oorzaken. Naast dat het vertrouwen in de overheid onder grote druk staat, heeft de inwerkingtreding van de Woo het opvragen van informatie extra in de schijnwerpers gezet. Het indienen van een verzoek is onder de Woo ook een stuk eenvoudiger geworden. Waar onder de Wob een verzoek alleen schriftelijk kon worden ingediend, is dat nu heel eenvoudig mogelijk via een digitaal webformulier. Daarnaast zijn de Woo-verzoeken omvangrijker en gecompliceerder geworden.

Steeds vaker worden er emailboxen over een aantal jaren van verschillende (oud) werknemers en/of bestuurders opgevraagd. Financieel is er geen enkele drempel meer voor het opvragen van een grote hoeveelheid documenten. Onder de Wob werden de stukken op papier verstrekt, waarbij per kopie leges in rekening mochten worden gebracht. Onder de Woo mag dit niet meer. De stukken worden onder de Woo digitaal kosteloos verstrekt. Door deze toename van 188% waarbij we invulling willen geven aan de wet, zijn wij genoodzaakt om meer capaciteit beschikbaar te stellen. SED - Bijstelling licenties SED (€ 57.000 voor 2024 en € 67.000 voor 2025 e.v. nadeel) Binnen onze organisatie ervaren we momenteel een financiële uitdaging met betrekking tot het licentiebudget. Dit komt onder andere voort uit een verschil tussen het gehanteerde indexeringscijfer binnen onze organisatie en het Gemeentelijke Inkoop bij IT Toolbox (GIBIT), percentage waaronder IT-contracten vallen. In het jaar 2023 hanteerden we binnen onze organisatie een indexeringspercentage van 2,0%, terwijl het GIBIT-percentage op 3,7% lag. In 2024 steeg het interne indexeringspercentage naar 2,5%, terwijl het GIBIT-percentage een aanzienlijke toename vertoonde naar 5,3%. Leveranciers die niet onder de GIBIT vallen 27

hebben hun prijzen verhoogd met 10-15%, wat ook impact heeft op het licentiebudget. Omdat het GIBIT-percentage pas aan het einde van elk jaar wordt vastgesteld, wordt deze verhoging gecommuniceerd in de voorjaarsnota van het daaropvolgende jaar. Daarnaast worden applicaties bij vervanging en verlenging steeds vaker aangeboden als Software as a Service (SaaS) waardoor de kosten hoger liggen dan bij applicaties die onpremises (op locatie SOM) worden geïnstalleerd. Dit jaar worden er 5 applicaties verlengd of vervangen door een SaaS-variant. We hebben hier al rekening mee gehouden in de aanvraag van het licentiebudget van 2025. Echter de exacte kosten van de nieuwe applicaties zijn nog niet bekend, eventuele verschillen zullen in de najaarsnota worden gecommuniceerd. In 2023 is het nieuwe zaaksysteem geïmplementeerd. Dit is uiteindelijk ook een SaaS geworden, waardoor de lasten welke samenhangen met de implementatie in zijn geheel in 2023 moesten worden genomen, waar in eerste instantie verwacht werd dat de kosten konden worden afgeschreven De hiermee samenhangende lasten zijn gesaldeerd met de licentiekosten. SED - Vervangen Key2burgerzaken en e-diensten (2024 € 10.000 incidenteel nadeel) Bij burgerzaken wordt gebruik gemaakt van de applicatie Key2Burgerzaken en E-diensten. Dit contract loopt af in 2024 en wordt verlengd.

Om de aanbesteding voor te bereiden wordt een projectleider ingezet. De projectleider wordt 12 uur per week ingezet gedurende 8 maanden. SED - Kwaliteitszorgsysteem (2024 € 19.000 incidenteel nadeel) De Archiefregeling 1995 artikel 16 stelt: “De zorgdrager zorgt ervoor dat het beheer van zijn archiefbescheiden voldoet aan toetsbare eisen van een door hem toe te passen kwaliteitszorgsysteem”. Vanuit de regio is een raamwerk voor kwaliteitszorg opgesteld dat in 2021 door de SED en de aangesloten gemeenten is vastgesteld. Dat raamwerk is nu vertaald naar een kwaliteitszorgsysteem dat geïmplementeerd moet worden. De implementatie van het kwaliteitszorgsysteem heeft ook de speciale aandacht van de Provincie in het kader van Interbestuurlijk Toezicht Informatiebeheer omdat dit onderwerp al vijf jaar terugkomt als aandachtspunt. Voor de implementatie is een projectleider nodig die hier een implementatieplan op kan maken. Deze taak is te groot om vanuit Informatiebeheer op te pakken en het project heeft impact op de gehele organisatie omdat alle processen en systemen moeten worden getoetst met dit kwaliteitssysteem. SED - I-Navigator (2024 € 19.000 incidenteel en voor 2025 e.v. € 3.000 structureel nadeel) VIND I-Navigator is een instrument, gelieerd aan het kwaliteitszorgsysteem, waarmee we de informatievoorziening in beeld brengen zodat we het informatiebeheer verbeteren.

In dit instrument leggen we vast: • Welke processen we uitvoeren en hoe deze worden vastgelegd in de systemen als zaaktype; • Welke informatie een hoog risico vormen bij informatieverlies of een datalek; • In welke systemen we informatie vastleggen per proces; • Welke informatie we actief moeten publiceren op documentniveau; • Welke wetgeving er per proces geldt; • Voor welke processen een Data Protection Impact Assessment (DPIA) rapport is opgesteld. • Bij welke processen persoonsgegevens worden verwerkt. Deze gegevens kunnen als een verwerkingsregister uit het systeem worden gehaald. Dit instrument geeft ons een samenhangend overzicht van alle informatie in de organisatie wat we ook moeten kunnen tonen tijdens de gesprekken met de archiefinspecteur. Het is ook een bron van informatie bij de implementatie van het kwaliteitszorgsysteem SED - Implementatie belastingapplicatie (2025 € 15.000 incidenteel nadeel) De belastingapplicatie die wordt gebruikt binnen de organisatie moet worden aanbesteed in 2024. In 2025 wordt de applicatie geïmplementeerd met ondersteuning vanuit de leverancier. 28

Algemene dekkingsmiddelen Lasten SED bijdrage (2024 € 230.000, 2025 € 130.000, 2026 € 112.000 voordeel en 2027 € -140.000, 2028 € -785.000 nadeel) Voor de bijdrage aan de SED organisatie is aansluiting gezocht bij de voorjaarsnota 2024 en de begroting 2025 van de SED organisatie. Bij het opstellen van de Begroting van de SED organisatie is aangesloten bij de regionale richtlijn voor GR-en in Noord-Holland Noord. Dit betekent dat voor de lonen een cumulatieve indexatie van 4,9% is meegenomen. Voor prijzen bedraagt deze indexatie 2,5%. Voor 2025 is de indexatie 2,3%. Indexatie loon- en prijsontwikkelingen (2025 € 86.000, 2026 €207.000, 2027 €329.000, 2028 € 828.000 nadeel) In de uitgangspunten van de begroting 2025 is opgenomen dat de inflatiegevoelige budgetten voor 2025 worden geïndexeerd conform de indexatie zoals die in de Meicirculaire 2024 worden opgenomen. De indexatie gebeurt op basis van de BBP prijs zoals genoemd in de voorjaarsnota 2024 van het Rijk. Voor 2025 is dit voor prijzen en lonen 2,3%. Voor 2025 en verder is dit gemiddeld 2,6%. In de meerjarenbegroting was al rekening gehouden met een indexatie van 2% voor prijzen en 4,9% voor lonen. Per saldo is er meerjarig sprake van een negatief effect.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14326632/1