Bijlage Jaarstukken 2020 Drechterland (2021-31)

de economische gevolgen van COVID-19 zijn achter gebleven bij de verwachtingen als gevolg van COVID-19 op basis waarvan de begroting is bijgesteld gedurende het jaar. Overige verschillen € 118.000 voordeel) De post overige verschillen van € 118.000 betreft een optelling van verschillende en relatief kleine (<20k) posten, welke geen nadere toelichting vereisen. Baten Jeugd en Wmo (€ 66.000 nadeel) Als gevolg van problemen bij het CAK zijn de eigenbijdrage pas in het najaar opgelegd. Volgens de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) moeten de eigenbijdrage op basis van het kasstelsel worden verwerkt. In 2021 zullen nog eigenbijdrage worden ontvangen m.b.t. 2020. TOZO (€ 578.000 voordeel) Zie bovenstaande toelichting bij de lasten. Werksaam (€ 263.000 nadeel) Na het aanreiken van mutaties voor de najaarsnota heeft het Rijk het BUIG budget 2020 met € 110.000 verhoogd om de verwachtte tekorten n.a.v. de economische crisis op te vangen. Hierdoor is het tekort ontstaan vanuit foutief begrootte vangnetuitkering 2019 a € 385.000 deels gedekt. Onderwijs (€ 33.000 voordeel) Nog niet alle ontvangen middelen voor onderwijsachterstanden zijn besteed. Deze middelen vallen onder een specifieke doeluitkering en worden eens in de vier jaar afgerekend. Cultuur en sport (€ 36.000 nadeel) Er wordt geen bijdrage ontvangen voor de gymleraren van de scholen.

Hiertegenover staan lagere uitgaven van € 30.000. Zie ook de toelichting bij de lasten.

Jaarstukken 2020

63

Van de ontvangen subsidie voor het sportakkoord is € 6.000 nog niet besteed, Dit wordt in een volgend jaar afgerekend en kan dus alsnog besteed worden. Overige verschillen (€ 21.000 nadeel) De post overige verschillen van € 21.000 betreft een optelling van verschillende en relatief kleine (<20k) posten, welke geen nadere toelichting vereisen. Toelichting op mutaties reserves Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Storting reserve Kunst en cultuur Onttrekking reserve Sociaal Domein Onttrekking AR - Cup Samenleving Overige verschillen

-52 N 324 V -132 N 5V

Totaal verschil

145 V

Storting Reserve Kunst en Cultuur (€ 52.000 nadeel) Het saldo van de geraamde uitgaven voor kunst en cultuur en de werkelijke uitgaven wordt gestort in de reserve Kunst en Cultuur (conform vastgestelde Nota Kunst en Cultuur). De omvang van de storting is pas bekend bij het opmaken van de jaarrekening. Onttrekking Reserve Sociaal Domein (€ 324.000 voordeel) Het nadeel op het Sociaal Domein wordt onttrokken aan de egalisatiereserve Sociaal Domein. De omvang daarvan is pas bekend bij het opmaken van de jaarrekening Onttrekking Algemene Reserve Cups samenleving (€ 132.000 nadeel) Vanuit het CUP zijn voor 2020 incidentele middelen beschikbaar gesteld voor diverse onderdelen van het programma Samenleving. Doordat een aantal werkzaamheden later is opgestart dan wel nog niet volledig zijn uitgevoerd, is de onttrekking aan de Algemene Reserve - die als dekking tegenover deze uitgaven is gezet - ook lager. Via het overhevelingsbesluit zijn de restantuitgaven en dekking naar 2021 overgebracht.

Jaarstukken 2020

64

Milieu Portefeuillehouders: Y. Roos-Bakker en J.H.N. Broeders

Inleiding Goed en duurzaam leefklimaat Wij dragen bij aan een duurzame samenleving, bereiken onze klimaat- en duurzaamheidsdoelstellingen en bevorderen een goed woon-, werk- en leefmilieu. Wij zorgen voor een efficiënte afvalinzameling waarin een afweging is gemaakt tussen milieurendement, kosten en serviceniveau. Afval Vanaf 1 januari 2020 is de nieuwe DVO met HVC in werking getreden. Vanaf deze datum betalen de gemeenten direct per ton verwerkt afval en ontvangt zij de vergoedingen over de waardevolle stromen (voorheen bestond een all-in tarief). Het tarief is met terugwerkende kracht tot 1 januari 2019 ingegaan, waardoor over het betreffende jaar een financieel voordeel is ontstaan. Dit voordeel is verrekend met 2020. Het overige deel is in een voorziening gestort welke wordt aangewend om de schommelingen in de verwerkingskosten te dempen. Door ontwikkelingen in de afvalmarkt en hogere eisen voor inzameling en verwerking zijn de kosten over de gehele linie gestegen. Ook heeft Corona invloed gehad op de kosten, onder meer door de hogere tonnages aan ingezameld afval door thuiswerken. De verbrandingsbelasting per ton verbrand restafval is licht gestegen van € 32,12 (2019) naar € 32,63 (2020). De structuur van de vergoeding voor de PBD-stroom (plastic, blik en drankkartonnen) is gewijzigd. Dit geeft een financieel voordeel ten opzichte van de oude vergoedingsstructuur.

De vergoeding per ton PBD betrof € 263. Circulaire economie Het onderwerp circulaire economie is in het afgelopen jaar erg complex gebleken. We hebben afgelopen jaar in een aantal aanbestedingen extra aandacht besteed aan dit onderwerp, bijvoorbeeld in de aanbesteding van de warme drankenautomaten. Eveneens is in samenwerking met een werkgroep uit de Zonnecoöperatie Westfriesland een project gestart met deelauto’s, welke realisatie medio 2021 wordt verwacht. Duurzaamheid De Inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners zijn door middel van informatie en consultatie momenten actief betrokken bij het opstellen van de concept Regionale Energie Strategie (RES) en Transitie Visie Warmte (TVW). Deze twee beleidstukken, die beide in 2021 door de raad moeten worden vastgesteld, zijn richtinggevend voor dit deel van het duurzaamheidsbeleid voor de komende jaren en vragen de nodige aandacht. Het opstellen van een integraal duurzaamheidsbeleid is hierdoor uitgesteld. Met verduurzamingscampagnes zijn de woningeigenaren geïnformeerd over de verduurzamingsmogelijkheden van hun woningen en ondersteund door middel van een collectieve inkoop en bij het uitvoeren van de maatregelen. Klimaatadaptatie Om de opgaven uit het Rijksplan Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) uit te voeren heeft uw raad voor 2019 en 2020 budget beschikbaar gesteld.

Het DPRA had oorspronkelijk als tussenstap gesteld dat klimaatbestendig en water robuust inrichten in 2020 een onderdeel is van het beleid en handelen van overheden is. Met name het proces van de risicodialoog vroeg veel participatie met betrokken partijen. Vanwege de ontstane situatie rond COVID-19 is de aanpak voor de participatie gewijzigd en daarmee het proces vertraagd. Het Rijk accepteert enige uitloop op het oorspronkelijke plan voor behalen van de bovengenoemde tussenstap in Jaarstukken 2020

65

jaar 2020. De planning is dat in 2021 de tussenstap om het beleid en een aanpak voor het handelen daarnaar (uitvoeringsagenda) behaald wordt.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Maatschappelijk effect: Een goed en duurzaam leefklimaat Doelstelling / Beleidsambitie Wat hebben we bereikt? Wat hebben we ervoor gedaan? Duurzaam zijn doe je samen. Niet alleen omdat het moet, maar vooral ook omdat we het willen Het huidige beleid is Integraal Inwoners, ondernemers en vigerend. Gewerkt wordt maatschappelijke partners actief duurzaamheidsbeleid aan de RES en de TVW. betrekken bij het verduurzamen van Daarna wordt dit nieuwe onze gemeente integrale beleid opgesteld. Bij de presentatie in het De woning eigenaren zijn gemeentehuis waren 80 in een tweetal bewoners aanwezig en campagnes ondersteund de online webinar over bij het verduurzamen van energiebesparing trok hun woning circa 150 woningeigenaren. De informatievoorziening De website naar de inwoners is SamenEnDuurzaam.nl is verbeterd. gemaakt. 103 woningeigenaren Uitvoering gegeven aan hebben met subsidie hun de subsidieregeling voor woning verduurzaamd duurzame maatregelen aan woningen Oprichting Stichting Energie neutrale bedrijventerreinen.

De capaciteit is uitgebreid Er is een nieuwe Uitbreiden capaciteit duurzaamheid met 1 fte beleidsmedewerker voor duurzaamheid aangetrokken Een duurzame ontwikkeling van de gemeente verdient nadere uitwerking Op de begraafplaatsen is De begraafplaatsen, op het De begraafplaatsen regulier onderhoud vastgestelde kwaliteitsniveau brengen voldoen aan het uitgevoerd. Op de afgesproken en houden. begraafplaats in kwaliteitsniveau Venhuizen is het baarhuisje volledig gerenoveerd. Verschillende projecten Bijdrage geleverd Onderzoek circulaire economie in perspectief aan optimaal gebruik van op dit onderwerp zijn ondernomen, maar door grondstoffen en beperkte capaciteit heeft hulpbronnen. het onderzoek (nog) niet plaatsgevonden.

Jaarstukken 2020

66

Samenwerking versterkt Samengewerkt met o.m. SED gemeenten (inkoop), regio (week van circulaire economie) en werkgroep Zonnecoöperatie (deelauto’s) Afwegingen afvalbeleid Met de Keuzenotitie GGP Optimale afvalinzameling voorgelegd aan de raad. heeft de raad richting bepaald. De aandachtspunten worden geborgd in het op te stellen afvalbeleid. Secretariaat CAW ondergebracht bij SED Meenemen Duurzaamheid Verduurzamen van eigen organisatie duurzaamheid bij inkoop meegenomen in verschillende inkooptrajecten, maar door beperkte capaciteit nog geen nieuw beleid vastgesteld. Er is een onderzoek Intern worden overleggen gestart voor de gevoerd en advies verduurzaming van het gegeven bij projecten om gemeentelijk vastgoed. Er de verduurzaming aan te wordt een routekaart voor jagen. de verduurzaming van het vastgoed opgesteld. Het aantal laadpalen is Verduurzamen van mobiliteit Op regionaal niveau worden in het Regionaal uitgebreid. Er is een initiatief gestart Mobiliteitsprogramma om een elektrische (RMP) plannen afgestemd en gemaakt. deelauto te realiseren. Diverse digitale Voorbereiding op de consequenties van De risicodialoog, als tussendoel van het bijeenkomsten met de klimaatverandering Deltaplan Ruimtelijke stakeholders gehouden Adaptatie afgerond om input te krijgen over het beheersen van de grootste risico’s.

Voorkomen onaanvaardbare Bedrijven voldoen aan de Uitvoering gegeven aan milieurisico’s. geldende milieuwet- en het milieu uitvoeringsprogramma regelgeving. De bodemkwaliteitskaart en Nota bodembeheer geactualiseerd met PFAS Goed De jaarlijkse opdrachtgeverschap Omgevingsdienst NHN verantwoording wordt door de OD NHN (OD NHN) afgelegd Het opstellen van de Extern advies ingehuurd Vormgeven aan de energietransitie Transitievisie warmte t.b.v. het opstellen van de (TVW) is gestart TVW. Overleggen georganiseerd met de Jaarstukken 2020

67

stakeholders. Themabijeenkomst voor de raad. De uitvoering van de pilot gas-loos wordt meegenomen bij de wijkuitvoeringsplannen die in het TVW proces opgesteld gaan worden. Aan de landelijke De concept RES is door taakstelling om een de colleges vastgesteld concept RES op te stellen en aangeboden aan het is voldaan landelijke platform. Een reactienota op de concept RES is opgesteld. Verantwoorde afvoer afvalwater en waterbeheer Doelstelling

Wat hebben we bereikt?

Doelstellingen behalen bestuursakkoord water Voldoen aan zorgplichten op het gebied van stedelijk afvalwater, hemelwater en grondwater.

Bestuursakkoord vernieuwd

Indicatoren Doelstelling

Klein onderhoud riolering verbeterd

Afvoer hemelwater Hemmerbuurt Vervangen hemelwaterriool gewaarborgd. Hemmerbuurt

Prestatie-indicator

Energiebesparing en Duurzame duurzaam energiegebruik energieproductie Doelstelling 14% in 2020 (2018: 6%). Energiebesparing sinds 2010 Doelstelling +2% per jaar (2018: 13%). Besparing CO2uitstoot fossiele brandstof sinds 2010 Doelstelling 49% in 2030 (2018: 11%). Aantal oplaadpunten in het openbaar

Jaarstukken 2020

Wat hebben we ervoor gedaan? Nieuwe samenwerkingsprojecten geformuleerd, waaronder een gezamenlijk GRP. Bestek klein onderhoud riolering aanbesteed.

Realisatie Begroting 2019 2020 Nog niet 14% bekend.

Realisatie 2020 Nog niet bekend*

Nog niet 26% bekend.

Nog niet bekend*

Nog niet 17% bekend.

Nog niet bekend*

10

12

18

68

gebied voor elektrisch rijden. Optimale afvalinzameling

Restafval (kg/inw/jr) (VANG Doelstelling)

164

150

Afvalscheiding (VANG Doelstelling)

74%

75%

(2 oplaadpunten per laadpaal) Nog niet bekend Nog niet bekend

* deze getallen zijn pas na twee jaar beschikbaar. Verplichte indicatoren Naam indicator Omvang huishoudelijk afval Hernieuwbare elektriciteit

Eenheid

Bron

Laatst bekende cijfers van 3 jaren

Kg/inwoner

CBS

2017: 153 2018: 138 2019: 134

%

RWS

2016: 7,7

2017: 8,7 2018: 9,9

Met wie hebben we samengewerkt? Gemeenschappelijke regeling - Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD-NHN) Doelstelling en openbaar belang: Het behartigen van de belangen van de deelnemers bij de uitvoering van milieutaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Activiteiten en ontwikkelingen: De OD NHN voert sinds 1 januari 2014 de milieutaken voor de gemeente uit. Jaarlijks wordt er een uitvoeringsprogramma opgesteld, waarin de werkafspraken tussen het dagelijks bestuur van de OD NHN en het college van burgemeester en wethouders worden vastgelegd. Het is aan de opdrachtgever om te bewaken of de afspraken conform het programma worden uitgevoerd. De OD NHN levert hiervoor de managementrapportages. De OD NHN legt jaarlijks verantwoording af aan de deelnemers via de jaarstukken. De bevoegd gezag verantwoordelijkheid blijft bij de gemeente. De gemeente blijft daarmee verantwoordelijk voor de taakuitvoering en het beleid. Gemeenschappelijke regeling - Centraal afvalverwijderingsbedrijf Westfriesland (CAW) Doelstelling en openbaar belang: Het CAW verricht activiteiten ten behoeve van het vaststellen en (doen) uitvoeren van het beleid ten aanzien van huishoudelijke en andere afvalstoffen, beheert de voormalige stortplaats te Westwoud en verzorgt de uitoefening van de rechten en plichten zoals verbonden aan het aandeelhouderschap in de HVC.

Activiteiten en ontwikkelingen: In 2020 heeft besluitvorming plaatsgevonden m.b.t. de toekomst van de GR CAW. De zeven Westfriese gemeenten hebben ingestemd met het omvormen van het CAW tot Afvalbeheer Westfriesland (ABWF). Het ABWF zet het beheer voort van de voormalige stortplaats Westwoud en is het afstemmingsoverleg op het gebied van afvalbeleid, DVO- en aandeelhouderszaken. Jaarstukken 2020

69

Wat heeft het gekost?

Totaal lasten Totaal baten Saldo van baten en lasten

Primitieve begroting 2020 4.501 -4.482 19

Begroting 2020 4.681 -4.418 263

Werkelijk 2020 4.390 -4.419 -29

Toevoeging aan de reserves Onttrekking aan de reserves

0 -65

0 -90

0 -13

Resultaat

-46

173

-42

Toelichting op afwijkingen Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Lasten: Bijdrage SED Overheveling klimaat- en duurzaamheid Storting in voorziening afvalinzameling Overige verschillen

76 V 111 V 103 V 1V

Totaal lasten:

291 V

Baten: Hogere opbrengst rioolrecht Lagere inkomsten Nedvang Hogere opbrengst begraven Overige verschillen

30 V -58 N 27 V 2V

Totaal baten:

1V

Totaal verschil

292 V

Lasten Overheveling klimaat en duurzaamheid (€ 111.000 voordeel) Cup RES (€ 24.000) De werkzaamheden voor de Regionale energietransitie lopen door in 2021. In 2021 zal de Regionale energietransitie 1.0 opgesteld worden. Opstellen warmtetransitievisie (€ 16.000) Het opstellen van de transitievisie warmte loopt door naar 2021. In 2020 is een subsidie van € 20.000 ontvangen voor de uitvoering van deze taak. Cup - Onderzoek zonnepanelen bedrijven (€ 8.000) Deze taak kent een doorlopende uitvoering. Zolang er middelen beschikbaar zijn zullen de bedrijven ondersteund worden bij het leggen van zonnepanelen op de daken. Jaarstukken 2020

70

PVA Klimaatadaptatie (€ 35.000) Om de opgaven uit het Rijksplan Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) uit te voeren heeft uw raad voor 2019 en 2020 budget beschikbaar gesteld. Het DPRA had oorspronkelijk als tussenstap gesteld dat klimaatbestendig en water robuust inrichten in 2020 een onderdeel is van het beleid en handelen van overheden. Het proces vraagt veel participatie met betrokken partijen. Vanwege de ontstane situatie rond COVID-19 is de aanpak voor de participatie gewijzigd en daarmee het proces vertraagd. Het Rijk accepteert enige uitloop op het oorspronkelijke plan voor behalen van de bovengenoemde tussenstap in jaar 2020. De planning is dat in 2021 het beleid en bijhorende uitvoeringsagenda vastgesteld worden. Uitvoeringsplannen (€ 8.000) Voor de uitvoering van verschillende projecten waaronder de campagnes om de huizen te verduurzamen en verschillende 'zon op dak' projecten, is ook in 2021 budget nodig. Het thema duurzaamheid komt in toenemende mate in uitvoering. Hiervoor is uitvoeringsbudget nodig. Energieloketten (€ 20.000) In 2020 is besloten de energieloketten een breder takenpakket te laten uitvoeren. De uitvoering en kosten hiervoor komen grotendeels tlv 2021. Storting in de voorziening afvalinzameling (€ 103.000 voordeel) Er was een storting van € 103k begroot. Deze storting is niet gedaan omdat de inkomsten achtergebleven zijn.

Baten Opbrengst rioolrecht (€ 30.000 voordeel) Dit is een meeropbrengst van 2% ten opzichte van het geraamde bedrag. Dit wordt veroorzaakt doordat er door betere rapportages en controles er steeds meer objecten in de heffing betrokken worden. Inkomsten Nedvang (€ 58.000 nadeel) Door problemen met aanlevering van inzamelcijfers (tonnage per stroom), is Nedvang nog niet overgegaan tot uitbetaling van de vergoeding voor ingezameld verpakkingsmateriaal over het tweede t/m vierde kwartaal 2020. Hogere opbrengst begraven (€ 27.000 voordeel) Jaarlijks wordt een inschatting gemaakt van te verwachten opbrengsten. Dit is niet exact te bepalen, waardoor het werkelijke bedrag af kan wijken van het begrootte bedrag. Toelichting op mutaties reserves Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Onttrekking AR - Cup Milieu

-77 N

Totaal verschil

-77 N

Onttrekking AR - Cup Milieu (€ 77.000 nadeel) Vanuit het CUP zijn er onttrekkingen aan de Algemene reserve opgenomen voor het onderzoek naar zonnepanelen, de regionale energietransitie, circulaire economie en het opstellen van de warmtetransitievisie. Nu de werkzaamheden veelal doorlopen in 2021, is de onttrekking aan de Algemene reserve in 2020 ook lager. Via het overhevelingsbesluit in 2021 zijn de budgetten en de geraamde onttrekking aan de Algemene reserve naar 2021 overgebracht. Jaarstukken 2020

71

Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening Portefeuillehouders: Y. Roos-Bakker en J.H.N. Broeders

Inleiding Bij het opstellen van de programmabegroting 2020 werd uitgegaan dat de economische groei door zou zetten en dat dit zich vanzelfsprekend zou doorvertalen in toenemende bouwinitiatieven vanuit inwoners, bedrijven en projectontwikkelaars. De economische en maatschappelijke effecten ten gevolge van het Covid-19 virus waren niet voorzien, maar hebben geen daling van de bouwactiviteiten tot gevolg gehad. Het aantal verleende omgevingsvergunningen is nagenoeg gelijk gebleven aan dat van het voorgaande jaar. Kwaliteit in de bebouwde omgeving Wij bewaken en handhaven de bouwtechnische kwaliteit evenals de ruimtelijke kwaliteit van de (gebouwde) omgeving. Omgevingswet De invoering van de Omgevingswet is gepland op 1 januari 2022, maar deze invoeringsdatum is nog niet zeker. Om op tijd klaar te zijn moeten we ons daarop voorbereiden en onze werkprocessen aanpassen. In 2020 is een Uitvoeringsprogramma opgesteld (inclusief begroting) Het gaat om een incidenteel programmabudget (2019-2021). Per jaar worden (volgens planning) voorbereidingsactiviteiten uitgevoerd. Er is een begin gemaakt met het maken van een omgevingsvisie, aanpassing van de processen van vergunningverlening en is noodzakelijke software aangeschaft Vergunningverlening In 2020 zijn 127 omgevingsvergunningen verleend.

Dat is nagenoeg gelijk aan het aantal omgevingsvergunning dat de afgelopen jaren gemiddeld is verleend. Het aantal geaccepteerde sloopmeldingen is met 81 hoog. De aanvragen hebben voor het grootste deel betrekking op het saneren van asbestcement golfplaten. Het verbod op asbestdaken per 2024 is weliswaar van de baan, de prikkel bij particulieren om hun asbest dak te saneren is kennelijk hoog. Monumenten Het aanbrengen van een verandering aan een rijks-, provinciaal of gemeentelijk monument is in basis vergunning plichtig. In 2020 zijn hiervoor 6 omgevingsvergunningen verleend. In 2020 is er op grond van de “Subsidieregeling gemeentelijke monumenten Drechterland 2015” aan 7 eigenaren een bijdrage toegekend voor de instandhouding van hun gemeentelijk monument. Het voor 2020 beschikbare budget van € 10.000,- is daarmee geheel besteed. Er zijn 2 aanvragen afgewezen omdat er geen budget meer beschikbaar was. Het project tot inventarisatie en aanwijzing van nieuwe gemeentelijke monumenten in Westwoud en Hoogkarspel is nog niet afgerond en zal daarom in 2021 worden voortgezet. Wonen/ Volkshuisvesting Regionaal Woonakkoord Ter vervanging van het Regionaal Actie Programma Wonen heeft de Provincie in samenwerking met onze regio een Woonakkoord vastgesteld. Hierin zijn middels bestuurlijke intenties gedetailleerde afspraken gemaakt over de regionale woningbouwopgave.

De opgaven zijn in samenhang met andere opgaven bekeken, zoals mobiliteit en klimaat. Op basis Jaarstukken 2020

72

van een gedeeld beeld van de opgaven worden in de komende tijd samenwerkingsafspraken en acties benoemd. Hierbij betrekken we ook de marktpartijen. Het Woonakkoord vormt samen met het regionale afwegingskader de basis voor draagvlak voor en medewerking aan woningbouwplannen. Woondeal Noord-Holland Noord Achttien gemeenten van Noord-Holland Noord hebben in samenwerking met de Provincie een Woondeal opgesteld. In deze bovenregionale deal gaat het om de grotere opgaven op het niveau van geheel Noord-Holland Noord. Deze deal vormt de basis en de context voor nadere afspraken met Rijk en Provincie, zoals een samenwerkingsafspraak regionale verstedelijkingsstrategie. Samen met de provincie Noord-Holland en onze partners in de publiek – private samenwerking biedt de Woondeal Noord – Holland Noord een integrale visie op woningbouw en mobiliteit als onderdeel van het daily urban system van de MRA. Noord-Holland Noord biedt bijzonder potentieel om binnen het daily urban system van de MRA tot veilige, gezonde, duurzame en klimaat adaptieve woningbouwversnelling te komen. Bouwgrondexploitatie Het (ver)kopen en beheren van gronden voor het realiseren van gewenste ruimtelijke ontwikkelingen - wordt per complex meer in detail uitgewerkt. Voor meer informatie wordt verwezen naar de paragraaf grondbeleid.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Maatschappelijke opgaven: Verbeter de kwaliteit van de leefomgeving Doelstelling Wat hebben we bereikt? Wat hebben we ervoor gedaan? Het in toeristisch opzicht vervullen van een belangrijke positie binnen de historische driehoek . Vergroten van de bekendheid Een kader neergezet wat als Vooronderzoek gedaan van het historisch belang van uitgangspunt kan dienen om naar een opzet voor Drechterland. bewoners enthousiast te historische maken voor archeologie in informatieborden om de hun achtertuin. geschiedenis in het moderne landschap (her)kenbaar te maken. Woningbouw voor alle doelgroepen en - zo mogelijk - in alle kernen. Invulling geven aan de Meer aandacht voor nieuwe Afspraken zijn gemaakt woningbehoefte. woonvormen en voor het realiseren van: meerfasewoningen binnen 36 woningen geschikt ontwikkelplannen. Hiervoor voor senioren, 24 zijn afspraken met woningen geschikt voor ontwikkelaars/ corporaties starters en gemaakt over de realisatie 41 levensloopbestendige van levensloopbestendige woningen. woningen en woonruimte die ook geschikt is voor starters en senioren. Behoud van een open en Toepassing blijven geven landelijk karakter met aan het tot op heden behoud (cultuur-) gevoerde beleid met historische betrekking tot ruimtelijke lintbebouwing. kwaliteit van de lintbebouwing. Jaarstukken 2020

73

Realiseren breed gedragen omgevingsvisie Economische ontwikkelingen Bedrijven kunnen zich stimuleren door bedrijven de blijvend ontwikkelen en mogelijkheid te bieden om zich aanpassen aan de verder te ontwikkelen. veranderingen in hun branche.

Implementatie Omgevingswet. Vaststellen omgevingsvisie.

Indicatoren Doelstelling Verbeteren woonomstandigheden arbeidsmigranten Verbeteren snelheid vergunningverlening, toezicht en handhaving conform VTH-beleid Verhogen kwaliteit handhaving

De projectstructuur is vormgegeven en de visie wordt uitgewerkt.

Prestatie-indicator Aantal avonden kompascontroles.

De visie Polder de Drieban is vastgesteld. Hierdoor wordt een kader geboden waarbinnen bedrijven zich kunnen ontwikkelen in voormalige concentratiegebieden in polder de Drieban. Er is een begin gemaakt met het opstellen van de omgevingsvisie. De eerste pilot binnen de omgevingsvisie gebiedsverkenning stedelijk lint Hoogkarspel is afgerond en er wordt doorgewerkt met de overige onderdelen van de visie. Deze pilot is bedoeld om de systematiek vast te kunnen stellen waarmee tevens de overige gebieden in kaart worden gebracht. Bij het opstellen van de omgevingsvisie worden inwoners, bedrijven, instellingen en overige partners betrokken. Dat krijgt zijn beslag in 2021.

Realisatie Begroting 2019 2020 6 6

Realisatie 2020 0***

Percentage aanvragen 5%* 12% 5% omgevingsvergunning waarop binnen één week een besluit wordt genomen. Percentage 98% 98% 79%** onherroepelijke handhavingsbesluiten. * administratieve doorlooptijd van de verwerking van de aanvragen neemt toe. ** Het verschil in percentages wordt veroorzaakt doordat de termijnen van bezwaar en beroep nog niet zijn afgerond. Een aantal besluiten heeft hierdoor nog geen formele rechtskracht. *** Vanwege COVID-19 was het niet mogelijk kompascontroles uit te voeren.

Jaarstukken 2020

74

Verplichte indicatoren Naam indicator

Eenheid Duizend Gemiddelde WOZ waarde euro Aantal Nieuw gebouwde per 1.000 woningen woningen Demografische druk % Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden In Euro's Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden In Euro's

Laatst bekende cijfers van 3 jaren

Bron

CBS 2018: 244 2019: 267 2020: 287 Basisregistratie adressen en gebouwen 2018: 10,5 2019:11,1 2020: 4,7 CBS 2018: 78,3 2019:79,4 2020: 79,1 COELO

2018: 661

2019: 679 2020: 681

COELO

2018: 762

2019: 784 2020: 786

Met wie hebben we samengewerkt? Gemeenschappelijke regeling - Archeologie Westfriese Gemeenten (AWF) Doelstelling en openbaar belang: Het doel van deze gemeenschappelijke regeling is om op beleidsmatig en uitvoerend niveau gezamenlijke belangen te behartigen op het gebied van archeologie. Activiteiten en ontwikkelingen: Het uitbrengen van pre-adviezen of quick scans om in geval van projectvoorbereiding een indicatie te geven of, en zo ja in welke mate, nader archeologisch onderzoek nodig is. Ook daar waar een opdracht wordt gegund door derden of de gemeente het onderzoek uitvoert.

Wat heeft het gekost?

Totaal lasten Totaal baten Saldo van baten en lasten

Primitieve begroting 2020 7.558 -7.006 552

Begroting 2020 9.635 -7.673 1.962

Werkelijk 2020 9.869 -8.792 1.077

Toevoeging aan de reserves Onttrekking aan de reserves

479 -115

489 -1.368

963 -1.184

Resultaat

916

1.084

856

Bedrag

V/N

Toelichting op afwijkingen Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000) Lasten: Kapitaallasten Bijdrage SED Overheveling Omgevingswet Jaarstukken 2020

39 V -77 N 293 V 75

Overheveling CUP - visie actief grondbeleid Overheveling optieovereenkomst grondaankopen Ruimtelijke Ordening Planschades Bouwgrondexploitaties Overige verschillen

22 V 54 V -21 N 85 V -637 N -8 V

Totaal lasten:

-233 N

Baten: Planschades Bouwgrondexploitaties Leges bouwvergunningen Overige verschillen

-96 N 1048 V 151 V 16 V

Totaal baten:

1.119 V

Totaal verschil

885 V

Lasten Overheveling Omgevingswet (€ 293.000 voordeel) Door het uitstel van de invoeringsdatum van de Omgevingswet (is nu 1-1-2022) zijn diverse werkzaamheden later opgepakt en nog niet uitgevoerd/afgerond. Het is noodzakelijk om het budget over te hevelen om volgens het programmaplan de werkzaamheden alsnog uit te voeren. Overheveling CUP – Visie actief grondbeleid (€ 22.000 voordeel) Dit onderdeel komt vanuit Ambitie 6, woningbouw voor alle doelgroepen, en is bedoeld om een visie te ontwikkelen op actief grondbeleid welke kan bijdragen om de woningbouwopgave te realiseren. In de visie wordt aandacht besteed aan o.a. de woningbouwopgave, potentiële en kansrijke locaties en de in te zetten middelen en instrumenten, en planning. Deze CUP/visie is volgend op de visie van Drechterland waar de gewenste woningbouw plaats zou moeten vinden. Deze visie is op dit moment nog in ontwikkeling. Overheveling optieovereenkomst grondaankopen (€ 54.000 voordeel) Dit betreft een budget voor de betalingen van een optievergoeding op mogelijk te verwerven (strategische) gronden in Hoogkarspel voor o.a. woningbouw. Dit conform het raadsbesluit in 2019. De optie, en betaling, heeft een maximale doorlooptijd van 3 jaar tot en met 2022. Deze optie/dit budget hangt dus wederom samen met de in ontwikkeling zijnde visie van Drechterland waar de gewenste woningbouw plaats zou moeten vinden.

Ruimtelijke Ordening (€ 21.000 nadeel) Project- en advieskosten worden met initiatiefnemers verrekend via de anterieure overeenkomsten die zijn afgesloten. Op productniveau heeft geen vereffening van baten en lasten plaatsgevonden. In het kader van het CUP (ambitie 5.4) is in afstemming met de portefeuille Economie nieuwe beleidskaders/ visie geformuleerd waarbinnen bedrijven zich kunnen ontwikkelen in polder De Drieban. Dit heeft extra uitgaven met zich meegebracht.

Jaarstukken 2020

76

Planschades (€ 85.000 voordeel) Bij de voorjaarsnota 2021 zal de raming aan de uitgaven en inkomstenkant op € 0 worden gezet om in de loop van het begrotingsjaar 2021 aan te passen naar de feitelijke situatie. Bouwgrondexploitaties (€ 637.000 nadeel) Jaarlijks wordt het saldo van lasten en baten geactiveerd en verantwoord op de balans. Op deze wijze ontstaat op de balans een boekwaarde per project. Deze lasten en baten hebben dus in eerste instantie geen invloed op begroting en jaarrekening. Pas wanneer een exploitatie is afgerond wordt een financiële afwikkeling gemaakt en komt een eventueel eindresultaat ten gunste of ten laste van de begroting en de jaarrekening van dat jaar. Baten Planschades (€ 96.000 nadeel) Zie verklaring bij lasten. Bij de voorjaarsnota zal de raming aan de uitgaven en inkomstenkant op € 0 worden gezet om in de loop van het begrotingsjaar 2021 aan te passen naar de feitelijke situatie. Bouwgrondexploitaties (€ 1.048.000 voordeel) Zie toelichting op de lasten. Het verschil tussen beide betreft de storting van de winstneming in de AR en de omslagheffingen BGE (zie mutatie reserves hieronder). Bouwleges (€ 151.000 voordeel) De legesopbrengsten uit omgevingsvergunningen zijn flink hoger uitgevallen.

Dat is een gevolg van het eerder in ontwikkeling komen van de projectmatige woningbouw in de Reigersborg Zuid fase V in Hoogkarspel en een tweetal woningbouw inbreilocaties in Hoogkarspel en Wijdenes. Toelichting op mutaties reserves Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000) Storting AR - hogere winstneming Kerkbuurt Wijdenes Storting AR - hogere winstneming Reigersborg Zuid V Storting AR - hogere winstneming Reigersborg Noord 3 Onttrekking AR - Omgevingswet Onttrekking AR - optieovereenkomst grondaankopen Overige verschillen Totaal verschil

Bedrag

V/N -70 N -137 N -266 N -135 N -54 N 5V -657 N

Storting AR – hogere winstneming Kerkbuurt Wijdenes (€ 70.000 nadeel) De winstneming in 2020 is op basis van de voorgeschreven methode hoger dan ingeschat. Hierdoor heeft er een hogere storting plaatsgevonden in de Algemene Reserve. Storting AR – hogere winstneming Reigersborg Zuid V (€ 137.000 nadeel) De winstneming in 2020 is op basis van de voorgeschreven methode hoger dan ingeschat. Hierdoor heeft er een hogere storting plaatsgevonden in de Algemene Reserve.

Jaarstukken 2020

77

Storting AR – hogere winstneming Reigersborg Noord 3 (€ 266.000 nadeel) De winstneming in 2020 is op basis van de voorgeschreven methode hoger dan ingeschat. Hierdoor heeft er een hogere storting plaatsgevonden in de Algemene Reserve. Onttrekking AR _ Omgevingswet (€ 135.000 nadeel) Zie toelichting op de lasten Omgevingswet. Het budget is in 2020 niet uitgegeven daardoor is de onttrekking aan de Algemene Reserve - die als dekking tegenover deze uitgaven is gezet - ook lager. Via het overhevelingsbesluit zijn het restantbudget en dekking naar 2021 overgebracht. Onttrekking AR – optieovereenkomst grondaankopen (€ 54.000 nadeel) Zie toelichting op de lasten optieovereenkomst grondaankopen. Het budget is in 2020 niet uitgegeven daardoor is de onttrekking aan de Algemene Reserve - die als dekking tegenover deze uitgaven is gezet - ook lager. Via het overhevelingsbesluit zijn het restantbudget en dekking naar 2021 overgebracht.

Jaarstukken 2020

78

Algemene dekkingsmiddelen Portefeuillehouders: J.H.N. Broeders

Inleiding In dit hoofdstuk lichten we de algemene dekkingsmiddelen toe. Dit zijn inkomsten die geen specifiek bestedingsdoel hebben. Voor een aantal dekkingsmiddelen verwijzen we voor een uitgebreidere toelichting naar andere onderdelen in deze jaarrekening. Overzicht algemene dekkingsmiddelen Begroting primitief

Begroting na wijziging Jaarrekening

Lokale heffingen Gemeentefonds (algemene uitkering) Dividenden en rente op obligaties Grondexploitatie Saldo financieringsfunctie

2.541 25.197 105 479 0

2.572 26.088 105 479 0

2.661 26.148 150 1.054 1

Totaal

28.322

29.244

30.014

Voor een toelichting op de lokale heffingen wordt verwezen naar paragraaf 1 Lokale heffingen. Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds In de primaire begroting 2020 is uitgegaan van een algemene uitkering met een totale omvang van € 25.197.000. Bij de Najaarsnota 2019, Kadernota 2020-2024 en de Najaarsnota 2020 is de raming op basis van onder andere de juni en septembercirculaire bijgesteld tot een bedrag van € 26.088.000. Het uiteindelijke bedrag dat in 2020 ontvangen is als algemene uitkering bedraagt € 26.148.000, een positief verschil van € 60.000. Dit is veroorzaakt doordat bij de decembercirculaire van 2020 extra middelen beschikbaar zijn gesteld in verband met Covid19. Vanwege het tijdstip van bekendmaking kon de raming in de begroting hier niet meer op worden aangepast.

Met wie hebben we samengewerkt? Deelneming - NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Doelstelling en openbaar belang: De BNG Bank oefent het bedrijf van bankier ten dienste van overheden uit. Daarmee draagt de Bank bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burgers. Activiteiten en ontwikkelingen: De BNG Bank wil haar positie als bankier van en voor overheden en voor instellingen met een maatschappelijk belang onverkort handhaven. Daarnaast wil de bank zich explicieter profileren op het gebied van duurzaamheid. De BNG Bank heeft toegang tot financieringsmiddelen tegen scherpe prijzen die weer door worden gegeven aan de decentrale overheden en aan instellingen met een maatschappelijk belang. Dit leidt uiteindelijk tot lagere kosten voor tal van voorzieningen.

Jaarstukken 2020

79

Deelneming - Alliander N.V. Doelstelling en openbaar belang: Alliander is een netwerkbedrijf dat zorgt voor een betrouwbare, betaalbare en bereikbare energievoorziening in een groot deel van Nederland. Door hun netwerk continu te verbeteren bereiden ze zich voor op de toekomst waarin iedereen duurzame energie kan gebruiken, produceren en delen. Drechterland heeft aandelen in Alliander, waarvan het dividend op Algemene dekkingsmiddelen wordt ontvangen. Activiteiten en ontwikkelingen: In 2020 is de versnelling van de energietransitie bij Alliander onverminderd voortgegaan. Daarnaast heeft men extra aandacht besteed aan het klaarmaken van het energienet voor de toekomst.

Wat heeft het gekost?

Totaal lasten Totaal baten Saldo van baten en lasten

Primitieve begroting 2020 191 -27.921 -27.730

Begroting 2020 342 -28.929 -28.587

Werkelijk 2020 363 -29.240 -28.877

Toevoeging aan de reserves Onttrekking aan de reserves

0 -489

0 -524

0 -489

-28.219

-29.111

-29.366

Resultaat Toelichting op afwijkingen Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Lasten: Bijdrage SED Proceskostenvergoeding Uitbestede werkzaamheden Vitale dorpen BTW nadeel koepelvrijstelling Overige verschillen

-82 N -25 N -42 N 35 V 88 V 4V

Totaal lasten:

-21 N

Baten: Dividend Alliander Algemene uitkering gemeentefonds SPUK - BTW compensatieregeling sport Hogere OZB woningen en niet woningen Toeristen en forensenbelasting Overige verschillen

50 V 60 V 70 V 85 V 30 V 16 V

Totaal baten:

311 V

Totaal verschil

290 V

Jaarstukken 2020

80

Lasten Proceskostenvergoeding (€ 25.000 nadeel) Als gevolg van een toename in het aantal bezwaarschriften, is er sprake geweest van een toename in de proceskostenvergoedingen. Uitbestede werkzaamheden (€ 42.000 nadeel) Voor het op peil krijgen van het woningbestand en de afhandeling van extra bezwaarschriften zijn werkzaamheden uitbesteed. Vitale Dorpen (€ 35.000 voordeel) In het project Vitale Dorpen is een bedrag van € 35.000 opgenomen voor onvoorziene zaken. In 2020 is hierop geen beroep gedaan. Het bedrag is van het overhevelingsbesluit naar 2021 overgebracht. Btw-nadeel koepelvrijstelling (€ 88.000 voordeel) Het btw-nadeel als gevolg van het afschaffen van de koepelvrijstelling is rechtstreeks verantwoord op de taakvelden binnen de diverse programma's. De geraamde extra last is echter centraal begroot binnen Algemene dekkingsmiddelen. Hierdoor ontstaat er binnen dit programma een voordeel ter hoogte van de raming. Baten Dividend Alliander (€ 50.000 voordeel) In 2020 is zowel het dividend van Alliander over 2019 als over 2020 verantwoord. Algemene uitkering gemeentefonds (€ 60.000 voordeel) In de Decembercirculaire zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor Covid-19. Vanwege de verschijningsdatum van deze circulaire, kon de begroting niet meer worden aangepast.

SPUK - BTW compensatieregeling sport (€ 70.000 voordeel) In 2020 is een hogere vergoeding ontvangen vanuit de regeling specifieke uitkering stimulering sport. Een regeling die dient ter vervanging van het recht op btw-aftrek op sportaccommodaties. Tevens is nog een extra vergoeding over 2019 ontvangen. Hogere OZB woningen en niet-woningen (€ 85.000 voordeel) Vanwege het op peil krijgen van het OZB bestand en daardoor de toename van het aantal objecten, is er sprake van een hogere OZB opbrengst. Toeristen- en forensenbelasting (€ 30.000 voordeel) Voor de toeristen-/forensenbelasting is uitgegaan van de landelijke trend voor de terugloop van het toerisme als gevolg van corona. Nu de werkelijke cijfers er zijn blijkt dat dit beeld niet helemaal past binnen Drechterland. Toelichting op mutaties reserves Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Onttrekking reserve Vitale Dorpen (onvoorzien)

-35 N

Totaal verschil

-35 N

Jaarstukken 2020

81

Onttrekking reserve Vitale Dorpen (onvoorzien) (€ 35.000 nadeel) In het project Vitale dorpen is een bedrag van € 35.000 opgenomen voor onvoorziene zaken. In 2020 is hierop geen beroep gedaan. De hier tegenover staande onttrekking aan de Reserve Vitale dorpen hoefde daardoor ook niet plaats te vinden.

Jaarstukken 2020

82

Overhead

Inleiding Overhead moet centraal begroot en verantwoord worden in de begroting en jaarstukken. Onder overhead wordt verstaan het geheel van functies gericht op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Enkele voorbeelden zijn: leidinggevenden primair proces, communicatie, juridische zaken, bestuurszaken, bestuursondersteuning, facilitaire zaken, ICT, huisvesting en financiën, toezicht en controle op de eigen organisatie. Uitgangspunt is dat kosten zoveel mogelijk direct worden toegerekend aan de betreffende taken/activiteiten. In het BBV worden baten en lasten van overhead niet meer onder de afzonderlijke beleidsprogramma’s geregistreerd maar centraal onder een afzonderlijk taakveld.

Wat heeft het gekost?

Totaal lasten Totaal baten Saldo van baten en lasten

Primitieve begroting 2020 4.265 -11 4.254

Begroting 2020 4.706 -42 4.664

Werkelijk 2020 4.909 -44 4.866

Toevoeging aan de reserves Onttrekking aan de reserves

0 -75

0 -83

0 -57

4.254

4.664

4.866

Lasten 4.474 141 57 28 136 73

Baten

Overhead Ondersteuning organisatie Communicatie Juridische Zaken Algemene kosten bedrijfsvoering Werkplaats Totaal Overhead

4.909

44

Resultaat

Overhead

Jaarstukken 2020

13 31

83

Toelichting op afwijkingen Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Lasten: Bijdrage SED Overige verschillen

-211 N -6 N

Totaal lasten:

-203 N

Baten: Overige verschillen

1V

Totaal baten:

1V

Totaal verschil

-202 v

Toelichting op mutaties reserves Toelichting afwijkingen JR2020 t.o.v. B2020 (>€ 20.000)

Bedrag

V/N

Onttrekking AR - Cup formatie duurzaamheid Overige verschillen

-22 N -4 N

Totaal verschil

-26 N

Onttrekking AR - Cup formatie duurzaamheid (€ 22.000 nadeel) In het Cup is een bedrag van € 75.000 opgenomen voor uitbreiding formatie duurzaamheid. In 2020 werd hiervoor vanuit de SED-organisatie een bedrag van € 53.000 doorgerekend. De hier tegenover staande onttrekking aan de Algemene reserve hoefde daardoor niet volledig plaats te vinden.

Jaarstukken 2020

84

Vennootschapsbelasting

De gemeente Drechterland hoeft geen rekening te houden met een belastinglast. Er wordt een negatief resultaat behaald met de grondexploitaties. Voor de overige activiteiten geldt dat geen onderneming wordt gedreven, doordat niet wordt voldaan aan een of meerdere ondernemingscriteria.

Jaarstukken 2020

85

Onvoorzien Het bedrag aan onvoorzien is bepaald op € 1 euro per inwoner. Voor 2020 is het bedrag voor onvoorzien vastgesteld op € 19.000. Gedurende het jaar zijn er geen besluiten genomen die ten laste van het budget onvoorzien zijn gekomen. Onvoorzien Omschrijving

Saldo

Raadsbesluit

Primitieve begroting 2020

19.000

4-11-2019

Totaal

19.000

Jaarstukken 2020

86

Paragrafen

Jaarstukken 2020

87

Lokale heffingen Inleiding In de Gemeentewet en in enkele bijzondere wetten is geregeld welke lokale heffingen de gemeente aan inwoners en bedrijven mag opleggen. De raad heeft bepaald dat in 2020 de volgende heffingen daadwerkelijk worden geheven in Drechterland: - Belastingen waarvan de opbrengst vrij besteedbaar is. Hiertoe behoren de onroerendezaakbelastingen (OZB), forensenbelasting en toeristenbelasting. - Belastingen om kosten mee te verhalen: de heffingen en rechten. De opbrengst is niet vrij besteedbaar maar is gerelateerd aan de betreffende gemeentelijke zorgplicht of specifieke dienstverlening. Hiertoe behoren de rioolheffing, afvalstoffenheffing, secretarieleges, begrafenisrechten, marktgelden en pachtsommen kermissen.

De paragraaf lokale heffingen bevat op grond van artikel 10 BBV ten minste:  de geraamde inkomsten;  het beleid ten aanzien van lokale heffingen;  een overzicht op hoofdlijnen van de diverse heffingen, waarin inzichtelijk wordt gemaakt hoe bij de berekening van tarieven van heffingen, die hoogstens kostendekkend mogen zijn, wordt bewerkstelligd dat de geraamde baten de ter zake geraamde lasten niet overschrijden, wat de beleidsuitgangspunten zijn die ten grondslag liggen aan deze berekeningen en hoe deze uitgangspunten bij de tariefstelling worden gehanteerd;  een aanduiding van de lokale lastendruk;  een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid.

Overzicht lokale heffingen In de onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de heffingen en de verwachte opbrengsten in de begroting 2020 en de daadwerkelijke inkomsten. Belastingen Begroting primitief

Begroting Jaarrekening na wijziging

OZB eigenaren woningen OZB eigenaren niet-woningen OZB gebruikers niet-woningen Forensenbelasting Toeristenbelasting

1.894 370 248 15 14

1.934 370 248 15 5

1.978 394 266 26 23

Saldo 31-12-2020

2.541

2.572

2.688

Jaarstukken 2020

88

Overige heffingen Begroting primitief

Begroting Jaarrekening na wijziging

Secretarieleges Begrafenisrechten Rioolheffing Afvalstoffenheffing Staangelden markten Pachtsommen kermissen

588 35 1.385 2.753 7 20

593 50 1.385 2.821 7 20

739 61 1.415 2.806 3 0

Saldo 31-12-2020

4.788

4.876

5.025

Het totaal aan belastingen en heffingen bedraagt circa € 7,7 miljoen. Onderstaande grafiek laat de verdeling van de opbrengsten uit de belastingen en heffingen voor 2020 zien:

Beleid ten aanzien van lokale heffingen Onroerendezaakbelasting (OZB) De OZB wordt geheven van onroerende zaken die binnen de gemeente zijn gelegen, te weten een gebruikersbelasting en eigenarenbelasting op niet-woningen (dit zijn vooral kantoor- en bedrijfspanden) en een eigenarenbelasting op woningen. Voor 2020 heeft de gemeenteraad de volgende tarieven vastgesteld:

Jaarstukken 2020

89

Tarieven Omschrijving

2019

2020

0,0846 0,1494 0,1206

0,0846 0,1494 0,1206

Heffingseenheid: percentage van de waarde Woningen: Niet woningen - eigenaar: Niet woningen - gebruiker:

De berekening van de OZB-tarieven wordt gedaan aan de hand van de door de raad goedgekeurde methode. De tarieven voor de onroerendezaakbelastingen (OZB) worden berekend naar een percentage van de WOZ-waarde van het onroerend goed in de gemeente. Bij het bepalen van dit tarief wordt een relatie gelegd met de waardeontwikkeling van het onroerend goed. Ten opzichte van 2019 zijn de OZB-tarieven gelijk gebleven. Toeristenbelasting Deze belasting wordt geheven naar het aantal overnachtingen. Het tarief bedraagt in 2020 € 1,09 per overnachting. Forensenbelasting Forensenbelasting wordt geheven van degene die voor zichzelf of voor zijn gezin meer dan 90 dagen per jaar een gemeubileerde woning beschikbaar houdt zonder in de gemeente hoofdverblijf te hebben. Onder gemeubileerde woningen vallen ook zomerhuisjes, chalets en caravans. Het tarief voor de forensenbelasting is voor 2020 vastgesteld op € 245,- per woning per jaar. Rioolheffing De rioolheffing wordt geheven van de eigenaar van een eigendom van waaruit afvalwater direct of indirect op de gemeentelijke riolering wordt afgevoerd. De uitgangspunten voor de heffing zijn het verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan 2016-2021 (vGRP) en volledige kostendekking. Voor 2020 is het basistarief berekend op € 164,20. De rioolheffing mag maximaal 100% kostendekkend opgelegd worden. Het percentage kostendekkendheid is in 2020 100%.

Hieronder vindt u een overzicht met betrekking tot de kostendekkendheid van de riolering: 2020 Kosten riolering Inkomsten riolering (exclusief heffingen) Netto kosten riolering

1.102 0 1.102

Toe te rekenen kosten: Bijdrage SED (overhead) BTW Totale kosten Opbrengst heffingen

157 156 1.415 1.415

Dekking

100%

Jaarstukken 2020

90

Afvalstoffenheffing De tarieven voor de afvalstoffenheffing zijn afhankelijk van de kosten die de Huisvuilcentrale (HVC) te Alkmaar aan de gemeente in rekening brengt. Met HVC is overeengekomen dat de kostprijs per huishouden met een jaarlijkse indexering wordt aangepast voor de tariefstelling op lokaal niveau. In het kader van kostendekkendheid worden aan de afvalkosten de kosten van administratie en inning (de zogenaamde perceptiekosten) toegevoegd. Tevens wordt rekening gehouden met de doorwerking van het BTW-compensatiefonds. De tarieven voor de afvalstoffenheffing zijn in 2020 verlaagd en bedragen respectievelijk € 273 en € 378voor eenpersoons- en meerpersoonshuishoudens. Afvalstoffenheffing mag maximaal 100% kostendekkend opgelegd worden. Het percentage kostendekkendheid is in 2020 100%. Hieronder vindt u een overzicht met betrekking tot de kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing: 2020 Kosten afvalinzameling Inkomsten afvalinzameling (exclusief heffingen) Netto kosten afvalinzameling

2.370 75 2.295

Toe te rekenen kosten: Bijdrage SED BTW Totale kosten Opbrengst heffingen

28 490 2.813 2.806

Dekking

100%

Leges Leges zijn betalingen aan de gemeente waar een individueel aanwijsbare tegenprestatie van die gemeente tegenover staat. Het gaat om een bedrag dat betaald moet worden aan de gemeente voor het gebruik van haar diensten of producten. De leges worden geheven van de aanvrager van de dienst dan wel van degene ten behoeve van wie de dienst is verleend. De leges mogen per titel maximaal 100% kostendekkend zijn. Hieronder vindt u een overzicht met betrekking tot de kostendekkendheid van de leges: Titel 1 Algemene dienstverlening hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk

1 Burgerlijke stand 2 Reisdocumenten 3 Rijbewijs 4 Verstrekkingen uit de basisregistratie personen hoofdstuk 9 Overige publiekszaken hoofdstuk 12 Leegstandwet Jaarstukken 2020

Kosten

Baten

Dekking

16 63 112

16 51 92

96,14% 80,92% 82,14%

5

3

62,51%

6 0

5 0

83,53% 66,06% 91

hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk

16 Kansspelen 18 Kabels en leidingen AVOI 19 Verkeer en vervoer 21 Diversen

Kostendekking Titel 1 Titel 2 Fysieke leefomgeving / omgevingsvergunning hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk

2 Vooroverleg/beoordeling conceptaanvraag 3 Omgevingsvergunning 5 Teruggaaf 7 Wijziging omgevingsvergunning als gevolg van wijziging project 9 Niet in behandeling nemen van een aanvraag

Kostendekking Titel 2 Titel 3 Europese dienstenrichtlijn hoofdstuk hoofdstuk hoofdstuk

1 Horeca 2 Organiseren evenementen of markten 7 In deze titel niet benoemde vergunning, ontheffing of andere beschikking

Kostendekking Titel 3

1 17 11 0

0 15 1 0

59,12% 90,92% 11,02% 60,71%

231

184

79,55%

Kosten

Baten

Dekking

0

-2

0,00%

424 0

467 39

110,01% 0,00%

1

0

18,54%

0

0

425

504

Kosten

Baten

0,00% 118,65% Dekking

3 0

1 0

27,25% 26,15%

3

3

108,73%

7

4

64,69%

Begraaf- en grafrechten Grafrechten worden geheven voor het gebruik van de begraafplaats en voor door de gemeente verleende diensten in verband met de begraafplaats. Daarbij mogen de baten niet hoger zijn dan de kosten. Het tarief mag maximaal 100% kostendekkend zijn. Markten en kermissen De staangelden voor markten zijn lager dan de raming die hiervoor is opgenomen. De kermisgelden zijn gelijk aan de raming.

Een aanduiding van de lokale lastendruk Het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (Coelo) heeft de cijfers van de gemeentelijke belastingdruk voor 2020 bekend gemaakt. Tot de gemeentelijke woonlasten worden gerekend de bedragen die huishoudens betalen aan OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing. De gemiddelde woonlasten in 2020 voor een meerpersoonshuishouden in Nederland bedraagt € 777.

Jaarstukken 2020

92

Onderstaande tabel laat zien wat de gemiddelde bruto woonlasten in de omringende gemeenten zijn. De gemeente met de laagste gemiddelde lastendruk in onze regio staat op nummer één in de rangorde. Woonlasten per huishouden Rangorde Gemeente

1 2 3 4 5 6 7

Koggenland Hoorn Medemblik Enkhuizen Drechterland Opmeer Stede Broec

Bruto woonlasten Bruto woonlasten eenpersoonshuishouden meerpersoonshuishouden 2020 2019 2020 2019 € 582 € 645 € 680 € 654 € 681 € 736 € 800

€ 618 € 657 € 712 € 659 € 679 € 738 € 745

€ 663 € 733 € 763 € 774 € 786 € 833 € 920

€ 713 € 750 € 808 € 779 € 784 € 837 € 865

Conclusie Op basis van de aangegeven cijfers zijn de woonlasten voor gezinnen in Drechterland in 2020 nagenoeg gelijk gebleven. Uit deze cijfers blijkt dat de gemeente Drechterland voor deze regio een gemiddelde lastendruk kent en boven het Nederlandse gemiddelde zit met gemiddelde woonlasten voor een meerpersoonshuishouden van € 786.

Kwijtschelding Als een belastingplichtige niet of over te weinig financiële middelen beschikt om de belastingaanslag te voldoen, dan kan onder bepaalde voorwaarden aan deze belastingplichtige kwijtschelding worden verleend. Systematiek kwijtscheldingsberekening Voor beantwoording van de vraag of een belastingschuldige voor gehele of gedeeltelijke kwijtschelding in aanmerking komt, vindt een vermogens- en een inkomenstoets plaats. Met de vermogenstoets wordt bekeken of er op het moment van de aanvraag voldoende middelen (bezittingen) aanwezig zijn om de openstaande belastingschuld te betalen. Zijn deze middelen aanwezig, dan wordt geen kwijtschelding verleend. Ontbreken deze middelen of zijn deze onvoldoende, dan wordt met de inkomenstoets gekeken of er in de nabije toekomst alsnog betalingscapaciteit zal ontstaan waaruit de belastingschuld kan worden voldaan. Samenwerkingsverband De gemeente heeft voor de behandeling van kwijtscheldingsverzoeken een samenwerkingsverband gesloten met het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK). Indien iemand in aanmerking wil komen of denkt te komen voor kwijtschelding van gemeentelijke heffingen of waterschapsbelastingen, dan kan volstaan worden met het indienen van een kwijtscheldingsverzoek bij een van deze twee organisaties.

De organisatie waar het verzoek wordt ingediend, zorgt ervoor dat het verzoek ook bij de andere organisatie wordt behandeld.

Jaarstukken 2020

93

Wat kan worden kwijtgescholden? De gecombineerde belastingaanslag (OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing) komt in aanmerking voor kwijtschelding. Hieraan verwante kosten, zoals aanmanings- en dwangbevelkosten, kunnen ook worden kwijtgescholden. Hoogte kwijtschelding In 2020 is voor € 66.000 aan kwijtschelding verleend.

Jaarstukken 2020

94

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Het weerstandsvermogen is de mate waarin de gemeente in staat is om de gevolgen van risico’s op te vangen zonder dat het beleid of de uitvoering daarvan in gevaar komt. Het weerstandsvermogen is afhankelijk van de beschikbare en de benodigde weerstandscapaciteit (hoeveel middelen zijn er nodig om alle risico’s op te kunnen vangen). Beide komen in het vervolg van deze paragraaf aan de orde. De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing bevat op grond van artikel 11 BBV ten minste:  een inventarisatie van de weerstandscapaciteit;  een inventarisatie van de risico's;  het beleid omtrent de weerstandscapaciteit en de risico's;  een kengetal voor de: - netto schuldquote - netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen - solvabiliteitsratio - grondexploitatie - structurele exploitatieruimte - belastingcapaciteit - een beoordeling van de onderlinge verhouding tussen de kengetallen in relatie tot de financiële positie.

Beschikbare weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit geeft aan hoeveel middelen beschikbaar zijn om eventuele risico’s op te kunnen vangen. De volgende onderdelen maken deel uit van de beschikbare weerstandscapaciteit:  de onbenutte belastingcapaciteit;  onvoorzien;  de vrij aanwendbare reserves;  stille reserves. 2020 Berekening weerstandscapaciteit Onbenutte belastingcapaciteit Onvoorzien Totale weerstandscapaciteit (exploitatie) Weerstandsvermogen Vrij aanwendbare reserves Stille reserves Subtotaal Totale weerstandscapaciteit

Jaarstukken 2020

2.458 19 2.477

6.963 401 7.364 9.841

95

Onbenutte belastingcapaciteit De belastingcapaciteit geeft inzicht in de mate waarin bij een financiële tegenvaller deze in het volgende begrotingsjaar kan worden opgevangen of dat er ruimte is voor nieuw beleid. Wanneer het berekende gemiddelde OZB-tarief voor de gemeente lager is dan het percentage voor toelating tot artikel 12, dan is er in principe sprake van een onbenutte belastingcapaciteit. In navolgende berekening is bij benadering aangegeven welke opbrengst deze verhoging genereert. Er is voor gekozen het verschil in percentages te vermenigvuldigen met de WOZwaarde van de woningen + de WOZ-waarde van de niet-woningen.

OZB-percentage van de WOZ-waarde voor toelating art.12 Werkelijk gewogen % WOZ-waarde gemeente Verschil Onbenutte belastingcapaciteit

0,1853% 0,0945% 0.0908% € 2.458.000

Onvoorzien De post onvoorzien bedraagt per 31 december 2020 € 19.000. Vrij aanwendbare reserves Onder de vrij aanwendbare reserves vallen de algemene reserve en de bestemmingsreserves waarvan de bestemming kan worden gewijzigd zodat deze kunnen worden ingezet voor onverwachte financiële tegenvallers. De stand van de vrij aanwendbare reserves bedraagt per 31 december 2020 € 6.963.000. Stille reserves Stille reserves hebben te maken met activa die te laag of tegen nul zijn gewaardeerd. De stille reserves maken alleen deel uit van de beschikbare weerstandscapaciteit als de betrokken activa op korte termijn (binnen 1 jaar) verkoopbaar zijn, verkoop van de stille reserves niet leidt tot een gat in de gemeentebegroting en verkoop de taakuitoefening van de gemeente niet aantast. De volgende objecten kunnen tot de stille reserves worden gerekend: - Garagebox aan de Dahliastraat te Hoogkarspel - Woning Dorpsweg 104 te Schellinkhout Totaal

€ 11.000 € 390.000 € 401.000

Risicomanagement Aanleiding en achtergrond De gemeente voert een actief beleid op de beheersing van de risico’s die we gezamenlijk lopen. Door een scherp inzicht in de actuele risico’s worden de betrokken partijen in staat gesteld om op verantwoorde wijze besluiten te nemen. Het uitgangspunt voor de deelnemende gemeentes in de SED-organisatie is dat de gemeenschappelijke regeling de rekeningresultaten volledig afwikkelt op de deelnemende gemeenten. De gemeenschappelijke regeling kent, als beschikbare weerstandscapaciteit, geen reserves. Voor de beschikbare weerstandscapaciteit kan alleen de post onvoorzien worden meegenomen. Indien zich dus tegenvallers voordoen die niet opgevangen kunnen worden in de reguliere begroting of uit de post onvoorzien, dan komen deze tegenvallers ten laste van de gemeenten. In evenredigheid van de verdeelsleutel dient deze benodigde

Jaarstukken 2020

96

weerstandscapaciteit meegenomen te worden in de jaarrekening van onze gemeente als risico’s bij de verbonden partij. Risico´s Volgens de toelichting op artikel 11 BBV zijn de risico’s die relevant zijn voor het weerstandsvermogen de risico’s die niet anderszins te ondervangen zijn. Reguliere risico’s risico’s die zich regelmatig voordoen en die veelal vrij goed meetbaar zijn - maken geen deel uit van de risico’s in de paragraaf weerstandsvermogen. Hiervoor zijn immers verzekeringen afgesloten of voorzieningen gevormd. De risico’s worden tweemaal per jaar uitgevraagd. De bedrijfsvoeringsrisico’s zijn risico’s voor de SED-organisatie. De risico’s zijn eind 2020 opnieuw geïnventariseerd. Deze risico’s, met een hoge kans x effect, zijn in onderstaande tabel uiteengezet. Daarbij is onderscheid gemaakt in de beschrijving van het risico en de getroffen/gewenste beheersmaatregel. De kolom daarnaast geeft het maximaal financieel gevolg in duizenden euro’s. Vervolgens wordt de kans en impact weergegeven. De laatste kolom geeft inzicht in het beslag dat het risico legt op de benodigde weerstandscapaciteit. De risico’s zonder hoge kans x effect zijn opgenomen onder “overige risico’s”

Jaarstukken 2020

97

Jeugdzorg

Gronden

BUIG

€ 175.000

4

4

€

122.000

€ 150.000

4

4

€

105.000

€ 100.000

5

4

€

90.000

€ 1.000.000

3

5

€

500.000

€ 200.000

4

4

€

140.000

€ 684.000

3

5

€

342.000

€ 300.000

4

4

€

210.000

Overige risico's € SED risico doorbelasting

225.000 640.000

Totaal benodigde weerstandscapaciteit €

2.374.000

Overschrijding op de open einde Goede monitoring op de regeling Wmo door o.a. een stijging budgetten en het aantal van het aantal Wmo-meldingen door aanvragen. de invoering van een abonnementstarief Wmo. Financieel risico, omdat de gemeenten Doornemen van de financieel garant staan voor de GR SED. begrotingen en jaarrekeningen van de GR SED en het opnemen van de paragraaf gemeenschappelijke regelingen in de begroting en jaarrekening. Aansprakelijkheid openbare Er zijn vastgestelde buitenruimte door incidenten in de beheerplannen voor Wegen, buitenruimte (bijvoorbeeld Groen, Riolering, Kunstwerken, loszittende tegels, loshangende Water, Beschoeiing en de takken, onjuiste bebording, slechte speelvoorzieningen. staat van onderhoud, etc.), waardoor een beroep wordt gedaan op het eigen risico. Daarnaast is er structureel sprake van ziekten en plagen in het openbaar groen . Begrotingstekort omdat de algemene Monitoren van ontwikkelingen uitkering lager uitvalt dan verwacht. van het Gemeentefonds om De ontwikkeling van de algemene snel te kunnen bijsturen door uitkering is moeilijk te voorspellen en middel van interne en externe afhankelijk van de economische expertise (bureau Pauw). situatie. Ook de herverdeling van de algemene uitkering, welke per 2023 ingaat, kan nadelige effecten hebben voor de gemeente.

Overschrijding op de open einde Goede monitoring op de regeling Jeugdzorg, rekening houdend budgetten en het aantal met het in control komen van aanvragen. jeugdzorgaanbieders. Voor grondexploitaties worden project specifieke en algemene (conjuncturele) risico’s geïdentificeerd en gekwantificeerd. Door meer instroom en/of minder Strakke monitoring op GR uitstroom wordt meer beroep gedaan WerkSaam, beroep op op de wet BUIG dan geraamd, Vangnetregeling. waardoor een nadeel ontstaat voor deze overheidstaak.

Bedrag × kans

Impact

Algemene Uitkering

Kans op optreden

Aansprakelijkheid

Bedrag impact

Onrechtmatigheid