Bijlage GRP Drechterland 2016-2021 (2021-63)

SAMENWERKING WATERBEHEER WESTFRIESLAND

GEMEENTELIJK RIOLERINGSPLAN DRECHTERLAND

Gemeente Drechterland

8 augustus 2016 Eindconcept

Inhoud 1

2

Inleiding........................................................................................................................................................... 6 1.1

Aanleiding .............................................................................................................................................. 6

1.2

Geldigheidsduur .................................................................................................................................... 6

1.3

Samenwerking in de regio ..................................................................................................................... 6

1.4

Procedure .............................................................................................................................................. 6

1.5

Planopbouw en leeswijzer..................................................................................................................... 7

Visie en beleidsuitgangspunten ...................................................................................................................... 8 2.1

Inleiding ................................................................................................................................................. 8

2.2

Visie/ambitie voor de planperiode en daarna....................................................................................... 8

2.3

Verkenning omgeving............................................................................................................................ 8

2.3.1

Wet- en regelgeving .......................................................................................................................... 8

2.3.2

Beleidsplannen ................................................................................................................................ 10

2.3.3

Aandachtspunten vanuit wettelijke kaders en beleid andere overheden ...................................... 10

2.4

3

2.4.1

Invulling zorgplichten ...................................................................................................................... 11

2.4.1.1.

Zorgplicht stedelijk afvalwater.................................................................................................... 11

2.4.1.2.

Zorgplicht hemelwater................................................................................................................ 11

2.4.1.3.

Zorgplicht grondwater ................................................................................................................ 12

Gewenste situatie ......................................................................................................................................... 13 3.1

Inleiding ............................................................................................................................................... 13

3.2

Regionale samenwerking in de (afval)waterketen .............................................................................. 13

3.2.1

Besparingsambitie........................................................................................................................... 13

3.2.2

Programmaplan............................................................................................................................... 13

3.2.3

Borging resultaten........................................................................................................................... 13

3.3

4

Beleidskeuzes beheer stedelijke watersystemen ................................................................................ 11

Uitgangspunten voor regionaal gemeentelijk beleid .......................................................................... 14

3.3.1

Algemeen ........................................................................................................................................ 14

3.3.2

Gezamenlijke uitgangspunten......................................................................................................... 14

Huidige situatie en toetsing .......................................................................................................................... 21 4.1

Inleiding ............................................................................................................................................... 21

4.2

Evaluatie vorig GRP.............................................................................................................................. 21

4.2.1

Doel ................................................................................................................................................. 21

4.2.2

Resultaten voorgenomen maatregelen .......................................................................................... 21

4.2.3

Samenwerking................................................................................................................................. 21

4.2.4

Personele middelen......................................................................................................................... 21 2

5

4.2.5

Doelbereik ....................................................................................................................................... 21

4.2.6

Benchmark rioleringszorg ............................................................................................................... 21

4.2.7

Aandachtspunten vanuit GRP 2011-2015 ....................................................................................... 22

4.3

Inwoners en bedrijven ......................................................................................................................... 22

4.4

Afvoer en behandeling van afvalwater................................................................................................ 22

4.5

Aanwezige voorzieningen.................................................................................................................... 22

4.6

Toestand van de objecten ................................................................................................................... 24

4.7

Functioneren van de voorzieningen .................................................................................................... 25

De opgave ..................................................................................................................................................... 26 5.1

Inleiding ............................................................................................................................................... 26

5.2

Aanleg voorzieningen voor stedelijk afval, hemel- en grondwater ..................................................... 26

5.2.1

Aanleg bij bestaande bebouwing .................................................................................................... 26

5.2.2

Aanleg bij nieuwbouw..................................................................................................................... 27

5.3

6

Beheer van de bestaande voorzieningen voor stedelijk afvalwater, hemel- en grondwater.............. 27

5.3.1

Gegevensbeheer ............................................................................................................................. 27

5.3.2

Onderzoek ....................................................................................................................................... 27

5.3.3

Planvorming .................................................................................................................................... 28

5.3.4

Onderhoud ...................................................................................................................................... 29

5.4

Vergunningverlening en handhaving................................................................................................... 32

5.5

Communicatie...................................................................................................................................... 32

Organisatie en financiën ............................................................................................................................... 33 6.1

Inleiding ............................................................................................................................................... 33

6.2

Financiële middelen............................................................................................................................. 33

6.2.1

Aanleg.............................................................................................................................................. 33

6.2.2

Onderzoek ....................................................................................................................................... 33

6.2.3

Planvorming .................................................................................................................................... 33

6.2.4

Facilitair ........................................................................................................................................... 34

6.2.5

Onderhoud riolering........................................................................................................................ 34

6.2.6

Personeel en overhead ................................................................................................................... 34

6.2.7

Investeringen................................................................................................................................... 35

6.2.8

Kapitaallasten .................................................................................................................................. 35

6.2.9

Dotatie voorziening riolering........................................................................................................... 35

6.2.10

BTW............................................................................................................................................. 35

6.2.11

Samenvatting van de uitgaven.................................................................................................... 36

6.3

Personele middelen ............................................................................................................................. 37

6.4

Kostendekking ..................................................................................................................................... 38

6.4.1

Uitgangspunten kostendekkingsberekening ................................................................................... 38 3

6.4.2

Resultaat kostendekkingsberekening.............................................................................................. 40

Bijlage 1 Wet- en regelgeving in de rioleringszorg en het beleid van en afspraken met andere overheden 44 Wet- en regelgeving afvalwater.......................................................................................................... 44 Algemeen........................................................................................................................................... 44 Wet milieubeheer (Wm) ............................................................................................................ 44 Voorkeursvolgorde ..................................................................................................................... 45 Zorgplicht stedelijk afvalwater................................................................................................. 45 Gemeentelijk rioleringsplan ..................................................................................................... 46 Gemeentelijke verordening voor hemelwater en grondwater........................................... 46 Waterwet....................................................................................................................................... 46 Planstelsel.....................................................................................................................................

46 Zorgplichten hemel- en grondwater........................................................................................ 47 Samenwerking ............................................................................................................................. 47 Wet bodembescherming ............................................................................................................ 47 Afvalwaterakkoord ..................................................................................................................... 48 Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo)............................................................. 48 Lozingenbesluiten ....................................................................................................................... 48 Activiteitenbesluit....................................................................................................................... 48 Besluit lozing afvalwater huishoudens ................................................................................... 48 Besluit lozingen buiten inrichtingen ....................................................................................... 49 Omgevingswet..............................................................................................................................

49 Gemeentewet................................................................................................................................ 49 Rioolheffing .................................................................................................................................. 49 Wet op de informatie-uitwisseling ondergrondse netten (WION) .................................... 49 Beleid van en afspraken met andere overheden ............................................................................ 49 Nationaal Waterplan 2016-2021(NWP) ................................................................................. 49 Watervisie 2016-2021 “Buiten de oevers” ............................................................................. 50 Beheer- en ontwikkelplan voor de rijkswateren 2016-2021 ............................................. 51 Beleidsdocumenten Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier ........................... 51 Uitgangspuntennotitie omgang met regenwater en riolering 2010 ................................. 51 Toekomstvisie waterketen (2011) .......................................................................................... 51 Programma waterketen .............................................................................................................

53 Denkstappenmodel stedelijk water......................................................................................... 53 Waterprogramma 2016 - 2021................................................................................................. 53 Aandachtspunten vanuit wettelijke kaders en beleid andere overheden ................................. 53 Bijlage 2

Uitgangspunten Regionaal Rioleringsplan West-Friesland ................................................ 54 4

Bijlage 3 1

Evaluatie GRP 2011-2015 .......................................................................................................... 58

Inleiding......................................................................................................................................................... 58 Evaluatie ................................................................................................................................................. 58

2 2.1

Doel..................................................................................................................................................... 58

2.2

Maatregelen ...................................................................................................................................... 58

2.2.1

Gegevensbeheer............................................................................................................................... 58

2.2.2

Onderzoek..................................................................................................................................... 59

2.2.3

Onderhoud.................................................................................................................................... 60

2.2.4

Investeringen ............................................................................................................................... 60

2.3

Vergunningverlening en handhaving .......................................................................................... 61

2.4

Samenwerking.................................................................................................................................. 61

2.4.1

Samenwerking Waterketen West-Friesland .......................................................................... 61

2.5

Organisatie en financiën ................................................................................................................ 61

2.5.1

Personele middelen .................................................................................................................... 61

2.5.2

Financiële middelen.................................................................................................................... 61

3

Benchmark rioleringszorg .................................................................................................................. 63

4

Conclusies en aandachtspunten vanuit evaluatie GRP 2011-2015 ............................................. 65

4.1

Conclusies.......................................................................................................................................... 65

4.2

Aandachtspunten vanuit evaluatie GRP 2011-2015 ................................................................. 65

Bijlage 4

Overzicht IBA’s............................................................................................................................. 66

Bijlage 5

Beoordelingstabel technische staat vrijverval rioolleidingen ........................................... 68

Bijlage 6

Besparingsambitie ...................................................................................................................... 69

Bijlage 7

Kostendekkingsberekeningen.................................................................................................. 71

1

Scenario 1: traditioneel afschrijven .............................................................................................................. 71

2

Scenario 2: maximaal 7 % stijging ................................................................................................................. 74

3

Scenario 3: maximaal 12 % stijging ............................................................................................................... 77

5

1

Inleiding

1.1

Aanleiding

Volgens de Wet milieubeheer is iedere gemeente verplicht een Gemeentelijk Rioleringsplan GRP op te stellen voor een daarbij vast te stellen periode. Het GRP geeft op hoofdlijnen weer hoe de gemeente invulling geeft aan de haar toebedeelde zorgtaken voor stedelijk afvalwater, hemel- en grondwater, voor de planperiode én de langere termijn. De hoofdlijnen worden jaarlijks verder uitgewerkt in een operationeel plan. Het GRP Drechterland 2011-2015 is in 2015 afgelopen. Het aflopen van het GRP is de aanleiding geweest voor het opstellen van het nieuwe plan. Het jaar 2016 vult de gemeente Drechterland in met uitgangspunten uit het GRP 2011-2015, tot het moment van goedkeuring van het nieuwe GRP. Het GRP 2011-2015 is formeel nooit verlengd voor het jaar 2016.

1.2

Geldigheidsduur

De geldigheidsduur van het GRP is afgestemd op de geldigheidsduur van de waterplannen van het rijk, de provincie en het hoogheemraadschap en de looptijd van GRP’s van naburige gemeenten in de samenwerkingsregio West-Friesland. Als looptijd van dit GRP is daarom gekozen voor de periode 2016-2021.

1.3

Samenwerking in de regio

In het kader van het Bestuursakkoord Water werken zeven gemeenten in de regio West-Friesland met elkaar en met het hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) en het provinciaal waterleidingbedrijf Noord-Holland (PWN) samen in de waterketen. Door de waterketentaken gezamenlijk op te pakken en daarvoor samen plannen te maken en uit te voeren besparen de gemeenten kosten, verbeteren zij de kwaliteit en verminderen zij de kwetsbaarheid van de afzonderlijke organisaties. De geldigheidsduur van de GRP’s van de gemeenten Hoorn, Drechterland en Enkhuizen is in 2015 afgelopen. Omdat gezamenlijk beleid bijdraagt aan de beoogde doelen van het BAW hebben de zeven gemeenten besloten gezamenlijk en in overleg met HHNK een nieuw kader-GRP op te stellen: het Regionaal Rioleringsplan West-Friesland (RRP). Op basis van de relevante wetgeving en het beleid van, en afspraken met, andere overheden zijn de gezamenlijke uitgangspunten bepaald voor het opstellen van nieuwe GRP’s. De samenwerkingsregio heeft met het RRP de intentie voorkeursbeleid voor te schrijven, waarbij gemeenten zoveel als mogelijk bij aansluiten. Gemeenten hebben wel de ruimte om individueel gemotiveerd af te wijken. De gemeente Drechterland sluit aan bij deze intentie. De hoofdstukken 2 ‘Visie en beleidsuitgangspunten’ en 3 ‘Gewenste situatie’ zijn gebaseerd op het RRP.

1.4

Procedure

Het GRP is in overleg met het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) en de regio opgesteld. Op basis van de uitgangspunten is voor de gemeente Drechterland dit concept GRP Drechterland 2016-2021 opgesteld. Het concept wordt ter commentaar voorgelegd aan de betrokken instanties. Na verwerking van de commentaren wordt het eindconcept of ontwerp-GRP aan de gemeenteraad voorgelegd. Na vaststelling wordt het GRP met raadsvoorstel en raadsbesluit verzonden aan het hoogheemraadschap, de provincie, Rijkswaterstaat en de minister van VROM. De vaststelling wordt bekend gemaakt op de gemeentepagina’s in het Westfries Weekblad, waarbij vermeld wordt waar het plan kan worden ingezien.

6

1.5

Planopbouw en leeswijzer

Het GRP is opgebouwd op basis van de aanbevelingen van de Leidraad Riolering module A1050 en sluit aan bij de uitgangspunten uit het RRP. Na hoofdstuk 1, de inleiding, volgen hoofdstuk 2 en 3 welke zijn gebaseerd op het RRP. Hoofdstuk 2 beschrijft de visie en beleidsuitgangspunten en hoofdstuk 3 beschrijft de gewenste situatie. In hoofdstuk 4 is de evaluatie gegeven van het GRP 2011-2015 en zijn overzichten gegeven van de aanwezige voorzieningen en de beoordeling hiervan. Vervolgens is de gewenste situatie vertaald naar benodigde activiteiten (hoofdstuk 5) en de benodigde personele en financiële middelen (hoofdstuk 6). Op welke wijze de ontstane kosten kunnen worden gedekt, is ook in hoofdstuk 6 beschreven.

7

2

Visie en beleidsuitgangspunten

2.1

Inleiding

Dit hoofdstuk omvat de visie en de beleidsuitgangspunten van de gemeente Drechterland. De gemeente sluit zoveel als mogelijk aan bij de regionale visie en uitgangspunten, zoals deze zijn beschreven in het RRP.

2.2

Visie/ambitie voor de planperiode en daarna

De zeven gemeenten willen kwalitatief goede systemen voor het stedelijk waterbeheer, die zowel goed functioneren (volksgezondheid niet in gevaar brengen, geen overlast veroorzaken door water-op-straat, en geen onnodige emissies) als van goede kwaliteit zijn. Dat wil zeggen een minimaal risico op instorten hebben en niet leiden tot overlast voor de omgeving. Samen met het hoogheemraadschap en het drinkwaterleidingbedrijf wordt gezocht naar kansen om in samenwerking de kosten van het beheer te verlagen, de kwaliteit te verbeteren en de kwetsbaarheid te verminderen.

2.3

Verkenning omgeving

In deze paragraaf zijn de belangrijkste speerpunten uit wet- en regelgeving en beleidsplannen samengevat. Een uitgebreide beschrijving is te vinden in bijlage 1. 2.3.1 Wet- en regelgeving Gemeenten hebben wettelijke zorgplichten ten aanzien van stedelijk afvalwater(vuilwater), hemelwater en grondwater. Zorgplicht stedelijk afvalwater De gemeente is verantwoordelijk voor aanleg en beheer van afvalwaterriolen en transport van het afvalwater naar een rioolwaterzuiveringsinstallatie. De gemeente kan ook kiezen voor aanleg en beheer van kleine zuiveringen als daarmee eenzelfde graad van milieubescherming bereikt wordt. Voor het buitengebied kan de gemeente in het GRP kiezen om deze verplichting niet te laten gelden. In dat geval moeten burgers en bedrijven zelf zorgen voor zuivering van huishoudelijk afvalwater. Wanneer de gemeente ervoor kiest om de zorgplicht ook in het buitengebied te laten gelden (brede zorgplicht), dan gelden de onderstaande afspraken. • Bij bestaande lozingen in het buitengebied (buiten de bebouwde kom) kan de bestaande voorziening (meestal een kleine septic tank) blijven zitten, totdat deze aan vervanging toe is. Bij vervanging moet een grotere septictank van 6 m³ geplaatst worden. • Bij nieuwe lozingen in het buitengebied moet een betere zuiverende voorziening dan een grotere septictank aangebracht worden: minimaal gelijkwaardig aan een IBA klasse II.

• De waterbeheerder kan extra maatwerkvoorschriften voorschrijven, indien zij dit nodig acht vanwege milieu of volksgezondheid. Wanneer de gemeente kiest voor de smalle zorgplicht, besluit de gemeente niet te rioleren in een deel van het buitengebied waar aanleg van een openbaar vuilwaterriool ondoelmatig is. Zij moet dan wel advies van HHNK en ontheffing van de provincie vragen. Bij het beoordelen en verlenen van de ontheffing toetst de provincie de doelmatigheidsafweging van de gemeente. Waar de gemeente ontheffing heeft gekregen, moeten burgers en bedrijven zelf zorgen voor zuivering of afvoer van huishoudelijk afvalwater en bedrijfsafvalwater. Daarbij moeten zij voldoen aan de relevante lozingsregelgeving.

8

Zorgplicht hemelwater De gemeente is verantwoordelijk voor inzameling van afstromend hemelwater van percelen waarvan de eigenaren niet zelf kunnen voorzien in afvoer van hemelwater naar oppervlaktewater of de bodem. Inzameling kan zowel gescheiden van vuilwater, als gemengd plaatsvinden. De gemeente mag er overigens voor kiezen om ook in te zamelen daar waar perceeleigenaren wel andere opties hebben. Grondwaterzorgplicht De gemeente is verantwoordelijk voor het in de gemeentelijke grond nemen van maatregelen om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstanden voor de bestemming die aan de binnen de gemeente gelegen gronden is gegeven zo veel mogelijk te voorkomen. Dit voor zover de maatregelen doelmatig zijn en niet tot de zorg van het waterschap of de provincie behoren. Veelal gaat het, net als bij het hemelwater, om het aanbieden van inzamelvoorzieningen aan particulieren. Lozingen Via een drietal lozingenbesluiten worden regels gesteld aan de verschillende lozingsroutes (riolering, bodem en grondwater). De besluiten zijn geordend per doelgroep. 1.

Activiteitenbesluit Het Activiteitenbesluit regelt in principe alle lozingen vanuit inrichtingen.

2.

Besluit lozing afvalwater huishoudens Het Besluit lozing afvalwater huishoudens regelt alle lozingssituaties die bij een particulier huishouden aan de orde kunnen zijn, zowel in het stedelijk gebied als in het buitengebied.

3.

Besluit lozingen buiten inrichtingen Het Besluit lozing afvalwater buiten inrichtingen regelt alle lozingen die niet vanuit een inrichting of een particulier huishouden plaatsvinden.

Rioolheffing De gemeente kan een belasting heffen om de aanleg en het beheer van de voorzieningen voor de verschillende zorgplichten te bekostigen (rioolheffing). Dit kan ook afzonderlijk voor vuilwater en voor hemelwater en grondwater Gemeentelijke verordening voor hemelwater en grondwater De gemeente heeft een verordeningsbevoegdheid om, indien het redelijkerwijs mogelijk is, lozingen van afvloeiend hemelwater of van grondwater in een vuilwaterriool (op termijn) te beëindigen, dit met het doel om afkoppelen van hemel- en grondwater te bevorderen. Samenwerking Gemeenten en waterschappen moeten hun waterbeheertaken, waaronder de inname, inzameling en zuivering van afvalwater onderling afstemmen. Overstorten en hemelwateruitlaten Lozingen vanuit de gemeentelijke riolering op oppervlaktewater zijn gereguleerd via algemene regels. De gemeente moet hiervoor een overzicht van de overstorten en hemelwateruitlaten opnemen in het GRP en nieuwe lozingen vanuit riolering op oppervlaktewater melden bij het bevoegd gezag. Veelal is deze technische informatie opgenomen in het basisrioleringsplan BRP. Het is dan noodzakelijk in het GRP de relatie met het vigerende BRP vast te stellen.

9

Ongerioleerde lozingen De gemeente moet de aanwezige ongerioleerde lozingen (IBA’s en septic tanks) melden in het GRP. Voorkomen graafschade Gemeenten moeten voorafgaand aan graafwerkzaamheden en ter voorbereiding van ruimtelijke Plannen, de ligging van kabels en leidingen verstrekken aan het Kadaster (de zogenaamde Graafmelding). Netbeheerders worden geacht hun revisie binnen 30 werkdagen te verwerken. 2.3.2

Beleidsplannen

Waterbeleid Het waterbeleid van de ander overheden is opgenomen in het Nationaal Waterplan 2016-2021 (rijk), Watervisie 2016-2021(provincie), het beheer- en ontwikkelplan voor de rijkswateren (RWS) en het Waterprogramma 2016-2021 (HHNK). Het beleid van rijk, provincie en waterschap is gericht op het op orde brengen en houden van het (afval)watersysteem en daarbij inspelen op de gevolgen van klimaatverandering, zeespiegelstijging, bodemdaling en verstedelijking (toename van verhard oppervlak) en het verbeteren van de doelmatigheid door samenwerking tussen de bij de (afval)waterketen betrokken partijen en het integraal en in samenhang met andere ruimtelijke opgaven en maatregelen aanpakken van wateropgaven. Samen met de gemeenten wil het hoogheemraadschap voor het gehele gebied nagaan of bestaande vitale functies en kwetsbare objecten voldoende zijn beschermd tegen overstroming. Verder wil het hoogheemraadschap graag bijdragen en zijn kennis actief inbrengen bij het klimaatbestendig maken van de stedelijke omgeving. Het initiatief hiervoor ligt bij de gemeenten. Bestuursakkoord water 2011 In het Bestuursakkoord Water hebben gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk samenwerkingsdoelen en afspraken vastgelegd. Hoofdlijnen van het bestuursakkoord is: een doelmatiger waterbeheer, van goede kwaliteit tegen lagere kosten.

Afgesproken is dat: • rijk en provincies streven naar integrale plannen (water, milieu, ruimtelijke ordening en waar mogelijk andere onderdelen van de leefomgeving); • gemeenten, waterschap en drinkwaterleidingbedrijven regionaal gaan samen werken om kosten te verlagen, kwaliteit te verhogen en kwetsbaarheid te verminderen. Bestuursovereenkomst Deltaprogramma In aansluiting op het Bestuursakkoord Water, 2011 hebben rijk, provincies, gemeenten en waterschappen in de Bestuursovereenkomst Deltaprogramma afgesproken waterveiligheid en klimaatbestendigheid integraal mee te wegen bij ruimtelijke ontwikkelingen, herontwikkelingen en investeringen in beheer en onderhoud in binnen- en buitendijks gebied. 2.3.3 Aandachtspunten vanuit wettelijke kaders en beleid andere overheden Voor het GRP 2016-2021 hebben de samenwerkende gemeenten in de regio West-Friesland vanuit de wettelijke kaders en het beleid van en afspraken met andere overheden de volgende aandachtspunten benoemd: 1. 2.

Het integraal meewegen van waterveiligheid en klimaatbestendigheid bij investeringen. Met het rijk en (afval)waterketenpartners de kwetsbaarheid voor (zware) overstromingen onderzoeken, met als doel maatregelen te inventariseren die verbetering bevorderen en een tijdpad om deze te realiseren.

10

2.4

Beleidskeuzes beheer stedelijke watersystemen

Op basis van de vigerende wetgeving, beleid en afspraken met andere overheden en de evaluaties van de voorgaande GRP’s zijn de beleidskeuzes van de zeven gemeenten in het RRP verder uitgewerkt. Een uitgebreide toelichting is opgenomen in bijlage 2. 2.4.1

Invulling zorgplichten

2.4.1.1. Zorgplicht stedelijk afvalwater Rol gemeente De gemeente kiest voor de smalle zorgplicht (zie § 2.3.1). De gemeente legt een openbaar afvalwaterriool aan bij percelen waarvoor geldt dat aansluiting op de riolering doelmatig is. Daar waar de investeringslasten niet opwegen tegen de bijdrage aan het behalen en behouden van de gewenste situatie, moeten burgers en bedrijven zelf zorgen voor zuivering van huishoudelijk afvalwater. Rol particulieren Van de particulieren wordt verwacht dat zij: • het stedelijk afvalwater (vuilwater) gescheiden aanbieden voor aansluiting op een openbaar (vuilwater)riool; • hun vuilwaterafvoerleidingen in goede staat onderhouden en zo nodig vernieuwen. 2.4.1.2. Zorgplicht hemelwater Rol gemeente De gemeente sluit alle hemelwaterafvoeren, waarbij redelijkerwijs kan worden verwacht dat hemelwater niet op het eigen perceel kan worden verwerkt, aan op de openbare (hemelwater)riolering, tenzij deze niet aanwezig is, en neemt het hemelwater vanaf de perceelgrens in ontvangst en verwerkt dit verder. Afkoppelen Voor afkoppelen in bestaand gebied geldt het nieuwe uitgangspunt ‘Nee, tenzij…’. Er wordt bij bestaande bebouwing geen verhard oppervlak afgekoppeld tenzij op basis van onderzoek is aangetoond dat dit efficiënt bijdraagt aan het bereiken van het beoogde doel (kosten, wateroverlast, milieu).

Rol particulieren Van de particulieren wordt verwacht dat zij: • in drukrioleringsgebieden (gebieden waar afvalwater door middel van een mechanisch systeem van pompen en persleidingen (of vacuümleidingen) wordt afgevoerd), het hemelwater gescheiden inzamelen en rechtstreeks afvoeren naar oppervlaktewater; • in de overige gebieden, het hemelwater gescheiden aanbieden voor aansluiting op een openbaar (hemelwater)riool; • hun hemelwaterafvoerleidingen in goede staat onderhouden en zo nodig vernieuwen. Onderhoud watergangen De gemeente Drechterland heeft in 2010 een Baggerplan opgesteld, waarvan de beoogde uitvoering van de werkzaamheden de periode 2010-2019 beslaat. Het plan omvat het onderhoud (baggerwerkzaamheden) aan alle watergangen waarvoor de gemeente op grond van de Keur een onderhoudsverplichting heeft. Bij het opstellen van het plan is de keuze gemaakt de kosten deels ten laste te brengen van de rioleringszorg. Vanwege de Overdracht stedelijk water verwacht de gemeente, buiten het Baggerplan 2010, geen activiteiten meer in het kader van de rioleringszorg op de lange termijn.

11

2.4.1.3. Zorgplicht grondwater Structurele grondwaterproblemen Met structurele grondwaterproblemen worden problemen bedoeld die zich herhaaldelijk, gedurende weken tot maanden in achtereenvolgende jaren bij meer percelen/woonblokken voordoen en veroorzaakt worden door een te hoge of een te lage grondwaterstand. De problemen uiten zich veelal als vochtproblemen in verblijfsruimten van woningen, opdooischade aan wegen, slechte beworteling van bomen/groen, het slecht begaanbaar zijn van openbaar groen, tuinen en achterpaden en verrotte houten funderingen. Gewenste ontwateringsdiepten • In het openbaar gebied streeft de gemeente bij groen (tuinen, plantsoenen en parken) naar een ontwateringsdiepte van minimaal 0,5 meter beneden maaiveld en bij wegen van minimaal 0,7 meter beneden maaiveld. • Ter plaatse van bebouwing beoogt de gemeente een ontwateringsdiepte te realiseren van minimaal 0,7 meter beneden maaiveld. Wanneer de ontwateringsdiepte in een openbaar gebied niet aan het gestelde criterium voldoet én er een grondwaterprobleem is, neemt de gemeente maatregelen om de gevolgen van het grondwaterprobleem zoveel mogelijk te beperken of op te lossen.

Als de ontwateringsdiepte op particulier terrein ter plaatse van bebouwing structureel minder is dan 0,7 meter en het overtollige grondwater niet op het eigen terrein van de particulier kan worden verwerkt, zal de gemeente het overtollige grondwater vanaf de perceelgrens in ontvangst nemen en verder afvoeren. Afhandeling van meldingen Als een particulier grondwaterproblemen heeft en deze niet zelf op kan lossen kan hij bij de gemeente terecht. Samen met de betrokkenen (particulier en andere overheden) maakt de gemeente dan een analyse van de oorzaken, gevolgen en mogelijke maatregelen en weegt de maatregelen af (doelmatigheidstoets). De gemeente treft alleen maatregelen in en ten behoeve van het openbare gebied. Maatregelen op particulier terrein (bouwkundig of waterhuishoudkundig), alsmede de kosten voor het maken van een aansluiting op het gemeentelijk afvoerstelsel zijn voor rekening van de particulier. Nieuwbouw Bij nieuwbouw wordt als onderdeel van het rioleringsplan een ontwateringsplan opgesteld. Onderzocht wordt of grondwaterneutraal gebouwd kan worden. Bij nieuwbouw (met toepassing van kruipruimtes) blijft voorgeschreven dat perceeldrainage conform de eisen van de gemeente moet worden aangelegd.

De gemeente sluit de perceeldrainage aan op de openbare (drainage)riolering, tenzij deze niet aanwezig is, en neemt het ingezamelde grondwater vanaf de perceelgrens in ontvangst en verwerkt dit verder. Rol particulieren Van de particulieren wordt verwacht dat zij: • binnen de grenzen van het redelijke maatregelen treffen tegen nadelige gevolgen van grondwaterstanden, zoals het ontwateren van het eigen perceel en het waterdicht houden van de woning; • in drukrioleringsgebieden, het grondwater gescheiden inzamelen en rechtstreeks afvoeren naar oppervlaktewater; • hun perceeldrainage aanleggen overeenkomstig de eisen van de gemeente en deze in goede staat onderhouden en zo nodig vernieuwen.

12

3

Gewenste situatie

3.1

Inleiding

In het Bestuursakkoord Water (BAW 2011) zijn bindende afspraken gemaakt tussen gemeenten, waterschappen en drinkwaterbedrijven. Door samenwerking verwacht men in 2020 circa 12,5% op de kosten in de waterketen te besparen, zoals die in 2010 waren geraamd. Daarnaast verwacht men de doelmatigheid en duurzaamheid te verhogen en (personele) kwetsbaarheid te verminderen. Op Westfriese schaal werken daarom de volgende gemeenten intensief samen in het rioleringsbeheer: Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland (SED), Koggenland, Opmeer en Medemblik (KOM) en Hoorn. De intergemeentelijke samenwerking is gestart in 2011, in 2014 zijn ook het Hoogheemraadschap en drinkwaterbedrijf PWN aangesloten. Om de doelstellingen vanuit het Bestuursakkoord Water te kunnen realiseren, is het van groot belang de gezamenlijk behaalde resultaten te borgen in de gemeentelijke rioleringsplannen. In het RRP zijn de uitgangspunten vastgelegd, die vanuit de regionale samenwerking in de (afval)waterketen zijn verkregen en in de nieuwe Gemeentelijke Rioleringsplannen (vGRP’s) dienen terug te komen.

3.2

Regionale samenwerking in de (afval)waterketen

3.2.1 Besparingsambitie In april 2014 hebben de verantwoordelijke bestuurders van de samenwerkingsregio Westfriesland en de overige vier samenwerkingsregio’s binnen het verzorgingsgebied van het Hoogheemraadschap de besparingsambitie voor de afvalwaterketen vastgesteld op 12,5%. Dat komt overeen met een jaarlijkse besparing van 2,6 miljoen euro. Deze besparing is onderverdeeld in: 1. Autonome besparingen 1,2 miljoen euro. 2. Projecten door intergemeentelijke samenwerking 0,9 miljoen euro. 3. Besparing door nieuwe samenwerkingsprojecten met waterschap en drinkwaterbedrijf 0,5 miljoen euro. De besparing betreft een jaarlijkse besparing die vanaf 2020 dient te worden gerealiseerd, waarbij een vergelijking moet worden gemaakt met de in 2010 geraamde uitgaven voor 2020 en verder. 3.2.2 Programmaplan De besparing door intergemeentelijke samenwerking, genoemd onder 2, is vertaald in het programmaplan 2014-2016, waarin de ambities concreet zijn gemaakt in een aantal kansrijke projecten. In juni 2014 stemden de portefeuillehouders in de VVRE (Verkeer en Vervoer, Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening, Economie) in met uitvoering van dit plan. Ten tijde van dit schrijven wordt het programmaplan geactualiseerd voor de periode 2016-2018. Na vaststelling is dit plan leidend.

Om de doelstellingen te realiseren wordt gestreefd naar een uniforme, regionale aanpak van taken in de (afval)waterketen, gebaseerd op doelmatigheid en een optimale schaalgrootte. De werkgroepen leveren daarbij beste werkwijzen op voor beleid, beheer, onderzoek et cetera. 3.2.3 Borging resultaten Tot op heden waren de gemeenten in de samenwerkingsregio Westfriesland gewoon om hun eigen rioleringsbeleid vast te leggen in het gemeentelijk rioleringsplan, waarna de raad dit plan voor een bepaalde planperiode vaststelde. De uniforme, regionale aanpak van taken zorgt ervoor dat uitvoering van de rioleringszorg in de eigen gemeente niet meer los te zien is van de regio. Om de doelstellingen uit het programmaplan te behalen is het

13

van groot belang de gezamenlijk gemaakte afspraken over beleid, beheer, onderzoek etc. te borgen in het eigen, gemeentelijk rioleringsplan. Als middel om dit proces te stroomlijnen is het Regionaal RioleringsPlan (RRP) opgesteld. In dat document worden gezamenlijke afspraken geborgd. Het plan dient als basis voor de toekomstige vGRP’s van alle regiogemeenten. Weliswaar blijven gemeente autonoom in het maken van keuzen en is het mogelijk om gemotiveerd af te wijken van één of meer uitgangspunten. Echter, om de doelstellingen te behalen is het zaak zoveel mogelijk uitgangspunten van het RRP terug te laten komen in de nieuwe rioleringsplannen van de regiogemeenten. Dit GRP voor de gemeente Drechterland is grotendeels gebaseerd op het Regionaal Rioleringsplan versie 1.0 van 24 november 2015. Met name de beleidsteksten uit de hoofdstukken 2 en 3 zijn overgenomen uit het RRP.

3.3

Uitgangspunten voor regionaal gemeentelijk beleid

3.3.1 Algemeen De uitgangspunten die bij het opstellen van een nieuwe vGRP worden gehanteerd zijn van diverse aard, onder meer technisch, boekhoudkundig en financieel. 3.3.2

Gezamenlijke uitgangspunten

Beleid en planvorming Gemeentelijk rioleringsplan (GRP) De voorkeursvolgorde voor afvalwater Wmb (schoonhouden-scheiden-schoon maken) wordt niet verplicht toegepast. In het vGRP moeten de maatregelen, of een verwijzing daarnaar, opgenomen zijn om lozingen via overstorten zoveel mogelijk te verminderen (= verwijzing naar BRP). Regionaal Rioleringsplan (RRP) In het regionaal rioleringsplan worden alle resultaten geborgd. Zo mogelijk wordt het een onderdeel van toekomstige vGRP’s in regio West-Friesland. Tot die tijd wordt de inhoud verwerkt in afzonderlijke vGRP’s. Jaarplannen riolering Het GRP wordt jaarlijks uitgewerkt in een operationeel jaarplan. Na afloop van het planjaar wordt het jaarplan geëvalueerd. In deze plannen wordt het volgende gerapporteerd: • Beschrijving van de in het komende jaar uit te voeren werkzaamheden. • Beschrijving van de in het voorgaande jaar uitgevoerde werkzaamheden. • De voortgang van de uitvoering van het GRP. Voor in- en uitbreidingsplannen worden in overleg met de waterbeheerder riolerings(ontwerp)plannen opgesteld. Deze plannen bevatten ook een ontwateringsparagraaf. Onze inspanning is gericht op het toegroeien naar gezamenlijk afvalwaterplan met het Hoogheemraadschap.

14

Afvalwaterzorg Keuze smalle of verbrede zorgplicht De gemeente kiest voor de smalle zorgplicht. Bij aanleg van nieuwe lozingen in het buitengebied oordeelt de gemeente of aanleg van riolering doelmatig is. Daar waar aansluiting niet doelmatig is, moeten burgers en bedrijven zelf zorgen voor zuivering of afvoer van huishoudelijk afvalwater en bedrijfsafvalwater. Inzet particulieren bij zorgplichten Particulieren (perceeleigenaren) worden verplicht: • het stedelijk afvalwater (vuilwater) bij ver- of nieuwbouw gescheiden aan te bieden voor aansluiting op een openbaar (vuilwater)riool; • hun vuilwaterafvoerleidingen in goede staat te onderhouden en zo nodig vernieuwen; • het riool alleen te gebruiken waar het voor bedoeld is (Goed rioolgebruik). Hemelwaterzorg Het hemelwater bij her-/nieuwbouw van geringe omvang wordt aangesloten op (een uitbreiding van) het bestaande stelsel. Het hemelwater bij her-/nieuwbouw van meer dan geringe omvang wordt bij voorkeur gescheiden van het overige afvalwater ingezameld. Vervanging hierbij van het gemengde stelsel door een gescheiden stelsel vindt alleen plaats als dit een meerwaarde heeft uit oogpunt van kosten, wateroverlast en milieu. Waar afvloeiend hemelwater te zeer verontreinigd is en dit niet kan worden voorkomen, wordt het grotendeels ter plaatse gezuiverd en geloosd of ingezameld en afgevoerd naar de rioolwaterzuiveringsinstallatie.

Capaciteit De capaciteit van de (hemelwater)riolering is tenminste gebaseerd op bui 08 uit de Leidraad Riolering. Bij deze bui mag net geen of slechts heel kort ‘water-op-straat’ optreden. Afkoppelen Voor afkoppelen in bestaand gebied geldt het nieuwe uitgangspunt ‘Nee, tenzij…’. Er wordt bij bestaande bebouwing geen verhard oppervlak afgekoppeld tenzij op basis van onderzoek is aangetoond dat dit efficiënt bijdraagt aan het bereiken van het beoogde doel (kosten, wateroverlast en milieu). Verordening op de afvoer van hemelwater en grondwater, keuzes voor werkwijze Het in voorkomende gevallen alleen vrijwillig afkoppelen van particulier terrein of bebouwing. Inzet particulieren bij zorgplicht hemelwater • Dat zij bij percelen grenzend aan oppervlaktewater het hemelwater zelf verwerken. • Dat zij in overige gebieden het hemelwater, voor zover zij dit niet redelijkerwijs zelf kunnen verwerken, gescheiden aanbieden voor aansluiting op een openbaar (hemelwater)riool. • Dat zij hun hemelwaterafvoerleidingen in goede staat onderhouden en zo nodig vernieuwen. Grondwaterzorg Ontwateringsdiepte openbaar gebied • In het openbaar gebied streeft de gemeente bij groen (tuinen, plantsoenen en parken) naar een ontwateringsdiepte van minimaal 0,5 meter beneden maaiveld en bij wegen van minimaal 0,7 meter beneden maaiveld.

15

•

Wanneer de ontwateringsdiepte in een openbaar gebied niet aan het gestelde criterium voldoet én er een grondwaterprobleem is, neemt de gemeente maatregelen om de gevolgen van het grondwaterprobleem zoveel mogelijk te beperken of op te lossen.

Ontwateringsdiepte bij bebouwing • De gemeente beoogt ter plaatse van bebouwing een ontwateringsdiepte te realiseren van minimaal 0,7 meter beneden maaiveld. • Als de ontwateringsdiepte op particulier terrein ter plaatse van bebouwing structureel minder is dan 0,7 meter en het overtollige grondwater niet op het eigen terrein van de particulier kan worden verwerkt, zal de gemeente het overtollige grondwater vanaf de perceelgrens in ontvangst nemen en verder afvoeren. Ontwatering bij nieuwbouw • Bij nieuwbouw wordt als onderdeel van het rioleringsplan een ontwateringsplan opgesteld. • Bij nieuwbouw wordt onderzocht of grondwaterneutraal gebouwd kan worden. In plaats van het toepassen van drainage wordt hierbij de ondergrond omhoog gebracht zodat de grondwaterstand niet verlaagd behoeft te worden. • Bij nieuwbouw (met toepassing van kruipruimtes) moet perceeldrainage conform de eisen van de gemeente worden aangelegd. Aanpak grondwaterproblemen • Als een particulier grondwaterproblemen heeft en deze niet zelf op kan lossen kan hij bij de gemeente terecht. Samen met de betrokkenen (particulier en andere overheden) maakt de gemeente dan een analyse van de oorzaken, gevolgen en mogelijke maatregelen en weegt de maatregelen af (doelmatigheidstoets). • De gemeente treft alleen maatregelen in en ten behoeve van het openbare gebied.

Maatregelen op particulier terrein (bouwkundig of waterhuishoudkundig), alsmede de kosten voor het maken van een aansluiting op het gemeentelijk afvoerstelsel zijn voor rekening van de particulier. Inzet particulieren bij zorgplicht grondwater Dat zij hun grondwatervoorzieningen in goede staat onderhouden en zo nodig vernieuwen. Onderzoek Databeheer, Meten en monitoren Toepassen put-streng model. Daarmee is simulatie van werkelijk functioneren mogelijk. Goed beheerbestand is noodzaak. Daarom onderzoek uitvoeren naar ligging riolering XYZ, inmeten overstortdrempels, vaststellen gemaalcapaciteiten, etc. Toegroeien naar een telemetriesysteem dat open communicatie met andere systemen kent en zodanig in te richten is dat dit voor een evt. gezamenlijke storingsdienst geen belemmeringen opwerpt. Selecteren gezamenlijk beheerprogramma. Voorlopig wordt Kikker van Riodesk gebruikt, tijdens planperiode verder onderzoek naar definitief beheerprogramma. Binnen de samenwerkingsregio Westfriesland wordt gestreefd naar een verbetering van de uitwisselbaarheid van gegevens. Ook streeft de regio naar uniformiteit door het hanteren van dezelfde bestandsopbouw en benamingen in de beheersystemen voor riolen en gemalen.

16

De rioleringsgegevens (objectgegevens en kwaliteitsgegevens) zijn in elk geval in een geautomatiseerd rioolbeheersysteem opgenomen en worden actueel gehouden. Revisies zijn binnen 30 werkdagen na aanleg van de voorzieningen verwerkt. Met rioleringsgegevens worden alle relevante gegevens van de riolering, drainage, kolken huisaansluitingen, randvoorzieningen (bergbezinkbassins en lamellenafscheiders), gemalen en drukrioleringunits bedoeld. We maken gebruik van gezamenlijk documentbeheer via Sharepoint (platform HHNK) Pilot optimalisatie VGS-stelsels is in uitvoering; elk VGS-gebied wordt onderzocht op verbeteringskansen. Slibverwerking We gaan na of gezamenlijke verwerking van slib uit riolen, kolken, gemalen en zuiveringsslib HHNK en gemeentes voordelen kan opleveren. Bij Waternet wordt dit daadwerkelijk onderzocht. Daar zijn de kansen het grootst omdat de transportafstanden klein zijn en het één organisatie betreft die dit organiseert. Bij positieve resultaten kan dit eventueel ook in West-Friesland onderzocht en toegepast worden. Gezamenlijk gebruik materieel We onderzoeken het gezamenlijk gebruik van materieel in de regiogemeenten. Gezamenlijke storingsdienst We onderzoeken de vorming van een gezamenlijke storingsdienst.

Basisrioleringsplan (BRP) De gemeente zorgt ervoor dat er van het rioolstelsel actuele hydraulische en vuiltechnische berekeningen in de vorm van een BRP beschikbaar zijn. In het BRP worden de maatregelen bepaald om wateroverlast in relatie tot rioolcapaciteit zoveel mogelijk te verminderen en (milieu)maatregelen om de vuilemissies vanuit overstorten op oppervlaktewater tot een aanvaardbaar niveau te brengen. Het actualiseren (herberekenen) van het BRP wordt uitgevoerd zodra er significante wijzigingen optreden in de uitgangspunten, de berekeningsmethodiek of het rioleringssysteem zelf. Zodra significante wijzigingen in het rioleringssysteem optreden wordt de betrokken waterbeheerder daarvan op de hoogte gesteld. Onderzoek onderhoudsstaat Voor de verschillende rioleringsobjecten wordt de volgende inspectie- en beoordelingsmethodiek toegepast: • Vrijvervalriolering: Na aanleg wordt het riool met een door het riool rijdende videocamera geïnspecteerd (gedetailleerde inspectie, opleveringsinspectie). Bij meer dan geringe schade wordt dit gerepareerd en het riool opnieuw geïnspecteerd. Wanneer hierbij geen of geringe schade (meer) wordt geconstateerd, wordt na 20 jaar een nieuwe gedetailleerde inspectie gepland. Wanneer bij een vervolginspectie geen of geringe schade wordt geconstateerd, wordt vervolgens op termijn weer een nieuwe gedetailleerde inspectie gepland.

De lengte van de termijn is hierbij afhankelijk van de functie van het riool. Bij vuilwater- en gemengde riolering na 10 jaar en bij hemelwater na 20 jaar. Wanneer sprake is van ernstige schade wordt dit onderzoek zo nodig aangevuld met nader onderzoek (bijv. radar- of boorkernonderzoek bij ernstige aantasting) en afhankelijk van dat resultaat en het risico een herstelmaatregel en/of een vervolginspectie gepland. Als er sprake is van geringe of meer dan geringe schade en de gemeente besluit geen maatregel te nemen, volgt de gemeente het processchema monitoren riolen dat in het kader van risicogestuurd beheren door de samenwerkingsregio wordt ontwikkeld.

17

• • •

Drukrioleringsunits De drukrioleringsunits worden planmatig geïnspecteerd. Als uitgangspunt geldt 1x per jaar. Persleidingen, drukrioleringen en drainage: Persleidingen, drukrioleringen en drainage worden alleen geïnspecteerd als daar aanleiding toe is. Kolken: De straat- en trottoirkolken worden gelijktijdig met de reiniging daarvan geïnspecteerd.

Uitvoering onderzoek Bij aanbesteding van inspectie van vrijverval riolering maken we gebruik van een uniform deel 3 Rioolinspectie, als onderdeel van moederbestek. Het beschrijven van de toestand van riolen (putten en strengen) en het beoordelen daarvan vindt plaats met genormaliseerde systemen: NEN 3399 ‘Classificatiesysteem bij visuele inspectie van objecten’ en NEN 3398 ‘Inspectie en toestandsbeoordeling van objecten’. Beoordeling inspectieresultaten gebeurt in eigen beheer, niet meer door adviesbureaus. De gemeente hanteert hierbij het processchema beoordelen schadebeelden dat in het kader van de regionale samenwerking in de regio wordt ontwikkeld. Voor inspectie en beoordeling van de overige objecten zijn geen genormaliseerde systemen beschikbaar. Inspectie en beoordeling vindt plaats naar eigen inzicht en volgens de specificaties van leveranciers. Onderhoud Reiniging De riolering wordt planmatig en naar behoefte gereinigd. Voorlopig worden de volgende frequenties aangehouden: vuilwater- en gemengde riolen: 1 keer per 10 jaar. hemelwater-/schoonwaterriolen en drainage: 1 keer per 20 jaar. straat- en trottoirkolken: 1 keer per jaar. gemalen: 1 keer per jaar. gemalen/drukrioleringunits: 1 keer per jaar. randvoorzieningen: 2 keer per jaar. Tijdstip reiniging De gemalen worden voorafgaand aan de inspectie gereinigd.

De randvoorzieningen (bergbezinkbassins en lamellenafscheiders) worden voorafgaand aan de inspectie gereinigd. De straat- en trottoirkolken worden gelijktijdig met de inspectie gereinigd. Huisaansluitingen Huisaansluitingen zijn tot de erfgrens in beheer bij gemeente. Beheer en onderhoud gemalen We passen beoordelingsrichtlijn BRL-K14020 (Kwaliteitsgestuurd onderhoud) toe bij de uitvoering van preventief en correctief onderhoud. Storingen Storingen aan gemalen worden automatisch gemeld. Bij drukrioleringunits gaat bij storingen een rode lamp op de bedieningskast branden. 18

Storingen aan gemalen en drukrioleringunits worden na melding binnen 24 uur verholpen Meldingen Meldingen worden geregistreerd. Meldingen worden zo spoedig mogelijk afgehandeld. Binnen één werkdag wordt naar de melder gereageerd. Voor meldingen over het riool en straatkolken gelden standaard afhandelingstermijnen van dezelfde dag respectievelijk vijf werkdagen. Calamiteiten Indien als gevolg van calamiteiten of andere uitzonderlijke omstandigheden, lozingen vanuit de riolering op oppervlaktewater plaatsvinden wordt de betrokken waterbeheerder daarvan meteen in kennis gesteld. Maatregelen worden getroffen om nadelige gevolgen voor het oppervlaktewater zoveel mogelijk te beperken en ongedaan te maken. Maatregelen Bepalen en uitvoeren maatregelen Bij het bepalen van de rioleringsplanmaatregelen worden de volgende zaken meegenomen: • Het effect van klimaatsverandering; • De ontwatering van het gebied. Maatregelen worden afgestemd met het wegbeheer en andere maatregelen in de openbare ruimte van zowel de gemeente als derden om zo de maatschappelijke kosten te reduceren. Alleen maatregelen waarvan op basis van onderzoek is aangetoond dat deze efficiënt bijdragen aan het bereiken van het beoogde doel worden toegepast. Bij alle investeringsmaatregelen wordt maximaal gekoppeld met andere maatregelen in de openbare ruimte van zowel de gemeente als derden.

Integrale afweging openbare ruimte maken om laagst maatschappelijke kosten te bereiken. Asset management Om kosten te besparen past de gemeente risicogestuurd beheer toe. Bij het beoordeling van toestand en functioneren wordt rekening gehouden met risico’s op basis van maatschappelijke effecten (schade, hinder) en herhalingstijden. Bij kleine maatschappelijke risico’s beperkt de gemeente onderzoek en (preventief) onderhoud, bij grote maatschappelijke risico’s intensiveert zij deze. Facilitair Communicatie/goed rioolgebruik Vanuit de samenwerking in de waterketen richten wij ons op een gezamenlijke communicatie naar de inwoners en de bedrijven. De website van de gemeente geeft informatie over (het aanvragen van) rioolaansluitingen en (hoe te handelen bij) klachten en meldingen. Op de website wordt het GRP geplaatst. De website bevat verwijzingen naar de landelijke publiekswebsites www.riool.info en www.onswater.nl voor meer algemene informatie, worden ook verwijzingen opgenomen naar de websites van PWN 19

Waterleidingbedrijf Noord-Holland en het hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier die respectievelijk zorgen voor drinkwater en afvalwatertransport, –zuivering en waterbeheer. Naast informatie op de website worden de burgers geïnformeerd door het huis aan huis verspreiden van brieven en brochures en door middel van publicaties in wijk- en weekbladen. Vergunningverlening en handhaving De gemeente is bevoegd gezag voor de lozingen van bedrijven op de riolering en ziet toe op de naleving van de lozingsvoorwaarden. Deze werkzaamheden worden uitgevoerd door de Regionale uitvoeringsdienst (RUD) Hiernaast voert de gemeente steekproefsgewijs onderzoek uit naar foutaansluitingen. Bij nieuwe aanleg ziet de gemeente toe op het naleven van de voorschriften die bij de vergunningverlening worden gesteld. Afstemming Er vindt afstemming plaats tussen gemeentelijke riolering en de zuiveringstechnische werken van het hoogheemraadschap. Middelen Financiering rioleringszorg De gemeente legt bij het uitbrengen van advies aan de raad over kostendekking verschillende varianten voor. Het RRP geeft het advies gebruik te maken van ideaalcomplex, waarbij investeringen direct worden afgeschreven of de hoogte van de voorziening (positief) gelijk is aan de kapitaallasten. De rioolheffing moet kostendekkend zijn bij het opstellen van begrotingen.

Aanbesteden Waar dat meerwaarde biedt besteden we gezamenlijk aan. We voeren de volgende pilots uit: • gezamenlijke aanbesteding kolken reinigen; • uniform deel 3 Reliningen, als onderdeel van moederbestek. Samenwerking De gemeente werkt samen met de regiogemeenten, het hoogheemraadschap en het waterleidingbedrijf om de waterketen (drinkwater, riolering en zuivering) doelmatig te beheren. Met de samenwerking wordt beoogd kosten te verlagen, de kwaliteit van het beheer te vergroten en de kwetsbaarheid van organisaties te verminderen.

20

4

Huidige situatie en toetsing

4.1

Inleiding

Nu de vragen ‘Wat moeten we?’ en ‘Wat willen we?’ zijn beantwoord, geeft dit hoofdstuk antwoord op de vraag ‘Wat hebben we?’. Paragraaf 4.2 beschrijft de evaluatie van het GRP 2011-2015 (‘Wat hebben we bereikt?’). Hierna volgt een overzicht van het huidige areaal en de staat van de objecten.

4.2

Evaluatie vorig GRP

In het onderstaande is een samenvatting van de evaluatie van het GRP Drechterland 2011-2015 weergegeven. In bijlage 3 is de volledige evaluatie opgenomen. 4.2.1 Doel Het doel van het rioleringsbeleid van de gemeente Drechterland is om de kwaliteit en capaciteit van het Drechterlandse rioolstelsel binnen het wettelijke kader op peil te houden tegen zo gering mogelijke kosten. 4.2.2 Resultaten voorgenomen maatregelen In het GRP zijn meer activiteiten voorgenomen dan zijn uitgevoerd. • •

• •

• •

Beheergegevens zijn (nog) niet volledig op het gewenste niveau inzichtelijk. Voorgenomen onderzoeksactiviteiten zijn deels uitgevoerd. In 2014 is het BRP opgesteld en het voorgenomen onderzoek naar regenwateraansluitingen op drukriolering is ook met goed gevolg uitgevoerd. De activiteiten registreren van drainage en uitvoeren van rioolinspecties liggen achter op schema. Onderhoud is conform plan uitgevoerd. Uitzondering hierop is de reiniging van vrijvervalriolering die gelijktijdig met inspectie wordt uitgevoerd. Van de concreet voorgenomen investeringsprojecten is een deel uitgevoerd. Verwacht wordt dat in 2016 nog een deel van de projecten wordt afgerond. Het initiëren van nieuwe renovatie- en vervangingsprojecten naar aanleiding van beoordeling van de technische staat van de riolering is achterwege gebleven. De voorgenomen opgave om een groot deel van de pompen te vervangen is wel grotendeels in de planperiode uitgevoerd. Uitgaven zijn de afgelopen planperiode achtergebleven bij de verwachting voor zowel investeringen als de exploitatie. Als gevolg hiervan is de voorziening aangegroeid in plaats van geslonken. Vanwege het uitblijven van uitgaven is in 2013 is de kostendekkingsberekening herzien en is de stijging van de rioolheffing beperkt.