Document · PDF

B2 - Drechterland Woonprogramma 2026-2030 (2026-01)

Gemeenteraad 26 januari 2026, gemeente DrechterlandBij agendapunt: Woonprogramma Drechterland 2026-2030 (2026-01)16.604 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

De gedachte is om zwaardere zorg zoveel mogelijk in de thuissituatie te bieden en alleen waar echt nodig mensen op te nemen in intramurale zorglocaties. Thuiszorg: Behoefte aan zorggeschikte woningen Naast intramurale zorg kunnen personen ook thuis zorg krijgen. In dit geval ontvangen ze extramurale zorg of thuiszorg. Binnen de thuiszorg zal het aantal personen met een volledig pakket thuis (vpt), modulair pakket thuis (mpt) en persoonsgebonden budget (pgb) de komende 10 jaar sterk toenemen. Dit geldt ook voor wijkverpleging, huishoudelijke hulp en ondersteuning thuis (zorg via de zorgverzekeringswet). Dit type zorg vraagt om woningen die geschikt zijn voor het leveren van de nodige zorg en waar mensen veilig zelf thuis kunnen wonen. In Drechterland gaat het aantal huishoudens van 65 jaar en ouder tot 2035 toenemen met 710 huishoudens. Het is van belang dat deze groep in een (zorg)geschikte woning kan wonen (ook als zij pas op latere termijn zorgbehoeftig zijn). In het WoonzorgPact Westfriesland is afgesproken dat Drechterland een opgave heeft van 275 woningen voor ouderen, waarvan 65 zorggeschikt, 60 geclusterd en 150 nultredenwoningen. De realisatie kan plaatsvinden in nieuwbouw, herstructurering en d.m.v. ingrepen in bestaande woningvoorraad.

Bewustwording rond passende huisvesting voor ouderen Het landelijk beleid streeft ernaar dat ouderen zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen, waarbij intramurale voorzieningen zoals verpleeghuizen enkel toegankelijk zijn voor mensen met specifieke zorgbehoeften. Het is daarom belangrijk dat ouderen in een woning wonen waar zij de nodige zorg en ondersteuning kunnen ontvangen. Naast voldoende passende huisvesting speelt ook het bewustzijn van de mogelijkheden met betrekking tot verhuizen bij ouderen een rol. Veel ouderen zien verhuizen als een grote stap die niet per se nodig is of iets voor ‘later’. Daarnaast zijn ouderen niet altijd op de hoogte van hun (financiële) mogelijkheden bij het huren of kopen voor een nieuwe woning. Denk aan voorrangsmogelijkheden op een sociale huurwoning of het inzetten van de overwaarde op de huidige woning voor een nieuwe woning of voor aanpassing van de huidige woning. Tot slot zijn ouderen zich vaak niet bewust van de (beperkte) verhuismogelijkheden wanneer zij in de toekomst wel een zorgvraag krijgen. Het vinden van een passende woning wanneer de zorgvraag toeneemt kan lastiger zijn dan verwacht vanwege de krappe woningmarkt en de beperkte toegang tot bijvoorbeeld verpleeghuizen.

3.1.3

Ontwikkelingen zorgvraag andere zorgdoelgroepen

Naast ouderen zijn er ook andere doelgroepen met een vraag naar zorg. Hieronder beschrijven we de verwachte zorgvraag voor deze doelgroepen. Gehandicaptenzorg (GHZ): Toename van het aantal personen met zwaarder zorgzwaartepakket en afname lichter zorgzwaartepakket Op basis van de prognoses en interviews met zorgpartijen zien we een toename van het aantal personen Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

20/39

met een zwaarder zorgzwaartepakket in de GHZ en een afname van personen met een lichter zorgzwaartepakket (ZZP). Dit komt onder andere door het doorstroomgedrag van cliënten vanuit lagere zorgzwaartepakketten die niet (meer) goed zelfstandig kunnen wonen en dus doorstromen naar intensieve begeleiding en verzorging/verpleging. Mede doordat cliënten met een Wlz-indicatie met een zorgprofiel binnen de VG steeds ouder worden, waardoor thuis wonen (met zorg middels mpt/vpt/pgb) niet meer gaat en cliënten intramuraal moeten worden opgenomen. Daarnaast stromen personen met een lichter ZZP vaak uit naar de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Geestelijke gezondheidszorg (GGZ): Personen met zorggebruik GGZ is relatief stabiel Op basis van de prognoses en interviews met zorgpartijen zien we dat het aantal personen in de geestelijke gezondheidszorg relatief stabiel is. Hier is geen uitbreiding nodig.

3.1.4

Een goed woonzorglandschap

Goed wonen voor doelgroepen met een zorgvraag vraagt om meer dan alleen een passende woning. Het is minstens zo belangrijk om een omgeving te hebben die er voor zorgt dat mensen elkaar kunnen ontmoeten, actief kunnen blijven en waar nodig hulp en ondersteuning kunnen ontvangen. Wij noemen dit een goed woonzorglandschap. Voor het creëren van een goed woonzorglandschap zijn verschillende thema’s van belang. Een aantal van deze thema’s zijn: realiseren van voldoende woon(zorg)eenheden voor mensen met diverse zorgvragen en woonwensen, stimuleren van sociaal contact en ontmoeting, toegankelijkheid en bereikbaarheid in de woningen en in de openbare ruimte, samenwerking tussen verschillende organisaties maar ook tussen inwoners van wijken en/of kernen en de aanwezigheid van voldoende voorzieningen. Daarnaast is Drechterland sinds november 2025 een dementievriendelijke gemeente. Het dementievriendelijk inrichten van de gemeente vraagt ook iets van de openbare ruimte, bijvoorbeeld een herkenbare inrichting van looproutes.

3.2

Onze ambities

3.2.1

Zorgen voor voldoende en passende woningen

We zorgen voor een variatie aan woningen geschikt voor ouderen met- en zonder zorgvraag en voor andere doelgroepen die een zorgvraag hebben. Alle ouderen, ook met een ondersteunings-/zorgbehoefte, kunnen fijn wonen in Drechterland We zorgen ervoor dat alle ouderen goed in de gemeente kunnen blijven wonen. Dit betekent dat we zowel voldoende woningen realiseren voor vitale, zelfredzame ouderen als voor ouderen die behoefte hebben aan ondersteuning en/of zorg. De komende jaren is er vraag naar extra intramurale wooneenheden voor verzorging en verpleging. We streven ernaar om in de komende jaren ca. 35 extra intramurale wooneenheden voor verzorging en verpleging te realiseren. Deze intramurale wooneenheden realiseren we met name op plekken nabij huidige voorzieningen en zorgclusters. Bij de realisatie van deze wooneenheden en het regelen van de zorg in het gebouw betrekken we vroegtijdig zorgpartijen, woningcorporaties en eventuele andere partners op het gebied van wonen en zorg. Naast intramurale wooneenheden ligt er een opgave in het realiseren van zelfstandige woningen die geschikt zijn voor ouderen en waar, indien nodig, zorg geleverd kan worden. Dit sluit aan bij het landelijke uitgangspunt dat ouderen langer thuis blijven wonen.

Bij deze woningen is het van belang dat alle basisvoorzieningen in de woning gelijkvloers zijn en dat ze geschikt zijn voor het leveren van efficiënte zorg of hier gemakkelijk op aan kunnen worden gepast. Deze woningen realiseren we idealiter geclusterd bij elkaar en nabij voorzieningen en zorgvoorzieningen. Bij het onderstaande kopje beschrijven we onze ambitie met betrekking tot het realiseren van deze woningen. We zetten ons in om te zorgen voor 275 woningen geschikt voor ouderen van 2022 t/m 2030 In het Westfriese WoonZorgPact20 is opgenomen dat Drechterland in deze periode zorgt voor 275 woningen voor ouderen. De realisatie kan plaatsvinden in nieuwbouw, herstructurering en d.m.v. ingrepen in de

Bestuursopdracht deelname WoonzorgPact Westfriesland, mei 2024

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

21/39

bestaande woningvoorraad. We hanteren hierbij de definities en aantallen die hierin zijn vastgelegd. De definities zijn volgens de checklist Bouw Advies Toegankelijkheid (BAT). De woningen voor ouderen zijn ingedeeld in een aantal variaties: zorggeschikte woningen (BAT4), geclusterde woningen (minimaal 12 nultredenwoningen + gemeenschappelijke ruimte) en nultredenwoningen (66% BAT1 + 33% BAT3). In Drechterland is de ambitie om 65 zorggeschikte, 60 geclusterde en 150 nultredenwoningen te realiseren. We zetten ons in om deze aantallen in de komende jaren te realiseren. We zorgen voor meer inzicht in geplande nieuwbouw van zorggeschikte en geclusterde woningen In het Westfriese WoonZorgPact zijn afspraken gemaakt over het aantal nultreden-, zorggeschikte en geclusterde woningen dat Drechterland de komende jaren gaat realiseren. Het aantal geplande nultredenwoningen is al goed in zicht. We brengen dit ook voor zorggeschikte en geclusterde woningen in de gemeente in beeld. Daarnaast zorgen we ervoor dat deze woningen expliciet worden opgenomen in woningbouwplannen. We faciliteren langer zelfstandig wonen wanneer dit passend en logisch is bij de situatie We zetten in op zo lang mogelijk veilig en zelfstandig thuis wonen, waarbij zorg waar nodig aan huis wordt geleverd.

Een deel van de mensen kan hier zelf op anticiperen door hun woning aan te passen of door tijdig te denken aan verhuizen naar een beter geschikte woning. Via de Wmo kunnen inwoners ook ondersteuning aanvragen om hun woning passend te maken voor zorg, zoals een douchestoel of een traplift. Samen met zorg- en welzijnsorganisaties zorgen we ervoor dat zorg en ondersteuning effectief en efficiënt worden georganiseerd. Meer bewustwording bij ouderen rondom wonen en zorg en doorstroming We zien een rol voor de gemeente om samen met partners de bewustwording te vergroten bij (aankomende) ouderen over het anticiperen op ouder worden. Daarom zetten we in op een bewustwordingscampagne vanuit de gemeente en/of partners, gericht op huidige en de toekomstige ouderen. We sluiten waar mogelijk aan op de landelijke campagnes. De campagne zal zich richten op twee vraagstukken: 1.

Wat zijn de mogelijkheden en kansen voor ouderen met betrekking tot verhuizen? Hierin richten we ons voornamelijk op de volgende onderwerpen: - ‘langer zelfstandig thuis wonen’ hoeft niet per se in de huidige woning te zijn, maar kan ook juist betekenen dat men doorstroomt naar een meer (zorg)geschikte zelfstandige woning; - de voordelen van tijdig doorstromen naar een passende woning; - (financiële) mogelijkheden om te verhuizen; - begeleiding en ondersteuning bij verhuizing; - interessante woningen en/of woningbouwprojecten in de gemeente (of regio). 2. Wat wordt er van ouderen verwacht met betrekking tot het regelen/organiseren van een passende woning en zorg? Ondanks de toename van het aantal ouderen in Nederland, stuurt het Rijk niet op uitbreiding van verpleeghuisplekken en intramurale zorgplekken. Dit betekent dat ouderen steeds meer op zichzelf zijn aangewezen als het gaat om het vinden van een passende woning en zorg. We willen ouderen hier tijdig over informeren. Woningen geschikt voor ouderen realiseren we zo veel mogelijk rondom voorzieningen Voor ouderen is het extra belangrijk dat zij in de buurt wonen van dagelijkse voorzieningen. Dit stimuleert een actief leven en op deze manier kunnen zij de voorzieningen ook bereiken wanneer zij minder mobiel worden. We streven ernaar om woningen geschikt voor ouderen met name nabij dagelijkse voorzieningen (ca.

400 tot 500 meter rondom de voorzieningen21) te realiseren. Dit uitgangspunt betrekken we al vroeg in het planproces. Aangezien er in Drechterland plannen zijn voor grotere woningbouwontwikkelingen in nieuwe wijken, nemen we bij de inrichting van nieuwe wijken de situering van de nieuwe woningen voor ouderen ten opzichte van de mogelijk nieuw te realiseren voorzieningen mee. Maatwerk bij wonen en zorg voor andere zorgdoelgroepen Wonen en zorg voor andere zorgdoelgroepen is maatwerk. Voor de gehandicaptenzorg geldt dat er komende jaren niet een groei maar met name een verzwaring van de zorg wordt verwacht. Als gemeente blijven we scherp op dat de woonzorglocaties voor deze groepen passend zijn bij de doelgroep. Voor de 21

Platform 31 (2024) - Zorggeschikt wonen voor senioren

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

22/39

GGZ-doelgroep geldt dat het aantal redelijk stabiel zal blijven. De huidige woonzorgvoorzieningen in de gemeente behouden we zoals ze zijn. Nieuwe (kleinschalige) initiatieven voor zorgvoorzieningen beoordelen we per initiatief. We kijken hierbij per initiatief of het passend is bij de locatie en of er vraag is naar het type zorg in de gemeente en/of regio. Samenwerking en (prestatie)afspraken Wonen en Zorg met woningcorporaties en afspraken met zorg- en welzijnspartijen We intensiveren de samenwerking met zorgpartijen, welzijnsorganisaties, woningcorporaties en andere partijen die hier een belangrijke rol in spelen. We zien een meerwaarde in samenwerking om opgaven waar we voor staan gezamenlijk op te pakken. Onze ambities op het gebied van wonen en zorg nemen we mee in de nieuwe versies van de lokale jaarlijkse prestatieafspraken met de woningcorporaties. In de prestatieafspraken 2025-2030 tussen woningcorporaties Het Grootslag en De Woonschakel en de huurdersorganisaties is al een apart hoofdstuk over Wonen en Zorg opgenomen. Daarnaast zijn er op regionaal niveau intentieafspraken gemaakt over wonen en zorg tussen gemeenten, woningcorporaties, huurders/cliëntenorganisaties, zorgorganisaties en zorgverzekeraars/zorgkantoren. Bij het opstellen van de nieuwe lokale prestatieafspraken zijn deze intentieafspraken meegenomen.

We betrekken woningcorporaties en zorg- welzijnspartijen vroegtijdig In nieuwe (gebieds)ontwikkelingen waar (mogelijk) woonzorgeenheden gerealiseerd worden, betrekken we zorgpartijen, woningcorporaties en welzijnspartijen in een vroeg stadium. Hierdoor kunnen we in een vroeg stadium al wensen en aandachtspunten met betrekking tot de te huisvesten doelgroep meenemen. Daarnaast is het ook waardevol dat deze partijen vroegtijdig meedenken over hoe we ontwikkelingen en buurten zo indelen dat dit bijdraagt aan ontmoeting, gezondheid en ‘omkijken naar elkaar’.

3.2.2

Realiseren goed woonzorglandschap

Het creëren van een goed woonzorglandschap is van belang om te zorgen dat doelgroepen, zowel met als zonder behoefte aan zorg, goed kunnen leven en goed oud kunnen worden. Hiervoor zetten we als gemeente in op de volgende zaken. Voldoende woon(zorg)eenheden op de juiste plek Om te zorgen dat ouderen in onze gemeente een geschikte woning kunnen vinden, streven we ernaar om in alle kernen nultredenwoningen te realiseren. Hiermee kunnen ouderen die nog zelfstandig thuis kunnen wonen in iedere kern (blijven) wonen. De zorggeschikte woningen voor ouderen met (zwaardere) zorgvraag concentreren we juist in de kernen met meer voorzieningen en nabij huidige zorgclusters/zorgvoorzieningen, bijvoorbeeld in Hoogkarspel of Venhuizen. Realisatie van deze woningen op deze locaties bevordert efficiëntie van de zorg omdat huidige zorgorganisaties en personeel al in de buurt zijn. Daarnaast zorgt dit ervoor dat ouderen, ondanks hun minder goede mobiliteit, toch zelf naar bepaalde voorzieningen kunnen gaan. Stimuleren sociaal contact en ontmoeting We stimuleren ontmoeting en contact in de kernen om er voor te zorgen dat men elkaar kent en naar elkaar omkijkt. Met de toenemende vergrijzing en de druk op de formele zorg wordt informele zorg en ‘naar elkaar omkijken’ steeds belangrijker.

We stimuleren het realiseren van gezamenlijke ruimtes binnen (woon)zorgcomplexen en ontmoetingsruimtes en/of buurt/wijk/dorpshuizen in de kernen. Hier kan men elkaar informeel ontmoeten door langs te gaan of door activiteiten te organiseren. Momenteel hebben de meeste kernen in de gemeente een buurthuis of locaties die functioneren als een buurthuis. Goed toegankelijke en bereikbare gebouwen en openbare ruimte We zorgen ervoor dat er voldoende woningen gerealiseerd worden die goed toegankelijk en bereikbaar zijn. Hierbij moet bijvoorbeeld aandacht besteed worden aan brede deuren, gelijkvloerse basisvoorzieningen zoals keuken, slaapkamer en badkamer en goede verlichting. Naast de woning is het ook belangrijk dat de openbare ruimte goed toegankelijk is. We zetten in op een openbare ruimte die geschikt is voor voetgangers en voor mensen die minder goed ter been zijn (bijv. geschikt voor lopen met een rollator) en voldoende rustplekken biedt (denk aan bankjes). Ook zorgen we waar mogelijk voor een goede OV-bereikbaarheid van zorglocaties. Daarnaast is het in het kader van het zijn van een dementievriendelijke gemeente het ook

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

23/39

belangrijk om rekening te houden met veiligheid en herkenbaarheid in de woonomgeving. Dit kan bijvoorbeeld door bij routes ‘herkenningspunten’, duidelijke bewegwijzering en goed licht toe te voegen. Voldoende en passende voorzieningen Voor het creëren van leefbare woonkernen die geschikt en aantrekkelijk zijn voor ouderen, andere kwetsbare doelgroepen en inwoners in het algemeen, is het belangrijk dat er voldoende voorzieningen aanwezig zijn. Hierom is ook het huidige en beknopt het toekomstige voorzieningenniveau van de hele gemeente meegenomen in de eerdere woningmarktverkenning. In de woningmarktverkenning komt naar voren dat op basis van het huidige aanbod en de verwachte demografische ontwikkelingen bijna alle voorzieningen in balans zijn. Alleen voor verpleeghuizen, kinderdagverblijven en sportvelden is een toekomstig tekort. Specifiek voor verpleeghuizen is het vanuit landelijk beleid juist de insteek om het aantal verpleeghuisplekken gelijk te houden en niet te laten groeien. Dit onderstreept het belang van zorggeschikte woningen nabij bestaande zorgvoorzieningen, als alternatief voor intramurale zorg. Bij nieuwe woningbouwontwikkelingen nemen we de realisatie van deze voorzieningen mee. Bij grote woningbouwontwikkelingen kan er toch een tekort aan andere voorzieningen ontstaan door de relatief grote toename van de bevolking. Ook hier zijn we scherp op.

Momenteel wordt er onder andere om deze reden specifiek voor de ontwikkeling Hoogkarspel Zuid ook een uitgebreider onderzoek naar de toekomstige behoefte aan voorzieningen uitgevoerd. De aanwezigheid van voorzieningen nemen we altijd integraal mee bij de realisatie van grotere ontwikkelingen. Drechterland is een gemeente met meerdere kernen, waaronder ook kleine kernen. Dit betekent dat niet in alle kernen alle voorzieningen aanwezig zijn. Voorzieningen zoals een supermarkt, drogist en huisarts zijn momenteel voornamelijk geconcentreerd in de grotere kernen zoals Hoogkarpsel en Venhuizen. Idealiter zou in iedere kern de toegang tot deze voorzieningen dichtbij zijn. Dit is echter niet realistisch en de gemeente heeft hier ook niet altijd invloed op. We zetten daarom in op het zoveel mogelijk behouden van voorzieningen in de huidige kernen. Concentratie van de voorzieningen is en blijft hierbij met name in de grotere kernen. Daarnaast stimuleren we initiatieven die toegang tot voorzieningen en producten vergemakkelijken. Denk aan het bezorgen van boodschappen of medicijnen of het organiseren dat inwoners naar een voorziening gebracht kunnen worden.

3.3 •

• • • • • • • •

Wat gaan we hiervoor doen? We zorgen dat alle ouderen, ook met een ondersteunings-/zorgbehoefte, fijn kunnen wonen. We zetten ons in om te zorgen voor 275 woningen geschikt voor ouderen van 2022 tot en met 2030 in Drechterland. Realisatie kan d.m.v. nieuwbouw, herstructurering en ingrepen in bestaande woningvoorraad. Daarnaast zetten we in op de realisatie van ca. 35 intramurale wooneenheden voor verpleging en verzorging. We brengen de nieuwbouwplannen van geclusterde en zorggeschikte woningen beter in beeld en borgen dat deze worden meegenomen in woningbouwprojecten. We faciliteren langer zelfstandig wonen door woningaanpassingen te stimuleren die woningen geschikt maken eventuele mobiliteitsbeperkingen of zorgvragen. Waar nodig dragen we vanuit de Wmo bij aan deze aanpassingen. We organiseren een bewustwordingscampagne gericht op ouderen rondom de vraagstukken wonen en zorg en doorstroming. Hoe deze campagne precies vorm krijgt werken we, in samenspraak met samenwerkingspartners op dit gebied, verder uit. We realiseren woningen geschikt voor ouderen zoveel mogelijk nabij voorzieningen. Bij initiatieven voor specifieke woonzorgdoelgroepen bekijken we per situatie of deze in de gemeente en op de locatie past en of er vraag is naar dit type zorg(voorziening). We werken op het gebied van wonen, zorg en welzijn samen met zorgpartijen, welzijnspartijen en woningcorporaties.

We maken afspraken over de samenwerking en acties op dit gebied. De afspraken met de woningcorporaties leggen we vast in de prestatieafspraken. Bij grote nieuwe gebiedsontwikkelingen betrekken we corporaties en zorg- en welzijnspartijen vroegtijdig. We stimuleren het behouden en creëren van een goed woonzorglandschap. Dit doen we door in te zetten op de volgende punten: realiseren voldoende woonzorgeenheden op de juist plek; stimuleren sociaal contact en ontmoeting; goede bereikbaarheid en toegankelijkheid van gebouwen en de openbare ruimte; realiseren en behouden voldoende en passende voorzieningen.

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

24/39

4 Huisvesting aandachtsgroepen

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

25/39

4.1

Analyse huidige situatie en opgaven

In het nationale programma ‘Een Thuis voor Iedereen’ en de uitwerking in de Wet Versterking Regie op de Volkshuisvesting is veel aandacht voor aandachtsgroepen. Het gaat hierbij om de volgende groepen: (dreigend) dak- en thuisloze personen, personen die uitstromen uit een intramurale instelling, statushouders22, mensen met sociale of medische urgentie, studenten, woonwagenbewoners, arbeidsmigranten en expats. Studentenhuisvesting is in Drechterland niet aan de orde omdat er geen hogere school of universiteit in de gemeente is. Wel zijn er studenten uit Drechterland die in een andere stad studeren, maar behoefte hebben aan betaalbare woonruimte in de eigen gemeente. Deze behoefte nemen we mee in de bredere opgave voor betaalbare woonruimte voor jongeren. De huisvesting van aandachtsgroepen in Drechterland gaat in het algemeen goed. Wel loopt deze huisvesting (op regionaal niveau) steeds meer vast en is dit de komende jaren een belangrijk aandachtspunt. Ten eerste omdat het aantal huishoudens in deze groepen groeit. Dit zorgt voor een druk op de vrijkomende sociale huurwoningen. Ten tweede vanwege het belang van een goede plaatsing/landing van individuele huishoudens in de wijk/buurt. Een goede plaatsing van huishoudens vraagt maatwerk en afspraken met en tussen corporaties en welzijns-/zorgpartners over de huisvesting en ondersteuning.

Kwetsbare doelgroepen Voor kwetsbare inwoners zoals mensen die uitstromen uit de maatschappelijke opvang, beschermd wonen (MO/BW), jeugdzorg of dak- en thuisloze mensen is het extra belangrijk dat ze op een plek komen te wonen die hen ondersteunt (opnieuw) zelfstandig te wonen en waar eventuele ondersteuning beschikbaar is. Wanneer deze groepen uitstromen uit een zorginstelling zijn zij aangewezen op de reguliere woningvoorraad. Voor de uitstroom MO/BW en jeugdzorg werken we momenteel volgens de Uitstroomregeling23. De verwachting is dat in Drechterland de komende jaren ca. 9 woningen per jaar nodig zijn voor mensen die uitstromen uit de maatschappelijke opvang of beschermd wonen (MO/BW). Andere woningzoekenden in de regio Westfriesland die met spoed op zoek zijn naar een woning kunnen onder voorwaarden direct een sociale huurwoning toegewezen krijgen. Deze afspraken zijn vastgelegd in de Regionale Urgentieverordening24. De komende jaren zijn hiervoor in Drechterland naar verwachting jaarlijks zo’n 5-10 woningen nodig. Voor statushouders geldt dat gemeenten verplicht zijn om passende woonruimte aan te bieden op basis van de Huisvestingswet 2014. Ieder half jaar ontvangen gemeenten vanuit het Rijk hiervoor een taakstelling. De woningcorporatie huisvest de statushouders.

Op basis van eerdere taakstellingen zijn er naar verwachting de komende jaren zo’n 20-23 woningen per jaar voor statushouders nodig. Arbeidsmigranten In Westfriesland werken in verschillende bedrijven arbeidsmigranten. De huisvesting van arbeidsmigranten verspreidt zich over alle gemeenten in de regio en kan kwalitatief soms beter. De realisatie van vergunde logiesplekken bij agrarische bedrijven is over het algemeen kwalitatief wel op orde. Met name wanneer huisvesting in reguliere woonwijken plaatsvindt via onderverhuur en zonder vergunning, is vaak sprake van slechte omstandigheden voor de arbeidsmigranten. Daarnaast kan dit ook voor overlast voor buurtbewoners zorgen. Ook leidt de vraag naar logiesplekken tot concurrentie met andere woningzoekenden in een al krappe woningmarkt. Naar schatting zijn er in Drechterland de komende jaren zo’n 25-30 woningen per jaar nodig voor arbeidsmigranten. Woonwagenbewoners Een andere specifieke aandachtsgroep is de woonwagenbewoners. Sinds 2018 moeten gemeenten beleid opstellen voor woonwagenstandsplaatsen naar gelang de behoefte aan standplaatsen in de gemeente. Momenteel zijn er in Drechterland twee woonwagenstandplaatsen. Recent is een onderzoek uitgevoerd naar de behoefte aan woonwagenstandplaatsen in de gemeente. Hierin komt naar voren dat er in 2025 vraag is naar twee extra woonwagenstandplaatsen in de gemeente.

In het regeerprogramma uit 2024 is opgenomen dat statushouders hun urgente status verliezen. Wanneer dit concreet wordt bepalen we samen met corporaties en regiogemeenten hoe we zonder urgentie invulling geven aan deze opgave. 23 Samenwerkingsovereenkomst Uitstroomregeling Bijzondere Doelgroepen Westfriesland 24 Regionale Urgentieverordening Huisvestingswet Westfriesland gemeente Hoorn 2023

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

26/39

Samengevat: woningvraag kwetsbare doelgroepen In onderstaande tabel is de vraag naar woningen voor kwetsbare doelgroepen weergegeven. Tabel 2: Jaarlijkse indicatieve woningvraag per doelgroep Doelgroep25 Indicatie woningvraag per jaar Statushouders 20 tot 23 Uitstroom MO-BW

Mensen met een sociale of medische urgentie Arbeidsmigranten Totaal

5 tot 10 25 tot 30 59 tot 72

Gebaseerd op Taakstellingen afgelopen jaren Uitstroomregeling Bijzondere Doelgroepen Westfriesland (2021) Jaarverslag De Woonschakel en Het Grootslag Decisio (2021)

Bronnen: Jaarverslag De Woonschakel & Het Grootslag, Taakstellingen Rijk, Informatie over Uitstroomregeling Bijzondere Doelgroepen WF (2021) ,Decisio (2021)

4.2

Onze ambities

We zorgen voor voldoende en passende huisvesting voor aandachtsgroepen en maken hierover afspraken met de regiogemeenten en woningcorporaties We vinden het van belang dat alle inwoners een woonplek in Drechterland vinden, ook de verschillende aandachtsgroepen. We bespreken dit thema met woningcorporaties en leggen afspraken en beschikbare woningaantallen en percentages voor de aandachtsgroepen vast in de prestatieafspraken. Onze ambities per doelgroep zijn als volgt: • •

We voldoen jaarlijks aan de taakstelling voor het huisvesten van statushouders. Naar verwachting zijn hier jaarlijks zo’n 20-23 woningen voor nodig. We zorgen voor voldoende huisvesting van kwetsbare doelgroepen. o Voor de uitstroom MO/BW, jeugdzorg en andere doelgroepen die met spoed een woning nodig hebben blijven we gebruik maken van de regionale Uitstroomregeling en Urgentieverordening. We zetten ons in om als gemeente bij te dragen aan de benodigde woningen en voorzieningen die hiervoor in de regio nodig zijn. Naar verwachting zijn hier jaarlijks zo’n 9 woningen voor nodig. o Voor psychisch kwetsbare inwoners sluiten we aan bij de doelen en kaders die zijn geformuleerd in de ‘Toekomstvisie voor (psychisch) kwetsbare inwoners van de regio Westfriesland 2024-2028’, die in 2024 is vastgesteld.

We maken jaarlijks afspraken over het aantal beschikbare en benodigde woningen per doelgroep per jaar. Deze afspraken leggen we vast in de jaarschijf van de prestatieafspraken met de woningcorporatie. Wanneer het huisvesten van de aandachtsgroepen leidt tot uitdagingen, bespreken we met de corporatie wat er nodig is om iedereen toch een plek te bieden. We zetten in op voldoende passende huisvesting voor arbeidsmigranten Zorgen voor voldoende en passende huisvesting voor arbeidsmigranten is een gezamenlijke opgave van de gemeente en de regio. Hiervoor is het belangrijk om in kaart te brengen welke grotere bedrijven arbeidsmigranten in dienst hebben. Deze bedrijven spreken we aan op hun verantwoordelijkheid om te zorgen voor adequate huisvesting. De inzet op voldoende huisvesting gaat via twee sporen: •

Arbeidsmigranten lager geschoold werk/seizoenswerk: Voor de huisvesting van arbeidsmigranten die met name lager geschoold werk en/of seizoensarbeid uitvoeren, gaan we in gesprek met bedrijven. Het realiseren van voldoende en passende huisvesting voor arbeidsmigranten die voor korte of middellange termijn (maximaal een jaar) in Drechterland zijn, is in de basis de verantwoordelijkheid van de werkgever. In sommige gevallen kan verblijf op de bedrijfslocatie wenselijk zijn. Dit gaat dan om tijdelijke logiesfuncties (verblijf van enkele weken tot zes maanden of één jaar) en niet om woonfuncties. Wanneer arbeidsmigranten langer in Nederland zijn, biedt de reguliere sociale huurvoorraad ruimte voor arbeidsmigranten met een beperkt inkomen.

Woonbehoefte woonwagenbewoners is hierin niet meegenomen omdat dit gaat om een specifieke woonvorm en een relatief klein aantal.

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

27/39

•

Arbeidsmigranten hoger geschoold werk (Expats): Expats die voor langere tijd in Drechterland blijven, beschouwen we als regulier woningzoekenden. Vaak gaat dit om relatief hoger betaalde banen waarmee de werknemers kunnen reageren op het reguliere aanbod huur- en koopwoningen. Het realiseren van middenhuurwoningen in de nieuwbouw kan voor deze doelgroep interessant zijn, met name aan het begin van hun (woon)carrière in Drechterland.

We stellen beleid op voor de huisvesting van woonwagenbewoners Uit het recent uitgevoerde onderzoek naar woonwagenstandplaatsen komt een behoefte van twee extra woonwagenstandplaatsen naar voren. We stellen beleid op over hoe de gemeente omgaat met het realiseren van woonwagenstandplaatsen. We zorgen voor een veilige, eerlijke en goede huursituatie van huurders in de gemeente In de Wet goed verhuurderschap en Wet betaalbare huur staan regels waar een verhuurder zich aan moet houden. Wij vinden het belangrijk dat verhuurders in onze gemeente zich aan de regels houden. Dit zorgt voor een veilige, eerlijke en goede huursituatie voor huurders in Drechterland. Hierom hebben we een meldpunt beschikbaar op onze website. Huurders kunnen hier terecht wanneer de verhuurder niet aan de regels van de Wet goed verhuurderschap of Wet betaalbare huur voldoet en/of wanneer er problemen zijn met de verhuurder.

4.3 •

• •

Wat gaan we hiervoor doen? We werken samen met corporaties en regiogemeenten om te zorgen dat aandachtsgroepen een goede plek vinden. In totaal zijn er naar verwachting jaarlijks tussen de 59 en 72 woningen in Drechterland nodig voor deze groepen. Wij vinden het belangrijk hierin onze verantwoordelijkheid te nemen. Tegelijkertijd zijn er ook regionale opgaven waar we als regio gezamenlijk voor oplossingen moeten zorgen. Het toevoegen van extra sociale huurwoningen is hier een belangrijk onderdeel van. In prestatieafspraken maken we concreet hoe we de opgave m.b.t. huisvesting van aandachtgroepen op lokaal niveau invullen. We stellen beleid op over hoe de gemeente omgaat met het realiseren van woonwagenstandplaatsen. We behandelen meldingen van huurders m.b.t. de Wet goed verhuurderschap en Wet betaalbare huur die binnenkomen via het meldpunt op de website. We monitoren hoeveel en wat voor meldingen er binnenkomen en we handelen hiernaar wanneer dit nodig is.

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

28/39

5 Leefbaarheid, duurzaamheid en klimaat

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

29/39

5.1

Analyse huidige situatie en opgaven

5.1.1

Leefbaarheid

Het creëren van een aangename, leefbare en toekomstbestendige woonomgeving is essentieel zodat iedereen prettig kan wonen in Drechterland. De leefbaarheid wordt door veel inwoners als goed ervaren. Uit de enquête blijkt dat inwoners onder andere de rust en de ruimte, de sfeer en het karakter en de sociale contacten die ze hebben in de gemeente waarderen. Veel mensen willen dan ook bij een verhuizing in Drechterland blijven. Er zijn ook uitdagingen. Zo wordt aangegeven dat bepaalde kernen relatief weinig voorzieningen hebben en dat de OV-bereikbaarheid beter kan. Dit laatste zorgt in de toekomst voor uitdagingen met betrekking tot het leefbaar en vitaal houden van de kernen. De vergrijzing in de gemeente speelt hierbij een rol. Voor een levendige gemeenschap is het belangrijk dat er voldoende jonge inwoners zijn om scholen, verenigingen en andere voorzieningen in leven te houden. Er wordt gewerkt aan de planvorming van een nieuwe wijk in de gemeente: Hoogkarspel Zuid. De realisatie van deze wijk brengt ook aandachtspunten met betrekking tot leefbaarheid met zich mee. Dit geldt zowel voor de leefbaarheid in de nieuwe wijk zelf (hoe realiseren we voldoende voorzieningen en hoe zorgen we voor sociale cohesie in een geheel nieuwe wijk?) als in de bestaande kernen (hoe zorgen we dat hier ook de leefbaarheid op peil blijft?).

Dit vereist aandacht voor de beoogde doelgroepen in de nieuwe wijk, voorzieningen in de wijk zelf en de huidige behoeften van de bestaande wijken en kernen.

5.1.2

Duurzaamheid en klimaat

Eén van de opgaven op het gebied van duurzaamheid en klimaat voor de komende jaren is het verduurzamen van de woningvoorraad. Dit geldt voor zowel woningen van de woningcorporaties als particuliere woningen. In het Pact van Westfriesland is de ambitie opgenomen om in 2040 energieneutraal te zijn. Een van de onderdelen hiervan is het aardgasvrij maken van woningen. De ambities en acties voor de transitie naar aardgasvrije gebouwen zijn vastgelegd in de ‘Transitievisie Warmte SED’. Het gaat in de drie gemeenten in totaal om 26.000 gebouwen die van het aardgas moeten. In 2026 wordt een nieuw Warmteprogramma opgesteld. Hierin geven we aan hoe en wanneer we als gemeente aardgasvrij willen worden. Daarnaast geven we aan welke wijken we het eerst aardgasvrij willen maken en welke techniek hiervoor het meest geschikt lijkt. In Drechterland worden in zowel de particuliere woningvoorraad als in de corporatievoorraad goede stappen gezet als het gaat om het aardgasvrij maken van de woningen. Ook in de verdere verduurzaming van woningen zijn stappen gezet. Denk bijvoorbeeld aan het zorgen voor dubbelglas of aan isoleren van woningen, onder andere door middel van het Nationaal Isolatie Programma (NIP). De corporaties hebben de afgelopen jaren veel woningen verduurzaamd.

Beide woningcorporaties hebben relatief weinig sociale huurwoningen meer met een D-E-F-G-label en hebben momenteel al een gemiddeld energielabel A voor hun woningbezit. Daarnaast wordt de komende jaren invulling gegeven aan het aardgasvrij maken van woningen. Ook particuliere eigenaren worden onderworpen aan verduurzamingsinitiatieven, ondersteund door programma’s en subsidies van het Rijk, de provincie en de gemeente. Naast het verduurzamen van de bestaande woningen, speelt duurzaamheid ook een belangrijke rol bij de bouw van nieuwe woningen, het creëren van klimaat adaptieve wijken en de opwek van duurzame energie.

5.1.3

Vitale kernen

Drechterland is een landelijke gemeente met zowel grotere als kleinere kernen. Een van de uitdagingen is om de leefbaarheid in alle kernen op peil te houden. Het zorgen voor juiste en passende woningen per kern speelt hierin een belangrijke rol. De kernen hebben allen hun eigen kenmerken en karakteristieken. Dit vertaalt zich ook in verschillende aandachtspunten en ambities per kern met betrekking tot wonen (en zorg). In onderstaande tabel gaan we kort in op een aantal kenmerken en aandachtspunten per kern.

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

30/39

Tabel 3: Gegevens, kernmerken en ontwikkelingen en ambities per kern (Bron: CBS Cijfers of de kaart, 2025)

Kern & gegevens

Kernmerken per kern

Ontwikkelingen en ambities kern

Hoogkarspel

Grootste kern in de gemeente. Veel basisvoorzieningen: zowel dagelijkse als zorgvoorzieningen. Relatief veel corporatiewoningen (25%). Goede OV-bereikbaarheid (NSintercitystation). Recreatie & toerisme en bedrijvigheid.

Kleinere kern tussen Hoogkarspel en Hoorn. Matige OV-bereikbaarheid. Aandeel corporatiewoningen (18%) iets lager dan gemiddeld in de gemeente.

8.595 inwoners 3.700 woningen WOZ waarde (€378.000) lager dan gem. gemeente Aandeel ouderen vergelijkbaar met gem. gemeente

Westwoud

1.830 inwoners 750 woningen WOZ waarde (€378.000) vergelijkbaar met gem. gemeente Aandeel ouderen iets lager dan gem. gemeente

Oosterblokker -

1.565 inwoners 620 woningen WOZ waarde (€454.000) hoger dan gem. gemeente

Aandeel ouderen lager dan gem. gemeente

Lintdorp gelegen grenzend aan. Matige OV-bereikbaarheid. Aandeel corporatiewoningen relatief laag (14%).

Venhuizen & Hem 5.920 inwoners 2.465 woningen WOZ waarde (€388.500) lager dan gem. gemeente

Aandeel ouderen gelijk aan gem. gemeente

Wijdenes & Oosterleek

1.620 inwoners 690 woningen WOZ waarde (€467.000) hoger dan gem. gemeente

Aandeel ouderen vergelijkbaar met gem. gemeente

Venhuizen is qua aantal inwoners de tweede kern in de gemeente. Hem ligt aan Venhuizen vast. Basisvoorzieningen zoals supermarkt en huisarts aanwezig. OV-bereikbaarheid is redelijk. Busverbinding naar Hoogkarspel en Hoorn aanwezig (ca. 30 min). Aandeel corporatiewoningen vergelijkbaar gemiddelde (19%).

Twee landelijke dorpen die beide vrij afgelegen en in het zuiden van de gemeente liggen. OV-bereikbaarheid is redelijk. Busverbinding naar Hoogkarspel en Hoorn aanwezig (tussen 1525 minuten). Aandeel corporatiewoningen lager dan gemiddeld (13%).

Landelijk dorp gelegen in het zuiden van de gemeente en nabij de stad Hoorn. OV-bereikbaarheid is redelijk. Bus naar Hoorn (ca. 15 minuten). Aandeel corporatiewoningen lager dan gemiddeld (6%).

Grootschalige ontwikkeling Hoogkarspel-Zuid. Realiseren gemengd woonprogramma, met specifieke aandacht voor senioren, starters en éénpersoonshuishoudens. Woningbouw in diverse segmenten. Mogelijkheden tot aantrekken woningzoekenden van buiten de gemeente en regio, waaronder (jonge) gezinnen die bijdragen aan de vitaliteit van Drechterland. Voorzieningenkern, ook voor andere kernen in de gemeente. Goede locatie voor woningen die geschikt zijn voor ouderen (zowel zelfstandig als minder zelfstandig) en zorggeschikte woningen. Deze woningen worden bij voorkeur nabij huidige zorgvoorzieningen gerealiseerd. Mogelijkheid voor kleinschalige nieuwbouw, met name om in lokale behoefte te voorzien. Woningbouw in diverse segmenten. Geschikt voor woningen voor vitale ouderen, met name rond de dorpskern. In mindere mate geschikt voor iets minder zelfredzame ouderen. Sterke sociale samenhang biedt hiervoor wel mogelijkheden. Minder geschikt voor ouderen met een (zwaardere) zorgbehoefte.

Mogelijkheid voor kleinschalige nieuwbouw, met name om in lokale behoefte te voorzien. Woningbouw in diverse segmenten. Geschikt voor woningen voor vitale ouderen. In mindere mate geschikt voor iets minder zelfredzame ouderen. Sterke sociale samenhang en de ligging nabij Hoorn met veel voorzieningen biedt hiervoor wel mogelijkheden. Minder geschikt voor ouderen met een (zwaardere) zorgbehoefte. In Venhuizen worden ca. 250 woningen in verschillende typen en segmenten gerealiseerd in het plan Venhuizen CentrumWest gerealiseerd. Eerste oplevering naar verwachting 2027. Realiseren voldoende woningen voor senioren, starters en éénpersoonshuishoudens. Voorzieningenkern, ook voor andere kernen in de gemeente. Goede locatie voor woningen die geschikt zijn voor ouderen (zowel vitaal als minder zelfredzaam) en zorggeschikte woningen. Deze woningen worden bij voorkeur nabij huidige zorgvoorzieningen gerealiseerd. Mogelijkheid voor kleinschalige nieuwbouw, met name om in lokale behoefte te voorzien. Woningbouw in diverse segmenten. Geschikt voor woningen voor vitale ouderen. In mindere mate geschikt voor iets minder zelfredzame ouderen. Sterke sociale samenhang en redelijk OV-bereikbaarheid van Hoorn en Hoogkarspel met veel voorzieningen biedt hiervoor wel mogelijkheden. Minder geschikt voor ouderen met een (zwaardere) zorgbehoefte.

Schellinkhout -

865 inwoners 380 woningen WOZ waarde (€497.000) hoger dan gem. gemeente Aandeel ouderen hoger dan gem. gemeente

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

31/39

5.2

Onze ambities

We streven naar kernen met een diversiteit aan woningtypen en bewoners om zo de leefbaarheid te behouden of bevorderen Bij nieuwbouwontwikkelingen zorgen we dat de samenstelling van de woningen en bevolking divers en in balans is. Hierbij denken we na over een goede verdeling van sociale huurwoningen in een buurt of wijk. Dit doen we in overleg met de woningcorporaties en eventueel met zorgpartijen. Bij grotere nieuwbouwprojecten nemen we voldoende voorzieningen en groen integraal in de planvorming mee Bij het realiseren van grotere woningenbouwprojecten hebben we aandacht voor factoren die een woonomgeving prettig maken, voor nu en in de toekomst. Denk aan het realiseren van voorzieningen (zorg, onderwijs, supermarkt), ruimte voor ontmoeting en groen. Tijdens het planvormingsproces bekijken we of en op welke plekken de voorzieningen het best gerealiseerd kunnen worden. Een aandachtspunt is dat de voorzieningen niet concurreren met bestaande winkelgebieden, zoals het centrum van Hoogkarspel. Daarnaast zetten in op de kwaliteit van de nieuwe buurten door een variatie van verschillende woningtypen en segmenten, een groene inrichting van de openbare ruimte met voldoende ruimte voor ontmoeting en ontspanning. We gaan door met de verduurzaming van de huidige woningvoorraad Samen met de woningcorporatie zetten we ons verder in voor een duurzame sociale huurvoorraad.

Daarnaast blijven we de verduurzaming van woningen met een particuliere eigenaar met een slecht energielabel stimuleren, bijvoorbeeld door middel van energiecoaches die advies geven over energiebesparende maatregelen en subsidies vanuit het Rijk, de provincie en de gemeente. Daarnaast stimuleren we het aardgasvrij maken van woningen/woongebieden. Hiervoor stellen we wijkuitvoeringsplannen op. We zorgen voor duurzame en klimaat adaptieve openbare ruimte en nieuwbouw In 2050 dient Nederland klimaatbestendig en waterrobuust te zijn ingericht. Drechterland heeft de ambitie om mee te groeien met klimaatverandering. Hiervoor hebben we als gemeente – samen met de andere Westfriese gemeenten – een gezamenlijke ambitie voor klimaatadaptatie vastgesteld26. Bij woningbouwontwikkelingen doen we tijdig onderzoek naar risico’s op het gebied van duurzaamheid en klimaatadaptatie. Dit thema nemen we integraal mee in de planontwikkeling. Daarnaast zorgen we bij realisatie van nieuwe woningen voor klimaatbestendige en toekomstbestendige nieuwbouw. We volgen hierbij de afspraken uit de ‘Intentieovereenkomst Klimaatbestendige Nieuwbouw (MRA)’ 27 en de afspraken in het ‘Convenant Toekomstbestendig Bouwen’ 28. Bij nieuwbouw besteden we ook aandacht aan voorzieningen in en rondom de woningen om woningen geschikt maken voor toekomstige oplossingen binnen de energietransitie (bijvoorbeeld bodemwarmte).

We onderzoeken mogelijkheden voor collectieve energievoorziening bij grotere nieuwe woningbouwontwikkelingen De problematiek op het elektriciteitsnetwerk (netcongestie) maakt dat inzet van elektriciteit voor het verwarmen van woningen en gebouwen niet de voorkeur heeft dan wel beperkt moet worden. De inzet van restwarmte of warmtebronnen zoals aardwarmte of aquathermie bronnen kunnen goede alternatieven zijn. Bij het realiseren van nieuwe woningbouwprojecten en grootschalige renovaties onderzoeken we de mogelijkheden om met een collectieve voorziening de stap naar aardgasvrij te maken. We zetten ons in voor woningen die bijdragen aan het behouden van vitale en leefbare kernen De kernen in Drechterland hebben allen verschillende behoeften als het gaat om het aantal en typen te realiseren woningen in de (nabije) toekomst. Naar verwachting zal een groot deel van de te realiseren woningen in de kern Hoogkarspel komen. Ondanks dat zetten we ons ook in voor nieuwbouw in de kleinere kernen. Hierbij kijken we met name naar de behoefte van de inwoners om te bouwen voor de lokale behoefte. Tegelijkertijd houden we rekening met wat er realistische en logisch is op basis van de omvang, kenmerken en karakteristieken van de kernen.

Vastgesteld in maart 2021 Intentieovereenkomst Klimaatbestendige Nieuwbouw ondertekend door regio Westfriesland in maart 2022 28 Convenant Toekomstbestendig Bouwen ondertekend door Regio Westfriesland in november 2023 27

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

32/39

5.3 • • • •

• • •

Wat gaan we hiervoor doen? Bij realisatie van nieuwe woningbouwprojecten zetten we actief in op realiseren van diverse wijken wat betreft woningtypen, woningsegmenten en bevolking. Bij grotere nieuwbouwprojecten nemen we voldoende voorzieningen en groen integraal in de planvorming mee. Voor deze nieuwbouwprojecten voeren we een onderzoek uit naar de behoefte aan (maatschappelijke) voorzieningen en de kansen om hierin te voorzien. We gaan door met de verduurzaming van de huidige woningvoorraad. Onder andere door inzet van energiecoaches en het benutten van subsidies. We stellen een Warmteprogramma op. Hierin geven we aan hoe en wanneer we als gemeente aardgasvrij willen worden. Daarnaast geven we aan welke wijken we het eerst aardgasvrij willen maken en welke techniek hiervoor het meest geschikt lijkt. Als onderdeel van het Warmteprogramma stellen we wijkuitvoeringsplannen op. Hierin geven we aan hoe en wanneer we als gemeente een wijk aardgasvrij maken. Bij nieuwbouw volgen we de ambities op het gebied van klimaatadaptatie en Toekomstbestendig bouwen volgens de ‘Intentieovereenkomst Klimaatbestendige Nieuwbouw (MRA)’ en de afspraken in het ‘Convenant Toekomstbestendig Bouwen’. We onderzoeken mogelijkheden voor collectieve energievoorziening bij nieuwe woningbouwprojecten.

We zetten in op nieuwbouw in de kernen die aansluit bij de lokale behoefte en bijdraagt aan de leefbaarheid van kernen.

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

33/39

Bijlage 1: Uitvoeringsagenda Woonprogramma Drechterland 2026-2030 Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

34/39

Uitvoeringsagenda Woonprogramma Drechterland 2026 - 2030 Dit woonprogramma geeft de opgaven en ambities op het gebied van wonen in Drechterland. De komende jaren zijn verschillende acties nodig om de ambities waar te maken. Deze uitvoeringsagenda biedt een overzicht van de acties per thema. 1. 2. 3. 4. 5.

Zorgen voor voldoende en passende woningen voor de toekomst Betaalbaarheid en beschikbaarheid van woningen Wonen en Zorg voor ouderen Passende huisvesting aandachtsgroepen Leefbaarheid, duurzaamheid en klimaat

Thema 1 Zorgen voor voldoende en passende woningen voor de toekomst Nummer

Actie

Planning

Betrokken partijen

1.1

We bouwen minimaal 1.000 woningen tot en met 2030. Na 2030 zetten we de nieuwbouw door. We zetten in op een gevarieerd woningbouwprogramma, met de nadruk op starters, doorstroming van ouderen en aandacht voor leefbaarheid in onze kernen. Hierbij richten we ons op grote maar ook op kleine en middelgrote projecten in verschillende kernen. We maken hiervoor afspraken met ontwikkelende partijen en corporaties.

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie, ontwikkelaars

1.2

We leggen de focus op (versnelde) realisatie van de huidige woningbouwplannen en blijven scherp op het inzetten en benutten van instrumenten die bijdragen aan voortgang/versnelling grote woningbouwprojecten: benutten (rijks)subsidies, intensieve samenwerking met ontwikkelaars gedurende het hele planproces en afspraken over start bouw.

2026-2030

Gemeente

1.3

We zetten in op het beter benutten van de bestaande woningvoorraad. Recent zijn beleidsregels voor generatiewonen en woningsplitsing vastgesteld door het college. We benutten deze mogelijkheden zo optimaal mogelijk en monitoren de werking en efficiëntie hiervan.

2026-2030

Gemeente (we betrekken ook de woningcorporatie)

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

35/39

Thema 2 Betaalbaarheid en beschikbaarheid van woningen Nummer

Actie

Planning

Betrokken partijen

2.1

Bij nieuwe woningbouwprojecten passen we de differentiatietabel met betrekking tot betaalbaarheid toe, waarin de betaalbaarheid van woningen is vastgelegd. Bij bestaande woningbouwprojecten zetten we ons in om zoveel mogelijk bij dit kader aan te sluiten. Hierbij blijft de aansluiting op het realiseren van 2/3e betaalbaar het uitgangspunt.

2026-2030

Gemeente (en regiogemeenten)

2.2

We realiseren woningen met een goede kwaliteit en hanteren hiervoor minimale oppervlakten per prijssegment.

2023-2030

Gemeente, woningcorporatie, ontwikkelaars

2.3

We verkennen de mogelijkheden en de werking in de praktijk van een vereveningsfonds voor sociale huurwoningen.

2026/2027

Gemeente

2.4

We continueren de starterslening voor woningen via het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn).

2026-2030

Gemeente

2.5

Waar nuttig en mogelijk continueren we het gebruik van een antispeculatiebeding, zelfbewoningsplicht en instandhoudingstermijn voor sociale- en middenhuurwoningen. Daarnaast stellen wij kaders/(beleids)regels op om het gebruiken van de instrumenten te bevorderen en de vergemakkelijken. Ook stimuleren we, waar nuttig en mogelijk, het gebruik van het Nationaal Fonds Betaalbare Koopwoningen. Dit nemen we mee in gesprekken met ontwikkelaars.

2026-2030

Gemeente

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

36/39

Thema 3 Wonen en zorg voor ouderen Nummer

Actie

3.1

We zorgen dat alle ouderen, ook met een ondersteunings-/zorgbehoefte, fijn kunnen wonen. We zetten ons in om te zorgen voor 275 woningen geschikt voor ouderen van 2022 tot en met 2030 in Drechterland. Realisatie kan d.m.v. nieuwbouw, herstructurering en ingrepen in bestaande woningvoorraad. Daarnaast zetten we in op de realisatie van ca. 35 intramurale wooneenheden voor verpleging en verzorging. We brengen de nieuwbouwplannen van geclusterde en zorggeschikte woningen beter in beeld en borgen dat deze worden meegenomen in woningbouwprojecten. We faciliteren langer zelfstandig wonen door woningaanpassingen te stimuleren die woningen geschikt maken eventuele mobiliteitsbeperkingen of zorgvragen. Waar nodig dragen we vanuit de Wmo bij aan deze aanpassingen. We organiseren een bewustwordingscampagne gericht op ouderen rondom de vraagstukken wonen en zorg en doorstroming. Hoe deze campagne precies vorm krijgt werken we, in samenspraak met samenwerkingspartners op dit gebied, verder uit. Bij initiatieven voor specifieke woonzorgdoelgroepen bekijken we per situatie of deze in de gemeente en op de locatie past en of er vraag is naar deze het type zorg(voorziening). We werken op het gebied van wonen, zorg en welzijn samen met zorgpartijen, welzijspartijen en woningcorporaties. We maken afspraken over de samenwerking en acties op dit gebied.

De afspraken met de woningcorporaties leggen we vast in de prestatieafspraken. Bij nieuwe ontwikkelingen betrekken we corporaties en zorg- en welzijnspartijen vroegtijdig. We stimuleren het behouden en creëren van een goed woonzorglandschap. Dit doen we door in te zetten op de volgende punten: Realiseren voldoende woonzorgeenheden op de juist plek; stimuleren sociaal contact en ontmoeting; goede bereikbaarheid en toegankelijkheid van gebouwen en de openbare ruimte; realiseren voldoende en passende voorzieningen.

3.2

3.3

3.4

3.6

3.7

3.8 3.9

Planning

Betrokken partijen

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie, zorg/welzijnspartijen

2026

Gemeente

2026-2030

Gemeente

2026-2027

Gemeente

2026-2030

Gemeente

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie, zorg/welzijnspartijen

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie, zorg/welzijnspartijen Gemeente

2026-2030

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

37/39

Thema 4 Huisvesting aandachtsgroepen Nummer

Actie

Planning

Betrokken partijen

4.1

We werken samen met corporaties en regiogemeenten om te zorgen dat aandachtsgroepen een goede plek vinden. In totaal zijn er naar verwachting jaarlijks tussen de 59 en 72 woningen in Drechterland nodig voor deze groepen. Wij vinden het belangrijk hierin onze verantwoordelijkheid te nemen. Tegelijkertijd zijn er ook regionale opgaven waar we als regio gezamenlijk voor oplossingen moeten zorgen. Het toevoegen van extra sociale huurwoningen is hier een belangrijk onderdeel van. In prestatieafspraken maken we concreet hoe we de opgave m.b.t. huisvesting van aandachtgroepen op lokaal niveau invullen.

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie, zorg/welzijnspartijen, regiogemeenten

4.2

We stellen beleid op over hoe de gemeente omgaat met het realiseren van woonwagenstandplaatsen.

2026/2027

Gemeente

4.3

We behandelen meldingen van huurders m.b.t. de Wet goed Verhuurderschap en Wet Betaalbare huur die binnenkomen via het meldpunt op de website. We monitoren hoe veel en wat voor meldingen er binnenkomen en we handelen hiernaar wanneer dit nodig is.

2026-2030

Gemeente

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

38/39

Thema 5 Leefbaarheid, duurzaamheid en klimaat Nummer

Actie

Planning

Betrokken partijen

5.1

Bij realisatie van nieuwe woningbouwprojecten zetten we actief in op realiseren van diverse wijken wat betreft woningtypen, woningsegmenten en bevolking.

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie, ontwikkelaars

5.2

Bij grotere nieuwbouwprojecten nemen we voorzieningen en groene integraal in de planvorming mee. Voor deze nieuwbouwprojecten voeren we een onderzoek uit naar de behoefte aan (maatschappelijke) voorzieningen en de kansen om hierin te voorzien.

2026-2030

Gemeente

5.3

We gaan door met de verduurzaming van de huidige woningvoorraad. Onder andere door inzet van energiecoaches en het benutten van subsidies.

2026-2030

Gemeente, woningcorporatie

5.4

We stellen een Warmteprogramma op. Hierin geven we aan hoe en wanneer we als gemeente aardgasvrij willen worden. Daarnaast geven we aan welke wijken we het eerst aardgasvrij willen maken en welke techniek hiervoor het meest geschikt lijkt. Als onderdeel van het Warmteprogramma stellen we wijkuitvoeringsplannen op. Hierin geven we aan hoe en wanneer we als gemeente een wijk aardgasvrij maken.

2026-2030

Gemeente

5.5

Bij nieuwbouw volgen we de ambities op het gebied van klimaatadaptatie en Toekomstbestendig bouwen volgens de ‘Intentieovereenkomst Klimaatbestendige Nieuwbouw (MRA)’ en de afspraken in het ‘Convenant Toekomstbestendig Bouwen’.

2026-2030

Gemeente, ontwikkelaars

5.6

We onderzoeken mogelijkheden voor collectieve energievoorziening bij nieuwe woningbouwprojecten.

2026-2030

Gemeente

5.7

We zetten in op nieuwbouw in de kernen die aansluit bij de lokale behoefte en bijdraagt aan de leefbaarheid van kernen.

2026-2030

Gemeente

Sweco | Business unit Stedelijke Planning Rapport Woonprogramma Drechterland, gemeente Drechterland Projectnummer 51026164 3 december 2025

39/39

3 december 2025

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16413949/1