Jaarstukken 2020 GR Parkschap Nationaal Park De Biesbosch i.l..pdf

De algemene dekklngsmlddelen zijn € 110.400 hoger, omdat de baten in de vorm van uittredesommen zijn vrijgevallen wegens de opheffing van de gemeenschappelijke regeling. N.B. de kosten voor marketing en communicatie Biesbosch werden tot op heden financieel gedragen door het onderdeel Hollandse Biesbosch. •

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

13

5. Beheer natuur- en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch Onder natuur- en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch valt zowel het beheer als toezicht & handhaving en het Biesboschcentrum Dordrecht.

5.1

Terreinbeheer

Nature Office Eind 2016 is het Parkschap een samenwerking aangegaan met Nature Office, een Duitse milieuorganisatie die zich inzet voor projecten gericht op CXh-compensatle. Drukkerij Tuijtel uit Hardlnxveld-Glessendam is aangesloten bij Nature Office en heeft natuur- en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch 'geadopteerd' als gebied om COz-compensatie projecten te ondersteunen. In 2020 Is hiertoe ongeveer € 7.400 door Tuijtel aan het Parkschap ter beschikking gesteld voor de herplant van het door essentaksterfte geteisterde recreatiebos nabij de Helsluls in natuur- en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch.

Sri is

KiCl H -»

-fis

-f4

lil ra

1' -

Bos herplant Recreatiegebied Hollandse Biesbosch

Voorziening dag- en verbliifsrecreatie Om de waardering van de bezoekers aan het natuur- en recreatiegebied te behouden is het van belang dat de basisvoorzieningen heel, schoon en veilig aangeboden kunnen worden. Naast het dagelijks onderhoud aan de basisvoorzieningen "spaart” het Parkschap om in de toekomst groot onderhoud of het vervangen van deze basisvoorzieningen te bekostigen. Op basis van een meerjarig-onderhoudsplanning wordt dit "spaartegoed" jaarlijks toegevoegd aan de onderhoudsfondsen.

Jaarlijks regulier onderhoud Het Dagelijks Bestuur heeft op 7 april 2017 de verordening uitsluitend recht Drechtwerk groenonderhoud Biesbosch vastgesteld. Invulling van de vastgestelde verordening heeft op 21 december 2017 geleid tot een marktconforme inschrijving van DWGroen tot uitvoering van Raamovereenkomst 2018 e.v.. Ter invulling van het gestelde in de genoemde raamovereenkomst is op 11 januari 2020 de jaaropdracht'20 voor een bedrag van € 404.757,82 (exclusief BTW) verstrekt. In het kader van social return on investment is het door deze opdrachtverstrekking mogelijk om in ieder geval voor 2020 gebruik te kunnen (blijven) maken van Inzet van mensen uit de regio met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

14

Opvallend dit jaar: 2020 was opnieuw een jaar van warmterecords, (record)droogte en hitte, maar we zagen ook wateroverlast, stormen en een paar koele perioden. Het enige wat ontbrak was winterweer. We blikken terug op een van allerwarmste en zonnigste jaren ooit gemeten. Extremen die naast de coronapandemie een bijstelling in frequentie van de onderhouds- en beheersmaatregelen noodzakelijk maakten. Door corona met als tijdelijke maatregel (met een afschrikkende werking) de incidentele sluiting van het gebied op aanwijzing van de Veiligheidsregio zijn er vooral tijdens het begin van de intelligente lock down minder bezoekers geweest. Minder recreanten betekende ook minder zwerfvuil. Dit en vanwege de bescherming van de DrechtwerkGroen-medewerkers kon het zwerfvuil ruimen in de eerste maand van de lockdown met een lagere frequentie worden uitgevoerd dan gebruikelijk. De opening en daarmee de aanvang van de schoonmaak van de openbaar toegankelijke toiletgroepen is pas per 1 juni van start gegaan, maar heeft met een hogere frequentie dan normaal moeten plaatsvinden. Het merendeel van de vakanties is doorgebracht in Nederland en dat betekende ook een (extra) druk op het gebied en de hieruit voortvloeiende noodzakelijke beheersmaatregelen. Een ander effect is dat - eveneens meer dan normaal - het gebied is geteisterd door het dumpen van bouw- en sloopafval.

Heel Nederland is met name in de eerste maanden van corona aan het opruimen en verbouwen geslagen. Het daarbij vrijkomende restafval werd zonder schroom op grote schaal gedumpt In de Hollandse Biesbosch. Het beheer en onderhoud is ondanks corona en de extreme weersverwachtingen financieel neutraal geëindigd.

Het te verhuren evenemententerrein heeft, na een totaal verbod op het organiseren van evenementen, per 1 juli onder nieuwe richtlijnen weer outdoorevenement kunnen huisvesten. Bij deze nieuwe richtlijnen bleef de 1,5 meter overeind. Onder de voorwaarden reserveren, zitplaatsen en gezondheidscheck vooraf mocht het aantal bezoekers worden losgelaten. Genoemde richtlijn en de in de nazomer daarop volgende verzwaring hebben ertoe geleid dat slechts een handvol kleine evenementen heeft plaatsgevonden.

Jaarrekening Rarkschap NP De Biesbosch 2020

Wat heeft het gekost? HOLLANDSE BIESBOSCH overhead

Rekening 2019

Begroting 2020

Rekening 2020

Personele lasten - OVERHEAD Personele baten - OVERHEAD Treasury - rente Treasury - verdeelde rente

172.704 -941 3.469 -3.469

177.991 14.563 -14.563

213.457 -57 0 0

Totaal saldo der baten en lasten

171.763

177.991

213.400

-35.400

Toelichting Een deel van de kosten heeft betrekking op overhead in de vorm van management en financiële administratie zowel voor het beheer en onderhoud als voor de exploitatie van het Biesboschcentrum. De overige kosten voor deze onderdelen staan In de tabellen hierna. De afwijking heeft betrekking op: • de afrekening van de verlofrechten als gevolg van de liquidatie van het Parkschap. RECREATIE- EN NATUURGEBIEDEN Hollandse Biesbosch

Lasten Groen Infrastructuur Recreatieve voorzieningen Water en Oevers Administratie / Beheer

Baten Groen Infrastructuur Recreatieve voorzieningen Water en Oevers Administratie / Beheer

Totaal saldo der baten en lasten Mutaties reserve Geraamd en gerealiseerd resultaat

Rekening 2019

Begroting 2020

Rekening 2020

470.432 106.318 24.569 136.721 46.179 784.219

509.013 133.787 27.523 116.242 52.585 839.149

526.884 131.227

40.989 5.701 0 4.979 22 51.692

26.314 4.535 0 5.015 35.865

51.800 7.302 0 4.979 154 64.234

732.527 0 732.527

803.285 0 803.285

786.345 0 786.345

27.123 116.883 48.461 850.579

-11.400

Toelichting: De lasten zijn € 11.400 nadelig en als volgt te verklaren: • Het nadeel heeft betrekking op de uitgaven welke zijn gemaakt voor de herinplant van het door essentaksterfte geteisterde recreatiebos nabij de Helsluls In natuur- en recreatiegebied de Hollandse Biesbosch voor In totaal € 16.700 en voor een infopaneel. Daarnaast is sprake van minder uitgaven op infra en een beperkt voordeel op de lasten voor administratie en beheer. De baten zijn € 28.400 voordelig en als volgt te verklaren: • Het voordeel onder groen van € 25.500 heeft betrekking op de bijdrage van € 16.700 uit 2019 + 2020 van Nature Office welke is aangewend voor de herinplant van de het door essentaksterfte geteisterde recreatiebos. De rest van het voordeel onder groen is te verklaren door een ontvangen vergoeding van team Grondzaken van de gemeente Dordrecht voor voorbereiding en toezicht van het onderhoud van de kadastraal aan de gemeente Dordrecht behorende polder Stededijk en overige gemeentelijke percelen. • Het voordeel van € 2.900 onder infrastructuur is te verklaren door een ontvangen bijdrage van het Beleef- en Geeffonds voor een geplaatst informatiepaneel.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

16

Handhaving en toezicht

5.2

De handhavende aandacht voor het rechtsgebied van het nationaal park inclusief het natuur- en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch is toegespitst geweest op het "heel, schoon en veilig" kunnen aanbieden aan onze gebruikers. Naast de uitvoerende taken voor toezicht en handhaving onder aansturing van de beheerder van het natuur- en recreatiegebied de Hollandse Biesbosch is de coördinatie van de taken en inzet van alle handhavende partijen in het hele nationaal oark voor twintig uur belegd bij Staatsbosbeheer. De kosten van deze bij Staatsbosbeheer in dienst zijnde coördinator worden gedragen door Rijkswaterstaat, Evides en vier gemeenten welke verantwoordelijk zijn voor de openbare orde en veiligheid (OOV) in het Nationaal Park. Genoemde gebiedspartijen hebben inzake de te leveren coördinatie met Staatsbosbeheer een dienstverleningsovereenkomst (DVO Biesbosch) afgesloten.

De handhaving in natuur- en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch vindt plaats door 1 BOA In dienst van het Parkschap, 1 BOA gedetacheerd door de afdeling openbare orde en veiligheid (OOV) van de gemeente Dordrecht en ingehuurde BOA's van Handhaving Dordrecht Daarbovenop is nog één parkwachter zonder BOA-bevoegdheid werkzaam voor enkele uren per week.

Wat heeft het gekost? TOEZICHT EN HANDHAVING Hollandse Biesbosch

Lasten Toezicht en handhaving

Baten Toezicht en handhaving

Totaal saldo der baten en lasten

Rekening 2019

Begroting 2020

Rekening 2020

77.467 77.467

140.394 140.394

130.783 130.783

s.600

14.032 14.032

7.632 7.632

14.562 14.562

6 900

63.435

132.762

116.221

16.500

Toelichting •

De lasten zijn € 9.600 lager, omdat de BOA in vaste dienst deels Ingezet is voor toezicht in de Nieuwe Dordtse Biesbosch; De baten zijn € 6.900 hoger, dit voordeel is volledig het gevolg van meer ontvangen leges; de begroting is destijds niet aangepast (samenvoeging leges Brabantse en Hollandse kant).

Boa's en politie controleren in Hollandse Biesbosch

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

17

5.3

Biesboschcentrum Dordrecht

Corona Corona is van grote invloed geweest op de activiteiten en dus ook op de inkomsten van het Biesboschcentrum Dordrecht. De coronaprotocollen van het Biesboschcentrum Dordrecht zijn afgestemd met de gemeente Dordrecht.

Biesboschcentrum Dordrecht Het bezoekerscentrum Is door de lockdown vanaf half maart tot 1 juni volledig dicht geweest. Vanaf 1 juni 2020 is de baliefunctie weer geopend. De tentoonstellingsruimte is het hele seizoen gesloten gebleven. In de zomermaanden zijn de activiteiten in beperkte mate en coronaproof hervat. In verband met de verbouwing is het bezoekerscentrum weer gesloten vanaf 1 december 2020 en zal dat blijven tot de heropening in april 2021.

Personele inzet Tijdens de lockdown verviel een aantal taken die direct betrekking hebben op de bezoekers van het Biesboschcentrum Dordrecht (baliewerkzaamheden, verhuur boten vanaf april etc.). Het vaste personeel heeft tijdens de lockdown en de daarop volgende periode zowel reguliere als bijkomende werkzaamheden uitgevoerd. Door corona zijn er in de periode half maart tot eind mei geen uitzendkrachten Ingehuurd. Vanaf juni zijn wel uitzendkrachten ingehuurd.

Vrijwilligers WHB Door corona is er slechts heel beperkt gebruik gemaakt van vrijwilligers. Excursies konden door de coronamaatregelen niet plaats vinden. Bovendien behoren de meeste vrijwilligers tot de risicogroep (> 65). Vanaf maart is er een maandelijkse "Nieuwsbrief Biesboschcentrum Dordrecht" verschenen om de band met de vrijwilligers zo goed als mogelijk in stand te houden.

Tentoonstelling 75 jaar bevrijd: Biesbosch crossings In het kader van 800 jaar Dordrecht is een kleine tentoonstelling over de crossings in de Biesbosch tijdens WO II gemaakt met behulp van een subsidie. Ook zijn er crossingtochten samengesteld met de Sterling door de Biesbosch. Door corona hebben er slechts enkele crossingstochten plaatsgevonden in februari en maart.

Winkelomzet Door beperktere openingsperiode en minder bezoekers is de omzet uit de groenwinkel achtergebleven bij andere jaren.

Excursies In de periode maart-mei konden excursies niet doorgaan in verband met de lockdown. In juni vond een verruiming van activiteiten plaats. Vaar- en wandelexcursies met gidsen bleken echter niet mogelijk. Vanaf medio juni zijn wel de kano-excursies opgestart.

Sterling, Zonnepont en Griend-uil De Sterling heeft in de maanden januari tot en met half maart amper gevaren in verband met accuproblemen. De Sterling lag in de periode half maart tot en met mei volledig stil. Vanaf juni kon de Sterling weer varen. Normaal gaan er 40 passagiers aan boord. In verband met corona en de 1,5 meter maatregel konden er maximaal 12 passagiers aan boord. Van april tot september was een deel van de Biesbosch afgesloten in verband met een broedende visarend. Hierdoor waren er minder mogelijkheden voor de Sterling en voor de kano's, sups en kajaks. De Zonnepont kon ook pas vanaf 1 juni varen. Normaal gaan er 12 passagiers mee. Door de 1,5 meter maatregelen konden slechts 6 passagiers per overtocht worden vervoerd. De Grienduil vaart tussen de Kop van het Land en het Biesboschcentrum. Door de 1,5 meter afstandmaatregel zouden er slechts 4 passagiers vervoerd kunnen worden, waarmee de pont verre van kostendekkend zou zijn. Om deze reden is ervoor gekozen om de Grienduil het hele seizoen niet in te zetten. Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

18

Bootverhuur De bootverhuur vindt onder normale omstandigheden plaats tussen 1 april en eind oktober. Door corona is de bootverhuur pas in juni gestart. Om veiligheidsredenen is er voor gekozen om de boten na iedere vaart te reinigen/desinfecteren. Om dit te kunnen organiseren is er in gespreide blokken verhuurd. Omdat de kano's en kajaks iedere keer uit het water moesten, konden door ruimtegebrek ook niet alle kano's en kajaks worden ingezet.

Kanoërs Jongeneele Ryulgt

Experiment gesloten rondvaartboot In februari en maart is een experiment gehouden met La Silence, een gesloten rondvaartboot. Doel was om te bekijken of verlenging van het seizoen, meer activiteiten in de winter, mogelijk zou worden door een gesloten rondvaartboot met verwarming. Om 2 redenen mislukte het experiment: in februari waren er 3 weekends met stormachtig weer, waardoor om veiligheidsredenen de boot niet kon varen. En vanaf 15 maart werden alle activiteiten afgelast door corona.

Wat heeft het gekost? BICSBOSCHCENTRUM DORDRECHT Hollandse Biesbosch

Lasten Gebouw en Inrichting Algemeen Promotie 8i marketing Voorlichting & educatie Rondvaarten (Sterling) Exploitatie pontje en Verhuringen Revitalisering Blesboschcentrum

Baten Gebouw en inrichting Algemeen Promotie & marketing Voorlichting en educatie Rondvaarten (Sterling) Exploitatie pontje en Verhuringen Revitalisering Blesboschcentrum

Totaal saldo dar baten en lasten Mutaties bestemmlngsreserves Geraamd en gerealiseerd resultaat

Rekening 2019

Begroting 2020

Rekening 2020

149.833 303.293 164.488 49.326 85.905 206.315 27.799 986.959

171.560 283.228 135.943 54.606 108.258 193.954 0 947.549

177.093 263.156 180.744 48.583 61.092 212.525 39.960 983.154

-5.500 20 100 -44.800 6 000 47.200 -18.600 _______ -35.600

24.015 47.885 764 4.389 174.003 265.383 27.799 544.238

28.382 45.031 13.611 151.969 241.909 0 480.902

13.588 27.953 914 6.212 21.436 183.174 70.209 323.487

14.800 -17.100 900 -7.400 -130.500 -58.700 ■'0 200

442.721 15.833 458.S54

466.648 2.183 468.831

659.667 28.630 688.296

193.000 26.400 219.500

Toelichting Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

19

Gebouw en inrichting (per saldo C 20.300 nadelig) • De lasten zijn € 5.500 hoger dan begroot (nadelig) als gevolg van diverse plussen en minnen. Er is een overschrijding op de posten onderhoudskosten en aanschaf inventaris (incidenteel € 7.800 nadelig), schoonmaak (structureel € 15.700 nadelig) en het Beverbos (incidenteel € 17.300 nadelig, alwaar een onttrekking uit de reserve tegenover staat). Daartegenover staan voordelen op de kapitaallasten (€ 16.400 voordelig) als gevolg van het nog niet hebben geïnvesteerd in de tentoonstelling, tegenover deze lasten staan een incidenteel nadeel uit de reserve afschrijving) en enkele andere voordelen (€ 18.800 op o.a. belastingen, energie en verzekeringen). • De baten zijn € 14.800 lager dan begroot (nadelig) met name als gevolg van minder verhuurinkomsten van de groepsruimte en kwijtschelding over de periode maart t/m mei van de huur van de Biestro door corona-maatregelen. Biesboschcentrum algemeen • De lasten zijn € 20.100 lager dan begroot (voordelig), hetgeen met name wordt veroorzaakt door een lagere inkoop van de groenwinkel ad. € 10.400 en de onderuitputting van de marketingkosten (€ 8.500 voordelig, de uitgaven zijn geboekt onder Promotie & marketing, zie hierna). De personele kosten zijn € 15.300 nadelig, wat voornamelijk wordt veroorzaakt door de verkoop van uren, de afkoop van verlofrechten en een naheffing.

De inhuur van uitzendkrachten voor de balie was € 19.500 lager als gevolg van de sluiting van het centrum in verband met corona. De baten zijn Incidenteel € 17.100 lager dan begroot, hetgeen grotendeels wordt verklaard door lagere opbrengsten van de groenwinkel door de tijdelijke sluiting als gevolg van corona en de sluiting door de revitalisering van het centrum per 1 december. Promotie & marketing (per saldo incidenteel € 43.900 nadelig) • De kosten voor promotie & marketing zijn € 44.800 hoger, door hogere personele lasten (€ 14.100, waarvan € 5.500 als gevolg van de afkoop van verlofrechten), de lasten voor de vervangende inhuur wegens inzet voor NLDelta (€ 26.200 nadelig) en promotiekosten (€ 4.400 nadelig). Deze laatste post wordt veroorzaakt doordat een deel van de lasten onder Biesboschcentrum algemeen zijn begroot, maar hier zijn geboekt. N.B. het Parkschap heeft een extra deelnemersbijdrage ontvangen van de gemeente Dordrecht van € 40.000 voor vervangende inhuur wegens inzet voor NLDelta (zie Algemene Dekkingsmiddelen).

Voorlichting & educatie (per saldo incidenteel C 1.400 nadelig) De lasten zijn per saldo € 6.000 lager dan begroot (voordelig), omdat er als gevolg van corona nauwelijks inzet is geweest van vrijwilligers. Wel zijn er begin 2020 extra kosten gemaakt in het kader van 'De Biesbosch 75 jaar bevrijd!'. • De baten zijn per saldo € 7.400 lager dan begroot (nadelig), omdat er geen schoolprogramma’s zijn gedraaid (€ 13.000 nadelig). Voor de voorbereiding en uitvoering van een tentoonstelling en enkele tochten van de crossings in het kader van 'De Biesbosch 75 jaar bevrijd!' is een subsidie van € 5.600 ontvangen (voordelig). Rondvaarten (per saldo incidenteel 83.400 nadelig deels door corona) • De lasten zijn € 47.200 voordelig. De kosten voor personeel, inhuur en vrijwilligers zijn in totaal incidenteel € 29.600 lager dan begroot, omdat er nauwelijks is gevaren. De catering is € 35.000 lager dan begroot, omdat de catering via het centrum niet meer plaatsvindt. De begroting moet hierop worden bijgesteld. Er is sprake van een incidenteel nadeel van € 17.700 op onderhoud, dat voornamelijk wordt veroorzaakt door het vervangen van de kapotte accu's en de inspectie hiervan. Het overige verschil van € 300 voordelig wordt niet nader toegelicht.

De baten zijn Incidenteel € 130.500 lager dan begroot (nadelig) deels als gevolg van kapotte accu's en het niet meer cateren via het centrum en grotendeels als gevolg van corona. •

Exploitatie pontje en verhuringen (per saldo incidenteel C 77.300 nadelig door corona) • •

De lasten zijn € 18.600 nadelig, omdat de lasten voor het personeel hoger waren dan begroot, door de verkoop van uren en de afrekening van verlofrechten. De baten zijn € 58.700 nadelig, omdat de verhuur als gevolg van de corona-maatregelen pas per 1 juni is gestart. De verhuur mist hierdoor 2 maanden van de normaliter 7 maanden (-28%) aan inkomsten (-20%). De conclusie is dat ondanks de beperkende maatregelen sprake is geweest van een goede omzet (mede dankzij het mooie weer).

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

20

Revitalisering Biesboschcentrum (saldo C 30.200 voordelig) • De lasten voor het project Revitalisering Biesboschcentrum bedragen € 40.000 (naast het investeringskrediet voor de tentoonstelling ad. € 60.100). • De baten bedragen € 70.200 op grond van subsidies verdienmodellen en de bijdrage vanuit de Waterdriehoek. De bijdrage vanuit de bestemmingsreserve wordt verantwoord onder mutaties reserves. Deze baten dekken de lasten In de exploitatie én een deel van de investering in de tentoonstelling (via de reserve afschrijving). Feitelijk is geen sprake van een voordeel, maar dekken de baten de totale lasten. Mutaties reserves (per saldo C 26.400 nadelig) • De onttrekking uit de reserve donaties is € 17.300 hoger (voordelig) dan begroot, op grond van de uitgaven voor het Beverbos, dat in het kader van de revitalisering is opgeknapt. • De onttrekking uit de reserve Tentoonstelling is per saldo € 16.400 hoger (voordelig) dan begroot, op grond van de uitgaven in het kader van de revitalisering Biesboschcentrum (waaronder de uitgaven voor de nieuwe tentoonstelling). De toevoeging aan de reserve afschrijving bedraagt € 60.100 (nadelig) op grond van de uitgaven voor de nieuwe tentoonstelling (investeringskrediet). N.B. de lasten en baten voor de revitalisering Biesboschcentrum inclusief Beverbos waren niet begroot en zijn gebaseerd op een bestuursbesluit. •

Bundelzwam

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

21

6. Gebouwen en gronden De (erf)pacht voor de gronden (Hollandse Biesbosch) in gebruik bij StayOkay, golfbaan Crayestein, Skicentrum Drechtsteden, restaurant de Merwelanden en twee agrariërs Is in rekening gebracht. Met als reden inkomstenderving als gevolg van aan hen opgelegde coronamaatregelen heeft het overgrote deel van de (erfjpachters gevraagd om (deels) kwijtschelding van het betalen van de canon. Het AB heeft in haar vergadering van 28 september besloten om de lijn van de gemeente Dordrecht te volgen en geen kwijtschelding (erf)pacht in relatie tot corona te verlenen.

Naast bovenstaande blijft betalingsgedrag van één pachter verontrustend. Deze pachter heeft gerekend vanaf 2018 voor € 37.767 aan facturen openstaan voor de pacht (inclusief boete) van 1,91 hectare grond in de Hollandse Biesbosch. De crediteur maakt met enige regelmaat "kleine" bedragen over en blijft door dit betalingsgedrag net binnen of buiten de grens van de termijn van twee jaar in gebreke blijven van de -In twee termijnen jaarlijks te betalen- pachtcanon. Op sommige momenten in het jaar lijkt het dan ook mogelijk de erfpachtovereenkomst te ontbinden. Dit mag slechts - conform het Burgerlijk Wetboek - wanneer de termijn van twee jaar daadwerkelijk wordt overschreden. Nu het Parkschap per 31-12-2020 Is opgeheven (geliquideerd), en de gronden waar het om gaat en de betreffende vordering overgaan naar gemeente Dordrecht - welke eveneens een vordering van € 10.000 op genoemde crediteur heeft - is het efficiënt en effectief om een dagvaarding voor beide bedragen op te stellen. De afweging is gemaakt dat het publicitair en politiek gezien het afgelopen jaar niet het juiste moment is om een gerechtelijke procedure voor het innen van een vordering te starten met alle mogelijke consequenties van dien als beslaglegging, faillissement etc.

De rechtsopvolger (gemeente Dordrecht) van het Parkschap heeft aangegeven het opstarten van de gerechtelijke procedure voor het innen van de vordering na 01-01-2021 ter hand te nemen. Het gebruik van de wielerbaan is aan de hand van het aantal leden met DRC de Mol afgerekend. In lijn met hoe de gemeente Dordrecht de huur voor sportaccommodaties tijdens de pandemie int, heeft ook DRC de Mol drie maanden geen huur hoeven te betalen. Er zijn rekeningen voor de huur gestuurd aan Drechtwerk Groen en de Biestro in het Blesboschcentrum voor het medegebruik van opstallen In eigendom van het Parkschap. De huurder van de Biestro heeft over de maanden maart, april en mei net als de huurders van gemeentelijk horecavastgoed geen huur hoeven te betalen. De huur van de twee dienstwoningen is doorbelast aan de bewoners.

De Zuileshoeve Op 8 april 2020 heeft het DB ingestemd met het volgende aangaande de ontwikkeling van De Zuileshoeve tot recreatief rustpunt In de Hel- en Zullespolder in de Hollandse Biesbosch: uitgifte in erfpacht van De Zuileshoeve voor een periode van 30 jaar; huur- en exploitatieovereenkomst voor de Ecolodge voor een periode van 5 jaar; beschikbaar kunnen stellen van maximaal € 200.000 in de vorm van een incidentele subsidie aan de exploitant ten behoeve van de aanleg van de Basisvoorzieningen (bewoonbare staat); • aanleg drukriool; De door de exploitant aan te vragen vergunning is eind december 2020 behoudens de ontheffingsverlening, vleermuis en kerkuil verleend. De omgevingsdienst gaat akkoord dat de renovatiewerkzaamheden ondanks het nog ontbreken van de ontheffingsverlening mogen starten, mits de werkzaamheden niet verstorend zijn voor de te beschermen soorten. De exploitant heeft eind december een aanvraag ingediend voor een incidentele subsidie voor het project Fundamentele renovatie monumentale boerderij "De Zuileshoeve". De aanvraag is in behandeling genomen en de exploitant ontvangt medio maart 2021 een beslissing op zijn aanvraag.

Daar de exploitant reeds een aannemer heeft geselecteerd en de financiering van het project door zijn bank al In oktober 2020 is goedgekeurd lijkt een start van de renovatie - na het door hem bij de notaris te vestigen recht van erfpacht - in het voorjaar van 2021 tot de mogelijkheden te behoren.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

22

Jaarrekening Parkschap NP De Blesbosch 2020

23

7. Werken voor derden Nieuwe Dordtse Biesbosch Het beheer van een gedeelte van de Noorderdlepzone en het dagrecreatleterrein Is door de gemeente Dordrecht belegd bij het Parkschap. Dit recreatieve beheer is via uitsluitend recht per april 2019 uitgevoerd door DrechtwerkGroen. In 2020 heeft het Parkschap in totaal voor € 306.277,— aan kosten doorberekend aan de gemeente Dordrecht. Naast de onderhoudskosten gemaakt door DrechtwerkGroen zijn hier ook de kosten voor de aansturing door het Parkschap en handhaving en toezicht in verdisconteerd.

■■M

;*r

Ai

tattiii.

r

4?

«e :

— HNieuwe Dordtse Biesbosch

Polder Stedediik De in 2018 door Rijkswaterstaat aan de gemeente Dordrecht opgeleverde polder Stedelijk kent een minimale recreatieve invulling. Deze slechts per water bereikbare polder wordt in opdracht van de gemeente Dordrecht door het Parkschap beheerd. Dit basale beheer spits zich toe op het maaien van de ringdijk waardoor deze begaanbaar blijft voor wandelaars.

Doorberekening energiegebruik en overige kosten De doorberekening van propaan voor de verwarming van beide dienstwoningen en het gebouw van de Stichting Volkssterrenwacht Mercurius heeft één op één met de gebruikers van genoemde opstallen plaatsgevonden. Met DrechtwerkGroen en Blestro Blesboschcentrum Is hun aandeel in het gebruik van aardgas, propaan, elektriciteit en water voor het medegebruik van de opstallen Baanhoekweg 63A en Baanhoekweg 53 doorbelast. Ook heeft de in omvang beperkte doorbelasting van overige kosten plaatsgevonden. Het gaat hierbij voornamelijk om onderhoudswerkzaamheden rondom en aan objecten welke met toestemming op gronden van het Parkschap zijn geplaatst. Deze werken derden zijn door reguliere opdrachtnemers van het Parkschap uitgevoerd en één op één in rekening gebracht bij de betreffende ondernemers in het gebied. Met de afdeling Grondzaken van de gemeente Dordrecht Is schriftelijke overeengekomen dat het Parkschap aan hen de kosten door kan berekenen voor onderhoudswerkzaamheden aan

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

24

versnipperde stukken grond gelegen in natuur- en recreatiegebied de Hollandse Biesbosch welke kadastraal toebehoren aan de gemeente Dordrecht.

Wat heeft het opgebracht? GEBOUWEN EN GRONDEN Hollandse Bresbosch

Lasten Golfbaancomplex en sklhelllng (gronden) Gebouwen en Woningen Werk voor derden Werken derden - Nieuwe Dordtse Biesbosch

Baten Golfbaancomplex en sklhelllng (gronden) Gebouwen en woningen Werk voor derden Werken derden - Nieuwe Dordtse Biesbosch

Totaal saldo der baten en lasten Mutaties bestemmingsreserves Geraamd en gerealiseerd resultaat

Rekening 2019

Begroting 2020

Rekening 2020

0 156.577 46.190 191.124 393.891

0 134.158 25.000 208.743 367.901

-267 163.632 36.415 276.244 476.024

-29.500 -11.400 -67.500 -108.100

103.525 69.399 46.975 233.974 453.873

101.834 72.196 25.000 238.743 437.773

102.797 99.364 36.960 312.091 551.212

1.000 27.200 12 000 ■ 300 113.400

-S9.9B3

-69.872 0 -69.872

-75.188 -1.304 -76.492

5 100

0

-59.983

0

6.600

Toelichting

Gronden • De baten zijn € 1.000 hoger dan geraamd wegens indexering. Gebouwen en woningen: • De lasten zijn € 29.500 hoger dan begroot als gevolg van uitgevoerde adviezen en onderzoeken en het laten opstellen van contracten voor het in erfpacht kunnen uitgeven van de Zuileshoeve. • De baten zijn € 27.200 voordelig en worden bijna geheel verklaard door een door een bestuursbesluit gedekte onttrekking uit de voorziening ad. € 28.300 voor de extra lasten

voor de Zuileshoeve. Werken voor derden • De lasten zijn € 11.400 hoger dan begroot (nadelig) door extra werkzaamheden. Het betreft de onderhoudsopdrachten van het team Grondzaken van de gemeente Dordrecht voor de aan hen kadastraal toebehorende percelen. • De hogere baten ad. € 12.000 (voordelig) worden hierdoor eveneens verklaard (doorbelasting aan de gemeente Dordrecht). Werken voor derden - Nieuwe Dordtse Biesbosch De lasten zijn € 67.500 hoger (nadelig), omdat sprake is geweest van meerwerk in de vorm van aan het Parkschap opgedragen nog openstaande werkzaamheden uit de aanlegfase en aanpassingen aan de infrastructuur welke na twee na twee jaar gebruik noodzakelijk bleken. Daarnaast heeft meer toezicht en handhaving plaatsgevonden als gevolg van de grotere drukte gerelateerd aan het mooie weer en aan corona. De baten zijn € 73.300 hoger (voordelig), omdat de extra werkzaamheden op nacalculatiebasis worden doorbelast aan de gemeente Dordrecht. Op de extra Inzet van de Parkschaps-BOA wordt ook overhead in rekening gebracht, waardoor per saldo een voordeel ontstaat. Mutaties bestemmingsreserve • De lasten zijn € 34.700 hoger (nadelig), omdat dit bedrag In de reserve afschrijving is gestort op grond van de investering in het drukriool; • De baten zijn € 36.000 hoger (voordelig) op grond van een onttrekking aan de algemene reserve t.b.v.

de kosten voor onderzoeken en adviezen voor de Zuileshoeve en de aanleg van het drukriool.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

25

8. Algemene dekkingsmiddelen Hollandse Biesbosch Wat heeft het opgebracht? Er is naast de deelnemersbijdrage van de gemeente Dordrecht, nog enkele jaren sprake van een uittredesom (Slledrecht) en daarnaast van de begrotlngsboekjaarsubsldle van de provincie ZuldHolland. ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN Hollandse Biesbosch

Lasten Overige algemene dekkingsmiddelen

Baten Bijdrage deelnemers in het nadelig saldo Uittredesom en begrotingsubsldie

Totaal saldo der baten en lasten Mutaties algemene- en bestemmingsreserves Geraamd en gerealiseerd resultaat

Rekening 2019

Begroting 2020

Rekening 2020

.0 0

2 0

0. o

1.057.234 474.481 1.531.715

1.048.066 464.930 1.512.996

1.278.066 464.930 1.742.996

-1.531.715 165.417 -1.366.298

-1.512.996 0 -1.512.996

-1.742.996 15.226 -1.727.770

230 000

230.000 214 R00

Toelichting • De baten zijn 230.000 hoger dan geraamd door een extra deelnemersbijdrage van de gemeente Dordrecht van: 1) ad. € 40.000 voor de inzet van de senior medewerker marketing voor NLDelta, 2) ad. € 190.000 als gevolg van de ingeschatte effecten van corona. • Na alle afgesproken mutaties op reserves (in het kader van de Revitalisering/tentoonstelling inclusief Beverbos en de Zuileshoeve) kan € 15.226 worden toegevoegd aan de algemene reserve Hollandse Biesbosch.

Heidelibel

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

26

9. Investeringen In de begroting stonden vervangingsinvesteringen gepland voor een fluisterboot en voor zonnepont 7. De vervangingsinvestering voor de fluisterboot is destijds 'naar voren gehaald' en al In 2019 uitgevoerd. De zonnepont wordt nog niet vervangen; de pont is in 2020 grondig gereviseerd. Het krediet wordt doorgeschoven. Het doorgeschoven investeringskrediet voor de tentoonstelling in het Biesboschcentrum is in 2020 deels gerealiseerd, en wordt voorjaar 2021 afgerond. Dit Is onderdeel van de uitwerking van de revitalisering van het Biesboschcentrum (AB-besluit d.d. 17 februari 2020). Hierdoor ontstaat een voordeel op de afschrijving. Er ontstaat echter een bijna even groot nadeel op de dekking hiervan via 'mutatie reserves’ (reserve afschrijving).

In de vergadering van 8 april 2020 is het krediet van € 57.500 voor de aanleg van een drukriool naar de Zuileshoeve geaccordeerd; In 2020 is hiervan ca. € 34.700 uitgegeven; de dekking hiervoor is gestort In de reserve afschrijving. De rest van de middelen blijft In de bestemmingsreserve Zuileshoeve beschikbaar (uitvoering wanneer het Parkschap is opgeheven).

\ Driekantige bies

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

27

B.

FINANCIËLE PARAGRAFEN

10.

Programmarekening 10.1

Algemene dekkingsmiddelen

De algemene dekkingsmiddelen betreffen die inkomsten waarvan de besteding niet gerelateerd is aan een vooraf bepaald doel en staan zo ter vrije afweging door het bestuur. De besteding Is dus niet gebonden; er staat geen verplichtingen tegenover.

10.2

Algemene uitkeringen

De deelnemers in het Parkschap staan garant voor het nadelig exploitatiesaldo. De verdeling van het negatief saldo over de deelnemers en de voormalige deelnemers is hierna verwoord, evenals de compensabele BTW, welke is doorgeschoven naar de deelnemers en per deelnemer weergegeven.

10.2.1 Parkschapsaangelegenheden: De gemeentes Dordrecht, Drimmelen en Altena dragen naar rato van het inwoneraantal d.d. 1 januari van het verslagjaar bij aan het restant. Voor 2020 is dit de verdeling op basis van het inwoneraantal d.d. 1 januari 2019 (CBS-cijfers). In 2020 Is de begroting niet gewijzigd. Conform de afspraak met de belastingdienst wordt de compensabele BTW welke in rekening is gebracht bij het schap, doorgeschoven naar de deelnemers. Deze kunnen zelf hun recht op compensatie effectueren.

Op basis van de verdeelsleutels bedraagt de verdeling van de deelnemersbijdrage € 190.029 en de BTW BCF ad. € 84.646 per deelnemer: • Gemeente Altena € 52.310 exclusief € 23.301 BTW BCF • Gemeente Dordrecht € 112.068 exclusief € 49.919 BTW BCF • Gemeente Drimmelen € 25.651 exclusief € 11.426 BTW BCF De subsidiebijdrage van de Provincie Zuid-Holland is voor de periode 2018-2021 100% van de omvang van de deelnemersbijdrage 2017. Van de uittredesommen van de provincie Noord-Brabant en de gemeente Sliedrecht is een deel, te weten met de omvang van de deelnemersbijdragen 2017, verwerkt in de exploitatie. Vanwege de opheffing van het Parkschap per 1-1-2021 is de resterende uittredesom vrijgevallen. Deze vrijval wordt conform het vastgestelde liquidatieplan aangewend voor de frictiekosten. De bijdrage Inclusief vrijval Is in totaal € 442.076 en per voormalige deelnemer: • Provincie Zuid Holland € 62.912 • Provincie Noord Brabant € 125.824 (2x € 62.912) • Gemeente Sliedrecht € 63.311 (4x€ 15.828)

10.2.2 Natuur-en recreatiegebied De Hollandse Biesbosch: Dit onderdeel wordt voor 100% gefinancierd door de gemeente Dordrecht. De deelnemersbijdrage en de BTW BCF bedragen: • Gemeente Dordrecht € 1.278.066 exclusief € 314.988 BTW BCF De deelnemersbijdrage bevat 2 extra bijdragen, namelijk € 190.000 voor de geprognosticeerde tekort als gevolg van corona en € 40.000 voor vervangende inhuur in relatie tot de inzet van het Parkschap voor NLDelta.

De subsidiebijdrage van de Provincie Zuid-Holland is voor de periode 2018-2021 100% van de omvang van de deelnemersbijdrage 2017. Van de uittredesom van de gemeente Sliedrecht is een deel, te weten met een omvang van de deelnemersbijdrage Sliedrecht In 2017, verwerkt in de begroting om deze te sluiten. • Provincie Zuid Holland € 337.758 € 127.172 • Gemeente Sliedrecht

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

28

Voor de periode 2021-2023 Is nog (3x) € 127.172 van de uittredesom van de gemeente Sliedrecht beschikbaar op de balans. Omdat de deelnemer garant staat voor het tekort is geen post onvoorzien opgenomen. 10.3

Weerstandsvermogen en risico's

Het weerstandsvermogen kan in algemene zin worden gedefinieerd als de mate waarin het schap in staat is tegenvallers op te vangen. De twee elementen die relevant zijn voor de beoordeling van het weerstandsvermogen, zijn enerzijds de relevante risico's en anderzijds de weerstandscapaciteit. Onder relevante risico's worden in dit verband verstaan exploitatie- en overige risico's die niet anderszins zijn te ondervangen. Weerstandscapaciteit is de verzamelterm van al die bronnen waaruit de financiële gevolgen van tegenvallers bekostigd kunnen worden. Gesteld kan worden dat het weerstandsvermogen zich op een adequaat niveau bevindt Indien het schap in staat is om substantiële tegenvallers op te vangen zonder dat afbreuk wordt gedaan aan eerder vastgesteld beleid en de hieraan gekoppelde niveaus van programma's en activiteiten. Op grond van de BBV is de financiële weerbaar- en wendbaarheid vervat in enkele kengetallen. In de bedrijfsvoering van het Parkschap stond een adequaat risicomanagement voorop en is de (financiële) weerstandscapaciteit het sluitstuk van het risicomanagement. Vanwege de opheffing van het Parkschap per 1-1-2021 is geen sprake meer van risico's; alle activiteiten zijn beëindigd.

In dat kader zijn alle risico's belicht waarvoor geen voorzieningen zijn gevormd of die niet tot afwaardering van activa hebben geleid en die van materiële betekenis kunnen zijn voor het balanstotaal of de financiële positie.

10.3.1 Weerstandscapaciteit De bronnen van het Parkschap om financiële tegenvallers ten gevolge van relevante risico's (zie dit hoofdstuk) te kunnen ondervangen (de weerstandscapaciteit) bestaan uit: 1. De reserves op de balans; 2. De verzekeringsportefeuille; 3. De garantstelling door de deelnemers.

10.3.2 Reserves Reserves kunnen worden onderscheiden in algemene en bestemmingsreserves. De algemene reserve dient onder andere ter egalisatie van exploitatiesaldi. Dit houdt in dat positieve jaarresultaten in de algemene reserves worden gestort en bij een negatief jaarresultaat vindt een onttrekking plaats. Algemene reserves zijn vrij aanwendbaar bij tegenvallers (bufferfunctie). Bestemmingsreserves daarentegen dienen een specifiek doel en zijn dus in principe niet vrij inzetbaar in geval van tegenvallers (bestedingsfunctie). De algemene reserve is gesplitst in een deel Parkschap en een deel Hollandse Biesbosch. De bestemmingsreserves hebben alle betrekking op de Hollandse Biesbosch. De reservepositie per 31 december 2020 bedraagt in totaal € 1.260.858 en is als volgt opgebouwd: Algemene reserve Parkschap Algemene reserve Hollandse Biesbosch Bestemmingsreserves Hollandse Biesbosch: - Reserve Zuileshoeve - Reserve donaties - Reserve onderhoud tentoonstellingen - Reserve afschrijving Totaal reserves

• • •

€ €

266.293 478.758

144.590 3.251 € 273.169 Ê. 94.796 €1.260.858 € €

De totaalstand van de reserves per 31 december 2019 bedroeg € 1.057.684, welke per 31 december 2020 is gestegen naar € 1.260.858. Twee reserves zijn toegenomen, te weten de algemene reserve Parkschap als gevolg van het vrijvallen van resterende uittredesommen en andere bijdragen en de reserve afschrijving. De overige reserves zijn gedaald als gevolg van besteding.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

29

In 2020 is de reserve afschrijving aangemaakt ter dekking van de afschrijving van de investeringen in de tentoonstelling Biesboschcentrum en het drukriool naar de Zuileshoeve; er is per saldo dus sprake van een "vanaf 1 januari 2020 opgebouwde reserve". De bestemmingsreserves zijn qua bestemming nagenoeg volledig vastgelegd (verplicht), en zullen voor een groot deel in 2021 worden aangewend (Donaties, Revitalisering Biesboschcentrum en ontwikkeling Zuileshoeve).

Zie voor het verloop van de reserves de bijlage 'Staat van reserves'. Het financiële aandeel van de provincie Zuid-Holland In de reserves bedraagt 25%, zijnde het percentage van haar voormalige deelnemersbijdrage (zowel met betrekking tot het Parkschapsdeel als het deel Hollandse Biesbosch). Als ijkpunt voor de hoogte van de reserves geldt de vastgestelde jaarrekening 2017. Het aandeel van de provincie in de reserves d.d. 31-12-2020 is gecorrigeerd voor A. de vrijval van uittredesommen van Sliedrecht en de provincie Noord-Brabant ad. € 110.395 (algemene reserve Parkschap) en B. de extra bijdragen van de gemeente Dordrecht voor 1) corona ad. € 190.000 en 2) NLDelta, het gaat hierbij om de niet bestede deel van de extra middelen m.b.t. NLDelta ad. € 13.800 (algemene reserve Hollandse Biesbosch). Na«m reserve__________________

31-12-2020

«ondeel PZH 2020

algemene reserve Parkschap

120.406

30.102

266.293

38.975

algemene reserve Hollandse Biesbosch

302.054

75.514

478.758

68.740

31-12-2017 25% PZH 2017 (Bk)

bestemmingsreserves:

reserve donaties

27.597

o

3.251

reserve tentoonstelling

248.220

62.055

273.169

0 68.292

reserve Zuileshoeve

144.590

36.147

144.590

36.147

reserve afschrijving_________________

0 842.866

0

94.796

23.699

203.817

1.260.858

235.853

SOM

De algemene reserve Parkschap wordt na de opheffing van de GR Parkschap aangewend voor de liquidatiekosten (zie art.6, 3* lid a. van de overeenkomst t.b.v. financiering recreatiebeheer Nationaal Park De Biesbosch). De algemene reserve Hollandse Biesbosch en de bestemmingsreserves worden overgedragen aan de rechtsopvolger gemeente Dordrecht, die de Hollandse Biesbosch inclusief Blesboschcentrum qua beheer en exploitatie continueert. 10.3.3 Verzekeringen

Binnen het schap zijn voorzieningen getroffen voor voorzienbare lasten in verband met risico's en verplichtingen waarvan de omvang en/of het tijdstip van optreden (per balansdatum) min of meer onzeker zijn (bijvoorbeeld groot onderhoud). Naast het treffen van voorzieningen bestaat ook de mogelijkheid bepaalde risico's te verzekeren. Het schap doet dit onder andere op het gebied van risico's van brand, ongevallen, aansprakelijkheid, bedrijfsauto en vaartuigen. Binnen deze risico's is niet alles gedekt, wat het treffen van preventieve maatregelen, voor zover deze in het vermogen van het schap liggen om te beïnvloeden, des te belangrijker maakt.

10.3.4Financiële kengetallen In onderstaande tabel is een drietal financiële kengetallen opgenomen die inzicht geven in de financiële positie van het Parkschap (conform BBV-regelgeving). Aangezien het Parkschap geen leningen verstrekt, geen grondexploitatie kent en geen belastingen heft, zijn die kengetallen niet van toepassing. Jaarverslag 2020

| Verloop van de kengetallen

Verslag 2019 netto schuldquote

solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte

-0,2% 35,7% -1,7%

Begroting 2020

7,0% 58,1% -8,2%

Verslag 2020

-6,7% 94,8% -1,8%

Noot: de totale baten in de berekening van de netto schuldquote en de structurele exploitatieruimte zijn inclusief de verhaalde btw bef.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

30

De netto schuldquote van het Parkschap is laag. De resterende lening is nagenoeg afgelost; in 2020 heeft de laatste aflossing plaatsgevonden. Landelijk wordt een schuldquote van maximaal 130% als toelaatbaar gezien. De solvabiliteit is de laatste jaren gemiddeld circa 34,5% (geen grote afwijkingen). In de jaarrekening 2020 schiet deze omhoog. Het eigen vermogen is gestegen door het rekeningresultaat, met name die van het Parkschap, als gevolg van het beëindigen van de activiteiten en het vrijvallen van gereserveerde middelen. Het was de verwachting dat het eigen vermogen zou afnemen als gevolg van de besteding van gereserveerde middelen voor de revitalisering van het Biesboschcentrum en de ontwikkeling van de Zuileshoeve; dit krijgt echter grotendeels in 2021 zijn beslag bij de rechtsopvolger gemeente Dordrecht. Het vreemd vermogen is fors gedaald in relatie tot de liquidatie. De lening is afgelost, de omvang van de crediteuren en nog te betalen bedragen is fors gedaald en enkele subsidies zijn afgerekend. De post vooruit ontvangen bedragen daarentegen is gestegen vanwege de bijdrage vanuit de Waterdriehoek voor de Revitalisering van het Biesboschcentrum en het laatste deel van de uittredesom van de gemeente Sliedrecht voor de Hollandse Biesbosch. Er bestaat dus nog steeds een behoorlijke omvang van vreemd vermogen.

De negatieve structurele exploitatieruimte betreft een tekort. Dit betekent dat een deel van de structurele lasten wordt gefinancierd met incidentele baten, in geval van de onderhavige jaarrekening door eindige uittredesommen. De oorsprong hiervan is de uittreding van enkele deelnemers. De kengetallen moeten in samenhang worden bezien voor een goede duiding van de financiële positie van het Parkschap: De netto schuld is relatief laag, dit is positief. Het eigen vermogen is - in relatieve zin (solvabiliteitsratio)- momenteel behoorlijk hoog. Een kanttekening hierbij is op zijn plaats. De algemene reserve Parkschap zal worden aangewend voor frictiekosten en een deel van de bestemmingsreserves zal naar verwachting in 2021 worden besteed. Het Parkschap relateerde een relatief laag eigen vermogen in het verleden aan het gegeven dat de deelnemers garant staan. De structurele exploitatieruimte is negatief, hetgeen is veroorzaakt door een terugtredende overheid. Al met at een beeld dat aandacht behoefde, maar in deze jaarrekening kenterde; de positieve verschuiving van deze kengetallen in deze jaarrekening is gerelateerd aan de opheffing van de GR Parkschap per 1-1-2021. Er zijn geen beleidsindicatoren uit de regeling van BZK van 24 maart 2016 (tot vaststelling van de beleidslndicatoren die door gemeenten in de programma's en programmaverantwoording) op het Parkschap van toepassing.

10.3.5 Risicoparagraaf Nieuwe ontwikkelingen - Parkschap In november 2019 heeft het AB Parkschap de intentie uitgesproken tot liquidatie van de GR. Inmiddels is de liquidatie vormgegeven, evenals het proces van ontvlechting en invlechting (in de gemeentelijke organisaties). De omvang van de algemene reserve aandeel Parkschap bedraagt per 31/12/2020 circa € 266.000 en wordt op grond van het vastgestelde liquidatieplan aangewend voor de frictiekosten in de vorm van de resterende arbeidsduur van 0,89 fte. He betreft per 1-1-2021 een aanstelling bij de gemeente Dordrecht; de omvang van deze reserve zal dus over gaan naarde gemeente Dordrecht.

Continuering beheer en onderhoud Hollandse Biesbosch inclusief Biesboschcentrum In het kader van de liquidatie en de overgang per 1-1-2021 van het beheer en onderhoud inclusief Biesboschcentrum Dordrecht naar de gemeente Dordrecht is het goed om het volgende te benoemen:

Ondernemersrisico Biesboschcentrum Dordrecht

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

31

Gezien de aard van de activiteiten die met name in en rond het Biesboschcentrum Dordrecht zijn georganiseerd, zijn de inkomsten onder meer afhankelijk van externe factoren als de weersomstandigheden, de ontwikkelingen op de vrijetijdsmarkt, als ook de economische situatie, de ontwikkeling bij partners en de gevolgen van een lockdown. Het onderhoud In de Sterlinggriend en de Otterpolder (o.a. Griendmuseumpad), In eigendom van Staatsbosbeheer, staat echter al enige jaren onder druk. Dit is het gebied waarin excursies vanuit het Biesboschcentrum plaatsvinden. Het gaat hierbij om middelen voor het onderhoud en/of vervanging van recreatieve voorzieningen (becijferd op € 40.000 per jaar naast de beschikbare SNL-middelen van Staatsbosbeheer), maar bijvoorbeeld ook om het ontbreken van middelen voor het baggeren van kreken. Het risico bestaat in eventuele beperkte recreatie- en excursiemogelijkheden. Dit leidt tot een niet nader te kwantificeren ondernemersrisico (PM). Afgeschreven activa Hollandse Biesbosch Een aantal voorzieningen in de Hollandse Biesbosch, te weten rondvaartboot de Sterling, een aantal steigers, waaronder die in de haven van het Biesboschcentrum, het rolstoeltoegankelijke fluisterbootje, de glasvezelkabel van Biesboschcentrum naar Sionpolder en het hekwerk van de Sionpolder zijn afgeschreven.

Deze activa hoeft niet op korte termijn te worden vervangen, vervanging van de steigers zou medio 2034 plaats moeten vinden. Dit betekent dat op termijn nieuwe kredieten worden aangevraagd, terwijl dan geen budget aanwezig is voor de bijbehorende kapitaallasten. Financiering moet t.z.t. plaatsvinden vanuit nieuw geld.

Eindigheid 'uittredesommen' voormalige partners Hollandse Biesbosch Per 2018 is een aantal deelnemers uitgetreden. Voor de Hollandse Biesbosch heeft dit betrekking op de provincie Zuid-Holland en de gemeente Sliedrecht. De bijdrage van de provincie Zuid-Holland voor 'beheer' wordt gedurende 8 jaar (2018-2025) gecontinueerd via een gegarandeerde begroting-boekjaarsubsldle; het gaat om een bedrag van In totaal € 337.758 op jaarbasis. Per 2024 is de uittredesom van de gemeente Sliedrecht op. Dit betekent dat per 1/1/2024 een tekort ontstaat van € 127.172. De financiering van het bezoekerscentrum en het beheer van de Hollandse Biesbosch op termijn is dus nog onzeker.

Fiscale positie - Hollandse Biesbosch Op de fiscale positie van de gemeenschappelijke regeling Parkschap NP De Biesbosch (GR) namen we het standpunt in dat er geen sprake Is van een vpb-plicht, primair omdat de GR fungeert als functionele overheid binnen haar rechtsgebied. Dit standpunt is getoetst door een fiscalist. Deze oordeelt dat de primaire denklijn van de GR (het meest) in overeenstemming is met de juridische en financiële basis van de GR. Een mogelijk risico betreft de exploitatie van het Zuid-Hollandse deel, het aanbod in de vorm van beleefbare natuur voor de burger, gericht op het overdragen van natuurkennis en natuurbesef. Voorjaar 2017 Is de uitwerking voorgelegd aan de Belastingdienst. Mondeling is aangegeven dat de conclusie, gemotiveerd door de samenhang van activiteiten, zeker verdedigbaar is, maar dat de uitwerking anders moet worden opgezet. Dit moet nog worden opgepakt. Het risico op vpb lijkt minimaal, maar kan pas definitief worden uitgesloten op het moment dat de Belastingdienst daadwerkelijk komt controleren. Tot het aanpassen van de uitwerking handhaven we het risico (€ 23.000 op jaarbasis).

De omvang van de algemene reserve aandeel Hollandse Biesbosch bedraagt per 31/12/2020 circa € 479.000 en wordt overdragen aan de rechtsopvolger van het beheer en onderhoud en exploitatie van het Biesboschcentrum, de gemeente Dordrecht, op grond van het vastgestelde liquidatieplan.

10.1

Onderhoud kapitaalgoederen

De budgetten 2020 voor onderhoud kapitaalgoederen zijn inclusief de overheveling 2019 (zie jaarrekening 2019 en onderstaande tabel).

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

32

9

Budget Ontrekking Realisatie Budget Totaal Restant Budget begroting Zuileshoeve budget budget 2020 doorschuif doorschuif 2020________ 2019 (reserve) 2021 Groen (gras, vegetatie en beplanting; ________ 8.000 12.910 4.910 -550 -550 -13460. Infrastructuur_____________________ 15.130 5.170 20.300 2.340 2.340 [Recreatieve voorzieningen _______ 10.900 10.900 -1.650 -1.650 [Gebouwen 27.000 150.090 177.090 ♦28.350 128.590 128.590 [Water en oevers _______ 90.400 269.190 178.790 169.620 [Rondvaart en verhuur ________ 3.500 15.000 18.500 -12.430 6.070 6.070 SOM -28.350 154.930 508.890 -176.120 353.960 304.420 304.420 Onder houdsvoorzienlng

11

Er zijn diverse onderhoudsfondsen welke jaarlijks worden geactualiseerd. Voor de periode 20202029 Is daarin het groot onderhoud omschreven en afgeprijsd.

•

•

•

•

•

•

Onderhoudsfonds groen (gras en beplanting): ook dit jaar Is natuurlijk restmateriaal dat niet ter plekke verwerkt kan worden afgevoerd naar een erkend verwerkingsbedrijf. De uit 2018 doorgeschoven renovatiewerkzaamheden aan het evenemententerrein hebben door het niet gebruiken (pandemie) van het evenemententerrein zonder onderbrekingen kunnen plaatsvinden. Onderhoudsfonds infrastructuur: het doorgeschoven budget van 2019 is ingezet voor het leveren en plaatsen van verkeersgeleidingen van inlands kastanjehout. Daarnaast zijn er klinkerbestratingen opgehaald en zijn de daar aanwezige lichtmasten geconserveerd. Onderhoudsfonds recreatieve voorzieningen: het budget van 2020 is besteed aan de levering en plaatsing van een robinia zeshoekschommel bij de recreatieplas Merwelanden. Ook heeft er groot onderhoud plaatsgevonden aan straatmeubilair. Het merendeel van de In het gebied geplaatste afvalbakken heeft een grote opknapbeurt ondergaan. Onderhoudsfonds gebouwen: ten laste van 2020 en de doorschuif uit 2019 is groot onderhoud aan verschillende opstallen gepleegd. Bij dit onderhoud is rekening gehouden met de planvorming rondom "Revitalisering bezoekerscentrum" en het nog niet definitief zijn van de bestemming voor de Zuileshoeve.

In 2020 is uitgevoerd: o aanvang groot onderhoud beregeninstallatie groene dak Biesboschcentrum; o herstel houtrot en planmatig schilderwerk aan diverse opstallen; o groot onderhoud toiletgroepen, bijenstal en ecolodge. Onderhoudsfonds water en oevers: de problemen met de vervuilde stof PFAS in de waterbodems zijn ondanks de landelijke versoepeling van de norm in 2020 niet kleiner geworden en hebben het Parkschap wederom moeten doen besluiten de geplande grootschalige baggerwerkzaamheden voorlopig niet uit te voeren. Een verwachte verdere versoepeling van de norm lijkt op dit moment de enige oplossing om te kunnen starten met de baggerwerkzaamheden. Wel uitgevoerd in 2020: o kleinschalige baggerwerkwerkzaamheden in de Hel- en Zuilespolder waarbij de bemonstering heeft uitgewezen dat de baggerspecie op de kant kon worden gezet; O groot onderhoud aan het gemaal dat ingezet wordt voor de onderbemaling van polder Crayestein; O start gemaakt met groot onderhoud van de uit 2019 doorgeschoven werkzaamheden aan de oeverbeschoeiing van de haven van het Biesboschcentrum Dordrecht; Onderhoudsfonds Rondvaart en verhuur: enkele accu's en enkele motoren zijn vervangen.

10.2

Bedrijfsvoeringsparagraaf

Personeel De inzet en aanstelling van medewerkers bij het Parkschap is gevarieerd. Er is sprake van detachering en dienstverleningsovereenkomsten (DVO) vanuit de gemeente Dordrecht. Daarnaast zijn arbeidscontractanten in dienst van het Parkschap. Tenslotte is sprake van flexibele inhuur. Het Servicecentrum Drechtsteden verzorgt de financiële- en personeelsadministratie voor de arbeidscontractanten van het Biesboschcentrum Dordrecht en adviseert de inkoop (via DVO). Ook wordt er veel werk verricht door vrijwilligers, met name als gids voor bezoekers (dit geldt zowel voor het Biesboschcentrum Dordrecht als voor het bezoekerscentrum van SBB in Drimmelen). De inzet van vrijwilligers was in 2020 beperkt door corona. Veel vrijwilligers behoren tot de risicogroep.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

33

Vanuit Staatsbosbeheer zijn verschillende medewerkers betrokken bij het Parkschap. De afspraken hierover zijn vastgelegd in de Samenwerkingsovereenkomst Staatsbosbeheer en de Gemeenschappelijke Regeling Parkschap Nationaal Park De Biesbosch. Voor de uitvoering van het beheer van het recreatiegebied De Hollandse Biesbosch maakt het Parkschap gebruik van de diensten van Drechtwerk (uitsluitend recht). Ook het beheer in de Nieuwe Dordtse Biesbosch (een deel van de Noorderdiepzone en het recreatieterrein) valt hieronder. De arbeidsovereenkomsten met het personeel dat in dienst was bij het Parkschap zijn per 31-122020 beëindigd, het personeel is per 1-1-2021 in dienst getreden bij de gemeente Dordrecht. De detacheringscontracten zijn beëindigd.

Automatisering De medewerkers die werkzaam zijn op de locaties Sionpolder en het Biesboschcentrum zijn middels een glasvezelverbindlng aangesloten op het stadskantoor in Dordrecht. Het Parkschap heeft een eigen website, www.biesboschcentrumdordrecht.nl, welke wekelijks wordt geactualiseerd. De werkplekondersteuning wordt verzorgd door het SCD, evenals de personeelsadministratie en een deel van de financiële administratie. In het Biesboschcentrum wordt gebruik gemaakt van het bedrijfsvoeringssysteem Recreatex, dat wordt ondersteund door het SCD en waarvoor geautomatiseerde verwerking naar het financiële pakket K2F plaatsvindt.

Organisatie Met de vorming van één Parkschap is de werkorganisatie voor bestuursondersteuning, vastgesteld in de bestuursvergadering van 25 februari 2011, als volgt: Directeur (0,67 fte). Beleid (0,5 fte). Beheer (0,2 fte) en Bezoek (0,2 fte), directiesecretaresse (0,45 fte), boekhouding (0,40 fte) en control (een equivalent van € 42.000). In 2020 gaat het om: directeur 1 fte, Beheer 0,1 fte, Beleid 0,89 fte, management-ondersteuning 0,5 fte en control. Daarnaast is via de samenwerkingsovereenkomst met Staatsbosbeheer sprake van een capaciteit voor bestuursondersteuning vanuit Staatsbosbeheer van een equivalent van € 50.000.

Huisvesting De medewerkers van het Parkschap zijn gehuisvest op meerdere locaties, te weten: het Biesboschcentrum Dordrecht (incl. verhuurloket), de Sionpolder, het Stadskantoor Dordrecht en het Biesbosch MuseumEiland (tot 1 juli 2020), alwaar ook de medewerkers van Staatsbosbeheer gehuisvest zijn. 10.3

Verbonden partijen

Het Parkschap Is een gemeenschappelijke regeling waarin de gemeentes Altena, Dordrecht en Drimmelen deelnemen. Zij staan bij een nadelig exploitatiesaldo garant voor het gezamenlijke deel, bestuursondersteuning en Parkschapsbeleid. De gemeente Dordrecht staat garant voor de Hollandse Biesbosch. Zie hoofdstuk 10. onder Algemene dekkingsmiddelen.

10.4

Financieringsparagraaf

Treasury is het besturen en beheersen, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële geldstromen, de financiële positie en de hieraan verbonden risico's. Meer concreet gaat het om financiering van het beleid tegen zo gunstig mogelijke voorwaarden, het te allen tijde zorgen voor voldoende liquide middelen, waarbij een tijdelijk overschot tegen een zo hoog mogelijk rendement wordt belegd, en het daarbij afdekken van met rente- en kredietrisico's.

In het kader van de Wet financiering decentrale overheden (Wet FIDO) Is een Financieringsstatuut verplicht. Dit statuut heeft tot doel kaders aan te geven, waarbinnen het schap zijn geldstromen beheert. Het Financieringsstatuut voor het Parkschap is 20 mei 2011 door het Algemeen Bestuur vastgesteld en maakt deel uit van de financiële beheerverordening van het Parkschap. Voor een nadere uiteenzetting van het treasury-beleid verwijzen wij naar het genoemde Financieringsstatuut.

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

34

Het omslagpercentage van de rente is in de begroting 2018 verlaagd naar 1% op grond van de gewijzigde BBV. De rentelasten In de jaarrekening 2020 zijn bijna € 14.600 lager dan begroot, de leningen zijn afgelost en de rente op de lopende rekening is nihil.

De wettelijk toegestane kasgeldlimiet voor gemeenschappelijke regelingen is 8,2%; de renterislconorm 20% (Uitvoeringsregeling financiering decentrale overheden, artikel 2). In alle kwartalen van 2020 bleef het Parkschap (ruim) binnen de toegestane kasgeldlimiet (zie het overzicht hieronder). Dit wordt mede veroorzaakt door het feit dat het Parkschap subsidies (soms tot 100%) bevoorschot krijgt. Wanneer in drie achtereenvolgende kwartalen sprake Is van overschrijding moet nieuwe langlopende financiering worden onderzocht. Kasgeldlimiet Parkschap De Biesbosch B e dra as n * €1.-

1) Berekening kasgeldlimiet 2020: Begrotingstotaal (lasten)

3.171.695

Wettelijk percentage Kasgeldlimiet

8,20% 260.079

2) Kwartaal uitkomsten kasgeldlimiet 2020: le kwartaal 2e kwartaal 3e kwartaal 4e kwartaal -617.878 -487.614 -1.102.056 -1.220.579

Gem. netto vlottende schuld (+) Kasgeldlimiet Ruimte (+) c.q. overschrijding (-)

260.079 877.957

260.079 747.693

260.079 1.362.135

260.079

1.480.658

In 2013 heeft het Parkschap een specifieke werkrekening voor schatkistbankieren geopend. M.i.v. 1 januari 2014 moet het saldo van de BNG-rekening van het Parkschap boven de drempelwaarde van € 250.000 worden afgeroomd naar de specifieke werkrekening voor schatkistbankieren. De BNG-rekening van het Parkschap is momenteel nog onderdeel van het rekeningstelsel van de gemeente Dordrecht en wordt daarin meegenomen voor wat betreft het schatkistbankieren. 10.5

Grondbeleid

Het Parkschap heeft geen grondexploitatie, derhalve wordt er geen grondbeleid ontwikkeld.

Ü

’< X 1;

‘ ‘S1

V t* ‘

5 ’ƒ

1V

Rode kelkzwam

Jaarrekening Parkschap NP De Biesbosch 2020

35

C.

JAARREKENING

11.

Overzicht baten en lasten (exploitatie)

De programmarekenlng beoogt het inzicht in de financiën van het schap te vergroten en biedt daartoe een samenhangend inzicht in de ontwikkeling van de exploitatie en de belangrijkste vermogensbestanddelen.

In deze paragraaf worden in een totaaloverzicht de aan de verschillende programma's gerelateerde baten en lasten gepresenteerd. Het betreft een totaaloverzicht van de in de programmaverantwoording gepresenteerde deeloverzichten.