Dordt Centrum - Analyse (Alle Wijken).pdf
Tekst van het document
Wat valt op? •
Geen volks- en moestuinen aanwezig in de wijk Binnenstad.
Wat valt op? •
Geconcentreerd rond het spoor en op enkele andere verspreide plekken in de wijk lijkt de eikenprocessierups aanwezig te zijn en is bestempeld als “direct ingrijpen”. De aanwezigheid van nesten is nergens bepaald.
Binnenstad
Biodiverse Stad
BODEM GRONDWATER BESCHERMING
GROEN/GRIJS
Wat valt op? •
In het algemeen een (ook met andere wijken in Centrum vergeleken) beperkte score groen/grijs. In de kern (waar zich ook het winkelgebied bevindt) en langs het water duidelijk geconcentreerde slechte score, terwijl het zuiden overwegend beter scoort.
Wat valt op? •
Geen belangrijke zones voor grondwaterbescherming aanwezig in de wijk Binnenstad. Er zijn geen directe acties nodig.
Binnenstad
Biodiverse Stad
CONCLUSIES GROENBLAUW STRUCTUREN
Over het algemeen lijkt de wijk Binnenstad een zeer beperkt groene wijk. Hoewel de wijk in het noordwesten volledig begrensd wordt door water, in de vorm van de Oude Maas, lijken de oevers/kades hier weinig groen te bevatten. Dit beeld lijkt haaks op de ambitie voor natuurvriendelijke overs te staan. Naast de oevers, lijkt ook de rest van de wijk op meerdere niveaus (bomen specifiek, vegetatie algemeen, etc.) zeer beperkt groen. Met name in de kern van de wijk vallen grote gaten in de aanwezige groenstructuur (omgeving Centrum, bijvoorbeeld Statenplein).
FLORA EN FAUNA
Overeenkomstig met de beperkte aanwezigheid van groen lijken de waarnemingen overwegend beperkt in aantal en diversiteit en vallen er grote gaten in de verspreiding van waarnemingen. Faunavoorzieningen ontbreken bovendien volledig in de wijk. Tot slot wordt de aanwezigheid van de eikenprocessierups op verschillende plekken in de wijk (geconcentreerd in de omgeving van het spoor) als “direct ingrijpen” bestempeld.
Binnenstad
Biodiverse Stad
KENSCHETS:
WIJK: NOORDFLANK Noordflank
Kenschets
PLATTEGROND Bron: Wikipedia
De wijk Noordflank ligt aan de noordzijde van de stad Dordrecht, in de Nederlandse provincie ZuidHolland. De wijk bevindt zich aan weerskanten van de Noordendijk, een van de toegangswegen tot de binnenstad. De wijk bestaat uit verschillende buurten met ieder een eigen karakter, zoals de Bleijenhoek, het Lijnbaangebied en het noordelijke gedeelte van de 19e-eeuwse schil. Noordflank telt ruim 7500 bewoners.
Geschiedenis
Het gebied maakte in de middeleeuwen deel uit van de voormalige heerlijkheid Huis te Merwede en werd in 1604 bij de stad Dordrecht gevoegd. In dit noordelijke deel van de stad waren rond de Riedijkshaven scheepswerven te vinden. Langs de Noordendijk bevonden zich zogenaamde balkgaten waar houtvlotten die vanuit Duitsland werden aangevoerd werden afgemeerd, voor verdere verwerking in een van de vele zaagmolens. Ook toeleverende bedrijven voor de scheepswerven zoals de lijnbanen waren in dit gebied van de stad te vinden.
Wijkonderdelen
Het noordelijk deel van de binnenstad rond de Nieuwkerk, wordt gevormd door de wijk Bleijenhoek. Aan de Riedijkshaven was hier de gasfabriek van de stad te vinden. De wijk was aan het begin van de twintigste eeuw verkrot. Vanaf de jaren dertig werd gewerkt aan stadsherstel door middel van sloop en nieuwbouw. In de jaren zestig zorgde een omvangrijk saneringsplan voor de binnenstad voor een massale sloopwoede en nieuwbouw in dit deel van de binnenstad. Op de terreinen van de scheepswerven en de touwslagers ontstond de wijk Lijnbaan. In deze wijk staat de laatste overgebleven molen van Dordrecht 'Kijck over den Dijck'. Het noordoosten van de wijk Noordflank wordt afgesloten door de gebouwen van het voormalige gemeentelijke energiebedrijf. Deze gebouwen hebben nu een culturele bestemming; onder andere de popcentrale is hier gevestigd. Dit is nu het Energiehuis, met o.a. vestigingen van Bibelot, de Kunstmin, ToBe en grand café Khotinsky. Ten zuiden van de Noordendijk wordt de wijk Noordflank gevormd door het noordelijke deel van Dordrechts 19e-eeuwse schil. Kleinschalige saneringen heeft hier gezorgd voor straten met uiteenlopende bouwstijlen. Ruime laat-twintigste-eeuwse dijkwoningen worden afgewisseld met sociale woningbouw uit de jaren zeventig van de twintigste eeuw.
Het eerste volkswoningbouw-project De Vereniging (rijksmonument) uit 1864 bevindt zich tussen de Singel en de Groenedijk. Aan de Singel is tevens de schouwburg Kunstmin (1864) te vinden, met het neo-rococo-interieur van architect Sybold van Ravesteyn.Het zuidoostelijk gedeelte van de wijk Noordflank ligt de burgemeestersbuurt, met straten genoemd naar Dordtse patriciërs, op het voormalige landgoed van de Villa Noordhove. Het gebied wordt omsloten door de Oranjelaan, Noordendijk en Groenedijk. Deze straten werden ontwikkeld door de private onderneming NV Noordhove en dateren uit de jaren twintig van de 20e eeuw. In 1929 kocht de gemeente de straten van deze onderneming. In dit deel van de wijk ligt ook het Hallincqhof (rijksmonument) een hof met zestien arbeiderswoningen gebouwd aan het eind van de negentiende eeuw, naar een ontwerp van architect Huibert Willem Veth. De Wijk Noordflank wordt afgesloten met Park Merwestein tussen Groenedijk en Singel. Het park is een restant van het landgoed rond Villa Merwestein dat in 1885 werd omgevormd tot het eerste stadpark van Dordrecht. Tijdens de Tweede Wereldoorlog veranderde de Villa en het park in het hoofdkwartier van het vijftiende Duitse leger. Op 24 oktober 1944 werd de Villa doelwit van een bombardement van de Britse Royal Air Force, waarbij ook 69 burgerslachtoffers vielen.
Tussen de Noordendijk, de Groenendijk, de Singel en De Vereniging is een bijzondere wijk gebouwd. Deze wijk, Kijck over den Dijck is ontworpen door Herman Herzberger en ligt binnendijks onder het waterniveau in de kromming van de rivierdijk van de Beneden Merwede. De noodzakelijke dijkversterking- en verhoging is geïntegreerd met de bouw van een rondlopende strook woningen die de dijk volgt. Deze oplossing, waarbij de constructie van de woningen een damwandfunctie vervult, is uniek in de Nederlandse dijkenbouwgeschiedenis, waar er altijd van uit is gegaan dat het dijklichaam, althans bij actieve dijken, juist vrij van elke bebouwing moest blijven. Deze 'woningendijk' is op de dijk en de buurt georiënteerd. Alle huizen die gebouwd zijn tegen/ op de Noordendijk hebben ingangen naar twee zijden, zodat ze bij de buurt horen en anderzijds op de dijk geen van de buurt afgekeerde rugzijde tonen. Het zuidoostelijk gedeelte van de wijk Noordflank ligt de burgemeestersbuurt, met straten genoemd naar Dordtse patriciërs, op het voormalige landgoed van de Villa Noordhove. Het gebied wordt omsloten door de Oranjelaan, Noordendijk en Groenedijk. Deze straten werden ontwikkeld door de private onderneming NV Noordhove en dateren uit de jaren twintig van de 20e eeuw. In 1929 kocht de gemeente de straten van deze onderneming.
In dit deel van de wijk ligt ook het Hallincqhof (rijksmonument) een hof met zestien arbeiderswoningen gebouwd aan het eind van de negentiende eeuw, naar een ontwerp van architect Huibert Willem Veth. De wijk Noordflank wordt afgesloten met Park Merwestein tussen Groenedijk, Vrieseweg en Singel. Het park is een restant van het landgoed rond Villa Merwestein dat in 1885 werd omgevormd tot het eerste stadpark van Dordrecht. Tijdens de Tweede Wereldoorlog veranderde de villa en het park in het hoofdkwartier van het vijftiende Duitse leger. Op 24 oktober 1944 werd de villa doelwit van een bombardement van de Britse Royal Air Force, waarbij ook 69 burgerslachtoffers vielen.
Noordflank
Kenschets
BUURTEN Voor dit onderzoeksrapport hebben we de wijk Noordflank onder de loep genomen. Noordflank bestaat uit 7 buurten: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Stadswerven Bleijenhoek Lijnbaan Matena’s Pad en omgeving Merwestein-Noord Kasperspad en omgeving Park Merwestein en omgeving.
Hoewel de volledige wijk bestaat uit 7 buurten, hebben we ervoor gekozen om ons in deze analyse te concentreren op een beperkt aantal buurten. Dit was noodzakelijk om de presentatie overzichtelijk te houden en de meest relevante informatie te kunnen bieden. De selectie van de buurten is gebaseerd op een combinatie van initiële data-analyses en de inzichten van gemeentemedewerkers, lokale partners, professionals en bewoners. In de eerste fase van het onderzoek hebben we gekeken naar de prestaties van de buurten ten opzichte van het gemiddelde van de stad, het gebied en de wijk. Buurten met significante afwijkingen van dit gemiddelde zijn verder onderzocht. Deze bevindingen zijn vervolgens getoetst en aangevuld door betrokkenen uit de wijk, wat leidde tot de keuze voor de volgende vier buurten: • • • •
Bleijenhoek Lijnbaan Matena's Pad en omgeving Kasperspad en omgeving
Deze buurten vormen de focus van het verdere onderzoek en worden in dit rapport uitvoerig geanalyseerd.
Noordflank
Kenschets
INWONERS
HUISHOUDSAMENSTELLING
AANTAL INWONERS Gebied
Dordrecht
Aantal Inwoners Percentage
Dordrecht Gebied Centrum Wijk 02 Noordflank Bleijenhoek Kasperspad en omgeving Lijnbaan Matena's Pad en omgeving
121.430 35.205 8.070 2.280 1.270 1.280 815
100,00% 28,99% 6,65% 1,88% 1,05% 1,05% 0,67%
40,4%
Gebied Centrum
48,4%
Wijk 02 Noordflank
45,3%
Bleijenhoek
Gebied Centrum
13,2%
Wijk 02 Noordflank
13,3%
Bleijenhoek
10,7%
11,6%
Kasperspad en omgeving
11,0%
11,4%
Lijnbaan
16,0%
Matena's Pad en omgeving
12,3% 0%
53,3%
19,7%
11,7%
56,8%
18,3%
11,5%
55,0%
20,3%
53,3%
20%
<15 jaar
15-25 jaar
23,1%
19,8%
23,6% 20,5%
20%
40%
Huishoudens zonder kinderen
23,6% 37,6%
60%
80%
100%
Huishoudens met kinderen
HUISHOUDGROOTTE Gebied
18,5% 58,2%
12,3%
28,8%
24,3%
59,1%
13,7%
Eenpersoonshuishoudens
26,2%
26,0%
41,9% 0%
11,6%
25,4%
52,0%
Lijnbaan
15,4%
32,7%
56,7%
Kasperspad en omgeving
LEEFTIJD INWONERS Dordrecht
26,9%
12,1%
57,7%
17,8%
40%
60%
25-65 jaar
65+ jaar
80%
100%
Dordrecht Gebied Centrum
Wijk 02 Noordflank Bleijenhoek Kasperspad en omgeving Lijnbaan Matena's Pad en omgeving Wijk 02 Noordflank
Gem. Huishoudensgrootte
2,1 1,9 2,0 1,7 1,8 2,2 2,0 2,0
Wat valt op? • • •
In de vier geselecteerde buurten wonen 70% van de bewoners uit de Noordflank Het aandeel éénpersoonshuishoudens is het grootst. Met name in de Bleijenhoek en Kasperspad e.o. In de Bleijenhoek wonen de meeste 65+ers
Noordflank
Kenschets
BESTEMMINGSPLANNEN
Wat valt op? • •
Voor het overgrote deel gaat het om een woonbestemming Een enkele bedrijfsbestemming en horecabestemming
Noordflank
Kenschets
LEEFTIJD VAN GEBOUWEN
Wat valt op?
Lijnbaangebied en Stadswerven zijn meest recent
Noordflank
Kenschets
GEBOUWEN (FUNCTIE EN SOORT)
Wat valt op?
Gaat voornamelijk om een woonfunctie
Noordflank
Kenschets
DOEL: AANTREKKELIJKE STAD
WIJK: NOORDFLANK Noordflank
Aantrekkelijke Stad
ALGEMEEN Aantrekkelijkheid van een stad bestaat (o.a.) uit drie bestandsdelen: 1. 2. 3.
De aantrekkelijkheid van de stad hangt sterkt samen met de groene blauwe structuren van de stad. Deze moeten beschermd en versterkt worden. Een aantrekkelijke leefomgeving wordt mede bereikt met hoogwaardige inrichting (KOR). Met sterke sociale cohesie minder overlast ervaren en is minder sprake van criminaliteit en verloedering
IN HET DOEL BIODIVERS KOMT DIT VERDER TERUGGROENBLAUWE STAD Groenblauw speelt in 2030 de hoofdrol in een aantrekkelijke openbare ruimte. In een aantrekkelijke stad zorgt de uitstraling van de openbare ruimte ervoor dat het er prettig wonen, werken en verblijven is. Men voelt zich thuis op het eiland van Dordrecht. Met zijn vele monumenten en het daar aanwezige groen en blauw is de historische binnenstad het visitekaartje van Dordrecht. Daarnaast is Dordrecht een stad met veel groen en water en dat wordt gewaardeerd door bewoners en bezoekers. Er wordt dan ook op ingezet op versterking van de Dordtse karakteristieken via groen en blauw. Water is zichtbaar, beleefbaar, bereikbaar, veilig en waar mogelijk door groen omzoomd. Het groen is verzorgd, veilig, divers, toegankelijk en stimuleert gebruikswaarden. Ook wordt ingezet op structuren die bijdragen aan het positieve, vooruitstrevende, groenblauwe imago. Het Getijdenlandschap, de Dordtwijkzone, de historische dijklinten en het Killenlandschap zijn belangrijke structuren die herkenbaarheid geven aan het Eiland van Dordrecht. Overige groenblauwe structuren zijn op deze cultuurhistorische landschapsstructuren gebaseerd en maken de ontstaansgeschiedenis van het Eiland zichtbaar. Het groenblauwe netwerk wordt gekoesterd en verder versterkt.
Lijnvormige landschapselementen zoals windsingels en cultuurhistorische lanen worden hiervoor in ere hersteld. Groenblauwe structuren worden met historische plekken verbonden. Het cultureel en landschappelijk groenblauw erfgoed wordt beschermd door belangrijke groenstructuren en -gebieden vast te leggen op kaart en hier beschermingsstatus aan te koppelen. Voor de vier cultuurhistorische landschapsstructuren worden gebiedsvisies uitgewerkt waarmee verbeteringen in inrichting en beheer kunnen worden doorgevoerd. Een aantrekkelijke leefomgeving wordt ook bereikt met hoogwaardige inrichting. Dat betekent dat kwalitatief, bij de locatie passend materiaal wordt gebruikt en dat de juiste plant- en boomsoorten op de juiste plek worden geplant. Een hoogwaardige inrichting, vakkundig beheer en juist gebruik van de openbare ruimte zorgen samen voor een positieve beleving van de stad, wijk en buurt. Juist gebruik wordt gestimuleerd door via groen in te zetten op een sterke sociale cohesie. Over het algemeen wordt in wijken met sterke sociale cohesie minder overlast ervaren en is minder sprake van criminaliteit en verloedering. Groenblauwe waarden dragen bij aan versterking van de sociale cohesie (Onderzoek Wageningen Universiteit ‘Zeven redenen om te investeren in een groene stad’). Hierdoor voelen bewoners zich veiliger in groene wijken.
Naast meer groen en kwalitatief beter groen wordt sociale cohesie versterkt door inwoners meer te betrekken bij het groen. Zowel door inwoners te laten meedenken over inrichting en beheer, als door waar mogelijk gebruiksgroen, zoals groene verblijfsplaatsen, toe te passen. Naast een positieve beleving voor bewoners verhoogt groenblauw ook de aantrekkelijkheid van een gebied voor bedrijven en ondernemers. Groen en water verhogen de economische waarde. Huizen aan water- of natuurgebieden hebben een hogere waarde dan huizen die niet aan dergelijke gebieden grenzen. De aanwezigheid van groen en blauw in de buurt is steeds belangrijker voor een positief vestigingsklimaat. Dit is een interessant gegeven voor een groeiende en ambitieuze stad als Dordrecht en maakt de noodzaak helder om meer aandacht te schenken aan groen en blauw bij ruimtelijke ontwikkelingen.”
Wat valt op? •
•
Met name de “natuurvriendelijke oevers” kan voor de wijk Noordflank belangrijk zijn. Het noorden grenst namelijk volledig aan de Beneden-Merwede terwijl ook Het Wantij binnen de wijk ligt. Op basis van de onderstaande analyses lijkt dit noorden echter beperkt “groen/natuurvriendelijk” te zijn. De geconcentreerde waarnemingen tegenover de zeer beperkte aanwezigheid van faunavoorzieningen kan eveneens potentie hebben.
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
LEEFBAARHEID – TOTAALSCORE (Let op: om deze verschillen duidelijker in kaart te brengen, start de x-as niet bij 0. Een verschil van 0,13 is voor Dordrecht een afwijking van 1 standaarddeviatie.) De Leefbaarometer bestaat uit vijf dimensies: woningvoorraad, fysieke omgeving, voorzieningen, sociale samenhang en overlast & onveiligheid. Het Nederlands gemiddelde is nul. De waarden kunnen variëren van 50 tot en met +50. Een waarde +9 t/m 9 (zoals in alle drie de wijken) betekent een ruim voldoende leefbaarheid; Gemiddeld woont 1/8 van de huishoudens in Nederland in een buurt of wijk met een zwakke of onvoldoende leefbaarheid.
Dordrecht
4,06
Gebied Centrum
4,08
Wijk 02 Noordflank
4,07
Bleijenhoek
4,06
Kasperspad en omgeving
4,13
Lijnbaan
4,01
Matena's Pad en omgeving
3,88 3,70
3,80
3,90
4,00
4,10
4,20
Wat valt op? • •
De Noordflank scoort iets boven het Dordts gemiddelde en iets onder het gemiddelde van gebied Centrum. Binnen de geselecteerde buurten zijn er verschillende als uit positieve uitschieter Kasperspad e.o. en als negatieve uitschieter het Matena’spad e.o. gevolgd door de Lijnbaan. De buurt de Bleijenhoek scoort op het Dordts gemiddelde.
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
LEEFBAARHEID – BUURTSCORES
WONEN
DORDRECHT
DORDRECHT CENTRUM
Afwijking
-4,44
Fysiek
-1,10
Afwijking
-2,09
Fysiek
-1,02
Veiligheid
-4,07
Veiligheid
Sociaal
-2,39
Sociaal
Voorzieningen 0
5
10 15 20 25
WIJK: NOORDFLANK -2,86
Afwijking
-0,72
Fysiek
Fysiek
Sociaal
-5,49
Voorzieningen
16,19
Woningvoorraad
10 15 20 25
-4,13 1,05
0
5
KASPERSPAD E.O.
-0,28 -25 -20 -15 -10 -5
Afwijking
3,04
Fysiek
Veiligheid
-8,26
Sociaal
Sociaal
-3,94
Voorzieningen
18,55
Woningvoorraad
0
5
10 15 20 25
-25 -20 -15 -10 -5
0
5
10 15 20 25
-13,47 -6,97 15,67 -4,12 -25 -20 -15 -10 -5
0
5
10 15 20 25
MATENA'S PAD E.O. Afwijking
Sociaal
28%
3%
62% 20%
40%
Woningcorporatie
60%
10% 80%
100%
Particuliere huur
In de wijk Noordflank staan ongeveer 3900 woningen Ongeveer 46% bestaat uit koopwoningen, 45% sociale huurwoningen en 9% overige huur. Stadsbreed is deze verdeling 57% koop, 32% sociale huur en 11% overige huur, in gebied Centrum 53% koop, 33% sociale huur en 14% overige huur. Van de sociale huurwoningen is 88% eigendom van woningcorporaties en 12% van particuliere verhuurders. De gemiddelde WOZ-waarde in 2023 was € 319.000. In Dordrecht is dit € 290.000
RAPPORTCIJFERS WONING Het wonen in Dordt Centrum wordt goed gewaardeerd, met name in de Binnenstad. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op het gemiddelde van Dordrecht en is relatief hoog in de Binnenstad en Noordflank. Woningen op de Staart hebben een relatief lage WOZ-waarde en worden lager dan gemiddeld gewaardeerd. Dordt Centrum kent relatief meer particuliere huurwoningen. De Noordflank telt relatief veel corporatiewoningen en het Reeland relatief veel koopwoningen.
-2,05 -24,55
-7,98
Voorzieningen Woningvoorraad
62%
-22,29
Fysiek Veiligheid
• • • • •
-0,40
Voorzieningen Woningvoorraad
-1,26
23%
Wat valt op?
-9,29
Fysiek
-2,07
32%
17,35
LIJNBAAN
Afwijking
16%
35%
Koopwoningen
-8,00
Voorzieningen
10 15 20 25
45%
0%
13%
57%
Kasperspad en omgeving Matena's Pad en omgeving
22%
40%
27%
Lijnbaan
Woningvoorraad
-1,44 -25 -20 -15 -10 -5
Veiligheid
5
14%
25%
46%
Bleijenhoek 0
Veiligheid -14,24
-11,41
Sociaal
-3,05
28%
54%
Wijk 02 Noordflank
BLEIJENHOEK
Afwijking Veiligheid
12,47 -25 -20 -15 -10 -5
58%
Gebied Centrum
-3,36
Woningvoorraad
-3,31 -25 -20 -15 -10 -5
Dordrecht
-7,13
Voorzieningen
6,44
Woningvoorraad
EIGENDOM HUUR VERSUS KOOP
16,47 -4,17 -25 -20 -15 -10 -5
0
5
10 15 20 25
Wat valt op? • • •
De Noordflank scoort gemiddelde iets slechter als het gemiddelde van gebied Centrum maar beter als het gemiddelde van Dordrecht. De score laat een negatieve afwijking zijn op de thema’s veiligheid en sociaal, zowel t.o.v. het Dordts gemiddelde als t.o.v. gebied centrum. De negatieve scores van de buurten Bleijenhoek, Lijnbaan en Matena’spad vallen op. Met als grootste uitschieter het Matena’s pad met een – score van 24,55 op het thema veiligheid t.o.v. -11,41 voor de Noordflank en -7,13 voor het gebied Centrum.
Noordflank
Wat valt op? • •
Noordflank scoort op het gemiddelde van Dordrecht (7,8) en net onder het gemiddelde van het Gebied Centrum (7,9) Gemiddelde WOZ-waarde is € 319.000. Het gemiddelde van Dordrecht is € 269.000.
Aantrekkelijke Stad
RAPPORTCIJFER PRETTIG WONEN Inwoners waarderen de woonomgeving van Dordt Centrum vergelijkbaar aan het gemiddelde in Dordrecht, maar ingezoomd op de wijken blijkt dat de Binnenstad en het Reeland hoger scoren dan de Noordflank en de Staart.
WONINGTYPEN EN -GROOTTEN
De gemiddelde kwaliteit van buurtvoorzieningen (waaronder speelplekken voor kinderen, jongeren en groen) ligt in Centrum iets lager dan gemiddeld in Dordrecht. De score verschilt onderling niet noemenswaardig tussen de vier wijken.
Wat valt op? •
Bewoners van de Noordflank waarderen de woonomgeving gelijk aan het gemiddelde van Dordrecht. De afgelopen jaren is de tevredenheid toegenomen. Dit geldt voor alle wijken in gebied Centrum m.u.v. de Staart, 0,6 gedaald.
BESCHERMD WONEN Beschermd Wonen is voor mensen van 18 jaar of ouder die door psychische of psychosociale problemen 24 uur per dag ondersteuning nodig hebben. Dit kan in een instelling zijn als er 24 uur toezicht nodig is. Of het kan een vorm van zelfstandig wonen zijn als begeleiding op afstand of op afroep afdoende is. Op deze kaart is inzichtelijk gemaakt welke woningtypen (grondgebonden of appartement) en -grootten te vinden zijn in de wijk.
Wat valt op? Wat betreft Noordflank is voor een deel van deze wijk op de kaart te zien dat er een diversiteit aan woningen is. Wel blijft het aantal appartementen groter dan 100 m2 achter.
Wat valt op? •
Er zijn twee voorzieningen voor maatschappelijke opvang: • Torenstraat: Eddee- Nitzana; vrouwenopvang; 11 plaatsen extramuraal gedeeld wonen • Torenstraat: De Hoop – Huis van de Hoop; 9 plaatsen extramuraal gedeeld wonen
•
Daarnaast zijn er twee maatschappelijke opvanglocaties (niet op de kaart): • Opvanglocatie Kromhout (Leger des Heils) • St. Jorisburg; zelfstandige eenheden tijdelijk begeleid wonen
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
VERDICHTING
SCHIL
Hierna volgen de belangrijkste conclusies, de voorgestelde verdichtingsstrategie en de bandbreedte voor verdichtingspotentie per wijk zoals beschreven in een ambtelijke studie (2024):
Situatie
Het is belangrijk om te benadrukken dat de gebiedsindeling in deze verdichtingsstudie in sommige gevallen afwijkt van de wijk- en buurtindeling van het CBS. Voor de CBS-wijk Noordflank combineren we de informatie uit de hoofdstukken ‘Binnenstad & Stadswerven’ en ‘Schil’, waardoor in de genoemde verdichtingspotentie ook locaties buiten de CBS-begrenzing van de wijk zijn meegenomen. Volgens de CBS-wijkindeling valt Stadswerven en een deel van de schil in de wijk Noordflank.
BINNENSTAD & STADSWERVEN Situatie De Dordtse binnenstad is in trek, o.a. door de historische sfeer en de nabijheid van voorzieningen. De marktdruk is hoog, wat al leidt tot vele initiatieven tot verdichting, die zorgvuldig worden afgewogen en beoordeeld.
Conclusies verdichtingsstudie De meeste verdichtingspotentie is te vinden in het optoppen, splitsen en verbouwen van panden. Op enkele plekken is een herontwikkeling op structuurniveau mogelijk in samenwerking met corporaties en particulieren. Verdichting gaat nadrukkelijk niet enkel over het toevoegen van woningen, verdichtingsprojecten moeten de straat, buurt of stad versterken.
Strategie Kwaliteit en toekomstbestendigheid versterken. Daarbij aandacht voor het behouden van voldoende woningen voor starters en de sociale sector. Woningbouw kan hier een middel en investeringsvliegwiel zijn. • • • •
Corporatiebezit herontwikkelen Kwaliteitsimpuls in bestaande structuren: vergroenen en verblijfskwaliteit verbeteren Onderbenutte (binnen)terreinen beter benutten of vergroenen Naast ruimte voor wonen óók voorzieningen en maatschappelijk vastgoed op peil houden
De 19e -eeuwse Schil ligt tussen de historische binnenstad en het spoor ingeklemd. Het is een ruim opgezette wijk, met een grote diversiteit aan bouwjaren, functies en woonmilieus. Er zijn al veel initiatieven gaande die de wijk verdichten en versterken.
Conclusies verdichtingsstudie De grootste potentie van de Schil wordt op dit moment al uitgewerkt en verzilverd (harde en zachte plannen). Binnen de wijkstructuur zijn een aantal kleine interventies en binnenterreinen verder te onderzoeken. Rondom het station en het Van Neurenburgpad liggen twee grotere kansrijke gebieden.
Strategie
Het diverse karakter van de Schil vraagt om maatwerk. Vergroening en toekomstbestendigheid zijn de grootste vraagstukken. • Wijkstructuur versterken met zorgvuldige ingrepen • Binnenterreinen optimaal benutten met passende oplossingen • In directe omgeving van het station naast wonen ook voldoende werkgelegenheid faciliteren
∑ Bandbreedte verdichtingspotentie • •
18 locaties + 200 tot 450 woningen
Belangrijkste verdichtingsprincipes • • •
In de bestaande wijkstructuren. Bij blinde gevels en ontbrekende schakels. In stationsgebieden. De best bereikbare plekken voor iedereen. In & naast werkgebieden. Verdichten mét functiemenging.
∑ Bandbreedte verdichtingspotentie (let op, dit is incl. Stadswerven) • •
15 locaties + 100 tot 200 woningen
Belangrijkste verdichtingsprincipes • •
Optoppen, splitsen & verbouwen. Samen met particulieren & corporaties. Bij (wijk)voorzieningen. Dichtbij de nuttige en leuke dingen.
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
VOORZIENINGEN / DINGEN TE DOEN NABIJHEID VAN VOORZIENINGEN
KWALITEIT VAN VOORZIENINGEN De schaalscore bestaat uit de volgende vragen: In de buurt is/zijn: • de wegen, paden en pleintjes goed onderhouden; • perken, plantsoenen en parken goed onderhouden; • het buiten goed verlicht; • goede speelplekken voor kinderen; • goede voorzieningen voor jongeren. Hoe hoger de score op deze schaal van 0-10, hoe beter de kwaliteit van de woonomgeving wordt ervaren.
Wat valt op? • •
Noordflank scoort hoog op de nabijheid van voorzieningen. Het noordelijke deel scoort iets lager.
Wat valt op? • •
Noordflank
De Noordflank scoort op het gemiddelde van het gebied Centrum en iets onder het Dordts gemiddelde. M.u.v. de Binnenstad is in de overige wijken van het gebied Centrum de laatste jaren een stijging te zien van 0,2 tot 0,5 punten. Voor de Noordflank is 0,2 punten.
Aantrekkelijke Stad
BASIS VOORZIENINGEN Huisartsen
Supermarkten
Wat valt op?
Wat valt op?
• • •
In de Noordflank zijn 3 huisartspraktijken. Met 8.000 inwoners komt dit neer op ruim 2.600 per praktijk wat voldoende is. In de Stadswerven zit geen huisartspraktijk. De afstand tot een arts is max. 4 fietsen
Apotheken
Wat valt op? • •
Er zijn 2 apotheken verspreid over de Noordflank In verhouding tot het inwonersaantal is dit boven gemiddeld (4000 per apotheek, gemiddelde in NL is 10000)
• •
Basisonderwijs
Wat valt op? • • •
Noordflank
Er is geen supermarkt in de Noordflank. Bewoners zijn aangewezen op supermarkten in de Binnenstad, De Staart (Maasstraat) en het Reeland (Vogelplein). Maximale reistijd is 10 minuten.
Er zijn 4 basisscholen die dicht bij elkaar liggen. Ik basisschool is van het aangrenzende Reeland verhuisd naar de Noordendijk (nog niet op de kaart) Er wonen (jan. 2023) 1.070 kinderen in de leeftijd van 0-15 jaar. Kinderen die Noordelijker in de wijk wonen zijn met de verhuizing van de school niet per se op de Binnenstad aangewezen.
Aantrekkelijke Stad
PLUS VOORZIENINGEN Kinderopvang
Wat valt op? • • •
Dordrecht heeft in totaal 133 kinderopvang -locaties met in totaal 4717 kindplaatsen. Verspreid over de Noordflank is kinderopvang aanwezig maar vooral geconcentreerd in ‘De Schil’. Gelet op het aantal kinderen uit de wijk lijkt dit voldoende. Ook kinderen uit de Binnenstad zullen hier naar verwachting gebruik van maken. In geheel Dordrecht ligt de afstand op kinderopvang dichterbij dan gemiddeld in Nederland.
Middelbare Scholen
Wat valt op? •
In de Noordflank is 1 onderwijslocatie. Gaat hier om voortgezet gespecialiseerd Onderwijs.
Tandarts
Fysiotherapeut
Wat valt op? • •
Noordflank heeft 3 tandartspraktijken verspreid over de wijk en 1 op de grens met de Binnenstad. In het noorden zit geen tandartspraktijk.
Wat valt op? • •
Zijn er 4 fysiotherapeuten gevestigd in de Noordflank en 1 op de grens met de Binnenstad. Er zijn geen signalen van tekorten.
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
SPEELPLEKKEN PER BUURT
SPORT- EN SPEELPLEKKEN (BUITEN)
Wat valt op? •
Verspreid over de wijk zijn een aantal speelterreinen en trapveldjes te vinden. In hoeverre deze aan de behoefte van de bewoners voldoen moet worden onderzocht.
SPORT- EN SPEELPLEKKEN (BINNEN)
Wat valt op? •
Het overgrote deel van de Noordflank heeft een beperkt aantal speelplekken.
Wat valt op? • •
Noordflank
In de Noordflank zijn er geen binnen sport- of speelplekken. In de aangrenzende wijk Reeland is er nu nog 1 maar deze verdwijnt (ontwikkellocatie).
Aantrekkelijke Stad
BEWEEGVRIENDELIJKE OMGEVING EN RECREATIEF GROEN/BLAUW Totaalscore
Sport en Speelplekken
Wat valt op?
Wat valt op?
• •
•
De Noordflank scoort goed op het gebied van beweegvriendelijkheid. Het noordelijke deel (Lijnbaan e.o.) en het Matena’spad blijven hierin achter.
Op deze kaart oogt de Noordflank zeer uitstekend te scoren, perfect zelfs . Op de vorige sport en speelplekken kaart kwam een ander beeld naar voren. Onduidelijk is of de aanwezige speelplekken voldoen aan zowel kwaliteit als kwantiteit.
Recreatief Groen/Blauw
Wat valt op? • •
Noordflank
Noordflank scoort hier heel slecht. Toevoegen van Groen/Blauw belevingswaarde zal de aantrekkelijkheid van de Noordflank versterken
Aantrekkelijke Stad
HONDEN (UITLAATVELDEN)
Wat valt op? • • • • •
Veel plekken waar honden verboden zijn. In het Noordelijke deel is er 1 plek waar honden los mogen lopen. Voor inwoners van de Noordflank zijn er nagenoeg geen groenplekken waar je met je hond kunt wandelen. Uitlaten gebeurt vooral in een versteende omgeving. Meer groen maakt het aantrekkelijker voor honden en -eigenaren.
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
ESTHETISCH, SCHOON, HEEL EN VEILIG RAPPORTCIJFER VEILIGHEID IN DE BUURT
KWALITEIT VAN GROENSTRUCTUREN
Inwoners van Centrum voelen zich vrijwel even veilig als de gemiddelde inwoner van Dordrecht. Dat geldt minder voor inwoners van de Noordflank, waar het rapportcijfer voor de veiligheid relatief laag is. De sociale overlast in Centrum ligt boven het Dordts gemiddelde, maar dit betreft vooral de Binnenstad en Noordflank. In de andere twee wijken ligt de sociale overlast rond het Dordts gemiddelde. Het vertrouwen in de toekomst van de buurt is op de Staart lager dan in de andere wijken; hier verwacht 29% dat de buurt achteruit zal gaan. In Dordrecht is dit gemiddeld 20%. De meeste inwoners geven aan dat de buurt gelijk zal blijven.
Wat valt op? • • •
Noordflank scoort onder het gemiddelde van Dordrecht (7,1 versus 7,3) en onder gemiddelde van gebied Centrum (7,2). Wel is de laatste jaren een stijging te zien van 0,3 punten en stijgt daarmee, samen met de Binnenstad, harder als de rest van de wijken in het gebied Centrum. Wat betreft sociale overlast scoort de Noordflank het slechts van het gebied Centrum (30% versus 23%).
Wat valt op? • • •
Noordflank
Er is nauwelijks te spreken van een groenstructuur, m.u.v. de Groenendijk, Noordendijk en Park Merwestein. Met name in de Lijnbaan zijn er weinig bomen. Hetzelfde geld voor Neurenburgpad e.o. en Matena’spad e.o.
Aantrekkelijke Stad
POLITIE – OVERLAST MELDINGEN Overlast Totaal 2020 Overlast Totaal 2021 Overlast Totaal 2022 Overlast Totaal 2023 Alcohol/Drugs 2020 Alcohol/Drugs 2021 Alcohol/Drugs 2022 Alcohol/Drugs 2023 Jeugd 2020 Jeugd 2021 Jeugd 2022 Jeugd 2023 Verwarde personen 2020 Verwarde personen 2021 Verwarde personen 2022 Verwarde personen 2023 Zwervers 2020 Zwervers 2021 Zwervers 2022 Zwervers 2023 Openbare dronkenschap 2020 Openbare dronkenschap 2021 Openbare dronkenschap 2022 Openbare dronkenschap 2023 Geluid Horeca 2020 Geluid Horeca 2021 Geluid Horeca 2022 Geluid Horeca 2023
Dordrecht
Gebied Centrum
Noordflank
Bleijenhoek
5000 4750 4659 4281 683 623 659 694 1123 944 848 707 1134 1371 1353 1371 528 301 348 308
2152 1949 2122 1948 331 319 360 344 404 337 384 280 402 482 534 574 387 171 197 193
635 445 449 400 105 78 91 77 122 116 81 47 126 76 98 131 103 33 47 51
147 93 94 100 23 10 16 12 41 29 9 9 19 14 24 43 4 1 3 3
122 128 137 121 16 18 49 52
-250 -91 -378 -60 +36 +35 -179 -96 -141 +237 -18 +18 -227 +47 -40 +6 +9 -16 +2 +31 +3
73 59 97 76 12 16 20 19
-203 +173 -174 -12 +41 -16 -67 +47 -104 +80 +52 +40 -216 +26 -4 -14 +38 -21 +4 +4 -1
17 11 22 8 6 6 10 6
-190 +4 -49 -27 +13 -14 -6 -35 -34 -50 +22 +33 -70 +14 +4 -6 +11 -14 +0 +4 -4
1 3 4 3 1 4 8 5
Kasperspad en omgeving -54 +1 +6 -13 +6 -4 -12 -20 +0 -5 +10 +19 -3 +2 +0 +2 +1 -1 +3 +4 -3
242 125 151 136 48 42 56 52 12 7 6 2 70 38 38 34 67 18 26 24 13 3 15 3 4 0 0 0
-117 +26 -15 -6 +14 -4 -5 -1 -4 -32 +0 -4 -49 +8 -2 -10 +12 -12 -4 +0 +0
Lijnbaan
92 82 91 73 11 7 6 4 45 40 41 18 7 7 7 24 7 3 7 7 0 0 2 2 1 1 2 1
Matena's Pad en omgeving -10 +9 -18 -4 -1 -2 -5 +1 -23 +0 +0 +17 -4 +4 +0 +0 +2 +0 +0 +1 -1
64 38 38 14 13 9 5 3 2 12 5 0 10 1 13 3 10 3 3 2 0 1 0 0 0 1 0 0
-26 +0 -24 -4 -4 -2 +10 -7 -5 -9 +12 -10 -7 +0 -1 +1 -1 +0 +1 -1 +0
Wat valt op? • • • • •
Aangezien de toename door de komst van de app ongeveer met 10% is gestegen kunnen we stellen dat er een forse afname is van het aantal overlastmeldingen in 2023 ten opzichte van de vier jaren daarvoor. De meeste meldingen gaan over verwarde personen. Na 2 jaar daling is hier weer een stijgende trend te zien. Meeste meldingen komen uit Bleijenhoek (43 meldingen in 2023), Kasperspad e.o. (34 meldingen) en Lijnbaan (24 meldingen) De overlast van zwervers is de afgelopen jaren gehalveerd van 103 naar 51meldingen. Meldingen komen vooral uit Kasperspad e.o. Meldingen van alcohol/drugs zijn afgenomen van 105 naar 77 meldingen voornamelijk afkomstig uit Kasperspad e.o. Meldingen jeugdoverlast zijn afgenomen van 122 naar 47 meldingen voornamelijk afkomstig uit het lijnbaangebied.
Noordflank
Aantrekkelijke Stad
FIXI – AFVAL EN GROEN MELDINGEN Afval Meldingen Fixi: Afval 2020
Dordrecht
Gebied Centrum
7910
Noordflank
3170
Bleijenhoek
875
3531
+361
Kasperspad en omgeving
160
962
+87
130
190
+30
Lijnbaan
Matena's Pad en omgeving
249
271
+141
159
Fixi: Afval 2021
9363
+1.453
271
+22
133
-26
Fixi: Afval 2022
9082
-281
3392
-139
893
-69
168
-22
241
-30
241
-30
102
-31
Fixi: Afval 2023
9833
+751
3388
-4
786
-107
199
+31
205
-36
205
-36
103
+1
Groen Meldingen Fixi: Groen 2020
2924
675
156
665
-10
18
164
+8
19
26
+8
23
12
-7
24
Fixi: Groen 2021
3465
+541
35
+12
17
-7
Fixi: Groen 2022
3512
+47
771
+106
199
+35
35
+9
35
+23
32
-3
24
+7
Fixi: Groen 2023
4091
+579
928
+157
204
+5
38
+3
13
-22
44
+12
24
+0
Wat valt op? • • • •
Van alle afval meldingen van Dordrecht is bijna 34 % afkomstig uit het gebied Centrum. In de Noordflank is er een afname van het aantal meldingen van 875 in 2020 naar 786 in 2023. De meeste meldingen komen uit het Kasperspad e.o. en de Lijnbaan, maar in deze buurten is de laatste jaren wel sprake van een daling t.o.v. 2 jaar daarvoor. In de Bleijenhoek is sprake vaan een stijging van het aantal meldingen.
VEILIGHEIDSMONITOR 2023 Op basis van politiedata over 2023 (bron: dashboard zichtopwijken.nl) scoort de gehele wijk Noordflank op de indicatoren ‘High Impact Crimes’1, geweldsmisdrijven en melding overlast hoog vergeleken het landelijk en Dordts gemiddelde. Ook zijn er vergeleken met de Dordtse en landelijke cijfers meer verdachten en veroordeelden woonachtig in Noordflank. Binnen de wijk valt de buurt Kasperspad e.o. het meest op in negatieve zin, in het totaal aantal misdrijven (waaronder high impact crimes) geweldsmisdrijven en aantasting openbare orde. Ook de buurt Park Merwestein e.o. komt bij de verschillende misdrijven boven drijven.
Wat valt op? ● Overlast (totaal) komt hier vaker voor dan gemiddeld in Dordt. ● Inwoners van de Noordflank ervaren meer sociale overlast (schaalscore) en geluidsoverlast. ● Inwoners van de Noordflank zijn de afgelopen 12 maanden vaker slachtoffer geworden van traditionele criminaliteitsvormen dan gemiddeld in Dordt. ● Relatief veel inwoners weten zeker dat in hun buurt wel eens verdachte situaties voorkomen (signalen van ondermijning). ● De buurt Kasperspad e.o. springt negatief in beeld wat betreft het aspect misdrijven; high impact crime, geweldsmisdrijven, melding overlast en aantasting openbare orde. Ook de buurt Park Merwestein e.o. komt bij de verschillende misdrijven boven drijven. ● Inwoners van de Noordflank zien vaker dan gemiddeld gemeentelijke handhavers in hun buurt. NB. In gesprekken met bewoners en professionals komt naar voren dat leefbaarheid rondom opvang dak-thuislozen onder druk staat. Met name Kasperspad e.o.
High Impact Crimes zijn diefstal/inbraak woning, bedreiging (zoals stalking en gijzeling), mishandeling, openlijk geweld, straatroof en overval Noordflank 1
Aantrekkelijke Stad
SOCIALE COHESIE ONTMOETINGSPLEKKEN Buurtcentra en overige
Horeca
Verenigingen
Sportverenigingen
Wat valt op? • • •
Noordflank
Dankzij een aantal initiatieven zijn er 3 plekken die als buurtcentrum dienen: de Eendracht, de Buurtkamer, Mini Praathuis (particulier initiatief). Verspreid over de wijk zijn er verschillende verenigingen te vinden. Er zijn een aantal horecagelegenheden te vinden, voornamelijk rondom de Noordendijk, o.a. het Energiehuis.
Aantrekkelijke Stad