Dordrecht - Accountantsverslag 2020.pdf

Presentatiefout inzake schuld aan de belastingdienst voor € 2,213 mln.

DASHBOARD

Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar De gemeente Dordrecht heeft onder de uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar zowel de vordering inzake het BTW-compensatiefonds als de schuld aan de belastingdienst inzake de reguliere Wet omzetbelasting opgenomen. Dit zijn twee aparte vorderingen en schulden en deze mogen niet met elkaar verrekend worden waardoor de schuld inzake de Wet Omzetbelasting als schuld onder de kortlopende schulden met een rentetypische looptijd van één jaar gepresenteerd dient te worden. Hierdoor is sprake van een presentatiefout van € 2.213.146. Per saldo is geen sprake van effect op het resultaat van de gemeente Dordrecht maar wordt niet voldaan aan de presentatievereisten van het BBV.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.4 Overige bevindingen

Twee vorderingen niet verwerkt in de definitieve jaarrekening voor € 615.221

28

Overlopende activa De gemeente Dordrecht heeft twee vorderingen niet in de definitieve jaarrekening 2020 verwerkt, namelijk: • Vordering inzake SiSa-regeling E27B voor uitgevoerde werkzaamheden waarvoor nog een bedrag van € 443.643 van de Provincie ZuidHolland voor 2020 ontvangen dient te worden en; • Een vordering op het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties voor laatste betaalspecificatie van de algemene uitkering over 2020 voor € 171.578. Voorzieningen voor onderhoudsegalisatie Op de balans van de gemeente staan meerder voorzieningen voor egalisatie van onderhoudskosten. Ten aanzien van de voorzieningen hebben wij de volgende bevindingen:

De jaarlijkse dotatie aan de onderhoudsvoorziening Sportboulevard is jaarlijks € 398.256 te laag

Reguliere onderhoudskosten in 2020 aangepast Er vindt nog overleg plaats over deze casus. Betreft een lastige casus waarvoor verschillende uitgangspunten tot verschillende standpunten leiden.

DASHBOARD

Onderhoudsvoorziening Sportboulevard Het onderhoudsplan voor de onderhoudsvoorziening Sportboulevard is in 2015 geactualiseerd en kent een update in 2019. Het meerjarenonderhoudsplan heeft een doorlooptijd van formeel 10 jaar, waarbij echter ook een doorkijk is toegevoegd voor de komende 40 jaar. Door de organisatie is voor de bepaling van de onderhoudsvoorziening aansluiting gezocht bij de exploitatieovereenkomst met de externe exploitant. Dit is echter niet in overeenstemming met de verslaggevingsregels, aangezien aansluiting gezocht moet worden bij het betreffende actief en bijbehorende afschrijvingstermijn. Wanneer deze langere horizon wordt betrokken in de bepaling van de onderhoudsvoorziening zal jaarlijks een hoger bedrag aan de voorziening toegevoegd moeten worden. In de huidige interpretatie van de organisatie wordt jaarlijks € 742.724 aan de onderhoudsvoorziening gedoteerd, terwijl dit € 1.140.980 had moeten zijn. Dit betekent een te lage dotatie van € 398.256 wat als controleverschil is opgenomen. In ons accountantsverslag naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole 2019 hebben wij opgemerkt dat in het meerjarenonderhoudsplan ook ieder jaar reguliere onderhoudskosten van gelijk blijvend volume waren opgenomen. Dit was feitelijk onjuist. Vanaf begrotingsjaar 2020 is dit gecorrigeerd.

Gemeente Dordrecht is van mening dat voor het opstellen van de onderhoudsvoorziening 10 jaar een voldoende horizon is, dit mede omdat de commissie BBV in haar notitie van de Materiële vaste activa volgens de gemeente Dordrecht daarover niet een helder antwoord geeft. Over een juiste toepassing voor het opstellen en vaststellen van een onderhoudsplan, in deze casus dus 10 jaar of 40 jaar, is aan Bureau Vaktechniek van BDO om advies gevraagd. Daarbij is aan de hand van deze casus een uitspraak gevraagd of het mogelijk is op basis van de het BBV en de uitspraken van de commissie BBV om een voorziening op te stellen voor 10 jaar en niet voor 40 jaar, wetende dat de investeringspiek van de Sportboulevard pas na 10 jaar zal zijn. Er is op dit moment nog geen antwoord ontvangen. Wel vindt er over deze casus nog afstemming plaats.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.4 Overige bevindingen

29

Onderhoudsvoorziening Sportvelden Net als voor de jaarrekening controle 2019 € 65.519 geldt ook voor de jaarrekening 2020 dat de werkelijke dotatie voor deze voorziening € 73.687 te hoog is. Een groot gedeelte van de BTW is terug te vragen via de SPUK-regeling. Hiermee is rekening gehouden in de actualisatie. Geen actualisatie van voorziening Havens aanwezig voor 2020. Wel voor 2021 aanwezig. MJOP voor baggeren is begin 2021 gemaakt. Onduidelijkheid over de baggerkosten 2020

Controle van eigen vermogen is beter verlopen dan in voorgaande jaren Nog wel enkele aandachtspunten geconstateerd.

DASHBOARD

Onderhoudsvoorzieningen voor Havens De meerjarenonderhoudsplanningen van deze voorziening is al meerdere jaren niet meer geactualiseerd. Een meerjarenonderhoudsplan mag niet ouder zijn dan 5 jaar. Indien er geen actueel meerjarenonderhoudsplan is, is vorming van de voorziening niet toegestaan. Derhalve hebben wij de stand van de voorzieningen ultimo 2020 als fout meegenomen in onze evaluatie voor € 475.145. Overigens is voor de Havens wel een aangepaste meerjarenonderhoudsplanning opgesteld. Deze gaat echter pas van 2021 in waardoor voor verslagjaar 2020 geen geactualiseerde onderhoudsplanning aanwezig is. Onderhoudsvoorziening baggeren Het meerjarenonderhoudsplan van de voorziening baggeren moest in 2020 worden geactualiseerd. De looptijd van 5 jaar was dan reeds verstreken. Bij aanvang van de jaarrekeningcontrole 2020 (begin maart 2021) was de actualisatie nog niet gemaakt. De gemeente heeft gedurende de uitvoering van onze jaarrekeningcontrole deze actualisatie toch nog opgezet. De onderbouwing is intern en met een derde partij (die voornamelijk het baggeren uitvoert) afgestemd. Er is een baggerplan opgesteld waaraan ook uitgaven zijn gekoppeld. In het MJOP is voor 2020 een onttrekking opgenomen van € 120.000 voor baggerwerkzaamheden 2020 waarvan de gemeente Dordrecht zegt dat dit is afgestemd met degene die het baggeren uitvoert.

Medio april 2021 was hiervan nog steeds geen factuur ontvangen. Ook kon de gemeente Dordrecht niet aangeven waarvoor de kosten waren gemaakt in 2020. Overigens zijn deze kosten niet verwerkt in de jaarrekening 2020. Bedrag is dus niet in mindering gebracht op de stand van de voorziening ondanks dat de gemeente van mening is dat de kosten wel gemaakt zijn. Eigen vermogen en bestemmingsreserves In ons accountantsverslag naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole 2019 hebben wij enkele voorbeeld opgenomen waaruit blijkt dat de administratie van de (bestemmingsreserves) en de onderbouwing hiervan en onze controle hierop de afgelopen jaren veel tijd in beslag heeft genomen. Voor 2020 geldt dat met het opstellen van de nieuwe nota reserves en voorzieningen er wel diverse onduidelijkheden zijn weggenomen. Het blijft van belang om de gemeenteraad transparante besluiten voor te leggen waarbij duidelijk is wat, waarom en voor hoeveel uit welke reserve bekostigd wordt. Ten aanzien van de het eigen vermogen en de bestemmingsreserves willen wij graag nog aandacht vragen voor onze volgende bevindingen: • Al jaren gaat de verwerking van het resultaat voorgaand boekjaar niet goed in de concept jaarrekening die aan ons wordt aangeboden.

Het BBV schrijft voor dat het resultaat voorgaand boekjaar in de toelichting op de balans (eigen vermogen) in een aparte kolom zichtbaar wordt gemaakt (en dus niet wordt meegenomen in de toevoegingen en onttrekkingen zoals opgenomen in de staat van baten en lasten). Ook voor 2020 was deze opstelling niet aanwezig. Deze is toegevoegd aan de jaarrekening maar nog steeds sluit deze niet aan op de cijfers zoals opgenomen in de toelichting op de balans en op de staat van baten en lasten (presentatiefout in toelichting). • Uit onze controle blijkt dat er één dotatie € 217.978 voor SI Bodemsanering en één onttrekking voor € 28.788 voor de Algemene reserve niet zijn begroot. JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.4 Overige bevindingen

Enkele schuldposities niet juist verwerkt in de definitieve jaarrekening voor € 1.562.342 Onjuiste presentatie nog te besteden middelen van €254.961 Tevens een onzekerheid van € 825.000

Gemeente heeft geen niet uit de balans blijkende verplichting. Dit lijkt niet juist.

30

Overlopende passiva De gemeente Dordrecht heeft enkele schulden niet in de definitieve jaarrekening 2020 verwerkt, namelijk: • Een schuld inzake de uitvoering voor beschermd wonen. Van de totale afrekening 2020 heeft de gemeente Dordrecht voor een bedrag van € 1.431.836 aanvullende afspraken gemaakt met de regiogemeenten dat de gemeente Dordrecht dit bedrag de komende 2 jaar zal besteden aan vooraf gestelde doelstellingen. Hierdoor wordt dit bedrag niet, zoals ieder jaar, terugbetaald aan de overige Drechtsteden. Dit bedrag dient derhalve opgenomen te worden als verplichting/vooruitonvangen bedrag van de overige Drechtsteden want Dordrecht heeft dit bedrag al wel ontvangen. • De eindafrekening met HvC voor Q2 tot en met Q4 voor VSI-kosten is te laag ingeschat voor een bedrag van € 175.041 (schuld te laag). • In het kader van de afwikkelingen van enkele SiSa-regelingen blijkt dat de ingevulde SiSa-regelingen niet aansluiten op de overlopende passiva – vooruitontvangen bedragen van NL- en EU-overheden. Het betreft bestedingen die niet in mindering zijn gebracht op vooruitontvangen middelen voor de regeling C1 voor een bedrag van € 44.535. • Onder de overlopende passiva – vooruitontvangen bedragen van NL- en EU-overheden is voor de SiSa H4 SPUK-regeling een vooruitontvangen bedrag gepresenteerd van € 254.961.

Dit bedrag is echter geen vooruitontvangst die in 2021 nog besteed mag worden maar is een schuld aan het ministerie. • Onder de overlopende passiva – vooruit ontvangen bedragen van NL- en EU-overheden is al jaren een nog te besteden bedrag van € 825.000 opgenomen voor tijdelijke stimulering woningbouw, 2e tranche. Er is voor deze regeling geen SiSa-regeling meer en het is onbekend welke acties en verplichtingen er nog zijn voor de gemeente, behoudens het feit dat dit bedrag nog niet besteed is. Gemeente Dordrecht heeft aangegeven dit in 2021 nader uit te gaan zoeken. Niet uit de balans blijkende verplichtingen In de jaarrekening van de gemeente zijn geen ‘niet uit de balans blijkende verplichtingen’ conform artikel 53 letter a opgenomen. Het BBV schrijft voor dat belangrijke financiële verplichtingen waaraan de gemeente voor toekomstige jaren is verbonden worden verantwoord. Reactie van de gemeente Dordrecht is dat de gemeente geen belangrijke financiële verplichtingen heeft die via de jaarrekening aan de gemeenteraad gemeld moeten worden. Dit lijkt geen juiste conclusie omdat de gemeente waarschijnlijk wel langlopende huur- en of leasecontracten heeft met partijen waar tussentijdse opzegging niet mogelijk is. Daarnaast zijn er nog veel meer mogelijke verplichtingen te benoemen zoals verlofstuwmeren van personeel etc.

Wij hebben de gemeente nadrukkelijk aanbevolen dit voor 2020 nader te beargumenteren aan de hand van de contracten etc. dat hiervan geen sprake is. Wij vragen wederom aandacht voor dit aandachtspunt voor 2021.

Prestatielevering niet altijd vastgelegd

DASHBOARD

Aankopen van niet duurzame goederen en diensten In 2020 heeft de gemeente Dordrecht voor circa € 98,1 mln. niet duurzame goederen en diensten aangekocht. Deze lasten zijn vaak op basis van inkoopcontract met derden aangegaan en hiervan ontvangt de gemeente dan een factuur van de derde waarbij vastgesteld moet worden dat het in rekening gebrachte bedrag in overeenstemming is met het afgesloten inkoopcontract (waarin onder meer de prijsafspraken staan) en de prestatie is geleverd (met name kwaliteit en hoeveelheid). Wij controleren dit proces aan de hand van door ons geselecteerde steekproeven gedurende het boekjaar. Wij hebben van twee aankopen de prestatielevering niet kunnen vaststellen. Dit betekent dat deze onzekerheid vertaald is naar een onzekerheid voor de gehele massa van € 98,1 mln. Hetgeen betekent dat er een onzekerheid resteert van € 3.631.239. JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.4 Overige bevindingen

31

SiSa-bijlage 2020 Regeling C25 in 2020 opnieuw ingevuld en afgestemd met Rijk

Productovereenkomsten voor regeling D10 voor 2020 niet afgesloten schriftelijk bevestigd.

DASHBOARD

Regeling C25 Beleidsregeling subsidies Budget Investeringen Ruimtelijke Kwaliteit (BIRK) De gemeente Dordrecht heeft in 2020 deze SiSa-regeling uitgezocht. De afgelopen jaren zijn diverse cumulatieve uitgaven verantwoord die eigenlijk niet verantwoord hadden hoeven worden. Daarnaast zijn enkele malen aanpassingen gedaan in de subsidievoorwaarden (projectniveau) door het Rijk. Dit heeft er toe geleid dat de gemeente in samenwerking/afstemming met het Rijk deze regeling op nieuw heeft opgezet, nu op basis van de meest recente informatie. Dit heeft geleid tot een aangepaste juiste SiSa-bijlage voor 2020. Er is niet besloten om de SiSa-bijlage voor 2019 aan te passen. In de bestedingen 2020 is een bedrag van € 295.941 dat betrekking heeft op 2019. Wij hebben van deze uitgaven vastgesteld dat deze behoren tot deze SiSa-regeling. Er vindt op dit moment nog afstemming plaats met het Rijk over de formele aspecten van deze regeling (aanpassingen van de subsidieprojecten). D10 Volwasseneneducatie De gemeente Dordrecht heeft voor de uitvoering van deze regeling met meerdere partijen productovereenkomsten gesloten voor de periode september 2018 tot en met december 2020 voor uitvoering van de Wet Educatie Beroeponderwijs. Deze productovereenkomsten zijn met 6 partijen gesloten.

Uit deze productovereenkomsten blijkt dat deze eindigen op 31 december 2019 en dat van (stilzwijgende) verlenging geen sprake is. Toch heeft de gemeente voor 2020 deze partijen weer de opdrachten laten uitvoeren conform de productieovereenkomsten zoals deze golden tot 31 december 2019. Uit de aanbestedingsleidraad blijkt dat er sprake is van een optie tot verlenging voor de duur 1 jaar (tot een maximale contractduur van 4 jaar). De gemeente Dordrecht heeft dit echter niet via schriftelijke bevestiging aan de partijen kenbaar gemaakt. Wel zijn de huidige afspraken doorgezet en hebben de zes contractpartijen de levering aan de gemeente Dordrecht conform de aanbesteding doorgezet.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.5 BBV, WNT en SiSa

BBV wordt nageleefd WNT-verantwoording voldoet aan de vereisten

32

Bevindingen ten aanzien van naleving van de wettelijke verslaggevingsregels (BBV) Wij hebben vastgesteld dat gemeente de wettelijke verslagleggingsregels (BBV), met uitzondering van de door ons genoemde bevindingen in paragrafen 2.2 en 2.3, heeft nageleefd. Naleving van de (publicatieverplichtingen) WNT De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing en vervangt tegelijkertijd de Wopt (Wet openbaarmaking uit publieke middelen gefinancierde topinkomens). Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De algemene bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2020 niet meer bedragen dan € 181.000 per jaar. De externe accountant is belast met de controle op de naleving van de WNT door de instelling. Overschrijding van de bezoldigingsnorm wordt aangemerkt als een onverschuldigde betaling, die door de topfunctionaris terugbetaald moet worden aan de instelling. Gebeurt dit niet, dan is BDO als accountant wettelijk verplicht om bij het ministerie melding te doen van deze onverschuldigde betaling.

Wij hebben tevens een meldingsplicht indien u geen of onjuiste gegevens heeft gepubliceerd in de jaarrekening. Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2020 niet strijdig zijn met de WNT en dat de jaarrekening 2020 voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT.

Enkele bevindingen SiSa-bijlage opgenomen in Bijlage B en paragraaf 4.4.

DASHBOARD

SiSa-bijlage Wij hebben de in de SiSa-bijlage van de jaarrekening genoemde specifieke uitkeringen gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachting accountantscontrole SiSa 2020. Op grond van ons onderzoek hebben wij bij uw specifieke uitkeringen alleen voor de regeling G2A fouten en onzekerheden geconstateerd die de voor SiSa geldende rapporteringstolerantie overschrijden. Voor een samenvattingen van deze bevindingen zie paragraaf 4.4 en Bijlage B.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.6 Begrotingsrechtmatigheid (1/2)

Gerealiseerd resultaat 2020 is € 26,4 miljoen.

33

Lastenoverschrijdingen in het kader van begrotingsrechtmatigheid In totaal heeft uw gemeente circa € 671,5 miljoen aan lasten begroot na wijziging, tegenover circa € 636,9 miljoen aan werkelijke lasten in 2020. Dit is in totaal een onderschrijding van 34,6 miljoen (5,2%). Aan baten had uw gemeente een bedrag van € 926,0 miljoen begroot na wijziging, tegenover € 926,1 miljoen aan werkelijke baten in 2020. In totaal gaat het om een hogere realisatie van baten van € 0,1 miljoen (0,01%). Naast het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten kent een gemeente ook het gerealiseerde resultaat. Dit is het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten plus of min de tussentijdse resultaatbestemmingen. Deze bestemmingen bestaan uit in de loop van het jaar gedane onttrekkingen uit reserves minus de tussentijdse stortingen in reserves. De stortingen in dan wel onttrekkingen aan reserves vinden plaats op basis van door u genomen besluiten. In 2020 is er per saldo circa € 262,6 miljoen aan de reserves toegevoegd zodat het gerealiseerde resultaat € 26,4 miljoen positief bedraagt. De gemeenteraad autoriseert de begroting en stelt de kaders voor het college vast. Het college is verantwoordelijk voor de uitvoering van het beleid binnen de gestelde begroting. Begrotingsafwijkingen dienen tijdig gesignaleerde en gerapporteerd te worden aan de gemeenteraad.

Bij begrotingsoverschrijdingen die niet gedurende het jaar zijn voorgelegd aan de gemeenteraad is formeel sprake van een onrechtmatigheid. Echter hoeven deze overschrijdingen niet altijd te worden meegewogen in het accountantsoordeel bijvoorbeeld indien de overschrijdingen geheel of grotendeels worden gecompenseerd door direct gerelateerd opbrengsten of overschrijdingen bij open-einde regelingen. In de toelichting op het overzicht van baten en lasten zijn de begrotingsoverschrijdingen nader weergegeven en geanalyseerd. Controle begrotingsrechtmatigheid Naast de controle op de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties in de jaarrekening 2020, hebben wij de begrotingsrechtmatigheid gecontroleerd. De toe te passen normen voor dit begrotingscriterium zijn gebaseerd op artikelen 189, 190 en 191 van de Gemeentewet en moeten door de raad nader worden ingevuld en geconcretiseerd. Dit gebeurt door middel van de begroting en via de verordening op het financieel beheer ex artikel 212 van de Gemeentewet. Het begrotingscriterium is verder verfijnd en uitgewerkt in de Kadernota Rechtmatigheid van de Commissie BBV. Belangrijk hierbij is dat het overschrijden van de begroting altijd onrechtmatig is, maar niet in alle gevallen hoeft te worden meegewogen in het accountantsoordeel.

In het kader van de begrotingsrechtmatigheid moet gekeken worden naar de lastenoverschrijdingen per programma. Zie hierna voor een overzicht van de lastenoverschrijdingen per programma en de overschrijdingen van investeringskredieten.

DASHBOARD

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.6 Begrotingsrechtmatigheid (2/2)

Overschrijding van begrote lasten op één programma en op overhead. Beide geen onrechtmatigheid tellend voor ons oordeel.

34

Zoals blijkt uit de figuur op voorgaande pagina is op één programma en ten aanzien van overhead een begrotingsoverschrijding op de lasten te constateren. Deze zijn in te delen in de onderstaande categorieën zoals opgenomen in de Kadernota Rechtmatigheid van de Commissie BBV. ONRECHTMATIG LASTENOVERSCHRIJDING PROGRAMMA

Leefbaar en veilig Dordrecht (totaal € 559.000)

Overhead (totaal € 367.000)

BEGROTINGSAFWIJKING

TELT NIET MEE IN OORDEEL

Dit zijn uitgaven die passen binnen het bestaande beleid en niet eerder gerapporteerd hadden kunnen worden.



Dit zijn uitgaven die passen binnen het bestaande beleid en niet eerder gerapporteerd hadden kunnen worden.



TELT WEL MEE IN OORDEEL

Wij verwijzen voor een inhoudelijke en meer specifieke analyse van de begrotingsafwijkingen naar de analyse begrotingsafwijkingen, zoals opgenomen in de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2020 (vanaf bladzijde 229).

DASHBOARD

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.7 Toelichting onrechtmatigheden

Enkele kredietoverschrijdingen zijn onrechtmatig voor € 593.387

35

Kredietoverschrijdingen In het kader van de begrotingsrechtmatigheid hebben wij de lastenoverschrijdingen op investeringskredieten getoetst om vast te stellen of de gerealiseerde uitgaven binnen de door de gemeenteraad geautoriseerde begroting (investeringskredieten) zijn gebleven. Uit deze analyse blijkt dat voor verschillende investeringskredieten sprake is van een overschrijding van de door de gemeenteraad vastgestelde investeringskredieten voor een totaal van € 593.387 Het betreft de volgende overschrijdingen op de volgende investeringskredieten: • Diverse afgesloten investeringskredieten 2020 (20 stuks) voor € 335.299 • De Dubbel renovatie € 86.823 • Your own device (2020) € 136.380 • Dagrecreatieterrein doorontwikkeling € 34.885 Aanbestedingen In het kader van de rechtmatigheidscontrole hebben wij de juiste toepassing van de Europese aanbestedingsregels gecontroleerd aan de hand van een door de ambtelijke organisatie opgestelde zogenaamde inkoopanalyse. Ter ondersteuning van een optimale check op de naleving van deze complexe wetgeving, is een landelijke handreiking aan u verstrekt waarin alle relevante elementen zijn opgenomen als toetspunten, inclusief een praktische vertaling hoe dit te doen.

Onrechtmatige aanbestedingen voor € 4.574.000

DASHBOARD

Op basis van de uitgevoerde controle hebben wij vastgesteld dat aan aantal contracten ten onrechte niet Europees is aanbesteed. De totale besteding op deze contracten in 2020 en de als gevolg hiervan te rapporteren onrechtmatigheid bedraagt € 4.396.000. Het betreft hier met name contracten die in eerdere jaren zijn afgesloten. Naast deze onrechtmatige uitgaven is sprake van een regionaal aanbesteed contract voor inhuur. Regionaal is sprake van een overschrijding van de contractwaarde hiervan. Als gevolg hiervan komt een prorata deel van de overschrijding als rechtmatigheidsbevinding terug bij elk van de in dit contract deelnemende organisaties in de regio. Voor de gemeente Dordrecht ramen wij dit op een bedrag van circa € 177.000. Momenteel wordt de exacte verdeling nog onderzocht. Derhalve is vooralsnog een raming van de impact voor Dordrecht in deze rapportage opgenomen. Het betreffende contract is per eind 2020 afgelopen en via een nieuwe aanbestedingsprocedure is een niveau overeenkomst afgesloten. Daarmee werkt deze bevinding niet door naar 2021.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

4.8 Significante schattingsposten Schattingen zijn in het algemeen realistisch (neutraal) van aard

36

Inherent aan het opmaken van een jaarrekening is dat het college schattingen moet maken. Bepaalde schattingen zijn van bijzonder belang door hun invloed op de jaarrekening en de waarschijnlijkheid dat toekomstige gebeurtenissen significant afwijken van de verwachtingen van het management. Een goed inzicht in de jaarrekening vereist kennis van deze posten. Als onderdeel van de controle hebben wij de aanvaardbaarheid van de schattingen beoordeeld. In het hierna opgenomen overzicht hebben wij van de jaarrekeningposten waaraan een belangrijke schatting ten grondslag ligt grafisch weergegeven op welke wijze wij de door het college gebruikte mate van prudentie inschalen. BEDRAG (x € 1.000)

POST IN DE JAARREKENING

TOELICHTING SCHATTING

1.933

Voorziening voor belastingdebiteuren is dynamische bepaald en GBD doet hiervoor een voorstel wat gevolgd wordt. De overige debiteuren van de gemeente Dordrecht worden tevens dynamisch bepaald op basis van een staffel waarbij openstaande bedragen > € 10k statische worden beoordeeld.

Voorzieningen voor onderhoud

4.230

Aandachtspunt blijft het juist onderbouwen van de voorzieningen voor groot onderhoud met actuele meerjarenonderhoudsplannen. Wel verbeterd ten opzicht van 2019. Zie hoofdstuk 4.4. Overige bevindingen.

Waardering materiële vaste activa

930

Er zijn geen activa afgewaardeerd. Waarde is, indien nodig, afgewaardeerd naar lagere marktwaarde. Geen bevindingen.

Waardering financiële vaste activa

-

Voorziening dubieuze debiteuren

Waardering grondexploitaties

Niet uit de balans blijkende verplichtingen

conservatief

DASHBOARD

BEOORDELING HUIDIG BOEKJAAR

JAARREKENING

neutraal

Er zijn geen activa afgewaardeerd. Waarde is, indien nodig, afgewaardeerd naar lagere marktwaarde.

63.955

De waardering van de grondexploitaties is neutraal. Zie hiervoor hoofdstuk 4.3. Ontwikkeling grondexploitaties. In 2020 heeft er een positieve bijstelling van de voorziening plaatsgevonden van € 8,2 mln.

-

Gewaarborgde geldleningen zijn niet afgewaardeerd. Hiervoor is ook geen reden. Waardering derhalve juist.

optimistisch

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

37

Bijlagen

A

Onze controle

B

Bevindingen SiSa-bijlagen

38

A. Onze controle

A. Onze controle (1/4)

Doel en object van de controle

Gehanteerde materialiteit hoog a.g.v. Eneco-transactie

Wij zijn onafhankelijk van de gemeente Dordrecht

DASHBOARD

39

Doel en object van de controle Het doel van de controle is het geven van een onafhankelijk oordeel of de financiële overzichten van de gemeente, in alle van materieel belang zijnde opzichten, zijn opgesteld in overeenstemming met het BBV. Voor een uitgebreide beschrijving van onze aanpak verwijzen wij naar onze opdrachtbevestiging d.d. 9 november 2020 met kenmerk ‘MS/MF/RA12743’. Materialiteit Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fouten of fraude en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Bij onze controlewerkzaamheden hebben wij als uitgangspunt de door de raad vastgestelde toleranties gehanteerd. De raad heeft ons daarbij opgedragen om bij onze oordeelsvorming en rapportering uit te gaan van de hierna vermelde goedkeurings- en rapporteringstolerantie. Op basis van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening als geheel bepaald op € 11,1 miljoen.

Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 300.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. Onze controle richt zich tevens op de getrouwheid en rechtmatigheid van de informatie in de WNT-verantwoording en de SiSa-bijlage van de jaarrekening. Voor de WNT en SiSa gelden specifiek voorgeschreven rapporteringstoleranties die veelal lager zijn dan uw rapporteringstolerantie. Wij passen deze voorgeschreven WNT- en SiSa-toleranties eveneens op correcte wijze toe. Onafhankelijkheid Nederlands recht en overige beroepsregels, zoals de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO), vereisen dat wij onafhankelijk zijn ten opzichte van onze controle cliënten. Wij zijn van mening dat door ons is voldaan aan deze eisen. Wij bevestigen dat we geen giften hebben gegeven aan dan wel aangenomen van de organisatie of haar personeel. Wij hebben de overige dienstverlening naast de controle van de jaarrekening beoordeeld aan de hand van onze beroepsregels en hebben geconcludeerd dat het type dienstverlening en de vergoeding onze onafhankelijkheid niet beïnvloeden.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

A. Onze controle (2/4)

Opdracht en controleaanpak

40

Opdracht en controleaanpak Wij hebben de jaarrekening gecontroleerd conform de Nederlandse controlestandaarden en de met u gemaakte afspraken in de opdrachtbevestiging van 9 november 2020. Tevens beoordeelden wij de verenigbaarheid van de andere informatie, inclusief de overige gegevens en het jaarverslag met de jaarrekening en of deze geen materiële afwijkingen bevatten op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins. Voor een accountantscontrole gelden inherente beperkingen, die zijn uiteengezet in de opdrachtbevestiging. Onze controleaanpak is gebaseerd op een gegevensgericht en risicogerichte benadering, waarbij beperkt gesteund wordt op de opzet, het bestaan en de werking van de aanwezige administratieve organisatie en de daarin opgenomen beheersingssystemen (zie ook onze managementletter). Deze aanpak gaat uit van een risicoanalyse op transactiestromen, zoals verkoopactiviteiten en personeelszaken. Daarnaast worden bedrijfsrisico’s beoordeeld die voortvloeien uit de strategie en operaties van de gemeente. In de risicoanalyse hebben wij beoordeeld in hoeverre de onderkende risico’s van invloed kunnen zijn op de jaarrekening.

Belangrijkste risico’s

Strekking controleverklaring

Continuïteitsveronderstelling

DASHBOARD

De risico’s met een hoge waarschijnlijkheid van het zich voordoen en mogelijk materiële impact hebben in onze controle meer aandacht gehad. Deze risico’s betreffen:  In onze controlestandaarden (NV COS) wordt expliciet het risico van management override (bewuste beïnvloeding door bestuur of management van de jaarcijfers) als belangrijk te onderkennen theoretisch risico benoemd. Als accountant moeten wij in onze werkzaamheden hier specifiek aandacht aan besteden. Wij zijn van mening dat binnen de gemeente de mogelijkheden, om buiten de getroffen interne beheersmaatregelen invloed uit te uitoefenen op de in de jaarrekening gepresenteerde uitkomsten, beperkt zijn. Om het resterende risico te beperken beoordelen wij schattingsprocessen en bijzondere journaalposten in detail.  Het niet naleven van de Europese aanbestedingsregels.  Onjuiste waardering en resultaatneming bouwgronden in exploitatie (materiële post met verschillende schattingselementen).  De gevolgen van ongeautoriseerde handelingen in de IT-systemen. Strekking van de controleverklaring Aangezien de jaarrekeningcontrole 2020 nog niet formeel is afgerond kunnen wij de verwachte strekking van de controleverklaring nog niet met u delen. Voor de geconstateerde fouten en onzekerheden verwijzen wij u naar paragraaf 2.2 en 2.3.

Continuïteit De waarderingen in de jaarrekening van de gemeente zijn gebaseerd op de veronderstelling dat de gemeente als geheel in continuïteit zal worden voortgezet. De inschatting of een duurzame voorzetting mogelijk is, inclusief de eventueel in de jaarrekening op te nemen toelichting, is de wettelijke verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders. Als accountant beoordelen wij de aanvaardbaarheid van de door het college van burgemeester en wethouders ingeschatte mogelijkheden tot een duurzame voortzetting. Wij vinden deze inschatting aanvaardbaar.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

A. Onze controle (3/4) Het jaarverslag is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële afwijkingen

De grondslagen van de jaarrekening 2020 zijn aanvaardbaar

DASHBOARD

41

De jaarstukken 2020 van uw gemeente bestaan uit: het jaarverslag 2020 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen); de jaarrekening 2020 (balans met toelichting, overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting inclusief SiSa-bijlage en taakvelden).

 

In het onderdeel ‘programmaverantwoording’ van het jaarverslag dient informatie opgenomen te worden over: wat hebben we gedaan, wat hebben we bereikt en wat heeft het gekost? De programmaverantwoording vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (zoals weerstandsvermogen, bedrijfsvoering etc.) het jaarverslag. Beide onderdelen vallen niet (expliciet) onder de controle van de jaarrekening. Het primaire object van de accountantscontrole (op grond van artikel 213 van de Gemeentewet) is de jaarrekening (de balans met toelichting en het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting). De inhoud van het jaarverslag (programmaverantwoording en paragrafen) hebben wij getoetst. Bij onze controle hebben wij geen materiële afwijkingen tussen het jaarverslag en de jaarrekening geconstateerd. Het jaarverslag en de jaarrekening zijn met elkaar verenigbaar. De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van uw gemeente zijn uiteengezet in de grondslagen van de jaarrekening 2020. In 2020 zijn er geen wijzigingen geweest in toegepaste verslaggevingsgrondslagen die een aanzienlijke invloed hebben op de baten en lasten of de financiële positie van uw gemeente. Significante verslaggevingsgrondslagen en toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie van uw gemeente en de baten en lasten in de jaarrekening.

Daarnaast vereisen zij van het college en het management dat zij een oordeel vormen ten aanzien van soms moeilijke, subjectieve en complexe posities vaak vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. Wij hebben het door het college en het management toegepaste proces met betrekking tot significante verslaggevingsaspecten geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

A. Onze controle (4/4)

Mogelijke fraude en non-compliance

42

Fraude en non-compliance Onze controle is niet specifiek gericht op het ontdekken van fraude. Bij de planning voor de jaarrekeningcontrole, houden wij rekening met het risico dat de jaarrekening als gevolg van fraude en onregelmatigheden onjuistheden van materieel belang zou kunnen bevatten. Daarnaast hebben wij beoordeeld in hoeverre sprake kan zijn van een risico omtrent corruptie. Eén van de door ons uitgevoerde maatregelen is het bespreken van de mogelijke frauderisico’s en mogelijke fraudesituaties op verschillende niveaus binnen de organisatie Hiertoe hebben wij de mogelijke frauderisico’s en de mogelijke fraudesituaties besproken met de gemeentesecretaris, concerncontrol en rechtmatigheidscontroleur. Daarnaast is hierbij stilgestaan in de besprekingen met de portefeuillehouder en de auditcommissie. Deze besprekingen en onze controlewerkzaamheden hebben geen aanwijzingen voor materiële fraude opgeleverd. Bij de beoordeling van het risico omtrent corruptie hebben wij gekeken naar klantspecifieke omstandigheden zoals de geografische plaats van de activiteiten, hebben we gekeken naar de sectoren waar corruptie meer dan gemiddeld voorkomt en hebben we beoordeeld in hoeverre buitenlandse wetgeving als de UK Bribery Act en de US Foreign Corrupt Practices Act van invloed kunnen zijn.

Wij hebben aandacht besteed aan de compliance met de voor u van toepassing zijnde wet- en regelgeving en overige bepalingen voor zover wij die van belang achten in het kader van onze controle van de jaarrekening. Anders dan onder de rechtmatigheidsbevindingen gerapporteerde zaken hebben wij geen non-compliance geconstateerd.

Continuïteit geautomatiseerde gegevensverwerking

DASHBOARD

Geautomatiseerde gegevensverwerking De accountant dient op basis van artikel 2:393, lid 4 BW, melding te maken van zijn bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Tijdens de interim-controle hebben wij ook relevante processen met betrekking tot de geautomatiseerde gegevensverwerking getoetst. Voor onze bevindingen verwijzen wij naar onze managementletter 2020. Wij hebben de automatiseringsorganisatie van de organisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld. De interimcontrole heeft geen belangrijke tekortkomingen in de continuïteit en betrouwbaarheid van de geautomatiseerde gegevensverwerking aan het licht gebracht.

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

43

B. Bevindingen SiSa-bijlagen

B. Bevindingen SiSa-bijlage (1)

44

Inleiding Bij de jaarrekening wordt als bijlage de SiSa-verantwoording toegevoegd. De gemeente heeft de rechtmatige totstandkoming van de SiSa-bijlage getoetst. In onderstaande tabel zijn de te rapporteren bevindingen opgenomen: Op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden, artikel 5, lid 4, rapporteren wij in dit rapport over de fouten en onzekerheden van de specifieke uitkeringen die in 2020 in het kader van SiSa worden verantwoord. Per regeling egeven of, en zo ja welke financiële fouten of onzekerheden zijn geconstateerd.

Strekking controleverklaring getrouwheid (jaarrekening)

GOEDKEUREND

Strekking controleverklaring rechtmatigheid (jaarrekening)

BEPERKING

NR.

SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG

FOUT OF ONZEKERHEID

FINANCIËLE OMVANG IN €

TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID

B1 Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek C1 Regeling Reductie Energieverbruik C25 Beleidsregeling subsidies Budget Investeringen Ruimtelijke Kwaliteit (BIRK) C31 Regeling vaststelling regels verstrekken eenmalige specifieke uitkering aan gemeenten huisvesting kwetsbare groepen D1 Regionale meld- en coördinatiecentra voortijdig schoolverlaten D1A Regionale maatregelen voortijdig schoolverlaten 2016-2021 D8 Onderwijsachterstandenbeleid 2019-2022 (OAB) D10 Volwasseneneducatie D11 Regeling specifieke uitkeringen extra financiële middelen RMC-functie D12 Regeling regionale aanpak voortijdig schoolverlaten 2020-2024 - Besluit regionale melden coördinatiefunctie voortijdig schoolverlaten D12A Regeling regionale aanpak voortijdig schoolverlaten 2020-2024 - Besluit regionale melden coördinatiefunctie voortijdig schoolverlaten E19 Regeling specifieke uitkering uitvoeringspilots Ruimtelijke Adaptatie tweede tranche E20 Regeling stimulering verkeersmaatregelen 2020-2021 E27B Brede doeluitkering verkeer en vervoer (SiSa tussen medeoverheden) F1 Regeling aankoop woningen onder een hoogspanningsverbinding

DASHBOARD

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

B. Bevindingen SiSa-bijlage (2) NR.

SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG

45

FOUT OF ONZEKERHEID

FINANCIËLE OMVANG IN €

TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID

Fout Onzekerheid

181.794 42.992

Betreft de geëxtrapoleerde fout en onzekerheid op basis van de uitgevoerde deelwaarnemingen

G2 Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2020 G2A Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_totaal 2019 G3 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (exclusief levensonderhoud beginnende zelfstandigen)_gemeentedeel 2020 G3A Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (exclusief levensonderhoud beginnende zelfstandigen)_totaal 2019 H4 Specifieke uitkering Sport

H7 Regeling specifieke uitkering aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling H8 Regeling Sportakkoord L5 Regiodeals 3e tranche

DASHBOARD

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

B. Bevindingen SiSa-bijlage (3) - Tozo

46

Tozo Onderstaand is de verplichte rapporteringstabel over de Tozo-regelingen. Aangezien wij geen controlebevindingen hebben onderkend aangaande de Tozo, zijn onderstaande tabellen leeg verantwoord.

NR.

SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG

FOUT OF ONZEKERHEID

G4

Tozo 1_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet en geen

Fout

G4

identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet Tozo 1_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet en geen

Onzekerheid

G4

identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet Tozo 1_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet, maar wel

Formele onrechtmatigheid

G4

identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen exclusief

Fout

G4

identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen exclusief

Onzekerheid

G4

identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen (toepassing

Fout

G4

artikel 21, lid 3 Besluit 17 april) Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen (toepassing

Onzekerheid

G4

artikel 21, lid 3 Besluit 17 april) Tozo 2_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3

Fout

FINANCIËLE OMVANG IN €

TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID

Participatiewet en geen identificatie DigiD in G4

combinatie met BRP of Suwinet Tozo 2_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3

Onzekerheid

Participatiewet en geen identificatie DigiD in G4

combinatie met BRP of Suwinet Tozo 2_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3

Formele onrechtmatigheid

Participatiewet, maar wel identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet

DASHBOARD

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

B. Bevindingen SiSa-bijlage (4) - Tozo

47

Tozo (vervolg) NR.

SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG

FOUT OF ONZEKERHEID

G4

Tozo 2, exclusief identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet

Fout

G4

Tozo 2, exclusief identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet

Onzekerheid

G4

Tozo 3_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet en geen

Fout

G4

identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet Tozo 3_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet en geen

Onzekerheid

G4

identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet Tozo 3_geen identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet, maar wel

Formele onrechtmatigheid

G4

identificatie DigiD in combinatie met BRP of Suwinet Tozo 3, exclusief identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet

Fout

G4

Tozo 3, exclusief identificatie volgens artikel 17, lid 3 Participatiewet

Onzekerheid

G4

Omvang vorderingen levensonderhoud (jaar T) Tozo 1 (i.v.m. verstrekte

Fout

FINANCIËLE OMVANG IN €

TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID

voorschotten op Tozo-aanvragen levensonderhoud welke zijn ingediend vóór 22 G4

april 2020) Omvang vorderingen levensonderhoud (jaar T) Tozo 1 (i.v.m. verstrekte

Onzekerheid

voorschotten op Tozo-aanvragen levensonderhoud welke zijn ingediend vóór 22 april 2020)

DASHBOARD

JAARREKENING

FINANCIËLE POSITIE

BEVINDINGEN

BIJLAGEN

48

bdo.nl