brief OZHZ voorstel wijzigen begroting 2024.pdf
Tekst van het document
omdat woningbouwlocaties door ruimtelijke uitdagingen niet voor het oprapen liggen. Denk daarbij ook aan de Wet natuurbescherming op het gebied van soortenbescherming, stikstof
en de beleidslijn water- en bodem sturend. Verder zijn materialen schaars en duur, is er krapte op de arbeidsmarkt en is de rente fors gestegen. Ook zijn er uitdagingen op het gebied van energie, circulariteit en klimaatadaptatie.
Regionale Woondeals De woningbouwopgave is per regio opgedeeld in regionale Woondeals. Met de woondeal Samenwerkende regio’s Zuidelijk Zuid-Holland is een opgave van ruim 20.000 woningen
gemoeid. In de Drechtsteden is de ambitie hoger om zo ook een Sociaal-Economische Schaalsprong te realiseren.
Aan de 35 woondeals zit de verplichting verbonden dat regionale versnellingstafels
worden gevormd. In de Drechtseden wordt
hier invulling aan gegeven door het oprichten van een regionale bouwtafel,
waar de versnellingstafel onderdeel van
uitmaakt. In deze 'Bouwtafel Smart Delta Drechtsteden' werken marktpartijen, onderwijs en overheid samen aan de
bouwopgave in de Drechtsteden. OZHZ is aangesloten bij deze bouwtafel.
26
Begrotingsrichtlijnen | 2025
■
r' 'sr.f!
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Bijdrage OZHZ
OZHZ draagt bij aan de bouwopgave door deelname aan Omgevingstafels, het verlenen van
vergunningen, het houden van toezicht, handhaven waar nodig en het vertegenwoordigen van het college bij bezwaar en beroep. Ook adviseert OZHZ aan de voorkant bijvoorbeeld door het uitvoeren van omgevingsscans voor potentiële woningbouwlocaties en het
uitbrengen van advies voor omgevingsplannen. ABF Research verwacht een dip in de woningbouwproductie de komende twee jaar. Maar verwacht dat die dip meer dan gecompenseerd wordt in de jaren daarna. De uitdaging is om de capaciteit bij
gemeenten en OZHZ ondanks de verwachte dip zodanig beschikbaar te houden dat de noodzakelijke woningbouw gerealiseerd kan worden. Voor OZHZ geldt dat we de beschikbare capaciteit goed in kunnen zetten voor het meerwerk dat
voortvloeit uit de stelselwijziging Omgevingswet en Wkb. We zien in het lopende jaar (2023) al een toename van klachten, meldingen en handhavingsverzoeken ten opzichte van de prognose. Onder
de Wkb verwachten we dat dit verder toeneemt. Daarnaast wordt het afhandelen van de melding
bedrijfsmatige asbestsloop een wettelijke basistaak. Dit betekent dat OZHZ vanaf 2024 alle
meldingen hiervoor in Zuid-Holland Zuid behandelt. Tot slot zien we door krapte op de arbeidsmarkt dat gemeenten voor de uitvoering van diverse (kleine) taken steeds vaker OZHZ benadert. Denk
bijvoorbeeld aan de opkoopbescherming vanuit de huisvestingverordening. Wkb
Gelijktijdig met de Omgevingswet treedt in 2024 de Wkb in werking. Door de Wkb verandert de rol van gemeenten tijdens het bouwproces. Er komt meer nadruk te liggen op toezicht en minder op het
toetsen van aanvragen. Het bevoegd gezag verleent nog vergunning voor de ruimtelijke aspecten.
Voor de bouwtechnische aspecten ontvangt het bevoegd gezag een melding van de initiatiefnemer.
27
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Financieel effect De Wkb treedt op 1 januari 2024 voor nieuwbouw gevolgklasse 1 in werking. Per 1 juli 2024
komt daar ook verbouw in gevolgklasse 1 bij. De verwachte financiële effecten van de Wkb zijn:
•
Meer inzet vanuit toezicht omdat het bevoegd gezag taken krijgt voor bouwactiviteiten waarop dit moment volgens VTH-beleid geen geprogrammeerd toezicht wordt gehouden. Denk aan het
behandelen van de bouwmelding, het acteren op signalen van de kwaliteitsborger en/of derden en het behandelen van de gereedmelding.
•
Lagere legesinkomsten voor de gemeente.
•
Na de start van de Wkb is toezicht nodig op de lopende trajecten (oude regime), terwijl de leges al in het jaar/de jaren voorafgaand aan de Wkb geïnd zijn.
De Wkb zal in eerste instantie leiden tot meer benodigde capaciteit bij OZHZ. In een later stadium, als gevolgklasse 2 en 3 onder de wet gaan vallen, neemt de benodigde capaciteit bij
OZHZ naar verwachting af. OZHZ adviseert gemeenten om een deel van de legesinkomsten te reserveren voor het houden van toezicht op lopende trajecten (oude regime). De verwachte financiële effecten van de Wkb monitoren wij samen met de gemeenten in
2024. Voor 2025 kan dan een goede inschatting worden gemaakt van de benodigde
capaciteit. De komende jaren blijft er sprake van voortschrijdend inzicht; met name op het moment dat de gevolgklassen 2 en 3 onder de wet gaan vallen.
28
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
9. Uitdagingen in de bedrijfsvoering Veranderende omgeving leidt tot groei en meer complexiteit in een krappe
arbeidsmarkt De bestuurlijke en maatschappelijke ontwikkelingen vragen verandering van taakinvulling, rol, cultuur en processen. De Omgevingswet gaat bijvoorbeeld uit van een meer integrale benadering van vraagstukken en van meer maatwerkoplossingen. De energiebesparingsplicht vraagt om een
goed evenwicht tussen het adviseren en het uitoefenen van toezicht. Ook bij de woonopgave in de
regio komen vergunningverlening, ruimtelijke ordening, natuurwetgeving en stikstof steeds nadrukkelijker samen. Het rijksbrede traject ter verbetering van het VTH-stelsel vraagt om een intensivering op het gebied van expertiseopbouw en informatiehuishouding.
Door de toenemende complexiteit van het werk, nieuwe wettelijke taken en specifieke opgaven van
deelnemers groeit de organisatie. Op dit moment bedraagt de formatie circa 275 FTE. Dit is een stijging van 20 FTE ten opzichte van 2022. De taakuitbreiding heeft voornamelijk betrekking op de
integrale advisering, energiebesparing, vergunningverlening bouw en het groene toezicht. De
flexibele formatie zorgt ervoor dat inkrimping bij eventuele bezuinigingen (zie hoofdstuk 1) relatief eenvoudig te realiseren is. De huidige bezetting bedraagt overigens circa 240 FTE. De maatschappelijke opgaven gaan gepaard met een grote krapte op de arbeidsmarkt. We zien landelijk een tekort aan ervaren personeel. Dit speelt inmiddels op alle fronten; van bouwkundig personeel (vergunningverleners, constructeurs, toezichthouders), milieuspecialisten (bijvoorbeeld
voor externe veiligheid, lucht en geluid) tot ICT adviseurs. Marktpartijen en andere overheden benaderen onze medewerkers en bieden zeer hoge salarissen. De CAO SCO gaat vertraagd in
werking ten opzichte van andere overheden. De huidige arbeidsmarkt leidt direct tot krapte op de
inhuurmarkt en hoge tarieven. De normale inhuurbuffer bij vacatures komt daarbij onder druk te staan.
Werving en boeien en binden van medewerkers
OZHZ is zeer actief in het werven van nieuwe medewerkers. Waar mogelijk werken we samen met
andere omgevingsdiensten, zoals bij de gezamenlijke werving van trainees en het programma dat zij doorlopen. In 2023 zijn circa 34 medewerkers ingestroomd. Daar staat een uitstroom tegenover van circa 40 FTE.
Met genoemde wervings- en opleidingsinspanning doen we er alles aan om al het werk op het
afgesproken kwaliteitsniveau uit te voeren, binnen de wettelijke termijnen. Ondanks dat zijn sommige functies kwetsbaar bij uitval of vertrek van medewerkers of bij pieken in het werkaanbod.
29
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid Holland Zuid
z:z
Meer fundamentele oplossingen zijn nodig om medewerkers verder te boeien en binden aan de organisatie; bijvoorbeeld verruiming van de mogelijkheden tot ontplooiing en groei.
Digitoegankelijkheid en beter benutten van
data Va
Maatschappelijke ontwikkelingen en wettelijke
■lfe>
8? ~L I £
VT
regelingen zoals de Wet open overheid vragen om
steeds meer publieke informatie en inzicht in de besluitvorming van de overheid. Ook de Omgevingswet vereist dat applicaties, processen en
documenten duurzaam toegankelijk zijn. OZHZ
schoont momenteel de archieven op. In het verlengde werken we uit hoe we willen omgaan met de
informatie uit de archieven (geheel of gedeeltelijk digitaliseren), maar ook hoe we de data in de
toekomst het beste kunnen gaan opslaan. Belangrijk is dat we de data-toegankelijkheid en de kwaliteit van de data optimaliseren.
Door de vorming van de unit Data & ICT (hoofdstuk 3) verankeren we de strategische en tactische sturing op, en operationele uitvoeringskracht van, data en ICT. En gaat data concreet waarde toevoegen aan de producten van OZHZ. Zie ook de nieuwe nota VTH (hoofdstuk 3). Uitgangspunten van de werkwijze zijn: risicogericht, datagestuurd en een ketenaanpak. Ook bij de
Omgevingswet en de wettelijke energiebesparingsplicht neemt het belang van data toe. Herziening bedrijfsvoering
Samenvattend hebben de economische, bestuurlijke en maatschappelijke ontwikkelingen een grote impact op de bedrijfsvoering van OZHZ. De organisatie bereidt zich voor op nieuwe taken, het werk
wordt complexer en er vindt een verdere digitalisering plaats van processen. Het aantrekken, boeien en binden van goede medewerkers is essentieel, in een zeer krappe arbeidsmarkt. Dit vereist een
veel grotere inzet van menskracht en middelen dan voorheen. OZHZ blijft de bedrijfsvoering herzien om effectief in te spelen op genoemde ontwikkelingen. Eerste
stap is de vorming van een unit Data & ICT. Maar we moeten ook kritisch kijken naar de
mogelijkheden in ons financieringsmodel om de noodzakelijke opbouw van expertise (zie hoofdstuk 2 robuustheid), het inwerken van nieuwe medewerkers en het inregelen van nieuwe taken te faciliteren. Ook het verminderen van de administratieve lastendruk heeft hoge prioriteit. Dit heeft effect op de indicatoren van de nota bedrijfsvoering. Voorbeelden zijn de productiviteit, overhead,
flexibele capaciteit en de tariefstructuur.
30
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Vanuit de landelijke robuustheidscriteria voor omgevingsdiensten kan worden gedacht aan de kpi's
over innovatie, opleidingen en business intelligence. OZHZ legt in de loop van 2024 voorstellen tot bijstelling voor aan het bestuur.
Een verdere reductie van de administratieve lasten is zo urgent dat OZHZ onderstaande acties al
doorvoert bij de offertetaken en jaarprogramma's 2024 van de gemeenten. Naast de financiële
afhandeling vereenvoudigt dit vooral het tijdschrijven van een grote groep medewerkers (circa 200).
•
De inzet voor bodemtoetsen bouw voegen we toe aan het jaarprogramma. De vaste stuksprijs en aparte facturatie per aanvraag komt te vervallen. Dit scheelt de administratieve
afhandeling van circa 1.000 individuele zaken. •
Er komen geen jaaroffertes meer voor reguliere VTH-werkzaamheden die óók een plek hebben in het jaarprogramma's: alle uren die OZHZ maakt voor reguliere producten in de
jaarprogramma’s, komen ook ten laste van de jaarprogramma's.
•
Ad hoc-vragen en advies-vragen die niet direct worden doorbelast (bijvoorbeeld bij grondexploitaties), komen voortaan ten laste van het jaarprogramma en dus niet meer via
een offerte. Alleen als een ad hoc-vraag dusdanig complex is dat deze naar verwachting meer dan 30 uur inzet zal vergen, wordt een apart project (offerte) aangemaakt en wordt er apart op verantwoord, als de opdrachtgever dit wenst.
•
Advies-uren voor specifieke projecten waarop opdrachtgevers doorbelasten, worden afzonderlijk verantwoord en gefactureerd; mits het meer dan 10 uur betreft.
Randvoorwaarde is dat er geen hogere administratieve lastendruk ontstaat bij de gemeenten. Bij de bespreking van de jaarprogramma's 2024 vullen we de genoemde verbeteringen op maat in
bij de gemeenten.
31
Begrotingsrichtlijnen | 2025
1 t
F
■: «
L± "' \. * * l:' issdl^V 1 “ “ v"i?-^« ‘ f >® 1
*
Bijlagen
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Bijlage 1: Financiële en beheersmatige kaders 1.
Indexering
De bijdrageverordening van OZHZ stelt dat de door de opdrachtgevers beschikbare budgetten jaarlijks worden gecorrigeerd voor loon- en prijsontwikkelingen. In regionaal verband is besloten
om hiervoor de loon- en prijsindex voor de overheidsconsumptie te hanteren, zoals kenbaar wordt
gemaakt in de septembercirculaire (t-2) van het Gemeentefonds. Daarbij wordt uitgegaan van een looncomponent van 70% en een materiële component van 30%. Gezien de bijzondere situatie waar we ons nu in bevinden, met aanzienlijke loon- en
prijsontwikkelingen, die de gehanteerde indexen te boven gaan, en de noodzakelijke onttrekking aan het weerstandsvermogen is er voor gekozen om eveneens het jaar 2024 te herzien. OZHZ heeft in de tarieven 2024 rekening gehouden met een fors lagere loonontwikkeling (3,9%)
ten opzichte van de loonontwikkeling uit de Septembercirculaire 2023 (6,3%). Ook de inflatie voor de prijsontwikkeling blijft hoger dan gemiddeld. De verwachte inflatie voor de prijsontwikkeling 2024 bedraagt 3,5%, op basis van de Septembercirculaire 2023. In het tarief 2024 is nog uitgegaan van
een inflatie van 2,4%.
Voor 2025 gaat de Septembercirculaire 2023 uit van een loonontwikkeling van 5,4% en een
prijsontwikkeling van 1,6%. Dit betekent een gewogen gemiddelde stijging van 4,3% voor 2025. De loon- en prijsontwikkeling in 2024 en 2025 leidt tot een verhoging van de tarieven van 2,0% in
2024 en 4,3% in 2025. Dit betekent een correctie op het eerdere vastgestelde tarief 2024.
OZHZ merkt op dat, gezien de enorme onstabiele en grillige situatie waar we mee te maken hebben, de loon- en prijsontwikkelingen de komende periode aan verandering onderhevig zullen blijven. Hierdoor kunnen mogelijke aanpassingen niet worden uitgesloten. Het voorstel is als volgt:
a.
Het uurtarief 2024 aanvullend te indexeren met 2%. Het uurtarief 2024 komt daarmee uit op
€ 107,87.
b.
De budgetten wettelijke taken (jaarprogramma’s) en inwonerbijdrage 2024 aanvullend te
indexeren met 2,0%.
c.
De budgetten wettelijke taken (jaarprogramma’s), inwonerbijdrage én tarieven 2025 te
indexeren met 4,3%>. d.
Het uurtarief 2025 vast te stellen op € 112,46.
e.
Indien opdrachtgevers hun jaarprogramma niet of met een lager percentage indexeren, dit te beschouwen als een volumetaakstelling waarop de frictiebepaling van de
bijdrageverordening OZHZ van toepassing is.
33
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
2. Inwonerbijdrage De inwonerbijdrage is een lumpsumbudget en kan worden beschouwd als een algemeen dekkingsmiddel. Vanuit de inwonerbijdrage wordt een deel van de overhead gedekt en algemene
activiteiten van inspecteurs, vergunningverleners en adviseurs die ten goede komen aan alle deelnemers. Voorbeelden zijn het relatiebeheer, kwaliteitszorg, de voortgangsrapportages en de organisatie van de wachtdienst. De verdeling van de inwonerbijdrage over de gemeenten gebeurt
op grond van het aantal inwoners en wordt jaarlijks geïndexeerd.
Het voorstel is de inwonerbijdrage 2024 aanvullend te indexeren met 2%. De inwonerbijdrage
2024 komt daarmee uit op € 2.508.555 in plaats van de oorspronkelijke € 2.462.593.
Na de indexering 2025 (4,3%) komt de inwonerbijdrage 2025 uit op € 2.615.419. Het voorstel is om de inwonerbijdrage voor 2025 per opdrachtgever vast te stellen conform onderstaande verdeling. Gemeente
Inwoners
%
2024*
2024**
2025
Alblasserdam
20.165
4%
77.307
78.750
82.105
Dordrecht
119.284
26%
457.064
465.595
485.429
Gorinchem
37.022
8%
141.301
143.938
150.070
Hardinxveld-Giessendam
18.295
4%
69.534
70.832
73.849
Hendrik Ido Ambacht
31.202
7%
119.283
121.510
126.686
Hoeksche Waard
87.401
19%
333.805
340.035
354.521
Molenlanden
43.909
10%
168.944
172.097
179.428
Papendrecht
32.136
7%
124.384
126.705
132.103
Sliedrecht
25.220
5%
96.401
98.201
102.384
Zwijndrecht
44.737
10%
171.953
175.162
182.624
100%
702.616 2.462.593
715.729 2.508.555
746.220 2.615.419
Provincie Zuid-Holland Totaal
459.371
begroting 2024 "bijgesteld 2024
3. Omslagrente
De omslagrente wordt bij de begroting berekend door de werkelijk aan de taakvelden toe te
rekenen rente (in Euro) te delen door de boekwaarde per 1 januari van de vaste activa die integraal zijn gefinancierd. Het bij de begroting gecalculeerde omslagrentepercentage mag binnen een marge van 0,5% worden afgerond.2
2 Notitie rente 2017, Commissie BBV.
34
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Op basis van artikel 9, eerste lid, van de Bijdrageverordening is er voor de financiering van OZHZ sprake van bevoorschotting door de deelnemers. Hierbij is geregeld dat voor het
eerstvolgende kwartaal een voorschot wordt betaald op de af te nemen wettelijke taken,
additionele wettelijke taken en de inwonerbijdrage. Hierdoor is het aangaan van leningen alleen bij hoge uitzondering noodzakelijk. Op dit moment wordt het aangaan van een lening voor 2023, maar ook voor 2024 en 2025 niet voorzien. Om die reden bedraagt de voorziene
omslagrente 0,0%.
Het voorstel is om de omslagrente in 2025 te bepalen op 0,0%. 4. Kritische Prestatie-indicatoren bedrijfsvoering Het AB heeft in de bijdrageverordening de kaders voor de bedrijfsvoering opgenomen. Deze zijn vertaald in kritische prestatie-indicatoren (bijlage 4)3.
3 OZHZ start een fundamentele herziening op de bedrijfsvoering. Landelijk zullen in 2024 vanuit het IBP voorstellen aan alle omgevingsdiensten worden gedaan voor de robuusheidscriteria en de herziening van het financieringsmodel. Dit heeft mogelijk effect op de belangrijkste uitgangspunten van de nota bedrijfsvoering en de hieruit volgende indicatoren. Voorbeelden zijn de productiviteit, overhead, flexibele capaciteit en de tariefstructuur. OZHZ legt in de loop van 2024 eventuele voorstellen tot bijstelling aan het bestuur voor.
35
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
2' Samenvatt'n9 van de Begrotingsrichtlijnen Begroting 2025 Onderdeel
2024
20254
Index inwonerbijdrage
11,34%
4,26%
Index omzet
11,34%
4,26%
Index tarieven
11,34%
4,26%
Prijspeil loonkosten
11,70%
5,40%
Prijspeil overige kosten
10,50%
1,60%
Rente omslag percentage
0,00%
0,00%
Rente toevoeging reserves
Nee
Meerjarige prijspeilontwikkeling 2026-20285 Ter informatie; wordt nog niet verwerkt in begroting 2024 Onderdeel
2026
2027
2028
Index inwonerbijdrage
3,63%
3,21%
3,21%
Index omzet
3,63%
3,21%
3,21%
Index tarieven
3,63%
3,21%
3,21%
Prijspeil loonkosten
4,50%
3,90%
3,90%
Prijspeil overige kosten
1,60%
1,60%
1,60%
4 De gepresenteerde indexering 2024 bestaat uit de oorspronkelijke indexering van 9,3% en het voorstel voor de aanvullende indexering van 2% over 2024. 5 Septembercirculaire 2023, prijs overheidsconsumptie, beloning werknemers en prijs overheidsconsumptie, netto materieel.
36
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Bijlage 3: Tarievenblad Tarievenblad bijdragen
Jaar
Tarievenblad OZHZ exclusief BTW
aan projecten/uitvoeren van opdrachten voor
€
derden exclusief BTW
Tarief
derden €
Bodemtoets
Bouw €
2021
Uurtarief
93,85
375,41
2022
Uurtarief
95,12
375,41
2023
Uurtarief
96,88 Uurtarief
101,82
382,36
2024
Uurtarief
107,87 Uurtarief
107,87
Nvt6
2025
Uurtarief
112,46 Uurtarief
112,46
nvt
6 Door het voorstel om vanaf 2024 de inzet voor bodemtoetsen bouw toe te voegen aan het jaarprogramma vervalt
de vaste stuksprijs vanaf 2024.
37
Begrotingsrichtlijnen | 2025
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
z:z
Bijlage 4: Kritische prestatie-indicatoren bedrijfsvoering Taakuitvoering vindt plaats binnen de
Taakuitvoering van OZHZ voldoet aan de VTH-
door het AB gestelde kaders voor
kwaliteitseisen.
financiën en kwaliteit
Producten en prestaties worden gerealiseerd binnen
(bijdrageverordening)
een bandbreedte van 90-110% van het
jaarprogramma. Volumeafspraken voor de uitvoering van de
wettelijke en additionele wettelijke taken voldoen aan de afgesproken bandbreedten.
Opdrachtgevers worden actief
2 maal per jaar voortgang- en 1 maal per jaar
geïnformeerd.
jaarrapportages conform planning in
jaarprogramma. Periodiek overleg met de
1 maal per maand vindt gesprek met de
opdrachtgever
gedeputeerde plaats
2 maal per jaar met wethouders 1 maal per 4 maanden ambtelijk MARAP-overleg.
Productiviteit per declarabele FTE
Het aantal productieve uren per FTE bedraagt 1.388 uur.7
Flexibele schil
Het aandeel uren inhuur ten opzichte van het totaal
aantal uren is gemiddeld 10%.8 Aandeel overhead
Het aandeel uren overhead ten opzichte van het totaal aantal uren is genormeerd op 27,3%.9
Ziekteverzuim
OZHZ hanteert een norm van 5% voor
ziekteverzuim.
7 OZHZ start een fundamentele herziening op de bedrijfsvoering. Landelijk zullen in 2024 vanuit het IBP voorstellen aan alle omgevingsdiensten worden gedaan voor herziening van het financieringsmodel. Dit heeft mogelijk effect op de belangrijkste uitgangspunten van de nota bedrijfsvoering en de hieruit volgende indicatoren. Voorbeelden zijn de productiviteit, overhead, flexibele capaciteit en de tariefstructuur. OZHZ legt in de loop van 2024 eventuele voorstellen tot bijstelling aan het bestuur voor. 8 Zie opmerking bij voetnoot 7. 9 Zie opmerking bij voetnoot 7.
38
Begrotingsrichtlijnen | 2025