2.9 2025.01.14 Notulen Dordtse Dinsdag - Vergaderzaal 5 - concept.pdf

En dat is voor iedereen toegankelijk en iedereen kan dat zien. En als daar door de griffie op geattendeerd wil worden dan laat ik dat dus in de griffie. Maar het is er ik weet niet of dat voor alle GR-en zo is, want daar zit ik onvoldoende in. Maar ik denk voor de grote wel. De voorzitter: Ik wil door naar het laatste stukje over de vragen. De eerste vraag was steunt u het uitgangspunt de nieuwe nota verbonden partijen 2025 meer toegankelijk in te steken? Wat ik tot nu toe op dit punt daar meer over gehoord heb is wat vooral door mevrouw Stevens en mevrouw Boom werd ingebracht, om ook de uitgangspunten van wat is Dordt en volgens mij welke uitgangspunten willen wij die nota ook het in die nota zelf verwoord hebben, maar kan de nota toegankelijk maken op uw steun rekenen? Dat is hier even de vraag. Dat is de eerste oké. Mooi. Gaan we naar de tweede, tweede vraag die zal wat langer duren. Welke mogelijke overige opties van sturing wilt u opnemen in de nota verbonden partijen en wilt u deze verplicht stellen? Of flexibel houden? Dus dat wel de mogelijkheden er zijn maar dat ze er niet in staan en dan flexibel betekent ook dat ze per gemeenschappelijke regeling dus verschillend kunnen zijn en pas op moment dat het zich aandient te worden vastgesteld. Wie wil daar kort op reageren? Iedereen wil denk ik.

De heer Oostenrijk: Nou voorzitter even een procedurele vraag dit is een informatieve sessie. Maar dit gaat verder dan een antwoord geven op consultatie. De voorzitter: Ja, maar je mag wel al je gedachten even erop loslaten en dan krijgen we misschien iets terug waar iets wel en niet in is opgenomen en dan kunnen we daar alsnog weer een zienswijze op loslaten. Amenderen, moties enzovoort. Mevrouw Stevens: Ik heb daar ook wel wat moeite mee, want ik denk van dan gaat een zienswijze kan ik erop loslaten. Maar we zijn niet de enige partijen in het hele geheel en

21

ik wil toch gewoon dat ik denk van het komt bij mij een beetje over van nou moeten we het al gaan vaststellen en dat is niet zo. Dat begrijp ik wel. Maar ik vind het wel lastig nu. De voorzitter: Nou, waar we nu naar zoeken, is er iets wat we eigenlijk met zijn allen vinden waarvan we zeggen, neem dat mee? Zoals bijvoorbeeld die uitgangspunten meenemen van Dordt, daar zag ik een paar keer ja knikken dus dat nemen we mee. Wat geven we nog meer mee wat we met zijn allen vinden? Doe eens een voorstel en dan horen we het wel. Mevrouw Stevens. Mevrouw Stevens: Wat ik net al aangaf en dan herhaal ik mezelf. Ik zou gewoon veel meer willen kijken van dat er een soort dashboard komt bij vooral bij de grote verbonden partijen dat dat wat meer gespecificeerd wordt van waarom er bijvoorbeeld extra geld bijkomt en als het gaat over de instelling van zo'n raadsadvies commissie geval ding ja ik heb daar. Ik heb daar zulke goede ervaringen mee in de vorige periode betrekking tot dienst gezondheid en jeugd. Omdat je dan en dat hoeft niet echt iedere maand te zijn, want dat kan halfjaarlijks zijn of dat kan het zijn voordat er een bepaalde kader of weet ik veel wat komt denk van dat heeft heel veel echt meegebracht dat we de vorige periode daardoor wel beter konden sturen, omdat je nu alleen de zienswijze instuurt.

Als enige Dordtse partij en daar kom je niet vaak niet ver mee, dus dat wil ik meegeven. De voorzitter: Ik splits het even eerst even het dashboard. Wie voelt die behoefte ook? De heer Wringer, GroenLinks, VVD, SP, VSP. Nou die kunnen we duidelijk als wens meegeven. Dasboard wie heeft nog iets? En ik kom straks terug op die regionale adviescommissie, de heer Safranti, DENK. De heer Safranti: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, u geeft aan wat de wensen zijn en wat we eventueel mee kunnen geven. Naar wat mij laatste tijd echt bezighoudt is met name de sociale dienst Drechtsteden. Niet alleen de brief maar de mensen die dus echt ons komen opzoeken, ons is de raadsleden ook mij, inclusief ex-collega's, mensen die weggestuurd zijn. En al dus mijn vraag in dit geval concreet richting, ook het college of richting wethouder houdt alsjeblieft meer grip op de sturing, want ja je kan wel een wethouder aanhoor laten van ja maar ik heb mijn best gedaan dit en dat. Is allemaal achteraf, dus ik wil eigenlijk vragen of we weer meer grip op kunnen hebben. Niet alleen op personeel, maar gewoon op alle aspecten. Denk ook aan het financiële gedeelte. De voorzitter: Ja. Ik denk dat die wens breed is.

Maar welke opties zou u daarvoor sturing willen meegeven? Want hoe moet die sturing er dan uitzien? De heer Safranti: Ja dat is lastige natuurlijk, want nogmaals, ik zit natuurlijk ook een beetje emotioneel in dit geval. Ja ik geef het gewoon mee en dan is het eigenlijk ook een beetje van kijken waar het dagelijks bestuur of het college die dus daar toch deel aan neemt? Daar zelf dit punt mee kunnen nemen en kon aangeven. Want die vraag heb ik al eerder voor onszelf gezegd wanneer zijn wij aan zet, waar kunnen we eventueel controlerend of kaderstellend zijn? Dus nu vraag ik eigenlijk onze wethouder of wethouders om die rol ook op de juiste manier te pakken dat ze dus op juiste manier ook toezicht kunnen houden dus meer grip op kunnen hebben.

22

De voorzitter: Ja en die wens die deel ik, die deelt iedereen denk ik, maar ik zit even naar die mogelijke opties te kijken dan denk ik dat komt misschien nog wel in de buurt van die periodieke evaluatie of zo. De heer Safranti: Bijvoorbeeld. Ja ik weet nogmaals ik weet het niet. De voorzitter: Er moet nog veel aandacht voor zijn in de nota. Inderdaad. Oké. Is iedereen dat mee eens? Ja. De heer Bootsman. De heer Bootsman: Ja dank u wel voorzitter. Ja. Ik denk dat het heel goed is, maar ik dacht dasboard waar we het net over hadden juist ook om te voorkomen dat als we straks weer in de zienswijze zitten dat er dan bij heel veel komt. Ja maar dit is kost wel heel veel geld en dat dan iedereen daarop gaat. Ik doe vaak die zienswijzen die commissies en dan heel vaak is er toch heel veel technische vragen ook nog aan de oordeelsvorming van waar komt dat nou vandaan? Dus ik denk dat het heel goed is om dat in ieder geval beter duidelijk te maken zodat het ook makkelijker wordt voor ons en verder vind ik er eigenlijk allemaal heel goed uitzien. Dus. De voorzitter: Bedankt. Mevrouw Boom, VVD. Mevrouw Boom-Vos: Ja, dank u wel. Ik sluit me, nou ja, wel heel saai, aan bij mijn voorgangers, wat ik alleen heel erg mis in de nota en ik snap nu de uitleg, snap ik hem. Ik vind hem heel erg theoretisch. Die doodse uitgang, maar ook qua sturing.

Wat doen we, hoe doen we het nu? Dat zou ik eigenlijk meer erin willen hebben. En wat zou voorstellen? Ik snap de redenering dat we ons niet vast willen leggen voor de gemeenschappelijke regeling die ondersteun ik ook, maar dat daardoor is het nu bijna niks en dat zou ik toch net wat meer specifieker benoemd hebben. De voorzitter: En dan echt voor alle zestien of vooral de verschillen tussen de vier? Mevrouw Boom-Vos: Voor alle 16 waarvan ik wel heel erg bewust ben dat de vier die nu in het stroomschema staan de allergrootste zijn. Dat is denk ik driekwart van waar we invloed hebben op onze begroting daar zou ik dan toch wel de vrijheid aan ambtelijke ondersteuning willen geven om te zeggen nou hoe ze dat in willen vullen of dat daar wat minder specifiek of niet. De voorzitter: De wens breder om ook bij de andere niet alleen de vier, maar meer inzicht te krijgen. Hoe wordt er dan gestuurd? Gewoon hoe ziet het er praktisch uit? Wat voor overleggen zijn er op welk niveau actief passief maatwerk leeft de wens breder? Ik zie ja dus die geven we ook mee. De heer Wringer. De heer Wringer: Ja, ik denk dat dat wel een goede is, want als je me nu vraagt van welke opties voor sturing wil je op die zestien verbonden partijen hebben? Nou ja, dat dat vind ik gewoon heel lastig om te beantwoorden. Daarvoor weet ik gewoon te weinig eraf.

Vandaar dat ik ook zeg misschien is er een advies waar we ja of nee tegen kunnen zeggen. Dus ja ik vind dat lastig dus met meer inzicht kan je zeggen oké nou deze controle past goed bij die regeling en zo kan je dan misschien een verbinding maken en tot een resultaat komen.

23

De voorzitter: Zo gaan we het in elk geval beter snappen waarom welke sturing gekozen wordt bij welke regeling. Ik ga over naar de derde vraag de regionale adviescommissie even korte terugblik. Dat is pas natuurlijk aan de orde geweest bij DGJ toen heeft Dort gezegd we wachten nog even met instemmen tot deze nota er is. Dus nu komt die nota gaat geschreven worden. Dus het moment dat we daar iets van moeten vinden gaat ook komen. Willen we dat in de nota hebben of willen we dat gewoon nog openhouden. Dat is eigenlijk de vraag. Zeg het maar. Eén vraag eerst. Ja mevrouw... Mevrouw Boom-Vos: Ja, sorry hoor. Daarna houd ik mijn mond. Maar ik vind het moeilijk om hier een advies op te geven. Mijn gevoel zegt dit is zo'n belangrijke regeling waar we het nu over hebben, daar moet je wat meer sturing voor hebben. Dus dat zou pleiten naar een adviescommissie, maar aan de andere kant hoe zijn de ervaringen met adviescommissies die nu al ingesteld zijn bij de MRDH bijvoorbeeld merk ik dat dat praktisch niet veel toegevoegde waarde heeft, maar ik zie aan de overkant tegenovergestelde knikken. Dus daar zou ik eigenlijk net wat meer over willen weten hoe de ervaringen zijn met de huidige adviescommissies. De voorzitter: Dus u pleit nog even voor een soort sessie om meer uit te wisselen over ervaringen adviescommissies. De heer Wringer. De heer Wringer: Ja, dank voorzitter.

Het is ook wel een lastige maar ik denk als je we hebben natuurlijk over de optie van sturing ik denk als we dadelijk de juiste sturing op de juiste verbonden partij hebben. Dan krijg je als het goed is de juiste informatie binnen en is denk ik een raadsadvies commissie overbodig of niet nodig maar ja zo denk ik er nu over. De voorzitter: Dus dat is ook, het lijkt nu niet nodig, het heeft natuurlijk ook geen bevoegdheden, dus daarin kan je ook nog iets kan je ook iets van vinden. Ik ga eerst naar de heer Bootsman. De heer Bootsman: Ja dank u wel. Ik had in eerste instantie ook dezelfde vraag als mevrouw Boom dus die is al gesteld van wat zijn ervaringen met die adviescommissies? Maar wij vinden ook wel dat als vorige keer toen dat speelde met de adviescommissie, hebben we dat ook heel duidelijk gezegd. Als andere gemeentes het willen moeten we eigenlijk niet voor gaan liggen, want dat komt dan weer een beetje over als de grote jongen die zeggen het mag niet en dat voelt voor ons in ieder geval een beetje destijds heb ik dat zo verwoord dat voelt voor ons een beetje lullig jegens de andere gemeente. Dus dat is iets wat ik daarin nog wel mee wilde geven. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Stevens. Mevrouw Stevens: Nou ja ik wil alleen maar even aangeven over de vorige raadsperiode. Het is alleen ter aanvulling.

Toen zat niet elk commissielid in zo'n adviescommissie, maar werd er gewoon twee afgevaardigden van de raad per onderdeel. Dus bijvoorbeeld voor de DGJ voor de sociale dienst. Dus het is niet zo dat we daar dan in één keer met 39 mensen gaan zitten, want dan hebben we weer de recht raad kan ook hoor. De voorzitter: Ik mag niet meedoen in discussie. Mevrouw Nieuwland.

24

Mevrouw Nieuwland: Nou, ik vind het best wel ingewikkelde vragen die ons toch gesteld worden. Omdat ik vind het echt heel lastig te doorgronden hoe we nou straks van theorie naar praktijk gaan. Dat is ook met die opties van sturing. Kijk ik denk dat we vooral moeten kijken naar van is onze gereedschapskist dan voldoende gevuld. En ja in die zin zou ik ook persoonlijk niks tegen hebben om in elk geval de mogelijkheid open te stellen voor een raadsel kiescommissie. Ja daar hoef je er nog geen gebruik van te maken dus maar ja om hem überhaupt ja verplichte dat is volgens mij het andere uiterste maar nou ja ik denk dat … De voorzitter: Als we de mogelijkheid willen openstellen, hoeven we niks te veranderen aan de nota, want dan is de mogelijkheid er. Of wel verplichten en dan zet je erin en als je het niet wil verplichten, maar wel mogelijk wil houden dan zet je er niet in ik zeg het nog goed ook. Mevrouw Nieuwland: Verplichten is dat dan dus voor elke regeling? De voorzitter: Als je in het algemeen het erin zit wel, ja. Maar je mag het wat zoals daarnet eens uitgelegd. Die WGR zegt ook dat je het per regeling mag doen of je mag ook een commissie waar je alles in stopt. Heer Oostenrijk. De heer Oostenrijk: Voorzitter, over uw laatste opmerking van je kan ook een commissie oprichten waar je alles in stopt.

Dan is het wel van belang om te weten wat voor werkbelasting dat dan gaat betekenen. Want dan kan je dat misschien als deelnemer kan je er misschien wel een job erop bijhouden op die manier. Dus ook dat punt zou wat meer uitgediept kunnen worden wat dat inhoudelijk dan gaat betekenen als je dus zeker als het over alle gaat wat dat dan inhoudelijk betekent. Mevrouw Boom-Vos: Voorzitter, mag nog toch een inhoudelijke vraag stellen, want als we het niet in een nota opnemen, mogen wij dan nog wel gewoon een adviescommissie oprichten? De voorzitter: Ja, dat is letterlijk ook echt wel wat er staat. Ja. Laat me heel even nadenken. Mevrouw Kamphuis. Mevrouw Kamphuis: Dank u wel, voorzitter. Ja, weet je. Ik hoor zoveel dingen. Ik dacht dat ik het begon te snappen en achteraf denk ik dat ik het toch niet snap eerlijk gezegd, dus voordat ik ja of nee zeg, ik wil met fractie overleggen. De voorzitter: Ja en we hoeven ook nog geen definitief ja of nee te zeggen. Het is echt even voelen hoe we dit doen. Ik merk dat de wethouder nog wil reageren. Geef hem de gelegenheid. Of niet. Drie minuten want daarna wil ik nog even samenvatten. De heer Van der Kruijff: Nou ja, je voelt daar wil ik toch iets over zeggen. Ik voel natuurlijk het ongemak wat dat je zegt. Wat moeten we nou vinden? Want we hebben als heel college.

Dit gaat over de versterking van de raad en we hebben heel bewust als college niet willen vinden hoe de raad zich moet versterken, want dat is aan de raad. Dus als je steeds terugvraagt, geeft advies maak je wel in ingewikkeld, dan vraag je aan het collegeadvies hoe de raad zich kan versterken. Dat is toch iets wat wij vinden dat echt bij de rolopvatting van de raad zelf hoort. Je kunt je wel laten adviseren of helpen

25

als je dat nodig vindt. Natuurlijk door adviesbureaus of door de griffie of door een vereniging van raadsleden of wat je ook maar kunt verzinnen en even heel praktisch elke gemeenschappelijke regeling heeft altijd een afgevaardigde in het college zitten lid van een AB of een of hoe het ook allemaal mag het een dagelijks bestuur en die kun je altijd ter verantwoording roepen als raad, want dat is de vertegenwoordiging vanuit Dordrecht in de betreffende regeling. Dus dat kan altijd en er staat hier ik help toch maar een beetje mee. Er staat incidentele informatie. Dat staat ook een optie dus je hebt als raadslid altijd het recht als er iets aan de hand is om gewoon om informatie te vragen en dan moet dan wel via het college dan wel de GR zelf die informatie verstrekken. Dus je kunt het altijd ad hoc doen en als je dat opneemt ben je volgens mij al een heel eind. Om maar even met jullie mee te denken. De voorzitter: Ik ga proberen het samen te vatten. Zijn over de eerste vraag het eens toegankelijk maken willen we graag. Er zijn een aantal dingen meegegeven over het meer opnemen van de Dordtse uitgangspunten, zeg maar wat wij verwachten van onze verbonden partijen. Er is ook duidelijk gevraagd om een dashboard, de agenda's krijgen we graag toegestuurd.

Of zoiets er ook in kan staan en een overzicht van de verbonden partijen in welke mate er gestuurd wordt met wat voor overleggen dat we snappen wat er gebeurt. En dan is er nog een vraag van de VSP genoteerd en ik weet eerlijk waar niet meer wat die vraag precies was, maar dat weet de griffie wel. Dus die wordt beantwoord binnenkort en dan stellen we dus het definitieve besluit over wel of niet. Als we niks doen, dan houden we dus de mogelijkheid open voor een adviescommissie en kunnen daar dus altijd later nog over besluiten. Ja dan zijn we voor nu. De heer Safranti heeft nog een slotopmerking. De heer Safranti: Ik was eigenlijk benieuwd hoe u mijn verhaal samengevat heeft. De voorzitter: Nee, die heb ik niet samengevat dus dat is heel goed dat u daarom vraagt. Er moet ook duidelijk aandacht zijn in de nota voor hoe we aandacht kunnen geven aan het voorkomen van nare situaties. Ja, nou goed, daar gaat dit helemaal om. Meer grip, maar we hopen dat de ambtenarij daar iets op kan bedenken. Waar soort zij denken dat dat beter zou kunnen? Iemand nog ben ik nog ergens iets vergeten. Nee wil ik iedereen bedanken voor het prettig meedoen en of u alle glazen en flesjes weer mee wil nemen. Tot ziens. 2.

Gesprek met portefeuillehouder over wensen voor het Vervoersplan 2026 van Qbuzz. Voorzitter: Mevrouw Van Vugt-Roose Raadsgriffier: De heer De Boer Verslag: NotuBiz Aanwezig: Dhr. Bootsman (GroenLinks) Dhr. In ’t Veld (VSP) Mevr. Kamphuis (SP) Dhr. Laban (ChristenUnie/SGP) Mevr. Lammens-Oostdijk (VVD)

26

Dhr. Okkerse (SP) Dhr. Oostenrijk (CDA) Dhr. Safranti (DENK) Dhr. Van der Meer (GroenLinks) Dhr. Venderbos-Lambinon (PvdD) Dhr. Wringer (Beter voor Dordt) Overige aanwezig: Dhr. Van Genderen (ambtelijke ondersteuning) Portefeuillehouder: Wethouder H. van der Linden De voorzitter: Goedenavond allemaal. Ja. Het is krap op de vorige commissie. De heer Oostenrijk denkt, joh, gewoon we gaan door, gewoon doorgaan. Heel goed. Nou welkom vanavond iedereen bij de commissie dan ga ik even kijken waar die ook weer over ging. Ja ik zit nog. De vorige commissie was een hele toch wel ingewikkelde commissie over GR-en en zo dus dan dat zit nog even. Deze is heel simpel. Dat het gaat over de wensen voor het Vervoersplan 2026 van Qbuzz. En het is ook een consultatie commissie. Nou welkom raadsleden. Ik vraag u straks eventjes uzelf aan te melden. Met naam en van welke partij u bent. Welkom ook aan Lars van Genderen, ambtelijke ondersteuning en welkom, mijnheer de wethouder Van der Linden. Waarom hebben we deze vergadering? Tot vorig jaar kwamen de provincie en Qbuzz een keer per jaar bij de raadscommissie langs om te praten over de stand van zaken van het openbaar busvervoer. Vorig jaar wilde ze echter geen gebruik maken van deze uitnodiging. Omdat de gemeenteraad voor hen eigenlijk geen primaire gesprekspartner is. Nou missen ze toch wat maar goed.

Toen is tussen de raad en college afgesproken dat de commissie in elk geval één keer per jaar het gesprek met de wethouder zou voeren over het busvervoer en welke wensen en suggesties er zijn die de wethouder kan meenemen. Qbuzz kan dit dan weer gebruiken bij het maken van Vervoersplan voor volgend jaar. Er werd aangegeven dat januari daar een goed moment voor is. Laat het nu januari zijn dus vandaar dat we hier nu zo zitten en staat het op de agenda van vanavond. Ik vraag eerst even of u allen even begin ik erachteraan even uw naam wil zeggen en van welke partij voor de notulen. De heer Laban: Vincent Laban, ChristenUnie/SGP. De heer Okkerse: Mario Okkerse, SP Dordrecht. Mevrouw Kamphuis: Meta Kamphuis, SP Dordrecht. De heer Safranti: Mehmet Safranti, DENK Dordrecht. De heer Oostenrijk: Theo Oostenrijk, CDA. De heer Van der Meer: Frans-Bauke van der Meer, van GroenLinks. De heer Bootsman: Nick Bootsman, GroenLinks.

27

De heer De Boer: Marc de Boer, commissiegriffier. De heer Van der Linden: Rik van der Linden, wethouder. De heer Van Genderen: Lars van Genderen, ambtelijke ondersteuning. De heer Wringer: Jan-Willem Wringer, Beter voor Dordt. De heer Venderbos-Lambinon: Cees Venderbos-Lambinon, Partij voor de Dieren. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Jeanine Lammens-Oostdijk, VVD. De heer In ’t Veld: Richard in ’t Veld, VSP. De voorzitter: En ik ben Kitty Kruger, voorzitter van vanavond. De heer Van Genderen, de beleidsadviseur mobiliteit die zal ons zo eerst even meenemen in hoe het proces van het Vervoersplan 2026 in elkaar zit en wat de rollen van de provincie, gemeenten en vervoerders zijn. Na zijn presentatie is er ruimte voor technische vragen hierover en nadrukkelijk noem ik technische vragen. Dus onthoudt u gewoon van uw politieke mening of ook om een politieke duiding te vragen of te geven. Vervolgens maken we een inhoudelijk rondje, waarbij fracties hun wensen en suggesties naar voren kunnen brengen. En ten slotte krijgt de wethouder ook nog de gelegenheid om hierop te reageren. Nou dat is toch mooi? Oké, wil ik nu eerst het woord geven aan de heer Van Genderen. De heer Van Genderen: Ja, de titel die geeft eigenlijk alweer, het openbaar vervoer in 2026, maar eigenlijk gaat het om eigenlijk een veel bredere vraag over hoe we de vervoersvraag van inwoners invulling kunnen geven.

Nou ja als we dan het inrichting principe vanuit stop weer oppakken dan kunnen we als gemeente eigenlijk voor het stappen het trappen het deel vervoer en de privéauto daar de openbare ruimte voor inrichten en faciliteren dat mensen op die manier zich kunnen vervoeren zoals zij dat wensen. En wij vanuit de gemeente proberen daar met sturend beleid de inwoners te stimuleren om ja op die manier zich te verplaatsen die voor de soorten reizen die ze maken het beste is. Nou als we dan kijken naar de … dan kom je eigenlijk al heel snel gefocust op de openbare vervoer concessie en daar is uiteindelijk de provincie verantwoordelijk voor. Zij stellen een programma van eisen op waarin ze allerlei kaders meegeven bijvoorbeeld een dekkingseis. Ze wijzen knooppunten aan binnen de concessie waar verschillende buslijnen langs dienen te rijden en ze geven aan welke voorzieningen in de regio van belang zijn om te ontsluiten. Vervolgens gaat de vervoerder aanslag op basis van al die kaders een lijnennet in te richten en vervolgens wordt er elk jaar met een Vervoersplan dat lijnennet aangepast naar de huidige ontwikkelingen die zich voordoen in de gemeente. Nou als we nou kijken naar het proces van het Vervoersplan voor 2026 dan komt in de periode februari, maart Qbuzz met voorgestelde wijzigingen van het Vervoersplan ten opzichte van het Vervoersplan van 25, die op dit moment nu actief is.

Nou in dan kunnen we in de periode van maart, april daar vanuit de gemeente een reactie op geven. Tegelijkertijd wordt ook het RODAG om een advies gevraagd op de voorgestelde wijzigingen die vanuit Qbuzz vervolgens in de periode van juni zoveel als mogelijk worden verwerkt. En in de periode juni, juli. In ieder

28

geval voor het zomerreces wordt het Vervoersplan ter besluitvorming voorgelegd in de stuurgroep DMG. Waar ook de wethouder vanuit de gemeente Dordrecht afgevaardigde in is. En op het moment dat het Vervoersplan in de stuurgroep DMG-akkoord is bevonden, kan Qbuzz vervolgens het Vervoerplan uitwerken in de definitieve dienstregeling en kunnen ze bijvoorbeeld de roosters voor de chauffeurs gaan maken. En de reizigers informatie updaten zodat op het moment dat de nieuwe dienstregeling in werking treedt. Dat zou voor het Vervoersplan van 2026 op 14 december 2025 zijn, zodat de nieuwe dienstregeling zowel voor de chauffeurs als voor de reizigers helemaal bekend is. En daar is een van onze dilemma's komt daarin naar voren. Hoe zorgen we ervoor dat in die korte periode dat wij als gemeente een reactie kunnen geven op het Vervoersplan om daar ook de gemeenteraad op ja, voldoende wijze hierbij te betrekken. Met alle beperkingen en alle. Planning technische problemen die zich dat met zich meebrengt. Dat is een van de vragen. Maar als we eigenlijk weer teruggaan naar het begin. Het … is niet alleen het openbaar vervoer ons sessie. Maar gaat eigenlijk veel meer om het publiek vervoer, want het klassiek ov is geen oplossing voor alle soorten vervoersvraag die onder de inwoners leven.

En dus dit is ook de vraag van ja hoe gaan we als gaan we als gemeente om ook voor die vervoersvraag? Te faciliteren dat mensen van A naar B kunnen reizen en een van die dingen waarbij we dat verder gaan uitwerken is de pilot publieke mobiliteit wij zijn als een van de regio's aangewezen voor de pilot publieke mobiliteit en die pilot publieke mobiliteit houdt eigenlijk twee fases in. Enerzijds gaat het om de integratie van enerzijds het doelgroepenvervoer dus het WMO voor het leerlingenvervoer de rechthoeken daar die te integreren met het reguliere, klassieke ov op de plekken en op de punten waar dit kan en in vervolgens in de tweede fase een verdere integratie met alle andere mogelijke mobiliteit vorm. Denk aan het deel vervoer, de P+R. En ja wat er allemaal nog meer beschikbaar is. Nou en wat eigenlijk de aanleiding van die pilot is omdat het doelgroepenvervoer en eigenlijk het vraag gestuurd vervoer daar is steeds grotere behoefte aan. Er is een toenemende vraag, deels ook door de vergrijzing waarmee we te maken hebben. En tegelijkertijd zijn er beperkte middelen beschikbaar vanuit de rijk, provincie en gemeente om ja invulling te geven aan deze behoefte. En dat is enerzijds een beperken en een beperkt aantal middelen in zowel financiële zin gewoon het geld, maar anderzijds bijvoorbeeld ook aan het aantal beschikbare professionele chauffeurs die er zijn.

Nou, want er zijn allerlei verschillende soorten vervoersstromen, allerlei met hun eigen afgebakende vervoerssystemen. En eigenlijk ja rijden heel veel busjes en heel veel stoelen achter elkaar die niet gevuld zijn en die niet voor een andere groep beschikbaar is. En met die pilot proberen we dat eigenlijk ja te doorbreken dat enerzijds voor de doelgroep reiziger de beschikbaarheid van het vraag gestuurd vervoer overeind blijft en tegelijkertijd dat voor de gereguleerde ov-reiziger er veel meer vervoersmogelijkheden zijn die tot dan toe besloten waren. En dan komen we eigenlijk als algemene vraag terug bij waar we aan het begin stonden van nou wat kunnen we als gemeente nog verder meegeven aan organisaties als een Qbuzz of de organisatie van zo'n pilot rondom publieke mobiliteit wat kunnen we er verder nog aandacht aan geven? De voorzitter: Dank u wel, dank u wel. Ik zou graag eerst even een rondje willen doen, echt met technische vragen en verduidelijkende vragen. Mevrouw Kamphuis.

29

Mevrouw Kamphuis: Dank u wel, voorzitter. Ik wil via u vragen aan de wethouder. Bent u op de hoogte dat aantal dienstregeling uren DRU voor 2026 gelijk is aan dit jaar en er dus geen uitbreiding mogelijk is, zonder dat het ten koste gaat van andere wijken. Slash lijnen binnen of zelfs buiten Dordrecht. De voorzitter: Deze vraag was aan de wethouder. Ik weet niet of hij daar al… Bent u op de hoogte van dit fenomeen wat er net genoemd wordt of zegt? De heer Van der Linden: Ik ben daar niet letterlijk van op de hoogte maar ik denk dat dat wel klopt en dat is dus ook niet per se slecht of goed. Het geeft ons gelegenheid om te bedenken. Wacht eens even welk uur rijdt er iemand rond in een bus waar niemand in zit kunnen we het dan zo verzinnen dat we dat uur wat we kennelijk hebben er ergens een bus gaat rijden waar mensen wel in gaan zitten want uren besteden met een chauffeur met 30 stoelen achter hem waar weinig mee gebeurt. Daar hebben wij geen belang bij, dus dat is juist een van de dingen waar … We weten allemaal dat ov niet 10 procent zal gaan stijgen, want het budget is te kort, er zijn te weinig mensen om te om mee te rijden enzovoorts. Dus we hebben er belang bij dat als het al gelijk blijft zelfs als het iets toeneemt of zelfs als het iets afneemt, dat we dan die uren besteden waar de meeste reizigers mee gehaald worden. Dit is een feitelijk antwoord. Ja.

De voorzitter: De heer Safranti. Mevrouw Kamphuis: Voorzitter, mag ik een vervolgvraag stellen? Heeft iedereen via de voorzitter geen recht op ov, ook in de avond als daar eigenlijk niemand met de bus mee wil? Ik denk dat dat ook weer een politieke vraag is of iedereen recht heeft op. De heer Van der Linden: Dit is natuurlijk een vraag die je niet per se met alleen maar een jaar of nee kan antwoorden, want een bus wil dus niet zeggen want dat is het belang van de dit verhaal. Een ov-bus wil niet zeggen je hebt een bus van 18 meter waar 30 stoelen in zitten en een chauffeur. Het kan juist ook zijn veel beter zijn dat je niet elke dag 's avonds of in buitenwijken ook al overdag een bus leger laat rondrijden. Maar dat je die vraagafhankelijke bus hebt dat is misschien veel en veel beter want van deur tot deur wel vraag gestuurd en dan heb je veel adequater ov. Ik ben geneigd uw vraag via de voorzitter met ja te beantwoorden. Je hebt recht op een vorm van ov. Dat snapt iedereen betekent niet dat iedereen recht heeft op een bushalte voor zijn deur, want dat kan niet dus binnen de kaders die het programma van eisen zijn vastgelegd. Binnen een paar 100 meter van je huis heb je wel recht op een bushalte, heb je recht op OV. Maar ik hoop dat we binnen nu en een aantal jaren veel beter in staat zijn om vraaggestuurd ov aan te bieden.

Want dan heb je eigenlijk wel allemaal een bushalte voor je deur. De voorzitter: De heer Safranti. De heer Safranti: Dank u wel, voorzitter. Ik had vier vragen. Ik weet niet of dat nog mag, maar ik zal ze heel kort en snel vragen. Ik zal ze heel kort en snel proberen te stellen en zo technisch mogelijk te stellen. De wethouder heb ik vorig jaar nog horen praten over de coronatijd de reizigers voor de coronatijd en na de coronatijd. En wij hebben zover ik het weet, maar dan moet de wethouder mij corrigeren. Wij zaten op de 80 procent van de reizigers toen tijd voor de coronatijd. Dus mijn vraag is in dit geval ook richting de wethouder. Hebben wij nu die 100 procent gehaald of zijn we juist gedaald? Dat is een

30

twee. Wij vanuit DENK hebben ook voor gepleit om gratis bus voor kinderen van tot 12 jaar. De wethouder heeft zich daar sterk voor gemaakt hard voor gemaakt en die is er nu per één juni afgelopen één juni. Vraag is of er cijfers al bekend zijn hierover en of er genoeg kinderen hier gebruik van maken. Dat is dus twee. De wegen worden smaller, vraag drie, in hoeverre is dit verantwoord, want als je de wegen versmalt dan betekent dat die buslijn daar niet komt omdat die misschien denk van oh dan kan ik beter een andere weg gaan nemen dus in hoeverre klopt dit of komt dit overeen met dat STOMPprincipe? En de laatste vraag wethouder. We hebben laatste jaren ook vanuit Qbuzz gehoord dat ze de lijnen aan het schrappen zijn. Ook omdat mijn buurvrouw net ook aangaf dat soms bijvoorbeeld de bussen gewoon niet voldoende en rendabel waren. In hoeverre is het nog nodig dat er nog lijnen weggeschrapt worden. Dat waren ze. De heer Van der Linden: Een deel van de feitelijke vragen, schrijft even op of we weten wel dat ov in heel het land zich bijna weer hersteld heeft, maar het verschilt wel een beetje per gebied. Ik weet niet precies hoe hoog het percentage nu voor Qbuzz in onze regio is. Weet je dat. Nu rond de 90, 95 procent? De kinderen gratis vanaf 12 jaar of tot 12 jaar.

Ik heb daar geen cijfers over, heeft misschien wel vorige week aan de kant gelezen dat de provincie eigenlijk toe wil naar een minimumregeling of een minimaregeling met gratis ov voor iedereen. En dat is niet hetzelfde als wat wij hebben, want wij hebben 120 procent en de provincie heeft 100 procent. Maar ik vind wel een ontwikkeling die we goed in de gaten moeten houden want dat dat is natuurlijk wel heel erg mooi als dat geregeld wordt. Dan wegen smaller. En wat heeft het over effect op de bus? De dikke buslijnen waar de grote bussen rijden. Daar zorgen natuurlijk dat zijn natuurlijk altijd de grotere wegen. U heeft misschien wel gemerkt dat lijn tien een iets andere lijnvoering heeft dan voorheen dat heeft een aantal oorzaken. Een daarvan is dat het in de stad gewoon heel druk is met van alles en nog wat aan toerisme, aan terrasjes enzovoorts. Dat vinden we ook fijn. En dat leidde ertoe dat Qbuzz zei ja. Eigenlijk kunnen we de lijnvoering zoals die nu is, net niet meer handhaven binnen de gestelde tijd. En dat wil je niet dus daarom is de route van lijn tien een klein beetje veranderd. Nou daar hebben we nog geen cijfers van, maar de indruk is wel dat ze daarmee de hanteer tijden goed kunnen halen. Dat is dus helemaal niet erg. Dan is het goed.

Want voor bijna alle reizigers zijn de afstanden niet dramatisch gestegen of verkleind, dus los van hoe smal is een weg, is ook wat voor andere verkeer zitten op de weg is de route file gevoelig, zijn er zoals in de binnenstad veel voetgangers enzovoorts. Die factoren zijn net zo belangrijk dus daar letten we natuurlijk wel goed op. Lijnen schrappen. Nou, u heeft afgelopen jaar of in ieder geval twee jaar terug ook de provincie wel gehoord? Toen was er echt een probleem met de financiën en ook een probleem met genoeg personeel te kunnen vinden. Toen zijn vooral in wat meer landelijke gebieden wel lijnen ingedikt of geschrapt. Bij ons is dat nauwelijks gebeurd. Ik heb nu geen aanwijzingen hoe dat gesprek dit jaar zal lopen, maar dat houden we natuurlijk wel in de gaten. We hebben daar allemaal belang bij dat ons lijnen netwerk goed op orde blijft. Tot zover. De voorzitter: Ik ga nu even naar de heer Van der Meer. De heer Van der Meer: Oké. Dank u wel voorzitter. Ik had twee technische vragen. De ene gaat over de vraag van hoe de gemeenteraad te betrekken? Wat was nou precies de tijdsvlak waarin de gemeente kan reageren? Want dan dat lijkt mij belangrijk om te

31

weten. Het lijkt me in elk geval, nou ja, vraag is wat dat tijdvak is. Dat is de technische vraag. Daar vind ik ook iets van maar daar komen we dan wel op en de tweede technische vraag is de andere poot. Dus vraaggestuurd ov. Daar gaan we direct over praten wat daarvoor ideeën voor zijn? Maar is daar ook iets van een tijdpad voor, want dat hangt natuurlijk wel samen met hoe je het reguliere busvervoer moet beoordelen. De heer Van der Linden: Goed tijdpad is altijd ingewikkeld. Want we hebben wel eens in september gesproken nou dat was eigenlijk al een beetje aan de late kant en eigenlijk nu in januari eigenlijk weet je nog nauwelijks hoe goed of niet goed de net nieuwe dienstregeling functioneert. Toch vind ik het wel fijn dat we elkaar nu spreken kijk u weet allemaal dat de bus concessie gefinancierd wordt de helft ongeveer voor door kaart opbrengst en de helft door de provincie dus wij financieren niet mee dus dat geeft onze rol dat geeft ook wel aan dat onze rol niet bepalend is, niet anders bepalend is. Maar natuurlijk wij weten wel hoe de stad in elkaar zit en hebben ook kunnen ook heel goed aangeven wat we wel en niet als waardevol beschouwen. Vorig jaar is een deel van de lijnvoering van 10 juist niet gewijzigd, om wat we zien en horen. Dat ging over de Prinsenstraat.

Er hebben we nog allerlei gesprekken over trilling en over wat kunnen we doen om zwaar vervoer niet al te veel schade te laten aanrichten. Dus doe dat nog even niet. Nou dus dat gesprek is best goed. Ik vind het goed om nu te horen wat u van belang vindt. Ik kan me voorstellen dat we later dit jaar in de loop van mei of zo nog eens een keer even de check doen. Hoe gaat het eigenlijk feitelijk want na juni meestal hebben we twee keer per jaar zo'n studiegroep over de bus concessie, een keer ongeveer in juni en één keer in september. En in juni is eigenlijk, ja dat dan ligt er een concept dan kun je nog iets, maar in september kun je dan niet zoveel meer. Dus dat eventjes. Dat zijn twee belangrijke momenten. De tweede vraag die gaat Lars doen. De heer Van Genderen: Voor het tijdspad van de pijlen van rondom publieke mobiliteit er ligt er een, er ligt een plan van aanpak klaar, waarbij zowel Qbuzz als andere organisaties als een stroomlijn samengewerkt hebben om zo'n plan van aanpak te vormen. We zijn nog bezig om daar de financiering vanuit het rijk voor te regelen. En op het moment dat we dat binnenkrijgen dan kunnen we van start en zo in het jaar van 25 en 26 vooral gefocust worden op die eerste fase de integratie van verschillende soorten doelgroepenvervoer en klassieke ov. En dan ja een beetje afhankelijk tegen welke dingen we daarin in aanlopen.

Gaat het wellicht wat lang duren, maar dan is eigenlijk de bedoeling om richting 2028/2029 de volgende fase uit te gaan rollen en dat de integratie met de andere vervoersmogelijkheden dat is een beetje nu het tijdspad maar dat is ook een beetje afhankelijk van wanneer de financiering vanuit het rijk komt en bijvoorbeeld ook tegen welke andere problemen of drempels aangelopen die we nu nog niet voorzien. De voorzitter: Dank u wel, de heer Laban. De heer Laban: Dank u wel. Voorzitter. Op pagina drie van de presentatie staat dat de gemeente ontvangt de voorgestelde wijzigingen ten opzichte van het Vervoersplan. Mijn vraag is, wie bepaalt die wijzigingen, op basis waarvan? De heer Van Genderen: Ja, de wijzigingen die komen vanuit Qbuzz en eigenlijk is de afweging die ze altijd maken. Welke uren rijden mijn bussen en hoeveel passagiers vervoeren ze in die uren en zien wij vanuit de gebruikscijfers en passagierscijfers kansen

32

op andere plekken om die uren efficiënter in te zetten. Met de kaders vanuit dat er altijd wel een bepaalde dekkingseis is dat er altijd binnen zoveel meter afstand een bushalte van elk woonadres moet. Dus daar zitten ze steeds naar te zoeken. Hoe kunnen we de beschikbare dienstregeling uren zo efficiënt mogelijk inzetten? De voorzitter: Mevrouw Lammers. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Dank u wel voorzitter. Ik heb een vraag aan de wethouder. Ik hoor u net ook zeggen een bushalte moet binnen een bepaalde afstand zijn van een woning. Maar ook we hebben in Dordrecht willen we in de binnenstad minder auto's hebben. Dus het verwondert mij dat in Wilgenwende helemaal geen bushalte is. Dus de mensen uit wil gewende moeten naar de Heimerstein lopen om een bus te pakken. Het lijkt me niet echt een ideale oplossing. En als mijnheer het net heeft over het aantal meters dat bijna een kilometer dat die mensen moeten lopen en in de hoven dus de Wilgenwende en de hoven zijn eigenlijk de uiterste qua afstand van het centrum in de bij de Hoven heb je in de lijn 620. Die rijdt 's morgens van Werkendam naar het Centraal station en 's avonds van het Centraal station weer terug naar Werkendam. En dat is dus niet 's avonds niet in het weekend niet met vakanties dus dat is de bushalte van de Hoven dus ik verwonder mij dat de wijken die het verste van het centrum af zitten eigenlijk geen bushalte hebben.

De heer Van der Linden: Ik kan een heleboel plekken verzinnen waar bijna nooit een bus komt. Kijk als u me vraagt wil je meenemen dat het ons verbaast dat er in sommige op sommige plekken ook in het natuurlijk niet in het buitengebied, maar waar best veel mensen wonen, geen bus stopt. Althans niet heel frequent en kan daar wat aan gebeuren. Dan kan ik dat inbrengen dat kan, alleen en hiernaast, Lars kan wat meer over de feitelijkheid ingaan, maar waarschijnlijk komt dan de afweging. Waar halen wij de meeste mensen in die bussen, wanneer en waar? En ik denk dat iedereen ziet dat natuurlijk Wilgenwende geven dat daar wordt nog gebouwd. Dus dat vult zich wel. En uiteindelijk denk ik ook dat daar wel een keer een oplossing voor komt. Maar er is altijd een bepaald volume nodig aan reizigers om een om een dikke buslijn te vullen. En anders gaat die hier niet komen. Zomaar en die en die afweging uiteindelijk is die aan de provincie. Wij kunnen natuurlijk wel aangeven dat we suggesties hebben voor betere lijnvoering bijvoorbeeld. En daar wordt ook goed naar gekeken altijd. Dat lijkt mij om meerdere redenen heel wenselijk en ook helemaal niet onlogisch. De voorzitter: U heeft maar één vraag gesteld. U heeft nog een aanvullende vraag? Mevrouw Lammens-Oostdijk: Niet aanvullend, nog een andere vraag. Ja. Ik zag net over het STOMP-principe en dat gaat ook over mobiliteit.

Ik weet niet of ik die vraag kan stellen. Mag ik een vraag stellen over het STOMP-principe. De M van mobiliteit deel mobiliteit. Maas zag ik staan. Wordt dat veel gebruikt eigenlijk die deel mobiliteit blijft dat want ik zie ook op internet dat het meer het STOP-principe gaat worden in plaats van STOMP. Hoe gaat dat in Dordrecht? De heer Van der Linden: Nou de M is, kijk we weten allemaal dat de letter grote varieert. Een beetje per wijken dat is ook prima. We hebben anderhalf jaar geleden nieuwe afspraken gemaakt met twee aanbieders van de automobiliteit. Op dat moment waren

33

dikke 20 deelauto's in de stad. Dat is natuurlijk klein. Dat is een kleine mogelijkheid, maar we hebben hem wel nodig. Inmiddels zijn er een aantal meer, ook een aantal modellen meer om uit te kiezen. Het is nog steeds geen ... Ja, het is nog steeds heel klein. Deelfietsen hebben we natuurlijk ook. Weet allemaal dat de deelscooter inmiddels verdwenen is. We hebben wel gesprekken over nou kan daar weer wat op volgen en we hebben nog wel de deelfietsen van Qbuzz en die worden wel steeds meer gebruikt. Het blijft op dit moment geen heel groot onderdeel uitmaken van de mobiliteitsmix, maar we vinden wel dat we als we een verdichten de stad zijn. Waar we veel meer huizen in de bebouwde omgeving neerzetten, waar dus ook veel meer mensen gaan zijn. En dat kan niet allemaal met een auto voor de deur. Dan moet je ook alternatieven aan kunnen bieden, dus het is meer een groeimodel. De voorzitter: De heer Oostenrijk. De heer Oostenrijk: Voorzitter. Enkele vragen ten eerste. Dat eerste procesonderdeel, werd net ook al iets over gezegd de wijzigingen ten opzichte van ‘25. Mogen we erop rekenen dat budgettair het voor ‘25 en ‘26 gelijk blijft, want dat maakt wat uit want als het zo zou zijn dat ‘26 bij de provincie dat er geknepen wordt. Ja, dan is het logisch dat er een wijziging komt dus graag even een reactie op die vraag.

Dat vraaggestuurde onderdeel, daar heeft de wethouder het zijdelings over gehad. We hebben natuurlijk wel wat ervaring met vraag gestuurd bijvoorbeeld Drecht Hopper. Nou daar is niet iedereen enthousiast over als ik maar even vriendelijk mag uiten dus welke andere vorm van vraag gestuurd aanbod, welk denkt de wethouder dan om daar een beeld over te krijgen of dat een reëel alternatief is ten opzichte van die lege bus die dan toch maar rondrijdt? Op zich is dat interessant maar dan zou het toch wel ongeveer dezelfde kwaliteit van dienstverlening moeten zijn maar dan anders. De heer Van der Linden: Nou, we hebben nu geen indicatie dat de budgetten die de provincie voor ov beschikbaar heeft dat die substantieel gaan stijgen of dalen eigenlijk. In de jaren van corona en net daarna was er een beschikbaarheidsvergoeding omdat de omzet natuurlijk grotendeels was weggevallen. Die is niet meer. Maar we zien wel dat het herstel zich wel bij de meeste concessies heeft ingezet. Ik kan u niet voorspellen hoe de provincie in de loop van dit jaar met zijn begrotingsproces omgaat, maar ik denk niet dat daar hele grote wijzigingen uit zullen voortvloeien. De tweede vraag is wat lastiger kun je daar nog iets toelichten? Op de mogelijkheden die zijn voor het publiek vervoer.

Hoe we dat gaan organiseren? Want ik snap heel goed, Iets gaat alleen werken als je weet waar je moet zijn hoe je aanmeldt dat je dan ook soepel door een proces geleid wordt en dat de wachttijd natuurlijk ook weer niet te lang is. Iedereen snapt ja je zal wel even moeten wachten tot je opgehaald wordt, maar het mag niet te lang zijn en als er wat misgaat of je moet een keer overstappen, dan wil je ook graag duidelijkheid. Dus daar moet het wel op draaien. Anders dan heeft het één niet zo’n mooie klanten tevredenheidscijfers. De heer Van Genderen: Het is uiteindelijk bedoeling dat, nou ja, de Drechthopper zoals die nu werkt een van de vele verschillende soorten organisaties is die invulling geeft aan de vraaggestuurd vervoe bijvoorbeeld. Ook het leerlingenvervoer kan daar ook een rol in spelen maar bijvoorbeeld ook een inzet vanuit Qbuzz die met kleinere bussen gaat rijden, bijvoorbeeld zoals de bestelbus die in meerdere landelijke gebieden ingezet wordt, dat die nu ook op een andere manier ingezet wordt om bijvoorbeeld een deel van

34

het doelgroepenvervoer invulling te geven. Dus dan nou is het uiteindelijk de bedoeling dat door een grotere beschikbaarheid van zowel voertuigen als chauffeurs dat ook het serviceniveau daarvan omhooggaat. De heer Oostenrijk: Ja omdat we het natuurlijk in dit geval puur hebben over de dienstverlening van Qbuzz. Terwijl natuurlijk ook andere vormen van alternatieven zijn, maar dat valt dan even hier buiten het gesprek kader. Het tweede punt is in die vervolgfase dan wordt er gesproken over de reactie van de gemeente en hoe de gemeenteraad hierbij te betrekken.

Dan krijgen we natuurlijk het bekende ritueel van ja een onsje meer of een onsje minder per route los van de vraag hoe je in dat korte tijdsbestek iets breder dan de gemeenteraad iets wil laten zeggen hoe ziet u dat in het in dat tijdsbestek van twee maanden. De heer Van der Linden: Dat heb ik volgens mij al een beetje probeer duidelijk te maken. Kijk, op het moment dat wij in juni te horen krijgen hoe ongeveer de lijnvoering zal zijn wat ervoor nodig is om veranderingen te bewerkstelligen of juist dingen hetzelfde te houden. Dan kan er vaak nog wel wat gewijzigd worden, maar niet alles meer. U heeft ook gezien in een van de schets dat bijvoorbeeld RODAG geeft advies. Het financieel kader kan wat veranderen. Ik hoop dat we in de loop van dit jaar ook zover zijn dat we dat publiek vervoerder wat tussen kunnen pluggen. Want dat kan helpen. Juist op tijden dat er weinig bussen rijden of op plekken waar weinig vaste lijnen rijden. Dan kun je wat makkelijker schakelen met publiek vervoer, hoop ik. En dan kan ik u daarover informeren als u dat wilt . We hebben het dit jaar vlak na de zomer gedaan en nou ja daar heb ik verder weinig commentaar op gehad, maar een iets actievere bedoel ik wil graag mijn informatieplicht tussen haakjes ook even zo aan u vervullen. Maar u weet wel dat ik er ook niet over ga.

Dus uiteindelijk krijg ik krijg ik een concept en dat kan ik dat dat kunnen we bespreken maar dan is het ook wel ongeveer rond al. De voorzitter: Ik wil eerst even zeggen, ik dacht dat we tot tien uur hebben, we hebben dus tot half elf. Ik zat er even te strak in, maar ik wil wel even iedereen de gelegenheid geven en dat maakt dat ik gewoon af en toe. Iemand kan vier vragen tegelijk stellen en daarna ja kap ik het toch even af. U heeft nu ook twee gehad. Mevrouw Lammers had er twee, dus ik wil eventjes de heer Wringer nu ook de gelegenheid geven en houdt u die vraag even vast? Als we zo nog meer tijd hebben, dan krijgen we een tweede ronde zeker en we gaan zo ook nog een rondje doen van wat willen we echt expliciet meegeven aan de wethouder, zodat hij met Qbuzz in gesprek kan. De heer Wringer: Dank, voorzitter. Nou, wat ik mee wil geven, hou ik dan nog even apart. Ik heb twee technische vragen. Het lijkt erop dat de elektrische bussen vaak uitvallen als het kouder is. Wat wordt er gedaan om uitval kapotte bussen te voorkomen en kan dat tandje meer? En als tweede technische vraag. Kijk, u had het over bussen van 18 meter lang en 30 stoelen. Kan dat niet een kleinere bus worden? Dat is, denk ik een kostenverlaging voor Qbuzz en dat er dan eventueel meer kleinere bussen wordt ingezet.

35

De voorzitter: U heeft twee vragen uitval elektrische bussen, bij kou is daar wat aan te doen en grotere bussen kunnen die niet vervangen worden door kleinere bussen? De heer Van Genderen: Ja. Op de eerste vraag kan ik antwoord geven. De elektrische bussen die hier voornamelijk rond rondrijden, zijn van Ebusco. Die hadden op een gegeven moment problemen met de batterijen en op een gegeven moment had bij Ebusco ook financieringsproblemen waardoor Ebusco eigenlijk niet in staat was om de verkeerde of eigenlijk de batterijen die technisch gezien niet zo heel goed meer waren om die te vervangen. Ondertussen is dat is het financiële aspect van Ebusco opgelost en zijn ook de bussen die veelal problemen hadden met batterijen tijdelijk uit de roulatie gehaald om de batterij om te wisselen zodat er nu weer de nieuwe batterij in zitten. Dus dat dat is een van de van de punten rondom de elektrische batterijen. De voorzitter: En dan de vraag over grote naar kleine bussen. De heer Van der Linden: We hebben het daar nooit heel letterlijk over. Uiteindelijk is er een bus nodig en een chauffeur en die chauffeur die is even duur als die in een grotere of kleinere bus rijdt.

Natuurlijk is het wel zo dat de meeste bussen die rijden de hele dag rijden dezelfde bussen rond op lijnen waar die waar ze 's ochtends vaak heel goed vol zitten en laat in de middag ook weer behoorlijk vol en overdag iets minder. Maar dan kan het niet zo uit om daar twee bussen voor klaar te hebben staan eentje voor de volle en eentje voor de minder volle momenten het is bij lijn 10 is destijds wel gekozen voor een kleinere bus. Dat heeft natuurlijk vooral met de handel baarheid te maken en er is ook wel eens gesproken over je zou hem ook nog frequenter kunnen laten rijden met nóg kleinere busjes. Maar ja dan heb je weer meer chauffeurs nodig. Dus nee dat dit zijn ongeveer de mate waar we nu aan denken. De voorzitter: Wie heeft nog geen vragen gesteld en wil toch nog technische vragen stellen? Anders ga ik over naar de tweede ronde en dan wil ik mevrouw Kamphuis vragen. U stak net uw hand op. Dat komt zo. Iemand nog een technische van de heer Oostenrijk, was nog niet helemaal klaar. De heer Oostenrijk: Voorzitter, eerst maar even een andere. Is er of komt er beschikbaar informatie over bezettingsgraden van lijnen? Want dat kan een beetje het onderbuikgevoel wegnemen als het gaat om noodzakelijkheid van hogere frequentie of lagere frequentie of wat dan ook. Dat geeft op zijn minst in ieder geval inzicht in het beeld, oftewel correctie op het beeld wat mensen soms hebben.

Dus dat zou helpen. Bij de afweging van als willen we wijzigingen op het aan te bieden Vervoersplan en dan nog twee kom ik toch even terug op hetgeen wat de wethouder daarnet zei over dat die betrokkenheid van de gemeenteraad of wie dan ook ik begreep dat die zegt van nou ja in de loop van het jaar. Dan kunnen er nog iets gewijzigd worden. Het schema biedt daar geen ruimte voor. Dus het is even de vraag hoe zit het? Is het nu dat dat op één april, want zo letterlijk kan je het zien of in ieder geval half april moeten we ons ei gelegd hebben. In de zin van zou het niet een tandje anders kunnen of is de werkelijkheid anders?

36

De heer Van der Linden: In september ligt er een Vervoersplan en dat is klaar en dan heb je soms ook dat wij nog wat werk hebben aan het verplaatsen van een bushalte of het aanleggen van een nieuwe. In juni ligt er een concept en het concept dat heeft vaak. Dat heeft natuurlijk wat lokale input gehad. Soms zijn er ook inderdaad wel wijzigingen in beleid of in financiële mogelijkheden. Meestal is in de zomerperiode worden er advies ingewonnen van onder andere RODAG.

Het enige wat ik me kan voorstellen waarvan u in ieder geval nog iets kan zeggen wat ik kan meenemen in het concept zou zijn tussen het moment dat het concept gepubliceerd wordt dat ik het krijg zeg maar eventjes en dat ik ergens in juni meestal dat die stuurgroep heb en dat is maar een heel klein tijdframe. Ik kan niet precies voorspellen of dat een of twee of drie weken is, dat weet ik niet. De heer Oostenrijk: Maar voorzitter, ik toch snap ik het niet van de wethouder. Ik kijk letterlijk naar het schema. Gemeente ontvangt in februari, maart de voorgestelde wijzigingen van Qbuzz. En dan is het moment dat we er als gemeente iets van kunnen zeggen. Tenminste dat dat haal ik uit het schema. Klopt het schema niet of klopt er iets anders niet? De heer Van der Linden: Nou ja, dat dat is wel het ruwe concept, maar daar moet nog een hele advieslijn overheen. Maar als de prijs op stelt om als wij dat krijgen in februari maart … Ik zie het nooit in februari maart ik zie het pas in juni, want daar gaan nog 27 mensen iets van vinden. De gemeente krijgt het, maar de gemeente krijgt per dag 24.000 stukken tekst. Die ga ik allemaal niet lezen, dus in juni zie ik een voorgesteld concept en dat is natuurlijk dat heeft al zes versies gehad.

Dus als u zegt ik wil die allereerste versie die we in februari maart kennelijk krijgen dat kan, maar dan weten we één ding zeker de versie die in september besluit klaar is. Die zal zeker veranderd zijn ten opzichte van de versie in februari, maart. Dus het heeft het meeste zin denk ik. Puur feitelijk. Ik ga eind mei begin juni ga ik een vergadering in en dan zie ik een Vervoerplan waar een aantal dingen in staan van we zeggen ja tuurlijk doen we. Dit is een beetje raar en dit zou misschien nog anders kunnen. Meestal zijn dat maar een handvol dingen. Als u mij dat daar nog iets op mee wil geven, zou ik willen adviseren om het laatste concept voor dat moment te bekijken en niet het eerste concept wat in februari, maart binnenkomt. Dat zou ik willen adviseren. De voorzitter: Daar wordt zo even over nagedacht om te kijken. Want we gaan nu denk ik de ronde in tenzij er nog iemand een prangende technische vraag heeft, dan wil ik vragen zij wie wil er graag iets meegeven aan de heer Van der Linden, zodat hij met Qbuzz een stevig gesprek kan gaan houden. Mevrouw Kamphuis, u was net als eerste, stak uw vinger op. Mevrouw Kamphuis: Dank u wel, voorzitter. Ik weet dat op lijn zeven in de avond heel rustig is.

Nu is onze vraag kunt u meenemen dat in Dubbeldam 's avonds en op zondag weer een bus gaat rijden, want daar wonen oudere mensen en die kunnen nu niet meer 's avonds weg en ze willen toch graag onafhankelijk zijn?

37

De voorzitter: Dank u wel. Dat is een hele duidelijke vraag die denk ik meegenomen kan worden. De heer In ‘t Veld. De heer In ’t Veld: Ik sluit me graag bij aan, want inderdaad we hadden lijn tien ook doorgekregen, zeg maar een lijn waar ook behoorlijk veel klachten zijn inderdaad, zeg maar. Na zeven uur rijdt hij niet meer en op zondag rijdt hij helemaal niet en in het verlengde daarvan van als er op een gegeven moment inderdaad een lijn niet meer rijdt of geschrapt wordt. Ja zorgen dan ook voor dat er dan dat vervangende vervoer geregeld is. Een beetje hetzelfde met de parkeergarages. We gaan niet alles parkeer verboden of op parkeerplaatsen weg weghalen. Zonder dat je daar een alternatief voor biedt. Dus als je inderdaad gaat schrappen of verminderen ja zorg dan ook dat vraag gestuurd vervoer geregeld is, zodat mensen niet klem komen te zitten. En inderdaad zeg maar. In Dubbeldam hoor je met name van de senioren hoor je vrij veel klachten daarover. Ik weet niet. Ik denk het huis niet dat Qbuzz iets te maken heeft met het aanvraagproces van een ov-kaart. Want dat is vaak een kriem, zeker als die gekoppeld moet worden met een Dort pas. Maar ik weet niet in hoeverre Qbuzz hier iets mee te maken heeft. De voorzitter: Dat is nog een beetje een technisch vraagje. Dus misschien kan hij zo nog beantwoord worden. En ik zie hier nou ben ik uw naam kwijt.

Daar kan nog een antwoord op worden gegeven. Die vragen houden we even vast. De heer Venderbos. De heer Venderbos-Lambinon: … nu bekijken naar de lijnen die er al zijn. Maar we hoorden net van mevrouw Lammers dat bijvoorbeeld in de Hoven dat daar alleen 's morgens en een bus rijdt en 's avonds er naartoe rijdt. In hoeverre kan Qbuzz eens onderzoeken of daar behoefte is ook in die tussentijden aan een aan een buslijn? Want het lijkt mij dat er ook mensen in de in de dag uren weg willen. Hetzelfde geldt eigenlijk ook wel voor Wilgenwende, waar volgens mij ook duidelijk nu al behoefte is aan de bus. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Oostenrijk. De heer Oostenrijk: Ik kan het even niet laten om te reageren op de heer Venderbos. Ik heb dertien jaar gewoond in de Hoven. Wat ik zie is dat 's morgens een hele rits auto's de deur uitgaat of terwijl de wijk uitgaat en 's avonds weer terugkomt. Ik heb dus ook nergens geconstateerd dat er in ieder geval in de Hoven een zekere behoefte is voor een buslijn. Los van de vraag of die er of die er laten we zeggen of dat kan. Maar ik wil even de zaak wel nuanceren op nut en noodzaak. De heer Venderbos-Lambinon: Leuke discussie, want als je dus niet onderzoekt of er behoefte is, dan pakt iedereen gewoon de auto en dan heb je ook geen bus nodig. Is hetzelfde elke wijk als je daar gewoon geen bus laat rijden, pakt iedereen gewoon de auto.

De voorzitter: De heer Van der Meer. De heer Van der Meer: Dank u wel. Ik wil daar in zekere zin graag bij aansluiten, want in de discussie over de dienstregeling en ook over aanvullend vervoer gaat het heel erg steeds over de vraag van wat is de behoefte, wat is de vraag? Tegelijkertijd geeft de

38

wethouder ook aan dat het een lange termijn project is om tot een echte shift in gebruik van de verschillende vervoersmodaliteiten te komen. Dus een beetje ingewikkelde aanloop om mee te geven van probeer ook Qbuzz te stimuleren om na te denken hoe ze het gebruik van de bus kunnen stimuleren, want als er inderdaad ergens geen bus is, dan wordt er ook geen gebruik van gemaakt. Maar dat wil niet zeggen dat er geen vraag is. En zeker als je dat koppelt met andere maatregelen, zoals gratis voor de minima. Goede integratie met vraag gestuurd vervoer en al dat soort dingen, dan zou het best kunnen dat dat gewoon kan groeien. Het gaat niet alleen om het rendement nu, het gaat. Ook zou ik willen benadrukken om het werken aan STOMP en daarmee ook het rendement voor de bus in feite groot te maken op termijn. Dat is één ding wat ik mee wil geven. Een tweede gaat over die integratie met dat vragen stuur. Ik weet niet of ik het helemaal goed begrepen heb. Mijn beeld was van er zijn nu bepaalde doelgroepen zoals de gebruikers van het recht op leerlingenvervoer en dat soort zaken. Dat gaat op een of andere manier gekoppeld worden. Ik weet niet precies wat ik me daarbij moet voorstellen maar in elk geval dat dat beter aansluit neem ik aan maar waarom niet inderdaad meteen meegenomen anderen, want er zijn ook anderen die behoefte hebben om of die niet lopend naar de bushalte kunnen.

Maar wel dat wil dus we hebben niet gekoppeld en dan is er nog iets over toegankelijkheid. Maar ik vrees dat mijn buurman daar wat over wil zeggen. De heer Bootsman: Het is heel belangrijk, zeker net ook bij die kleine busjes en zo. Ik zat al een beetje op mijn tong te bijten, want als je het kleiner gaat doen dan het busje van lijn tien, dan gaat het met de rolstoel niet meer lukken. En het is juist zo fijn dat sinds we Qbuzz hier in de regio hebben dat mensen met een elektrische rolstoel ook mee mogen. Dus ik denk dat dat heel belangrijk is dat dat behouden wordt. De voorzitter: De heer Wringer. De heer Wringer: Ja dank, voorzitter. Even aanhaken wat de heer In ‘t Veld zei over bus tien, volgens mij gaat de laatste bus tien van het station om 6.06 uur. Dat betekent dat de werknemers die aan aankomend station al moeten lopen naar de binnenstad om naar huis te komen. Dus we zouden graag zien dat buslijn tien lange doorrijdt. Over het station gesproken we zien toch ook heel vaak mensen rennen voor de trein of rennen voor de bus dus betere overstaptijden zouden we prettig vinden. Nou we willen allemaal een bruisende binnenstad, maar we willen ook dat onze jongeren weer veilig thuiskomen. Dus wij zien wel iets in een nachtbus op vrijdag of zaterdagavond nacht die door alle wijken rijdt een rondje rijdt nou ja dat dat onze jongeren niet voor de deur wordt afgezet.

Maar ik in de wijk waar ze wonen dat ze ik in de buurt komen. De voorzitter: En dan willen we graag een verbeelding bij de volgende presentatie. Ik zie dat allemaal voor wat gebeuren. De heer Wringer: Een partybus. Eigenlijk vinden we eigenlijk dat we minimaal één keer per uur een bus moet rijden naar elke wijk ook ’s avonds, even kijken en als Beter voor Dordt willen natuurlijk gratis voor 65-plus. Dat snappen jullie wel. En ja het laatste punt ik weet niet of ik dat moet vertellen. Anders gaat de heer Okkerse en dadelijk naast zijn schoenen lopen we hebben wel heel positief teruggekregen dat de vriendelijkheid van

39

personeel wel goed zit bij Qbuzz. Het zijn vriendelijke buschauffeurs en meehelpen buschauffeurs normaal over het algemeen gesproken.