2.5 2025.07.08 Notulen Dordtse Dinsdag - Vergaderzaal 3 - concept.pdf

VERSLAG VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE GEMEENTE DORDRECHT DORDTSE DINSDAG D.D. 8 JULI 2025 Vergaderzaal 3 1. Agendacommissie 2. Vaststellen Perspectiefnota 2026 (raadsvoorstel) i.c.m. RIB over Verantwoording proces Ombuigingen (raadsinformatiebrief) Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht Voorzitter: De heer Van der Net Raadsgriffier: De heer Den Boer Verslag: NotuBiz Aanwezig: Dhr. Droog (ChristenUnie/SGP) Dhr. Groenewege (Partij voor de Dieren) Dhr. Hartmeijer (SP) Mevr. Van Herwijnen (Partij voor de Dieren) Dhr. Klerk (CDA) Mevr. Kruger (GroenLinks) Dhr. Kuhlmann (VVD) Mevr. Lammens-Oostdijk (VVD) Mevr. Lindner (Beter voor Dordt) Mevr. Redko (Forum voor Democratie) Dhr. Safranti (DENK) Dhr. Schalken-den Hartog (Beter voor Dordt) Mevr. Schnabel (Partij van de Arbeid) Dhr. Stolk (VSP) Dhr. De Vries (VSP) Portefeuillehouder: wethouder M. Burggraaf, wethouder R. van der Linden, wethouder M. Merx De voorzitter: Ik heet u welkom bij deze commissie. Een quorum hoef ik volgens mij niet, als ik naar de griffie kijk, te tellen, want die zijn er allemaal. Waarom zitten wij hier op dit moment bij elkaar? Vorige week hebben de fracties hun algemene beschouwingen bij de Perspectiefnota uitgesproken en hier en daar al eerste moties en amendementen ingediend. Vanavond gaan we hier in deze oordeelsvormende commissie dieper op in.

Dat geldt ook voor de aanvullende onderwerpen en nieuwe conceptmoties en amendementen die fracties tot en met gisterenochtend konden aanleveren. Op het dagschema bij de stukken van vanavond vindt u de onderwerpen die vanavond aan bod komen. Ik ga eerst eventjes een rondje maken wie er allemaal is. En dan ga ik eventjes wat procesafspraken met u maken, als u het goed vindt. En dan wilde ik aan mijn linkerkant bij het college maar beginnen. De heer Van der Linden: Rik van der Linden, wethouder.

1

De heer Merx: Marc Merx, wethouder. De heer Klerk: Albert Klerk, CDA. De heer Groenewege: Pieter Groenewege, Partij voor de Dieren. Mevrouw Van Herwijnen: Irma van Herwijnen, Partij voor de Dieren. Mevrouw Schnabel: Marije Schnabel, Partij van de Arbeid. De heer De Vries: André de Vries, VSP Dordrecht. De heer Stolk: En Leo Stolk, VSP. Mevrouw Lindner: Naomi Lindner, Beter voor Dordt. De heer Schalken-den Hartog: David Schalken, Beter voor Dordt. De heer Droog: André Droog, ChristenUnie/SGP. De heer Kuhlmann: Alexander Kuhlmann, Dordtse VVD. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Jeanine Lammens, Dordtse VVD. Mevrouw Redko: Azza Redko, Forum voor Democratie. De heer Safranti: Mehmet Safranti, DENK Dordrecht. De heer Hartmeijer: Raymond Hartmeijer, SP. Mevrouw Kruger: Kitty Kruger, GroenLinks Dordrecht. De heer Den Boer: Mark den Boer, commissiegriffier. De voorzitter: Mijn naam is John van der Net. En ik merk op dat wethouder, de heer Burggraaf nu ook aanwezig is aan de tafel. Ik heb een mooie lijst gekregen natuurlijk met, voornamelijk in dit geval in deze commissie, allemaal moties. En er zijn ook een aantal onderwerpen op de agenda gezet door de diverse partijen. Ik kan natuurlijk gewoon elke motie eventjes iemand het woord geven, kort. Daar kunnen mensen op reageren en dan eventueel het college. Dat is een voorstel wat ik in ieder geval wil doen.

En ik wil in ieder geval opmerken dat, gezien de tijd en de vele onderwerpen, ik het wel kort zal houden. Dat betekent dat u kunt natuurlijk proberen elkaar te overtuigen, maar misschien is het wat belangrijker dat u kunt toelichten inderdaad wat uw punten zijn, om dat in ieder geval te laten doordringen bij de rest van de commissie. En eventueel kan daar dan het college een reactie ook nog op geven, indien nodig. Is dat een methode die goedkeuring kan vinden? De heer Schalken, zegt u het eens. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, een opmerking. Vanuit het college is er al een eerste reactie gekomen op alle moties en amendementen die er zijn. Het lijkt me goed dat het hier vooral tussen de commissieleden is, zoveel mogelijk.

2

De voorzitter: Mevrouw Schnabel. Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. Naast de moties en amendementen zijn er ook een aantal onderwerpen opgesteld. Is het ook mogelijk om het daar kort even nog over te hebben? De voorzitter: Dat is wel inderdaad de bedoeling natuurlijk, want anders had u die onderwerpen voor niks opgegeven. Ik ga ervan uit dat dat ook nog even kort zal worden besproken. Ik zal ook wel even kijken of ik af en toe wat onderwerpen inderdaad in elkaar kan schuiven die ongeveer over hetzelfde gaan. Mevrouw Lammens. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Ik wil even op mijnheer David Schalken terugkomen. Ik stel het wel op prijs dat de wethouders de uitleg geven op de moties. De voorzitter: Laat ik het in ieder geval dan zo stellen dat ik het met de heer Schalken eens ben dat de moties die al ingediend zijn, daar zijn al reacties op gegeven door het college. Het lijkt me inderdaad dubbel om daar dan nog het college het woord over te geven. Maar er zijn nog wel wat andere punten die nu op het lijstje gezet zijn, die eventueel nog niet door het college voorzien zijn van commentaar. En daar heeft het natuurlijk misschien wat nut, toch mijnheer Schalken? Mevrouw Kruger. Mevrouw Kruger: Dank u wel, voorzitter. Ik wilde even zeggen, bij motie 9 heb ik, vind ik zelf, een ontzettend leuk animatiefilmpje kunnen scoren. En dat wil ik ook graag even laten zien.

En volgens mij hoeft dat verder dan geen toelichting meer van mij te hebben. En ik denk dat u dan allemaal begrijpt wat ik bedoel en dat u allemaal overtuigd bent. Maar daar gaan we het straks over hebben. De voorzitter: Dat helpt in ieder geval als het duidelijk is. En ik denk gelijk, als iedereen overtuigd is, dan zou dat mooi zijn. Wij beginnen gewoon dan bovenaan. En dan hebben we motie 5, Een gezellige stad doen we samen. De Dordtse VVD, wie kan ik het woord geven? Mevrouw Lammens. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Dank u wel, voorzitter. In Dordrecht hebben wij een goed evenementenprogramma altijd staan. We zijn Evenementenstad geweest van verschillende jaren. We hebben de activiteiten die wij doen, die festivals, is gewoon belangrijk voor Dordrecht, omdat alle Dordtenaren kunnen ernaartoe. Iedereen kan er, omdat het gratis is, gebruik van maken. En dat is gewoon heel erg belangrijk voor alle Dordtenaren. We hebben alleen een probleem, dat de lasten worden steeds hoger en door stapeling van verschillende soorten lasten zou het fijn zijn als die gewoon beter gaan. Dat we gaan kijken, waar kunnen we de regels zo aanpassen dat we dat niet dubbel doen? Interruptie. De voorzitter: Dat mag. De heer Groenewege: Fijn. De voorzitter: De heer Groenewege.

3

De heer Groenewege: Dank u wel. Zo’n beetje ieder jaar komt de VVD met en motie om regels te schrappen. En wat ons altijd opvalt, is dat er nooit ook maar een voorbeeld in staat van een regel die dan zogenaamd geschrapt zou kunnen worden. Kan mevrouw Lammens eens drie voorbeelden geven van regels voor evenementen die geschrapt kunnen worden? Mevrouw Lammens-Oostdijk: Ja, absoluut. De voorzitter: Mevrouw Lammens. We spreken richting de voorzitter, wil ik ook wel even richting de commissie aangeven. Gaat uw gang. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Voorzitter, ik wilde daar inderdaad graag uitleg over geven. Er is een regel dat bij de podia moet een boei zijn. Als er iemand in het water valt, dan moet die boei gebruikt kunnen worden. Als dat echt zo belangrijk is, dan zouden er gewoon altijd goede boeien moeten hangen, want het is niet nodig om op ieder podium een boei te hebben. Die dingen zijn gewoon heel duur. En dat lijken mij overbodige kosten. Een ander punt was dat ze bij de Grote Kerk, toen de pieten er waren die naar beneden wilden afzeilen, moesten de touwen een certificaat hebben. Nou is het zo dat certificaten voor afdaaltouwen niet aanwezig zijn, omdat je controleert eerst zelf je touw, voordat je van de Grote Kerk afkomt. Met een kapot touw wil niemand. Daar bestaan geen certificaten voor. Als ambtenaren regels gaan verzinnen die niet bestaan, is het niet zo handig.

Een ander voorbeeld is ook met accu's en alles, maar ook dat snoepkramen speciale eisen hebben, die eigenlijk niet voor de snoepkramen gelden, maar wel voor bijvoorbeeld een patatkraam. En als je overal dezelfde eis gaat hanteren, terwijl dat bij een snoepjeskraam niet nodig is, dan moeten we gewoon dat soort regels niet gaan doen. De voorzitter: Dat zijn er drie, in ieder geval. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Wilde u er nog meer? De voorzitter: Als ik even goed geteld heb dan. De heer Klerk. De heer Klerk: Ik heb daar wel een vervolgvraag op. Want dat voorbeeld, de eerste kan ik me voorstellen, de reddingsboei voor als iemand in het water valt, dat dat niet een lokale regel is. In hoeverre gaat het hier om lokale regels en niet om nationale regels? De voorzitter: Mevrouw Lammens. De heer Klerk: Ik zie verder in de motie namelijk wel heel veel dingen staan waarvan ik de indruk heb dat dat al best goed gaat. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Omdat wij hier in Dordrecht veel water hebben, wat natuurlijk niet in iedere gemeente aan de hand is. Het lijkt me geen landelijke regel. De heer Klerk: Het lijkt geen landelijke regel, maar ik zou daar toch wel … Het is een technische vraag, daarom moet ik hem misschien ook niet stellen. Maar dat is voor mij wel belangrijk om deze motie goed te kunnen wegen, of het nu om lokale regels gaat of om nationale regelgeving.

4

Mevrouw Lammens-Oostdijk: Voorzitter, ik ben benieuwd of mijnheer Klerk het niet ook zo vindt dat als het belangrijk is dat er boeien zijn, omdat er iemand in het water valt, dat die boeien gewoon altijd aanwezig zouden moeten zijn in kasten, wat we vroeger hadden? Is ook afgeschaft. Ik weet niet waarom. De voorzitter: Misschien is het handig om even te kijken natuurlijk van, in hoeverre inderdaad die regels gewoon nationale wetgeving betreft of dat het regels zijn met betrekking tot de vergunningsafgifte die wij hier hanteren dan, denk ik. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Ik wil het nog wel even aanvullen. Bijvoorbeeld met accu’s hebben ze een probleem dat 5 meter ruimte eromheen moet zijn, maar dat gaat tegenwoordig niet zo makkelijk in de binnenstad. Niet overal kan je van die grote accu's neerzetten. Daar hebben we ook een probleem mee. We kunnen er natuurlijk wel blauwe diesel in gebruiken voor aggregaten. Maar we moeten gewoon kijken hoe we dat kunnen regelen allemaal. De voorzitter: Mevrouw Kruger nog. En dan sluiten we het punt af. Mevrouw Kruger: Voorzitter, ik heb eigenlijk geen vraag, maar ik wilde wel wat over de motie op zich zeggen, omdat ik mevrouw Lammens een beetje wil ondersteunen. Omdat de motie vraagt om te onderzoeken of er mogelijkheden zijn om bepaalde, hoe zeg je die dingen, vergunningen en zo en leges te kunnen schrappen.

Ik bedoel, dan haal ik even het oude voorbeeld aan, dat midden in de zomer een eis was om strooizout op de schepen te hebben, toen met de Havendagen, omdat dat stond nou eenmaal in vaste regels. Er is naar gekeken, en dat hoeft nu niet meer. In die zin vraagt de motie op om echt te kijken, omdat er nog steeds kennelijk, wat we ook vanuit het evenementenplatform horen, zaken zijn die eigenlijk anders geregeld kunnen worden. En dan hoeft dat niet ten koste komen van ieder evenement, onafhankelijk. De voorzitter: Mevrouw Lammens nog. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Voorzitter, ik wil nog even aanvullen. Bijvoorbeeld ook ieder jaar moeten vergunningen aangevraagd worden. Maar we zouden ook bijvoorbeeld naar vijfjarige vergunningen kunnen. Ieder jaar wordt er bij Voorstraat West een vergunning aangevraagd voor hetzelfde festival. En misschien is het wel mogelijk om dat één keer in de vijf jaar te doen. Die mensen zitten nu te wachten van, heb ik de vergunning en kan ik al de toiletten bestellen en krijg ik mijn vergunning wel, anders zit ik met de kosten van de toiletten. Het is voor mensen gewoon veel handiger als je een vijfjarige vergunning zou hebben van de Omgevingsdienst. Daar wilde ik het bij laten. De voorzitter: Toch nog even de heer Schalken, als reactie op deze motie? De heer Schalken-den Hartog: Jazeker, als reactie op die motie.

En eigenlijk zie ik de motie ook samen wel een beetje met motie 10, die ook door GroenLinks en het CDA is ingediend, als we het hebben over, voorkom stapeling van kortingen op de evenementensector. Eigenlijk als we nu zien en als duidelijk wordt dat wanneer wat u vraagt weinig oplevert en het nog steeds is dat het steeds duurder gaat worden en we gaan toch bezuinigen op die evenementensubsidies en we gaan toch meer van die kosten doorberekenen, wat ziet u dan voor oplossing? Want dan zou het kunnen

5

betekenen dat een aantal evenementen wellicht niet door kunnen gaan of niet meer gratis kunnen zijn. Dat zouden we eigenlijk moeten weten, voordat we dadelijk uiteindelijk in die begroting dat vaststellen. De voorzitter: Mevrouw Lammens. Mevrouw Lammens-Oostdijk: Dank u wel, voorzitter. Wat ik zelf ook een heel belangrijk punt vind, is bijvoorbeeld in het jaar als Big Rivers en Dordt in Stoom is, dan hebben we gewoon van Big Rivers een spin-off van 15 miljoen aan de stad en we hebben 15 miljoen van Dordt in Stoom. Dan hebben we gewoon een economische spin-off van 30 miljoen. Dan zou ik toch hierbij ook alle ondernemers willen oproepen om te gaan kijken, wat kunnen we sponsoren, hoe kunnen we die 30 miljoen weer teruggeven aan evenementen? Ik hoop dat dat ook een mogelijkheid is wat opgepakt kan worden. De voorzitter: De heer Schalken, als laatste. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, hartstikke mooi voorstel, want die spin-off komt niet in het laatje van de gemeente Dordrecht, waarmee de gemeente zijn subsidies gaat verstrekken. En die moeten wel van tevoren weten dat ze voldoende budget hebben om zo'n evenement te organiseren.

En hoe gaat de VVD ervoor zorgen dat we aan de voorkant de evenementensubsidies zo in stand houden en de oplopende kosten niet zover doorberekenen dat het evenement meer georganiseerd kan worden? Mevrouw Lammens-Oostdijk: Daarvoor hebben we ook die regels, dat we die regels minder willen en daardoor minder kosten kunnen doen. Als je een vijfjaren vergunning hebt en hem niet ieder jaar hoeft te doen, hoef je niet ieder jaar die kosten te maken. Is maar één keer in de vijf jaar. De voorzitter: Mijnheer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, een laatste keer nog. En ook mevrouw Lammens is bij de evenementenorganisaties geweest, waar ik zelf bij was. En ze gaven heel duidelijk aan dat die stapeling en het bezuinigen op de subsidie en het doorberekenen van de kosten, dat heel veel organisatoren het gewoon niet voor elkaar gaan krijgen. Dan kunnen we een oproep doen, maar zij willen aan de voorkant weten waar ze aan toe zijn. Hoe gaat de VVD zich er sterk voor maken en ervoor zorgen dat er aan de voorkant voldoende financiën zijn waardoor ze dat evenement kunnen blijven organiseren? De voorzitter: Als laatste naar mevrouw Lammens. En dan stel ik voor dat we naar motie 10 gelijk gaan, Voorkom stapeling van kortingen op evenementensector. Daar zijn we nu toch. Mevrouw Lammens.

Mevrouw Lammens-Oostdijk: Ik vind het persoonlijk, en de VVD vindt het natuurlijk heel erg belangrijk om evenementen te blijven organiseren, omdat ook gewoon iedereen aanwezig kan zijn. We kunnen kaartjes gaan kopen, maar ik hoop dat we dat niet hoeven te doen. Want als we kaartjes gaan laten kopen, dan kan niet iedereen aanwezig zijn. Dat is een andere mogelijkheid om evenementen te organiseren. Zo doen ze het in

6

andere steden. Maar wij zijn een van de weinige steden waar alles gratis is. En dat zou heel fijn zijn als dat zou kunnen blijven. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, dan als laatste concludeer ik dat in ieder geval we nu niet van de VVD kunnen verwachten dat ze een andere toezegging gaan doen die de evenementenorganisaties voldoende comfort geeft? De voorzitter: Dat is in ieder geval dan de conclusie van de heer Schalken van Beter voor Dordt, denk ik. Ik stel voor dat we doorgaan naar motie 10, Voorkom stapeling van kortingen op evenementensector. Ik denk dat we eigenlijk hetzelfde onderwerp dan hebben. GroenLinks en het CDA, wie kan ik daar het woord over geven? De heer Kruger. Of de heer Kruger? Ik kijk daarheen. Neemt u me niet kwalijk, mevrouw Kruger. Mevrouw Kruger: Nee hoor. Volgende keer zeg maar mens Kruger, dan zitten we goed toch? De voorzitter: Mens? Mevrouw Kruger: Mens. De voorzitter: We zijn allemaal mensen. Gaat uw gang. Mevrouw Kruger: Zo is het. Dank u wel, voorzitter. Ik heb het allemaal even op papier gezet, want ik heb het heel erg druk in mijn hoofd en dan haal ik allerlei dingen door elkaar. Om het even goed te doen. Het gaat inderdaad over, om ervoor te zorgen dat de evenementensector het wat lichter krijgt. Als we kijken naar de evenementensector in Dordrecht, die heeft tijdens corona al behoorlijk zware klappen gekregen.

Dankzij bijzondere subsidies en ongelooflijke inzet vanuit de sector zelf is er veel gered. Maar nu dreigt er een nieuwe klap. Bezuinigingen en stijgende gemeentelijke lasten komen samen. Die stapeling kan voor veel organisaties de nekslag geven. Dat zien we al in veel gemeenten gebeuren. Evenementen zijn sowieso al duurder geworden. Fair pay voor artiesten, hogere kosten voor vrijwilligersvergoedingen, techniek, podia, het stapelt zich op. En tegelijk leveren deze evenementen enorm veel op, zoals mevrouw Lammens net al zei. Bijvoorbeeld Big Rivers en Dordt in Stoom alleen al zorgen voor miljoenen aan economische spin-off. Maar nog belangrijker, ze zorgen voor ontmoeting, verbinding en trots in de stad. Dordrecht is niet voor niets meerdere keren uitgeroepen tot Evenementenstad van het Jaar. En dat draagvlak, die levendigheid, die samenhorigheid, vinden wij, moet je koesteren. Daarom zeggen wij, bezin voor je begint. En laten we eerst even het nieuwe evenementenbeleid afwachten, de visie scherp krijgen en samen met de sector kijken naar slimme, effectieve inzet van middelen. Want wat nu eenmaal verdwijnt, komt niet zomaar terug. En zoals mevrouw Landa ook zei in haar betoog, het mag niet stil worden in de stad. Dank u wel. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter. De voorzitter: De heer Klerk als eerste nog eventjes, want die is mede-indiener. En dan gaan we verder.

De heer Klerk.

7

De heer Klerk: Dank u wel, voorzitter. Mevrouw Van Vugt is officieel de mede-indiener. Maar nog een opmerking bij het derde bulletpoint van de overwegingen. Daar had ik ook al contact over gehad met mevrouw Kruger. Maar ik ga hem toch even toelichten dat daar een komma te veel staat. Dat zit hem in de details. Het risico bestaat dat kleinere, komma, maatschappelijke of culturele initiatieven hierdoor verdwijnen. En het doel is echt de kleinere maatschappelijke en de kleinere culturele initiatieven. De komma achter kleinere gaat weg. De voorzitter: Waarvan akte in ieder geval. En ik zie dat de heer Schalken hier ook op wil reageren. U komt zo meteen, mevrouw Schnabel. En daarna de heer Groenewege. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, ik ga niet reageren op de komma. Ik wil het vooral meer steken op het verzoek, zoals het er staat. Eigenlijk is de oproep in deze motie, want het is een motie, om in ieder geval te kijken richting de begroting in hoeverre we deze bezuiniging kunnen verzachten, om daarmee te verzekeren dat die evenementen door kunnen blijven gaan. Mevrouw Kruger: Mooi samengevat. De heer Schalken-den Hartog: En dat is een oproep die wij van harte kunnen ondersteunen.

Maar zoals de oppositiepartijen ook altijd wordt gevraagd van, hoe gaat u dat dekken, zijn we wel heel erg benieuwd waar de partijen, de indieners dit van willen dekken? Heb ik misschien ook nog wel ideeën bij, maar die hoor ik eerst graag vanuit de andere kant. De voorzitter: Eerst dan mevrouw Kruger en dan de ideeën van de heer Schalken. Mevrouw Kruger: Dank u wel, voorzitter. Ik weet niet in hoeverre we dat nu … Ik heb daar niet echt nu al direct oplossingen voor, want ik vind echt dat we dat met de sector zelf moeten gaan bekijken. Ik sta natuurlijk altijd open als u ook nog ideeën heeft. Ik denk, er zijn legio zaken te benoemen. We hebben het net al genoemd met overbodige, waar hadden we het over, regels, dat soort dingen. Dan kan je zeggen, dat zijn geen inkomsten voor de gemeente, maar het zijn ook geen uitgaven dan. Want we weten net zo goed, als er vergunningen aangevraagd moeten worden, wat dat allemaal kost. Vandaar die hogere inkomsten ook, of de hogere kosten. De voorzitter: Maar de heer Schalken heeft zelf ook ideeën, hoorde ik. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, Beter voor Dordt is het met de indieners eens dat we koste wat kost moeten voorkomen dat de evenementen dadelijk zullen gaan stoppen. En volgens mij in een andere kamer komt ook aan de orde wat voor ideeën we hebben waar je wellicht wel nog extra inkomsten vandaan kunt halen.

Als ik ze nu hier ook niet hoor vanuit deze, dan laat ik dat ook bij die andere kamer, waar dat besproken wordt. Maar in ieder geval wat Beter voor Dordt betreft wel steun voor het feit dat we niet dit dadelijk moeten vaststellen in een begroting, waarmee we het risico lopen dat een aantal evenementen wellicht niet meer door kunnen gaan. De voorzitter: Een mooie, in ieder geval, cliffhanger dat er in een andere zaal inderdaad voorbeelden worden genoemd. Dan ga ik even kijken. Mevrouw Schnabel.

8

Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. In principe een mooie motie, alhoewel het bij ons wel de vraag oplevert … We zien op heel veel verschillende beleidsdomeinen stapeling van kortingen. Waarom dan specifiek voor het evenementenbeleid en niet ook bijvoorbeeld voor jeugdwerk, voor sportverenigingen, waar ook stapeling van kortingen is? Zou er niet ook een mogelijkheid zijn, als je zegt van, anders wordt het stil in de stad, dat je het gewoon helemaal breed trekt? En dat je kijkt waar je overal, waar het gaat over ontmoeting, een stapeling van korting tegengaat? De voorzitter: Mevrouw Kruger. Er zijn een heleboel beleidsterreinen. Mevrouw Kruger: Dat klopt. Ik heb geleerd, dank u voor deze vraag, want dan kan ik er wat over zeggen. Dank u voor deze vraag. Dat klopt, er zijn veel meer terreinen, maar we hebben het nu over het evenementenbeleid. En als dat ook op de andere terreinen nodig is om daarnaar te kijken, zou ik dat zeker aanbevelen om te zien waar we onnodige beslissingen moeten nemen, waardoor bepaalde zaken die, zoals ik hier ook voor de evenementen pleit, die verbinding, samenhang, samenhorigheid en zo creëren, dat die verloren zouden gaan. En het klopt, we hebben het ook over de bibliotheken, dat dat een warme kamer is. En zo zijn er meer van die zaken die mogelijk apart bekeken kunnen worden.

De voorzitter: Maar we hebben het nu over het evenementenbeleid natuurlijk, mevrouw Schnabel. Mevrouw Kruger: Zo is het. De voorzitter: Ik denk dat de boodschap wel is doorgekomen hoor, wat u bedoelt. Heeft u nog een aanvulling? Nee. De heer Groenewege nog? Die stak zijn vinger nog op. Nee. De heer Hartmeijer. De heer Hartmeijer: Dank, voorzitter. Even ook een beetje in dezelfde lijn als de heer Schalken. Wij hebben in de andere zaal ook een amendement in voorbereiding, waar we eigenlijk afscheid nemen van de bezuiniging op evenementen? Deze motie vangt hetzelfde op. En ook veel minder bezuinigen op cultuur. Is GroenLinks bereid om daarnaar te kijken? Want dan is deze motie eigenlijk overbodig. Want het amendement regelt ook dit wat de heer, of de heer, doe ik hetzelfde, mevrouw Kruger wil. De voorzitter: We zijn allemaal een beetje in de war, maar het is mevrouw Kruger. Mevrouw Kruger: Ik ben fan van Frida Kahlo. En die liet altijd haar snor een beetje staan, waardoor de verwarring weleens kon zijn, maar volgens mij is die bij mij weg. De voorzitter: We zijn allemaal een beetje moe, merk ik. Mevrouw Kruger, als reactie. Mevrouw Kruger: Ook dank voor deze vraag, want daar hebben we zeker over nagedacht. Een amendement is natuurlijk hartstikke fijn, want dan leg je dingen al meteen vast en dan moet daar gewoon rekening mee gehouden worden.

Wij als GroenLinks, en ook samen met CDA, hebben gezegd van, dat is allemaal prachtig, maar laten we even nog kijken hoe het zich allemaal uitwerkt naar de begroting toe, zodat we allemaal de ruimte houden om, ook zo'n mooie term, een integrale afweging straks te

9

kunnen maken om eventueel nog bepaalde keuzes te kunnen doen. In plaats van je nu al vast te leggen op helemaal niet, want dat heeft weer uitwerking op andere terreinen. En dat zou zonde zijn. De voorzitter: Duidelijk. Ik kijk rond. Ik denk met betrekking tot dit dan voldoende. Dan wilde ik naar motie 8 gaan, Behoud Onderwijsmuseum, door de VSP, ChristenUnie/SGP en GroenLinks. Wie kan ik daar het woord over geven? De heer Stolk, van de VSP. De heer Stolk: Voorzitter, dank u wel. De VSP, ChristenUnie/SGP en GroenLinks hebben dit gemaakt. En er is eigenlijk niet zoveel over te zeggen, als dat wij het verzoek naar het college hebben om het gesprek aan te gaan. En misschien dat er nu al wat reacties bij de wethouder zijn die interessant zijn, maar misschien dat de andere ook nog iets te zeggen hebben. De voorzitter: Gelijk twee vingers van de heer Groenewege. De heer Groenewege: Dan mag ik twee keer. Wat fijn. De wethouder heeft daar in de raad al op gereageerd en heeft gezegd, dit doen we al. We gaan letterlijk deze week nog in gesprek, ook met het oog op het gesprek met het ministerie. Wat is de meerwaarde van deze motie nog en trekt de VSP hem in? De voorzitter: De heer Stolk. De heer Stolk: Voorzitter, ik denk dat het heel zinnig is om deze motie unaniem aan te nemen. Het is een steun in de rug voor de wethouder om het Onderwijsmuseum eigenlijk binnenboord te houden.

En als dat gesprek ook naar OCW gaat en wij kunnen een vuist maken, misschien komen die dan ook wel weer over de brug met het subsidiegeld wat we nodig hebben. En ik kan me niet voorstellen dat wij het Onderwijsmuseum laten lopen en dat we het in depot gaan douwen. Met andere woorden, een ondersteuning naar de wethouder toe en die meer kracht daardoor krijgt om de zaken te regelen. De voorzitter: Gaat uw gang, de heer Safranti. De heer Safranti: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, meer kracht is altijd goed natuurlijk, zeker in het kader van de cultuursector. Alleen welke kracht of middel heeft dan de wethouder straks wat ons sterk maakt in deze situatie? De voorzitter: De heer Stolk. De heer Stolk: Voorzitter, dank u wel. Ik denk dat als de raad unaniem is dat dat de kracht is. De voorzitter: Dat is kort en duidelijk. U heeft daar nog een vervolgvraag op, mijnheer Safranti? De heer Safranti: Ja, zeker. Hij was zeker kort en krachtig. Alleen unanieme motie, in dit geval is het een motie, daar zou een wethouder natuurlijk sterk richting het Rijk kunnen gaan. Alleen wat maakt dan dat hij zo sterk weer terug zou komen, zeker gezien de

10

bezuinigingen die op de rol ook staan voor deze sector? Ik wil juist dat stukje even duidelijk hebben van, als wij unaniem meestemmen, of dat dan al een garantie is? De voorzitter: Is dat een garantie, de heer Stolk? De heer Stolk: Nee, voorzitter, dank. Een garantie kan nooit gegeven worden, maar het kan wel een stimulans zijn, laat ik dat dan gebruiken, om OCW te laten zien van, kijk, Dordrecht wil graag het behouden en die wil die uitstraling hebben naar Nederland dat hier het Onderwijsmuseum zit. De voorzitter: Iemand nog met betrekking tot deze motie? Dan denk ik dat wij naar een filmpje gaan kijken. Mevrouw Kruger: Voorzitter. De voorzitter: Ik zie de heer Beemer al klaarstaan. Nog een inleiding of niet, mevrouw Kruger? Mevrouw Kruger: Ja, een heel korte inleiding. De voorzitter: Een korte inleiding nog. Mevrouw Kruger: Heel korte inleiding van dit filmpje. Dit onderwerp is iets nieuws in ieder geval voor Dordrecht. In Nederland wordt het in verschillende gemeenten, wat ik zo laat zien, al gedaan. Deze motie vraagt vooral om te gaan onderzoeken of het mogelijk is om dit tot uitvoering te gaan brengen. Met dat in uw achterhoofd moet u even naar het filmpje kijken. [Er wordt een filmpje getoond.] Mevrouw Kruger: Dit was het filmpje. De voorzitter: Dit was hem, volgens mij, Clark. Mevrouw Kruger: Dit is het filmpje.

Het gaat in het filmpje over een buurthuis, maar je kan natuurlijk ook lezen over een Energiehuis of over een Munt of over de bibliotheek. Het kan allerlei panden zijn, maar ook over de buurthuizen in wijken, want het Dordts vastgoed is niet alleen de historische panden in de binnenstad. Maar we hebben ook nog andere pandjes, zoals inderdaad de buurthuizen. En dit concept kan je gewoon op eigenlijk al die panden los, of niet eigenlijk, die zou je op al die panden kunnen loslaten. Nogmaals het is iets nieuws, maar het zou zoveel kunnen betekenen voor de culturele instellingen die nu steeds meer huur moeten gaan betalen, wat de gemeente dan ook weer moet gaan subsidiëren. Ze krijgen minder subsidie. En wat wordt er dan gezegd? Jullie moeten je eigen broek ophouden. Wat gaan culturele instellingen doen? Die gaan zich vooral bezighouden met oneigenlijke zaken als sociaal-maatschappelijke activiteiten. Die gaan zich bezighouden bijvoorbeeld met verhuur van lokalen, die ze ook hebben. Of ze gaan het restaurant wat meer … Wat net ook in het filmpje werd gezegd, de koffie wordt duurder. Zonder dat daar die sociaal-maatschappelijke instellingen zich

11

mee bezighouden, want die zijn creatief, kunstenaars zijn creatief. Daar moeten ze zich mee bezighouden. Dit is nu wat ik wilde zeggen. Misschien zijn er nog vragen. De voorzitter: De heer … De heer? Mevrouw Schnabel. Ik ben ook moe. En dan daarna de heer Kuhlmann. Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. Mooi idee. Wel nog de vraag, we zien dat monumentale panden best wel vaak extra kosten met zich meebrengen, dat ze oud zijn, dat er bijvoorbeeld water, lucht, allerlei dingen meespelen die het moeilijk maken voor culturele instellingen om daar in te zitten. Binnen dit voorstel, waar valt dat dan deel aan? Is dat dan de gemeente die ervoor zorgt, of zijn dat dan de huurders die daarvoor moeten zorgen? De voorzitter: Mevrouw Kruger. Mevrouw Kruger: Dank u wel. Beide, denk ik. Het blijft natuurlijk het eigendom van de gemeente. En die verhuurt een pand. Dan ben je verantwoordelijk voor dat een dak niet lekt. Ik noem maar wat. Maar doordat de huurders erin zitten, die zorgen ook dat het pand leefbaar blijft. Als ik kijk naar de Munt, hoe DOOR bijvoorbeeld de Munt toch ook heeft helpen onderhouden met het verven van het … Zorgen dat er op tijd een mankement wordt gesignaleerd. Beide zijn dan verantwoordelijk voor de panden. De voorzitter: Nog een vervolgvraag, mevrouw Schnabel. Mevrouw Schnabel: Een korte vervolgvraag. Dank u wel.

We zien bijvoorbeeld bij het Energiehuis, daar is gewoon best wel veel last van lekkage. Daar is het ook erg koud in de winter. Dat is eigenlijk met hetzelfde idee ontstaan, maar dat levert wel veel vragen en ook warrigheden op over, wie gaat waarover? Als dat in het onderzoek meegenomen zou kunnen worden, zou dat fijn zijn. En misschien een korte reflectie van mevrouw Kruger daarop, hoe zij dat ziet.

Mevrouw Kruger: Hoe ik het zie? Ik denk dat het Energiehuis is een heel verhaal apart, dat dat in den beginne al niet helemaal goed is gegaan met de restauratie, voordat het is opgeleverd. Maar dat is een heel lang verhaal. Maar doordat er nu mensen in zitten, blijft dat toch ook wel weer instant. Er moet nog heel veel mee gebeuren. Ik denk dat dat inderdaad een heel apart geval is, vergeleken met bijvoorbeeld de Munt of de bibliotheek of iets dergelijks. Ik bedoel, dat is een apart bespreekpunt. Maar het gaat meer om, laten we eens daarnaar kijken. En het kan best zo zijn ook dat de uitkomst is dat de reële waarde, in vergelijking met de marktwaarde, niet zoveel verschilt als je denkt aan een lek Energiehuis. Maar het kan wel ook een heel groot verschil zijn. En dat willen we nu dat dat onderzocht wordt, om te kijken wat we daarmee kunnen. De heer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Dank u, voorzitter. In de eerste plaats dank voor het filmpje. Mevrouw Kruger spreekt over een nieuwe methode. Ik moet eerlijk zeggen, ik dacht op een gegeven moment, het komt misschien ook wel een beetje bekend voor. In de zin van, dan moet ik misschien collega's even meenemen. Toen ik in 2018 hier als jong commissielid in deze raad begon, deed zich de casus voor dat er een atelier door de

12

gemeente werd verhuurd aan kunstenaars echt voor een habbekrats, al decennialang. En die mensen begonnen daar zelfs te wonen. Een hele onrechtvaardige en natuurlijk ongewenste situatie. Niet uit te leggen naar allerlei andere mensen, die ook heel graag op zo'n plek zouden willen wonen. Mevrouw Kruger: Voorzitter. De voorzitter: De vraag. De heer Kuhlmann: En mijn vraag aan mevrouw Kruger is, welke waarborgen heeft zij in haar voorstel om te voorkomen dat het idee uiteindelijk uitmondt in dit soort wantoestanden? De voorzitter: Mevrouw Kruger. Mevrouw Kruger: Voorzitter, ik vind het heel erg jammer dat de heer Kuhlmann dit nu wantoestanden noemt. Dat is in die tijd ook besproken en het waren geen wantoestanden. Maar goed, ik vind het zonde om dat nu op te rakelen. B, het gaat nu niet over panden waar ook in gewoond gaat worden. We willen juist dat er helemaal niet in gewoond gaan worden. We willen dat er activiteiten plaatsvinden. Ik vind het eigenlijk ook een onterechte vergelijking en daarnaast ook een niet zo aardige vergelijking ten aanzien van kunstenaars. Alsof die voor een habbekrats ergens zaten. De meeste kunstenaars werken ook voor een habbekrats. Laten we dat even vooropstellen. Maar goed, dan gaan we die discussie voeren. Ik vind het een ongelijke vergelijking. We hebben het nu over panden waar activiteiten in plaatsvinden.

De heer Kuhlmann: Voorzitter, maar dan ben ik toch nog steeds benieuwd, welke waarborg? Want mevrouw Kruger komt natuurlijk, en haar partij komt met een, zou ik denken, serieus voorstel. Dan toch de vraag, welke waarborgen zijn er ingebouwd om te voorkomen dat dit soort situaties ontstaan? De voorzitter: Mevrouw Kruger. Mevrouw Kruger: Dank u wel, voorzitter. En dank u wel voor deze vraag. A, vind ik het geen wantoestanden. Daar blijf ik gewoon bij. Maar B, als we vinden dat dat absoluut niet kan, dan kunnen we dat middels contracten volgens mij vastleggen. Daarnaast kan je zelfs ook nog denken, en dan ga ik weer verder op het onderzoek, dat je nu beslist dat dat pand de reële waarde krijgt dat je zegt, dat doen we voor vijf of tien jaar. Dan kunnen we dat overzien. En na tien jaar gaan we het weer bekijken. Want wie weet hebben we dan wel opeens geld nodig en dan kunnen we dat pand verkopen of de activiteiten die erin zitten doen er niet meer toe. Dat zou zomaar kunnen. En volgens mij moet de heer Kuhlmann als jurist toch echt wel weten dat je allerlei dingen kunt vastleggen in contracten. Dat zal dan moeten. En daar staan wij ook zeker niet onwillig tegenover. De voorzitter: Wie nog op dit punt? Dan stel ik voor dat we naar de overige punten even gaan over de onderwerpen.

En dan kijk ik naar de Partij van de Arbeid, want die heeft volgens mij ook al iets ingediend in concept, met betrekking tot jeugdboa’s. Mevrouw Schnabel.

13

Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. In Dordrecht West zien we dat jeugdboa’s werken, slecht contact met jongeren, signaleren vroegtijdig en versterken de samenwerking met jongerenwerk en scholen. En juist nu er tijdelijk extra handhavers zijn, is dit het moment, denken wij, om dat succes ook uit te breiden naar andere wijken. En daarom vragen we met de motie, die we gisteravond ook hebben gedeeld, om twee extra jeugdboa’s aan te stellen, omdat we er nu al twee hebben. Die gaan vooral inderdaad over Dordt West. Maar twee extra zou ook voor de andere wijken een mooie aanvulling zijn. En dat is eigenlijk het idee van deze motie. De voorzitter: Dat is vrij simpel inderdaad. De heer Klerk zag ik als eerste en dan de heer Kuhlmann. De heer Klerk: Dank u wel, voorzitter. Vanmiddag heb ik de eer gehad om bij handhaving bij een werkbezoek aanwezig te zijn. En toen werd er ook gesproken over capaciteit, en dat het best een probleem is om gewoon goed de taken uit te voeren die ze zouden willen uitvoeren of zouden moeten uitvoeren. Dan is de wedervraag die ik hieraan eigenlijk zou willen stellen van, als we meer inzet op jeugdboa's willen doen, ten koste van wat gaat dat dan? De voorzitter: Mevrouw Schnabel, ten koste van wat gaat dat? Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. We zien dat er tot en met 2026 extra geld beschikbaar is voor handhaving.

En we denken dat, ondanks het feit inderdaad dat het waar is dat er capaciteit te kort is, dat jeugdboa’s toch iets heel goeds brengen en dat het gewoon nodig is ook. De voorzitter: Het is nodig. De heer Klerk, nog eventjes als reactie hierop. De heer Klerk: Ik begrijp dat het nodig is. Maar het reguliere handhavingswerk, zoals dat nu gebeurt, is ook nodig. En daar staat de capaciteit ook onder druk. Waarom kiest de Partij van de Arbeid er niet voor om daar tot extra inzet te bepleiten? De voorzitter: Mevrouw Schnabel nog als reactie. Mevrouw Schnabel: Dank u wel. Ik denk dat dat gewoon een politieke keuze is. Wij vinden het belangrijk om vooral ook daar aandacht aan te geven. Twee extra jeugdboa's zou voor ons een hele mooie aanvulling zijn. De voorzitter: Duidelijk. De heer Kuhlmann. Ik zie iedereen. De heer Kuhlmann: Dank u, voorzitter. In navolging van de terechte opmerkingen van de heer Klerk, de dekking ontbreekt bij uw plan. Het is jammer dat u, en ook niet mensen van uw partij volgens mij, vandaag aanwezig waren bij het werkbezoek aan handhaving, want daar gebeuren nu hele belangrijke dingen. En om het maar heel concreet te maken, als u dit doet, waar moet het dan vanaf gaan? Want u stelt niet voor extra geld bij handhaving.

Dan gaat het bijvoorbeeld ten koste van de handhaving op het vlak van sekswerkers of handhaving op het vlak van illegale bewoning, wat heel veel problemen in wijken geeft.

14

De voorzitter: Ik denk dat de vraag duidelijk is. De heer Kuhlmann: Waar kies je voor? Wat moeten we minder doen? De voorzitter: Mevrouw Schnabel. Mevrouw Schnabel: Voorzitter, dank u wel. Kijk, als het gaat over de veiligheidsbeleving in wijken, we horen nu, en daar zijn wij best wel van geschrokken, dat groepen jongeren veel gefouilleerd worden. Maar dat jeugdboa’s daar een hele mooie rol in pakken. Wij zien, als je het hebt over handhaving en ook over de uitbreiding van handhaving, dat wat je uit die handhaving zou kunnen halen, en dat echt specifiek op jeugdproblematiek zou kunnen inzetten. Dus gewoon vanuit die basis twee jeugdboa's zou kunnen aanstellen. De voorzitter: De heer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Ik begrijp uit uw antwoord dat u dan er kennelijk voor kiest om op de wijkhandhavers te bezuinigen, om die extra boa's, die u voorstelt, mogelijk te maken. Zou u het acceptabel vinden, want ik denk dat dat dan simpelweg betekent dat wanneer iemand een Fixi-melding doet over overlast dat in plaats van dat er binnen één of twee weken daarop geacteerd wordt, dat er maanden overheen gaan? Is dat de prijs die de PvdA wil betalen om die stap te maken? De voorzitter: Mevrouw Schnabel.

Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. Zo cru als het nu geschetst wordt, is het natuurlijk niet. Van heel de capaciteit denken we dat er heus wel twee jeugdboa's aangesteld kunnen worden om juist op die veiligheidsbeleving in de wijk te gaan zitten. En we denken dat we niet iets onmogelijks vragen door vier jeugdboa's voor heel Dordrecht aan te stellen. De voorzitter: Ik denk niet dat u mevrouw Schnabel kan overtuigen, mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Ten slotte, het is echt heel jammer, ongetwijfeld heeft u natuurlijk een drukke agenda, maar dat u niet bij het werkbezoek bent geweest, want daar is juist aan bod gekomen wat voor onmisbaar werk de boa's op dit moment doen, onze handhavers. En ik zou het niet over mijn hart willen verkrijgen om daarop te minderen. De voorzitter: Waarvan akte, in ieder geval. Mevrouw Kruger en dan de heer Safranti. Mevrouw Kruger: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een heel andere vraag aan mevrouw Schnabel. Want jeugdboa's, ik heb even zitten googelen van wat dat natuurlijk was. Want we hebben inderdaad boa's voor sekswerkers en we hebben boa's voor overlast hier en overlast daar. En jeugdboa's. Dat zijn niet anders als de boa die gespecialiseerd is in om te gaan met de jeugd.

Zou het niet mogelijk zijn om boa's, die ook in de wijken zijn, daar wat meer, ik verzin het maar ter plekke hoor, deskundigheidsbevordering te geven, zodat zij ook zich wat meer gerichter op de jeugd of anders met de jeugd om

15

kunnen gaan? In plaats van, je mag hier niet hangen, hier heb je een boete. Op die manier? De voorzitter: Mevrouw Schnabel. Mevrouw Schnabel: Dank u wel, voorzitter. Dat lijkt me een heel mooi idee als mensen die dat ook leuk vinden en die daarvoor openstaan … En misschien ook een vraag inderdaad aan de wethouder of dat mogelijk zou zijn? Maar dat zou een mooie suggestie kunnen zijn. De voorzitter: Ze is het met u eens. U heeft nog een vraag? Mevrouw Kruger: Nee, laat maar. De voorzitter: Mevrouw … Even kijken. De heer Safranti, en dan misschien nog even de wethouder als reactie, want die heeft nog geen reactie op dit gegeven. De heer Safranti: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, tijdens mijn woordvoering heeft mevrouw Schnabel een heel goed pleidooi gehouden. In principe zijn mijn vragen al zo'n beetje beantwoord. Maar omdat u mij het woord gaf, wilde ik dat toch even benoemen. Maar ik ben het met mevrouw Kruger eens, je kan de expertise ook neerleggen bij de huidige boa's, die daar misschien als aandachtspunten de jeugdboa wil zijn of die expertise willen uitvoeren om laagdrempelig misschien met de jongeren dat verder op te pakken. De voorzitter: Is gewoon een tip. Dat is een tip. U hoeft daar niet op te antwoorden. Ik kijk eventjes, want de wethouder heeft hier nog geen commentaar op gegeven. Ik geef de heer Merx hier even kort het woord.

De heer Merx: Dank u wel, voorzitter. Er is al een hele hoop gezegd. Ik maak me nog niet eens in de andere wijken zo'n zorgen over of er voldoende boa’s zijn die met jeugd om kunnen gaan. Dat kunnen ze namelijk in principe allemaal. Ook als je ziet rondlopen dan zijn ze zelf nog niet heel veel ouder dan de gemiddelde jeugdige. Maar dat gaat op zichzelf goed. Bovendien in die wijken hebben we ook heel veel aan jongerenwerk, Wij voor de Jeugd, Jongeren van de Wereld, Life Goals, en dat soort activiteiten. Die we overigens in gezamenlijkheid doen. Als onze boa’s in die wijken rondlopen en ze zien wat … We hadden laatst nog vragen, ook naar aanleiding van Beter voor Dordt, over een bepaalde groep in Stadspolders. Daar zitten we bovenop. En daar proberen we ook enerzijds gewoon echt heel duidelijk zijn, wat is acceptabel en niet? Dan trekken we echt een streep. Maar tegelijkertijd staat er wel een achterdeur open van, we kunnen daarna even kijken wat we met je kunnen doen om te voorkomen dat je verder in fout gedrag vervalt. Ik denk dat het niet nodig is. We hebben de capaciteit niet. Onze boa's zijn in principe in staat om prima met de jeugdigen om te gaan. Aanstaande zaterdag is er weer in het Wantijpark The Hunt of zo, heet dat. Dan gaan politieagenten en onze boa’s samen met de jeugd een soort spel spelen. Dat is hartstikke leuk. En er komt ook echt heel veel jeugd op af.

Ik vind het een hele sympathieke motie. Ik zou alleen er niet voor willen gaan, om het zo maar te zeggen, om capaciteit in de andere wijken van Dordt West vrij te maken. Want hoe je het ook noemt, of het een taakaccent is of wat anders, het betekent gewoon dat je andere dingen niet meer gaat doen. En daar hebben we op

16

dit moment echt de tijd niet voor. En ik maak mij er ernstige zorgen, dat hebben degenen die vanmiddag waren er ook gehoord, over volgend jaar, en dat staat ook in de Perspectiefnota, als we 8 fte moeten gaan inleveren, want het is incidenteel gefinancierd. En straks raken we dat gewoon kwijt. En ik vind het ook moeilijk uitlegbaar binnen handhaving als ik nu 2 extra man, als ik al middelen zou hebben, zou aannemen als jeugdboa. En dan niet 8 van wie we volgend jaar afscheid moeten nemen, maar dan maken we er 10 van. Ik vind dat ook wat lastig uitlegbaar. Het idee vind ik sympathiek. En onze boa’s zijn echt wel in staat om met de jeugd goed om te gaan, samen met onze partners. De voorzitter: Mevrouw Schnabel, als reactie op de wethouder. Mevrouw Schnabel: Een kleine aanvullende vraag. Bedankt inderdaad voor de uitleg. Toch horen we ook wel van jongeren in de stad dat met de normale handhaving, niet de jeugdboa’s, heel snel wordt gezegd, dit mag niet, dit kan niet. En eigenlijk zoals wat mevrouw Kruger ook zegt, gelijk heel streng erin gaan, terwijl de jeugdboa's even gaan voetballen, de tijd nemen om rustig te kijken wat er precies aan de hand is. Is zo'n aanvulling op het pakket van handhaving ook een mogelijkheid? Zou in ieder geval de omgang met jongeren versterkt kunnen worden door daar iets extra's op in te zetten? De voorzitter: Nog een reactie van de wethouder.

De heer Merx: Wat ik daarnet ook zei, met als voorbeeld de Stadspolders, we trekken wel ergens een grens. Bepaald gedrag is gewoon onacceptabel. En of je jongere bent, oudere of wat dan ook, het maakt niet uit, bepaald gedrag is onacceptabel en dan treden we op. En er wordt ook duidelijk gezegd van, dit mag niet, dit moet je niet meer doen. Tegelijkertijd is dan altijd wel de deur open en we staan ook in contact, onze handhavers, met jeugdwerk, met al die andere partij van, jongens, ga daar eens even langs, want daar maken we ons zorgen over een bepaalde groep jongeren bijvoorbeeld, die daar dingen uithalen die we liever niet zien. Kunnen we voor die jongeren andere activiteiten ontplooien, samen met jongerenwerk of wat dan ook, om te zorgen dat deze jongeren een ander pad gaan kiezen dan het pad wat ze nu opgegaan zijn. Maar ook onze jeugdboa's. Want ik wil ook wel het beeld even rechtzetten dat onze jeugdboa's in Dordt West alleen maar hele aardige mensen zijn in een blauw uniform die niet de grens trekken, want die trekken ook de grens. De voorzitter: Tot zover dan, mevrouw Schnabel? Ik kijk nog even rond. En dan denk ik dat we nog naar de laatste nagekomen motie gaan. En dan daarna de onderwerpen die nog zijn ingebracht. Want ik heb hier nog een motie, ingebracht door GroenLinks. En dat heet Begin bij het begin - behoud van startsubsidie voor creatieve starters.

Mevrouw Kruger. En ik zie u al kijken van, hebben wij die ingediend? Toch? Mevrouw Kruger: Nee, die heb ik zeker … Maar ik zit even te kijken. Die zie ik hier nog helemaal niet bij staan. Ik dacht, die is nog niet aan de beurt. De voorzitter: Ik ga eerst eventjes naar de ingebrachte moties en daarna pas naar de overige punten. Vandaar. Hij staat erbij. Mevrouw Kruger: Heb ik net iets technisch gezegd. Ik snap daar weer de ballen van.

17

De voorzitter: Dat geeft niet. Maar in ieder geval deze motie, kunt u daar nog wat over roepen? Mevrouw Kruger: Zeker. Ik heb gelukkig ook papier. De voorzitter: Daarom. Gaat uw gang. Mevrouw Kruger: Even kijken hoor. Waar was het ook alweer? Even wachten hoor. Excuus. Ik had het zo goed voorbereid. Jongens. Hier. Gelukkig, ik heb hem. Dank, voorzitter. Want in de Perspectiefnota lezen we dat de startsubsidie voor beeldend kunstenaars en vormgevers mogelijk kan worden stopgezet. Dat zou betekenen dat de startsubsidies voor kunstenaars in Dordrecht verdwijnt. En wij vinden, dat mogen we niet laten gebeuren. Dat is ook heel duidelijk gebleken met alle insprekers, kunstenaars die voorheen ook die startsubsidie hebben gehad en daar nu goede kunstenaars van zijn geworden. Deze subsidie is ook geen vrijblijvende gift. Er gelden strenge voorwaarden, aanvragen worden beoordeeld door professionals en er is een publieke verantwoording. Wat het vooral doet, het geeft makers de kans om te starten, om hun ideeën te onderzoeken en vorm te geven in en voor onze stad. We hebben dit onlangs nog gehoord van de kunstenaars zelf. Dordrecht heeft een naam hoog te houden als de stad die kunstenaars ondersteunt. En die positie lijkt nu verloren te gaan als het loket zal verdwijnen en mogelijk daar ook mee de subsidie. Het is nog niet gebeurd, maar voordat.

Makers zijn essentieel voor het culturele klimaat. Zij verbinden buurten, zoals bijvoorbeeld bij de tiny houses en de Vogelbuurt. Ze brengen verhalen over Dordt met films, theater, beeldende kunst, tot ver buiten de stadsgrenzen. En een voorbeeld, twee filmmakers, die hebben ook hun verhaal gedaan, zijn zelfs naar Dordrecht verhuisd, jongens, de mensen verhuizen ook weleens naar Dordrecht, in plaats van dat we denken dat iedereen maar vertrekt, vanwege deze regeling. Want inmiddels is er een Dordtse Filmkring ontstaan, met samenwerking en producties die nationale en internationale aandacht krijgen. Of neem Theater Tortilla, dat scholen helpt met thematiek als grensoverschrijdend gedrag. Ook dat komt voort uit deze regeling. De regeling is relatief klein binnen het cultuurbudget, maar van grote waarde. Ze werkt als vliegwiel. En andere fondsen, landelijk en zo, stappen eerder in als er al een startsubsidie ligt. Voorzitter, kunst biedt perspectief, reflectie en verbinding. Juist nu in een wereld vol uitdagingen hebben we vrije kunst, vrij denken en maatschappelijke verbeelding hard nodig. Daarom roepen we het college op, behoud de startsubsidie en laat creativiteit in Dordrecht niet opdrogen, maar groeien. En ook weer deze motie roept op om te kijken op wat voor manier dat we die startsubsidie kunnen behouden. De voorzitter: Dat is duidelijk.

Ik zag de hand van de heer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, dank u wel. Ook Beter voor Dordt wil dit graag behouden, maar dat willen we ook met de evenementen en de culturele sector en de bibliotheek. En heeft GroenLinks al enig idee waar wij de bezuiniging, voor die mogelijke stopzetting, waar wij dat geld vandaan kunnen halen om die subsidie te behouden? De voorzitter: Wat kost het? Dat is dan de vraag weer, mevrouw Kruger.

18

Mevrouw Kruger: Die subsidie kostte in 2025 2 ton en in 2026, want deze subsidie wordt namelijk ieder jaar geïndexeerd, kost dat dan 208.000 en nog wat euro's. Dat kost het. En dat geld is er nu. Dat is nu gemarkeerd. Ik heb niet direct ook, want het is een mooie vraag die de heer Schalken stelt, een antwoord van, dan moeten we dit of dat maar laten. Ik denk altijd, als we ergens voor kiezen dat het moet blijven bestaan, dat we daar de waarde van vinden, dan gaan we met elkaar zoeken waar dan eventueel, als dat zo moet zijn, dat geld vandaan moet komen. Nu is het er nog in 2025. Dat is er al. Het zou wegbezuinigd kunnen worden voor 2027, naar de begroting van 2026. En we pleiten ervoor om te zoeken naar het behoud van dat geld. De voorzitter: Dan stel ik voor, we hebben nu de moties die zijn ingediend, of in ieder geval die nu nog nagekomen zijn, behandeld, als het goed is. En dan ga ik even naar de lijst met onderwerpen die zijn ingebracht. En dan begin ik gewoon van bovenaf aan. De jeugdboa's hebben we gehad. Dan hebben we het over de Aanpak langjarige ondermijning en verhogen leefbaarheid, van de Dordtse VVD. De heer Groenewege: Voorzitter, mag ik een vraag stellen? De voorzitter: Dat mag altijd natuurlijk. De heer Groenewege: Mag ik een ordevoorstel doen? De voorzitter: Natuurlijk, mijnheer Groenewege.

De heer Groenewege: Want deze motie van GroenLinks is ook nog niet beschouwd door het college. Misschien kan het college heel kort aangeven wat het ervan vindt? De voorzitter: U heeft helemaal gelijk, mijnheer Groenewege. En dan kijk ik naar links natuurlijk, want het betreft cultuur. De heer Van der Linden: Zo is het. Dank, voorzitter. Dat is een interessante woordgrap die u maakt. U kijkt naar links, want dat betreft cultuur. De voorzitter: Ik hoor het u zeggen. De heer Van der Linden: Ik hoor het u zeggen. Wat is dit? Even kijken. Dank voor de motie. Dit is natuurlijk ook iets wat 2 weken terug uitgebreid is besproken, volgens mij in deze zaal. Dit maakt deel uit van het bedrag dat nu staat bij de ombuigingszoektocht binnen de Dordtse Museum Organisatie. En daar worden een aantal dingen genoemd. En ook op pagina 17, uit mijn hoofd, even kijken of dat klopt wat ik zeg, 14, hebben we gezegd, we zijn nu in de fase van onderzoeken hoe de Dordtse Museum Organisatie invulling kan geven aan de ombuiging. En de exacte formulering moet ik even opzoeken. Maar daar is ook gezegd, we kijken in de loop van dit jaar hoe realistisch dat is. En ook het staatje op pagina 14 ziet u staan dat we een bedrag opnemen voor die bezuiniging, voor die ombuiging van 830 vanaf 2028 en 400 vanaf ‘27. De voorzichtige opmerking is, er is nog tijd om het hierover te hebben.

En dat willen we ook graag, want we willen natuurlijk dat de Dordtse Museum Organisatie krachtig de toekomst in kan blijven gaan. Tegelijk zien we ook wel mogelijkheden om om te buigen. Dat is hoe het er nu staat. Dat is ook waar u in de loop van de komende tijd terugmelding op krijgt. Wat valt er dan

19

precies wel en niet te doen? En als u nu al uitspreekt van, we willen in ieder geval proberen te zorgen dat de startsubsidies voor de kunstenaars behouden blijven, dan is dat een uitspraak die in dat kader ook past binnen die totale ombuiging. Tot zover even, denk ik. De voorzitter: Nog een reactie, mevrouw Kruger? Mevrouw Kruger: Ja, voorzitter, zeker. Want ik heb het geprobeerd ook de achterhalen, ik heb ook wel vragen daarover gesteld en een beetje duidelijk gekregen. Want er staat natuurlijk een vreselijk forse bezuinigingsombuiging, of hoe je het moet noemen, voor het museum. En dan kan je je afvragen of dat zo realistisch is. Maar goed, we hebben het nu even over die startsubsidie. Die startsubsidie is wel in onze beleving geoormerkt. Want eerst tot 2012 was het bij het SBK. CBK, sorry. De CBK is wegbezuinigd. Dat geoormerkte bedrag is naar het museum gegaan om daar uitvoering aan te geven. En daar zit wel iemand die dat doet, maar die besteedt daar niet heel veel uren aan, omdat die daar ook niet voor zijn. Dat geoormerkte geld kan dan, lijkt mij, niet, hoe zeg je dat, van die bezuinigingslijst, die ombuigingslijst. Dat is apart. Ik kan er niet helemaal goed bij. Dat zou ik graag duidelijk willen hebben. En misschien is dat nu niet duidelijk, maar kan dat nog duidelijk worden. De voorzitter: De wethouder.

De heer Van der Linden: Voor zover ik ben geïnformeerd is dit wel een oude regeling die inderdaad voor 2012 al bestond. Door de jaren heen, maar dat zouden we even moeten uitzoeken, is daar best wat gefluctueerd in het budget. In principe, volgens mij is het geld niet geoormerkt, maar is er steeds gezegd, zoveel besteden we eraan? Maar dat kan ik even laten nagaan natuurlijk. En verder, u ziet drie gedachtebolletjes staan bij dit ombuigingspunt, de culturele sector oftewel de DMO. Bedrijfsvoering klinkt natuurlijk minder spannend, dat snap ik, maar dat is natuurlijk wel echt iets. En ook beeldende kunstsubsidie en tentoonstellingsprogramma's. Voor de duidelijkheid, alles wat we hier aanraken binnen cultuur of evenementen, maar ook binnen elk ander programma is pijnlijk en hard. Dat zijn keuzes die we afwegen met elkaar. Dit is niet een pijnloos soort afweging. Dat hoor ik u zeggen en dat zeg ik ook. Maar we kunnen hier natuurlijk zeker in de loop van de komende tijd, want zo is hij ook opgeschreven, zo hebben we ook de keus gemaakt … Hij gaat pas over een paar jaar landen. We kunnen dat gesprek nog blijven voeren. En de technische vraag neem ik even mee. De voorzitter: Duidelijk. Dan stel ik voor dat we gaan naar de ondermijning. Ingebracht door de Dordtse VVD. De heer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Dank u wel, voorzitter.

Veiligheid, leefbaarheid en de aanpak van ondermijning gaan de Dordtse VVD na aan het hart. En ik wil daar graag 2 punten bij maken. In de eerste plaats is het zo, en dat zal u bekend in de oren klinken, voorzitter, mijn fractiegenoot John van der Net is daar druk mee bezig om op een aantal punten de regels te verscherpen om meer instrumenten te geven aan het college, in het bijzonder ook de burgemeester. En wij roepen het college en de portefeuillehouder, burgemeester, ook op om van die instrumenten gebruik te maken. Tweede punt wat ik wil maken gaat over het langjarige. Het is niet zo dat we in een wereld leven waar we kunnen

20

verwachten dat straks in 2027 er geen drugsdealers meer zijn in onze stad, dat er geen problemen rondom illegale witwaszaken zijn, dat er geen andere veiligheidsproblemen zijn. En toch is het zo dat als je naar onze begroting kijkt, langjarig, omdat het nu eenmaal nu voor een deel met incidenteel geld wordt gefinancierd, dat vanaf 2027 er 500.000 euro wordt bezuinigd op het onderdeel veiligheid. Wat raakt dan aan het Integraal Veiligheidsplan. 250.000 euro aan de aanpak voor leefbaarheid en veilige wijken. En wethouder Merx refereerde er net al even aan, ook zo'n 50.000 euro voor wat betreft de handhaving. Heel concreet, acht handhavers minder. We waren vandaag bij de handhavers, werkbezoek. Een van de punten die naar voren kwam, ging over het personeelsbeleid. De uitstroom daar. Wij maken ons daar ernstig zorgen over, als mensen weten dat over minder dan 2 jaar 8 mensen eruit moeten. Dat is natuurlijk niet een aantrekkelijk toekomstperspectief. Je ziet rondom de Dordtpas, ook met het idee dat het langjarig is, dat het contract al een beetje verlengt.

En wij vragen ons af, zou je eigenlijk ook niet zoiets moeten doen voor wat betreft de handhaving, voor wat betreft die andere veiligheidsonderwerpen? En ik hoop dat er steun is ook in deze commissie en in de raad, wanneer we vooruitkijken naar de jaren die na 2026 voor ons liggen, dat we toch echt enorm moeten oppassen dat dat geld heel belangrijk is om op peil te houden wat we nu doen. En dan kijk ik meteen naar de PvdA. Liefst nog iets meer, zodat we misschien nog meer handhavers kunnen inzetten. Want dat dat belangrijk is, dat onderstrepen we natuurlijk. De voorzitter: Ik zie, mevrouw Kruger, dat u een reactie heeft. Mevrouw Kruger: Voorzitter, dank u wel. Ik vind dat de heer Kuhlmann toch wel een zeer pessimistische kijk heeft op hoe het in de toekomst er gaat zijn. Want juist als we weer levendige wijken en dat er veel te doen is en we weer meer samenhang in de samenleving krijgen, hebben we geleerd bij de commissies over ondermijning, dan zal dat ook wat minder zijn als dat het nu is. Als we wat beter op elkaar letten, wat beter situaties doen. Is de heer Kuhlmann het met mij eens dat over twee jaar het best mogelijk zou kunnen zijn dat er minder handhaving nodig is of misschien wel hetzelfde, maar beslist geen uitbreiding op zaken als ondermijning en wat dan ook? De voorzitter: Beste heer Kuhlmann, een reactie op dit ideaalbeeld.

De heer Kuhlmann: En het antwoord is nee, dat zien we echt anders. Natuurlijk is het zo dat voor veiligheid, leefbaarheid en ook de aanpak van ondermijning je niet alleen kunt rekenen op de sterke arm van de wet, van de gemeente, van de handhavers. Dat doen we met elkaar. Het is buitengewoon belangrijk, het is heel goed dat mevrouw Kruger daar ook op wijst, dat we natuurlijk met zijn allen opletten dat als je een bruidsmodezaak ziet waar nooit iemand naar binnen gaat dat we daar een melding van doen. Alleen vervolgens zijn er natuurlijk wel mensen nodig die daarmee aan de slag gaan. En ook vanmiddag bleek bij het werkbezoek bij handhaving, op het moment dat dat geld weg zou vallen, heeft dat echt ernstige consequenties. Dat betekent simpelweg, ik refereerde er net al even aan, dat bijvoorbeeld als je een melding doet via Fixi over overlast in de wijk dat er weken, misschien wel maanden overheen gaat voordat dat wordt opgepakt. En daar moeten we echt wat aan doen. En vandaar de klemmende oproep, dit is niet met een aantal bloemetjes en een mooie regenboog straks voorbij. Hier is gewoon geld voor nodig. Dit moeten we gewoon goed regelen.

21

De voorzitter: Mevrouw Kruger, en dan de heer Schalken. Mevrouw Kruger: Voorzitter, ik wilde net de opmerking maken over de bloemetjes en de mooie regenbogen en ook over de kleurrijke perkjes, zoals ik het weleens de heer Kuhlmann heb horen zeggen, om de buurt een beetje op te vrolijken. Want zo kennen we de VVD weer, we gaan uit op straffen en op de boel helemaal op scherp zetten, controleren en beheersen. Terwijl wij van GroenLinks denken toch meer dat het zin heeft om, ik herhaal het nog een keer, een mooie, sociale samenleving te hebben, waardoor het niet meer nodig is dat we elkaar gaan bestraffen en keiharde maatregelen. Natuurlijk, er zullen altijd dingen gebeuren in de maatschappij die het daglicht niet kunnen verdragen. Dat is al door de eeuwen heen en dat hebben we nooit kunnen regelen door maar te straffen. Laten we gewoon de inwoners eens belonen met een mooi klimaat van cultuur en kunst in de stad, zodat iedereen wat vrolijker is en ook minder geneigd is om rottigheid uit te halen. De voorzitter: Ik zie in ieder geval iets van botsen. Mevrouw Kruger: Dat is geen vraag, maar meer een statement. De voorzitter: Daarom. Het is iets van botsende wereldbeelden, neem ik aan. Heel kort, mijnheer Kuhlmann. Dan de heer Schalken. De heer Kuhlmann: Wat ons betreft is het niet of-of. Je moet natuurlijk een fijne leefbare stad hebben met gezellig groen.