2.5 2024.10.22 Notulen Dordtse Dinsdag - Vergaderzaal 5 - concept.pdf

VERSLAG VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE GEMEENTE DORDRECHT DORDTSE DINSDAG D.D. 22 OKTOBER 2024 Vergaderzaal 5 1. Vaststellen Begroting 2025 – Bouwend en Bereikbaar Dordrecht – Raadsvoorstel Voorzitter: De heer Struijk Raadsgriffier: De heer Den Boer Verslag: NotuBiz Aanwezig: Dhr. Aarden (Partij voor de Dieren) Dhr. Ayverdi (DENK) Dhr. Gündogdu (Op ons Eiland) Dhr. Hartmeijer (SP) Mevr. Van Herwijnen (Partij voor de Dieren) Dhr. In ’t Veld (VSP) Dhr. Kuhlmann (VVD) Dhr. Laban (CU/SGP) Dhr. Van der Meer (GL) Dhr. Noldus (VVD) Dhr. Oostenrijk (CDA) Dhr. Stam (Fractie van Waardhuizen) Dhr. Wringer (Beter Voor Dordt) Portefeuillehouders: wethouder W. Van der Kruijff, wethouder R. van der Linden & wethouder De Jonge De voorzitter: Goedenavond. Welkom raads- en commissieleden, leden van het college Van der Linden en Van der Kruijff en uiteraard ook hartelijk welkom de mensen die achter mij zitten, gelukkig dat er publiek is hè want anders is ook saai. En welkom ook de mensen die thuis misschien meekijken, luisteren. We zijn hier voor de vaststelling begroting 2025 oordeelsvormend. Ik zal er zo meer over gaan vertellen, maar we doen eerst het gebruikelijke voorstelrondje en ik kan bij voorbaat al zeggen dat het quorum in ieder geval gehaald wordt. Wethouder Van der Linden leg uw telefoon neer want ik ga van rechts naar links. De heer Van der Linden: Rik Van der Linden wethouder.

De heer Van der Kruijff: Wim Van der Kruijff wethouder. De heer Stam: Marco Stam Fractie van Waardhuizen. De heer Noldus: Robin Noldus Dordtse VVD. De heer Kuhlmann: Alexander Kuhlmann Dordtse VVD.

1

De heer Gündogdu: Aydin Gündogdu Op ons Eiland. De heer Ayverdi: Emin Ayverdi DENK Dordrecht. De heer Wringer: Jan-Willem Wringer Beter voor Dordt. De heer In ’t Veld: Richard In ’t Veld VSP. De heer Aarden: Tristan Aarden Partij voor de Dieren. Mevrouw Van Herwijnen: Irma Van Herwijnen Partij voor de Dieren. De heer Laban: Vincent Laban ChristenUnie-SGP. De heer Oostenrijk: Theo Oostenrijk CDA Dordrecht. De heer Hartmeijer: Raymond Hartmeijer SP. De heer Van der Meer: Frans-Bauke GroenLinks. De heer Den Boer: Mark Den Boer commissiegriffier. De voorzitter: Mijn naam is Leen Struijk en ik ben vanavond uw voorzitter. Korte toelichting voor de reden van deze vergadering. Voordat wij met elkaar in de raad de begroting 2025 gaan behandelen en afronden is er afgesproken dat er eerst een oordeelsvormende vergadering in de bespreking in de commissie zou zijn. Nou dat gaan we nu doen en dat doen we aan de hand van conceptmoties en amendementen en politieke vragen bij de begrotingsprogramma's. Aan de hand van de door de griffie… door de fracties bij de griffie aangeleverde stukken, moties en vragen is er een behandelschema gemaakt voor vanavond. Nou dat is bij de stukken gevoegd en dat heeft u vast en zeker bestudeerd. Vanavond doen we de eerste termijn. Alle fracties die hier aanwezig zijn die krijgen gelegenheid voor woordvoering.

Fracties kunnen ook op elkaar reageren en daarna krijgt het college de gelegenheid om een eerste reactie te geven en dan op 5 november gaan we dit debat vervolgen en kunnen moties en amendementen ook formeel worden ingediend. Beste mensen er zijn drie conceptmoties en er zijn vier politieke vragen. Nou zouden we het als volgt kunnen gaan doen. We gaan daar in een keer mee aan de slag en mensen gaan de woordvoering doen over de hele bubs die ze voor hebben liggen. Ik had zelf het idee, maar u mag het afschieten, om er twee mini debatjes van te maken. Eerst een debatje waar het met name gaat over de stukken die te maken hebben met de heer Van der Linden. De conceptmotie over behoud parkeerplaatsen, de conceptmotie neemt Q-buzz aan de voorkant mee bij de herinrichting en komt het belang van goede autobereikbaarheid en passende voorzieningen blablabla voldoende tot uiting in de begroting 2025. Nou daar zouden we bijvoorbeeld een halfuurtje over kunnen van gedachten wisselen. De wethouder reflecteert en dan doen we daarna de vier andere stukken waar we dan misschien ietsje meer voor hebben, 5 minuten langer of zo, en dan kan de heer Van der Kruijff daarop reflecteren. Persoonlijk leek mij dit een hele goede, maar de sprekers overziende moet ik u wel een weerswaarschuwing geven. Heel beknopt graag. Er is geen

2

tijd voor zeer uitvoerig, want als we 10 mensen hebben en een half uur kunt u zelf als u deelt en wil ook nog op elkaar reageren wel uitrekenen dat u uw tijd zeer beperkt moet houden. Mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Voorzitter, ik kan wel wij kunnen meegaan met uw ordevoorstel om dat in twee blokken op te delen, met die kanttekening dat we anderhalf uur hebben en als we dan slechts een half uur nemen voor het deel verkeer de portefeuille van wethouder Van der Linden, dan komt dat er wat bekaaid vanaf. Dus we zouden ofwel voor een omwisseling of in elk geval voor een eerlijke verdeling in beide helften doen. De voorzitter: Kuhlmann, ik ken u uw belangstelling ik begrijp het, maar dat halfuur is niet keihard. Ik heb ook gezegd de tweede zou iets meer mogen. We hebben het voorstelrondje gehad, reflectie van de wethouder, maar wordt het 35 of 40 minuten heb ik er geen moeite mee, als we maar samen in anderhalf uur klaarkomen en in ieder geval ook niet anderhalf uur gaan besteden aan dit ordevoorstel. Zijn er mensen tegen mijn voorstel? Dan gaan we het zo proberen en hoop ik echt dat alle onderwerpen voldoende tot hun recht komen. En hou in uw achterhoofd 5 november mag u verder.

Goed, even kijken als we het hebben over de parkeerplaatsen in de binnenstad dat is beter voor Dordt, de Q-buzz dat was de SP en de VVD kwam met autobereikbaarheid, dan zou ik willen voorstellen dat die drie partijen als eerste mogen en dat de rest daar vervolgens als daar behoefte aan is, en dat is er vast, op kan reflecteren. Laat ik het maar doen in de volgorde zoals die hier staat, kan niemand mij van partijdigheid beschuldigen. Beter voor Dordt mijnheer Wringer u mag van wal steken en uiteraard hoeft u niet alleen uw conceptmotie te nemen, maar mag u ook alvast iets over die andere twee dingen zeggen. En u weet wat ik gezegd heb. Kort. De heer Wringer: Dank voorzitter. Ik zou het kort houden. Ik neem aan dat we allemaal de moties hebben gelezen. We krijgen natuurlijk een parkeerprobleem de komende jaren sinds de Spuihaven garage niet opgetopt wordt, maar gesloopt wordt en opnieuw opgebouwd wordt. En dat gaat een aantal jaren duren. Daarnaast is tuurlijk het college ook nog bezig om steeds meer parkeerplaatsen in de binnenstad weg te halen voor verschillende redenen, fietsparkeerplaatsen of vergroening of een andere reden en daarom roepen wij het college op om daarmee te stoppen op dit moment om de toch de komende jaren de parkeerdruk iets te ontlasten. En datzelfde geldt voor de parkeerplaats op de aardappelmarkt. Dat zijn er ook 18.

We zeggen niet moet afgeschaft worden, maar zet nog even de pauzeknop aan totdat de parkeergarage Spuihaven compleet klaar is en open is voor iedereen. En ga dan weer verder met de binnenstad. Dat was onze motie conceptmotie. De motie van de SP over Q-buzz ja wij gingen er eigenlijk al vanuit dat het college dat doet, dat die al mee wordt genomen bij de herinrichting van straten. En over de politieke vraag van de VVD wacht ik eerst even af tot de VVD gesproken heeft. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Wringer, u heeft het goede voorbeeld gegeven. Mijnheer Gündogdu ik zou misschien kunnen wachten met reageren tot de andere twee die een motie dan wel een politieke vraag… ja beloof ik u dat u daarna de eerste bent. Mijnheer Hartmeijer van de SP. De heer Hartmeijer: Dank voorzitter. Ja de motie van ons over Q-buzz komt eigenlijk voort uit contacten met buschauffeurs die bij ons melden dat er her en der drempels

3

liggen, soms al ouder, soms van recente datum, waar zij tijdens de ritten last van ondervinden. Maar dat dat ook geldt voor hun passagiers en soms hebben zij er lichamelijk ook hinder van. De drempels zijn soms iets hoger dan strikt de norm, te stijl om er op een goede manier overheen te rijden met een bus, maar ook zijn er soms versmallingen aangebracht op wegen waardoor zij vrezen dat ze niet makkelijk tegen verkeer kunnen passeren of een bocht kunnen nemen. Deze zaken zullen ook voor vrachtauto's vaak gelden. Maar de lijnbus rijdt vaste routes dus daar kun je rekening mee houden. En ja de gedachte van de motie is dus om bij dit soort ingrepen die om begrijpelijke redenen natuurlijk worden gedaan om verkeer af te remmen, Q-buzz al vroeg hierbij te betrekken zodat dit soort hinder voorkomen kan worden. En eigenlijk paste dit eigenlijk voorstel meer bij mobiliteitsplan, maar we hadden toen deze informatie nog niet op dit detailniveau. Dan over de motie Beter voor Dordt. Ja die steunen wij niet, want wij vinden de herinrichting aardappelmarkt wel een goede ontwikkeling. Ik zat zelf niet in die bespreking van eerder dit jaar maar netto verdwijnen er maar een handje vol plaatsen. Onze stip op de horizon is nog steeds minder blik op straat in de binnenstad. Dat kun je op slimme manieren doen waardoor meer ruimte is voor beleving en groen.

Ook zaken die mensen naar de stad zullen lokken. We hoeven niet altijd te redeneren vanuit de automobilist of en zijn of haar gemak. Overdag staat de P energiehuis vaak behoorlijk leeg, misschien is het een slimmere keus om die optie meer onder de aandacht te brengen. En dan was er nog een motie van Fractie van Waardhuizen als het goed is. We hebben vanaf het begin al gezegd… De voorzitter: Excuus die komt straks. De heer Hartmeijer: Oké ja. De voorzitter: Eventueel zou u nog in kunnen gaan op de politieke vraag van de VVD. De heer Hartmeijer: Dan wacht ik even tot de collega’s een… De voorzitter: Heel verstandig, dank u wel. En daarbij kom ik gelijk bij ongetwijfeld mijnheer Kuhlmann die dat gaat doen van de Dordtse VVD. De heer Kuhlmann: Dank u voorzitter. Voor wat betreft de bereikbaarheid van onze stad vindt de Dordtse VVD het van belang dat alle verschillende vervoersmiddelen goed aan bod komen, lopen, fietsen, openbaar vervoer over water, maar natuurlijk ook de auto. En daar hebben we natuurlijk afspraken over gemaakt. En eigenlijk zijn wij teleurgesteld in de begroting zoals die nu voorligt omdat we denken dat daar de autobereikbaarheid eigenlijk een onderschoven kindje is. Dat ziet op de maatregelen die we hebben afgesproken in het mobiliteitsplan om de doorstroming te bevorderen, de groene golf op de laan de Verenigde Naties en andere punten.

Dat komt helemaal niet terug in de begroting terwijl allerlei andere vervoersmiddelen wel ruim bedeeld worden. Dat is een disbalans waar we niet tevreden mee zijn. Een ander belangrijk punt en dat werd eerder ook al genoemd, heeft natuurlijk te maken met het aantal parkeerplaatsen. Er is een tekort, zeker sinds het slopen van de varkenmarkt garage. En in de begroting wordt gesproken over een schuifoperatie is natuurlijk niet alleen schuiven, het is vooral uitbreiden. Er moeten honderden parkeerplekken bijkomen en dat komt naar ons oordeel niet goed tot zijn recht zoals de

4

tekst er nu staat. En we zijn ook teleurgesteld in de teksten zoals die daarin zitten rondom het ja afknijpen vanwege eerder had bij de behandeling had de wethouder daar nou ja nog zachte woorden over. Als eerlijk gezegd als ik Beter voor Dordt zou zijn, zou ik me een beetje bekocht voelen met hoe de tekst er nu staat. Een paar weken later zit het er al veel strenger in, zeg tegen de collega's kijk nog even heel goed naar die tekst in de begroting, hierover… De voorzitter: Mijnheer Kuhlmann heel even kort. We hoeven niet de hele mobiliteitsvisie over te doen. De heer Kuhlmann: Nee maar goed in de… Ik heb het over de begroting waar dat in terugkomt. En dan laat ik nog even ook reageren op de motie van Beter voor Dordt. Daar zit wat ons betreft en dat sluit aan bij wat ik net zei herkenbare elementen in. Zoals die nu is zouden we zitten nog wat ook wel wat lastige punten voor ons in. Dat ziet met name op die aardappelmarkt, want ja goed daar hebben we toch echt een besluit genomen en zonde om dat nu opnieuw te doen. Maar voor wat betreft om goed stand op de plaats te houden en geen parkeerplaatsen op straat weghalen mits er een alternatief is gecreëerd. Dat sluit natuurlijk ook aan bij het amendement wat we eerder hebben aangenomen, maar helemaal niet gek zeker met hoe de tekst van de begroting er nu uitziet om daar nog eens stellig op terug te komen.

Dus wellicht kunnen we daar nog in de komende week met elkaar weken met elkaar over spreken. Maar ik zie nu niet maar wellicht met wat aanpassing in perspectieven. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Kuhlmann. Ik had het beloofd en ik hou mijn belofte, mijnheer Gündogdu van Op ons Eiland. De heer Gündogdu: Voorzitter dank u wel. Niet zozeer mijn termijn maar weer even een reactie op mijnheer Wringer en mijnheer Kuhlmann. Als mag? De voorzitter: Is prima. De heer Gündogdu: Voorzitter ik moet ook even mijn moet even van mijn hart dat ik ook de verbazing wil uitspreken, zowel bij de motie van Beter voor Dordt als de vraagstelling van mijnheer Kuhlmann de VVD. Niet eens zo lang geleden, ik meen me te herinneren een maand of anderhalf geleden zes zeven weken geleden hebben wij de mobiliteitsvisie vastgesteld, waarin juist deze onderwerpen zowel parkeren als de bereikbaarheid van de binnenstad met de auto uitvoerig is besproken. De lijn van het college was duidelijk en helder. U had daar de kans juist bij dat onderwerp om deze vraag te stellen dan wel een motie in te dienen en nu zit u hier naar mijn idee voor de bühne te praten over dit onderwerp. Wat wilt u nou anders gedaan hebben dan pak hem beet een week of zes geleden? Wat had u dan verwacht met dit onderwerp? De voorzitter: Mijnheer Kuhlmann van de Dordtse VVD en daarna mijnheer Wringer.

De heer Gündogdu: U heeft mij niet overtuigd met het inbrengen van deze vraagstukken vanavond.

5

De voorzitter: Helder mijnheer Gündogdu dank u. De heer Kuhlmann: Nou, ik denk dat de heer Gündogdu in zekere zin de vinger op de zere plek legt, namelijk dat de vertaling van het mobiliteitsplan naar de begroting naar ons oordeel niet helemaal goed is verlopen. Dus als u zegt van ja u had eerder uw vinger moeten opsteken dan ben ik op dat onderdeel ben ik het niet eens met de heer Gündogdu omdat er ja als je spaghetti besteld in het restaurant en je krijgt pizza, ja dan had je kunnen zeggen je bestelling eerder was niet goed maar is het moment dat je die pizza krijgt en dat ligt er nu, het moment om daar wat aan te zeggen dus vandaar dat we dat nu doen. De voorzitter: Tenzij u de pizza natuurlijk veel lekkerder vindt. Mijnheer Wringer u mag. De heer Wringer: Dank voorzitter. Ja op een gegeven moment als je de mobiliteitsvisie leest dan krijg je ook heel veel informatie en dit viel ons gewoon nu op in de begroting. Volgens mij hebben we ook niet formeel een bericht gekregen van de … garage. Ik kwam er op toen omdat er een artikel stond in het algemeen dagblad vandaar dat ik daarop gereageerd heb zodoende. Maar of het nou toen de motie heb ingediend of vandaag dat of over twee weken dat moet toch niet uitmaken voor Op ons Eiland? De voorzitter: Dank u wel voor de reactie. Ik zie dat mijnheer Van der Meer van GroenLinks ook nog iets te zeggen heeft.

De heer Van der Meer: Nou ik kan het gewoon… De voorzitter: U wil gewoon uw woordvoering doen? Prima maar misschien dat mijnheer Gündogdu dat eerst nog wil doen en dan mag u daarna en daarna mijnheer Oostenrijk van CDA. Is dat goed? Prima. Mijnheer Gündogdu uw korte woordvoering nog even. De heer Gündogdu: Voorzitter ik beperk me even tot de reactie op tweetal moties en de vraag van de VVD. Ik heb zojuist best kritisch zowel naar de VVD als naar de Beter voor Dordt gereageerd en dat is vanuit echt een oprechte houding, maar wil niet zeggen dat we ons niet zorgen maken op datgene wat wordt bedoeld of wat wordt meegegeven.

Want dat hebben we namelijk een aantal weken geleden ook al bij de behandeling van de mobiliteitsvisie aangegeven dat we eigenlijk met stoom en heet kokend water, klopt dat, dat we te snel beslissingen nemen voor de binnenstad en de toekomst van onze binnenstad met als gevolg dat straks voor een groot deel de binnenstad van Dordrecht niet bereikbaar zal zijn met de auto. En daar maken we ons oprecht heel veel zorgen over. Maar ja dat hebben we al aangegeven en ben benieuwd zeg maar wat het college gaat reageren op deze moties. En daarnaast de motie van de SP-voorzitter. Het is heel sympathiek en mijnheer Hartmeijer gaf ook al aan het komt van de buschauffeurs zelf. Dat moeten we natuurlijk goed nou ja tot ons nemen want kan natuurlijk niet zo zijn dat die mensen met hun ziel en zaligheid zo snel mogelijk al die passagiers op de juiste bestemming willen brengen en dan vervolgens zelf bij wijze van spreken hinder ervaren.

6

Voorzitter de vraag van de VVD. Ja ik ben benieuwd wat het maakt dat we nou ja of het college nu tot een ander idee of standpunt is gekomen dan een week of zes geleden rondom nou ja de voorzieningen en ja. De voorzitter: Dat gaat u straks van de wethouder horen denk ik, maar die is nog niet aan de beurt. Mijnheer Van der Meer GroenLinks. De heer Van der Meer: Dank u wel voorzitter. We hebben inderdaad tijdje terug het mobiliteitsplan vastgesteld met onze hartelijke instemming. De daarin uitgetekende mobiliteitsvisie is hard nodig. Daar hoort ook bij het verminderen van het autoverkeer, zeker in de binnenstad. En dat betekent uiteraard dat er parkeerruimte moet blijven voor bewoners die echt een auto nodig hebben en waarvoor deelvervoer geen werkbare optie is. En natuurlijk moet er moeten daarvoor voldoende parkeerplaatsen zijn, maar die zijn er ook. De inzet om meer vergroening in de binnenstad te krijgen voor leefbaarheid, gezondheid, veiligheid, is hard nodig. Dus inderdaad we vinden aan de ene kant dat de mobiliteitsvisie prima vertaald is in de begroting en de motie van Beter voor Dordt daar hebben we grote vraagtekens bij. Goed openbaar vervoer hoort natuurlijk ook bij die mobiliteitstransitie en het voorstel van de SP zou daar een beetje bij kunnen helpen. Dus daar staan wij op zich positief tegenover.

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Meer, ook voor uw beknoptheid. Mijnheer Oostenrijk van het CDA. De heer Oostenrijk: Dank u voorzitter. Maar eerst maar even richtend op de motie van de SP en dan ben ik nieuwsgierig wat het college daar voor reactie op heeft. Want ik veronderstel in mijn argeloosheid dat er een intensief contact is of wordt als het gaat om het contact tussen Q-buzz en de gemeente, ook in zaken van of die bussen een beetje fatsoenlijk kunnen rijden. Dus ik laat wat dat betreft even de reactie van het college op me afkomen. De motie van Beter voor Dordt en ook eigenlijk de vraagstelling van de VVD, ik ga niet in ik ga de discussie over het mobiliteitsplan niet aan in deze vergadering. Want daar hebben we al lang en breed over gesproken, dat ga ik niet overdoen. Dus ik beperk me even tot wat er dan letterlijk gevraagd wordt met dan ook maar meteen even terug, dat geldt voor de motie van Beter voor Dordt, wat verandert er in 2025 als het gaat om het al of niet voornemen van het opheffen van bestaande parkeerplaatsen? Want we hebben het over de begroting 2025 als ik even heel sec op die begroting baseer moeten we vanuit de taakstelling de financiële kaders bang zijn dat er in 2025 bestaande parkeerplaatsen gaan gesloopt worden. Dat is één vraag en in feite geldt die vraag ook richting de VVD.

Is er in het jaar 2025 angst voor de VVD dat de zaken anders worden dan in 2024? De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Wringer en daarna mijnheer Noldus mijnheer sorry mijnheer Kuhlmann, maar mijnheer Wringer was twee seconden eerder. De heer Wringer: Dank u voorzitter. Het college heeft tuurlijk ook het plan om 500 parkeerplaatsen in de binnenstad weg te halen. Elke parkeerplaats die volgend jaar al weggehaald wordt, is ook in 2026 2027 wanneer de parkeergarage Spuithaven sluit, ook al niet meer beschikbaar. Dus als we nu even stoppen even een pauze ik zeg niet dat we

7

al die plannen die we hebben niet moeten doen, maar even een pauze knop. Laten we even wachten tot de nieuwe parkeergarage klaar is en dan weer verder gaan. De voorzitter: Mijnheer Oostenrijk een korte reactie en daarna gaan we naar mijnheer Kuhlmann. De heer Oostenrijk: Ik heb net gezegd ik ga de discussie rondom het mobiliteitsplan niet overdoen. Dus anders dan krijgen we weer die hele brede discussie van wanneer wat wordt er gesloopt, wanneer wordt er weer toegevoegd, die discussie laat ik even. De voorzitter: Verstandig denk ik dat u dat niet wil nu. Mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Voorzitter ik hoorde de heer Oostenrijk vragen van ja waarom we dat punt maken. Nou ja een aantal redenen een hele belangrijke is natuurlijk dat we met elkaar hebben afgesproken dat er voor alle vormen van vervoer, ook voor de auto, wordt gewerkt. Zo hebben we dat vastgelegd in het in ons mobiliteitsplan. En we hebben bij de behandeling van het mobiliteitsplan ook gehad over van ja goed het afknijpen van bepaalde routes. Nou daar heeft de wethouder op dat moment toen nog hele geruststellende woorden over gesproken, ook richting Beter voor Dordt en vandaar dat wij nu want de heer Oostenrijk voorzitter vroeg natuurlijk nou ja hoe zit dat dan, hoe verhoudt zich dat tot de begroting 2025? Daar staat opeens iets heel anders.

Daar wordt gesproken over her routering dus auto's langer laten rijden zodat je met lopen en met de fiets, ja goed zo hebben we dat helemaal niet afgesproken. Dus vandaar dat we daar ja wel een punt van maken. De voorzitter: Duidelijk. Mijnheer Oostenrijk u wilt daar kort op reageren? De heer Oostenrijk: Ja korte reactie voorzitter. Ik hoor het de heer Kuhlmann zeggen en dat is niks nieuws want dat verhaal ken ik al geruime tijd zou bijna zeggen al jaren. Maar het gaat in dit geval niet om de langetermijnvisie in de begroting 2025. En ik verwijs ook nog even op de talloze gestelde vragen, ook door onze fractie die het college nog moet beantwoorden ook inzake deze vraagstelling die verwoord is in een aantal teksten in de begroting 2025. En ik ga eerst de beantwoording van het college in casu de heer Van der Linden afwachten wat hij te beantwoorden heeft over die vragen. Ik ga niet in dit geval niet voor de troepen uitlopen. De voorzitter: En ook niet voor de muziek denk ik. Dank u wel mijnheer Oostenrijk. Mijnheer Laban wilt u een woordvoering? ChristenUnie-SGP. De heer Laban: Ik wil wel iets zeggen hoor, maar over de moties… De voorzitter: Het hoeft niet hoor. De heer Laban: Nee, dat begrijp ik dat begrijp ik maar u daagt me nu al uit en mijnheer Van der Linden wil wel lachen vanavond dus ik denk nou ja. Die moties ik denk dat daar al voldoende over gezegd is.

Parkeerplaatsen in de binnenstad, hoe heet het de autobereikbaarheid, ik ben het in die zin wel enigszins eens met mijnheer Oostenrijk dat

8

het lijkt alsof we de het mobiliteitsplan discussie opnieuw gaan doen. Alhoewel daar volgens de heer Kuhlmann nieuwe elementen in zitten denk ik dat ik eerst even afwacht wat de wethouder hierover in de beantwoording zegt. En over de motie de conceptmotie van Q-buzz ja daarvan lijkt het mij dat dat overleg hè net als wat mijnheer Van der Meer al aangaf eigenlijk toch gewoon plaatsvindt met de gemeente. Dus ik ben ook benieuwd hiervan naar het antwoord. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Laban. De Partij voor de Dieren willen die een woordvoering? Mevrouw Van Herwijnen. Mevrouw Van Herwijnen: Jazeker dank u wel. Allereerst de conceptmotie van Beter voor Dordt. Nou ja daar zijn wij tegen. Eigenlijk een beetje hetzelfde als wat de SP al had verwoord, we zijn voor minder blik op straat en er wordt alleen maar gekeken naar wat de eventuele positieve effecten zijn van het de auto in de binnenstad terwijl kijk ook naar de negatieve effecten van de auto's in de binnenstad. En ik denk dat ondernemers daar werd ook wel erg de nadruk op gelegd hè wat dat betekent voor de ondernemers.

Ik denk dat de ondernemers gebaat zijn bij gewoon goeie bereikbereid van de binnenstad en of dat dan met de auto is of met een ander vervoersmiddel, de ondernemer maakt uiteindelijk niet uit hoe zijn klant de binnenstad bereikt als die het maar op een goeie manier bereikt en als die klant maar komt. Dus dat er zo gefocust wordt op die auto daar zie ik geen reden toe. Maar wel dan kom ik wel eventjes op de vraag van de VVD, zijn er passende voorzieningen? Ik denk wel dat er meer aandacht moet worden gegeven aan de hubs, dus het energieplein, Weeskinderendijk en dat er ook goeie voorzieningen zijn om van die hubs naar het centrum toe te komen en niet dat bijvoorbeeld de winkel sluit om 17:00 uur en om 17.30 uur gaat de laatste bus naar die hubs toe. Dus ik vind die voorzieningen moeten goed zijn om ervoor te zorgen dat mensen in die gebieden de auto neerzetten en niet per se met de auto midden in het centrum hoeven te staan, want dan gaan we echt terug in de tijd naar dat je zeg maar zoals we het vroeger zeiden in de V&D moet gaan staan. Dus dat eventjes met betrekking tot parkeren en dan hadden we nog even de motie van de SP. Ja daar zijn we voor. Al zouden we wel zeggen van doe concessiehouder in plaats van Q-buzz want het is natuurlijk nu Q-buzz, maar wie weet wat erna komt? Dus ik zou dat inderdaad daar nog eventjes naar wijzigen.

De voorzitter: Mevrouw Van Herwijnen heeft een vooruitziende blik dank u wel. Mijnheer In ’t Veld de Verenigde Senioren Partij, willen die ook nog iets te bedden brengen? De heer In ’t Veld: Dat doen we en we kunnen het kort doen hoor. Te beginnen met de makkelijkste, de kortste, dat is Q-buzz. Nou ja wij waren ook in de veronderstelling van ja het lijkt me toch logisch maar dat Q-buzz betrokken wordt bij een herinrichting. Dus vandaar zien we graag de reactie van de wethouders. Of dat inderdaad gebeurt en eigenlijk zo nee waarom dan niet. Met betrekking zeg maar tot de vraag van de VVD, ook wij vinden zeg maar dat er te weinig aandacht is voor de bereikbaarheid per auto. Gelet op de groeiambitie komen, en dat is dan misschien in 2025 niet al te veel, maar er komen steeds meer auto's en hoe je went of keert en of je het leuk vindt of niet, ga maar vanuit zeg maar dat er meer auto’s komen. En dat betekent ook zeg maar dat de bereikbaarheid ook op niveau moet zijn. Dus zorg voor een goede bereikbaarheid en dat geldt in feite ook voor de parkeervoorzieningen. Dus dat is dan ook zeg maar de motie

9

van Beter voor Dordt. Daar voelen wij op zich ook wel voor meer vanuit de gedachte van ja voordat je nu van alles en nog wat sloopt en weghaalt of dat van plan bent, zorg dat er zeg maar voldoende parkeerplaatsen zijn voordat je gaat slopen. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van der Meer heeft een vraag voor u. De heer Van der Meer: Vraag aan de heer In ’t Veld. Is het op het moment dat je zegt van ja er komen nou een keer meer auto's en daar moeten we dus ook kennelijk in uw visie of in zijn visie de binnenstad op aanpassen, betekent dat niet dat voor andere verkeersdeelnemers in de binnenstad het minder aantrekkelijk wordt en problematischer wordt en onveiliger wordt? En neemt hij dat voor lief? De voorzitter: Mijnheer In ’t Veld heeft u daarover nagedacht? De heer In ’t Veld: Jazeker. Dank voor… Natuurlijk zeg maar betekent dat niet dat zeg maar de fietsers of voetgangers dat die vogelvrij verklaard moeten worden en dat de auto's overal voorrang moeten krijgen, dat is nonsens en dat bedoelen wij ook absoluut niet. Maar het neemt niet weg zeg maar dat je toch moet kijken hoe je wat dat betreft zeg maar alle vormen van vervoer ja zo goed mogelijk invult. Dus niet alleen voor de auto's, maar ook voor voetgangers en fietsers, iets minder voor de fatbikes overigens maar. De voorzitter: Dank u wel. Een hele korte, want mevrouw Van Herwijnen wil ook nog die mag dan daarna.

De heer Van der Meer: Maar ja de vraag is dan of de heer In ’t Veld zich voldoende realiseert dat je de ruimte die beperkt beschikbaar is maar één keer kunt uitgeven in de stad. Dat je dus moet kiezen als je meer parkeerplaatsen wilt houden, betekent dat minder groen. Als je meer parkeerplaatsen wil houden betekent dat minder ruimte of als je meer auto's wil toelaten betekent het minder ruimte voor voetgangers en fietsers. De voorzitter: Ja mijnheer In ’t Veld wat vindt u daarvan? De heer In ’t Veld: Dat hangt ook vanaf zeg maar op welke manier zeg maar die parkeerplaatsen invult. Ik bedoel ik heb ook dingen gelegen zeg maar over ondergronds dus nieuwe vormen dus ja wees vooral creatief in de manier waarop je daarmee omgaat, zodat je ook zeg maar de ruimte kunt blijven bieden of meer zelfs kunt bieden aan voetgangers en wandelaars. De voorzitter: Dank u wel mijnheer In ’t Veld. Mevrouw Van Herwijnen Partij voor de Dieren had ook nog een vraagje. Mevrouw Van Herwijnen: Ja ik hoopte eigenlijk dat die met de vraag van GroenLinks nog zou worden beantwoord, maar de heer In ’t Veld die gaf aan dat er een toename aan autoverkeer komt. Maar is de heer In ‘t Veld dan ook van mening dat die toename ook gefaciliteerd moet worden in de binnenstad?

10

De voorzitter: Mijnheer In ’t Veld. De heer In ’t Veld: Ja daarom willen we dat de goede bereikbaarheid realiseren dus inderdaad faciliteren. De voorzitter: Nou misschien krijgt u een beetje hulp van mijnheer Kuhlmann want die wil ook nog iets aanvullen. De heer Kuhlmann: Ja ik ben benieuwd de heer In ‘t Veld heeft natuurlijk ook zojuist geluisterd en deelgenomen aan de wisseling tussen hem en de heer Van der Meer en ik ben heel benieuwd of de heer In ‘t Veld eigenlijk ook schrikt van de wijze waarop de heer Van der Meer verschillende vervoersvormen tegen elkaar op zet alsof de ene belangrijker is dan de ander? En ik ben benieuwd of de heer In ‘t Veld ook eigenlijk schrikt van dit soort polarisatie van autorijders ten opzichte van voetgangers en fietsers? Allemaal mensen die welkom zijn in de binnenstad. De voorzitter: Ik denk dat hij duidelijk is. Mijnheer In ’t Veld bent u geschrokken? Kort antwoord graag. De heer In ’t Veld: Geschrokken is te veel gezegd, maar ik heb wel aangegeven van we moeten zorgen zeg maar dat voor iedere vorm van vervoer het zo goed mogelijk in gaan vullen. En ik denk dat als de heer Van der Meer daar goed over nadenkt dat hij dat ook wel vindt hoor. De voorzitter: Duidelijk. Ik zei nog twee partijen…

De heer Van der Meer: Het gaat inderdaad om een afweging en niet om een iets belangrijker vindt, maar meer auto's betekent gewoon minder ruimte voor anderen. Dus dat is een afweging en dat is een keuze die je kunt maken. Wij maken een iets andere keuze. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Meer daarmee is uw tegoedbon voor mijn beurt praten nu vergeven. Mijnheer Ayverdi partij DENK Dordrecht. De heer Ayverdi: Bedankt voorzitter. Ook wij delen dezelfde zorg als die van de heer … in het begin van de commissievergaderingen. Wat betreft conceptmotie van BVD in eerdere commissievergaderingen hadden wij ook eenzelfde lijn met BVD dus daarom dat wij met sympathie deze motie aanvaarden. En ga het heel kort houden om meer om voor te zorgen dat we sneller kunnen afronden. De motie van SP vinden wij ook een sympathieke motie. Wel ben ik benieuwd of een communicatie tussen gemeenten en chauffeurs wel bestaat. Zo niet waarom niet? Dat wil ik graag horen van de wethouder. Maar zo niet dan vind ik het een sympathieke motie die wij ook steunen. Tenslotte met de betrekking tot de vraag van de Dordtse VVD. Ja ook ik wil hier even gaan wachten op de reacties van de wethouder en de beurt van de VVD zelf. Dat was het. Bedankt voorzitter.

11

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Ayverdi. Dan hebben we nog mijnheer Stam van de fractie van Waardhuizen. De heer Stam: Dank u wel voorzitter. Ja even kijken naar de moties van Beter voor Dordt en de woorden die meneer Kuhlmann heeft uitgesproken delen wij die zorg. En natuurlijk moeten we hier het mobiliteitsplan de discussie niet opnieuw gaan voeren, maar aan de andere kant staat onze Dordtse politiek bol van de herhalingen daar kan zelfs studio sport niet tegenop, dus wat dat betreft zal die discussie nog wel enige malen terugkomen. Ik ben vooral benieuwd ook naar de reactie van de wethouder over Q-buzz neemt ze mee aan de voorkant. Waar onze zorg zit is dat ze eindelijk eens een keer op tijd gaan rijden en de mensen ophalen die ze op moeten halen. Dus daar hechten wij veel meer belang aan. Ik werd wel even uitgedaagd door de heer Van der Meer met de opmerking over vervoer in de binnenstad en ben ik wel benieuwd of mijnheer Van der Meer meegaat met zijn collega in Haarlem en dat hij wel handkarren wil toelaten. De voorzitter: Kijk wordt het toch nog leuk. Mijnheer Van der Meer wat is uw antwoord? Handkarren gaan we die toelaten? De heer Van der Meer: Daar heb ik eerlijk gezegd nog niet echt over nagedacht, ga ik over nadenken. De voorzitter: Eerlijkheid in de politiek dat je dat nog mee mag maken. Geweldig. Dank u wel. We hebben het rondje gehad.

Wethouder Van der Linden ik ga u vragen op uw bekende, korte en bondige wijze te reageren. Dat lukt wel binnen 5 minuten verwacht ik. De heer Van der Linden: 5 minuten? Dank u zeker. Ja bedankt, dank voor alle inbreng. Ik ga me even beperken denk ik tot de moties en de politieke vraag die gesteld is. Inderdaad. Neem Q-buzz mee aan de voorkant. Dat doen we inderdaad altijd. Maar ik denk dat er een voorbeeld is geweest waar het niet helemaal geslaagd is geweest. Misschien bij admiraalsplein. Daar hebben we het over gehad Q-buzz en ik of Q-buzz en ik, Q-buzz en de gemeente. En we hebben afgesproken om elkaar daar goed in mee te nemen. Dat bijvoorbeeld lijn 10 op enig moment ook anders gaat rijden, is ook vanwege dit thema. Hebben natuurlijk ontzettend drukke binnenstad en panden bakken drempeltjes enzovoorts. En aangegeven is van ja op deze manier kunnen we de dienstregeling als we dat op een rustig tempo willen doen met al die obstakels niet garanderen. Dus hebben daar oog voor en we hebben ook het goeie gesprek erover gehad. Dus wat dat betreft lijkt me de motie niet nodig of in ieder geval niet meer nodig. Dus ik kan toezeggen of u kan hem ook noteren als toezegging dat we dit gewoon gaan doen. De voorzitter: Toezegging wordt in ieder geval genoteerd.

De heer Van der Linden: Dan de motie over de parkeerdruk in de binnenstad, in bredere zin natuurlijk de bereikbaarheid in de binnenstad. Ja u heeft vorig jaar een besluit genomen namelijk een geamendeerd besluit dat we dit op deze manier ook aan het doen zijn. We hebben besluitvorming gehad over aardappelmarkt 18 plekken, dat besluit konden we nemen omdat wij het amendement wat vorig jaar is vastgesteld door de raad heel bloedserieus nemen. Wij hebben in beeld gehouden hoe het ging met die 500 plekken, we weten dat die 500 plekken die tweede vergunningen die ga je niet zomaar

12

even met een vinger knipje weghalen. Dat doe je heel gefaseerd. Daar probeer je natuurlijk een beetje op te stimuleren. En de aardappelmarkt kon dat want er waren inmiddels meer dan 20 plekken ingeleverd of verdwenen. Nou dan kon het. Als nu vandaag om hoe laat is het nu 20:06 uur iemand zegt: we hebben een voorstel kunnen we nog een keer heet het project aardappelmarkt doen weer 18 plekken weghalen? Dan zou ik zeggen nee er ligt een raadsbesluit dat zegt we moeten het samen op laten gaan met het aanbod en op dit moment denk ik dat het grootste deel van de binnenstad daar geen ruimte voor is. Die afweging maken we en die beoordeling maken we ook langs deze lijn. Dus wat dat betreft is de motie niet nodig, maar kan hem ook moeilijk uitvoeren want die heeft een raadsbesluit genomen dat hier al over gaat. Daar hoort natuurlijk wel wat bij, want we kijken niet als een soort statisch we beschouwen de binnenstad niet als een soort statisch ding onder een stolp. Deze week of begin volgende week krijgt u een raads- informatiebrief waarin we de schuifoperatie van het parkeren voorbereiden. Op dit moment zijn er 1800 nog wat betaald parkeergarageplekken in de stad, die worden voor het grootste deel zeer beperkt gebruikt ’s nachts staan er honderden plekken leeg in de stad.

Over een jaar of zeven of acht is het de bedoeling dat we 3300 plekken beschikbaar hebben die dan ook niet leegstaan, maar die altijd continu worden gebruikt of zoveel als mogelijk. Overdag door andere groepen dan 's nachts. En dat kunnen we doen door een aantal maatregelen te nemen. De schuifoperatie gaat nu eerst over het goed organiseren van de verbouwingen die we hebben en de nieuwe parkeergarages die we gaan bouwen. Dat moet je natuurlijk niet allemaal tegelijk doen dat kan niet. Maar die raadsinformatiebrief met een soort schuiftabel komt naar u toe. En die zorgt ervoor dat we over een jaar of acht veel meer plekken beschikbaar hebben waarbij het natuurlijk ook de bedoeling is dat we steeds meer straat parkeren verschuiven naar het garage parkeren waarmee we ook de binnenstad autoluwer maken en dan kan dat ook. Tot zover even aan de hand van de motie. Is er nog een opmerking van de heer Kuhlmann die mij wel triggerde. Want u zei zoiets van ja er wordt nu opeens voorgesteld om allerlei straten ter her routeren enzovoorts. Nou er staat op pagina 74 uit mijn hoofd, ja 74 van de begroting een zin onder het kopje nou ja eigenlijk een zinnetje over het mobiliteitsplan waarin wordt gesproken over het nabijheidsprincipe, stom principe, her routering autoverkeer, ten faveure van lopen fietsen, deelvervoer enzovoorts.

Daar hebben we het, en dat gaan we niet over doen, een paar weken geleden uitgebreid over gehad. En we hebben gezegd dat maken wij dat stoppen we in de instrumentenkist en daar gaan we mee aan de slag op het moment dat we die wijkplannen maken. Het kan natuurlijk ook best zijn dat we een keer een separaat voorstel uw kant opsturen ergens de komende jaren, omdat we ergens aan het verbouwen zijn en denken oh dit is goed. Maar daar hebben we gewoon een goeie afspraak over gemaakt. Dus ik snap allemaal ik snap elke zorg die wordt uitsproken over de bereikbaarheid van de binnenstad want die zorg heb ik ook. Maar daar zijn we juist op een hele gestructureerde manier mee bezig om te zorgen dat we op alle manieren die er zijn over een jaar of 15 16 bereikbaar zijn. En we weten één ding zeker over 16 jaar rijden er veel meer auto's in die stad en dat kan niet het kan echt niet als we dan niet heel erg veel doen om die stroom auto's zoveel mogelijk niet alleen te organiseren, maar ook op een goeie manier af te buigen daar waar het ook op een andere manier kan. Tot zover. Dank u wel voorzitter. Binnen de 5 minuten.

13

De voorzitter: U heeft het geweldig gedaan wethouder, dank u wel. We gaan geen tweede termijn doen. Ik zie een paar vingers omhoog gaan. Een korte vraag aan de wethouder daar hebben we nog een minuutje voor, maar niet reageren op wat hij allemaal gezegd heeft en waar u het misschien niet mee eens bent. Mijnheer Hartmeijer van de SP. De heer Hartmeijer: Dan ga ik het toch proberen. Ja ik heb er even op zitten kauwen maar het niet alleen admiraalsplein natuurlijk, maar het zijn ook drempels die recent zijn aangebracht. Nou chauffeurs zeggen joh die is eigenlijk net te hoog voor mijn bus ik rijd daar niet goed overheen. Dan hoor ik nou er is wel inderdaad contact met Q-buzz hier over dat soort zaken. Maar ergens lijkt er dus ruis op de lijn en ik zou dan toch willen weten van ja hoe ontstaat dan zoiets? Want ik zeg niet dat de gemeente hier fout is, maar ergens gaat het dan misschien toch iets mis in de communicatie. De voorzitter: Wethouder, kunt u die ruis heel kort verklaren? De heer Van der Linden: Er zijn een aantal voorbeeldjes denk ik. Kijk wat je met drempels wel probeert, is om de snelheid eruit te halen. En het is natuurlijk wel zo dat sommige drempels hebben we wel is aangepast omdat ze echt een te flauwe helling hadden waardoor er gewoon nog steeds lekker met 85 overheen geracet werd. Sommige mensen hebben geen andere hobby’s kan ik u melden.

Het is heel triest voor deze mensen maar het is echt een feit typisch ja dan gaan we de helling ietsje steviger maken. En ik kan me voorstellen dat zeker met wat zwaardere busjes dan weer problemen geeft. Ja we proberen echt die afstemming goed te doen. We hebben ook een handboek kwaliteit van de omgeving enzovoort dus we houden ons wel aan regels daaromtrent. Bij in- en uitritten proberen we wel eens ietsje steviger te maken, omdat er dan ook kruisend verkeer is. Maar ik neem uw zorg mee. De voorzitter: Mijnheer Wringer had nog een korte vraag en dan wil ik echt naar het volgende onderwerp, want ja ik wil echt binnen drie kwartier gewoon dit afgerond hebben dan heb ik 10 minuten meer dan ik van plan was. Dus ik ben heel soepel geweest. Het heeft… Nee daarom mag het drie kwartier zijn. Mijnheer Wringer heel kort. De heer Wringer: Ja, ik zou het heel kort houden. Wij maken ons zorgen de wethouder zegt dat opnieuw 18 plaatsen verdwijnen uit de binnenstad kan niet. Maar kon wel, maar het sluiten van parkeergarage met 500 plekken kan blijkbaar wel dus dat kunnen we niet draaien maken ons grote zorgen daarover. De voorzitter: Wethouder. De heer Van der Linden: Ja dat is natuurlijk een beetje spelen met de tijd. Die garage is al een aantal maanden geleden aangekondigd in mei heeft dat in een artikel 40 beantwoording gestaan.

En juist omdat we dat zo serieus nemen hebben we die hele schuifoperatie opgetuigd. Op moment dat de spuihavengarage zal worden gesloopt, gaan we zorgen voor alternatieve plekken nabij, onder andere op deze plek want dan hebben we ook het stadskantoor al gesloopt. Dus daar zit een volgordelijkheid in. We gaan niet zeggen weet je wat deze week gaan we even een garage neerhalen en we kijken wel hoe die 500 plekken worden herverdeeld. We zorgen voor goede

14

alternatieven. Dat is de essentie van de schuifoperatie. Tijdens het verbouwen van een groot deel van onze gebouwde parkeervoorzieningen, gaan wij zorgen voor voldoende capaciteit op allerlei plekken in de stad die daarna weer op andere manieren worden benut. De voorzitter: Dank u wel wethouder. Mijnheer Kuhlmann ik kijk niet op een minuut. U krijgt 30 seconden voor uw vraag en de wethouder 30 seconden voor het antwoord. Akkoord? De heer Kuhlmann: Nou we zitten nog niet op de helft van de tijd voorzitter. De voorzitter: Maar er zijn vier punten straks. De heer Kuhlmann: Voor wat betreft want de wethouder heeft me even in verwarring gebracht. Bij de behandeling van mobiliteitsplan had hij het over zo'n knip als een instrument in zijn gereedschapskist. In de begroting staat iets heel anders, namelijk niet als een instrument een hamer die in gereedschapskist maar we gaan daarmee aan de slag en er staat gewoon we gaan het autoverkeer her routeren ten faveure van lopen en fietsen. Net horen ik hem weer zeggen van ja het is niet meer dan een instrument wat in de gereedschapskist zit.

Ik ben gerustgesteld als wethouder toezegging kan doen dat het inderdaad die dat instrument in de gereedschapskist is en dat voor wat betreft 2025 hè dat is de begroting waar we het over hebben er niet opeens die hamer wordt beetgepakt en er ernstig mee wordt getimmerd en daar dus allemaal her routeringen ten faveure van ten nadele van auto’s en ten faveure van fietsers en… De voorzitter: Wethouder Van der Linden blijft de hamer in de kist of? De heer Van der Linden: Er zit geen enkel licht tussen de meer dan 100 pagina's mobiliteitsvisie en deze twee regels. We hebben gezegd hoe we de instrumenten gaan toepassen. Ik heb op dit moment geen enkel idee of geen enkel plan klaarliggen om in 25 te zeggen nu gaan we een stukje her routeren omdat er ergens meer gelopen of gefietst moet worden. Het kan heel goed zijn dat we binnen nu en een paar maanden een van die wijkplannen klaar hebben waarin al met al zo'n suggestie wel gedaan wordt, dat komt dan bij u terug. Het kan ook zijn dat we op enig moment een hele andere verbouwing van een stuk straat hebben waarin zoiets ook kan gebeuren, maar dan komt het ook bij u terug. Dus op dit moment ligt er niks klaar om stiekem weg is eventjes dit in een keer te doen. De voorzitter: Dank u wel. Ik hoop dat de heer Kuhlmann een beetje gerustgesteld is. Dank u wel alvast voor de eerste helft.

We zouden concluderend kunnen zeggen dat in ieder geval wat betreft de SP er een toezegging gedaan is en volgens mij moeten we daar wel uitkomen. Wat betreft de motie conceptmotie van Beter voor Dordt, nou ik heb horen zeggen door de wethouder dat die niet nodig is en dat als die er wel zou komen aangenomen wordt niet uitvoerbaar is dat we met door middel van een RIB nog, dit was een raadsbesluit, door middel van een RIB nog op de hoogte gesteld worden verder. En wat betreft de VVD, nou die discussie hebben allemaal kunnen volgen. Er zit geen licht, geen ruimte tussen de mobiliteitsvisie en de begroting volgens wethouder Van der

15

Linden en daar zullen we het voor nu eventjes mee moeten doen. Ik denk dat een paar mensen nog eens een keer er heel goed naar gaan kijken en tot 5 november hebben we daar de tijd voor. Dan wordt het misschien vervolgd. Gaan we zien. De voorzitter: Tweede deel van deze sessie staan op het programma vier punten, waarbij bij de vierde een beetje lastig wordt maar dat hoort u zo. Als eerst een conceptmotie bezuinigingsvoorstel inwoner 101 fractie van Waardhuizen. Ik ga zo meteen mijnheer Stam als eerst het woord geven. Als tweede is de inzet op betaalbaar wonen voldoende, GroenLinks komt daar mee. Dat zal de heer Van der Meer denk ik met verve naar voren brengen. Maar wel kort. Als derde is de gemeenteraad bereid om een opdracht mee te geven aan het college om gezien de huidige hoge aanschafkosten van een woning om een onderzoek te laten doen naar de gronduitgifte via erfpacht, Op ons Eiland komt daar mee. En als laatste staat er ook nog is er voortgang bij jongerenhuisvesting aan de Troelstraweg. Wordt er voldoende samengewerkt met Trivire? Ingebracht door de Partij van de Arbeid. Alleen ik zie hier niemand van de Partij van de Arbeid, maar misschien wil iemand anders het voor de Partij van de Arbeid opnemen. Dat gaan we wel zien. Ik ga in ieder geval beginnen. Ik zie daar mijnheer Noldus al knikken die wil dat wel doen. Is hem wel toevertrouwd.

Ik ga beginnen met mijnheer Stam en mijnheer Stam u hebt net ook goed opgelet u weet dat u behalve uw eigen verhaaltje gelijk ook door mag gaan met alvast een soort standpunt inname ten opzichte van de andere punten. Steekt u van wal. De heer Stam: Dank u wel voorzitter. Nou die andere punten zijn eigenlijk een mooie opbouw naar de motivatie van onze motie. Ik heb de motivatie eigenlijk al onder de motie zelf gezet, maar ik zou hem heel kort toch samenvatten. Partijen hebben al meerdere malen in de gemeenteraad waaronder coalitiepartijen aangegeven dat er in Dordrecht te veel sociale woningen zijn gesloopt en er staat tegenover dat er nog te weinig wordt teruggebouwd. De laatste raadsvergadering is een motie verworpen die vroeg om extra middelen voor extra sociale woningbouw. Dan lijkt het logisch dat er nu even niet gesloopt moet worden wat niet gesloopt hoeft te worden. Het verschil met andere plekken in de stad waar gesloopt is, is dat daar plannen waren om nieuwe woningen voor terug te bouwen. In het geval van Weeskinderendijk is de bedoeling dat de huizen plaatsmaken voor een busbaan. Dus in die zin kan misschien Van der Linden misschien gelijk de motie van SP ter uitvoer brengen en doorgeven aan Q-buzz dat dat nu niet meer nodig is.

Gelet op de druk op de woningmarkt is voor de huidige bewoners zo goed als onmogelijk om een betaalbare woning terug te kunnen kopen in onze stad. We creëren dus een aanvullend probleem op deze wijze. De raad, inclusief enkele coalitiepartijen, zetten in op betaalbaarheid van woningen in de huidige markt is zoals het gezegd bijna onmogelijk om betaalbare vergelijkbare woningen te bouwen waar jonge gezinnen een toekomst kunnen opbouwen. Het geluk hierbij is dat dan nog steeds over betaalbare woningen beschikken zeker aan de Weeskinderendijk. Wat dat betreft mogen de coalitiepartijen nu de daad bij het woord voeren, sloop deze betaalbare woningen dan ook niet. Het behouden van de woningen aan Weeskinderen heeft verder invloed op geen invloed op de plannen en ontwikkelingen aan het maasterras. De woningbouwplannen kunnen gewoon worden uitgevoerd met het behoud van de woningen aan de Weeskinderdijk. Neem dan ook het gewenste percentage sociale koopwoningen toe, waarmee aan de vraag en wensen van een merendeel van de raad

16

tegemoet wordt gekomen. En daarbij wordt een betere invulling gegeven aan de verhouding ouden nieuwbouw in onze stad. Financieel niet onbelangrijk leeft het ook een besparing op die in de toekomst niet leiden tot extra kapitaallast op de begroting in een periode dat de broekriem meer dan aangetrokken moet worden. Bij het niet aankopen van de woningen wordt er enerzijds een fors investeringsbedrag gespaard, maar zeer zeker ook de kapitaallasten die in de toekomst niet op de exploitatie zullen gaan drukken. En in de zoektocht naar besparingen is het wat onze fractie betreft meer dan gerechtvaardigd om ook deze opties voor te leggen aan de gemeenteraad. Als laatste argument brengen wij naar voren dat er in de gemeenteraad continu wordt gesproken over de bestaanszekerheid van mensen en de benauwde financiële positie in de huidige omstandigheden. Juist de huidige bewoners hebben op basis van hun inkomen een passende hypotheek gekregen en hun bestaanszekerheid grotendeels vastgelegd. Maar door de plannen van de gemeente hebben zij toch veel onzekerheid geleden in de afgelopen 20 jaar en naar de toekomst toe. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Stam. Ik ga naar mijnheer Van der Meer van GroenLinks. Als u even het knopje wil indrukken mijnheer Stam. De heer Van der Meer: Dank u wel voorzitter.

Wat betreft betaalbaar wonen zijn we denk ik in elk geval met betrekking tot sociale woningbouw goed en conform een politiek akkoord onderweg. Over betaalbare koop maken wij ons wat meer zorgen. Fijn dat er in Amstelwijk geprobeerd wordt om beneden de drie ton te bouwen. We hopen van harte dat dat lukt. We hebben die categorie niet voor niks in de doelgroep verordening opgenomen. En de vraag aan het college is dan ook hoe daar in andere projecten gebruik van zou kunnen worden gemaakt? Ondanks het feit dat dus een aantal dingen wel goed gaan, moeten we toch constateren dat het voor mensen met een laag inkomen, starters, jongeren, het nog steeds ongelooflijk moeilijk te moeilijk blijkt vaak om een goede woning te vinden. Hoe gaat het college daarmee om? Bij de huisvestingsverordening is gepleit voor een leegstandsverordening. In de nota grondbeleid wordt melding gemaakt van actief grondbeleid. Hoe gaat het college met deze instrumenten aan het werk? Dat reikt ook aan de politieke vraag van Op ons Eiland over de erfpacht. Is dat een instrument waar we meer mee kunnen doen om de kosten van woningen beperkt te houden? Kan dat meer worden ingezet? Wat de motie van de fractie van Waardhuizen betreft denk ik dat dat gaat over iets waar we eigenlijk als raad allang een beslissing overgenomen hebben.

Die moet je natuurlijk altijd kunnen heroverwegen, maar daar wil ik dan toch eerst graag de reactie van het college op horen. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Meer. Heeft u een korte vraag mijnheer Noldus? De heer Noldus: Korte vraag voorzitter als dat mag aan GroenLinks over het voorstel. Ik ben toch benieuwd want ik zit dan te zoeken wat dan eigenlijk ja wordt een vraag gesteld wat voor wat de richting van GroenLinks dan is om dan meer betaalbare woningen beschikbaar te krijgen. We hebben ook eigenlijk in de begroting gezien hebben daar een technische vraag over gesteld, wat is nou de aanpak om bestaande woningen ook meer beschikbaar te krijgen? Is GroenLinks dan ook aan onze zijde als we bijvoorbeeld iets willen doen om scheef wonen aan te pakken en op die manier nou

17

betaalbare woningen vrij te krijgen voor mensen die daadwerkelijk in de inkomensgroepen en de groepen vallen waarvoor die woningen eigenlijk bedoeld zijn? De voorzitter: Een concrete vraag. Wil GroenLinks… De heer Van der Meer: Dat is een aanvulling op de instrumenten die ik noemde zoals erfpacht, grondpolitiek en bouwen beneden drie ton. Het kan een aanvulling daarop zijn, dus laten we daar ook de reactie van het college op vragen. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Meer voor de reactie. Mijnheer Gündogdu van Op ons Eiland u mag uw politieke vraag gaan verdedigen. De heer Gündogdu: Ja voorzitter ik dank u wel. Ik ga niet oplezen want u heeft dat net gedaan. Ik wil even wat achtergrondinformatie geven. Voorzitter, volgens mij zijn we het met allen over eens dat wonen enorm schaars aan het worden is, althans woonruimte, en überhaupt enorm duur. En van ons als volksvertegenwoordigers wordt dus ook verwacht dat wij met oplossingen komen die ons Dordtenaren treft. En het is niet voor het eerst maar wij hebben in het recent verleden hebben we de mogelijkheid van erfpacht hebben wij ter sprake gebracht, althans daar is ook een commissie geweest.

Voorzitter, het is misschien niet wat mijnheer Van der Meer ook aangaf niet het allerbeste instrument, maar in het kader van nadenken van hoe kunnen we nou zorgen dat juist die mensen die een huis zoeken betaalbaar en ja dat zij dus ook in aanmerking kunnen komen gezien de financierbaarheid van woningen om een woning te kunnen bezitten. Of het een huurwoning is of een koopwoning, dat is even buiten beschouwing gelaten. Erfpacht gaat met name over koopwoningen. Het laatste beleid van gemeente Dordrecht rondom erfpacht is van de jaren 60. Nadien hebben we niks meer gedaan aan erfpacht. Wil niet zeggen wederom want recent nog in Rotterdam dat er heel wat problemen waren rondom erfpacht, maar erfpacht in een nieuwe constructie of in een nieuw jasje met wat verkorte termijn et cetera ik weet het niet. Maar de oproep hierbij aan deze commissie aan deze raad, laten we met elkaar de koppen bij elkaar steken een aantal politieke vragen of onderzoeksvragen meegegeven aan het college zodat het college gewoon met een hokje objectief onderzoek komt en ons de raad voorhoudt. De voorzitter: Duidelijk u heeft een pleidooi gehouden voor erfpacht 0.2 om dat te onderzoeken. De heer Gündogdu: 2.0. De voorzitter: 2.0 ja sorry ik word oud. Wilt u nog kort reflecteren op de andere twee politieke vragen? Dat mag nu gelijk. De heer Gündogdu: Ja dank u wel voorzitter.

De motie van fractie van Waardhuizen is heel sympathiek. Ik mis even de vernieuwende karakter van deze motie want volgens mij doen we al heel veel in dit kader. Maar misschien dat het college daar eerst op wil reflecteren maar wederom heel sympathiek. En ja de andere motie ja goed.

18

De voorzitter: Mijnheer Gündogdu ik denk dat u de motie van de fractie van Waardhuizen niet helemaal helder heeft. De heer Gündogdu: Niet helemaal helder heeft? De voorzitter: Nee want ik heb niet het idee dat het college nu bezig is met uitvoeren van die motie. De heer Gündogdu: Jawel kijk de oproep van mijnheer Stam is juist zeg maar in de afgelopen jaren als je kijkt naar het hele woonbeleid dat laat ik zo zeggen misschien niet exact in de vorm wat mijnheer Stam aangeeft. Maar wij zijn wel degelijk bezig met hoe we met wonen an sich betaalbaarheid kijk naar Weeskinderdijk daar is recent nou recent een aantal maanden geleden nog een bijna raadsbrede motie aangenomen. Dus ja ik weet niet wat dit gaat brengen vandaar dat ik even verwijs naar… De voorzitter: Dan gaan we dat straks wel horen. Ja dank u wel. Ik zie mijnheer Oostenrijk. U kan gelijk ook uw verhaal houden of was dat ook de bedoeling? De heer Oostenrijk: Nee dat was niet de bedoeling maar ik wil wel wat zeggen. De voorzitter: Dat vind ik fijn ga u gang. De heer Oostenrijk: Ik heb in eerste instantie een vraag aan de heer Stam wat het motief is om per direct de wet voorkeursrecht gemeente te stoppen? En dan verwijs ik naar dat in een vorig politiek leven de heer Stam juist heeft gebruik gemaakt om die wet ter hand te nemen om projecten te realiseren.

Dus het verwondert mij even dat we nu in één keer afscheid gaan nemen van dat middel. Als het gaat om het voorstuk van de motie ja in die constateringen dat die kan ik delen, want die vragen die zijn relevant. In de overwegingen ga ik niet het maasterras debat overnieuw doen dus daar blijf ik even ver van. Ja en dan komt er een heel ingewikkeld verhaal. Het is zo detaillistisch dat je daarmee en eigenlijk is het alleen maar toch een beetje toegespitst op onderdelen van het maasterras dat ik dan toch eerst maar verwijs naar de wethouder of die daar chocola van kan maken. Als het gaat om… De voorzitter: Vindt u het goed als mijnheer Stam even op u reageert, want hij popelt. De heer Stam: Mijnheer Oostenrijk mag zijn vraag afmaken wat mij betreft hoor. De voorzitter: Maar ik weet niet of u verder met uw vraag wilt. Ik dacht dat u aan het volgende wilde beginnen. De heer Oostenrijk: Richting de vraagstelling van Op ons Eiland. De voorzitter: Misschien is het dan toch goed dat mijnheer Stam even eerst reageert dan houden we het wat… De heer Stam: Dank u wel voorzitter. Dan moet mijnheer Oostenrijk mij even op weg helpen want ik weet niet in welk vorig leven waar ik WVG heb toegepast, maar dat zou best kunnen op projecten want ik ben bijna net zo oud als u dus ik vergeet ook wel

19

dingen. Als ik ga kijken… Ja voorzitter als ik dan kijk waarom nu die WVG eraf halen? Ja kijk op moment dat je laat ik het anders zeggen. Wij waren in principe voorstander van WVG omdat je ontwikkeling moet maken. Alleen in de loop der tijd zie je gewoon een aantal veranderingen optreden waardoor je gaat afvragen van die plannen die daar nu gemaakt zijn, zijn die op dat punt nog wel realistisch? Nou wij zijn van mening van niet. Wij vinden dat we die woningen moeten laten staan door allerlei oorzaken. Hier in zaal 1 wordt nu een discussie gevoerd over flexplekken, dus die zijn niet beschikbaar voor reguliere woningbouw voor onze woningzoekenden. Dat zijn allemaal zaken die wij bij elkaar opgeteld en hebben we gezegd van nou dan moeten toch eens kijken of we die bestaande woningen niet kunnen behouden. Wat moet je dan doen om te voorkomen dat die woningen binnen nu en 14 dagen worden opgekocht? Ja dan moet je gelijk vragen van kunnen we niet beter… De voorzitter: Duidelijk. Mijnheer Oostenrijk. De heer Oostenrijk: Ja ik toch nog even reagerend op een eerder VNG-toepassing. WVGtoepassing sorry. Ik herinner de heer Stam dan toch maar aan het perceel Karel Doormanweg 4. Daar heb ik ook in een vorig politiek leven de diverse vraag over gesteld van hoe dat dan gaat. Dus in die zin en dat was ook zo'n project wat opgestart kon worden.

Daar zou binnen de kortste tijd een project van de grond komen. De voorzitter: U heeft uw punt gemaakt denk ik. Wilt u nog iets op reageren mijnheer Stam of niet? De heer Stam: Ja ik ga morgen naar de dokter. De voorzitter: Mijnheer Stam gaat morgen naar de dokter daar nemen we… u mag verder gaan en uw pijlen op de heer Gündogdu richten. De heer Oostenrijk: Dat erfpacht fenomeen het klinkt natuurlijk zo voor de hand liggend maar dat is het dus niet. We hebben in een grijs verleden en de heer Struijk heeft die tijd waarschijnlijk ook nog net meegemaakt. De voorzitter: Dat grijs klopt in ieder geval. De heer Oostenrijk: We hebben nog de tijd meegemaakt van de premie A-koopwoningen. Daar konden starters een premie ontvangen, zodat ze dus wat makkelijker een woning konden kopen. Ik denk dat het juist landelijk beleid zou moeten zijn. En dan kijk ik ook natuurlijk de heer Noldus dat juist een partij als de VVD zou dat weer keurig in het coalitieakkoord landelijk van stal kunnen halen. Dus wat dat betreft een aansporing aan de heer Noldus. De voorzitter: Maar mijnheer Oostenrijk, we gaan het over erfpacht hebben en niet over premiekoopwoningen. De heer Oostenrijk: Nee maar ik heb het juist het alternatief van de erfpacht. Je moet dat je kan dat veel beter sturen door direct, en dat is een veel handiger instrument, door direct starters mogelijk te maken om een huis te kopen.