2.1 2025.06.24 Notulen Dordtse Dinsdag - Vergaderzaal 1 - concept.pdf

VERSLAG VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE GEMEENTE DORDRECHT DORDTSE DINSDAG D.D. 24 JUNI 2025 Vergaderzaal 1 1. Werkbezoek sport en accommodatie (op locatie) 2. Vragenhalfuur Voorzitter: De heer Schalken-den Hartog raadsgriffier: Mevrouw Wepster Verslag: NotuBiz Aanwezig: Dhr. Den Hartog (GroenLinks) Mevr. Kamphuis (SP) Dhr. Katif (Beter voor Dordt) Portefeuillehouders: wethouder T. de Jonge, wethouder R. Van der Linden De voorzitter: Beste mensen, het is 19.00 uur geweest. Goedenavond allemaal en welkom bij het vragenhalfuurtje van dinsdag 24 juni, hier in kamer 1. Welkom ook aan iedereen op de tribune en mensen die op een andere manier meeluisteren of -kijken. We hebben vandaag over twee onderwerpen vragen. En de eerste vraag is een vraag van de SP. En die gaat over de lekkage bij Chemours. En mevrouw Kamphuis, wilt u hem toelichten? Mevrouw Kamphuis: Ja. Dank u wel, voorzitter. Ik kan het heel kort houden hoor. Naar aanleiding van de lekkages bij Chemours op vrijdag 20 juni wil de SP graag de volgende vragen stellen. Welke maatregelen heeft het college direct na de lekkage genomen? En dit is helaas niet het eerste incident, maar de zoveelste.

Wat kan het college doen om structureel verbeteringen door te voeren en toekomstige incidenten bij Chemours te voorkomen, zodat de veiligheid van onze inwoners blijvend geborgd wordt? De voorzitter: Dank u wel voor de snelle en korte toelichting. Ik ga naar mevrouw De Jonge, denk ik. Gaat uw gang. Mevrouw De Jonge: Klopt, voorzitter. Dank u wel. Ook vrijdag werden wij natuurlijk weer opgeschrikt van een incident dat bij Chemours was. Ik ga de vraag ook even gecombineerd beantwoorden, want ik begin wel met een herhaling van wat ik al vaker aan deze tafel heb gezegd als er vragen komen. Wij zijn als gemeente niet het bevoegd gezag. Dat is de provincie. Wij worden niet als eerste op de hoogte gesteld. Er gaat direct een systeem in werking dat de melding van Chemours binnenkomt bij de Omgevingsdienst. Die gaat aan de slag ermee. Die gaat ook naar de locatie als daar een aanleiding voor was, zoals afgelopen vrijdag. En in dit geval is ook de Veiligheidsregio ingeseind. En die zijn ook ter plekke gaan kijken. Ik vind dat frustrerend dat ik u hier eigenlijk geen antwoorden kan geven, omdat ik niet het bevoegd gezag ben.

1

Ik ben ook altijd een soort van doorgever. Dat hebben de burgemeester en ik ook eigenlijk gemeend om dat vrijdag gelijk te doen. U heeft een mail van ons gekregen gelijk al na vijven, toen wij wisten wat er precies aan de hand was en wat we op dat moment konden delen. Zo proberen wij u goed te informeren met de informatie die wij hebben en ondertussen hebben wij de contacten met de Omgevingsdienst. Veiligheidsregio of andere bevoegde gezagen die van toepassing zijn, om met hen te sparren van, wat is er aan de hand en wat moet er gebeuren? Zonder in hun bevoegdheden te treden, want die hebben wij niet. Als u zegt, welke maatregelen nemen wij? Concreet richting Chemours niks, want die bevoegdheden hebben we niet. Maar we proberen wel juist de instanties die dit wel hebben altijd te zeggen, neem dit serieus, ga ermee aan de slag en laat ons weten wat er aan de hand is. Zo werd ik vanmiddag ook gebeld. Dat nemen ze echt wel serieus. Dat ze mij even bijpraten naar aanleiding van de melding van vrijdagmiddag. En ook nog eentje in de vroege ochtend van zaterdag. Die worden nu echt aan een diepgaand onderzoek van de bevoegde gezagen met het bedrijf en met de Veiligheidsregio onderzocht van, wat is hier nu precies gebeurd en hoe heeft het kunnen gebeuren en hoe kunnen we dit in de toekomst voorkomen? Ik was wel blij dat we daar wel over geïnformeerd zijn.

En we blijven hameren bij alle bevoegde gezagen van, wees scherp op de vergunningen, wees scherp in je toezicht en kijk goed naar de communicatie die nodig is als er incidenten zijn. Dat is wat wij als gemeente doen. De voorzitter: Dank u wel. Korte vervolgvraag, mevrouw Kamphuis. Mevrouw Kamphuis. Dank u wel. Ik was nieuwsgierig, ook net zoals u, naar de uitslag van het onderzoek. Wilt u dat dan zo spoedig mogelijk naar ons doorgeven, zodra dat u die binnen heeft? De voorzitter: Ik kan me voorstellen, een kort antwoord. Mevrouw De Jonge: Een kort antwoord is, daar ga ik niet over. Ik kan alleen maar aan de partijen vragen, die nu het onderzoek doen, wat zij daarover kwijt willen. Van Chemours heb ik gehoord dat zij op hun website nu de informatie ook opschrijven. Maar ik zal ook zeker nog even bij de andere bevoegde gezagen aangeven, wat kunnen jullie naar aanleiding van dit onderzoek? Het loopt nog. We zijn nog niet klaar. Wat ze naar aanleiding daarvan kunnen delen. De heer Den Hartog: Voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Een vervolgvraag van de heer Den Hartog. De heer Den Hartog: Ik begrijp het antwoord van de wethouder heel goed. Maar dan heb ik een vervolgvraag.

Is het dan niet goed om juist de instanties die daarover gaan, DSMR die de metingen doet en de provincie als vergunningverlener, eens hier uit te nodigen, dat zij het antwoord kunnen geven op de vragen van de SP, want ik ben daar wel erg benieuwd naar. De voorzitter: Mevrouw De Jonge.

2

Mevrouw De Jonge: Ik denk dat dat ons allemaal zal helpen, inclusief mijzelf. Wat ik net zeg, het is een beetje ongemakkelijk voor mij om vragen te moeten beantwoorden waar je niet over gaat. En ik lees ook echt duidelijk in de vraag, hoe zit het precies allemaal, naar aanleiding van recente incidenten? Ik denk dat het een hele goede suggestie is om weer een keer de vraag uit te zetten, dan denk ik dat ik even naar de griffie moet kijken of jullie naar de griffie moeten kijken, voor een agenderingsverzoek, dat we weer een commissie PFAS of zoiets houden. De voorzitter: Dank u wel. Iedereen kijkt naar de griffie. En de griffie luistert. En dan ga ik daarmee denk ik naar de volgende vraag. En de tweede vraag komt van Beter voor Dordt. En die gaat over bekeuringen voor het bellen op de fiets. En mijnheer Katif gaat hem kort toelichten. De heer Katif: Dank u wel, voorzitter. In Dordrecht is het aantal boetes voor het vasthouden van een telefoon op de fiets fors gestegen, tegen de landelijke trend in. Uit cijfers van het CJIB blijkt dat in de eerste 4 maanden van 2025 al 108 boetes zijn uitgedeeld. Aanzienlijk meer dan de 67 in dezelfde periode vorig jaar. Verhoudingsgewijs ligt het Dordtse cijfer ook boven het provinciale gemiddelde. Opvallend, voorzitter, is dat vooral jongeren vaker op de fiets met hun telefoon bezig zijn.

Onderzoek van de SVOW wijst uit dat zij doen dit uit verveling en nieuwsgierigheid en dat zij de risico's sterk onderschatten. Tegelijkertijd vinden de verkeersdeelnemers de kans op een boete laag tot zeer laag. Deze trend vraagt niet alleen om handhaving, voorzitter, maar ook gedragsverandering en bewustwording. En naar aanleiding van dit hele lange verhaal heeft Beter voor Dordt de volgende vragen. Welke verklaring ziet het college voor de forse stijging van het aantal boetes voor de bellende fietsers in Dordrecht, met name onder jongeren? En hoe duidt het college deze toename? En hoe wordt er momenteel al op gestuurd? Vraag 2, voorzitter, is het college het met ons eens dat alleen handhaven onvoldoende is om deze trend te keren? En welke rol ziet zij voor zichzelf in gedragsverandering en bewustwording onder jongeren? En de derde vraag, voorzitter, is het college bereid om op korte termijn met een lokale campagne te komen tegen telefoongebruik op de fiets, gericht op jongeren? Tot zover, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. En voor het antwoord richting de heer Van der Linden. Gaat uw gang. De heer Van der Linden: Dank u wel. Dank ook voor de vragen. Het klopt dat er in Dordt meer geverbaliseerd wordt. Dat wil niet per se zeggen dat er nu meer op telefoons wordt gekeken op de fiets. Het gebeurt wel verschrikkelijk veel. Dat ben ik met u eens.

En dat gebeurt ook heel veel onder automobilisten. Het gebeurt eigenlijk constant op momenten dat je aandacht moet hebben voor het verkeer en niet voor je telefoon, want een fiets is geen kantoor. Zo is het. Maar wij denken dat de stijging niet veroorzaakt wordt door meer op je telefoon kijken, maar doordat onze boa's sinds vorig jaar meer bevoegdheden hebben op het gebied van verkeer. Ze mogen nu ook bekeuringen uitschrijven voor overtredingen als het niet voeren van verlichting op de fiets, het gebruik van de mobiele telefoon en het negeren van rood licht door fietsers en voetgangers. En dat mocht voorheen niet. Onze ogen op de weg kunnen, naast die van de politie, meer dan voorheen. En dat zorgt voor een stijging.

3

Ik heb even wat cijfers erbij. In ‘24 waren er 47 waarschuwingen en 48 processenverbaal uitgeschreven door de boa's voor het gebruik van de mobiele telefoon op de fiets. En in ‘25 staat de teller nu al op 34 waarschuwingen en 46 processen-verbaal. Dat verklaart de stijging in ieder geval. Andere 2 vragen gaan vooral over, handhaven is één ding, heel goed om te doen, want inderdaad de pakkans is natuurlijk niet supergroot. Dat geldt voor automobilisten, ook voor fietsers. Sinds jaar en dag, in ieder geval al zo lang als ik hier zit, werken wij samen op provinciaal verband in het Regionaal Overleg Verkeersveiligheid. Er zijn programma's op scholen, zowel primair onderwijs als voortgezet onderwijs, waarbij aandacht is voor verkeersregels, maar ook verkeersveilig gedrag. En daar maakt, let op wat je zelf doet om verkeersveilig te gedragen, deel van uit. Daar is ook veel aandacht voor het gebruik van de mobiele telefoon. En dan merk je natuurlijk dat kinderen tot een jaar of 10 daar heel anders aanspreekbaar op zijn als jongeren van een jaar of 16. Maar dat maakt deel uit van die programma's. Die voeren we op scholen, want scholen zijn natuurlijk de goede plekken om met kinderen en jongeren in contact te zijn.

We merken wel dat sommige scholen hier al heel lang gebruik van maken en andere scholen zouden het best willen, maar missen capaciteit of zeggen, we moeten ook nog letten op willekeurig veilig internetten, gezond eten, duurzaamheid, enzovoort. Er zijn natuurlijk heel veel programma's waar aandacht voor is. Maar we merken dat als er capaciteit is van zowel ouders als onderwijzend personeel dat je zo'n programma ook langjarig kan doen. En dat vinden we heel fijn, want dan kun je een nieuwe generatie verkeersveiligheid meegeven in de jonge jaren. Tot zover even. De voorzitter: Mijnheer Katif, voldoende denk ik? Heel goed. Dank u wel. Dan hebben we hiermee de vragen besproken en wens ik u een goede vergaderagenda. 3. Bestemmingsplan Maasterras fase 1 – raadsvoorstel Voorzitter: De heer Struijk raadsgriffier: De heer Den Boer Verslag: NotuBiz Aanwezig: Dhr. Bootsman (GroenLinks) Dhr. Damen (Partij van de Arbeid) Dhr. De Feijter (ChristenUnie/SGP) Dhr. Gündogdu (Op Ons Eiland) Dhr. Den Hartog (GroenLinks) Mevr. Van Herwijnen (Partij voor de Dieren) Dhr. Klerk (CDA) Mevr. Koene (Gewoon Dordt) Dhr. Kolkiliç (DENK) Dhr. ’t Lam (SP) Dhr. Noldus (VVD) Mevr. Pichel (Forum voor Democratie) Dhr. Van der Spoel (Fractie van der Spoel) Dhr. Stam (Fractie Stam) Mevr. Stolk (VSP) Dhr. In ’t Veld (VSP)

4

Dhr. Wringer (Beter voor Dordt) Portefeuillehouder: wethouder M. Burggraaf, wethouder W. van der Kruijff Ambtelijke ondersteuning: Mevr. De Lange De voorzitter: Hartelijk welkom, raads- en commissieleden, wethouder Burggraaf, wethouder Van der Kruijff, namens het college, verder mensen van de ambtelijke ondersteuning aan tafel en op de tribune. Ook de andere mensen op de tribune, hartelijk welkom, de pers en de mensen die thuis met ons meekijken. Zoals gebruikelijk eerst even een voorstelrondje voor het verslag. En laat ook deze keer maar de heer Den Boer het goede voorbeeld geven. We gaan linksom. De heer Den Boer: Mark den Boer, commissiegriffier. De heer Van der Kruijff: Wim van der Kruijff, wethouder. De heer Burggraaf: Maarten Burggraaf, namens het college. Mevrouw De Lange: Marice de Lange, programmadirecteur Stadsas. De heer Van der Spoel: Wouter van der Spoel, Fractie van der Spoel. De heer Wringer: Jan-Willem Wringer, Beter voor Dordt. De heer Bootsman: Nick Bootsman, GroenLinks Dordrecht. De heer Den Hartog: Paul den Hartog, GroenLinks Dordrecht. De heer Gündogdu: Aydin Gündogdu, Op Ons Eiland. De heer Kolkiliç: Masum Kolkiliç, DENK. De heer Damen: Leo Damen, Partij van de Arbeid. Mevrouw Van Herwijnen: Irma van Herwijnen, Partij voor de Dieren. De heer ’t Lam: Jack ’t Lam, SP. De heer Noldus: Robin Noldus, Dordtse VVD.

De heer De Feijter: Bart de Feijter, ChristenUnie/SGP. De heer Klerk: Albert Klerk, CDA. De heer Stam: Marco Stam, Fractie Stam. Mevrouw Koene: Irene Koene, Gewoon Dordt. De heer In ’t Veld: Richard in ’t Veld, VSP.

5

Mevrouw Stolk: Margret Stolk, VSP. Mevrouw Pichel: Ruby Pichel, Forum voor Democratie. De voorzitter: Mijn naam is Leen Struijk, en ik ben ook vanavond uw voorzitter. Beste mensen, we hebben de afgelopen periode heel wat commissievergaderingen aan het Maasterras besteed. Vanavond krijgt u dan eindelijk de mogelijkheid uw politieke oordeel over het bestemmingsplan naar voren te brengen en daarover met elkaar en met het college in debat te gaan. Over de inrichting van het debat hoop ik zo meteen nog iets te zeggen. De afgelopen weken zijn er heel wat technische vragen gesteld. De beantwoording daarvan is afgelopen vrijdag aan de stukken toegevoegd. Een deel van de beantwoording is in een apart geheim document gezet, omdat het openbaar maken hiervan de financiële belangen van de gemeente kan schade. Op dit document moet nog wel formeel geheimhouding worden gelegd. En daarom komt nu mijn vraag, kan de commissie instemmen met geheimhouding op het document vertrouwelijke beantwoording technische vragen raadsessies juni 2025? Ik zie geknik en geen geschud. Bij deze is dat gebeurd. Ik maak er een kanttekening bij. Daar was wat misverstand over. Vanmiddag is er, naar aanleiding van technische vragen van GroenLinks, nog een tabel aan de stukken toegevoegd met de financiële consequenties van verschillende varianten voor het woonprogramma.

Navraag leert dat dit document wel openbaar kan zijn, zodat u de getallen ook kunt gebruiken in uw eventuele amendementen. De heer Stam: Voorzitter. Links van u. Rechts. Ik denk, even kijken of hij goed oplet. Ik wil nog even aantekeningen dat ik tegen geheimhouding ben, voor het verslag, omdat ik vind dat het college veel te veel onder geheimhouding doet de laatste tijd. De voorzitter: Ik had eerlijk gezegd dat ook al verwacht van de heer ’t Lam en mevrouw Koene. Mevrouw Stolk: Voorzitter, de SP sluit zich daar ook bij. De voorzitter: En mijnheer ‘t Lam ook? De heer ’t Lam: Ik wilde deze keer niet de eerste zijn. Ik sluit me erbij aan. De voorzitter: Helemaal goed. Maar niettemin is er een meerderheid voor. Het blijft geheim. Maar we moeten wel een klein beetje in de goede sfeer blijven. Dank u wel, mijnheer Stam, in ieder geval hiervoor. Even over de inrichting van het debat. Er is 3,5 uur ingeruimd voor deze oordeelsvormende commissie. Als ik het goed gezien heb trouwens, zijn alle fracties hier vertegenwoordig. Dat is redelijk uniek voor een commissievergadering. Geeft het belang wel aan. 2 weken geleden besloot de commissie het raadsvoorstel, bij wijze van uitzondering, en ik kan eigenlijk wel zeggen, bij wijze van hoge uitzondering, niet te behandelen aan de hand van politieke vragen.

Het hele bestemmingsplan, met alles wat daaraan verwant is, en dat is nogal wat, staat centraal. Het is een groot en belangrijk dossier voor de toekomst van onze stad, waar veel belangen een rol spelen. Uiteraard moet u vanavond voldoende ruimte hebben om die punten naar voren te brengen die voor u belangrijk zijn. Maar tegelijkertijd is er een klok. En ik wil wel proberen met u om het debat om 23.00 uur af te ronden. En ik wil ook

6

proberen het ordelijk te laten verlopen. Vandaar, in overleg met de griffier, dat ik een aantal dingen met u wil afspreken, waarbij ik direct zeg, u bent de baas. Ik hoor zo meteen wel wat u ervan vindt. Ik heb 2 reacties per mail gehad. En als er meer zijn, hoor ik het wel. In de commissies hebben we geen spreektijden. Dat doen we vanavond ook niet. Maar u snapt allemaal, als iedereen een kwartier pakt, dan halen we het niet want, 16 keer een kwartier is 4 uur. Het is goed om dan toch maar een richtlijn af te spreken. En de richtlijn is wat mij betreft 5 minuten, waarbij ik geen klok laat lopen, maar die heb ik wel een beetje in mijn hoofd. En waarbij ik ook niet wettisch ga doen als er iemand een minuutje overheen gaat. Maar ik hoop dat iedereen gewoon eraan wil meewerken, dat er ook voor de ander ruimte overblijft. En voor alle duidelijkheid, die 5 minuten is exclusief interrupties. En daar zou ook nog wel het een en ander over te zeggen zijn. Dat ga ik zo ook doen. Als iemand echt ver over zijn tijd heen gaat, dan ga ik wel manen tot afronding. In de tweede plaats, er is uiteraard alle ruimte voor interrupties, want dat maakt een debat juist zo leuk. Maar luister vooral goed naar elkaar en laat elkaar uitpraten. Bij de eerste zin direct al 4 vingers, dat is meestal niet een teken van een kwalitatief goede interruptie. Probeer eerst eventjes iemand een punt te laten maken.

En als u daar wat over te vragen heeft, kunt u dat doen. En de les van onze waarnemend burgemeester, Peter van der Velden, heb ik goed in de oren geknoopt. Die heeft 30 seconden als regel gezet. Begin niet met een hele inleiding, waar u eigenlijk het politieke programma van uw partij eventjes nog een keer naar voren wil brengen, maar gewoon even kort en bondig uw vraag stellen. Dat is een interruptie. Probeer dat binnen 30 seconden af te ronden. En de derde. Ik hoef niet te gaan vragen, wie wil het woord gaan voeren, want dat wil ongetwijfeld iedereen. Willekeur. Ik wil ook niet de indruk gaan wekken dat ik de een wat meer ruimte geef dan de ander. Vandaar heb ik voorgesteld om het net zo te doen als in de raad. Dan kan niemand mij in ieder geval verwijten dat ik willekeur hanteer. In de raad doen we de volgorde van grootte van de fracties. Maar mevrouw Koene was het daar bijvoorbeeld niet mee eens. Dat is geen geheim. En dat geeft ook niet. Die wil niet dat we de raad na gaan spelen. Die behoefte heb ik ook niet. Als u zegt, doe het maar op uw gebruikelijke manier, vind ik dat ook prima. Dan ga ik gewoon het rondje. Ik hoor het wel. Kiest u voor, we doen het gewoon volgorde van fracties naar grootte. Wie kan zich daarin vinden? Ik proef een kleine meerderheid. Laten we het dan maar op die manier gaan doen. Was geen meerderheid? Nog een keer. Helder even. Helder.

Want anders dan is het zeker willekeurig. Wie wil de volgorde grootte partij? 1 hand. Den Hartog, niet valsspelen. Dat zijn er 3, 4, 5, 6. Is geen meerderheid. Dan ga ik gewoon zo meteen de heer Van der Spoel laten aftrappen. Dan ga gewoon aan die kant beginnen. Mevrouw Koene: Voorzitter, wat is het probleem om gewoon degene aan het woord te laten die het woord wil? De voorzitter: Maar dat zei ik net, mevrouw Koene. Ik denk dat iedereen het woord wil. Als ik vraag, wie wil het woord, gaan alle vingers omhoog. Kan ik heel moeilijk beoordelen wie de eerste was. Dus denk ik dat het rondje doen, dat leek mij gewoon het handigste. En laten we daar niet inderdaad tijd aan verknoeien. Wijze opmerking van de heer ‘t Lam. Ik ga het gewoon maar doen, zoals ik het ook in de andere commissies heb gedaan, want eigenlijk wil altijd hier iedereen het woord voeren. Dat is de enige die zeker niet eerst wil, want ik ken haar een beetje. Dat gaan we niet doen. Vind ik ook. Heel goed. Ik ga zo meteen met mijnheer Van der Spoel beginnen. Alvast een

7

huishoudelijke mededeling nog. Pauze. 3,5 uur achter elkaar zonder pauze gaan we niet doen. Mijn idee is, als de eerste termijn klaar is, en ik hoop dat dat binnen 2 uur moet lukken, dat we dan eventjes 10 minuten schorsen. En dan kan iedereen even naar het toilet, of zoiets. Niet langer. Mijnheer Van der Spoel, aan u de eer om af te trappen. De heer Van der Spoel: Dank u wel. Ik zal gelijk de toon zetten. Voorzitter, op een dag, lang nadat iedereen hier aanwezig deze wereld al heeft verlaten, zal de woonwijk Maasterras nog steeds fier overeind staan. En dat is precies waar mijn zorgen beginnen. Want wat we nu gaan bouwen, is een wijk die ik werkelijk verafschuw. 12 torenhoge gesloten woontorens, ontworpen als bunkers, omdat het geluid van de A16, de rivier en het spoor geen andere keuze zou toestaan. Een zielloze wijk van 2.088 woningen, met slechts 900 parkeerplaatsen. Een wijk waarin bewoners van Krispijn zich kunnen opmaken voor een parkeerramp en jawel, betaald parkeren. En erger nog, een wijk waarin sociale huurwoningen langs de A16 moeten dienen als een geluidsmuur voor de koopwoningen daarachter. Alsof mensen met een kleinere portemonnee minder recht hebben op gezondheid. Voorzitter, dit is geen toekomst waar ik achter kan staan. Wat we Dordtenaren hiermee aandoen, is onverantwoord in mijn ogen.

Zeker als je bedenkt dat er al jaren een veel logischere oplossing bestaat. In de jaren 50 maakten we de afspraak, we bouwen niet voorbij de Wieldrechtse Zeedijk. En begin 2000 waren er wilde plannen voor dure villa's in de Zuidpolder en een golf- en wonenproject in de Noord- en Bovenpolder. Belachelijke ideeën. En terecht dat Dordtenaren ze hebben afgeschoten. Beter voor Dordt won in 2010 zelfs de verkiezingen, met verzet hiertegen. Maar sindsdien zwijgt de politiek. Niemand durft het gesprek aan. En waarom? Bang voor de volgende verkiezingen. Laten we eerlijk zijn, de druk op Dordt wordt groter. Uiteindelijk zal de provincie ons toch dwingen in deze polders te bouwen. Dan kunnen we beter zelf de regie nemen. Zelf een wijk ontwerpen, met echt de menselijke maat. Een wijk zo groot als Stadspolders, betaalbaar groen en met genoeg plek voor onze kinderen. Voorzitter, wat fractie Van der Spoel betreft schrappen we de huidige plannen voor het Maasterras. Geef de bewoners van de Weeskinderendijk en het woonwagenkamp rust. Bouw hoogstens 3 luxe woontorens bij het water. Zo halen we wat hogere inkomens naar Dordt. En gebruik de rest van het gebied voor een grote parkeergarage onder de grond, met een Stadspark XXL erbovenop. De garage helpt bij een autoluwe binnenstad en het groen zorgt pas echt voor een indrukwekkende entree van Dordrecht.

U raadt het al, ik stem tegen het wijzigen van het bestemmingsplan, omdat ik juist geloof in een toekomst die eerlijker is verdeeld. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van der Spoel. Dan ga ik naar mijnheer Wringer, Beter voor Dordt. De heer Wringer: Dank, voorzitter. Het zal geen verrassing zijn dat wij een iets ander verhaal hebben. Voorzitter, Beter voor Dordt is blij dat er binnenkort, hopelijk snel gebouwd kan gaan worden op het Maasterras. Dordrecht heeft deze woningen nodig. En dit is een groot gebied om veel woningen toe te voegen aan de stad, zonder dat er groen voor moet sneuvelen in onze polders. Beter voor Dordt waardeert de ambitie die dit college heeft getoond om dit gebied te ontwikkelen. Hoewel de ambities van het college nog veel groter waren, ligt er nu een realistisch alternatief plan voor ons. Laten we nu doorpakken en starten met bouwen. Over de woningen op de Weeskinderendijk Oost. Wat Beter voor Dordt betreft hadden deze woningen er mogen blijven staan. Wij vinden

8

de overgang tussen de wijk Krispijn en het nieuwe Maasterras eleganter met deze woningen. Ook kon er best een flink aantal woningen gecompenseerd worden elders op het Maasterras. Misschien niet 100 procent, maar genoeg voor Beter voor Dordt om deze woningen te laten staan. Beter voor Dordt ziet graag dat van de 44 woningen het overgrootste deel behouden blijft. We hebben een motie voorbereid om een knip te maken tussen deze woning op de Weeskinderendijk Oost en de rest van de Maasterras. Of we deze motie indienen, hangt een beetje af van het verdere verloop van deze vergadering en de reactie van de wethouder. We hebben in de commissievergadering van 10 juni gehoord wat het verlies van een woning betekent voor een aantal bewoners. Het woord ontzorgen viel ook. En best college, niet elke bewoner heeft het nodig, maar degene die het wel nodig heeft, ontzorg die dan voor 110 procent. Hou je eens een keer niet aan de wettelijke normen of verzin een alternatief plan. Wees creatief en zorg dat elke bewoner tevreden is met de voorwaarden om hun geliefde thuis op te geven. We zullen moties die hierover gaan dan ook ondersteunen. Eerder vandaag heeft Beter voor Dordt 2 moties gedeeld. 1 om het gesprek met Rijkswaterstaat aan te gaan om de Brugweg vrij te maken voor zwaar en gevaarlijk vrachtverkeer. En een motie om de gemaakte privékosten van de bewoners te vergoeden.

Ik heb begrepen dat een andere partij ook een vergelijkbare motie heeft gedeeld op onze tweede motie. Beter voor Dordt heeft ook een amendement in de maak om het aantal parkeerplaatsen in de parkeergarage bij het Maasterras fase 1 te verhogen. Want wij zijn voor een autoluwe wijk, maar dit college gaat voor het absoluut niet realistisch minimumaantal parkeerplaatsen, volgens ons. Dat is het, voorzitter. Bij de raadsvergadering over het Maasterras zullen we wat dieper ingaan op de verschillende punten en wat we van het handelen van het college vinden in dit project. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Wringer. Dan gaan we naar mijnheer … De heer Noldus: Voorzitter. De voorzitter: Hoor ik mijnheer Noldus. Toch nog een interruptie op mijnheer Wringer, denk ik. De heer Noldus: Toch een vraag aan Beter voor Dordt. En dank voor de inbreng. Ik heb een vraag over dat laatste stuk, over die parkeerplaatsen. Was ik eigenlijk wel benieuwd naar welke invulling Beter voor Dordt daar voor ogen heeft. Omdat we in eerdere sessies ook regelmatig gevraagd hebben naar de ruimte. Welke ruimte wil Beter voor Dordt hier creëren? Is dat dan voor de bezoekers, juist de bewonersnorm die omhoog moet? Kan Beter voor Dordt daar iets meer richting op geven? De voorzitter: Mijnheer Wringer. De heer Wringer: Dank, voorzitter.

Op dit moment heeft het college de minimale waardes in het CROW-rapport gebruikt, voor een berekening van hun aantal parkeerplaatsen. Wij zien niet dat het aantal autobezitters terugloopt. Dat blijkt nergens uit. Wij willen voorstellen om de gemiddelde bandbreedte vanuit het CROW-rapport te gaan gebruiken, zodat het aantal parkeerplaatsen wordt verhoogd voor bewoners, bezoekers in het algemeen.

9

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Wringer. Mijnheer ’t Lam heeft ook nog een vraag. De heer ‘t Lam: Dank u, voorzitter. Beter voor Dordt stelt voor om de Stadsbrug te gaan verbieden voor zwaar en gevaarlijk vrachtverkeer. Nou was de Stadsbrug autoluw, in oorspronkelijke vorm. Dat is gewijzigd, omdat Rijkswaterstaat niet wil dat er geen auto's meer over gaan. Heeft u onderzocht of een verbod op vrachtwagens kan, wat betreft Rijkswaterstaat, dat zij niet afhaken? De voorzitter: Mijnheer Wringer. De heer Wringer: Dank, voorzitter. Wij vragen in deze motie om in gesprek te gaan met Rijkswaterstaat, aangezien de brug ook van Rijkswaterstaat is. In het afgelopen jaar is de brug natuurlijk al heel lang afgesloten geweest voor, volgens mij, vrachtwagens vanaf 20 duizend kilo, 20 ton en meer. Volgens mij heeft dat niet tot grote problemen geleid. Daarom zien we graag, ook voor het welzijn van de bewoners in de nieuwe wijk Maasterras dadelijk, dat het echt zwaar verkeer en gevaarlijk verkeer van de brug wordt gemeden. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we naar mijnheer Bootsman, van GroenLinks. De heer Bootsman: Dank u wel, voorzitter. Laat ik beginnen met waardering uit te spreken voor de ambitie en de visie die ten grondslag liggen aan het plan voor het Maasterras. Dordrecht groeit en de woningnood in onze stad is inmiddels schrijnend te noemen.

Een groot en toekomstgericht woningbouwproject in onze stad is meer dan welkom. En wat ons betreft zijn er zeker enkele sterke punten te benoemen. Wij zijn blij om te zien dat duurzaamheid een belangrijke plek heeft gekregen in dit plan. Dat er deels circulair gebouwd gaat worden. Dat de wijk klimaatadaptief wordt ingericht. Al is het nog even de vraag hoe het met 30 procent boomkroonbedekking op de verblijfsplekken zal zitten. Dit juichen wij als GroenLinks natuurlijk toe. Ook de keuze om het STOMP-principe volledig te hanteren, waar stappen, trappen en openbaar vervoer centraal staan, past bij onze visie op een duurzame en leefbare stad. Dat zijn belangrijke bouwstenen voor een wijk die klaar is voor de toekomst. Maar voorzitter, met alleen mooie ambities zijn we er niet. Want de vraag die vandaag echt op tafel ligt is, voor wie bouwen we een nieuwe wijk? En laten we daar eerlijk in zijn. Op dit punt schiet het plan voor ons tekort. Wij van GroenLinks staan voor eerlijke, sociale woningbouw. In het coalitieakkoord hebben we afgesproken dat we voor de hele stad inzetten op 30 procent sociale huur. En wij willen hier ook voor blijven staan. Juist in een project van deze omvang moet het mogelijk zijn om sociale huur echt een stevige plek te geven. Wij zetten daarbij in op het maximaal haalbare aan sociale huurwoningen, en zullen daartoe een motie voorbereiden.

Juist voor de Dordtenaren die al jaren op de wachtlijst staan voor een sociale huurwoning moeten we perspectief bieden. We hebben kennisgenomen van het voorstel om sociale huur in andere projecten toe te voegen, bij lagere percentages sociaal huur op het Maasterras. Het gaat hierbij om een aandeel van 25 procent sociale huurwoningen ter compensatie van 100 woningen in andere projecten. Bij 22 procent gaat dit om 160 woningen. Maar voorzitter, dan is onze vraag, waar dan? Want uit dezelfde stukken blijkt dat het Maasterras volgens de gemeente de enige geschikte plek is voor grootschalige woningbouw. Als dat zo is, dan moeten we toch juist hier maximaal inzetten op betaalbare woningen. We willen graag, samen met

10

het college en de andere fracties, creatief nadenken. Hoe kunnen we creatief aan knoppen draaien, om met elkaar op zoveel mogelijk betaalbaar wonen uit te komen? Zijn er subsidies, bijvoorbeeld die van de provincie, voor minimaal 25 procent sociaal denkbaar? Hoeveel vaart wordt erachter gezet vanuit het college om deze subsidie binnen te halen? Kunnen we al iets opmaken of deze er gaat komen? De voorzitter: Mijnheer Bootsman, ik ga u even onderbreken, want mijnheer Damen heeft een vraag aan u. De heer Damen: Bedankt, voorzitter. Mijn vraag is simpelweg, waarom maakt u niet zelf de keuze voor gewoon 30 procent in deze buurt? Het wordt dadelijk een complete buurt. Waarom pas je dat principe niet toe, als je tekortkomt? Dat betekent dat het tekort op de hele planning groter wordt. Dat betekent dat je meer geld uit de pot voor de Stadsas voor dit project moet reserveren. De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Dank voor deze vraag. Daar hebben we eigenlijk nog niks over gezegd. Wij willen in ieder geval voor zoveel als haalbaar gaan. En dan gaan we volgende week naar de raadsvergadering ook toe met een motie komen. De voorzitter: Mijnheer Stam heeft ook nog een vraag voor u. De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. Ik vind het een nobel streven van GroenLinks en mijnheer Bootsman, 30 procent sociaal.

Maar als ik het goed begrepen heb, bent u ook voorstander van het slopen van de huidige woningen. U gaat sociale woningen slopen om sociale woningen terug te bouwen. En dat vind ik wel bijzonder. Hoe kijkt u daar dan naar? En de tweede vraag is, hoe kijkt u dan naar bouwen in de polder, als u ruimte zoekt? De voorzitter: Mijnheer Bootsman, twee vragen. De heer Bootsman: Dank u wel. Over de huidige woningen, daar kom ik straks ook nog op terug verderop in mijn woordvoering, dat vinden wij ook gewoon nog steeds een heel lastig verhaal. Het is eigenlijk een radarwerk, het Maasterras. Als je iets aanpast, stel je voor je laat de huidige woningen staan en je gaat hoger bouwen, dan krijg je bij de hogere woningen weer veel meer last van geluidsbelasting, waardoor dat het eigenlijk boven de normen uitkomt dat je er mag wonen. Dat maakt het heel lastig. Als je aan één dingetje draait, verandert er ook weer van alles mee. Maar wat ik zeg, ik kom straks nog op de woningen terug. En uw andere vraag was ook alweer? De voorzitter: Over de polder, hoe denkt u daarover? De heer Bootsman: Over de polder. Deze vergadering hier gaat niet over de polder. Ik denk dat we daar op een later moment met elkaar een goed gesprek over moeten hebben. De voorzitter: Prima. Dank u. Gaat u verder.

11

De heer stam: Voorzitter, nog wel een vervolgvraag. Het is natuurlijk wel makkelijk geantwoord van mijnheer Bootsman. Maar hij legt zelf de vraag op tafel van, is er dan geen andere ruimte in de stad dat je hier moet bouwen? Dus is mijn logische vraag, als ik naar de twee heren naast u kijk, u kijkt u dan tegen bouwen in de polder aan? De voorzitter: Daar mag u heel kort op reageren dan, mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Daar zal ik ook heel kort op reageren. En mijn eerlijke antwoord is, dat weet ik niet. Daar zullen we intern als fractie ook over door moeten praten. Maar het lijkt me sowieso goed om het daar een keer met elkaar over te hebben. Dat kan nooit kwaad, toch? De voorzitter: Gaat u verder met uw woordvoering. De heer Bootsman: Dan ga ik even kijken waar ik gebleven was ook alweer. Ik was gebleven, zijn er misschien slimme financiële constructies mogelijk? Er is vaak meer mogelijk dan je op het eerste gezicht denkt. Laten we ophouden met zeggen wat er allemaal niet kan. Het is tijd om aan de Dordtenaren die zitten te springen om een woning te laten zien wat er wel kan. Dan over het geluid. Alle geluidsnormen die we in de stukken voorbij hebben zien komen … De heer Noldus: Voorzitter. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Ik dacht eerst mijnheer Noldus. En daarna mevrouw Stolk.

De heer Noldus: Vraag aan de GroenLinks-fractie, voorzitter, omdat ook afgesloten wordt met, kijk wat er allemaal niet kan, want er zijn een hoop mensen op zoek naar een woning. En tegelijkertijd hoor ik GroenLinks dan ook wel een pleidooi houden die uitgaat van weliswaar meer sociale huurwoningen, maar ook minder woningen in andere segmenten. Ik ben toch benieuwd waar dan GroenLinks die overweging vandaan haalt om juist te schrappen in het betaalbaar woonsegment voor koop, om dat bij te plussen in het sociaal huursegment. Ik ben benieuwd of een bredere verdeling niet voor GroenLinks ook verdedigbaar zou zijn. De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Dank, voorzitter. Zo ver was ik nog niet. Zo meteen verder in mijn woordvoering kom ik ook met hoe dat we dat eventueel zouden kunnen gaan betalen. Maar wat ons betreft hoeft zeker meer sociale huurwoningen niet gelijk per se minder betaalbare koop te zijn. Maar daar kom ik zo verderop nog op. Daar heb ik nog een stukje over. De voorzitter: Gaan we even kijken of mevrouw Stolk een ander soort vraag heeft.

12

Mevrouw Stolk: Dat gaat ook wel over die 30 procent. Er staat natuurlijk in het coalitieakkoord, hebben jullie afgesproken een keiharde eis, 30 procent sociale huurwoningen. Dat is ook gewoon een politieke keuze van GroenLinks. Want jullie trommelen altijd heel hard op de tafel, er moeten meer sociale huurwoningen komen. Waarvoor maak je hier dan niet de keus, in dit megalomane project, om daar die 30 procent te gaan realiseren? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Dank u wel voor de vraag. In het coalitieakkoord hebben we afgesproken 30 procent totaal voor de hele stad. En daar gaan wij gewoon voor. En dat gaan wij bereiken. Voor het Maasterras ga ik, zoals ik net al zei, zoveel mogelijk eruit halen. Want wij vinden zoveel mogelijk sociale woningen echt wel belangrijk. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Even een vervolgvraag. Ik wil mijnheer Bootsman nog even eraan herinneren dat er de afgelopen jaren hier in de stad meer afgebroken dan bijgebouwd is. Die 30 procent gaat u deze periode never nooit halen. Hoe kijkt u daartegenaan? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Ik vind het heel rot dat er meer afgebroken dan bijgebouwd wordt. Dat is totaal niet wat ik leuk vind en totaal ook niet waar wij voor staan.

De realiteit is natuurlijk wel dat wij pas sinds deze periode in het college zitten en dat het vaak een tijdje duurt voordat het beleid echt op stoom is. Ik hoop dat we over een paar jaar gewoon meer bouwen dan slopen, want die woningen hebben we gewoon nodig. De heer Stam: Voorzitter. De voorzitter: Mijnheer Stam, even wachten. Mevrouw Stolk was aan het vragen. En ik had het idee dat ze nog een laatste vervolgvraag had. Mevrouw Stolk: Voorzitter, via u, ik vind het een beetje een mager verhaal. U zit in het college. U kunt aan de knoppen draaien. Waarvoor ga je nu niet voor die 30 procent? Juist nu dat je in het college zit, kan je het verschil maken. Want wij voeren oppositie. En als het college de gelederen gesloten houdt, dan blijft het gewoon 18,8 of 20, kan mij het schelen hoeveel. Maar u zit nu in dat college. U kan als GroenLinks nu het verschil maken. De voorzitter: Mijnheer Bootsman, een korte reactie hierop. De heer Bootsman: Dank u wel voor de vraag. En zoals ik net al probeer uit te leggen, we gaan ons best doen om te kijken wat haalbaar is en wat ook gewoon financieel haalbaar is. Het is heel lastig. Maar we gaan ons best doen en we gaan echt voor het maximaal haalbare.

13

De voorzitter: U mag door met uw woordvoering. De heer Bootsman: Moet ik weer kijken waar ik gebleven was. Over de geluidsnormen. Die gaan over het geluid binnenshuis in de te bouwen woningen, maar niet over buitenshuis. Hoe zit het met de geluidsbelasting op de openbare verblijfsplekken? Wordt het straks een prettige, leefbare plek of wordt het toch een plek waar je je gesprek steeds moet onderbreken, omdat er auto's en treinen langs denderen? Er moeten voor het geluid nog mitigerende maatregelen genomen worden, begrijpen we. Deze zijn, voor zover wij begrijpen, nog niet begroot. Is er al zicht op hoeveel dit gaat kosten? Dan een stukje over de tunnel. In de beantwoording van de technische vragen lezen wij dat de tunnel essentieel is voor het realiseren van de lage parkeernorm. Zonder tunnel geen vergunning voor een wijk met weinig parkeerplaatsen, aldus de antwoorden. Dat roept vragen op. Wie verleent eigenlijk deze vergunning? Is dat de provincie, is dat de gemeente zelf? Zo ja, is er al met hen gesproken over de STOMP-ambitie? Is het echt zo zwart-wit dat zonder tunnel een STOMP-wijk niet vergund zal worden? Want voorzitter, dit gaat over miljoenen. Als blijkt dat het ook anders kan, wellicht zonder tunnel met hetzelfde duurzame mobiliteitsbeleid, dan ligt daar een enorme kans om geld vrij te spelen.

Geld dat we kunnen inzetten voor waar het ons wat u betreft aan ontbreekt, 30 procent sociale huur, die niet ten koste gaat van betaalbare koop. Wonen voor iedereen is immers ook wonen voor mensen met een minder grote portemonnee. Want voorzitter, ook de categorie betaalbare koop is hard nodig. In de doelgroepenverordening voegden wij de categorie sociale koop toe. In het Maasterras, hoeveel van het percentage betaalbare koop is sociale koop? Er bestaat immers een wezenlijk verschil tussen de definitie van betaalbare koop en sociale koop. Het lijkt ons goed om alle informatie over de tunnel te krijgen, ook de gevolgen voor eventuele subsidies, zodat we het een en ander nog eens goed kunnen afwegen richting de raad van volgende week. En ik zie een interruptie. De voorzitter: Ik zag hem ook. Mijnheer Kolkiliç. De heer Kolkiliç: Dank u wel, voorzitter. Een paar weken geleden wilde uw fractie bij de Oude Boomgaard sociale woningbouw en goedkope woningen zien. En daar ging het om 15 grotere woningen. En nu heeft jullie fractie de mogelijkheid, want het gaat hierbij om duizenden woningen. U gaf net ook aan, we gaan ons best doen. Maar nu is het moment. Wanneer gaat u eigenlijk uw best doen voor die 30 procent sociaal? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Richting de raadsvergadering van volgende week.

Zoals ik net zei, wij gaan wellicht met een motie komen om zoveel mogelijk sociale huurwoningen in dit project eruit te slepen. De voorzitter: Was u al klaar met uw woordvoering? De heer Bootsman: Nee. De voorzitter: Wel bijna? Mijnheer ’t Lam.

14

De heer ’t Lam: Dank u, voorzitter. Ik hoor mijnheer Bootsman bij herhaling spreken over een motie waarmee hij komt. Maar heeft hij door dat een motie niets verandert in het plan? Zou hij niet liever een amendement indienen, zodat we echt 30 procent sociale huurwoningen krijgen? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Ik denk dat het goed is dat we daar rustig met de fractie naar kijken. De voorzitter: Gaat u verder. Mijnheer De Feijter. De heer De Feijter: Dank u wel, voorzitter. De heer Bootsman begon zijn verhaal met het STOMP-principe. Dat het belangrijk is om een wijk zo in te richten dat je veel inzet op het lopen, op het fietsen, op openbaar vervoer. Maar vervolgens hoor ik net een pleidooi om een van de maatregelen, om dat juist mogelijk te maken, de tunnel richting de Hoge Bakstraat, er mogelijk uit te halen. Hoe rijmt hij die twee dingen met elkaar? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Ik ga mijn best doen en kijken of ik u goed verstaan heb, want met mijn hoorapparaten zijn pratende mensen daar heel vervelend. De voorzitter: Maar dan gaan we eerst even vragen of die mensen daar stoppen met praten.

De heer Bootsman: Ik ga mijn best doen. Wij doen nu in principe echt nog helemaal geen pleidooi om de tunnel eruit te halen. Wij vragen om meer informatie van, is een wijk, die volledig volgens het STOMP-principe voldoet, echt onmogelijk, zonder die tunnel? Of is dat niet? Wij willen gewoon al die informatie wat duidelijker nog even uitgekristalliseerd hebben, want voor ons is dat nog niet duidelijk genoeg. De voorzitter: Gaat u verder. De heer Bootsman: Ik ben bijna klaar, voorzitter. Wij zijn blij dat de tunnel nu in ieder geval toegankelijk staat ingepland, al maken wij ons wel lichtelijk zorgen over de toevoeging van liften, gezien de recente ervaringen met technische problemen en vandalisme bij de liften op Station Zuid. En voorzitter, laat ik afsluiten met iets wat ons als fractie zeer aan het hart gaat, de positie van de huidige bewoners van het gebied. Het getuigt van grote inzet van de bewoners dat zij geprobeerd hebben een eigen plan te maken voor het Maasterras. Wat ons betreft had er meer aandacht besteed kunnen worden aan dit plan, zodat de bewoners zich in dit proces serieus genomen zouden voelen. Twee weken geleden luisterden we hier in deze zaal naar de indringende verhalen van bewoners van de Weeskinderendijk en het woonwagencentrum, Verhalen die op ons als fractie diepe indruk maakten.

Verhalen die ook de pijn en onzekerheid laten zien die gepaard gaan met eventuele onteigening en verplaatsing. Wat ons betreft

15

moeten deze bewoners rechtvaardig, zorgvuldig en met maatwerk worden begeleid. Bij het woonwagencentrum moet er serieus gezocht worden naar een passende, alternatieve plek, in samenspraak met de bewoners zelf. Voorzitter, ik rond af. Het Maasterras heeft de potentie om een mooie nieuwe wijk te worden, maar alleen als we nu keuzes durven maken die echt het verschil maken, voor de toekomst van onze stad, voor de Dordtenaren die een woning zoeken. In de huidige vorm is dit plan, wat ons betreft, niet voldoende. En we kunnen er, zoals het nu voorligt, geen volmondig ja tegen zeggen. Maar wij zijn een constructieve partij. Liever zien wij dat het plan beter wordt, socialer, menselijker en rechtvaardiger. En daar gaan wij de komende week, richting de raadsvergadering, vol op inzetten. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer ’t Lam heeft nog even een vraagje aan u. De heer ’t Lam: Dank u, voorzitter. Mijnheer Bootsman sluit af met, de bewoners. En hij zegt dat meer aandacht op zijn plaats was geweest. Ik vind dat wel een beetje een magere inbreng van GroenLinks. Het blijft bij woorden. Ik zie nog geen concepten van moties of amendementen. Er liggen er wel van verschillende partijen. Bent u bereid die moties en amendementen te gaan steunen, zodat het niet alleen bij woorden blijft bij GroenLinks? De voorzitter: Mijnheer Bootsman.

De heer Bootsman: Wij zijn bewust nu zelf nog niet met concepten gekomen. Dat doen we richting de raadsvergadering. Maar wij gaan zeker in onze fractie maandag kijken wat we wel en niet kunnen steunen. En daar gaan we het gewoon open met elkaar over hebben. De voorzitter: Dank u wel. Nog één. Mijnheer Stam. De heer Stam: Voorzitter, ik ben best wel blij met de woorden van GroenLinks. Ik heb zoveel obstakels gehoord en zoveel problemen en moties. Is de conclusie juist als ik zeg, u gaat gewoon tegenstemmen? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Die conclusie zou ik niet zo trekken, want wij hopen natuurlijk dat we met moties, amendementen eventueel nog gewoon dingen voor elkaar kunnen krijgen. Zoals ik ook eindigde, wij zijn een constructieve partij en we zijn altijd bereid om mee te denken om te kijken hoe dat we het plan toch kunnen maken. Maar zoals het er nu ligt, zijn we er niet heel positief over. Dat is denk ik wel duidelijk geweest. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Dan toch de vraag, zou u wat concreter willen zijn? Want we zitten nu in een oordeelsvormende vergadering. Er liggen al wat moties en amendementen, die mogelijk uw partij mede zou kunnen indienen of kunnen ondersteunen. Wij hebben samen met de SP een motie voor die 30 procent sociale huurwoningen. Hoe kijkt u daar

16

dan tegenaan? Gaat het maar om procentjes, 1 of 2 procent, of gaat u echt, waar GroenLinks het altijd over heeft, voor die 30 procent en de gewone Dordtenaar? De voorzitter: Mijnheer Bootsman. De heer Bootsman: Dank u wel, voorzitter. Zoals ik net al zei, wij gaan voor zoveel mogelijk, sowieso. En wij hebben besloten om in deze oordeelsvormende sessie te focussen op wat ik net allemaal verteld heb. En de moties en amendementen, om dat richting de raadsvergadering van volgende week te besluiten, wat we wel of niet steunen. De voorzitter: Dank. Dan ga ik naar mijnheer Gündogdu, van Op Ons Eiland. De heer Gündogdu: Voorzitter, dank u wel. Voorzitter, om te beginnen wil ik namens Op Ons Eiland complimenten uitspreken richting in ieder geval de bewoners van de Weeskinderendijk, de bewoners van het woonwagenkamp, uiteraard deze raad die, wat is het, 20, 25 keer bij elkaar is geweest om over dit onderwerp met elkaar van gedachten te wisselen, en ook wel het college. En ik zeg dat even met wat kwinkslag. Voorzitter, we hebben het zojuist gehad over het proces. Dit dossier loopt inmiddels al wat jaartjes. Vorige colleges hebben zich erover gebogen. Er is ooit eens aankoop gedaan. Vervolgens zijn de woningen weer verkocht aan de bewoners van de Weeskinderendijk. En vervolgens hebben we besloten om de plannen weer uit de kast te halen. Dit had zeker anders gekund en gemoeten, voorzitter.

2 weken geleden hebben we nog een noodoproep gehoord van onder andere de heer Metsch, mevrouw Huiskes en mevrouw Stallaert van, hou ons alsjeblieft niet voor gek en kom eens met een kordaat antwoord op de vraag die wij hebben gesteld. Vanavond mogen we daar als raad een oordeel over geven. Voorzitter, we hadden heel veel tijd en energie kunnen besparen door het proces anders in te richten, want er is heel veel frustratie geweest. Niet alleen bij de bewoners, maar juist ook bij de belangrijke partners van deze stad, die dit gebied ook wel zien ontwikkelen. Maar de manier waarop dat is ingestoken toch wel ondermaats was. Voorzitter, om een voorbeeld te geven, de Zwijndrechtse Brug. Vanuit Op Ons Eiland zijn we vanaf dag 1 tegen überhaupt de gedachte geweest dat de Zwijndrechtse Brug weg zou moeten. Overal in den lande smeekt men de Rijksoverheid om een brug over de 2 verschillende aanlandingen van een stad te mogen ontwikkelen. Kijk maar eens naar Rotterdam. En wij hebben toevallig een hele mooie brug, die ook zijn functionaliteit heeft, maar die willen we vervolgens laten verdwijnen. Gelukkig zijn die plannen niet doorgegaan. Eenieder die zich daarvoor sterk heeft gemaakt, complimenten. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken, want mijnheer ‘t Lam heeft een vraag. De heer ‘t Lam: Dank u, voorzitter. Ik hoor spreken over het verdwijnen van de brug.

Ik denk dat er bedoeld wordt, autoluw maken van de brug. De heer Gündogdu: Klopt.

17

De heer ’t Lam: Dan wil ik erop wijzen dat in de visie Spoorzone opgenomen was het autoluw maken van de brug. En ik kan me ook herinneren dat u in die tijd deel uitmaakte van de gemeenteraad en daarmee hebt ingestemd. Wat is uw reactie dat u nu van standpunt veranderd bent? De voorzitter: Mijnheer Gündogdu. De heer Gündogdu: Mijnheer ’t Lam, u moet dan dieper in uw geheugen graven. Ik, bij welke partij dat ik ook heb gezeten, heb nooit tegen de plannen voor een autoluwe brug gestemd. Nooit. En ik zal het ook nooit doen. De voorzitter: Mijnheer ’t Lam, één keer nog. De heer ‘t Lam: Ik kan me niet herinneren dat Beter voor Dordt, waar u toen lid van was, tegen de visie Spoorzone heeft gestemd. En het was gewoon onderdeel van de visie, het autoluw maken van de brug. De voorzitter: Geen lang welles-nietesspelletje, maar u mag nog heel kort iets zeggen. De heer Gündogdu: Voorzitter, dan heb ik iets gemist of mijnheer ‘t Lam ziet echt iets over het hoofd. Er is nooit sprake geweest, voor zover ik weet, om verkeer over de Zwijndrechtse Brug autoluw te maken. Nooit. De voorzitter: Ik zou zeggen, gaat u verder met uw woordvoering. De heer Gündogdu: Ik ga verder. Gelukkig, voorzitter, kunnen wij als Dordtenaar gebruikmaken met onze auto van deze brug en Zwijndrechters, die naar Dordrecht willen komen, daar ook gebruik van blijven maken. Weliswaar 30 kilometer.

Voorzitter, wel een pijnpunt is dat de giftreinen, ondanks dat we een wijk met duizenden woningen gaan ontwikkelen, blijven doordenderen. En ik weet dat het college daar bezwaar tegen heeft ingediend, wij vanuit de raad, maar het heeft helaas geen vruchten afgeworpen. Die treinen blijven rijden. En er is ook nog eens zoiets als een gecalculeerd risico. Let wel, er kunnen slachtoffers vallen, mocht het misgaan met die giftreinen, maar het is gecalculeerd en het is acceptabel. Heel wrang om dat tot je te nemen en de consequenties daarvan tot je te nemen, want het kan echt een keertje misgaan. Waarvan we uiteraard niet hopen dat het ooit gebeurt. Voorzitter, een ander punt van aandacht is de parkeergarage. We weten dat we in deze stad het STOMP-principe hebben omarmd. Onze partij uiteraard niet. Maar 900 auto's kunnen in die wijk parkeren. Voorzitter, wij geloven daar niet in. Er komen om en nabij 2.100 huizen, appartementen. 900 parkeerplekken is gewoon veel te weinig. En we hebben keer op keer ook gevraagd, is er een andere mogelijkheid om dat in te vullen? Nee, want daar is niet voldoende geld in de exploitatie, of het doet het plan tekort. In ieder geval dat deze parkeergarage in deze omvang daar gaat komen, doet deze wijk echt enorm tekort. Is een tekortkoming. Een ander punt van aandacht, voorzitter, de bebouwing.

Voorzitter, wij krijgen daar blokkendozen, met weinig grondgebonden woningen. En over smaak valt te twisten, maar waar wij vanuit onze partij in ieder geval ons enorm zorgen over maken, is dat wij in den lande de afgelopen decennia heel veel hoogbouw hebben gesloopt. Omdat we namelijk hebben ervaren dat hoogbouw een stukje anonimiteit met zich meebrengt. Mensen zijn niet mede-eigenaar van de woonomgeving waar zij wonen. En weliswaar

18

heeft het college in dit bestemmingsplan aangegeven voldoende groen te organiseren, zodanig dat mensen ook buiten komen. Maar dat is wel even een vrees van ons dat er bewoners zijn die daar gaan wonen, naar het station vertrekken, om dan vervolgens als forens naar een andere stad te gaan en te weinig de cohesie in de wijk ontstaat. Onze vraag, ook vanuit de kennis en ervaring uit andere steden, kunnen wij of zullen wij vanaf dag 1 dat de eerste bewoners daar wonen ook een sociaal programma opzetten, zodanig dat we vanaf dag 1 met elkaar die wijk, samen met de bewoners, groot gaan maken. De voorzitter: Mijnheer Gündogdu, mag ik u vragen of u een beetje richting een afronding kan gaan? De heer Gündogdu: Ik ben bijna op de helft, voorzitter. De voorzitter: Dat hoop ik niet. De heer Gündogdu: Voorzitter, we hebben het vaak gehad over, wat is het algemeen belang? Het algemeen belang, 2.100 bewoners. We hebben heel veel woningen nodig. Maar we zijn ook nog eens vergeten dat de bewoners, die onder andere hierachter zitten van de Weeskinderendijk en van het woonwagenkamp, dat zijn ook onze inwoners. En waar is hun belang gebleven? Voorzitter, ik denk dat ik de vierde partij aan het woord ben. Wij durven heel hard uit te spreken, wat ons betreft, voorzitter, het is een hele moeilijke keuze geweest, dat zeg ik erbij, maar de woningen van de Weeskinderendijk mogen van ons verdwijnen.

En ik maak me daar absoluut niet populair mee. Dat weet ik. Maar het geeft in ieder geval duidelijkheid aan de bewoners. Voorzitter, want dat was namelijk de vraag ook van heel veel bewoners, geef ons duidelijkheid. Maar niet zomaar. Voorzitter, het vertrouwen in de landelijke overheid is tot een dieptepunt gedaald. Het vertrouwen over dit onderdeel richting het huidige college is tot een dieptepunt gedaald. Voorzitter, de heer Metsch gaf dat zo mooi aan, twee weken geleden, sleutel naar sleutel. Hij levert zijn sleutel in. Hij krijgt een nieuwe sleutel. Dat is de enige voorwaarde waarmee wij met dit plan kunnen instemmen. En om dat vertrouwen weer te herwinnen zeggen wij, stellen we het college voor, er komt een serieus werkteam, geef het maar een naam, waarbij de raad er direct bij betrokken is en de uitvoering bij de raad ligt, en niet bij het college. Voorzitter, daar wil ik het bij laten. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Maar niet nadat mijnheer Bootsman u nog een vraag gesteld heeft. De heer Bootsman: Voorzitter, dank. De heer Gündogdu had het over de uitvoering bij de raad. Maar is het niet zo dat de raad niet over de uitvoering gaat? Om even te kijken van, kan dit überhaupt wel? De heer Gündogdu: Voorzitter, dat is juist exact mijn intentie ook. De raad gaat over de uitvoering, in dit specifieke geval.

Wij als volksvertegenwoordigers moeten dat vertrouwen richting die bewoners weer opkrikken, want het is het huidige college niet gelukt. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer ’t Lam.

19

De heer ‘t Lam: Dank u, voorzitter. Ik heb een hele beschouwing gehoord over diverse punten. Ik heb echter geen beeld waar Op Ons Eiland heen wil met dat gebied. Het parkeren is niet goed, giftreinen, blokkendozen. Wat er dan wel komt, weet ik niet. Enige waar hij concreet in was, was dat de woningen van Weeskinderendijk voor de duidelijkheid van de bewoners weg moeten. Maar waarvoor dan? Wat komt daar dan? Wat is de motivering om daar wel zo duidelijk in te zijn? De voorzitter: Mijnheer Gündogdu. De heer Gündogdu: Mijnheer ‘t Lam, ik weet dat u sinds kort weer commissielid bent. U heeft niet al die commissievergaderingen bijgewoond. Maar laat ik maar eens even helder zijn. Dat kan, maar dan had hij deze vraag niet aan mij moeten stellen. De voorzitter: Geeft u maar antwoord. De heer Gündogdu: Ik geef antwoord. Voorzitter, er komt een wijk waar woningen komen, waar enorm veel behoefte is in deze stad. Dat is antwoord één. En dat dat koopwoningen zijn, sociale woningen zijn, sociale huur dan wel koop, en duurdere woningen, al deze categorieën woningen hebben we heel hard nodig. Die woningen gaan er komen. Ik heb alleen mijn kanttekening gezegd, bij een aantal essentiële punten, waaronder de giftreinen. Maar eenvoudigweg, er is gecalculeerd dat we een acceptabel niveau hebben dat er slachtoffers vallen. En dat doet mij pijn.

Maar wat voor alternatief hebben we dan? De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer ’t Lam, u geeft nog een hele korte reactie erop. De heer ‘t Lam: Het is me iets duidelijker. We gaan goede, betaalbare woningen vervangen door dure koopwoningen. Dat is Op Ons Eiland. Dank u. De voorzitter: Mijnheer Kolkiliç, DENK Dordrecht. De heer Kolkiliç: Dank, voorzitter. Voorzitter, ik zal het kort houden. Als DENK erkennen we de urgentie van woningbouw en de potentie van het Maasterras voor de stad. Wij vragen het college, en doen hierbij ook een oproep om de gemaakte afspraken van 3 jaar geleden om voor 30 procent sociaal te bouwen nu bij dit project waar te maken. Wij zien 30 procent sociaal ook als ondergrens bij het Maasterras. Tegelijkertijd zullen wij ook kritisch blijven kijken naar de betaalbaarheid van woningen die gebouwd gaan worden. Goedkoop wonen mag geen papieren belofte zijn. Dit plan roept bij ons herinneringen op met betrekking tot een locatie waar momenteel een hoog appartement staat, bij de Papendrechtsestraat, Rondje Stadswerven. Ook daar voelden oude bewoners zich gefrustreerd, omdat ze hun woning moesten opgeven. Wij roepen het college dan ook op om bewoners te blijven ondersteunen die hun woning verliezen en geen financiering meer krijgen voor een nieuwe woning. Garantstaan voor deze bewoners is het minste wat het college kan doen.

De wethouder had volgens mij een aantal commissies geleden ook een toezegging hierover gedaan. De menselijke maat moet hierbij voorop blijven staan. Dit geldt ook voor de woonwagenbewoners. Die verdienen ook zekerheid en duidelijkheid, wat tot nu toe, na zoveel commissies, nog

20

steeds niet het geval is. Voorzitter, tot slot zullen wij als fractie scherp volgen hoe het college de beloftes in dit dossier daadwerkelijk gaat waarmaken. Dank u wel. Mevrouw Koene: Voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Ik hoor een vraag. Mevrouw Koene. Mevrouw Koene: Een vraag aan de heer Kolkiliç. Hij noemde iets over appartementen, hoogbouw bij de Papendrechtsestraat. Maar het ging even te snel. Kan hij nog een keer herhalen wat hij daarmee precies bedoelde? De voorzitter: Mijnheer Kolkiliç, wat bedoelt u daar precies mee? De heer Kolkiliç: Ik refereerde naar de bewoners die toen ook gefrustreerd waren en in die emotie zaten, omdat ze hun woning kwijtraakten. Rondje Stadswerven bij de Papendrechtsestraat, langs de Merwedestraat. De voorzitter: Een stukje historie. Dank u wel. Mijnheer Damen, u bent de volgende, Partij van de Arbeid. De heer Damen: Dank u, voorzitter. Voorzitter, het is al door meer fracties opgemerkt, we hebben veel meer woningen nodig. Voor de PvdA geldt dat we die woningen liefst nabij het centrum en het station zien. En we zijn terughoudend. We sluiten niet uit dat dat ook eventueel in de toekomst voorbij de verstedelijkingsgrens gaat komen. Maar het liefst nabij het centrum en het station. Deze woningbouw, op die locatie vraagt en rechtvaardigt gemeentelijk geld en rijksgeld. Dat vinden wij correct.

Dit plan kan ruimte bieden aan ruim 2 duizend woningen. En na een vrij lang en ingewikkeld en lastig proces ligt er nu een plan, dat op een groot aantal aspecten in onze ogen acceptabel is. Maar daarbij moeten we meteen opmerken dat het algemene belang van meer woningbouw gaat wel ten koste van de bewoners van de Weeskinderendijk Oost. In het proces zijn deze bewoners te veel in de verdrukking geraakt. Daarbij geldt in zijn algemeenheid dat dit soort plannenmakerij ingewikkeld is, forse bijstellingen vraagt tijdens het planproces. Dat is allemaal niet nieuw. Dat geldt eigenlijk in de planologie al veel langer. En ook bekend is dat bij dat soort procedures bewoners en gebruikers van een plangebied gewoon uitgeput raken van het volgen van het proces, het bieden van tegenspel. Dat betekent dat als je zo'n proces begint, dat bewoners serieus genomen moeten worden, maar ook ondersteuning verdienen. Ook gefinancierde ondersteuning. Wij hebben de indruk dat dat veel te weinig gebeurd is. En ik heb er spijt van dat ik hier ook veel te weinig aandacht voor heb gevraagd in de afgelopen jaren. Ten tweede, tijdens het proces werden steeds nieuwe argumenten voor het algemeen belang gegeven waarom de woningen aan de Weeskinderendijk Oost niet konden blijven staan. Eerst moest er een busbaan komen.