2.1 2024.04.09 Notulen Gemeenteraad Dordrecht - concept.pdf

VERSLAG VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE GEMEENTERAAD VAN GEMEENTE DORDRECHT D.D. 9 APRIL 2024 Vergaderkamer Raadzaal Voorzitter: De heer Kolff Raadsgriffier: Mevrouw Wepster Verslag: NotuBiz Aanwezig: Mevr. Boom-Vos (VVD) – Aanwezig vanaf 16:20 uur Dhr. Burakçin (GroenLinks) Dhr. Van Dam Timmers (CDA) Mevr. Van Engelen (GroenLinks) Dhr. Groenewege (Partij voor de Dieren) Dhr. Gündogdu (Op Ons Eiland) Dhr. Den Hartog (GroenLinks) Dhr. De Heer (ChristenUnie/SGP) Dhr. Den Heijer (VVD) Dhr. Katif (Beter Voor Dordt) Dhr. Klerk (CDA) Mevr. Koene (Gewoon Dordt) Mevr. Kruger (GroenLinks) – Aanwezig vanaf 14:10 uur Dhr. Van der Kruijff (CDA) Dhr. Kuhlmann (VVD) Dhr. Laban (ChristenUnie/SGP) Dhr. Van Leeuwen (Forum voor Democratie) Dhr. Van der Meer (GroenLinks) Dhr. Van der Net (VVD) Mevr. Nieuwland-van den Bosse (ChristenUnie/SGP) Dhr. Noldus (VVD) Mevr. Pichel (Forum voor Democratie) Dhr. Portier (SP) Dhr. Safranti (DENK) Dhr. Schalken-Den Hartog (Beter Voor Dordt) Mevr. Schnabel (PvdA) Dhr. Van der Spoel (Fractie van der Spoel) Dhr. Stam (Fractie van Waardhuizen) Mevr. Stolk (VSP) Dhr. Stolk (VSP) Dhr. Struijk (ChristenUnie/SGP) Mevr. Van den Tol (VVD) Dhr. Uysal (GroenLinks) Dhr. In ’t Veld (VSP) Dhr. Venderbos-Lambinon (Partij voor de Dieren) Dhr. De Vries (VSP) Mevr. Van Vugt-Roose (CDA) Dhr. Wringer (Beter Voor Dordt)

1

Portefeuillehouders: De heer Burggraaf, Mevrouw Van Benschop, De heer Heijkoop, De heer Van der Linden, Mevrouw De Jonge, De heer Merx 1.

Opening en vaststellen agenda, mededelingen De voorzitter: Goedemiddag allemaal. Geachte leden van de gemeenteraad, college, griffie, mensen op de publieke tribune, mensen die thuis met ons meekijken, van harte welkom bij deze raadsvergadering van dinsdag 9 april. Fijn dat u er allemaal bent of meekijkt met ons. Ik heb een afmelding ontvangen van mevrouw Van Waardhuizen van de Fractie van Waardhuizen. En ik heb begrepen dat mevrouw Boom van de VVD iets later aansluit bij onze vergadering. En verder heb ik nog geen afmeldingen ontvangen. Ik zie nog wel een lege stoel. Volgens mij is die van mevrouw Kruger. Die zal er snel aankomen, verwacht ik. Paar minuten. De heer Uysal: Klopt. De voorzitter: Dan ga ik over tot het vaststellen van de agenda. Ik heb een aantal moties vreemd aan de orde van de dag gezien over het azc. Een motie vreemd over de looproute, afkomstig van de VVD. Eentje over veiligheid, afkomstig van meerdere fracties. En eentje over de planschaderegelingen, ook van meerdere fracties. Zijn er drie. Klopt dat? Of zijn er nog meer ten aanzien van het azc? Het zijn er drie. Mijn voorstel is om dit dan gezamenlijk te behandelen, deze drie moties, als een extra agendapunt over het azc. Dat zou dan agendapunt 33 worden. Kunt u daarmee akkoord gaan? Ja. Dat is het geval. Dan verzoek ik de indieners van de moties vreemd deze vast even formeel in te dienen bij de griffier.

En dan kan de griffie ze vast toevoegen aan de agendapunten.

2. Vaststellen van de notulen van de Gemeenteraad van 12 maart 2024 en de Dordtse Dinsdagen van 27 februari, 5 en 19 maart 2024 Vergaderzalen 1, 3, 5 De voorzitter: Dan gaan we door naar agendapunt 2. Dat is het vaststellen van de notulen van de gemeenteraad van 12 maart jongstleden en de Dordtse Dinsdagen van 27 februari en 5 en 19 maart, vergaderzalen 1, 3 en 5. Kunt u die genoemde notulen zo vaststellen? Dat is het geval. Benoemingen 3. Benoeming van mevrouw I.E. Stevens tot commissielid – Raadsvoorstel De voorzitter: En dan zijn we aangekomen bij agendapunt 3. Toch wel een klein beetje een memorabel moment. De benoeming van een nieuw commissielid voor de Partij van de Arbeid. En dat is ook een bekende voor ons, want mevrouw Stevens is al jarenlang betrokken bij de politiek in Dordrecht en ook al meerdere malen raadslid of commissielid geweest. En ik kijk even rond, voordat ik haar naar voren vraag, of u allemaal kunt instemmen met het voorstel dat voorligt. En mevrouw Stevens benoemen tot commissielid van onze gemeenteraad. Dat is het geval.

2

Dan is het fijn u weer welkom te mogen heten mevrouw Stevens. En voor het afleggen van de belofte komt u niet alleen, maar heeft u ook uw kleindochter Jada meegenomen. Die heb ik al even gezien. We hebben al een foto gemaakt zelfs. Ontzettend leuk dat ze er ook bij is. Mag ik u vragen naar voren te komen? En dan verzoek ik alle aanwezigen te gaan staan, indien mogelijk. Ik lees de tekst van de verklaring en belofte voor. Het enige wat u hoeft te zeggen straks is, dat verklaar en beloof ik. Ik verklaar dat ik, om tot commissielid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. En ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als commissielid naar eer en geweten zal vervullen. Mevrouw Stevens: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Heel hartelijk gefeliciteerd. En een groot applaus. U mag weer gaan zitten, want mevrouw Stevens heeft aangegeven geen prijs te stellen op bloemen en ook niet op een felicitatieronde. Nog een keer een applaus voor mevrouw Stevens. We gaan weer verder.

Deze keer geen felicitatieronde, maar namens de hele gemeenteraad natuurlijk van harte gefeliciteerd. Hamerstukken De voorzitter: Dan zijn we aangekomen bij de hamerstukken. Ik loop ze, zoals te doen gebruikelijk, even één voor één langs, waarbij het afleggen van een korte stemverklaring uiteraard mogelijk is. 4. Vaststellen bestemmingsplan Achterhakkers – Raadsvoorstel De voorzitter: En dan begin ik bij agendapunt 4. Het vaststellen van het bestemmingsplan Achterhakkers. Zijn daar nog stemverklaringen? De heer Groenewege. Gaat u gang. De heer Groenewege: Voorzitter, de Partij voor de Dieren is voor dit raadsvoorstel. De technische sessie heeft onze zorgen weggenomen. En we zijn blij dat het handboek natuurinclusief bouwen en ontwikkelen hier wordt toegepast. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Dat is niet het geval. Dan is het akkoord met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is. 5. Vaststellen Derde wijziging Havenverordening Dordrecht – Raadsvoorstel De voorzitter: Dan 5, vaststellen Derde wijziging Havenverordening Dordrecht. Is akkoord. 6. Bekrachtigen beslissing op bezwaren Wvg Weeskinderendijk Oost – Raadsvoorstel

3

De voorzitter: 6, bekrachtigen beslissingen op bezwaren Wvg Weeskinderendijk Oost. De heer Groenewege. De heer Groenewege: De Partij voor de Dieren is ook voor dit raadsvoorstel, na zorgvuldige lezing van het advies van de bezwaarschriftencommissie. Wel willen wij benadrukken dat het geanonimiseerde advies niet geheim moet worden verklaard. In het dictum van het raadsvoorstel is dit onduidelijk geformuleerd. De voorzitter: Dank u wel. De heer Stam zag ik. De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. Fractie van Waardhuizen is door het algemeen belang en de grote vraag naar woningen eens met de toepassing van de Wvg, indien echt noodzakelijk en realistisch. Dit ontslaat het college echter niet om op een juiste wijze de huidige bewoners en hun belangen richting toekomst te waarborgen. De voorzitter: De heer Portier zag ik ook. De heer Portier: Voorzitter, helaas kan ik niet ingaan op het geheim gehouden advies wat wat mij betreft ook openbaar zou moeten zijn. De argumenten die daarin gegeven worden voor het toepassen van de Wvg zijn wat mij betreft niet overtuigend. Wat ik wel kan zeggen, er worden straks eengezinswoningen vervangen door eengezinswoningen. Dat is wat mij betreft geen voldoende reden om tot mogelijke onteigening of in ieder geval nu tot de Wvg toepassing over te gaan. Ik stem tegen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Pichel. Mevrouw Pichel: Dank, voorzitter.

Wij stemmen in met bekrachtigen van de Wvg. Wellicht een iets lange stemverklaring. Ik probeer hem zo kort mogelijk te houden, want wij hebben destijds ook gewoon ingestemd en stemmen nu ook in. Er is echter wel een motie ingediend. En ondanks dat we zien dat de stappen netjes worden gevolgd en de regeltjes worden gevolgd, dat deze mensen het gevoel hebben dat ze niet serieus worden genomen. En we hebben altijd onze mond vol van bestaanszekerheid en gezondheid en dat dat verantwoordelijkheden zijn van de overheden. En hoe er nu met deze mensen wordt omgegaan, levert ze heel veel stres op. Wij willen echt benadrukken dat de aanpak zeker goed bekeken moet worden, omdat dit ook een verantwoordelijkheid is van de overheid. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Voorzitter, wij sluiten ons aan bij de stemverklaring van de heer Portier en zullen ook tegenstemmen. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Gaat uw gang, mijnheer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, voor de snelheid sluiten we ons aan bij stemverklaring van de heer Stam. De voorzitter: Dank u wel.

4

De heer Van Leeuwen: Voorzitter. De voorzitter: Gaat uw gang, mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Ik sluit me aan bij de stemverklaring van de heer Portier. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Dat is het voorstel aangenomen met inachtneming van hetgeen erover gezegd is. 7. Beschikbaar stellen van een krediet voor de herinrichting Hans Petri Kunstlandschap – Raadsvoorstel De voorzitter: 7, beschikbaar stellen van een krediet voor de herinrichting Hans Petri Kunstlandschap. Gaat uw gang, mevrouw Koene eerst. Mevrouw Koene: Dank, voorzitter. Hoe een fonteinlandschap kan verworden in een kunstlandschap. Gewoon Dordt stemt wel in, maar wij betreuren het dat het niet in originele staat wordt teruggebracht. De voorzitter: Dan de heer Wringer. U stak tegelijk uw vinger op. Sorry daarvoor. De heer Wringer, gaat uw gang. De heer Wringer: Geen probleem, voorzitter. Dank, voorzitter. Beter voor Dordt heeft kennisgenomen van een gigantische kostenstijging om dit monument te herstellen. Van 300.000 euro een paar jaar geleden naar 1,2 miljoen euro nu. Zeker in relatie tot de bezuinigingen die eraan komen vraagt Beter voor Dordt zich af of er geen goedkopere tussenweg mogelijk was. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Dat is niet het geval. Dan is het aangenomen met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is. 8.

Beschikbaar stellen van een krediet ten behoeve van het Geluidsscherm Bouwhuyslocatie – Raadsvoorstel De voorzitter: Het beschikbaar stellen, punt 8, van een krediet ten behoeve van het Geluidsscherm Bouwhuyslocatie. Is akkoord. 9. Geen wensen en bedenkingen kenbaar maken met betrekking tot de aankoop van Zuidbuitenpoldersekade 1 A en B Dordrecht – Raadsvoorstel De voorzitter: 9, geen wensen en bedenkingen kenbaar maken met betrekking tot de aankoop van de Zuidbuitenpoldersekade 1A en 1B te Dordrecht. Is akkoord. 10.Uitbrengen Zienswijze Meerjarenbeleidsplan (MJP) 2024-2028 van de Dienst Gezondheid & Jeugd ZHZ – Raadsvoorstel De voorzitter: En 10, uitbrengen Zienswijze Meerjarenbeleidsplan ’24- ‘28 van de Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid. De heer Stam.

5

De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. In de zienswijze is aangegeven dat door het ontbreken van een begroting de stelling is dat de ambities en doelstelling van het MJP moeten passen binnen de huidige begrotingskaders. Gelet op de forse financiële taakstelling van onze gemeente als eigenaar is dit deel van de zienswijze, wat Fractie van Waardhuizen betreft, niet meer realistisch en uitvoerbaar. De voorzitter: Dank u wel. Gaat uw gang, mevrouw Schnabel Mevrouw Schnabel: Dank u wel. De PvdA gaat niet akkoord met deze zienswijzen, omdat we geen overzicht hebben gekregen van het financiële plaatje dat met deze ambities en plannen gepaard gaat. De voorzitter: Dank. Anderen nog? Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Wij sluiten ons aan bij de stemverklaring van de heer Stam, maar ook van mevrouw Schnabel. En stemmen ook niet in. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? De heer Portier. De heer Portier: Dan sluit ik mij weer aan bij de stemverklaring van mevrouw Stolk. De voorzitter: Het is mooi. En het is ingewikkeld voor de griffie om er nog wat van te maken hoor, maar het komt goed. Anderen nog? Mevrouw Pichel, u sluit zich ook ergens bij aan? Mevrouw Pichel: Nee, voorzitter, dat snapt u natuurlijk wel dat ik dat niet doe. Wij stemmen er wel mee in.

De stemverklaring van ons is dat wij nog willen meegeven dat er nu te veel wordt gekeken waar het niet goed gaat met de kinderen. En we vergeten dat kinderen ons alleen maar spiegelen wat we van onszelf niet willen zien. Als we voor dit meerjarenplan ook de vraag zouden stellen, wat laten onze kinderen ons eigenlijk zien? Dan denk ik dat Dordrecht hele mooie dingen zal gaan laten zien met dit meerjarenplan. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan zijn we er, volgens mij. Is akkoord met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is.

11.Tijdelijke uitbreiding en professionalisering van team Handhaving – Raadsvoorstel De voorzitter: En dan tot slot, tijdelijke uitbreiding en professionalisering van team Handhaving. Gaat uw gang, mijnheer Den Heijer. De heer Den Heijer: Loftrompet. De Dordtse VVD, altijd heel ongemakkelijk om te doen, maar we vinden het wel heel leuk om dit moment even te markeren. Ook heel

6

noodzakelijk zijn de middelen uit het Politiek Akkoord die toegekend worden om tijdelijk te voorzien in extra uitbreiding van handhavers. En we hebben gelijk ook een oproep aan het college, om ze in ieder geval maximaal uit te dagen om ook de komende jaren te voorzien in voldoende en wellicht meer middelen op het gebied van veiligheid en leefbaarheid. Iets wat belangrijk is voor onze stad. De voorzitter: Dank u wel. Ik moet zeggen, het is erg rumoerig in de zaal. Ik heb u net kunnen verstaan. Maar ik wil wel iedereen verzoeken stil te zijn en te luisteren naar degene die het woord krijgt. En dat is op dit moment de heer Portier. Gaat uw gang. De heer Portier: Voorzitter, we vinden het terecht dat Handhaving uitgebreid wordt. In die zin stemmen wij nu in met dit voorstel. Maar wij vinden ook dat als we constateren dat Handhaving noodzakelijk is dat dat inderdaad permanent eigenlijk zou moeten zijn in plaats van tijdelijk. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Dat is niet het geval. Dan is het akkoord met inachtneming van hetgeen over gezegd is. Stukken ter kennisname De voorzitter: Dan de stukken kennisname.

12.Raadsinformatiebrief over Terugkoppeling vragen over de inrichting van commissiezalen, gesteld tijdens de raadscommissie Bouwend en bereikbaar Dordrecht, tijdens de consultatie van raadsleden als gebruikers van het Dordthuis – Raadsinformatiebrief 13.Raadsinformatiebrief over Beantwoorden motie 231107/M4 Wees behulpzaam en ruimhartig voor de bewoners van de Weeskinderendijk – Raadsinformatiebrief 14.Raadsinformatiebrief over Werkzaamheden Wervenpark en stand van zaken landtong – Raadsinformatiebrief 15.Raadsinformatiebrief over Toekennen 6 namen van paden op de begraafplaatsen Essenhof en Dubbeldam – Raadsinformatiebrief 16.Raadsinformatiebrief over Jaarprogramma 2024 Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid – Raadsinformatiebrief 17.Raadsinformatiebrief over Bodemsaneringsprogramma 2024 – Raadsinformatiebrief 18.Raadsinformatiebrief over Indexeren woningprijzen 2024 – Raadsinformatiebrief 19.Raadsinformatiebrief over Stand van zaken Luchtkwaliteit – Raadsinformatiebrief

7

20.Raadsinformatiebrief over Viersprong, Speelbos en Elzen – Raadsinformatiebrief 21.Raadsinformatiebrief over Handboek Natuurinclusief bouwen en ontwerpen – Raadsinformatiebrief 22.Raadsinformatiebrief over Aandelenparticipatie van decentrale overheden in Stedin Holding N.V. – Raadsinformatiebrief 23.Raadsinformatiebrief over Tweede actualisatie bovenregionaal plan jeugdhulpplus – Raadsinformatiebrief 24.Raadsinformatiebrief over Resultaten en ontwikkelingen van de Dordtpas over het jaar 2023 – Raadsinformatiebrief 25.Raadsinformatiebrief over Traject met Havenbedrijf Rotterdam richting nieuwe Visie Zeehaven Dordrecht – Raadsinformatiebrief 26.Raadsinformatiebrief over Uitgangspunten gebiedsvisie Rijksstraatweg – Raadsinformatiebrief 27.Raadsinformatiebrief over Integraal Huisvestingsplan vo - vso Dordrecht 20242039 – Raadsinformatiebrief 28.Raadsinformatiebrief over Jaarverslag klachten 2023 gemeente Dordrecht – Raadsinformatiebrief 29.Raadsinformatiebrief over Voortgang traject op de weg naar Perspectiefnota – Raadsinformatiebrief 30.Raadsinformatiebrief over Vertrek Derdelanders – Raadsinformatiebrief De voorzitter: Ik heb van twee stukken begrepen dat het CDA daar in ieder geval een opmerking over zou willen maken. Laten we daarmee beginnen. Dat geldt voor agendapunt 20 en 27, heb ik begrepen. Gaat uw gang, mijnheer Klerk. De heer Klerk: Dank u wel, voorzitter.

Ten aanzien van punt 20. Het CDA is blij met leuke faciliteiten, zoals het Speelbos en de Elzen. Wel viel ons op dat uit het onderzoek blijkt dat er een breed gedragen wens bestaat voor toiletten bij het Speelbos. En het CDA zal binnenkort vragen stellen aan het college naar de mogelijkheden om dit alsnog te realiseren. De voorzitter: Dank. En 27 is het Integraal Huisvestingsplan vo - vso. Dat is de heer Van der Kruijff. Gaat uw gang. De heer Van der Kruijff: Dank u wel, voorzitter. Dat zou de heer Van Dam Timmers doen, maar die komt net aanwandelen. Ik neem het wel even waar. Voorzitter, wij hebben nogal een kritische achterban als het gaat over onderwijshuisvesting. En met name de verduurzaming daarvan. En we vinden het toch wel aardig om hier dan de complimenten

8

te geven, dat wij uit onze achterban zeer positieve reacties krijgen op dit plan. Dat wil ik dan toch gezegd hebben. De voorzitter: Mooi. Dank u wel. Anderen nog? Dat zijn er een heleboel. Mevrouw Schnabel. Ik ga gewoon het rondje af. Mevrouw Schnabel, gaat uw gang. Mevrouw Schnabel: Dank u wel. Wij hebben twee stemverklaringen. Eén stemverklaring bij punt 27. De voorzitter: Het is geen stemverklaring. Het is gewoon een korte woordvoering. Mevrouw Schnabel: Een korte verklaring. We stemmen in met dit voorstel. We stellen nu een bedrag ter beschikking. En bij de afzonderlijke projecten gaan we meer de inhoud in en besluiten we per project. En dan hebben we nog een verklaring bij punt 30. Ik weet niet of ik die al gelijk mag doen. De voorzitter: Gaat uw gang. Mevrouw Schnabel: Dank. De PvdA betreurt hoe dit proces is verlopen. Het is een complex proces. Maar een aantal derdelanders zijn uit de opvang gezet, terwijl dat niet volgens de procedure was. We hadden moeten wachten, vinden we, op de uiteindelijk gerechtelijke uitspraak en procedures bij de IND en de Raad van State. Ook de lokale overheid moet het voorbeeld geven en volgens de afgesproken procedures werken. We maken ons zorgen om de derdelanders die wel rechtmatig hier waren, maar toch zijn weggestuurd. We gaan er dan ook vanuit dat de negatieve gevolgen van dit overhaaste besluit ongedaan worden gemaakt.

De voorzitter: Dank u zeer. Anderen nog op het rijtje. De heer Gündogdu, gaat uw gang. De heer Gündogdu: Voorzitter, kort even bij punt 18. Raadsinformatiebrief Indexeren woningbouwprijzen. Voorzitter, we hebben weer de woningbouwprijzen geïndexeerd. En de goedkoopste koopwoning, betaalbare koopwoning bedraagt inmiddels 390.000 euro. Wat ons betreft, fractie Op Ons Eiland, zou het het college sieren om een noodbrief richting Rijksoverheid te sturen dat het een keertje op moet houden met indexeren van de woningbouwprijzen.

De voorzitter: Dank u wel. De volgende. Gaat uw gang, de heer Van der Meer. De heer Van der Meer: Dank u wel. Ik heb over twee punten een opmerking. Ten eerste punt 14. Wervenpark en de landtong. Na een mooi participatieproces en mooie plannen voor Wantij-West hebben wij grote moeite met de manier waarop met het weinig nog resterende natuur op Stadswerven, op de landtong Wervenpark en Schaerweide wordt omgegaan. Ook hebben wij vragen bij hoe de betrokken burgers en organisaties in dit gebied in de communicatie en in de samenwerking worden betrokken. We gaan daar vragen over stellen en komen daar mogelijk later op terug. En dan bij punt 19. We zijn erg geschrokken van het gegeven dat het fijnstof voor een kwart van houtstook

9

afkomstig is. We moedigen het college graag aan om daarom inderdaad met beleid te komen om dat te beperken, zoals wordt gesuggereerd. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Uysal. De heer Uysal: Dank, voorzitter. Punt 18, over de Indexering van woningprijzen. Ook in Dordrecht ontkomen we helaas niet aan het indexeren van de woningprijzen, maar daar hoeven we de definitie van wat betaalbaar is niet door te laten bepalen. Laten we oog blijven houden voor wat de behoeften zijn in onze stad. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Even kijken. Dan ga ik verder. Gaat uw gang, de heer Noldus. De heer Noldus: Voorzitter, dank u wel. Bij agendapunt 21, raadsinformatiebrief over het Handboek Natuurinclusief bouwen. We kunnen niet oneindig blijven doorstapelen met beleid en regelgeving, zonder ook kritisch naar onszelf te kijken. En het lijkt in deze stad wel alsof een vleermuis meer rechten heeft dan een woningzoekende. En verder zien we dat bij het invoeren van het handboek geen financiële dekking van de gemeente is opgenomen. En daarom is onze aanname dat de kosten van zo'n circa 2 procent landen bij de kopers van een nieuwbouwwoning. Een snelle rekensom, voorzitter, leert ons dat voor de resterende 7.000 woningen in onze bouwambitie tegen een, laten we zeggen, gemiddelde koopprijs van 3 ton. Dit leidt tot additionele kosten van circa 42 miljoen.

En de Dordtse VVD zal het zeer nauwlettend blijven volgen en roept het college nogmaals op om terughoudend te zijn met dit kostenverhogende instrument. De voorzitter: Dank u zeer. Nog heel even, bij welk stuk kennisname was dit ook alweer? De heer Noldus: Agendapunt 21, raadsinformatiebrief Handboek Natuurinclusief bouwen. De voorzitter: 21, is genoteerd. Dank u wel. Gaat uw gang, de heer Venderbos. De heer Venderbos-Lambinon: Voorzitter, dank u wel. We hebben twee opmerkingen. Eén opmerking bij punt 19. De Partij voor de Dieren merkt dat het college de luchtkwaliteitsnormen van de Wereldgezondheidsorganisatie niet opvat als maximumwaarde, maar als streefwaarde. En dat keuren wij af. Verder hebben we een opmerking bij punt 30. Net als de Partij voor de Dieren betreurt de Partij voor de Dieren dat de derdelanders die een procedure hebben gestart ook uit de opvang zijn gezet. Dat ze later wee in de opvang zijn opgenomen, is mooi, maar ze zijn wel hun vertrouwde plek kwijt. En ook hadden wij liever gezien dat op de uitspraak van het Europese Hof gewacht zou zijn alvorens verder maatregelen genomen zouden worden. De voorzitter: Dan mevrouw Koene. Mevrouw Koene: Dank, voorzitter. Bij punt 29. Dat wij moeite hebben met het woord Perspectiefnota. En het dringende verzoek neerleggen bij het college om gewoon weer terug te gaan naar Kadernota.

10

De voorzitter: Dan de heer De Heer. Gaat uw gang. De heer De Heer: Voorzitter, dank u wel. Opmerking bij twee punten. Punt 27, Integraal Huisvestingsplan. We zijn blij met dit breed gedragen plan wat er ligt, maar hopen wel dat er echt vaart wordt gemaakt met de haalbaarheidsonderzoeken. Voorkomt dat scholen onnodig lang in locatie zitten die echt niet meer voldoen aan de minimale eisen. Opmerking bij punt 30, de derdelanders. Ook wij betreuren de onrust en de onduidelijkheid die is ontstaan onder derdelanders en de onzekerheid over hun opvang. We verzoeken de burgemeester dat hij zoveel mogelijk zal voorkomen dat derdelanders onnodig hun opvanglocatie verlaten, om hen vervolgens toch weer terug te krijgen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? De heer Portier. De heer Portier: Voorzitter, ik sluit me deels aan bij andere woordvoerders. In ieder geval bij punt 14 vinden we ook dat de gemeente vaak wel erg nonchalant omgaat met de inspraak van bewonersorganisaties en wat al te drastisch en snel is met het kappen van bomen. Wat ons betreft zal het inderdaad anders moeten. En bij punt 18 over het Indexeren van de woningprijzen, vinden wij ook dat wat het Rijk oplegt als norm voor wat voor betaalbaar door zouden moeten gaan niet wat ons betreft leidend zou moeten zijn. Want ook woningen van rond de 390.000 euro zijn voor de meeste mensen gewoon echt onbetaalbaar.

Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan nog de heer Stam, tot slot. Gaat uw gang. De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. Kort verhaaltje. Punt 29, op weg naar het Perspectiefnota c.q. Kadernota. Het woord perspectief krijgt voor wat betreft Fractie van Waardhuizen een totaal andere insteek dan gebruikelijk. De financiële vooruitzichten zijn niet florissant te noemen. De eerstkomende tien jaar staan in het teken van bezuinigen. Het perspectief wordt dan ook, wat kunnen we echt niet minder doen in plaats van wat zouden we wensen om de stad vooruit te helpen? En dat is naar onze mening geen prettig vooruitzicht. De voorzitter: Dank u wel. En dan heb ik toch nog een nabrander van mevrouw Stolk. Gaat uw gang. Mevrouw Stolk: Voorzitter, ik zat even te wachten op de heer Stam, want ik wist de stemverklaring van de heer Stam. Wij sluiten ons aan bij de stemverklaring van de heer Stam. De voorzitter: Het is niet echt een stemverklaring, maar gewoon een opmerking. Dat moet me wel van het hart. Dit zijn gewoon stukken te kennisname. Het is wel veel wat er allemaal nog loskomt over die stukken. Maar we hebben ze allemaal genoteerd. Stukken ter bespreking 31.Vaststellen Marktverordening en Marktvisie – Raadsvoorstel Wordt samen met agendapunt 32 besproken.

11

32.Raadsinformatiebrief over juridisch advies ambulante handel en de Europese Dienstenrichtlijn – Raadsinformatiebrief De voorzitter: En dan gaan we door naar het eerste bespreekstuk. Agendapunt 31 en 32 gezamenlijk. Het gaat over de Marktverordening en de Marktvisie en de hierbij behorende RIB met juridisch advies. En we behandelen deze gezamenlijk. U heeft over het voorstel meerdere malen gesproken in uw commissie. In januari heeft de commissie besloten eerst het college te vragen om een onafhankelijk juridische toets. En de raad hierover te informeren, alvorens verder te gaan met behandeling in de commissies. En dit heeft geleid tot de RIB bij agendapunt 32. En op 19 maart is het onderwerp beeldvormende besproken in de commissie. Vervolgens is de commissie van 26 maart en later ook 2 april oordeelsvormend gegaan. En heeft de commissie besloten het onderwerp ter bespreking door te sturen naar de gemeenteraad, met een spreektijd van twee minuten, waarbij alleen over moties en amendementen gesproken wordt. Er zijn vier amendementen en twee moties aangekondigd. Allereerst het amendement, twintig jaar marktvergunningen, door een flink aantal partijen, waaronder de fractie van Beter voor Dordt, volgens mij als hoofdindiener, zeg ik dan maar even. Amendement geen persoonlijke aanwezigheidsplicht, ook door meerdere partijen. VSP dient die volgens mij in.

Amendement huidige vergunningen niet intrekken, maar uitsterfconstructie van de fractie Forum voor Democratie. Amendement, verbied de handel in levende dieren, door Partij voor de Dieren. Dan de motie meer beleving op de Dordtse markt, door de VVD. En tot slot de motie rechtvaardigheid voor marktondernemers door Forum voor Democratie. Klopt dit? Ja. Dan starten we. En wat mij betreft gaan de indieners van de amendementen en moties die eerst indienen, zodat alle fracties zich in hun woordvoering over de moties en amendementen kunnen uiten. En dan eerst nog een vraag van mevrouw Koene, of een opmerking. Gaat uw gang.

Mevrouw Koene: Dank, voorzitter. Sorry als ik het zeg, maar ik vond het erg onoverzichtelijk hoe het nu inmiddels op de agenda staat. Ik zou het heel erg op prijs stellen als we zelf ook de discipline opbrengen, als we weer iets agenderen, dat we dan alleen echt de relevante stukken erbij zetten. De voorzitter: Waarvan akte. Dank u wel. Dan wil ik de fracties die een motie of amendement indienen de gelegenheid geven. Dan start ik bij Beter voor Dordt. Gaat uw gang, de heer Katif. De heer Katif: Voorzitter, dank u wel. Laat ik beginnen met het feit dat Beter voor Dordt blij is met de steun en de ondertekening van dit amendement door verschillende politieke partijen. Ik noem ze maar voor het gemak. Forum voor Democratie, Verenigde Senioren Partij, CDA, DENK, GroenLinks, Op Ons Eiland, ChristenUnie/SGP en Fractie van Leeuwen. Met dit amendement willen Beter voor Dordt en medeondertekenaars een belangrijke stap zetten in het ondersteunen van onze lokale marktondernemers en het versterken van onze economische veerkracht in onze stad. Ten eerste erkennen Beter voor Dordt en de medeondertekenaars de waardevolle bijdrage die marktondernemers leveren aan onze stad Dordrecht. Zij zijn niet alleen essentieel voor de lokale economie, maar vormen ook een belangrijk onderdeel van het sociale netwerk in onze stad.

Het is dan ook onze verantwoordelijkheid als gemeenteraad om ons zo sterk mogelijk te maken

12

voor hun belangen, waarmee hun duurzame groei kan worden ondersteund. De voorgestelde verlenging van de vergunningsduur voor marktondernemers tot twintig jaar is het resultaat van zorgvuldige afwegingen en politieke overwegingen, voorzitter. In de eerste termijn zal ik iets meer over het amendement vertellen. Uiteraard een korte reactie geven op de overige amendement en moties. Tot zover, voorzitter. Ik dien hem even in. De voorzitter: Dank u wel. Dat is amendement A1. En dan gaan we naar het volgende amendement, dat wordt ingediend door de VSP-fractie. Geen persoonlijke aanwezigheidsplicht. Gaat uw gang. Mevrouw Stolk: Voorzitter, ik hoop dat mijn stem het gaat houden vandaag. Ik ga mijn best doen in ieder geval. Voorzitter, indiening amendement over aanwezigheidsplicht. Voorzitter, wij dienen een amendement in, samen met Forum voor Democratie, Beter voor Dordt, CDA Dordrecht, GroenLinks, ChristenUnie/SCP, DENK, Fractie van Waardhuizen en Op Ons Eiland. Wij vinden het belangrijk bij deze nieuwe Marktverordening dat elke vergunninghouder drie bekende vervangers kan laten registreren bij het college. Ook draagt de aanwezigheid van bekende gezichten bij kramen bij aan het persoonlijk karakter van de markt, wat ondersteunend is aan onze status als nationaal historisch erfgoed. Het hebben van verkoopgroepen ziet de marktadviescommissie als absolute noodzaak voor een goede markt.

Daarom stellen wij een andere aanwezigheidsregeling voor. De marktkooplieden moeten persoonlijk aanwezig zijn in de marktkraam of zich laten vervangen door andere bekende gezichten. Op deze manier houden we het ondernemen op de Dordtse markt herkenbaar voor de bezoekers en houden wij de ondernemers, en dat is even naar onze vrienden van de VVD, hun ondernemersvrijheid. Ik ga hem nu indienen, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dat is amendement A2. Dan gaan we naar amendement A3. De huidige vergunningen niet intrekken, maar uitsterfconstructie. Forum voor Democratie. Mevrouw Pichel: Dank u wel, voorzitter. Het raadsvoorstel wat hier voorligt, vraagt ons om in te stemmen met het intrekken van vergunningen voor onbepaalde tijd. En ik ben daarvoor intensief op zoek gegaan naar de juridische grond, zoals velen hier weten. Ik heb daarvoor een amendement, die is op dit moment puur vanuit Forum voor Democratie, maar ik hoop hier toch de raad ervan te overtuigen om in te stemmen. Juristen van de gemeente geven zelf heel duidelijk aan dat de huidige Marktverordening geen grondslag geeft voor het intrekken van de vergunningen.

Maar de nieuwe Marktverordening, zoals we hem nu zouden vaststellen, waar wij als raad nu voor of tegen gaan stemmen, geeft dat wel, met daarbij de belangrijke kanttekening dat we ons niet houden aan dat waar de richtlijn voor bedoeld is, niet beperken, maar ons beroepen op uitzonderingsregels. Dat indien je wel zou willen beperken, middels bijvoorbeeld een schaarse vergunning, er een sterke onderbouwing zou moeten zijn om af te wijken van wat de richtlijn aangeeft. We zouden nu instemmen met een aangepaste verordening, die, omdat we ons beroepen op de uitzonderingsregels, het rechtvaardigen dat er schaarse vergunningen worden uitgegeven. En daarmee laten we dat met terugwerkende kracht van toepassing zijn op de huidige Marktverordening, waarbij ondernemers een vergunning hebben voor onbepaalde tijd. Voorzitter, dat is in mijn boekje regeltjes buigen om je acties te rechtvaardigen. Wij stellen daarom voor om de

13

huidige vergunningen niet in te trekken en af te laten nemen door middel van uitsterfbeleid. Dat wil zeggen, alleen nieuwe vergunningen afgeven voor een bepaalde tijd, want de komende tien, vijftien of twintig jaar zullen de ondernemers vertrekken, met pensioen gaan, een wereldreis maken, ik weet het allemaal niet. Omzetten naar vijftien jaar, met een overgangstermijn van vijftien jaar, is compleet overbodig. En indien men vergunningen zou willen intrekken, dan zijn daar mogelijkheden voor. Echter alleen met voldoende juridische grondslag. En daar heeft het college en de commissie mij nog niet van weten te overtuigen. Voorzitter, ik heb gezworen dat ik trouw zou zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en mijn plichten als lid van de raad naar eer en geweten zal vervullen. Zo waarlijk helpen mij God Almachtig. Waar gaan we naartoe met dit beleid, vraag ik via u aan de commissievoorzitter? We hebben plekken van de Weeskinderendijk al gepakt voor het algemeen belang. Nu gaan we de vergunningen van de marktondernemers afpakken. Wie is er verder nog aan de beurt? Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u zeer. Dat is amendement A3. En dan gaan we tot slot, qua amendementen, naar amendement A4. Verbied de handel in levende dieren. Partij voor de Dieren, gaat uw gang. De heer Groenewege: Dank u wel, voorzitter.

Er was eens een gemeente hier niet al te ver vandaan, daar woonde Mark samen met zijn vriendin Winny. Allebei verkochten ze vis, garnalen en levende krabben. Mark op de markt en Winny in een winkel. Maar plots sloeg het noodlot toe. De gemeente greep in. Mark mocht geen levende krabben meer verkopen, maar Winny nog wel. Mark was ten einde raad. Wat een onrecht dat hem werd aangedaan. Mark en Winny waren niet meer economisch gelijk. Spanning in hun relatie. Mark leed er zwaar onder. En voor het eerst in zijn leven wendde hij zich tot God. Hij bad en hij smeekte om verlossing. En zijn gebeden werden verhoord. God sprak tot hem en zei, Mark, ik bied je een einde aan je leed. Als je daarvoor, kiest mag je ruilen met één van de krabben in Winny’s winkel. In een piepschuim bak met tape om je scharen, nadat je een week lang bent uitgehongerd en jezelf hebt leeg gepoept, dar zul je terechtkomen. Maar geniet er niet te lang van, want nog dezelfde dag word je ondergedompeld in een pan met kokend water, waar je je laatste minuten in gruwelijke pijn zult doorbrengen totdat de zoete omhelzing van de dood je voorgoed van al je leed verlost. Bedank me later maar. Mark, wat kies je? Mark keek glazig uit zijn ogen. Misschien was het leven als marktkoopman toch niet zo verkeerd, dacht hij opeens. Zelfs als je geen levende krabben mag verkopen en je vriendin wel. Mark bedankte voor Gods genade.

En hij en Winny leefden nog lang en gelukkig. Ook de Partij voor de Dieren maakt deze afweging, voorzitter. Het kleine ongemak van een marktkoopman die geen levende krabben mag verkopen, valt in het niet bij het gruwelijke leed dat wij krabben en kreeften aandoen. Ze kunnen niet schreeuwen, maar ze kunnen wel lijden. Vandaar ons amendement om de verkoop van levende dieren op de markt te verbieden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer, ook voor de leuke anekdote die u erbij had gemaakt. Amendement A4. Dan gaan we naar de eerste motie bij dit punt, van de VVD. Meer beleving op de Dordtse markt.

14

De heer Den Heijer: Dank, voorzitter. De motie spreekt denk ik wel voor zich. Deze nieuwe Marktverordening, nieuwe Marktvisie met name, is eigenlijk een puzzelstuk in alle ambities die we hebben met de binnenstad. En die ambitie kunnen we alleen bolwerken, kunnen we alleen tot resultaten laten komen als we echt met meer beleving, meer aantrekkelijkheid en via de markt ook meer ontmoeting tot stand kunnen brengen. En de markt is daarin ook gewoon een hele fijne en goede partner, een belangrijke partner. En ook gesprekken met de ondernemers leveren zat goede ideeën op, die zij zelf naar voren brengen. Bijvoorbeeld activiteiten voor kinderen, activiteit ook voor de ouders die misschien op een foodevent daar aanwezig willen zijn of gezellig willen sporten. Iets wat ook de markt aankleedt, het ook een nog aantrekkelijker plek maakt om naartoe te gaan. En die goede ideeën verdienen nu ook echt om tot een resultaat te komen. En al was het maar om in de toekomst gewoon een hele fijne en leuke markt te behouden waar we naartoe kunnen en eigenlijk een kwalitatief nog beter aanbod te kunnen waarborgen, dat het goed werkt in de realisatie van de ambities van onze gezellige binnenstad, maar ook omdat we in andere steden zien dat het daar gebeurt, gangbaar is. En we zien eigenlijk alleen maar win-win. Ik zou zeggen, stem voor. En dan kunnen we ermee aan de slag. De voorzitter: Dank u wel.

Dat wordt motie M4. En dan hebben we motie M5 nog. Dat is een motie van Forum voor Democratie. Rechtvaardigheid voor de marktondernemers Gaat uw gang. Mevrouw Pichel: Dank, voorzitter. Deze motie hebben wij inderdaad ingediend. Het is wel als we gaan kijken naar het amendement wat al eerder is in ingediend, als die wordt aangenomen, zou de motie overbodig zijn. Maar ik zal deze toch toelichten. De wethouder heeft tijdens de commissie een toezegging gedaan met betrekking tot de bepalingen die dienen te worden gevolgd wanneer vergunningen wel worden ingetrokken. Dank aan de wethouder daarvoor. En deze motie roept eigenlijk op voor het college om datgene wat de wethouder heeft toegezegd na een bepaalde termijn te rapporteren aan de raad. En dat is in feite wat de motie vraagt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer. Dat is motie M5. Die mag ingediend worden. Dan constateer ik dat alle moties en amendementen zijn ingediend. En kunnen we overgaan tot de eerste termijn. Daarvoor herhaal ik nog graag even de oproep uit uw commissie. Twee van de aangekondigde amendementen zijn al besproken in de oordeelsvormende commissievergaderingen, die over de twintig jaar marktvergunning en die over de aanwezigheidsplicht.

En daar heeft u met elkaar de wens over uitgesproken om de bespreking in de raad over deze twee amendementen echt tot de kern te beperken, om de commissies niet al te veel te herhalen. Die onderstreep ik nog eventjes. En dan begin ik met de eerste termijn bij de VVD-fractie. Gaat uw gang, de heer Den Heijer. De heer Den Heijer: Dank u, voorzitter. De fractie van de Dordtse VVD vindt de markt van enorm belang voor onze stad. En het grappige is, daar zijn we absoluut niet de enige in, want bijna de gehele commissie bracht dat ook naar voren. En om de aantrekkelijkheid en de beleving van de markt te vergroten, dienen we samen, zoals ik net zei met DENK, de VSP, Beter voor Dordt en Op Ons Eiland een motie in. Tijd van intenties zijn voorbij. We willen tot concrete afspraken komen en resultaten waar het gaat om beleving. Want hoe leuk is het dat er voor de kleintjes een draaimolen staat en

15

voor de ouders gezamenlijke sport- of foodevents georganiseerd worden voor ze? Toch, zou ik bijna zeggen. Gezien het unieke karakter van de markt, begrijpen we dat naast beleving ook vertrouwde gezichten helpen. De heer Groenewege: Voorzitter. De heer Den Heijer: Ik denk, voorzitter, er is volgens mij een interruptie aan mijn rechterzijde. De voorzitter: Ik zie hem. De heer Groenewege, gaat uw gang. De heer Groenewege: Een vraag over die eerste motie. Als ik de motie goed begrijp, is de ambitie er al bij de marktondernemers om iets te doen met meer vermaak op de markt en hebben zij ook de middelen daarvoor al beschikbaar in de vorm van het Ondernemersfonds en het Binnenstadsbedrijf. Waar ligt dan de rol van de gemeentelijke overheid hierin? Die hoeft toch niks te doen? De heer Den Heijer: Dan stel ik u de wedervraag dat die intenties zijn al jaren zichtbaar, hoorbaar, maar de daden zijn nog niet zo zichtbaar. Of heb ik misschien iets gemist? Ziet u iets op de markt wat ik niet gezien heb? Mevrouw Van Vugt-Roose: Voorzitter. De heer Groenewege: Voorzitter, maar dat is de vraag aan wie dat ligt.

Ligt dat aan de gemeente, die nog niks heeft gedaan, of ligt dat aan een gebrek aan initiatief vanuit die ondernemers zelf? En als ik de VVD een beetje ken, dan is de VVD toch een partij die de rol van de overheid zo klein mogelijk probeert te houden en juist het initiatief en vertrouwen bij ondernemers legt om iets te organiseren. Waarom in dit geval niet? De heer Den Heijer: Ik ben heel blij dat u zich goed verdiept heeft in de grondslagen van ongeveer waar wij ooit voor opgericht zijn. Daar ben ik u heel erkentelijk voor. En ik denk ook, eerlijk gezegd, dat de overheid nooit tegenover een ondernemer hoeft te staan. Deze concrete afspraken, het liefst ook voor de zomer, kunnen misschien juist ook helpen dat de overheid misschien ziet waardoor het niet lukt. Of dat er misschien belemmeringen zijn. Of dat er over bepaalde andere dingen afspraken gemaakt moeten worden ik heb eerder het CDA daar ook iets... Heeft mij daar iets over verteld, wat misschien ook een belemmering zou zijn. Lijkt me heel gezond om daar gewoon wederzijds afspraken over te kunnen maken. En dat het niet bij intenties en visies en veel pakken papier blijft, maar dat we gewoon een leuke beleving op de markt krijgen, waar ik juist, dat ziet u ook, bij de ondernemen zat intenties en goede ideeën zie om dat te gaan doen. De voorzitter: Ik zag volgens mij mevrouw Van Vugt en daarna mevrouw Van Engelen.

Gaat uw gang. Mevrouw Van Vugt-Roose: Dank u wel, voorzitter. Fijn dat het CDA alvast genoemd wordt. Ik pak de handschoen op. Ik heb inderdaad gisteren al wat belemmeringen genoemd. De ondernemers hebben echt genoeg ideeën, maar ze lopen steeds aan tegen regeltjes en regelgeving en het feit dat dingen gewoon niet kunnen die ze graag voor

16

elkaar boksen. Als gevolg daarvan heb ik ook aan u voorgelegd, bent u bereid om in deze motie op te nemen dat de coördinerende rol bij de marktmeester ligt? Zodat ze gewoon niet meer tegen die regeltjes hoeven op te lopen, omdat die dan al bekend zijn bij aanvang. De heer Den Heijer: Dank, voorzitter. Het is maar net hoe je het een naam geeft. Een coördinerende rol, een regierol. Ik hoop in ieder geval dat ze een faciliterende en behulpzame rol kunnen hebben richting ondernemers, die inderdaad hun vinger opsteken en een goed idee hebben. En dat we uiteindelijk, als wij samen ook met de marktmeester of in relatie tot gesprekken met de gemeente, belemmeringen zien, bijvoorbeeld in ruimtelijk aspect of met vergunningen of regels, om bijvoorbeeld eens incidenteel een leuke draaimolen neer te zetten, om een clown te laten rondlopen of een zweefmolen of iets dergelijks. Dan moeten daar inderdaad afspraken over gemaakt worden. Dat ben ik met u eens. De voorzitter: Dank. Mevrouw Van Engelen, gaat uw gang.

Mevrouw Van Engelen: Voorzitter, dank u wel. Het is duidelijk dat de VVD echt iets wil betekenen voor die levendigheid op de markt. En het is nu ook duidelijk waarom dat niet gebeurt. Er zijn belemmeringen. Is het dan niet beter om die belemmeringen aan te pakken en niet opnieuw te gaan faciliteren wat we al faciliteren? De heer Den Heijer: Tot dusver zijn bij mij geen belemmeringen bekend. En ik denk dat juist ik me ook beperk tot gewoon wat wij vragen als politiek. Want ik zie in deze discussie nu, inmiddels zijn we de Hoge Raad ook een soort van geworden. We weten ook heel veel van juridische zaken. Ben ik niet een expert in. Ik laat me leiden ook voor een deel door het advies wat wij krijgen als gemeenteraad. En tegelijkertijd ga ik ook niet op de stoel zitten van de uitvoering als ik vraag om meer beleving op de markt, omdat het gewoon voor mij als inwoner zichtbaar is dat dat beter kan en ik ook van ondernemers hoor dat zij daar ook echt wel bereidwillig zijn om die handschoen op te pakken. Dat vind ik eigenlijk heel positief. En als er belemmeringen zijn, dan moet het gesprek daarover volgen en dan kun je dat ook in de afspraak verwerken. Mevrouw Van Engelen: Voorzitter, nog een laatste vraag. De voorzitter: Gaat uw gang. Mevrouw Van Engelen: Dank u wel. De heer Den Heijer geeft zelf ook aan dat de ondernemers het zit zelf ook willen.

Dat is het geluid wat wij hebben gehoord. Het CDA noemt net dat ze dat geluid ook hebben gehoord. Is de VVD dan bereid om de motie wat meer toe te spitsen op het oplossen van deze belemmeringen? De heer Den Heijer: Ik vind eerlijk gezegd dat als in de uitvoering wordt gezien dat er echt belemmeringen zijn waardoor je hetgeen waar wij om vragen, bijvoorbeeld zo'n foodevent of iets voor de kinderen, verzin iets, als dat dan echt niet kan, eerlijk gezegd vind ik dat geen onredelijke vraag die u mij daarop stelt.

17

De voorzitter: Dank u wel. Dan zag ik nog mevrouw Pichel. Gaat uw gang. Mevrouw Pichel: Dank, voorzitter. Ik heb twee vragen aan de heer Den Heijer over wat hij net aangeeft in zijn betoog. Het eerste is dat ik hem hoor zeggen dat hij eigenlijk weinig verstand heeft van de juridische zaken en zich daardoor ook graag laat informeren door de juristen. Juristen geven in hun stuk heel duidelijk aan dat er op basis van de huidige verordening geen juridische grond is voor het intrekken van de vergunningen. Graag een reflectie van de heer Den Heijer daarop, waarom hij daar dan toch mee zou instemmen? En mijn tweede vraag heeft eigenlijk te maken met de beleving waar hij over praat. Helemaal mee eens, want het is natuurlijk ook heel mooi om te gaan kijken naar een markt waar we zoveel meer kunnen creëren en het levendiger kunnen maken. En dat past bij Dordrecht. Alleen welke verwachting heeft hij van deze ondernemers, aangezien het ze lastig wordt gemaakt, niet alleen met de regeltjes zoals we het net al werd genoemd ook door mevrouw Van Vugt, maar ook hoe de Marktverordening nu is besproken en de mismatch die er is met betrekking tot wat zij graag willen doen op de markt en de onrust die het veroorzaakt. Is er dan nog ruimte om die beleving volledig tot uiting te brengen? De voorzitter: De heer Den Heijer.

De heer Den Heijer: U stelt me eigenlijk twee vragen die in mijn betoog terugkomen. Ik nodig u eigenlijk uit, wacht mijn betoog af en als u iets mist, dan wil ik daar graag nog een toelichting op geven. Ik wil er één ding wel over zeggen, is dat in mijn ontmoetingen met de marktondernemers het mensen zijn die volgens mij hartstikke innovatief zijn, de handschoenen op willen pakken en het ook echte ondernemers zijn. Ik heb er het volste vertrouwen in dat zij dit op kunnen pakken. En dan kom ik nu even terug naar de inhoudelijke zaken die u aan mij stelde. De voorzitter: Dat klopt. Dat betoog mag zo verder gaan, maar ik heb toch nog een andere interruptie van de heer Stam. Gaat uw gang. De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een klein nieuwsgierigheidsvraagje aan de Dordtse VVD. Nog niet zo lang geleden hebben zij vragen gesteld over bedelaars op straat, dat dat eigenlijk niet past. Als die mensen een gitaartje om doen of een accordeon, past dat dan wel in uw visie? De heer Den Heijer: Volgens mij refereert de heer Stam op een hele ondeugende manier aan straatmuzikanten. En ik heb daar zelfs in mijn verkiezingsprogramma in opgeschreven staan dat wij daar positief tegenover staan, maar dan langs dezelfde meetlat kijken we dan of er mensenuitbuiting achter schuilgaat.

Als iemand met een gitaar op straat staat en vervolgens rijdt er iemand in een dikke Mercedes langs en het geld wordt weer ingenomen en deze persoon kan verder de nachtopvang in en heeft een mensonterend leven, dan zal de VVD daar niet positief tegenover staan. De voorzitter: Gaat u verder. De heer Den Heijer: Even kijken. Gezien het unieke karakter van de markt begrijpen we dat ook naast beleving vertrouwde gezichten helpen. Je loopt op een markt en niet in een openlucht supermarkt. Het college kiest ten aanzien van de persoonlijke

18

aanwezigheidsplicht al voor een verruiming, namelijk van niets naar halve dagen. De indieners stellen voor om nog een tand verder te verruimen naar drie vervangingsvergunningen, waar in feite afscheid genomen wordt van die persoonlijke aanwezigheidsplicht. En natuurlijk voelen we, gezien de ondernemersvrijheid en onnodige bureaucratie, daar wel iets voor. Echter, als we daarbovenop kiezen voor een verruiming van de vergunningsduur van vijftien à twintig jaar, genoodzaakt door die vereiste investeringen op het gebied van duurzaamheid bijvoorbeeld, dan komt dat bij elkaar opgeteld, zeker in het licht van de aangeleverde informatie uit het college en inmiddels ook bevestigd door een extern advocatenkantoor, dat het enerzijds op gespannen voet komt te staan met de juridische basis om de door de markt zo gewenste branchering toe te passen. En mocht je dit risico dan aanvaardbaar vinden, dan bestaat er daarnaast, als gevolg van dit amendement, in de praktijk de ruimte om helemaal niet meer aanwezig te hoeven zijn op de markt en je permanent te laten vervangen. Mevrouw Pichel: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Pichel, gaat uw gang. Mevrouw Pichel: De heer Den Heijer heeft het erover dat het zitten aan die persoonlijke aanwezigheid dan op gespannen voet komt te staan met de juridische plicht, vanwege de branchering.

Kan de heer Den Heijer ook uitleggen hoe dat precies komt dat daar regeltjes zijn om dat te gaan brancheren? Waarom de persoonlijke aanwezigheid verplicht is als we gaan brancheren? De heer Den Heijer: Maar nou gaan we de commissie volgens mij overdoen, voorzitter. De voorzitter: En het is ook best wel technisch wat er nu voorbijkomt. Maar dat moeten we niet... U doet het heel kort en dan gaan we door. De heer Den Heijer: Omdat branchering alleen toegepast kan worden als je daarmee afwijkt van de Dienstenrichtlijn, waar mevrouw Pichel andere opvattingen over heeft of het anders uitlegt dan ik, en dan het externe advocatenkantoor die daar aan tafel heeft gezeten. Waar we ook andere juridische experts zien die het tegenovergestelde bewijzen, of in ieder geval aangeven. En dan zit ik hier op deze stoel om te kijken van, wat kunnen we binnen dat spanningsveld doen om de ondernemer maximaal tegemoet te komen? En dat je daarnaast er niet voor zorgt dat juridisch de toepassing van branchering op de helling gaat, omdat de marktondernemers met name zelf dat het allerbelangrijkst vinden. Dat is eigenlijk het spanningsveld waar ik inzit. En dan wil ik eigenlijk nu in de afronding van mijn betoog naartoe, voorzitter. Mevrouw Pichel: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Pichel, korte interruptie. Mevrouw Pichel: Even een kleine opmerking, voorzitter.

Want de heer Den Heijer geeft aan dat ik het anders uitleg. Dat klopt niet. Ik ben het volledig eens met de woorden zoals de heer Den Heijer het zei, dat het inderdaad komt doordat we afwijken van de richtlijn. Punt.

19

De voorzitter: Mevrouw Stolk, ook een interruptie. Mevrouw Stolk: Voorzitter, ik ken de Dordtse VVD toch best wel als vooruitstrevend, niet te bang, gaat niet liggen voordat ze gevallen zijn. Ik heb dat ook al in de commissie genoemd. Maar waar bent u zo bang voor? Want of het er één, twee of drie worden, het staat echt helemaal los van elkaar. En ook in andere gemeentes laten ze die hele aanwezigheidsplicht los. Daar mogen ze gewoon onbepaald vervangbaar zijn. Waar bent u nu zo bang voor? U bent altijd als Dordtse VVD dat u zegt, met dit soort dingen moeten we juist scherp aan de wind zijn. En dat valt me dan een beetje tegen dat u dan hier een beetje diarree van krijgt. Dat valt me een beetje tegen. De voorzitter: U heeft wel een beeldende interruptie, laat ik het maar zo zeggen. De heer Den Heijer, gaat uw gang. De heer Den Heijer: Dank, voorzitter. Het valt me dan daartegenover weer tegen dat mevrouw Stolk gewoon niet even wacht wat ik uiteindelijk naar voren wil brengen. Want dat loopt de VVD niet dun door de broek, voorzitter. De voorzitter: Goed zo. De heer Den Heijer: Sterker nog, wij zijn ook de moeilijkste eigenlijk niet. Wij zitten namelijk best positief in de wedstrijd, heb ik hier staan. En wij willen ook gaan kijken of we ergens elkaar gaan ontmoeten vandaag, voorzitter. De voorzitter: Gaat u nu verder met uw betoog? Dan heeft u nog een paar seconden.

De heer Den Heijer: Daar ben ik al mee bezig. Ik probeer elke keer mijn betoog af te ronden, voorzitter. We verkennen namelijk graag de bereidheid van de indieners om het aantal vervangingsvergunningen op twee medewerkers te zetten. Geen familie. Een verruiming. En de termijn van bijvoorbeeld zes à zeven weken van geoorloofde afwezigheid als kaderstelling te hanteren. Aan de ene kant willen we de ruimte voor de ondernemers. Aan de andere kant willen we ook de haalbaarheid en uitvoerbaarheid behouden. Gezien de informatie van het college willen we met dit tussenvoorstel tot een gulden middenweg komen in dit ingewikkelde spanningsveld, want daar ben ik inmiddels ook wel mee bekend. En ik hoop dat de indieners serieus dat in de afweging mee kunnen nemen. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De heer Den Heijer: Dan tot slot, voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Stolk, nog een interruptie. Mevrouw Stolk: Voorzitter, wat maakt nu het verschil tussen twee en drie of tussen drie en vier of vijf en zes? Kunt u mij uitleggen waar hem dat in zit? Want waar bent u nu zo bang voor? Want het maakt namelijk helemaal niks uit. Zit het bij die marktcommissie waar het spaak loopt of bent u er bang voor? Wat is het probleem dat we niet twee of drie doen?

20

De heer Den Heijer: Voorzitter, mijn fractie is nergens bang voor. En ik snap dat de VSP elke keer daarnaar zoekt. Maar waar het ons om gaat, is dat je die maximale verruiming naar twee... En dat weet ik, ik vind dat altijd een beetje lelijk om te zeggen, maar het staat ook in de stukken die vrijdag opgestuurd zijn door het college. Het is een vrij overzichtelijke tabel waar juristen naar kijken. Ik ben geen rechter. Ik kan daar niet over oordelen. Ik laat me op basis daarvan informeren. We zijn extern geïnformeerd ook in de commissie door een onafhankelijk advocatenkantoor die dat bevestigd heeft. En desondanks zegt mijn fractie, dat leggen wij terzijde. Wij gaan ook voor de verruiming naar twee en niet familie. Dat gaan we nog verder verruimen. Medewerkers. En daarnaast heeft mijn fractie ook nog oog voor het initiatief van Beter voor Dordt, met de verruiming van de vergunningsduur. En proberen we juist in dit debat te kijken hoe we maximaal kunnen verruimen. Nog overtoepen op wat het college voorgesteld heeft. Maar dat je wel ergens binnen die bandbreedte het juridisch nog goed kunt afkaderen. En, moet ik ook zeggen, dat het ook fijn kan zijn. Daar hoor je inwoners ook over. Het is fijn dat je direct contact hebt met je marktkoopman. Maar dat is voor ons niet een doorslaggevend argument geweest. Voor ons geldt gewoon om te kijken wat we op dit moment kunnen.

Nogmaals voorzitter, ik ben geen rechter. Ik ben maar een simpele lokale volksvertegenwoordiger. Dan heb ik nog de motie, amendement van Forum. Mevrouw Pichel: Voorzitter. De voorzitter: En uw tijd zit er ook op. U moet echt heel snel straks uw betoog afronden. Maar u krijgt al interruptietijd. Maar uw gewone tijd zit er bijna op. Mevrouw Pichel, gaat uw gang. Mevrouw Pichel: Dank u wel. Heel even een vraagje aan de heer Den Heijer. Want ik vind het ergens ook wel mooi om te horen dat hij zegt, niet het grootste argument is inderdaad het persoonlijk contact, maar wellicht wel een klein argument. Maar ik vraag me dan toch af wat de heer Den Heijer vindt. Want in de meeste supermarkten, drogisterijen, et cetera moeten we tegenwoordig alles gewoon maar invoeren in zelfscankassa's en noem het allemaal maar op. Dat persoonlijk contact mag overal verdwijnen, maar gewoon contact met verschillende mensen van de markt wordt ineens een probleem. Blijft dat voor de heer Den Heijer toch een klein probleem of kunnen we dat argument samen van tafel schuiven? De voorzitter: De heer Den Heijer. De heer Den Heijer: Daar wil ik twee zaken naast leggen. Een supermarkt valt niet onder de branchering. Dat is één.

Twee, wat de markt echt een mooi onderdeel maakt van onze binnenstad en in het totale puzzelstukje, de puzzel waar ik net aan refereerde, is dat het aantrekkelijk is, dat er beleving is, dat er iemand staat te schreeuwen, een zak mandarijnen drie euro. Dat je dat gevoel hebt. Alleen de geur van de markt al is fantastisch. U kunt niet stellen dat dat langs dezelfde lijn geldt als een supermarkt. Een markt is kwalitatief en qua beleving totaal iets anders. En gelukkig maar, voorzitter. Dan hebben we inderdaad het amendement van Forum, steunen we niet. Staan wel achter het signaal en vragen de wethouder om zijn toezegging voor maatwerk te bevestigen, waardoor ondernemers niet aan hun lot overgelaten worden. Het amendement van de Partij voor de Dieren leidt tot een ongelijk speelveld. Waarom de visboer wel en de viskraam niet en waarom in Zwijndrecht wel en in Dordrecht niet? Geen steun.

21

De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we naar de... Mevrouw Pichel: Sorry, voorzitter. De voorzitter: Maar u heeft echt al vijf keer geïnterrumpeerd hoor bij deze... Mevrouw Pichel: Maar mijnheer Den Heijer heeft ook allemaal verschillende dingen genoemd. De voorzitter: Daar moet u uw keuzes goed maken. Maar vooruit nog één interruptie dan. En dan gaan we echt door. Gaat uw gang. Mevrouw Pichel: Even heel kort. Want hij geeft aan dat hij het amendement, de vergunningen niet intrekken niet steunt. Mag ik daaruit afleiden dat de Dordtse VVD gewoon van plan is om voor te stemmen om vergunningen in te trekken waarvan de juridische grond flinterdun is? De heer Den Heijer: Daar heeft u een terechte conclusie getrokken. Alleen ben ik het niet eens met uw constatering. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we naar GroenLinks. Mevrouw Van Engelen, gaat uw gang. Mevrouw Van Engelen: Dank u wel, voorzitter. Ik ga mijn best doen om het zo concreet mogelijk te brengen. Ik begin bij het amendement over de twintig jaar marktvergunningen. Dit amendement hebben wij mede ingediend. In het raadsvoorstel staat vergunningen voor vijftien jaar. Dit is ruim genomen, gebaseerd op de schatting dat een ondernemer binnen negen tot twaalf jaar zijn investeringen terugverdient. De GroenLinks-fractie vindt dit achterhaald.

Tegenwoordig moeten ondernemers heel andere investeringen doen omwille van de energietransitie. Dit zijn investeringen die ondernemers graag maken, maar het zijn ook forse bedragen. En in sommige gevallen is zelfs de techniek nog niet zover. Daarom moeten wij onze marktondernemers de zekerheid bieden van twintig jaar, om deze investeringen op een veilige manier te kunnen maken. Dan het amendement geen persoonlijke aanwezigheidsplicht. Ook dit amendement dienen wij mede in, want wij hebben in de negen commissies die zijn geweest nog steeds geen goede reden gehoord om het niet te doen. Willen wij het wel. Partij voor de Dieren dient een amendement in over het stoppen van verkoop van levende dieren op de markt. En zij hebben het hier, en zeer terecht, over dierenleed. Bij GroenLinks leeft niet de angst voor economische ongelijkheid, maar dat we met het amendement het dierenleed niet stoppen, maar verplaatsen. Als je op de markt geen levende dieren mag verkopen, maar in de winkels wel, versterken we dan niet de verkoop van levende dieren in winkels? Aansluitend op de anekdote van de heer Groenewege. Wel gaan wij graag in gesprek met de Partij voor de Dieren hoe we de volledige verkoop van levende dieren kunnen stoppen. De motie van de VVD over meer beleving op de markt. Daarvan willen we eventjes het antwoord van de wethouder afwachten.

Naar onzes inziens kan het al waar de VVD om vraagt. En concrete afspraken zijn niet de oplossing, alleen maar belemmerende kaders voor de creatieve vrijheid van de ondernemers. Als het al kan, dan is er duidelijk een andere reden dat het niet gebeurt. Laten we eerst die redenen met elkaar uitzoeken en vervolgens oplossen,