2.1 2022-12-20 Notulen Gemeenteraad Dordrecht - concept.pdf

VERSLAG VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE RAAD DORDRECHT D.D. 20 december 2022 Vergaderkamer Raadzaal Voorzitter: dhr. Kolff Raadsgriffier: mevr. Wepster Verslag: NotuBiz Aanwezig: Dhr. Boersma (CU/SGP) Mevr. Boom-Vos (VVD) Dhr. Burakçin (GroenLinks) Dhr. De Heer (CU/SGP) Dhr. Den Hartog (GroenLinks) Dhr. Den Heijer (VVD) Dhr. Groenewege (Partij voor de Dieren) Dhr. Gündogdu (Op Ons Eiland) Dhr. In ’t Veld (VSP) Mevr. Jager (Beter voor Dordt) Dhr. Katif (Beter Voor Dordt) Dhr. Klerk (CDA) Mevr. Koene (Gewoon Dordt) Mevr. Kruger (GroenLinks) Dhr. Kuhlmann (VVD) Dhr. Van Leeuwen (PVV) Mevr. Nieuwland-van den Bosse (CU/SGP) Dhr. Noldus (VVD) Mevr. Pichel (FvD) Dhr. Portier (SP) Dhr. Safranti (DENK) Dhr. Schalken-den Hartog (Beter Voor Dordt) Mevr. Schnabel (PvdA) Mevr. Simon-van Waardhuizen (Fractie van Waardhuizen) Dhr. Stam (Fractie van Waardhuizen) Mevr. Stolk (VSP) Dhr. Stolk (VSP) Mevr. Striebeck (VSP) Dhr. Struijk (CU/SGP) Dhr. Uysal (GroenLinks) Dhr. Van Dam Timmers (CDA) Mevr. Van Engelen (GroenLinks) Mevr. Van den Tol (VVD) Dhr. Van der Kruijff (CDA) Dhr. Van der Meer (GroenLinks) Dhr. Van der Net (VVD) Dhr. Van der Spoel (PvdA) Mevr. Van Vugt-Roose (CDA)

1

Mevr. Vol-van der Holst (Partij voor de Dieren) Dhr. Wringer (Beter Voor Dordt) Portefeuillehouders: wethouder M. Burggraaf, wethouder Van Benschop, wethouder R. van der Linden, wethouder P. Heijkoop, wethouder Merx, wethouder De Jonge

Opening 1. Opening en vaststellen agenda, mededelingen De voorzitter: Dames en heren, neemt u uw plaatsen in alstublieft. Het is twee uur geweest. De vergadering is geopend. Ik verzoek om stilte in de zaal, alstublieft. Terwijl de laatste raadsleden hun plaats innemen, open ik de vergadering van 20 december. Alweer de laatste raadsvergadering van dit jaar. Binnenkort kerst en oud en nieuw. Dan gaan we 2023 in. Allereerst heet ik graag mevrouw Van den Tol van de VVD, Dordtse VVD moet ik zeggen, weer van harte welkom terug in onze gemeenteraad. Fijn dat u er weer bent. Ook goed om u aan de raadstafel te zien. Ik begreep dat het alweer wat beter met u gaat. We zijn blij dat u ook in staat bent om het raadswerk weer op te pakken. Uiteraard wensen we u daarbij veel succes en plezier. Ik hecht er nog even aan om te zeggen dat mevrouw Van den Tol ieder uur even de Raadzaal moet verlaten. Ik wil dan ook vragen om iedereen die aan deze kant zit, om het gangpad achter u vrij te houden van tassen en dergelijke, want dat helpt mevrouw Van den Tol als ze even de zaal in en uit moet lopen. Ik denk dat het ook goed is om vanaf deze plek mijnheer Kwaak hartelijk te bedanken. Hij heeft immers mevrouw Van den Tol gedurende toch weer 32 weken vervangen in de gemeenteraad. Alsof hij nooit was weggeweest, heeft hij dat met volle inzet gedaan.

Ik wil vanaf deze plek de heer Kwaak graag hartelijk bedanken. Dan nog een bijzonderheid. We hebben vandaag een jarige in ons midden, mevrouw Schnabel van de Partij van de Arbeid. Hartelijk gefeliciteerd. Leuk dat u dat met ons wilt vieren hier in de Raadzaal. We gaan eens even kijken of het een feestje wordt dat tot in de late uurtjes doorgaat, maar daar zijn we ook zelf bij. Wat ook mooi is, dat gaan we straks, als het goed is, als iedereen zit en ook stil is constateren, zijn we compleet vandaag. We hebben geen afmeldingen ontvangen. Dat is heel goed nieuws. Verder, dat was weer wat minder goed nieuws, hebben we vorige week bericht ontvangen dat twee raadsleden, mevrouw Van Waardhuizen en de heer Stam zich hebben afgesplitst van Beter voor Dordt. Zij gaan samen door als de Fractie Van Waardhuizen. Daarmee is een vijftiende fractie toegevoegd aan onze gemeenteraad. Om dat ook zichtbaar te maken, is mevrouw Pichel zo vriendelijk geweest om twee plekken op te schuiven, waardoor het ook duidelijk zichtbaar is dat het nu om drie fracties gaat in plaats van twee, zal ik maar even zeggen, die daar zitten. Dank ook aan mevrouw Pichel voor de medewerking. Dan tot slot, op uw plaats hebt u allemaal een envelop gevonden met een bon erin. Dat is het kerstgeschenk van de gemeente Dordrecht, om u te bedanken voor uw inzet voor het afgelopen jaar.

Commissieleden krijgen deze ook opgestuurd. Ook alle medewerkers van de gemeente krijgen deze bon, die te besteden is in Dordrecht bij een van onze geweldige ondernemers. Daarmee steunt u natuurlijk ook de lokale ondernemers in Dordrecht. Ik wens u daar heel veel plezier mee. Verder heeft u nog een aantal kerstkaarten of kerstwensen gekregen van collega’s. Ik zag GroenLinks, ik zag Partij van de Arbeid en DENK, die een kerstkaart of iets anders aardigs op uw tafel hebben neergezet. Veel dank

2

daarvoor. Ik ga ervan uit dat iedereen elkaar ook voor komend jaar en voor de kerstmis het allerbeste toewenst. Maar dank voor deze attentie. Dan ga ik over naar de agenda van vandaag. De agenda, zoals hij voorligt, kunnen we die zo vaststellen? Gaat u gang, mijnheer Portier. De heer Portier: Bij de hamerstukken staat de nieuwe verordening voor het persoonlijke minimabudget. Als SP hadden wij daar de nodige aanmerkingen op en een wijzigingsvoorstel. Naar aanleiding van de discussie in de commissie hebben we besloten dat niet nu in te dienen, maar we wachten af wat er uit de minimaeffectrapportage komt en of er een voorstel komt om toch de armoedeval te voorkomen. Zo nodig zullen we dan opnieuw een initiatiefvoorstel indienen. De voorzitter: Dank u wel. Maar dat kunt u ook nog als stemverklaring even vermelden. Dan is het ook bij het juiste agendapunt. De agenda kan verder zo worden vastgesteld? Mevrouw Koene, gaat uw gang. Mevrouw Koene: Voorzitter, ik geef alvast even winstwaarschuwingen af, dat ik, even kijken, bij punt 5 graag de vergadering even besloten zie. De voorzitter: Dat is het bekrachtigen van de geheimhouding van een voorbereidingsbesluit. U vraagt daar om beslotenheid. Mijn voorstel zou dan zijn om dat als allerlaatste te doen, zodat we niet de mensen op de publieke tribune hoeven te vragen weg te gaan en dan weer terug te komen.

Dan doen we agendapunt 5, als we dat zo doen, op het laatst, als u dat goed vindt. Is dat akkoord? Dan stellen we de agenda zo vast. 2. Vaststellen notulen van Gemeenteraad 29 november en Dordtse Dinsdag 15 en 22 november Vergaderzaal 1, 3, 5 De voorzitter: Dan ga ik naar agendapunt 2, het vaststellen van de notulen van de gemeenteraadsvergadering van 29 november jongstleden en de Dordtse Dinsdag van 15 en 22 november, om precies te zijn de vergaderzalen 1, 3 en 5. Ik kijk even rond of we de notulen zo kunnen vaststellen. Dat is het geval. Benoemingen / Aanwijzingen 3. Diverse benoemingen Gemeenteraad – Raadsvoorstel De voorzitter: Dan zijn we bij agendapunt 3. Een aantal benoemingen. De afsplitsing uit Beter voor Dordt leidt ertoe dat er ook een aantal besluiten genomen moeten worden. Allereerst kan mevrouw Van Waardhuizen geen plaatsvervangend lid meer zijn van het presidium en heeft Beter voor Dordt verzocht om de heer Wringer hiervoor te benoemen. Daarnaast hebben ook de commissieleden van Beter voor Dordt, de heer Boone en mevrouw Koole hun ontslag ingediend. Heeft Beter voor Dordt gevraagd mevrouw Jager, een oude bekende van ons, te benoemen als commissielid namens de fractie Beter voor Dordt. Ik kijk even of u kunt instemmen met die gevraagde besluiten. Dat is het geval. Dank. Dan vraag ik mevrouw Jager graag naar voren.

We gaan daarna nog iemand de verklaring en belofte laten afnemen. Daarna wilde ik eigenlijk de vergadering even schorsen ter felicitatie. Mevrouw Jager, komt u naar voren als u wilt. Ik verzoek u allen,

3

als mevrouw Jager de heer Portier is gepasseerd, daar ook even bij te gaan staan, als u wilt. Welkom terug in de Raadzaal. Goed u te zien. Ik lees de tekst van de verklaring en belofte conform artikel 14 van de Gemeentewet voor. Daarna kunt u zeggen, dat verklaar en beloof ik. Ik verklaar dat ik, om tot commissielid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als commissielid naar eer en geweten zal vervullen. Mevrouw Jager: Dat verklaren beloof ik. De voorzitter: Dan wil ik u vanaf deze plek hartelijk feliciteren. 4. Afleggen verklaring en belofte door dhr. Oostlander als voorzitter van de Rekenkamercommissie De voorzitter: Dan zou ik graag de heer Oostlander naar voren vragen, dames en heren, want de heer Oostlander is de voorzitter van onze Rekenkamercommissie, die de belofte komt afleggen in het kader van zijn herbenoeming. Vorige keer is daar al toe besloten door u. Toen was hij volgens mij ziek. Inmiddels bent u weer kerngezond. Kom naar voren, dan kunnen we de belofte afnemen.

Ik lees de tekst van de verklaring en de belofte voor. Daarna kunt u zeggen, dat verklaren beloof ik. Ik verklaar dat ik, om tot voorzitter van de Rekenkamercommissie benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als voorzitter van de Rekenkamercommissie naar eer en geweten zal vervullen. De heer Oostlander: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Heel hartelijk gefeliciteerd. Dan schorste ik korte vergadering, zodat u de beide personen kunt feliciteren. Schorsing De voorzitter: Dames en heren, gaat u zitten alstublieft. De vergadering is heropend. Mag ik stilte in de zaal. Gaat u zitten alstublieft. Kijk, dat helpt. De vergadering is heropend. Ik hecht er nog aan om te benadrukken dat de heer Oostlander, die zojuist herbenoemd is en de eed heeft afgelegd, dat de Rekenkamercommissie de afgelopen vier jaar onder zijn leiding veel en belangrijk werk heeft gedaan. Ik wil hem daar nogmaals hartelijk voor danken. Ook fijn dat hij het zo naar zijn zin heeft dat hij de komende jaren deze rol weer wil gaan vervullen. Dank daarvoor.

Fijn dat u hier vandaag kon zijn. Hamerstukken

4

De voorzitter: Dan gaan we door met de hamerstukken op de agenda. Ik loop ze zoals altijd een voor een langs, waarbij het afleggen van een korte stemverklaring natuurlijk mogelijk is. Zoals gezegd, agendapunt 5 doen we aan het eind van de vergadering. 5. Bekrachtigen geheimhouding voorbereidingsbesluit Verplaatst naar het eind van de vergadering. 6. Vaststellen bestemmingsplan 7e herziening Krispijn, locatie Charlotte de Bourbonstraat zuid - Witte Dorp – Raadsvoorstel De voorzitter: Dan ga ik naar 6. Het vaststellen van het bestemmingsplan 7 e herziening Krispijn, locatie Charlotte de Bourbonstraat zuid - Witte Dorp. Zijn daar stemverklaringen? Is niet het geval. Stellen we die vast. 7. Beschikbaar stellen van een uitvoeringskrediet realisatie nieuwbouw brandweerkazerne Oranjepark – Raadsvoorstel De voorzitter: 7, het beschikbaar stellen van een uitvoeringsplan realisatie nieuwbouw brandweerkazerne Oranjepark. Is akkoord. 8. Vaststellen Verordening persoonlijk minimabudget Dordrecht – Raadsvoorstel De voorzitter: 8, het vaststellen van de verordening persoonlijk minimabudget Dordrecht. Ik kijk nog even naar de heer Portier, of hij daar nog iets wil melden. De heer Portier: Nog even de bevestiging dat wij graag nog een oplossing zien voor de armoedeval die er nu inzit, volgens het conceptvoorstel, wat bij de raadsleden genoegzaam bekend is.

Een geleidelijke afbouw van het minimabudget. We wachten af waar de wethouder mee komt, tegen de tijd van de minimaeffectrapportage. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Anderen? Is niet het geval. Stellen we die zo vast, met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is. 9. Afgeven garantstelling blaashal hockeyvereniging DMHC – Raadsvoorstel De voorzitter: 9, afgeven van een garantstelling de blaashal hockeyvereniging DMHC. De heer Van Dam Timmers. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter, het CDA Dordrecht stemt met plezier in met dit sportieve voorstel. Met in gedachten daarbij ook de toezeggingen van de wethouder en ook de samenwerking die gezocht wordt met de verenigingen en stichtingen voor het verbeteren van de weggevallen uren, of het weer vullen van die weggevallen uren. De voorzitter: De heer Boersma. De heer Boersma: Voorzitter, dank u wel. Als ChristenUnie/SGP stemmen we in met het afgeven van de garantstelling van de blaashal en de compensatie voor de verenigingshallen. Wel willen we nogmaals benadrukken dat de nieuwe Sportvisie en de

5

uitwerking van het Verenigingshallenplan nu echt een keer opgesteld en in de raad besproken moet worden, om met elkaar het totale plaatje vast te stellen en om te voorkomen dat we steeds op losse onderdelen moeten besluiten. Dank u. De voorzitter: Dank u zeer. Anderen nog? Gaat u gang, de heer Uysal. De heer Uysal: Dank, voorzitter. Ik sluit me aan bij de woordvoerder van ChristenUnie/SGP. De voorzitter: Anderen nog? Dan stellen we dit vast, met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is. 10.Vaststellen benoeming Raad van Toezicht-lid Johan de Witt-gymnasium – Raadsvoorstel De voorzitter: Dan gaan we naar 10, het vaststellen van de benoeming Raad van Toezicht-lid voor het Johan de Witt-gymnasium. Is akkoord. 11.Vaststellen verordening op de Vertrouwenscommissie gemeente Dordrecht – Raadsvoorstel De voorzitter: 11, vaststellen verordening op de Vertrouwenscommissie gemeente Dordrecht. De heer Burakçin: Voorzitter. De voorzitter: Gaat uw gang, mijnheer Burakçin. De heer Burakçin: Voorzitter, misschien een beetje een ongebruikelijke stemverklaring. Maar bij nader inzien willen we meegeven dat we vanuit GroenLinks Abdullah Uysal zal willen afvaardigen voor de samenstelling van de commissie, binnen de verordening. Mogelijk kan dat alsnog gewijzigd worden binnen de verordening. De voorzitter: Dat kan. Daarmee moet u dan wel het voorstel wat voorligt, moeten we wijzigen.

Maar als er verder geen wijzigingen zijn, dan is dat een kleine wijziging, die we denk ik wel zo kunnen doorvoeren. U moet het voorstel dan zo lezen dat daar niet uw naam in staat, de heer Burakçin, maar die van de heer Uysal. Ik kijk even rond of er nog andere stemverklaringen zijn. Gaat u gang, mevrouw Koene. Mevrouw Koene: Dank, voorzitter. Voorzitter, de samenstelling van de Vertrouwenscommissie ligt niet vast, behalve dat het om raadsleden moet gaan. Daar kan je ook al wat van vinden. Maar goed. Het leek ons nou juist een uitgelezen kans dat anderen dan altijd dezelfde mensen hier een rol in zouden kunnen spelen, zeker als voorzitter en plaatsvervanger. Ik heb de heer Schalken benaderd, via de app, die is nog aan het nadenken of het niet leuk zou zijn om het voorzitterschap een keer aan iemand anders te gunnen. We vinden het jammer dat het zo gaat, zoals het nu gaat. We zijn dan ook blij met de mededeling net van GroenLinks dan er een ander dan een fractievoorzitter wordt afgevaardigd. Kijk, als eenmansfractie kan je nou eenmaal niet

6

anders. Overigens steunen wij van harte uw herbenoeming en zien wij de Vertrouwenscommissie sowieso eigenlijk als een formaliteit. Dank u wel. De voorzitter: Dank. Anderen nog? De heer stam, gaat uw gang. De heer Stam: Voorzitter, wij ondersteunen de woorden van Gewoon Dordt. De voorzitter: Dank u zeer. Andere stemverklaringen nog? Dat is niet het geval. Dan stellen we agendapunt 11 zo vast, met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is, inclusief de wijziging die door GroenLinks is aangekondigd. Dan 12. Mevrouw Koene: Voorzitter, voor de zekerheid. De voorzitter: Mevrouw Koene. Mevrouw Koene: Wij stemmen wel tegen de verordening. De voorzitter: Vanwege de procedure daaromheen? Mevrouw Koene: Precies. De voorzitter: Dank u zeer. Had ik begrepen. 12.Vaststellen tweede Verzamelwijziging 2022 – Raadsvoorstel De voorzitter: Dan gaan we naar 12, het vaststellen van de tweede verzamelwijze 2022. Mevrouw Vol-van der Holst: Voorzitter. De voorzitter: Gaat uw gang, mevrouw Mevrouw Vol-van der Holst: Wij stemmen voor, maar wel met de mededeling dat ze het niet eens zijn met de investering van 144.000 euro voor kunstgras. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer. Maar wel instemming. Anderen nog? Dan stellen we het zo vast, met inachtneming van hetgeen daarover gezegd is.

13.Kennisnemen van het controleplan 2022 en speerpunten auditcommissie – Raadsvoorstel De voorzitter: Dan 13, kennisnemen van het controleplan 2022 en de speerpunten van de auditcommissie. Is akkoord. Stukken ter kennisname De voorzitter: Dan de stukken ter kennisname. De vraag is of u kunt kennisnemen van de agendapunten 14 tot en met 20. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter.

7

De voorzitter: De heer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Een korte stemverklaring bij agendapunt 19. Daar staat onder andere iets in over de prognose voor de huishoudelijke ondersteuning. Die laten een onderbenutting zien van 2 miljoen. Desondanks wordt op dit punt bezuinigd en wordt daarmee de keuzevrijheid voor mensen ingeperkt. Beter voor Dordt vindt dit een verkeerde keuze en is tegen deze verschraling. De voorzitter: Dank u zeer. Het is een signaal wat u afgeeft. Geen stemverklaring, want er wordt over de stukken ter kennisname niet gestemd. Maar waarvan akte. Anderen nog? Gaat uw gang, de heer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Dank u, voorzitter. Voor wat betreft punt 14, de investering in de Lightrailverbinding vanuit Dordrecht naar Rotterdam, Den Haag en leiden, daar zijn we heel blij mee als Dordtse VVD en willen graag van de gelegenheid gebruikmaken om het college, dan met name wethouders Van der Linden en Burggraaf bedanken voor hun inzet in de lobby hierop. Is denk ik heel belangrijk voor onze stad. Als er dan nog iets te wensen over is, zouden we ook heel graag, maar dat is voor de langere termijn, een station Amstelwijk zien. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer. Ik zag de heer Van der Meer nog. De heer Van der Meer: Dank u wel, voorzitter. Naar aanleiding van punt 16 en 17, over het omgevingsplan, beiden.

Samen met Op Ons Eiland hebben wij inmiddels over de stukken vragen gesteld, over het traject naar het omgevingsplan toe, omdat daarin een aantal belangrijke politieke keuzes gemaakt zullen moeten worden. De antwoorden op die vragen kunnen uiteraard aanleiding zijn om daar nader met elkaar over van gedachten te wisselen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer. Andere opmerkingen nog bij de stukken ter kennisname? Dan nemen we daar kennis van en dan is genoteerd datgene wat erover gezegd is. 14.Raadsinformatiebrief Start beslissing MIRT Oude Lijn Dordrecht Leiden – Raadsinformatiebrief 15.Raadsinformatiebrief over Principebesluit eerste wijziging omgevingsplan Dordrecht, cultureel erfgoed – Raadsinformatiebrief 16.Raadsinformatiebrief over Voortgang implementatie Omgevingswet 2022 – Raadsinformatiebrief 17.Raadsinformatiebrief over Plan van aanpak omgevingsplan – Raadsinformatiebrief 18.Raadsinformatiebrief Stand van zaken ontwikkelingen JeugdzorgPlus – Raadsinformatiebrief

8

19.Raadsinformatiebrief over Vastgestelde 1e bestuursrapportage 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling Sociaal – Raadsinformatiebrief 20.Raadsinformatiebrief over inzet bodycams Handhaving – Raadsinformatiebrief Stukken ter bespreking De voorzitter: Dan gaan we over naar de stukken ter bespreking. 21.Beschikbaar stellen van een krediet ten behoeve van Nieuwe regeling openbaar vervoer voor financieel kwetsbare inwoners – Raadsvoorstel De voorzitter: Het eerste agendapunt hierbij gaat over de regeling openbaar vervoer voor financieel kwetsbare inwoners. Dank voor het chocolaatje. Heel blij mee. 21, het beschikbaar stellen van een krediet ten behoeve van Nieuwe regeling openbaar vervoer voor financieel kwetsbare inwoners. Dat stuk is vorige week dinsdag uitgebreid besproken in de commissie. Een aantal partijen heeft nog moties of amendementen aangekondigd en afgesproken is dat alleen daar nog over wordt gesproken, waarbij een spreektijd geldt van maximaal twee minuten per fractie. Ik geef voor de eerste termijn graag de gelegenheid de indieners van de moties en amendementen deze kort toe te lichten, zodat alle fracties zich daar ook even over kunnen uiten. Ik heb een aantal moties en amendementen gezien van de Partij van de Arbeid, van de VVD en van de VSP.

Klopt dat, of zijn er nog meer partijen die een motie of een amendement willen indienen? Deze drie? Dan geef ik eerst de woordvoerders van die partijen de gelegenheid om kort toe te lichten. Dan start ik bij de Partij van de Arbeid, vanwege uw verjaardag. Gaat uw gang. Mevrouw Schnabel: Dank u wel. We hebben een amendement ingediend. Dat gaat over het oprekken van de daluren. De toelichting erop is dat wij het een goede keuze vinden dat inwoners die het meest getroffen worden door inflatie en bijkomende kosten en onder de 140 van het wettelijk sociaal minimum vallen nu de mogelijkheid hebben om met korting met het ov te reizen. Wat wij wel vinden, is dat de doelgroep, die tussen de 18 en 66 valt, dat daar ook veel werkenden onder vallen. Wij willen graag de werkenden en de werkende armen zoveel mogelijk ondersteunen. Reiskosten vallen niet onder secundaire arbeidsvoorwaarden, zijn ook niet wettelijk verplicht. Veel inwoners die onder de 140 van het wettelijk sociaal minimum vallen, krijgen vaak geen reiskostenvergoeding. Om deze reden lijkt het ons een goed idee om de daluren op te rekken. Vandaar dit amendement. De voorzitter: Dank u zeer. Die mag u dan indienen, want die is wel verstrekt van tevoren, maar dan wordt hij nu formeel ingediend. Dat is dan amendement A1. Dan ga ik naar de VVD-fractie. De heer Kuhlmann, gaat uw gang. De heer Kuhlmann: Dank u wel, voorzitter.

De Dordtse VVD gat ervan uit dat verreweg de meeste mensen hun stinkende best doen om een bijdrage te leveren. We begrijpen ook dat je een foutje kan maken. De gemeente moet van ons de menselijke maat toepassen en begripvol omgaan met mensen die zich vergissen of vergeten iets in te vullen. Om die mensen is het ons natuurlijk niet te doen in dit amendement. Maar helaas zijn er ook mensen die het heel bont maken. Dat is iets om in het achterhoofd te houden,

9

wanneer we een nieuwe minimaregeling opzetten, zoals in het voorliggende collegevoorstel. Agressief gedrag en herhaaldelijk misbruik willen we niet belonen met een ov-kortingskaart. Het zou een cadeautje moeten zijn voor de mensen die vooruit willen en hun best doen om hun bijdrage te leveren in onze stad. De Dordtse VVD vindt het daarom geen goed idee als de gemeente ov-kortingskaarten gaat uitdelen aan mensen die zich bijvoorbeeld buitensporig agressief gedragen bij de Sociale Dienst, of die willens en wetens verwijtbaar hun sollicitatieplicht aan hun laars lappen. Die krijgen, wat ons betreft, pas een cadeau als ze zich gedragen, net als het overgrote deel die het wel netjes doet. Om dat te regelen heeft ons commissielid Luca van Ballegooijen een amendement opgesteld, dat ik hierbij graag zou willen indienen. De voorzitter: Dank u wel. Dat amendement noemen we A2. Dan ga ik naar de VSPfractie voor het derde amendement. Mevrouw Stolk, gaat uw gang. Mevrouw Stolk: Voorzitter, dank. Ook wij komen met een amendement. Het nieuwe college sluit gepensioneerden uit als zij meer inkomen hebben dan 140 procent van het minimuminkomen en de leeftijdsgrens van 65 jaar wordt opgehoogd naar bijna 67 jaar. Thans maken 5.500 65-plussers gebruik van de reeds 12 jaar bestaande regeling. Dat is 25 procent van het totaal aantal AOW’ers in Dordrecht.

Aangenomen mag worden dat los van de hoogte van de inkomens van deze gebruikers er de noodzaak is met openbaar vervoer te moeten reizen. Het ontbreken van eigen vervoer. Niet meer zelf aan het verkeer deelnemen. Ook het gemak dat openbaar vervoer biedt. Een deel van deze gebruikersgroep zal/kan worden uitgesloten als zij een hoger inkomen hebben dan 140 procent van het sociaal minimum, of jonger zijn dan 66 jaar en 10 maanden. Het aantal 65-plussers neemt de komende jaren sterk toe. In 2022 worden het 23.488 inwoners boven 64 jaar en naar verwachting telt Dordrecht in 2030 28.700. Dat is 23,5 procent mensen van 65 jaar of ouder. In 2040 is dat aantal gegroeid naar 32.600. Daarnaast heeft het bestuur de ambitie om het aantal in te stad te laten groeien. Dit brengt verstedelijking en verdichting met zich mee. Het stimuleren van openbaar vervoer voor deze doelgroep is dan ook vanuit verschillende optieken gewenst. De voorzitter: Dank u zeer. Dat amendement heet amendement A3. Dan geef ik graag uw raad het woord om zich te buigen over deze drie amendementen. Begin ik bij de VVD-fractie. Het woord is aan de heer Kuhlmann. Gaat uw gang. De heer Kuhlmann: Dank u wel, voorzitter. Goed, we hebben net het amendement ingediend.

Wat ons betreft is het geen goed idee als de gemeente kortingskaarten gaat uitdelen aan mensen die zich buitensporig agressief gedragen bij de Sociale Dienst, of willens en wetens verwijtbaar hun sollicitatieplicht aan hun laars lappen. Voor het overige heeft mijn fractiegenoot, ons commissielid Luca van Ballegooijen, het perfect verwoord in de commissiebehandeling. Daar heb ik eigenlijk weinig aan toe te voegen. De voorzitter: Dank u zeer. Mevrouw Koene: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Koene, bij interruptie.

10

Mevrouw Koene: Voorzitter, dank. Ik was niet bij de commissiebehandeling, vandaar dat ik nog wel even aan de heer Kuhlmann ... Sorry, maar ik schoot er ook wel van in de lach toen ik dit amendement voorbij zag komen. Maar over hoeveel mensen hebben we het? Welk probleem lossen we hiermee op? De heer Kuhlmann: Dank voor uw vraag. Ik hoop, ik denk dat het om hooguit een handvol mensen gaat. Maar het gaat natuurlijk om het principe, of je die mensen, die buitencategorie, zo’n pas cadeau wil doen. Mevrouw Koene: Voorzitter, kan ik dan ook wel erop rekenen dan de VVD dan mensen die agressief zijn bijvoorbeeld ook meer ozb gaat laten betalen, of dat soort dingen? Ik bedoel, kunnen we dan nog meer uit deze hoed verwachten? De heer Kuhlmann: We hebben het nu over dit voorstel. Daar wil ik het graag toe beperken. Maar u kent natuurlijk de Dordtse VVD, hij zit hier naast me en ook achter me op de tribune een fantastisch sterk team. Op alle onderwerpen gaan we graag het debat aan, wanneer het aan de orde is. De voorzitter: Dank. Dan zag ik nog de heer Schalken, dan de heer Safranti. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, u zult het niet geloven, maar ik had ook dezelfde vraag als mevrouw Koene. We zijn het daar eens op dit punt. Maar daarnaast is Beter voor Dordt ook wel benieuwd naar de reactie van de Dordtse VVD op de twee andere amendementen.

De heer Kuhlmann: Daar zitten sympathieke ideeën bij. Natuurlijk is het fijn als je van mijn part de hele wereld korting geeft of gratis in ons ov laat reizen. Maar goed, zover ik weet staat er hier in de zaal geen geldboom. Als ik het amendement goed gelezen het, het amendement wat u ook mede heeft ingediend, wordt dat onder meer gefinancierd vanuit Enecogelden. Goed, wij hebben volgens mij indertijd ook samen met Beter voor Dordt volgens mij goede afspraken gemaakt en plannen van hoe we dat geld gaan besteden. Dat willen we echt investeren in de stad. Ik weet ook, je kunt je centen maar één keer uitgeven. De voorzitter: De heer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, in reactie op het antwoord. Graag. Er staat bij dat het zou kunnen worden gefinancierd vanuit de Enecogelden, maar er staat ook bij de algemene reserve. Volgens mij is ook de Dordtse VVD met een aantal investeringen ... Wordt daarbij ook aan de reserve gedacht. Daarbij kan ik me ook zo voorstellen ... Maar ik krijg zomaar het idee dat de Dordtse VVD dat minder belangrijk vindt. Dat onze 65plussers wel volledig blijven meedoen in de samenleving. Dat we daarmee ook, wat wij ook aangeven, de eenzaamheid voorkomen en dat we ervoor zorgen dat die Dordtse 65plussers niet meer met de auto, als ze die hebben, naar het centrum gaan om op bezoek bij iemand. De heer Kuhlmann: Ik heb u gehoord.

Ik blijf erbij, je kunt maar één keer uitgeven. Als u denkt dat die algemene reserve een soort enorme geldberg is waar je onbeperkt uit kunt putten, dan moet ik u helaas uit die illusie weghalen.

11

De voorzitter: Dank. Dan gaan we naar de heer Safranti. De heer Safranti: Dank je wel, voorzitter. Ik sluit me aan trouwens bij mijn voorgangers. Daarbij wilde ik wel aan de ijzersterke mijnheer Kuhlmann aangeven, die net aangaf dat hij een sterk team heeft, dat geloof ik best trouwens, deze mensen die mijnheer Kuhlmann wil straffen, die krijgen in principe al een straf vanuit de Sociale Dienst, door maatregelwaardig gedraging. Mijnheer Kuhlmann begon ook over cadeautjes. We zitten natuurlijk in een periode waar we heel veel cadeautjes moeten uitdelen. Alleen denk ik, als ik u zo hoor, dan gaat u mensen ook dubbel straffen. Daar ben ik, eerlijk gezegd, het niet mee eens. Juist een bepaalde doelgroep. Mijnheer Kuhlmann gaat u een groep dubbel straffen? De heer Kuhlmann: Nee, dat denk ik niet. Ik kan me er ook wel wat bij voorstellen bij wat u zegt. Daar hebben we natuurlijk zelf ook over nagedacht. Je moet dat met mate doen. De gedachte die we hier wel bij hebben, is dat dit echt om een, het kwam natuurlijk net in het gesprek met mevrouw Koene al even aan bod, om een uitzonderlijke categorie gaat. Mensen die het echt heel, heel bont maken. In dat geval is het, wat ons betreft, de vraag van, willen we die buitencategorie een cadeautje geven? Ons antwoord is daarop, nee. Mevrouw Koene: Voorzitter.

De voorzitter: Ik had de heer Van Dam Timmers hierna het woord beloofd, maar de heer Safranti heeft nog een vervolgvraag. Gaat uw gang. De heer Safranti: Dank je wel, voorzitter. Nou ben ik hem kwijt. Ik had een hele goede. Jawel. Even kijken hoor. Mag ik hier zo even op terugkomen, burgemeester? De voorzitter: Als u hem weer te binnen schiet, dan is dat goed. De heer Safranti: Is goed. De voorzitter: We gaan naar de heer Van Dam Timmers. Gaat uw gang. De heer Van Dam Timmers: Dank u wel, voorzitter. De Dordtse VVD laat in dit amendement met grote suggestieve teksten eigenlijk zien dat ze denken dat er dreigend massaal misbruik is van deze regeling. Wij zijn ook wel benieuwd hoe ze dit onderbouwen. Ten tweede vraag ik ook een reflectie op de oorsprong van de Toeslagenaffaire, ook als het gaat om het bestrijden van misbruik. De heer Kuhlmann: We kunnen daar van alles bij halen. Dat lijkt me niet zo relevant. Voor wat betreft wanneer u denkt dat dat een hele grote groep zou zijn, wij hebben helemaal niet zo’n negatief beeld, wat ik net al zei. Dit is waarschijnlijk een hele kleine categorie. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter.

12

De heer Kuhlmann: Mag ik even uitspreken, alstublieft. Dit is een hele kleine categorie. Maar goed, je moet wat dat betreft wel realistisch zijn. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter. De heer Kuhlmann: Het kan gebeuren dat je echt iets helemaal uit de hand loopt. Dan is het denk ik goed om dit zo te stellen. De voorzitter: De heer Van Dam Timmers. De heer Van Dam Timmers: Dank, voorzitter. Dan moet ik toch constateren dat de VVD een soort kanon op een mug aan het schieten is. Als er geen probleem is of als het probleem heel klein is, waarom kiest de VVD er dan voor om ambtelijke capaciteit hiervoor in te zetten? Met ook in het achterhoofd toch wel, als je de focus op misbruik legt, dan kom je uiteindelijk in een systeem terecht waar volgens mij wij niet in willen leven. De heer Kuhlmann: Dit werp ik verre van ons. U heeft het over een kanon op een mug. Het kan zo zijn dat, dat hopen we natuurlijk allemaal, het betreft een hele kleine groep. Maar de mensen, als dit aan de orde is, we hebben het over echt heel ernstig agressief gedrag, je zal maar achter de balie zitten bij de Sociale Dienst. Ik denk niet dat iemand dat ervaart als een mug. De voorzitter: We hadden mevrouw Stolk het woord beloofd. Gaat uw gang. Mevrouw Stolk: Voorzitter, het zijn allemaal mooie woorden, maar het slaat natuurlijk nergens op, om het even in mijn woorden te zeggen.

Ik ben het eens met mijn voorgangers en ook wat de heer Van Dam Timmers aangeeft. U heeft het over mensen die al gestraft worden bij de Sociale Dienst. Daar geeft u nog eens een extra straf overheen, terwijl u totaal niet weet over hoeveel mensen het gaat. U zegt, we geven geen cadeautjes weg, maar u laat wel de ambtelijke organisatie optuigen voor misschien tien man, terwijl u zelf nog niet eens onderzoek heeft gedaan om hoeveel mensen het nou daadwerkelijk gaat. Maar ik begrijp, de VVD is voor controle en straffen, want dat doet u hiermee. Als u dit zou doen in een andere commissie, als we het over werk en inkomen hebben, dan zou ik die discussie graag met u aangaan, maar niet straffen op, u mag niet met het busje mee. Over cadeautjes weggeven, volgens mij was het ook de VVD die aan alle Dordtenaren 75 euro heeft gegeven, hoog of laag. De voorzitter: De heer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Mevrouw Stolk vergeet misschien dat dit, zoals dit nu is vormgegeven, het echt betreft een minimaregeling. Dan is het heel relevant om het hierover te hebben. Voor wat betreft haar zorgen over de uitvoering, het is natuurlijk logisch dat ... Maar dit soort extreme gevallen, die worden natuurlijk allang geregistreerd bij de Sociale Dienst. Het is enkel een heel klein lijstje. Nogmaals, ik hoop dat het een klein lijstje is. Die er even naast leggen. Misschien vijf minuten werk.

Ik denk dat het reuze meevalt met die ambtelijke capaciteit waar u zich zoveel zorgen over maakt.

13

De voorzitter: Dank. Dan ga ik zo naar mevrouw Schnabel, maar de heer Safranti heeft zijn vraag boven tafel gekregen. De heer Safranti: Inderdaad, ik heb hem weer paraat. Met dank aan mevrouw Stolk en mijnheer Kuhlmann, want dat was mijn punt eigenlijk, het informatie verstrekken. Mag dat en kan dat zomaar met betrekking tot de AVG die we natuurlijk hebben? Je kan natuurlijk niet zomaar informatie verstrekken van de ene naar de andere afdeling. De heer Kuhlmann: Met een redelijke duw kan dat zeker. Zeker als er ook een goede regeling achter ligt, als we dat zo vastleggen. Bovendien, het gaat om informatie intern binnen de gemeente. Dat moet zeker kunnen. De voorzitter: Dank. Dan ga ik naar mevrouw Schnabel en dan naar de heer Stam. Mevrouw Schnabel: Dank u wel. Wij sluiten ons graag inderdaad aan bij wat de heer Van Dam Timmers aangeeft en ook wat mevrouw Stolk zegt. Mijn vraag is, zou het niet beter zijn om met mensen die dat agressieve gedrag vertonen gewoon in gesprek te gaan? Want er zijn vaak hele gerechtvaardigde redenen waarom dat veel mensen agressief gedrag vertonen, omdat ze op straat slapen, omdat ze verslaafd zijn, omdat ze niet kunnen eten. Om hun dan te gaan straffen door middel van iets af te nemen, dat is een maatregel die niet zou passen bij een overheid die vertrouwen zou willen wekken in plaats van straffen.

De heer Kuhlmann: Kijk, we hebben het in dit voorstel niet over mensen die een keertje een vergissing maken of eens wat harder op de tafel slaan in een gesprek. Wat dat betreft moet je natuurlijk de menselijke maat goed toepassen. Maar als u denkt, dat lijken we een beetje te proeven, dat mensen alleen maar slachtoffer zijn van de omstandigheden, dat hoe bizar je je misschien ook gedraagt, dat dat nooit aan jezelf te wijten is. Dan kijken we daar echt anders naar. In echt die buitensporige gevallen, daar vinden wij het gek om dan vervolgens een cadeautje te geven. Dat past dan niet. De voorzitter: Mevrouw Schnabel. Mevrouw Schnabel: Dan kan ik eigenlijk alleen maar zeggen dat wij daar gewoon echt diametraal verschillend tegenover staan, want ik denk dat het heel goed zou zijn om inderdaad met die mensen in gesprek te gaan om hun verhaal te horen in plaats van aan te geven dat sommige mensen wel succes zouden hebben en anderen niet. Dat dat niet te wijten zou kunnen zijn aan hun verleden. Maar goed. De voorzitter: Ik hoor daar niet ... De heer Kuhlmann: Als ik daar nog een opmerking ... De voorzitter: Heel kort hoor. De heer Kuhlmann: Natuurlijk moet je altijd het gesprek aangaan. Wat misschien het enige verschil is, het is goed om van elkaar te verschillen. Is niets mis mee. Daar is forum natuurlijk ook voor bedoeld. Maar waar dan verschil is tussen de Partij van de

14

Arbeid en de Dordtse VVD, is dat we allebei het goed vinden om het gesprek aan te gaan, maar dat de Partij van de Arbeid graag na afloop dan nog aan die buitensporige agressieve mensen een cadeautje geeft, wij liever niet. De voorzitter: Beste mensen, ik zie nog een hand van de heer Gündogdu. Ik zou eerst naar de heer Stam gaan. Dan zou ik na de heer Gündogdu wel een beetje willen gaan afronden, want alles over dit punt is bijna wel gezegd, lijkt me zo. Dan kunt u straks uw stem ook laten blijken in de stemming. De heer Stam, gaat uw gang. De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. Dat dan bijna alles gezegd is, dat gaat gebeuren als je een tijdje wordt overgeslagen. De voorzitter: U zat in mijn dode hoek. Ik moet nog even aan uw nieuwe plek. De heer Stam: Precies. Maar goed, er zitten wel een aantal doublures in, maar ik bedoel, de ijzersterke verdediging van de VVD, zes man op een rij, dat heeft het Nederlands elftal ook geprobeerd, maar dat is ook niet helemaal gelukt. Ik heb daar toch wel wat vragen over. Kijk, er is al gememoreerd aan die 75 euro. Dan gaat het mij niet zozeer om die 75 euro, maar het gaat mij om het gelijkheidsbeginsel. Hoe zit de VVD in de wedstrijd? Willen ze iedereen gelijk behandelen, of zeggen van het ene moment, weet je, u krijgt van ons een cadeautje, 75 euro, maar als u iets niet wil, zoals openbaar vervoer, dan zegt u, het wordt een cadeautje.

Het gaat mij niet zozeer om die mensen een cadeautje te geven. Het gaat mij erom dat mensen die minder mobiel zijn, hoeveel zou ik verdienen, dat die gewoon alle mogelijkheden hebben om op een goede manier te kunnen bewegen binnen het openbaar vervoer. Er is dan een ... Gratis ov is daar gewoon een stimulans voor. U heeft ook gezegd van, het geld groeit niet op mijn rug. Dat klopt. Bij mij ook niet en bij iedereen hier niet. Maar er zijn verschillende mogelijkheden om dat te financieren. Het gaat erom, wilt u dat? Er zijn middelen beschikbaar bij de Burap, waar een overschot is aangekondigd op de jaarrekening. We hebben een aantal middelen gereserveerd binnen de Enecomiddelen. Als je die naast de reserve legt, dan hebben we een weerstandsvermogen die ruimschoots ligt boven wat we minimaal nodig hebben. Het gaat over vier jaar. Als je die middelen inzet vanuit je overschot, dan heb je nog drie jaar te dekken. Dan denk ik bij mezelf, waar zit dan het probleem? Het probleem zit gewoon in het willen. Dat vind ik gewoon bijzonder jammer, dat de VVD zich op dit punt zo opstelt. Ik snap best wel dat u zegt, met mensen die bij de Sociale Dienst zitten, er mag best wel meer gestimuleerd worden. Maar daar doen we al heel veel voor. Maar u sluit nu een groep uit boven de 140 procent, terwijl we aan alle kanten proberen dat te doen.

Door het Rijksbeleid komen steeds meer mensen in de problemen. Dat gaat u doelgroepenbeleid toepassen. Ik snap hem echt niet meer. De voorzitter: Het is een heel betoog geworden. Interrupties zijn wel bedoeld voor een korte vraag, wil ik nog even iedereen aan herinneren. De heer Kuhlmann: Dat ging even ... Want er zijn inderdaad veel verschillende dingen aan bod gekomen. Ik denk veel onderwerpen waar ik eerder ook de kans heb gehad om op te reageren. Eén element, dat betreft van dat je mensen dan de ... Ik weet niet precies hoe mijnheer Stam, of raadslid Stam het zei, maar heel erg schade berokkent. Ik denk dat het goed is om het in perspectief te zien. Waar we het nu over hebben, is een

15

ov-kortingskaart, waarbij je in de daluren voor minima 40 procent korting krijgt. Die heeft volgens mij een economische waarde van een paar tientjes. Het verschil of je deze kaart wel of niet krijgt, zou niet het verschil maken of mensen helemaal naar de verdoemenis gaan. Het is meer een gebaar, een symbool, een cadeau, die bij heel veel mensen goed terechtkomt en waarvan wij zeggen, bij een hopelijk kleine groep. Maar daar vinden we het niet passend om die te geven. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Dank. Dan gaan we naar de heer Gündogdu. De heer Gündogdu: Voorzitter, Dank je wel. Om te beginnen, voorzitter, wil ik toch even mijn irritatie uitspreken en behoorlijk wat emotie. Ik heb het helemaal gehad met continu het herhalen van, het is een cadeautje, het is een cadeautje. We willen de VVD toch wel even meegeven dat de manier waarop we ov 65-plus ooit eens in het leven hebben geroepen, waar ook uw partij deelgenoot van was. Er was een hele redenatie waarom ov 65-plus gratis, tussen haakjes, in het leven is geroepen. U heeft er zelf aan bijgedragen. Als ik u zo hoor, zou u eigenlijk ... Zegt u, bij volle monde, dat u tegen dit voorstel bent, maar gezien uw onderhandeling met de coalitie eigenlijk niet tegen kunt stemmen. Wat is uw antwoord daarop? De heer Kuhlmann: Dat we voor het voorstel zijn. Daar hebben we onze handtekening onder gezet.

Daar is denk ik geen twijfel over mogelijk. Alleen dat we natuurlijk altijd goed kijken van, zijn er op dit specifieke onderdeel ... Kunnen we dat nog net iets beter maken. Vandaar dat we daar een amendement hebben voorgesteld. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Stolk, tot slot. Dan gaan we denk ik kort naar de volgende fractie. Mevrouw Stolk: Ik sluit me een beetje aan bij de woorden van de heer Gündogdu, want de heer Kuhlmann heeft het inderdaad constant over cadeautjes weggeven. Het lijkt wel of de VVD hier voor de cadeautjes zit. Maar heeft u ook werkelijk onderzocht of dit plan wat er ligt ... Dat dat ook draagvlak heeft binnen Dordrecht? Dat er ook mensen gebruik van gaan maken, van dit voorstel. Want er is geen nulmeting. Er zijn totaal geen dingen onderzocht. Het is puur een experiment wat we nu gaan doen met gemeenschapsgeld. Daarbij sluit u de gepensioneerden met 140 procent uit. Ik snap best wel dat het een coalitieonderhandeling is. Maar ik zou toch graag willen weten waarom de VVD het steeds als cadeautjes doet, want het zijn namelijk geen cadeautjes, het zijn politieke keuzes die je maakt. De heer Kuhlmann: Goed, om te beginnen, voorzitter, over het woord cadeau. Dat is een citaat van een heel intelligent en politiek behendig raadslid in de commissiebehandeling, mevrouw Stolk van de VSP, noemde dat zo.

Op die manier vond ik dat aardig om dat over te nemen. Kijkt u de uitzending maar even terug. Voor wat betreft de politieke keuze, want dat was natuurlijk uw hoofdpunt van, waarom nu deze groep dat doet.

16

Mevrouw Stolk: Voorzitter. De heer Kuhlmann: Wij steunen dat, omdat we denken dat als je het op deze manier doet beter terechtkomt bij een groep die het goed kan gebruiken. De voorzitter: Dank. Dan nog een keer mevrouw Stolk en dan gaan we stoppen. Mevrouw Stolk: Ik wilde even reageren op het woord cadeautje. Ik heb het woord cadeau gebruikt in die context, want daar is de heer Kuhlmann echt expert in, op dat gebied, om woorden te verdraaien, ik heb het gezegd in de context over het amendement wat jullie indienen van, de VVD wil mensen bestraffen en als cadeautje mogen ze ook nog eens een keer niet mee met het busje. Zo heb ik het gezegd. De voorzitter: Dan is dat helder. Ik kijk even naar de heer Kuhlmann of zijn eerste termijn zo afgerond is. Ik stel voor dat we dan naar de tweede fractie toe gaan. Dat is GroenLinks. Voor de woordvoering van GroenLinks, wie mag ik het woord geven? De heer Burakçin, gaat uw gang. De heer Burakçin: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, het voorstel zelf hebben we uitvoerig besproken in de commissie. Daar hebben we in ieder geval onze steun uitgesproken. Dat doen we ook ... Daar blijven we in ieder geval bij. Ten aanzien van de moties, want daar zouden we het vandaag over hebben. Goed, de motie van de VVD, daar is eigenlijk al heel, heel veel over gezegd.

Daarbij kan ik alleen maar aansluiten bij al de woorden van alle andere fracties die hier toch de nodige onrust over voelen, want dit soort chantagemiddelen gaan in ieder geval niet helpen om de mensen die we moeten helpen voor een baan dichterbij gaat brengen. Dat vinden wij in ieder geval een slecht plan. Dat mag helder zijn. Over de motie van de PvdA. Dat is zeker een aantrekkelijke motie, die wij vinden. De heer Safranti: Voorzitter. De voorzitter: De heer Safranti. De heer Safranti: Wij hebben het toch hier over amendementen? De voorzitter: Dat is ook zo. Ik zat op het puntje van mijn stoel. Ik dacht, ik laat de heer Burakçin even uitspreken. De heer Burakçin: Sorry. De voorzitter: De heer Burakçin heeft het over alle amendementen die zijn ingediend. De heer Burakçin: Excuses. Bedankt. Amendement in ieder geval van de PvdA. Dat ovgebruik stimuleren door uren te verruimen en dat dat dan bijdraagt aan de duurzaamheidsopgave. Tijdens de bespreking in de commissie heeft de wethouder ook aangegeven dat deze regeling juist aantrekkelijk was, omdat het gekocht was in een pakketvorm en met de afspraak die daarbij hoort. Goed, kijk, ik kan me voorstellen dat dat het ook wat duurder maakt en dat misschien als we hiervan gaan afwijken. Ik zou

17

graag van de wethouder ook willen horen hoe die hier naar kijkt, zodat we daar gewoon in tweede termijn op terug kunnen komen. Ten aanzien van de motie van de VSP, die heb ik trouwens pas heel laat gezien, maar dat is eigenlijk de oude vorm toch terug. We hebben eigenlijk een besluit genomen om een andere regeling aan te gaan. Hier kunnen wij gewoon nu niet mee instemmen. De heer Van Leeuwen: Voorzitter. De voorzitter: Uw spreektijd zit erop. Een interruptie van de heer Van Leeuwen. Gaat uw gang. De heer Van Leeuwen: Even een vraag aan GroenLinks. Kijk, eigenlijk bestaat het collegevoorstel uit twee gedeeltes. Het aanbieden van gratis openbaar vervoer, zo noem ik het maar eventjes, tot 140 procent van het minimuminkomen van 18 tot AOWgerechtigde leeftijd en een voorstel daarboven. Dat eerste begrijp ik. Dat vind ik op zich wel sympathiek. Aan de andere kant, wat heeft het voor zin om een deel van de Dordtse ouderen, want we hebben het echt best wel over een aardig deel, uit te sluiten van de regeling? Ik bedoel, wat voor voordeel geeft dat voor de stad, voor Dordrecht? Kunt u me dat eens uitleggen? De heer Burakçin: Voorzitter, dank voor deze vraag. Ook dit hebben we uitvoerig besproken tijdens de commissie. Wij sluiten helemaal niemand uit. Maar wij zijn van mening dat het geld terecht moet komen bij de mensen waar wij denken dat er het beste gebruik van gemaakt kan worden.

Van mensen die kapitaalkrachtig zijn, denken wij dat zij zelf kunnen betalen en gebruik kunnen maken van openbaar vervoer. Dat is de reden. De heer Van Leeuwen: Nog even toch een vervolgvraag, als het mag, voorzitter. Wat betreft het aanbieden van openbaar vervoer met korting, tot 67 of 65 jaar, dat begrijp ik absoluut. Daar is geen discussie over. Alleen waarom zou je, als je een partij bent en je hebt mobiliteit hoog in het vaandel staan, dan gewoon een aantal mensen uitsluiten? Of laat ik het zo zeggen, uitsluiten van die regeling. Ik bedoel, ik kan me ook voorstellen dat je zegt van, je gaat onderhandelen over de kosten als er zo weinig mensen zijn of een betrekkelijk kleine groep is die gebruik maakt van die regeling, de ouderen dan heb ik het over, dan kun je dat ook tot uiting laten brengen in onderhandelingen met Qbuzz. Ik bedoel, waarom afschaffen voor een deel? Je kan toch ook andere voorwaarden stellen? De heer Burakçin: Voorzitter, Volgens mij wordt het een herhaling van zetten. Volgens mij heb ik net aangegeven waarom wij vinden dat wij deze regeling goed vinden. We sluiten helemaal niemand uit. Wat mij betreft, tenminste, mensen van 65 jaar en ouder die kapitaalkrachtig zijn, kunnen gewoon zelf betalen. Dat is onze mening. De voorzitter: Dank. Mevrouw Stolk.

Mevrouw Stolk: Voorzitter, daar ga ik toch niet helemaal in mee, want we hebben het vaak over de lage inkomens en de middeninkomens. We gaan een beetje meer naar de middeninkomens. Volgens mij is GroenLinks juist ook voor de middeninkomens. Dat zijn de mensen die overal net buiten vallen. Geen huurtoeslag, geen zorgtoeslag, al dat soort dingen. Die mensen sluit u nu uit. Nogmaals, vanuit GroenLinks snap ik dat niet. Als de

18

VVD dat zegt, dan snap ik dat wel. Maar vanuit GroenLinks snap ik niet dat je juist die categorie, de 140 en daarboven, die net overal buitenvallen, uitsluit. De heer Burakçin: Voorzitter, nogmaals, we sluiten helemaal niemand uit. Maar ik kan me wel voorstellen dat je bijvoorbeeld ergens een grens trekt. Want waar trek je dan een grens en hoeveel heb je ervoor over? Goed, dit is een regeling die in het leven is geroepen voor het budget. Daar wordt gewoon een groep bediend waarvan wij denken dat dat goed is. Daarom kunnen wij in ieder geval instemmen met dit voorstel. De voorzitter: Dank. Als dat de termijn van GroenLinks was, ga ik over naar Beter voor Dordt. Geef ik het woord graag aan de heer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, dank u wel. Wij hebben hier eigenlijk een van de eerste uitwerkingen van het nieuwe beleid van dit college. Wat Beter voor Dordt betreft is dit voorstel echt teleurstellend. Vanaf de verkiezingen grote woorden over open, transparant, niet dichttimmeren, ruimte voor de hele raad. Het college heeft hier een dichtgetimmerd voorstel gepresenteerd aan de raad. Niets geen keuzemogelijkheden voor de raad. Wat Beter voor Dordt betreft is deze regeling nog minder dan een heel slap aftreksel van de regeling die we de afgelopen periodes hebben gehad voor onze Dordtse 65-plussers. Veel 65-plussers zullen de bus nu niet meer nemen.

We hadden het er daarnet al over. Ze gaan wellicht minder vaak op bezoek bij iemand, minder vaak naar het centrum om onze lokale economie te ondersteunen. Als ze die al hebben, gaan ze wellicht wel weer de auto pakken. Meer verkeersdrukte, meer parkeerdruk, meer luchtvervuiling. Dat is volgens mij ook iets waar ik me niet van kan voorstellen dat GroenLinks daar blij van wordt. Voorzitter, dit college wil eenzaamheid aanpakken, inderdaad, en voorkomen. Met dit voorstel wordt het averechts effect bereikt, voor een grote groep 65-plussers. We gaven het al aan in de commissie, het is mooi dat 18-plus met een laag inkomen straks met korting kan reizen, maar we hebben het idee dat deze nieuwe doelgroep voor een groot deel ook misschien zelfs wel beter geholpen zou kunnen worden met een goede fiets dan korting op een buskaartje. Voorzitter, ik kom kort nog even op de amendementen, zoals die zijn ingediend. Als eerste is dat het amendement van de VVD. Daar is voldoende over gezegd. Het is echt symboolpolitiek en het is echt, zoals ook aangegeven werd, met een schot hagel schieten. Het andere voorstel, was het amendement van de PvdA. Om dat met een uurtje uit te breiden, dat zou wellicht een oplossing zijn. Het laatste amendement is een amendement wat wij mee-indienen. De voorzitter: Dank. Dan ga ik naar de VSP-fractie, mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Voorzitter, dank.

Voorzitter, de coalitie gaat openbaar vervoer goedkoper maken voor financieel kwetsbare inwoners van Dordrecht. Dat is in deze tijden van crisis een prima plan. Financieel kwetsbare Dordtenaren van 18 jaar en ouder kunnen in aanmerking komen voor een korting van 40 procent in de daluren, bij het reizen met het openbaar vervoer. Hoewel de VSP voor dit plan is voor 18 jaar en ouder, zijn er wel een paar kanttekeningen te plaatsen of een dergelijke kortingsregeling in de daluren een passende oplossing is voor deze doelgroep, die grotendeels actief zijn in de samenleving, vaak gewoon werkzaam zijn en meestal in de spitstijden gebruikmaken van openbaar vervoer. Ook deze jongerendoelgroep is in staat om op een andere wijze zich te

19

verplaatsen dan met openbaar vervoer. De fiets in plaats van openbaar vervoer is voor deze doelgroep wellicht een beter alternatief. Ook heeft de VSP bedenkingen bij de timing van een dergelijk experiment voor 18-plus, daar in de looptijd van de voorgestelde 4 jaar een tussentijdse concessie zal plaatsvinden van ov-chip naar ov-p. Vanaf 2024 worden er geen ov-chipkaarten meer uitgegeven en zal er een alternatief betaalproduct moeten worden geïmplementeerd. De vraag is of in een dergelijke rommelige en veranderende omgeving een experiment moet worden uitgevoerd. Met deze observatie is het voor de VSP onaanvaardbaar dat 65-plussers moeten inleveren op hun inmiddels verworven rechten ten faveure van andere kwetsbare groepen in de samenleving. Het coalitievoorstel van 65-plus openbaar vervoer roept bij de VSP toch nog een aantal vragen op. Waarom gaat het college uit van 66 en 10 maanden? De landelijke korting voor gepensioneerden van 34 procent gaat in bij het bereiken van de 65-jarige leeftijd. Ook musea en cultuurinstellingen geven de 65-plussers korting vanaf 65 jaar. Bioscopen geven korting bij ouderen vanuit 65 jaar. Waarom kiest dit college in het nadeel van de gepensioneerden dan voor 66 en 10 maanden? De voorzitter: Komt u een beetje tot een afronding, want uw termijn zit erop. Mevrouw Stolk: Ik heb nog aardig wat. Dan moet ik het in de tweede termijn doen, voorzitter.

Kan ook. De voorzitter: Of u doet het dan even heel kort, een beetje samengevat. Kunt u vast. Mevrouw Stolk: Door alleen ouderen met een inkomen onder de 140 procent te bieden voor openbaar vervoer ontstaat er een kloof tussen rijke en arme ouderen. Zelfs binnen een gezin van gepensioneerde mensen kan de een wel en de ander niet in aanmerking komen. Ook in verzorgingshuizen waar ouderen vaak gezamenlijk optrekken kan een dergelijke ongelijke behandeling, de heer Stam gaf dat al aan, het gelijkheidsbeginsel, tot schaamte en problemen leiden. Tot zover even, voorzitter. Laatste, de VSP kan niet akkoord gaan met het voorliggende voorstel, waarbij de oudere doelgroep erop achteruit gaat ten opzichte van de huidige openbaar vervoerregels voor ouder dan 65. Dit is dan ook de reden dat de VSP met vrijwel alle, de meeste oppositiepartijen een amendement zal indienen om de 65-plus openbaar vervoer faciliteit ongewijzigd condities voor de komende 4 jaar te continueren. De voorzitter: Dank. Dat heeft u toch nog knap samengevat. Dan gaan we naar de overkant. De ChristenUnie/SGP-fractie, de heer De Heer gaat uw gang. De heer De Heer: Voorzitter, dank u wel. Er vond afgelopen dinsdag in de commissie een goed debat plaats. We begrijpen heel goed het gevoel van gemis nu de oude regeling van ov 65 ten einde komt.

Tegelijkertijd beseffen we ons ook dat er een nieuw budget is en dat dit ook een nieuw keuzemoment oplevert. In het debat vorige week viel het mij wel op dat er regelmatig termen als eenzaamheid, mobiliteit, uitsluiting en vrijheid langskwamen, maar eigenlijk altijd alleen in relatie tot 65-plussers. Laten we niet vergeten dat er een grote groep kwetsbare, ook jongere Dordtenaren is, die ook met eenzaamheid, mobiliteitsarmoede en uitsluiting te maken heeft. Mevrouw Stolk: Voorzitter.

20

De voorzitter: Uw microfoon stond nog aan. Gaat uw gang. Mevrouw Stolk: Volgens mij hebben wij juist aangegeven dat wij met dit voorstel akkoord zijn, omdat de doelgroep eigenlijk verbreed wordt. Alleen u zegt dat het alleen maar over 65-plussers gaat. Nee, wij zouden willen akkoord gaan met het plan, maar een toevoeging van de 65-plus, wat we al hadden. Daar hebben we ook een hele berekening van gemaakt. Ik ben benieuwd hoe u daar dan tegenaan kijkt. Want het is niet alleen de eenzaamheid, wat u zegt, onder de 65-plussers, maar juist ook de doelgroep, de jongeren waar we mee te maken hebben. Die ga je dan met dit plan juist wel bereiken. De heer De Heer: Voorzitter, ik begrijp ook wat mevrouw Stolk zegt. Ik hoor haar ook inderdaad in haar woordvoering zeggen dat ze het juist ook wil verruimen en dat ze ook positief is over de aandacht voor die groep. Wat ik me alleen besef, is dat we misschien wel ook kunnen concluderen dat we de afgelopen jaren weinig aandacht voor een ovregeling hebben gehad voor die kwetsbare groep. Dat we het juist in deze Nieuwe regeling wel positief vinden dat er nieuwe aandacht komt voor een groep jongere Dordtenaren, die ook te maken hebben met eenzaamheid en met mobiliteit. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Nog één vraag.

Volgens mij wil de ChristenUnie Dordrecht fietsstad maken, als ik me dat goed kan herinneren. Waarvoor zou je dan die doelgroep niet met de fiets laten gaan? Dan kan je zeggen, want dat staat dan ook in het stuk, die kunnen het onderhoud niet betalen of weet ik veel wat, wat voor argumenten er ook staan. Geef die mensen dan een fiets. Doe het via Stichting Leergeld. Geef ze een fiets. De heer De Heer: Voorzitter, heel sympathiek om iedereen een fiets te geven. Wij vinden het natuurlijk ook fantastisch als zoveel mogelijk Dordtenaren op de fiets gaan en ook blijven gaan. We vinden het alleen in dit voorstel heel positief voor de groep die niet zomaar op de fiets kan springen, dat daar toch ook meer mogelijkheden komen. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De voorzitter: U had nog één vraag, zei u. Mevrouw Stolk: Dat roept nog een vraag op. De voorzitter: Maar dat is de hele tijd. Mevrouw Stolk: Over welke groep heeft u het dan die niet op de fiets kan gaan zitten? Dan ben ik wel benieuwd welke doelgroep dat is, want dat is dan een hele nieuwe doelgroep in Dordrecht. De heer De Heer: Ik denk dat we in Dordrecht een hele groep kwetsbare mensen hebben die soms lichamelijk of geestelijk niet zomaar in staat zijn om met alle gezondheid

21

zomaar elk moment van de dag op de fiets te springen. Ik denk dat we allemaal wel voorbeelden dichtbij of ver weg kennen in de stad voor een groep die daar toch zeker ook baat bij zal hebben. Daar zijn we blij mee, in deze regeling. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter. De voorzitter: De heer Schalken, bij interruptie. De heer Schalken-den Hartog: In reactie op het antwoord wat de heer De Heer geeft, voor die doelgroep mensen zijn er volgens mij altijd al andere regelingen. Die hoeven echt geen gewoon generieke 18-plus kortingskaart voor de bus. De heer De Heer: Ik ken niet alle situaties helemaal. Ik weet natuurlijk dat er veel voorzieningen zijn. Daar ben ik ook heel blij mee. Tegelijkertijd vinden we het fijn dat er voor een grote groep, die misschien wel op die grens, die misschien wel of niet voor een regeling in aanmerking komt, dat er nu gewoon meer mobiliteit en meer vrijheid wordt gestimuleerd. Misschien wel een groep die we de afgelopen jaren te weinig aandacht hebben gegeven met deze regeling. Niet alleen maar jongeren. We hebben het over de groep tot 65, in relatie tot het oude plan. Dan hebben we het ook over 60-plussers. Er valt nog een hele groep en een categorie daaronder. Mevrouw Stolk: Voorzitter, nog één vraag. De voorzitter: Een hele korte dan. Mevrouw Stolk: Hoe weet u dat het zo’n grote groep is? Want het is een experiment dit.

Heeft u ook bij de Wmo-adviesraad dingen ingewonnen? Of heeft u het Platform tegen Armoede hierin meegenomen? De heer De Heer: Nee, ik kom niet met cijfers. Ik besef me dat we een stad hebben van ruim 120.000 inwoners. Dat ik me dan ook besef dat zeker met de cijfers die we allemaal wel kennen, dat we een flinke kwetsbare doelgroep in Dordrecht hebben. Dat er zeker ook een groep is die hier bij gebaat is. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter. De voorzitter: De heer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Dan toch nog één vraag aan de heer De Heer, Beter voor Dordt krijgt steeds meer het gevoel dat we met het toevoegen van deze categorie eigenlijk wat gaan bieden waar waarschijnlijk maar heel beperkt vraag naar is. U geeft net aan dat er geen onderzoek naar is gedaan. Bent u het niet met ons eens dat er eigenlijk wellicht een regeling wordt opgetuigd waar weinig behoefte aan is? De heer De Heer: Voorzitter, dank u wel. Ik besef me dat we allebei op dit moment niet cijfers hebben van exacte aantallen. Ik besef me ook dat dit een Nieuwe regeling is. Ik zou het zeker geen experiment noemen, want dan zou elke Nieuwe regeling die we in het leven roepen een experiment moeten zijn. Maar ik denk dat we de komende periode