RIB 29 - BIJLAGE 1 - Jaarverslag 2021 definitief
Tekst van het document
Uitvoeringsprogramma Jaarverslag VTH 2021 VTH 2020 Gemeente Dongen QP Project Consultancy ’t Cour 32, 5701 MP Helmond Sherpal® Postbus 570019E AD Helmond Jules 175, Verneweg 5015 BR Tilburg +31(0492 33 07 08 +31 (0) 6 195 267 36 info@qppc.nl info@sherpal.nl www.qppc.nl www.sherpal.nl
2
Colofon Jaarverslag VTH 2021 Bestuurlijke besluitvorming 26 april 2022
Opdrachtgevers E. de Bonth
Auteurs Q. Cuppen W. Franssen
Dongen, 14 april 2022
Gemeente Dongen Hoge Ham 104 7581 AG Dongen 14 0162 info@dongen.nl www.dongen.nl
© Gemeente Dongen, alle rechten voorbehouden
3
4
Inhoud 1
2
3
4
5
6
Inleiding ____________________________________________________________________7 1.1
Wettelijk beleidskader _____________________________________________________7
1.2
Interbestuurlijk toezicht____________________________________________________8
1.3
Aanpak _________________________________________________________________8
1.4
Leeswijzer _______________________________________________________________8
Doelen fysieke leefomgeving en dienstverlening ___________________________________10 2.1
Gezondheid ____________________________________________________________10
2.2
Landschappelijke Kwaliteit_________________________________________________11
2.3
Stedenbouwkundige Kwaliteit ______________________________________________12
2.4
Klimaat ________________________________________________________________12
2.5
Mobiliteit ______________________________________________________________13
2.6
Openbare orde en Ondermijning____________________________________________14
2.7
Dienstverleningsdoelen ___________________________________________________14
Algemeen __________________________________________________________________15 3.1
Covid-19 _______________________________________________________________15
3.2
Implementatie Beleidsplan PVTH ___________________________________________15
Preventie __________________________________________________________________17 4.1
Voorlichting ____________________________________________________________17
4.2
Publiciteit ______________________________________________________________17
4.3
Inzet __________________________________________________________________18
4.4
Bijdrage aan doelen ______________________________________________________18
Vergunningverlening _________________________________________________________19 5.1
Reductie van het effect van een activiteit _____________________________________19
5.2
Binnengekomen aanvragen en meldingen ____________________________________19
5.3
Tijdigheid van producten __________________________________________________20
5.4
Bezwaar, beroep en hoger beroep __________________________________________21
5.5
Bijdrage aan doelen ______________________________________________________21
Toezicht ___________________________________________________________________23 6.1
Toezicht VTH ___________________________________________________________24
6.2
Toezicht OOV ___________________________________________________________25
5
6.3
Naleefgedrag ___________________________________________________________26
6.4
Klachten en meldingen ___________________________________________________27
6.5
Projecten ______________________________________________________________28
6.6
Bijdrage aan doelen ______________________________________________________29
7
Handhaving ________________________________________________________________30 7.1
Toepassing Landelijke Handhavingsstrategie __________________________________30
7.2
Mediation ______________________________________________________________30
7.3
Bestuursrechtelijk optreden _______________________________________________30
7.4
Strafrecht ______________________________________________________________31
7.5
Bezwaar en beroep handhaving ____________________________________________31
7.6
Bijdrage aan doelen ______________________________________________________31
8
Inzet ______________________________________________________________________33 8.1
Organisatorische ontwikkelingen ___________________________________________33
8.2
Inzet __________________________________________________________________33
8.3
Kritieke massa __________________________________________________________33
8.4
Afstemming ____________________________________________________________34
9
Conclusie __________________________________________________________________36 9.1
Algemeen ______________________________________________________________36
9.2
Vergunningverlening _____________________________________________________36
9.3
Toezicht _______________________________________________________________37
9.4
Handhaving ____________________________________________________________37
9.5
Inzet __________________________________________________________________37
10
Aanbevelingen ____________________________________________________________38
10.1
Algemeen ______________________________________________________________38
10.2
Vergunningverlening _____________________________________________________38
10.3
Toezicht en Handhaving ___________________________________________________38
10.4
Inzet __________________________________________________________________38
6
1 INLEIDING Er is een onlosmakelijke samenhang tussen het beleidsplan, het jaarverslag en het uitvoeringsprogramma. Deze samenhang is inzichtelijk gemaakt in figuur 1. Voor u ligt het Jaarverslag Vergunningen, toezicht en handhaving (VTH) van de gemeente Dongen over de periode januari 2021 tot en met december 2021. Het verslag biedt een overzicht van de door ons uitgevoerde werkzaamheden op gebied van VTH en de bijdrage die is geleverd aan de doelen zoals deze zijn opgenomen in het PVTH-beleid 2021 – 2024.
1.1
Wettelijk beleidskader
In de wet VTH zijn artikelen opgenomen om de kwaliteit van de VTH-taken te waarborgen. Deze eisen vinden hun grondslag in de VTH-kwaliteitscriteria 2.2. In de wet VTH zijn ook eisen opgenomen waarop wordt toegezien vanuit interbestuurlijk toezicht. De grondslag hiervan is opgenomen in de Wet revitalisering generiek toezicht. Het jaarverslag handhaving 2021 wordt opgesteld op basis van het Besluit omgevingsrecht (Bor) artikel 7.7. Daarin is aangegeven dat het college van burgemeester en wethouders voor de vergunningverlenings-, toezicht- en handhavingstaken gerelateerd aan de Wet algemene bepalingen
7
omgevingsrecht (Wabo) een jaarverslag dient te maken. In dit jaarverslag komen de inspanningen van het afgelopen jaar, het bereiken van de gestelde doelen, de uitvoering van de activiteiten en de naleving van de gemaakte afspraken aan de orde.
1.2
Interbestuurlijk toezicht
De provincie ziet er met interbestuurlijk toezicht (IBT) op toe dat de lokale overheden hun maatschappelijke taken goed uitvoeren. De provincie doet dit aan de hand van het provinciaal Beleidskader IBT 2020-2023. In 2021 heeft de provincie toezicht gehouden op de volgende prestaties: (1) tijdigheid bestuurlijke vaststelling en actualiteit van de vergunningverlening-, toezicht- en handhavingsdocumenten (VTH-documenten) op basis van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo-beleidscyclus VTH); (2) naleving van een selectie uit de procescriteria VTH op basis van de Wabo met bijbehorende uitvoeringsbesluiten. Op basis van het IBT van 2021 komt de provincie tot een eindoordeel dat de gemeente voldoet met een 96% score. Met de opmerkingen dat de doelen SMART moeten. Met het Beleidsplan PVTH vastgesteld dd.: 26 januari 2021 is hier uitvoering aan gegeven.
1.3
Aanpak
Het integraal VTH-jaarverslag 2021 is opgesteld aan de hand van een documentenstudie aangevuld met interviews. De documenten zijn aangeleverd door de gemeente en de partners waarmee de gemeente samenwerkt. Om de data te extraheren heeft op locatie van de gemeente een documenten- en systeemonderzoek plaatsgevonden, waarmee de benodigde gegevens zijn geëxtraheerd. Er zijn interviews gehouden met medewerkers van verschillende disciplines binnen de gemeente, die zijn belast met de vergunningen-, toezichts- en handhavingstaken, om de geëxtraheerde data te verifiëren.
1.4
Leeswijzer
De verslaglegging over 2021 van de activiteiten van VTH - oftewel de controle (rapportage en evaluatie) van het geprogrammeerde (planning en uitvoering) vindt plaats in onderliggend verslag. In dit verslag wordt ingegaan op de resultaten van de ingezette interventies uit het VTH uitvoeringsprogramma 2021. Hoofdstuk één betreft de inleiding. Hierin is het wettelijk kader voor het VTH-jaarverslag 2021 beschreven en is kort de aanpak beschreven hoe dit jaarverslag tot stand is gekomen. In hoofdstuk twee wordt ingegaan op de doelen zoals opgenomen in het PVTH-beleid. Hoofdstuk 3 gaat in op Covid-19 en het implementeren van het PVTH-beleid. In de hoofdstukken vier tot zes wordt ingegaan op de bijdrage die de resultaten hebben geleverd aan de doelen. De inzet die nodig was om bovengenoemde resultaten te bereiken is beschreven in hoofdstuk zeven. In hoofdstuk zeven en acht komt de eindconclusie aan de orde en worden aanbevelingen gedaan. De resultaten van de taken die worden uitgevoerd door de Omgevingsdienst Midden-West Brabant zijn uitgewerkt in hun jaarverslag VTH. Dit jaarverslag is als bijlage toegevoegd.
8
Doelen en algemeen
9
2 DOELEN FYSIEKE LEEFOMGEVING EN DIENSTVERLENING De constateringen uit de Omgevingsscan en de ambities van de gemeente Dongen zijn, in het beleidsplan PVTH 2021 – 2024, vertaald naar doelen. Hieronder zijn de ambities en doelen per resultaatgebied samengevat. We onderscheiden de volgende resultaatgebieden: Gezondheid, Landschappelijke Kwaliteit, Stedenbouwkundige Kwaliteit, Klimaat, Mobiliteit en Openbare Orde en Ondermijning.
2.1
Gezondheid
De inrichting van de leefomgeving beïnvloedt de gezondheid van inwoners. Een goede kwaliteit van water, bodem en lucht bevordert de kwaliteit van leven en de gezondheid van de inwoners. De thema’s uit de Omgevingswet zijn van invloed op het algehele welbevinden van onze inwoners, niet alleen via blootstelling, maar ook door faciliteiten in de fysieke leefomgeving te creëren die een gezonde leefstijl mogelijk maken. De inrichting van de leefomgeving heeft effect op het lopen, fietsen, sporten en spelen, maar ook op het elkaar ontmoeten van bewoners. De fysieke inrichting kan een gezonde levensstijl zowel stimuleren als belemmeren. Bekijk onderstaande tabel voor de doelen en relaties tussen Gezondheid, thema’s en de doelen die we willen bereiken.
10
2.2
Landschappelijke Kwaliteit
Waar bij Gezondheid de mens centraal staat, staat in Landschappelijke Kwaliteit de natuur centraal. Elk landschap is het resultaat van natuurlijke factoren en menselijke ingrepen. Dus is het landschap dynamisch van karakter. Dit ingrijpen van de mens is in de afgelopen decennia toegenomen. De waarde die aan een landschap wordt gegeven is een zogenaamde zachte waarde. Deze waarde is namelijk moeilijk in geld uit te drukken maar heeft wel degelijk een economische betekenis. Zo kan de waarde van een woning, juist door de ligging in een groene omgeving, veel hoger zijn dan een vergelijkbare woning in een minder groene omgeving. De beoordeling van de kwaliteit van een landschap is altijd specifiek vanuit verschillende invalshoeken. Het gaat daarbij om de waardering van aanwezige kenmerken zoals verkavelingen, oude waterlopen, bodemschatten of soortenrijkdom van planten en dieren. Vaak wordt bij die beoordeling de cultuurhistorische waarde1, belevingswaarde2 en ecologische waarde3 van landschappen gehanteerd. In figuur 3 staan de relaties tussen Landschappelijke kwaliteit, thema’s en de doelen die we willen bereiken, weergegeven.
Archeologische, bouwkundige en historisch-landschappelijke elementen De kwaliteit van onze leefomgeving, waarbij onder andere de bruikbaarheid en toegankelijkheid van belang zijn voor de beleving ervan 3 Natuurgebieden en landschapselementen, zoals houtwallen of waterlopen 1 2
11
2.3
Stedenbouwkundige Kwaliteit
De Stedenbouwkundige Kwaliteit is de kwaliteit van de gebouwde omgeving en de openbare ruimte. De belevings- en gebruikswaarde bepaalt de stedenbouwkundige kwaliteit van een gebied. De kwaliteit wordt beïnvloed door (maatschappelijke) ontwikkelingen als de druk op de woningmarkt, verdichting van stedelijke gebieden en energietransitie. De waardering van een stedenbouwkundige omgeving wordt onder andere bepaald door: de maat en schaal van de bebouwing, afwisseling tussen bebouwd en onbebouwd, het materiaalgebruik et cetera. In onderstaande tabel zijn de relaties tussen Stedenbouwkundige kwaliteit, thema’s en de doelen die we willen bereiken weergegeven.
2.4
Klimaat
De gemeente Dongen ziet zich als ieder ander geconfronteerd met een veranderend klimaat. Dat komt doordat er steeds meer broeikasgassen zoals CO2 in de lucht komen. Wetenschappers zijn het erover eens dat de activiteiten die door de mens zijn uitgevoerd hiervan grotendeels de oorzaak zijn. Om te bepalen of activiteiten toelaatbaar zijn is het noodzakelijk te bepalen wat de te ambiëren regels zijn op het gebied van klimaat. Pas dan kan worden bepaald of het effect van een activiteit toelaatbaar is. In onderstaande tabel zijn de relaties tussen klimaat, thema’s en de doelen die we willen bereiken weergegeven.
12
2.5
Mobiliteit
Verkeersstromen en ruimtelijke functies zijn niet los van elkaar te zien. De opmars van duurzame vervoersmiddelen en parkeren op afstand betekent minder auto’s op straat en meer ruimte voor voetgangers en fietsers. Voor Mobiliteit zien we de komende jaren verschillende ontwikkelingen op het gebied van vernieuwende kleinschalige vormen van vervoer en mogelijkheden voor het reizen van deur tot deur, zoals Mobility as a Service (MaaS). De gemeente zal moeten bepalen of activiteiten een positieve of negatieve invloed hebben op haar ambities. In figuur 6 zijn de relaties tussen Mobiliteit, thema’s en de doelen die we willen bereiken weergegeven.
13
2.6
Openbare orde en Ondermijning
Openbare orde en Ondermijning richt zich op de randvoorwaarden/condities waarbinnen de ondermijnende activiteit kan plaatvinden. In onderstaande tabel zijn de relaties tussen Openbare orde en Ondermijning, thema’s en de doelen die we willen bereiken weergegeven.
2.7
Dienstverleningsdoelen
We werken voor en met de samenleving: onze inwoners, ondernemers en instellingen. We streven naar een samenleving die veel dingen zelf kan en verantwoordelijkheid neemt, en de samenleving kan rekenen op een dienstverlenende en faciliterende gemeente Dongen. Onze kernwaarden zijn dat we in vertrouwen samenwerken. We zijn verantwoordelijk, doen wat we zeggen en zeggen wat we doen. We hebben hierin de ruimte om zelf te bepalen hoe we dit aanpakken. Deze kernwaarde is vertaald naar doelen die we aan onze producten en diensten hebben gekoppeld. Hieronder zijn de doelen per product of dienst weergegeven Producten
Doelen
Algemeen Preventie
Kwaliteitsniveau binnen de bestaande formatieruimte. Betere kwaliteit van aanvragen. Betere spontane naleving. Spoedige duidelijkheid bij aanvragen. Adequate kwaliteit van vergunningen. De resultaten van toezicht zijn geborgd in de organisatie. Aanspraak maken op de eigen verantwoordelijkheid van inwoners en bedrijven. Adequate kwaliteit van beschikkingen Voltooien handhavingstrajecten
Vergunningen Toezicht Handhaving
14
3 ALGEMEEN 3.1
Covid-19
Als gevolg van Covid-19 en de maatregelen die genomen zijn om verspreiding van de besmetting te beperken hebben we onze taken moeten her-prioriteren. Primaire doelstelling in 2021 aangaande de VTH taken, uitgevoerd door het team VTH en OOV, was er zorg voor te dragen dat de maatregelen werden nageleefd. Dit werd gecontroleerd middels toezicht en waar nodig werd gehandhaafd. De inzet die hiervoor nodig is wordt geleverd vanuit alle disciplines (vergunningverlening, toezicht en handhaving) van beide teams. Om deze inzet mogelijk te maken kon niet aan alle taken -opgenomen in het uitvoeringsprogramma 2021- uitvoering worden gegeven.
3.2
Implementatie Beleidsplan PVTH
Naar aanleiding van de conclusie en aanbevelingen uit het jaarverslag 2019 is in 2020 Het vergunningenbeleid 2016-2019 en handhavingsbeleidsplan 2017-2020 herzien in het Beleidsplan PVTH 2021-2024. Het beleidsplan PVTH 2021-2024 is samen met het college en de teams Vergunningen, Toezicht en Handhaving, Openbare Orde en Veiligheid en enkele collega’s van het team Omgevingsbeleid tot stand gekomen. Het Beleidsplan PVTH 2021-2024 is op 26 januari 2021 vastgesteld. Het succes van het in dit plan beschreven beleid staat of valt bij de uitvoering ervan. Vaststelling van dit PVTH-beleid is slechts stap één. De noodzakelijke tweede stap is de implementatie van dit beleid in de organisatie en in ons dagelijks werk. Als dit alles plaats gaat vinden, dan zal dit nieuwe PVTHbeleid daadwerkelijk een positieve bijdrage leveren aan de fysieke leefomgeving van de burgers van onze gemeente. Het jaar 2021 is dan ook gebruikt om het beleidsplan PVTH te implementeren. Concreet hebben we in 2021 het risico gestuurd werken verder geprofessionaliseerd en een kwartiermaker aangesteld om dit proces te begeleiden. Hiervoor hebben we verschillende stappen ondernomen te weten: het borgen van de registratie van monitoringsgegevens, het verbeteren van werkprocessen en werkafspraken herzien, het invoeren van tijdschrijven en de herijkte Landelijke Handhavingsstrategie (LHS) inbedden in onze organisatie.
15
Preventie en Vergunningverlening
16
4 PREVENTIE In 2021 hebben we nadere inzet gepleegd op onze preventieve activiteiten. Dit heeft voornamelijk plaatsgevonden met de inzet van communicatie en voorlichting.
4.1
Voorlichting
Door actief met burgers, bedrijven, opleidingen en sectoren in gesprek te gaan worden de belangen van onze gemeente uitgedragen en kan onwetendheid over geldende wet- en regelgeving worden weggenomen. Vooroverleggen In 2021 heeft vooroverleg plaatsgevonden. Deze vooroverleggen waren op verzoek van de gemeente/initiatiefnemer. De vooroverleggen betroffen aanvragen waar het initiatief bouw en ruimtelijke ordening omvat. Horeca tijdens Covid-19 Tijdens de Covid-19 maatregelen zijn voorlichtingsgesprekken gevoerd met (horeca)ondernemers en supermarkten die niet wisten hoe ze hun zaak in het begin Covid-19 proof moesten maken. Er zijn posters en bierviltjes beschikbaar gesteld om het publiek steeds te herinneringen aan de normen om Covid-19 tegen te gaan. Ook is samen gezocht naar de meest veilige weg om zoveel mogelijk activiteiten door te laten gaan. Vuurwerk en Carbid-schieten Door het vuurwerkverbod heeft er geen voorlichting plaats gevonden vanuit de gemeente. Dit vuurwerkverbod is landelijk gecommuniceerd. Onwetendheid lichte overtredingen Bij de afhandeling van lichte overtredingen wordt ingezet op het wegnemen van onwetendheid. In 2021 hebben we hier uitvoering aan gegeven door tijdens de controle de overtreding en het doel van de reducerende maatregel (voorschrift) toe te lichten.
4.2
Publiciteit
Als gevolg van her-prioritering door Covid-19 heeft geen onderzoek plaatsgevonden naar naming and shaming als preventie-instrument.
17
4.3
Bijdrage aan doelen
In onderstaand overzicht is weergegeven aan welke doelen, zoals opgenomen in het PVTH-beleid en samengevat in hoofdstuk twee, een bijdrage is geleverd vanuit preventie. Onderstaand is deze bijdrage kort toegelicht. Resultaatgebied
Doel
Gezondheid
Beperkte hinder van geluid, licht en geur
Landschappelijke Kwaliteit
-
Stedenbouwkundige Kwaliteit
-
Klimaat
-
Mobiliteit Openbare Orde en Ondermijning
Basis op orde in het kader van veilig uitgaan Voorkomen dat mensen zich onveilig voelen
Dienstverlening
Betere kwaliteit van aanvragen Betere naleving
4.4
Voorlichting
In 2021 is via vooroverleg geïnvesteerd in het vergroten van het besef van eigen verantwoordelijkheid bij burgers en ondernemers. Door initiatiefnemers en gemeente vroegtijdig met elkaar in contact te brengen krijgen initiatiefnemers tijdig inzicht in het vergunningverleningsproces van hun initiatief en worden ze begeleid bij het indienen van een adequate aanvraag. Met het voeren van de vooroverleggen is een bijdrage geleverd aan het indienen van correcte en volledige vergunningsaanvragen, waarmee de kwaliteit van aanvragen is verhoogd. De gesprekken met de horecaondernemers hebben ervoor gezorgd dat in overleg gezocht is naar mogelijkheden om horecaondernemers zoveel mogelijk hun werkzaamheden te kunnen laten uitvoeren. Hiermee is een bijdrage geleverd aan het voorkomen van overtredingen door onvoldoende kennis of informatie ten bate van de openbare orde. Dit heeft een bijdrage geleverd aan het doel dat bewoners veilig uit kunnen gaan. Door de voorlichting op carbid-schieten is een bijdrage geleverd aan de gezondheid door de beperking van hinder. Door tijdens de controles het doel van de voorschriften toe te lichten is een bijdrage geleverd aan de spontane naleving. Gezien de aard van de overtredingen, (zie ook hoofdstuk 2) is hier een bijdrage geleverd aan de:
Gezondheid, Landschappelijke Kwaliteit, Stedenbouwkundige Kwaliteit, Klimaat,
18
5 VERGUNNINGVERLENING Een activiteit binnen de fysieke leefomgeving is vergunningplichtig wanneer deze verboden is op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) of op grond van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) van de gemeente Dongen. Voor deze activiteit is dan een vergunning nodig, tenzij deze voldoet aan de eisen uit de algemene regels. Is de activiteit op basis van de algemene regels meldingsplichtig, dan moet een melding worden ingediend. Indien het te beschermen belang daar aanleiding toe geeft kunnen maatwerkvoorschriften worden opgesteld. De gemeente bewaakt de leefomgeving middels ruimtelijke plannen (bv. bestemmingsplannen). Voor plannen die niet passen binnen ons ruimtelijk beleid moet toestemming worden verkregen. Voorafgaand hieraan dient door de initiatiefnemer te worden onderzocht wat het effect is van de activiteiten die in het kader van het plan worden uitgevoerd. Tevens dient de initiatiefnemer aan te tonen welke stappen worden ondernomen om deze effecten tot een minimum te beperken. Als gemeente toetsen wij deze onderbouwingen. Hiervoor maken we, indien noodzakelijk, gebruik van de diensten van de Omgevingsdienst Midden en West-Brabant (kortweg OMWB) en de veiligheidsregio.
5.1
Reductie van het effect van een activiteit
Met de instrumenten vergunningen en maatwerkvoorschriften kan de gemeente de effecten van een activiteit op de fysieke leefomgeving beperken. Wanneer een activiteit onder algemene regels valt, dient veelal een melding te worden ingediend of is deze zelfs volledig vrijgesteld. Op basis van een melding kan de gemeente, bijvoorbeeld wanneer de algemene regels onvoldoende bescherming bieden, maatwerkvoorschriften opstellen. Deze maatwerkvoorschriften gelden dan, net zoals bij een vergunning, specifiek voor de gemelde activiteit4. De fysieke leefomgeving wordt beschermd doordat de effecten van een activiteit worden beperkt middels direct geldende regels – mogelijk dat hiervan wel een melding moet worden gedaan en vergunningsvoorschriften en/of maatwerkvoorschriften. Mocht een initiatiefnemer een activiteit uitvoeren moet dit passen binnen de geldende regels of moet toestemming worden gevraagd.
5.2
Binnengekomen aanvragen en meldingen
Ten opzichte van de raming uit het Uitvoeringsprogramma 2021 is dit jaar bij nagenoeg alle activiteiten een daling te zien in aantallen. Dit heeft onder andere te maken Covid-19. Vanwege de Covid-19 maatregelen die constant wijzigden hebben evenementen geen of nauwelijks doorgang kunnen vinden en zijn er minder daadwerkelijke activiteiten uitgevoerd In het kader van Covid-19 zijn, toen horecagelegenheden weer open mochten, de terrasregels verruimd waardoor de capaciteit van de horeca in de openlucht kon worden uitgebreid. Dit heeft geleid tot extra terrassen op pleinen en parkeervakken, en voor de gevel van naastgelegen panden.
4 In het PVTH-beleid hoofdstuk 4 (in het bijzonder paragraaf 4.2)is het framework uitgewerkt. In de risicoanalyse is het
reducerend effect van activiteiten door maatregelen opgenomen en uitgewerkt.
19
Vanwege de Covid-19 maatregelen die constant wijzigden hebben evenementen geen of nauwelijks doorgang kunnen vinden, dit is ook terug te zien in het aantal aanvragen. In onderstaande grafiek staan de geraamde activiteiten op het gebied van vergunningverlening, onderverdeeld per fase. Per activiteit is aangegeven wat de geraamde aantal aanvragen waren en de daadwerkelijk ontvangen aanvragen. Ook is het toets niveau per activiteit opgenomen. Onderverdeeld naar geraamd en daadwerkelijk uitgevoerd vergunningverlening
Montoring Uitvoeringsprogramma 2021 Activiteit Een weg aan te leggen of verandering te brengen in de wijze van aanleg van een weg Een uitweg te maken, te hebben of te veranderen of het gebruik daarvan te veranderen, Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met woonfunctie (geen woonwagen) Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met bijeenkomstfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met gezondheidszorgfunctie met bedgebied Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met gezondheidszorgfunctie zonder bedgebied Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met industriefunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met industriefunctie voor het houden van dieren Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met lichte industriefunctie Het realiseren/verbouwenvan een bouwwerk met kantoorfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met logiesfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met onderwijsfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met sportfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met winkelfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met overige gebruiksfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk geen gebouw zijnde Het realiseren/verbouwen van een monument Het slopen van een monument Het slopen van eenbouwwerk met woonfunctie (geen woonwagen) Het slopen van eenbouwwerk met bijeenkomstfunctie Het slopen van eenbouwwerk met
gezondheidszorgfunctie met bedgebied Het slopen van eenbouwwerk met gezondheidszorgfunctie zonder bedgebied Het slopen van eenbouwwerk met industriefunctie Het slopen van eenbouwwerk met industriefunctie voor het houden van dieren Het slopen van eenbouwwerk met lichte industriefunctie Het slopen van eenbouwwerk met kantoorfunctie Het slopen van eenbouwwerk met logiesfunctie Het slopen van eenbouwwerk met onderwijsfunctie Het slopen van eenbouwwerk met sportfunctie Het slopen van eenbouwwerk met winkelfunctie Het slopen van eenbouwwerk met overige gebruiksfunctie Het slopen van eenbouwwerk geen gebouw zijnde houtopstand te vellen of te doen vellen, wijzigen ruimtelijk gebruik middels binnenplanse ontheffingen wijzigen ruimtelijk gebruik middels buitenplanse ontheffingen
5.3
aantal
geraamd toetsniveau aantal 0 Uitgangspuntentoets 6 Uitgangspuntentoets 72 Uitgangspuntentoets 10 Uitgangspuntentoets 2 Uitgangspuntentoets 1 Uitgangspuntentoets 3 Uitgangspuntentoets 3 Uitgangspuntentoets 12 Uitgangspuntentoets 4 Uitgangspuntentoets 3 Representatief toetsen 2 Uitgangspuntentoets 2 Representatief toetsen 5 Uitgangspuntentoets 4 Uitgangspuntentoets 3 Uitgangspuntentoets 2 Uitgangspuntentoets 0 Representatief toetsen 7 Representatief toetsen 4 Uitgangspuntentoets 1 Uitgangspuntentoets 1 Representatief toetsen 3 Uitgangspuntentoets 5 Uitgangspuntentoets 5 Uitgangspuntentoets 2 Uitgangspuntentoets 1 Representatief toetsen 1 Uitgangspuntentoets 1 Representatief toetsen 4 Uitgangspuntentoets 6 Representatief toetsen 1 Representatief toetsen 55 Visueel toetsen 0 Representatief toetsen 0 Representatief toetsen 231
ontvangen toetsnveau 4 Uitgangspuntentoets 21 Uitgangspuntentoets 218 Uitgangspuntentoets 2 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 1 Uitgangspuntentoets 15 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 39 Uitgangspuntentoets 17 Uitgangspuntentoets 2 Representatief toetsen 3 Uitgangspuntentoets 2 Representatief toetsen 3 Uitgangspuntentoets 1 Uitgangspuntentoets 3 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 0 Representatief toetsen 16 Representatief toetsen 1 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 0 Representatief toetsen 9 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 0 Uitgangspuntentoets 0 Representatief toetsen 2 Uitgangspuntentoets 0 Representatief toetsen 2 Uitgangspuntentoets 0 Representatief toetsen 0 Representatief toetsen 60 Visueel toetsen 26 Representatief toetsen 0 Representatief toetsen 116
Tijdigheid van producten
Voor het nemen van een besluit op een ontvangen vergunningaanvraag geldt een wettelijke termijn van acht weken (reguliere procedure) of zesentwintig weken (uitgebreide procedure), welke verlengd kan worden indien dat nodig is om de vergunning te kunnen afhandelen. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer de vergunningaanvraag zeer complex is. In het afgelopen jaar heeft er geen goede registratie plaats gevonden omdat dit niet mogelijk was in het systeem. Mede door Covid-19 is de oorzaak pas later achterhaald. Het systeem geeft geen realistisch beeld van aanvragen die niet tijdig behandeld zijn. Het systeem registreert aanvragen waarbij er aanvullende gegevens gevraagd worden en de behandeltermijn uitgesteld of verlengd wordt, als aanvragen die buiten de gestelde termijn behandeld zijn.
20
Uit navraag bij de vergunningverleners blijkt dat alle aanvragen binnen de gestelde termijn behandeld zijn.
5.4
Bezwaar, beroep en hoger beroep
Op een vergunningaanvraag dient een besluit te worden genomen. Belanghebbenden hebben beschikking over rechtsmiddelen, zoals bezwaar en beroep, wanneer zij tegen een besluit zijn. In 2021 zijn er 15 bezwaarschriften in behandeling genomen, waarvan één is ingetrokken. In 2021 zijn vier procedures bij de rechtbank geweest. In de grafiek ‘bezwaar & beroep vergunningverlening’ is het totale aantal bezwaar- en beroepzaken weergegeven van 2019 - 2021. Daarbij zijn tevens de uitkomsten van deze procedures aangegeven.
5.5
Bijdrage aan doelen
Om het effect van een activiteit te reduceren heeft de wetgever voorschriften opgesteld. Deze voorschriften kunnen algemeen zijn, activiteit specifiek en zelfs gebonden aan een initiatiefnemer of locatie. Algemene en activiteit specifieke voorschriften zijn onder andere opgenomen in verschillende besluiten waarvan het bouwbesluit of APV een voorbeeld is. Locatie-gebonden voorschriften zijn onder andere opgenomen in de verschillende plannen (omgeving/bestemming) en in vergunningen die zijn verleend. In onderstaand overzicht is weergegeven aan welk resultaatgebied een bijdrage is geleverd. Indicator
Aantal positief beschikte vergunningen Aantal geweigerde vergunningen Aantal ruimtelijke plannen Aantal ontvangen meldingen Aantal opgelegde maatwerkvoorschriften Aantal aanvragen
Bouwen X X X
resultaatgebied Ruimtelijke Natuur en ordening houtopstand X X X X X
Sloop X X X
X X
X X
X X
X
Het reducerend effect is het effect van een maatregel (vergunningsvoorschrift) op het bruto-effect (effect dat optreedt wanneer er geen maatregelen worden genomen) van een activiteit. Uit de tabellen opgenomen in paragraaf 5.2 blijkt dat alle binnengekomen aanvragen zijn getoetst conform het toets niveau zoals opgenomen in het PVTH-beleid. Met het opleggen van voorschriften wordt, mits de voorschriften worden nageleefd, het bruto-effect gereduceerd naar het netto-effect.
21
Toezicht en handhaving
22
6 TOEZICHT Het doel van toezicht is het controleren of de initiatiefnemers de betreffende wet- en regelgeving naleven bij het uitvoeren van activiteiten. Om te bepalen waar we toezicht moeten uitvoeren maken we gebruik van een probleem- en risicoanalyse, zie deel 1 PVTH-beleid Toezicht vindt plaats op basis van de vastgestelde risicoprioritering 2021, die deel uitmaakt van het Uitvoeringsprogramma 2021. Hierin staat hoeveel uur beschikbaar is voor toezicht en handhaving en waar deze uren aan worden besteed. Ons toezicht is risicogericht. Net als voorgaande jaren hebben wij afgelopen jaar toezicht gehouden op de aspecten die in de risicoprioritering zijn aangemerkt als ‘hoog’ en ‘gemiddeld’. Wanneer er aanleiding voor was heeft her-prioritering plaatsgevonden hetgeen kan leiden tot verschuiving van taken. In 2021 is de risicoprioritering de basis geweest voor cyclisch toezicht: toezicht waarbij periodiek bewust, op basis van nalevingsgegevens, wordt gekozen welke doelgroep of activiteit gecontroleerd gaat worden. Daarnaast zetten we ook thematisch toezicht in. Deze vorm van toezicht richt zich op een specifiek probleem, voortkomend uit de probleem- en risicoanalyse, of gebied. Naast deze twee vormen hanteren we ook vraag gestuurd toezicht. Vraag gestuurd toezicht vindt plaats vanuit een aanleiding.
Dit kan zijn een vergunning die is aangevraagd of een melding die is ingediend voor een activiteit. Dit in tegenstelling tot cyclisch toezicht, waarbij de activiteit al bekend is en we periodiek toezien of de activiteit conform regels wordt uitgevoerd. Vraag gestuurd toezicht betekent ook toezicht naar aanleiding van een klacht of handhavingsverzoek. Tot slot zetten we toezicht in op ondermijning. Deze vorm van toezicht overstijgt het fysieke domein en heeft een nauwe samenhang met het sociaal domein. De uitgevoerde toezichtcontroles fungeren als input voor verschillende onderdelen van onze taken/instrumenten. Met name het naleefpercentage en het naleefgedrag vormen input voor de wijze van beïnvloeding in de toekomst. Zo zal een initiatiefnemer met een hoge mate van onwetendheid anders in de toekomst worden gecontroleerd dan wanneer de initiatiefnemer overtredingen begaat op basis van calculerend gedrag. Wanneer naar aanleiding van toezicht overtredingen worden geconstateerd, wordt eerst gekeken of de overtreding ongedaan kan worden gemaakt binnen een hersteltermijn. Indien een overtreding niet ongedaan wordt gemaakt, leidt dit tot handhaving. De toezichthouders hebben vanaf de ingang van het samenscholingsverbod vanwege Covid-19 gemiddeld zes uur in de week toezicht gehouden op dit samenscholingsverbod en naleving van andere Covid-19 regels.
Als gevolg van deze inzet is toezicht op verschillende activiteiten die in het uitvoeringsprogramma 2021 zijn opgenomen niet uitgevoerd.
23
6.1
Toezicht VTH
Ten opzichte van de raming uit het Uitvoeringsprogramma 2021 zijn als gevolg van Covid-19 aanzienlijk minder controles uitgevoerd. In onderstaande grafiek staan de geraamde activiteiten op het gebied van toezicht, onderverdeeld per fase. Per activiteit is aangegeven wat de geraamde aantal controles waren en de daadwerkelijk aantal controles.
Montoring Uitvoeringsprogramma 2021 Activiteit Een weg aan te leggen of verandering te brengen in de wijze van aanleg van een weg Een uitweg te maken, te hebben of te veranderen of het gebruik daarvan te veranderen, Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met woonfunctie (geen woonwagen) Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met bijeenkomstfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met gezondheidszorgfunctie met bedgebied Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met gezondheidszorgfunctie zonder bedgebied Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met industriefunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met industriefunctie voor het houden van dieren Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met lichte industriefunctie Het realiseren/verbouwenvan een bouwwerk met kantoorfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met logiesfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met onderwijsfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met sportfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met winkelfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk met overige gebruiksfunctie Het realiseren/verbouwen van een bouwwerk geen gebouw zijnde Het realiseren/verbouwen van een monument Het gebruiken van een woonwagen Het gebruiken van een bouwwerk met woonfunctie (geen woonwagen) Het gebruiken van een bouwwerk met bijeenkomstfunctie Het gebruiken van een
bouwwerk met gezondheidszorgfunctie met bedgebied Het gebruiken van een bouwwerk met gezondheidszorgfunctie zonder bedgebied Het gebruiken van een bouwwerk met industriefunctie Het gebruiken van een bouwwerk met industriefunctie voor het houden van dieren Het gebruiken van een bouwwerk met lichte industriefunctie Het gebruiken van een bouwwerk met kantoorfunctie Het gebruiken van een bouwwerk met logiesfunctie Het gebruiken van een bouwwerk met onderwijsfunctie Het gebruiken van een bouwwerk met sportfunctie Het gebruiken van een bouwwerk met winkelfunctie Het gebruiken van een bouwwerk met overige gebruiksfunctie Het gebruiken van een bouwwerk geen gebouw zijnde Het slopen van een monument Het slopen van eenbouwwerk met woonfunctie (geen woonwagen) Het slopen van eenbouwwerk met bijeenkomstfunctie Het slopen van eenbouwwerk met gezondheidszorgfunctie met bedgebied Het slopen van eenbouwwerk met gezondheidszorgfunctie zonder bedgebied Het slopen van eenbouwwerk met industriefunctie Het slopen van eenbouwwerk met industriefunctie voor het houden van dieren Het slopen van eenbouwwerk met lichte industriefunctie Het slopen van eenbouwwerk met kantoorfunctie Het slopen van eenbouwwerk met logiesfunctie Het slopen van eenbouwwerk met onderwijsfunctie Het slopen van eenbouwwerk met sportfunctie Het slopen van eenbouwwerk met winkelfunctie Het slopen van eenbouwwerk met overige
gebruiksfunctie Het slopen van eenbouwwerk geen gebouw zijnde houtopstand te vellen of te doen vellen, wijzigen ruimtelijk gebruik middels binnenplanse ontheffingen wijzigen ruimtelijk gebruik middels buitenplantse ontheffingen
Toezicht geraamde toezichtfreq controles Gecontroleerd 0 1 controle 0 0 6 1 controle 6 3 83 1 controle 83 68 10 1 controle 10 0 2 2 controles 4 0 1 2 controles 2 0 3 2 controles 6 2 3 2 controles 6 0 12 2 controles 24 3 4 1 controle 4 0 3 2 controles 6 0 2 1 controle 2 0 2 2 controles 4 0 5 1 controle 5 0 4 1 controle 4 0 3 1 controle 3 0 2 1 controle 2 1 0 1 controle 0 0 10556 1 keer per 4 jaar proj 0 95 2 keer per jaar 190 2 26 4 keer per jaar 104 3 28 4 keer per jaar 112 2 124 2 keer per jaar 248 2 113 1 keer per jaar 113 0 196 1 keer per jaar 196 0 275 1 keer per jaar 275 0 7 2 keer per jaar 14 1 15 1 keer per jaar 15 1 25 1 keer per jaar 25 2 63 2 keer per jaar 126 1 9 1 keer per 4 jaar 2 0 11 1 keer per 2 jaar 6 0 0 2 keer per jaar 0 0 7 2 keer per jaar 14 4 4 1 keer per 2 jaar 2 0 1 1 keer per 2 jaar 1 0 1 2 keer per jaar 2 0 3 1 keer per 2 jaar 2 0 5 1 keer per 2 jaar 3 0 5 1 keer per 2 jaar 3 1 2 1 keer per 2 jaar 1 0 1 2 keer per jaar 2 0 1 1 keer per 2 jaar 1 0 1 2 keer per jaar 2 0 4 1 keer per 2 jaar 2 0 6 2 keer per jaar 12 0 55 1 keer per jaar 55 0 0 1 keer per 4 jaar 0 12 25 2 controles 50 0 52 2 controles 104 0
aantal
Bouw/verbouwfase Toezicht in de bouw en verbouwfase is vraag gestuurd. Dit houdt in dat toezicht wordt uitgevoerd naar aanleiding van een vraag. Dit kan een melding voor het controleren van constructieve
24
onderdelen betreffen, maar ook een klacht. In 2021 zijn minder aanvragen ontvangen dan geraamd (zie ook het hoofdstuk vergunningverlening). Doordat de activiteiten als bijeenkomsten door Covid19 aan banden werden gelegd heeft geen toezicht plaatsgevonden op bijeenkomstfuncties. Ook in de gezondheidszorg heeft geen toezicht plaatsgevonden om de belasting en kans op besmetting te beperken. Uit gesprekken met toezichthouders van het team VTH blijkt echter dat: het niet melden van de aanvang van bouwwerkzaamheden veelvuldig voorkomt bij de kleinere projecten. Bij grotere projecten wordt er regelmatig gemeld. Het niet tijdig aanleveren van technische berekeningen komt ook veelvuldig voor bij de kleinere projecten. Bij de grotere projecten wordt dit regelmatig aangeleverd. Gebruiksfase Toezicht in de gebruiksfase vindt primair plaats met cyclisch toezicht. Dit houdt in dat op basis van een probleem- en risicoanalyse5 en toezichtstrategie6 wordt bepaald met welke frequentie een activiteit, object of inrichting wordt gecontroleerd. Een slecht naleefpercentage zorgt voor een hogere positie in de risicoprioritering. Hoe hoger de prioriteit, hoe frequenter de controle. Naast cyclisch toezicht is er ook vraag gestuurd toezicht. Dit betreft klachten en bedrijfsmeldingen. Door Covid-19 zijn in de gebruiksfase marginaal controles uitgevoerd.
De controles die zijn uitgevoerd waren als gevolg van een indicatie of melding. De toezichthouder brandveiligheid heeft ten gevolge van Covid-19 de geplande gebruiksvergunningen niet kunnen controleren (bejaardenhuizen, scholen, etc.). Sloop/beëindigingfase Toezicht in sloop en beëindigingsfase is vraag gestuurd. Dit houdt in dat toezicht wordt uitgevoerd naar aanleiding van een vraag. Dit kan een melding betreffen maar ook een klacht. In 2021 heeft ondanks her-prioritering ten gevolge van Covid-19 maatregelen toch nog toezicht plaatsgevonden op sloop-activiteiten.
6.2
Toezicht OOV
Openbare orde Toezicht in de openbare ruimte vindt plaats door onze Buitengewoon Opsporing Ambtenaren (BOA). Door de BOA is op verschillende activiteiten toezicht gehouden. Echter door Covid-19 zijn de middelen van het team OOV toebedeeld naar toezicht op de Covid-19 maatregelen. In onderstaand overzicht zijn aantallen controlemomenten die gemuteerd zijn uit het registratiesysteem: ‘Op Orde’. Een deel van de werkzaamheden, waaronder toezicht op Covid-19 maatregelen, kan niet uit het systeem worden gehaald daar het systeem niet was ingericht om de gegevens te registreren, of omdat als gevolg van de werkdruk registratie erbij ingeschoten is. De onderstaande cijfers betreffen het aantal eerste controles en hercontroles:
5 6
De probleem en risicoanalyse worden herzien, zie ook paragraaf 1.2 Onderdeel van de nalevingsstrategie
25
Categorie Meldingen openbare ruimte Controle verkeer Controle veiligheid en integrale dagen Controle digitaal opkoop register Hond Jeugd Horeca DHW-regulier Karren campers en aanhangwagens Evenementen Milieu Covid-19 BRP
6.3
Aantal 762 269 63 1 254 204 2 0 53 3 45 200 21
Naleefgedrag
Zoals aangegeven voeren we risicogericht toezicht uit. Dit betekent dat toezicht wordt gehouden daar waar de risico’s het grootst zijn en de naleving het slechtst. Het gevolg hiervan is dat het nalevingspercentage omlaag gaat omdat je je concentreert op de bedrijven die niet of onvoldoende naleven. Sanctionering vindt bij niet naleving plaats conform de landelijke sanctie strategie (ook wel landelijke handhavingsstrategie genoemd, LHS). In deze strategie is beschreven wanneer welke sanctie moet worden opgelegd. Zo zullen bij categorie 1 overtredingen (zware overtredingen) en/of herhaaldelijk overtreden een dwangsom en/of bestuursdwang worden opgestart. Bij lichtere overtredingen wordt een brief met hersteltermijn (waarschuwingsbrief) verzonden. Dit blijkt vaak al voldoende om de regels na te leven. Wanneer de overtreding niet ongedaan wordt gemaakt binnen de hersteltermijn wordt overgegaan tot een voornemen dwangsom/bestuursdwang. In 2021 hebben we de overtredingen die gepaard zijn gegaan met een repressief traject geregistreerd. In 2021 betreft dit vijf zaken. Overtredingen die tijdens de controle zijn opgelost of die naar aanleiding van een schrijven opgelost zijn, zijn niet geregistreerd. Uitzondering hierop zijn de constateringen die gedaan zijn in het kader van milieu, hiervan is het naleefgedrag geregistreerd.
De resultaten van milieu zijn gerapporteerd door de Omgevingsdienst Midden-West Brabant in hun jaarverslag 2021, dat als bijlage is toegevoegd. In onderstaand overzicht is het naleefgedrag dat gebruikt is voor het opstellen van het Uitvoeringsprogramma 2021 weergegeven (linker tabel) en het naleefgedrag op basis van de uitgevoerde controles (rechter tabel). Het naleefgedrag is afgezet tegen het effect. Het naleefgedrag is verwerkt in de risicoanalyse dat dient als uitgangspunt voor het uitvoeringsprogramma 2022
26
Uit bovenstaande tabellen blijkt dat dat er door toezicht (en handhavend optreden) een verschuiving heeft plaatsgevonden in het naleefgedrag. Door toezicht resultaten vindt er geen bewust crimineel gedrag plaats. Overtredingen zie plaatsvinden op basis van calculerend gedrag is met 1 toegenomen. Overtredingen op basis van de moet kunnen redenatie (onverschillig over de overtreding of pas in actie na strafmaatregel) is gedaald van 31 naar 25. Bij overtredingen die goedwillend zijn begaan is een kleine toename te zien.
6.4
Klachten en meldingen
Onderstaand is een overzicht van gegronde klachten en meldingen in de gebruiksfase opgenomen die een relatie hebben met onze gemeente. Klachten die (vermoedelijk) zijn veroorzaakt door provinciale bedrijven, zijn niet in de overzichten meegenomen. Er zijn 88 klachten binnengekomen met betrekking tot horen. Door toezicht is geluidsoverlast van airco gereduceerd
Er zijn 65 klachten binnengekomen met betrekking tot ruiken. De voornaamste klachten betreffen; rotting, kadavers en weeïge lucht.
Er zijn 18 klachten binnengekomen met betrekking tot zien.
Er zijn 27 klachten binnengekomen met betrekking tot voelen.7
Indien een melder, naast de bedrijfsmatige overlast, aangeeft gezondheidsklachten (veelal hoofdpijn, misselijk, slapeloosheid) te ondervinden, wordt dat geregistreerd en wordt de melder door de klachtenintake er op geattendeerd dat ze m.b.t. gezondheidsklachten terecht kunnen bij de huisarts of GGD. Bij ernstige gezondheidsklachten zal de klachtenmedewerker de situatie opschalen 7
27
6.5
Projecten
Ondermijning Op ondermijning zijn verschillende taken uitgevoerd. Voor een goede reactie op de signalen over (ondermijnende) criminaliteit is een actuele, complete én integrale informatievoorziening essentieel. Afgelopen jaar is er voor het eerst gewerkt met een informatieoverleg binnen de gemeente Dongen. In het licht van onder meer de aanpak van ondermijnende criminaliteit is het belangrijk om het informatieknooppunt door te ontwikkelen. Deze doorontwikkeling is een onderdeel van de verdere aanpak van ondermijnende criminaliteit, en sluit aan bij de aanpak van de Taskforce Brabant Zeeland op dit gebied. Ook is in 2021 gestart met een eerste oriëntatie op de samenwerking met de andere teams. In het kader van “ieder verantwoordelijk voor zijn eigen proces”, zijn diverse collega’s betrokken geweest bij de integrale interventie dagen. Echter door COVID-19 is het interventieteam bij de maandelijkse controle dagen zo klein mogelijk gehouden. Ook hebben teams aangegeven geen toezicht te houden gedurende deze periode van social distancing. Wel is volop ingezet op informatie en bewustwording. Zo is er via social media een informatie- en stimuleringscampagne gevoerd met betrekking tot 'WhatsApp fraude' en is er een bewustwordingsavond georganiseerd voor de gemeenteraad over de feitelijke zaken en gevaren van drugslabs en hennepteelt in woonwijken en buurten binnen de gemeente Dongen.
Tot slot is in 2021 ingezet op gecoördineerde handhaving. Er worden maandelijks integrale multidisciplinaire controles georganiseerd op verdachte panden en op persoonsniveau in samenwerking met de verschillende netwerkpartners. Er is een integrale thematische actieweek geweest, gericht op het opsporen en aanpakken van illegale zaken binnen de transportsector. Dit heeft geleid tot diverse strafrechtelijke en bestuursrechtelijke consequenties. Daarnaast zijn er een aantal Bibob-onderzoeken uitgevoerd. Veilig wonen (voorheen illegale bewoning) Het project veilig wonen (voorheen illegale bewoning) betreft het controleren van adressen waar vermoedelijk huisvesting van MOE-landers plaatsvindt. Tijdens de controles wordt gecontroleerd of er voldaan wordt aan de minimale veiligheidseisen en of voldaan wordt aan het opgesteld beleid (Beleidsregel tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten 2019). Er wordt getoetst of op basis van het beleid en het bestemmingsplan het gebruik gelegaliseerd kan worden of het gebruik beëindigd moet worden. Het project is op 4 oktober gestart en er hebben 2 controledagen plaats gevonden. Te weten 26 oktober en 9 november. In totaal zijn er 11 adressen gecontroleerd.
Van deze adressen zijn er inmiddels 2 verkocht, waar geen huisvesting van arbeidsmigranten is, 2 adressen beschikken over een omgevingsvergunning, bij 1 adres loopt een bezwaar tegen een aanvraag omgevingsvergunning. De overige adressen zijn allemaal aangeschreven, inclusief de adressen waar een omgevingsvergunning voor is verleend, omdat hier op bepaalde onderdelen niet voldaan wordt aan de omgevingsvergunning.
28
Verkopen van tweedehands goederen In 2021 heeft één controle plaatsgevonden naar de verkoop van tweedehands goederen. Tijdens de controle zijn overtredingen geconstateerd. De initiatiefnemer is hierop aangeschreven.
6.6
Bijdrage aan doelen
Waar het doel van vergunningverlening het reduceren van een effect van een activiteit is middels voorschriften, is het doel van toezicht en handhaving er op toe te zien dat de voorschriften worden nageleefd (teneinde het gereduceerde effect optreed). Op basis van de toezichtresultaten wordt geconcludeerd dat toezicht aan de, in onderstaande tabel opgenomen resultaatgebieden, een bijdrage heeft geleverd. Indicator
Aantal gegronde klachten Aantal geconstateerde overtredingen Aantal handhavingsinterventies Aantal (her)controles Nalevingsscore
resultaatgebied Ruimtelijke Natuur en Bouwen ordening houtopstand Sloop Toezicht Toezicht Toezicht Toezicht X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X
29
7 HANDHAVING Bij een constatering van een overtreding van wet- of regelgeving waar wij bevoegd gezag voor zijn, treden wij handhavend op. Deze constatering kan door onszelf gedaan worden tijdens toezichtmomenten. Een overtreding kan ook volgen uit een in- of externe melding. Bij een overtreding treden wij bestuursrechtelijk en/of strafrechtelijk op. Hierbij hanteren wij het uitgangspunt dat iedere overtreding passend gevolg krijgt. Hoewel alle overtredingen worden aangepakt, betekent dit niet dat repressief optreden altijd vóór andere (toezicht)activiteiten gaat. Er wordt gekeken naar de urgentie van de overtredingen. Heterdaad overtredingen en/of overtredingen waarvan directe beëindiging leidt tot het beperken van gevolgen, worden met voorrang opgepakt. Overige overtredingen waarbij de gevolgen voor de leefomgeving beperkt zijn, worden gepland.
7.1
Toepassing Landelijke Handhavingsstrategie
De Landelijke Handhavingsstrategie (LHS) geeft aan wanneer welke instrumenten kunnen worden ingezet. Door op te maken hoe de overtredingen zijn ingeschaald, wordt goed inzichtelijk hoeveel overtredingen er begaan zijn, maar ook hoe deze zijn ingeschaald. In 2021 zijn niet alle overtredingen geregistreerd op basis van de LHS, als gevolg van een latere start met de implementatie van het Beleidsplan PVTH door Covid-19 maatregelen. In 2022 zullen alle overtredingen met behulp van de LHS-uniform worden geregistreerd. In controlerapporten is de LHS-beoordeling als standaard opgenomen.
7.2
Mediation
De gemeente Dongen past in haar handhavingsproces, wanneer de casus dat toelaat, mediation toe. Na het vaststellen van een strijdige situatie wordt geprobeerd in een persoonlijk onderhoud (o.a. keukentafelgesprek) met belanghebbenden de zaak aan te pakken/op te lossen. In 2021 zijn er 3 mediation trajecten doorlopen. Als blijkt dat deze aanpak niet het gewenste resultaat oplevert wordt opgeschaald naar de wettelijke repressieve mogelijkheden. Bij bezwaren wordt door het secretariaat van de Adviescommissie voor de bezwaarschriften bekeken of de casus voor mediation in aanmerking komt. De vakmensen worden hierbij betrokken.
7.3
Bestuursrechtelijk optreden
Om te bepalen of interventies leiden tot het gewenste effect wordt de bestuursrechtelijke handhaving geregistreerd. Onderstaand is inzichtelijk hoeveel waarschuwingen, vooraankondigingen, voornemens, maar ook bestuursdwang er in 2021 zijn toegepast en afgerond.
30
Domein
Maatregel Waarschuwing bestuursdwangbesluit Bouw/verbouwfase dwangsom gedoogbeschikking Waarschuwing bestuursdwangbesluit Gebruiksfase dwangsom gedoogbeschikking Waarschuwing bestuursdwangbesluit Sloop/beëindigingsfase dwangsom gedoogbeschikking Waarschuwing bestuursdwangbesluit Openbare orde dwangsom gedoogbeschikking
7.4
2021 2 1 2
Strafrecht
In ons beleid staat dat iedere overtreding een passend vervolg krijgt. In 2021 is hiervoor wat betreft strafrecht geen gebruik gemaakt van de LHS om te bepalen welk handhavingsinstrumenten ingezet moeten worden. In 2021 is één keer een dwangsom opgelegd.
7.5
Bezwaar en beroep handhaving
Er is één lopende handhavingszaak van 2021 niet afgerond. In 2021 is één handhavingszaak door de rechter behandeld, dat ongegrond is verklaard. Door het lage aantal heeft geen rechtelijke toets van de kwaliteit plaatsgevonden.
7.6
Bijdrage aan doelen
Daar waar tijdens toezicht wordt geconstateerd dat de voorschriften niet worden nageleefd krijgt -afhankelijk van de LHS- de initiatiefnemer in het kader van toezicht een waarschuwingsperiode waarin de geconstateerde overtreding ongedaan moet worden gemaakt. Wanneer hier geen gehoor aan wordt gegeven wordt middels handhaving opgetreden. Dit heeft geleid tot vier waarschuwingen en één dwangsom.
31
Organisatie en inzet
32
8 INZET Dit hoofdstuk bevat de informatie over de organisatie die het beleid en de taken VTH voor de gemeente Dongen uitvoeren. Dat zijn de teams Vergunningen, Toezicht en Handhaving (VTH) en Openbare Orde en Veiligheid (OOV) van de gemeente Dongen. De inzet van de OMWB is verantwoord in hun eigen jaarverslag.
8.1
Organisatorische ontwikkelingen
In 2019 is gestart met de uitwerking van een organisatieontwikkeling. In 2020 is de structuur van de organisatie van de gemeente Dongen veranderd. Afdelingen zijn komen te vervallen en er wordt gewerkt met zelfsturende teams. Op basis van het onderzoek dat in 2020 is uitgevoerd aangaande het samenvoegen van het team “Vergunningen en Toezicht” met het team “Veiligheid en Handhaving” is geconcludeerd dat samenvoeging in het kader van de organisatieontwikkeling niet mogelijk is. Wel heeft het geleid tot een naamsverandering van het ‘team Veiligheid en Handhaving’ in het ‘team Openbare Orde en Veiligheid’. Het ‘team Vergunningen en Toezicht’ is veranderd in het ‘team Vergunningen, Toezicht en Handhaving’.
8.2
Inzet
De geraamde capaciteit voor 2021 voor preventie, vergunningverlening, toezicht en handhaving van de teams VTH en OOV is in onderstaande tabel weergegeven. In totaal was er ongeveer 7700 uur beschikbaar voor de uitvoering van onze VTH-taken. De capaciteit van de taken die belegd is bij de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant is niet in onderstaand overzicht opgenomen. Functie Team VTH Vergunningverlening Toezicht (incl Covid 19-toezicht) Handhaving Projecten Team OOV Toezicht (incl Covid 19-toezicht) Projecten
8.3
Geraamde Gerealiseerde Effectieve Effectieve inzeturen inzeturen 2585 2185 1141 160
2585 1100 1141 205
2124 135
2100 100
Kritieke massa
Voor een goede uitvoering van de vergunningverlening, het toezicht en de handhavingstaken, zijn door VNG, IPO en het Rijk (I&M) landelijke kwaliteitseisen ontwikkeld. Deze zijn overgenomen in de “Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht”. In deze verordening wordt verwezen naar de set kwaliteitscriteria 2.2.
33
De kwaliteitscriteria 2.2 bevatten criteria voor kritieke massa, inhoud en proces. De criteria voor de kritieke massa geven voor 27 deskundigheidsgebieden aan welke capaciteit, kennis en ervaring tenminste aanwezig moet zijn om de VTH-taken goed te kunnen uitvoeren. Op basis van een uitgevoerde inventarisatie is m.b.t. de VTH-werkzaamheden in de gemeente Dongen t.a.v. de kwaliteitscriteria 2.2 geconstateerd dat niet wordt voldaan. nr deskundigheidsgebied 1 Casemanagen 2 Vergunningverlening bouwen en RO 4 Toezicht en handhaving bouwen en RO 8 Behandelen juridische aspecten vergunningverlening 9 Behandelen juridische aspecten handhaving 10 Behandelen juridische aspecten afwijkingsbesluiten 13 Bouwfysica 15 Constructieve veiligheid 17 Sloop en asbest 24 Stedenbouw en inrichting openbare ruimte 25 Exploitatie planeconomie 26 Cultuurhistorie
8.4
Voldoet ja
toelichting
Actie geen
nee
één medewerker heeft onvoldoende werkervaring in 2022 wordt wel aan de eis voldaan
nee
In 2021 waren er onvoldoende medewerkers ondanks samenwerking de het uitzetten van vacatures en inhuur onderzoeken
geen
samenwerking nee ja beperkt nee nee nee beperkt nee nee
In 2021 waren er onvoldoende medewerkers onderzoeken In 2021 waren er onvoldoende medewerkers wel is een overeenkomst met een advocatenkantoor geen Niet alle medewerkers hebben het EVP traject EVP traject laten doolopen doorlopen Kan aan een marktpartij worden uitbesteed partij zoeken Kan aan een marktpartij worden uitbesteed partij zoeken In 2021 waren er onvoldoende medewerkers op sloop. samenwerking Asbest is uitbesteed aan de OMWB onderzoeken Niet alle medewerkers hebben het EVP traject EVP traject laten doolopen doorlopen Kan aan een marktpartij worden uitbesteed partij zoeken Kan aan een marktpartij worden uitbesteed partij zoeken
Afstemming
In 2021 zijn de bestaande samenwerkingen doorgezet, zoals met de Omgevingsdienst en de Veiligheidsregio. Een bijzondere vorm van samenwerking is de MIA (Multidisciplinaire Integrale Aanpak) en de toezicht dagen ‘Veilig wonen’. Hierbij worden op 1 dag (enkele dagen) meerdere bedrijven/locaties gecontroleerd in samenwerking met een aantal partners.
34
Conclusie en aanbevelingen
35
9 CONCLUSIE Hieronder wordt uiteengezet in welke mate de resultaten van vergunningverlening, toezicht en handhaving een bijdrage hebben geleverd aan de doelen zoals deze zijn opgenomen in het PVTH beleidsplan en in hoofdstuk 2 zijn samengevat.
9.1
Algemeen
Als gemeente zijn we continu bezig om als organisatie verder te professionaliseren. Dit heeft geleid tot het herzien van het VTH-beleidsplan. Het PVTH-beleidsplan 2020 – 2024 is in januari 2021 vastgesteld. We hebben 2021 gebruikt om het PVTH-beleidsplan te implementeren en de organisatie verder te professionaliseren. Uit de registratiesystemen zijn beperkt betrouwbare gegevens te herleiden met betrekking tot het eerder beschikken dan de wettelijke termijn. Omdat de gemeente pas later in 2021 tijd is gaan schijven is niet inzichtelijk wat de bestede uren zijn voor de taken. Als gevolg hiervan kan maar beperkt worden aangegeven of de kengetallen kloppen en inzicht worden gegeven waar de capaciteit daadwerkelijk is ingezet.
9.2
Vergunningverlening
In onderstaand overzicht is weergegeven op welke wijze vanuit vergunningverlening een bijdrage wordt geleverd aan de doelen zoals opgenomen in het PVTH-beleid en samengevat in hoofdstuk twee. Hierbij is ervan uitgegaan dat het gereduceerde effect optreedt. Resultaatgebied
Gezondheid Openbare Orde en Ondermijning
Dienstverlening
Doel
Bijdrage geleverd door
Aspecten die van invloed zijn op de gezondheid dienen minimaal te voldoen aan de gestelde norm, zoals lucht, bodem en ondergrond, oppervlaktewater en grondwater.
Alle afgegeven vergunningen bevatten de meest actuele normen
Begeleiding van de horeca Basis op orde in het kader van hoe ze veilig open kunnen veilig uitgaan onder Covid-19 Voorkomen dat mensen zich Covid-19 toezicht onveilig voelen Er is geen lex silencio positivo Alle vergunningen zijn tijdig afgegeven beschikt Adequate kwaliteit van Onbekend is of de aanvraag vergunningen een gerechtelijke toetsing zou doorstaan omdat er geen aanvraag gerechtelijk is behandeld.
36
9.3
Toezicht en handhaving
In onderstaand overzicht is weergegeven op welke wijze vanuit toezicht en handhaving een bijdrage wordt geleverd aan de doelen zoals opgenomen in het PVTH-beleid en samengevat in hoofdstuk twee. Hierbij is van het gereduceerde effect uitgegaan dat bij controles zonder overtredingen en de controles waarbij de overtreding ongedaan is gemaakt, optreedt. Resultaatgebied
Gezondheid
Landschappelijke Kwaliteit
Stedenbouwkundige Kwaliteit Openbare Orde en Ondermijning
Dienstverlening
9.4
Doel
Bijdrage geleverd door
Beperkte hinder van geluid, licht en geur Aspecten die van invloed zijn op de gezondheid dienen minimaal te voldoen aan de gestelde norm, zoals lucht, bodem en ondergrond, oppervlaktewater en grondwater Behouden waardevolle bomen en nieuwe aanplantplicht. Voorkomen van onrechtmatige bewoning en onrechtmatig gebruik Voorkomen dat mensen zich onveilig voelen in gemeente Dongen De resultaten van toezicht zijn geborgd in de organisatie
Aanpak van aircobeleid Door toezicht is het nalevingsgedrag verbeterd van het naleven van de vergunningsvoorschriften