Bijl1- 25-65 Visie Sociale Basis 2025

Overleg de Nestel Om meer passende informatie op te halen bij verschillende doelgroepen, zijn we op donderdag 15 mei op locatiebezoek geweest bij De Nestel. We hebben hier met behulp van een vrijwilliger twee bewoners kunnen spreken: iemand die net was aangekomen en iemand die er al ruim een jaar woonde. De eerste bewoner gaf aan dat hij een warm welkom had ervaren in vergelijking met andere landen. Hij voelt zich veilig en merkt dat mensen graag willen helpen. Hij gaat naar de taalles op de locatie zelf en wist te vertellen dat bewoners via sociale contacten aan manieren van dagbesteding komen.

De opbrengst van deze werkvormen is op flip-overs genoteerd, die in de Zaak van de Toekomst zijn opgehangen. Thema’s die tijdens deze bijeenkomst naar voren kwamen, waren bijvoorbeeld het grote aantal vrijwilligers dat er in Dongen is, de saamhorigheid en de ontmoetingsmogelijkheden. Door middel van de plaatjes die de deelnemers uit konden kiezen, werd bijvoorbeeld het gesprek gevoerd dat je samen een sterk en robuust pad kan zijn dat bestaat uit individuele stenen. Ook werd genoemd dat het belangrijk is dat jeugd en ouderen elkaar leren kennen, dat sport en welzijn niet alleen bijdraagt aan cohesie maar ook aan mentale

De tweede bewoner die we spraken noemde dat ze weinig contacten buiten de locatie heeft. Tijdens dit gesprek stond het thema ‘bekendheid van voorzieningen’ centraal. Dit bleek essentieel om anderen te leren kennen. Dit geeft aan dat de voorzieningen die we hebben ook voor een doelgroep als deze belangrijk zijn en dat dit aanbod ook meertalig bekendheid zou moeten krijgen.

29

Overleg senioren

de drempel lager zou worden. Als deze mensen er eenmaal zijn is het namelijk goed. Hieruit maakten we op dat de eerste stap voor ouderen vaak lastig is. Het is dan nodig om iemand hierin te begeleiden. Ook werd aangegeven dat bijvoorbeeld Casade een rol kan spelen in het herkennen van eenzaamheid. Wat geleerd is uit dit voorbeeld is dat het persoonlijk benaderen van iemand het beste werkt. Wat als onderscheidend van andere vormen van eenzaamheid geldt voor senioren is dat zij vaker afscheid moeten nemen van dingen zoals werk, gezondheid, maar ook familie en vrienden. Dit is aanvullend op ‘algemenere’ vormen van eenzaamheid. Mensen die altijd alles samen hebben gedaan en er vervolgens alleen voor komen te staan door bijvoorbeeld het overlijden van een partner, durven niet meer goed en worden daardoor minder actief.

De gemeenteraad heeft eerder uitgesproken dat ze het belangrijk vinden om de groep ouderen mee te nemen in beleid. Daarom hebben we op maandag 19 mei 2025 gesproken met diverse ouderenorganisaties over sociale basis. De genodigden waren: • SWOD • KBO • SOBG • Seniorenraad • Stichting met je hart • Europlus • Dokter Maassen

Om mantelzorgers te ontlasten werd als oplossing aangedragen om informele dagopvang te stimuleren. Hier kunnen de mensen die normaliter op mantelzorg aangewezen zijn naartoe zodat de mantelzorger tijdelijk ontlast is. Op de vraag hoe het netwerk van de ouder wordende Dongenaar het beste versterkt kan worden, werd aangegeven dat het belangrijk is om vroeg te beginnen. Het gaat hier om een stuk bewustwording zodat mensen hier al mee beginnen als er nog niks aan de hand is. Trainingen over netwerkversterking kunnen hier helpend in zijn.

Aanwezig waren: • SWOD • Senioren Dongen (voorheen KBO) • Seniorenraad • Europlus Het gesprek begon goed met een voorbeeld van een betrokken organisatie die leden had aangeschreven die alleen maar contributie betalen maar nergens aan meedoen. Doel hiervan was de mensen te bereiken die niet meedoen met de activiteiten maar dit misschien wel willen. Het gesprek dat hierover gevoerd is, ging over de redenen voor mensen om niet naar activiteiten te gaan. De organisatie hoorde bijvoorbeeld dat deze leden geen mensen kenden, geen vervoer hadden of bang waren om uit huis te gaan. Het voorstel van deze organisatie aan deze leden was om ze op te halen en te begeleiden zodat de leden anderen leerden kennen en

Wat men goed vond gaan is bijvoorbeeld de inzet van Automaatje en de hoeveelheid organisaties waar mensen bij terecht kunnen. De laagdrempelige inlooppunten zijn erg goed en belangrijk. Wel werd opgemerkt dat we moeten oppassen voor versplintering. Ook hier werd weer duidelijk dat kennis van elkaars aanbod essentieel is.

30

Ook hebben we het gehad over de barrières die ouderen ervaren bij het aangaan van sociale contacten. Hierbij werden verschillende factoren genoemd. Zo is de angst voor het onbekende zoals eerder aangegeven een drempel om ergens naar een activiteit te gaan. Ook nemen mensen een stapje terug als het bijvoorbeeld te druk of luidruchtig wordt. Zij kunnen dan niet meer goed een gesprek voeren. Tot slot werd de lichamelijke toestand van ouderen genoemd als beperkende factor. Door de lagere energie kunnen of willen senioren niet meer in de avond naar buiten. Ook wordt autorijden moelijker waardoor zij minder actief zijn.

's Gravenmoer

Tijd 11:30 – 13:00

Locatie St. Agnes

Dongen

24 mei

9:30 – 11:00

Sportlaan

12:00 – 13:30

Looijersplein / Centrum

Grutterijstraat t.h.v. basisscholen De Geubel (ouderenmiddag)

Aan de hand van de stickers die geplakt zijn, is de volgende top 5 prioritering naar voren gekomen: • Aantrekkelijke wijken (speeltuinen, groen, voorzieningenniveau, aantrekkelijk centrum, verkeersveiligheid). Hierin wordt de verbinding gemaakt met opgave ‘wonen’. • Verenigingsleven • Sociale veiligheid (buurtpreventie) • Sociaal netwerk • Onderwijsmogelijkheden

De straatmomenten vonden op de volgende momenten plaats: Datum 21 mei

12:00 – 13:30 14:00 – 15:30

Tijdens de diverse straatmomenten zijn er veel stickers geplakt. We hebben diverse mensen gesproken, maar specifiek ouders met jonge kinderen en ouderen.

Straatmomenten Naast het spreken van stakeholders en specifieke doelgroepen zijn we ook de straat op gegaan om inwoners te spreken. Deze momenten waren toetsend van aard. We hebben een poster/praatplaat laten zien met daarop plaatjes die de sociale basis typeren. We hebben inwoners gevraagd een sticker te plakken bij de plaatjes die zij het belangrijkst vinden. Ook konden ze met stiften nog opmerkingen of aanpassingen noteren.

Kern Klein Dongen Vaart

28 mei

Overleg Mijzo De directeur van Mijzo kwam op de lijn om mee te denken over de Toekomstvisie. Daarop hebben we een overleg met haar gepland om te bespreken welke rol Mijzo heeft in de sociale basis en wat zij daar voor mogelijkheden in zien. Dit online overleg vond plaats op 26 mei. De directeur sprak over de actielijnen die Mijzo sinds kort heeft en wat de overlap met de sociale basis daarin is. Voorheen was Mijzo meer intern gericht, maar zij proberen nu meer naar buiten te kijken en ook meer samenwerking met gemeenten aan te gaan. Mijzo heeft aangegeven mensen zo lang mogelijk op een goede manier thuis te willen laten wonen. Met deze nieuwe

31

strategie zijn zij ook begonnen met het manifest ‘Samen ontzorgen we de zorg’. Dit is een ontwikkeling die aansluit bij de visie op de sociale basis. Mijzo heeft ook actielijnen die hierbij aansluiten. Bijvoorbeeld de actielijn ‘actieve voorbereiding op ouder worden’ en de actielijn ‘laten ontstaan van zorgzame gemeenschappen’. Hierin zien wij verbinding met de elementen die eerder in het participatietraject zijn benoemd. Zo is er bij de bijeenkomst met de verenigingen voor senioren benoemd dat inwoners al jong moeten beginnen met het ontwikkelen van een netwerk voor als ze ouder zijn. Ook is ontmoeting en het voor elkaar willen zorgen essentieel in de sociale basis.

Er waren acht leerlingen aanwezig. Zij doen allemaal vwo en zaten in verschillende jaarlagen. Bureau &Van de Laar begeleidde de werkvorm. Eerst werden de leerlingen bevraagd over wat ze belangrijk vinden in het sociaal fundament. De gespreksleider vroeg vervolgens wat er volgens hen goed gaat, wat beter kan en wat nog mist. Daarin kwam naar voren dat sport en gepaste activiteiten voor jongeren belangrijk zijn, en dat dat soms nog wel beter kan. Vooral de groep 16 tot 18-jarigen mist activiteiten specifiek voor hun doelgroep. Ook werd duidelijk dat de leerlingen zelf ook willen helpen om activiteiten te organiseren. In het tweede deel van de werkvorm hebben de leerlingen een gedicht gemaakt over het horrorscenario voor Dongen in 2040. Daarin beschreven ze hoe Dongen eruit ziet in 2040 als alles mis gaat. In die gedichten kwamen de volgende thema's naar voren:

Tijdens het gesprek werd ook de term ‘reablement’ genoemd. Dit is eigenlijk ‘help mij mezelf weer te helpen’. Hierbij probeer je als organisatie aan te sluiten op de intrinsieke motivatie van cliënten. Ook werkt Mijzo nu ook samen met Butterfly Effect. Zij trainen buurtverbinders. Dit zijn mensen die hun talenten inzetten voor andere buurtbewoners. Mijzo gaf ook aan dat er een nieuw kwaliteitskader is voor de zorg, waarin heel nadrukkelijk staat dat informele zorg vóór formele zorg gaat. Afstemming hierover vindt plaats in een open gesprek. Een uurtje extra ondersteuning vanuit naasten scheelt op de lange termijn al veel voor de zorg.

• • • • • • • •

Anderen helpen Sociaal contact, ontmoeting en verbinding Leefomgeving Sport en bewegen Kosten Communicatie Onderwijs Activiteiten

Overleg Cambreur College

Overleg Moskee

Op 2 juni zijn we samen met team toekomstvisie naar het Cambreur College geweest om met leerlingen in gesprek te gaan over wat zij belangrijk vinden in de sociale basis.

Donderdag 3 juli vond het gesprek plaats met de voorzitter van moskee ISN Isra in Dongen. Vanuit de cultuur die hier heerst is er een sterke sociale basis bij de betrokkenen. Zij zorgen voor elkaar als het nodig is. Niet alleen voor

32

bezoekers van de moskee, maar bijvoorbeeld ook hun buren. Juist door die sterke verbondenheid zoeken zij niet snel hulp bij gemeente en regelen ze het veelal zelf. De verbinding met de rest van de gemeente wordt op andere manieren gezocht. Zo nam de moskee afgelopen jaar deel aan de cultuurnacht. Bezoekers werden verwelkomd in de moskee. De voorzitter van de moskee gaf aan open te staan voor meer verbinding tussen de gemeente en de moskee. Het helpt daarbij als informatie in het Turks aangeboden wordt. Visie Seniorenraad De Seniorenraad heeft haar visie ter kennisneming aangeboden aan gemeente Dongen. Deze visie is toegestuurd tijdens het schrijfproces van de visie Sociale Basis. Dit is waar mogelijk verwerkt in de visie.

33