Bijl1- 25-30 Eerste Bestuursrapportage 2025
Tekst van het document
2
Inleiding Hierbij bieden wij u aan: de eerste Bestuursrapportage van dit jaar (Bestuursrapportage 2025-1). Op basis van deze Bestuursrapportage wordt het begrotingssaldo 2025 naar beneden bijgesteld met € 1.940.000, inclusief de mutaties op de reserves. Het gewijzigde begrotingssaldo na Bestuursrapportage 2025-1 sluit op € 1.697.000 negatief. Opvallendste wijzigingen De volgende aanpassingen springen het meest in het oog: - Bijstelling kosten Jeugdzorg; - Aanpassing kosten en opbrengsten diverse specifieke uitkeringen (SPUK’s) - Toename kosten WMO voor woningaanpassingen - Toename loonkostensubsidies - Toename Rijksbijdrage bijstandsuitkeringen - Hogere kosten diverse afvalstromen en hogere onttrekking uit de voorziening Afval - Indexering van diverse budgetten Bij de betreffende programma's en thema’s in deze rapportage leest u de toelichting bij deze aanpassingen. Dan heeft u meteen ook de juiste context en referentiekaders bij de hand. Die toelichting en context is van belang. Deze eerste Bestuursrapportage is een momentopname. Ontwikkelingen zetten zich door, de vertaling naar de gemeentebegroting is nog niet altijd mogelijk omdat eenvoudigweg niet voldoende informatie bekend is. Doel en tijdspad Met deze Bestuursrapportage willen wij u informeren over de actuele stand van zaken van de lopende gemeentebegroting.
We geven een actualisatie van de financiële- en de (beleids)inhoudelijke ontwikkelingen waarbij we een doorkijk geven in het verloop van het jaar tot dusver. Deze eerste Bestuursrapportage beslaat de periode van 1 januari tot 1 april 2025, maar op sommige punten wordt de actualiteit toegelicht. Wijzigingen na 1 april worden in Bestuursrapportage 2025-2 verwerkt. Burgemeester en wethouders van Dongen, Namens dezen,
De secretaris, Dr. G.W. Goedmakers
De burgemeester, H.J. Slagboom
3
Leeswijzer Bestuursrapportage 2025-1 gaat in op effecten van besluiten en ontwikkelingen tot 1 april 2025 die leiden tot actualisatie van budgetten alsmede een inhoudelijke stand van zaken in de uitvoering van de beleidsdoelstellingen zoals opgenomen in de programmabegroting 2025. De Bestuursrapportage is opgesteld in lijn met de programmabegroting 2025-2028. In de opzet wordt per programma en thema een update gegeven over de inhoudelijke en eventueel financiële ontwikkelingen per thema. Per programma en thema geven wij u inzicht in de resultaten aan de hand van de vragen: • Wat hebben we bereikt? • Wat hebben we hiervoor gedaan? • Welke nieuwe ontwikkelingen spelen er? Een toelichting op ontwikkelingen die mogelijk beleidsmatige of financiële gevolgen kunnen hebben, maar waarvan de impact nog niet bekend is. • Wat is de stand van zaken met betrekking tot de beleidsrisico’s? Een toelichting op de actuele stand van zaken op de beleidsrisico’s uit de begroting. Als zich nieuwe risico’s voordoen, dan zullen we deze hier ook vermelden. • Wat heeft het gekost? Inzicht in de cijfers per thema met een toelichting op de financiële afwijkingen op de begroting. De eerste twee vragen hebben betrekking op de beleidsverantwoording.
Behalve inzicht in wat we bereikt hebben en wat we daarvoor gedaan hebben, gaan we in op eventuele nieuwe ontwikkelingen die zich sinds het opstellen van de begroting hebben voorgedaan. Daarnaast geven we een toelichting op de actuele stand van zaken op de beleidsrisico’s uit de begroting. Als zich nieuwe risico’s voordoen, dan zullen we deze hier ook vermelden. In de begroting 2025 zijn bij ieder thema enkele speerpunten benoemd. Door middel van een verkeerslichtenmodel geven we in de Bestuursrapportages inzicht in de voortgang. Groen betekent hierbij dat we op koers liggen in het realiseren van het speerpunt. Bij oranje is dit ook het geval, maar zijn er aandachtspunten. Bij rood verwachten we het speerpunt niet of niet conform planning te realiseren. Hoe de cijfers te interpreteren? • In de financiële overzichten duiden we de saldi (en gerealiseerde resultaten) met een minteken voor een nadeel en “blanco” voor een voordeel. o Nadeel: een verhoging van de lasten of een verlaging van de baten. o Voordeel: een verlaging van de lasten of een verhoging van de baten. • Bedragen in de tabellen en grafieken worden, tenzij anders aangegeven, afgerond in duizenden euro’s vermeld. Optellingen kunnen marginaal afwijken door de afrondingen. • De toelichting van de verschillen is per thema uitgewerkt en gepresenteerd in de kolom Bestuursrapportage 2025-1.
De begrotingscijfers zijn uit de primitieve begroting overgenomen. De begroting na wijziging is primitieve begroting + Bestuursrapportage-1.
4
Inhoudsopgave Inhoudsopgave .................................................................................................................... 5 Financieel perspectief ......................................................................................................... 6 1. Dongen Leeft! .............................................................................................................................. 8 2. Dongen Zorgt! ............................................................................................................................ 18 3. Veilig Dongen! ........................................................................................................................... 27 4. Dongen Onderneemt!................................................................................................................ 30 5. Dongen Dient!............................................................................................................................ 34 6. Algemene dekkingsmiddelen en overhead ............................................................................... 41 620 Gemeentelijke belastingen en heffingen ............................................................................... 41 Investeringsplan 2025 ................................................................................................................... 44
5
Financieel perspectief In het financieel perspectief wordt een overzicht gepresenteerd van alle begrotingswijzigingen die naar aanleiding van de inzichten van begin oktober 2024 tot en met maart 2025 bekend waren. Hierin worden tevens mogelijke effecten voortkomend uit het opstellen van de jaarrekening 2024 meegenomen. In het financieel perspectief zijn enkel de wijzigingen op de begroting 2025 met hun meerjarige doorwerking verwerkt die zijn ontstaan in het jaar 2025 voor zover bekend of eerder zoals hierboven omschreven. Overige autonome of beleidsontwikkelingen die hun aanvang vinden in de jaren na 2025 zijn nog niet in dit meerjarig perspectief verwerkt. Deze mutaties worden, indien van toepassing, meegenomen bij het opstellen van de begroting 2026-2029. Financieel meerjarig perspectief 2025-2028:
Begrotingssaldo 2025 Mutaties Berap 2025-1 Thema Omgeving Thema Leven Thema Duurzaamheid Thema Onderwijs Thema Zorg Thema Armoede Thema integrale veiligheid Thema Rampenbestrijding en brandweer Thema Ondernemerschap Thema Werknemerschap Thema Bestuur Thema Dienstverlening Thema Beheer en Onderhoud Thema Afval Thema Algemene uitkering Thema Gemeentelijke belastingen en heffingen Thema Overige algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Thema Overhead Saldo van mutaties Berap 2025-1 Mutaties Reserves Begrotingssaldo na Berap 2025-1
2025 243
2026 -171
2027 675
2028 196
-15 -70 0 -134 -1.401 -8 0
-5 -134 -116 -153 0
-5 -35 -88 -153 0
-5 -43 -88 -153 0
-0
-0
-0
-0
-39 -44 -1 -60 113
-1 83 -44 -2 -37 788
-1 83 -44 -2 -37 779
-1 83 -44 -2 -37 856
-
-
-
-
-
1
1
2
-282 -1.940 -1.697
-151 229 58
-151 346 1.021
-151 417 613
In deze Bestuursrapportage worden de mutaties in de budgetten toegelicht ten opzichte van de vastgestelde Begroting 2025. Het resultaat van Bestuursrapportage 2025-1 inclusief reserves bedraagt € 1.940.000 negatief. Het herziene begrotingssaldo na Bestuursrapportage 2025-1 bedraagt € 1.697.000 negatief. De mutaties in deze Bestuursrapportage zoals hierboven per thema zijn weergegeven zijn elders in deze rapportage inhoudelijk toegelicht. Algemeen De eerste Bestuursrapportage is een moment waarop de begroting doorgaans aanzienlijk kan worden gewijzigd. De oorzaak daarvan ligt enerzijds in het gegeven dat de primitieve begroting is opgesteld in de zomer van het jaar ervoor. Er kan dan nog veel wijzigen, denk alleen al aan de effecten van een 6
tweetal circulaires van het gemeentefonds. Anderzijds is gekeken naar (structurele) effecten uit de jaarrekening 2024. Al deze ontwikkelingen hebben een plek gekregen in de voorliggende Bestuursrapportage. Gemeentefonds en het Ravijnjaar De afgelopen maanden is intensief overleg gevoerd door, onder meer de VNG met het kabinet over de financiële positie van gemeenten. In het overhedenoverleg van 16 april jl. heeft het kabinet laten zien de financiële zorgen serieus te nemen. Ondanks de schaarste en andere financiële uitdagingen zijn in de Voorjaarsnota van het Rijk substantieel extra middelen voor gemeente opgenomen voor de op periode tot en met 2027. Onder meer worden extra middelen ingezet voor de Jeugdzorg waarbij de inzet is geweest om de financiering vanaf 2025 te laten aansluiten op de feitelijke uitgaven in 2024. Per 2028 wijzigt het financieel beeld, het kabinet gaat er van uit dat de maatregelen uit de Hervormingsagenda dan hun beoogd effect zullen hebben. De effecten van de Voorjaarsnota zullen bekend worden naar het verschijnen van de meicirculaire 2025 (naar verwachting begin juni). U zult via de gebruikelijke weg van de raadsinformatiebrief geïnformeerd worden over de effecten voor de gemeente Dongen.
7
1. Dongen Leeft! Het programma Dongen Leeft! gaat over het brede terrein dat bepaalt hoe het is om in Dongen te leven. Leven gaat dan om het vinden van een duurzame eigen plek om te wonen. De vraag naar woningen is groot. Er wordt volop ingezet om voor de verschillende doelgroepen voor de langere termijn de juiste woningen te realiseren. Maar leven is meer dan wonen alleen. We bouwen aan een gezonde leefomgeving door te investeren in leefbare en sociale wijken en kernen. Een gezonde leefomgeving vraagt ook om een (vitaal) buitengebied met een rijke biodiversiteit, schoon water, een groen landschap met ruimte om te ondernemen en te recreëren. Dongen kent een rijk verenigingsleven. Inwoners zijn lid van sportverenigingen, bezoeken evenementen en gaan naar de bibliotheek. In de basis zijn alle ingrediënten aanwezig om Dongen ook in de toekomst de gemeente te laten zijn waar het prettig duurzaam wonen, werken, leven en verblijven is, maar waar ook onze geschiedenis en herkomst herkenbaar en beleefbaar blijft. Duurzaamheid en klimaat hebben in de afgelopen jaren een belangrijke plaats ingenomen om prettig te kunnen leven en dat geldt zeker ook voor de toekomst. Dongen is dan ook volop aan het verduurzamen. Zonnepanelen worden geplaatst, nieuwe woningen worden aardgasloos gebouwd en bestaande gebouwen worden verduurzaamd waarbij wordt ingezet op het stimuleren van isoleren.
De hoge energiekosten geven hiervoor een extra aanleiding. Met het oog op de klimaatveranderingen zoals droogte, hittestress en hevige regenval zal Dongen investeren om onze leefomgeving leefbaar te houden. “Dongen Leeft!” is vooral een programma waarbinnen kaders worden geschapen en wordt ingespeeld op nieuwe ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving. Bij de ontwikkelingen in het maatschappelijk domein wordt (waar mogelijk) gezocht naar andere invullingen en een andere manier van werken. De instandhouding van onze duurzame en leefbare omgeving zien wij als dienstverlening aan onze inwoners. Dit is daarom opgenomen in het programma “Dongen Dient!”.
110 Omgeving Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
•
•
Er zijn voorbereidende stappen gezet om te komen tot een Omgevingsplan.
•
• •
•
Er is gewerkt aan diverse onderdelen om te komen tot een Programma Buitengebied.
•
8
De regelset voor een TAM-IMRO plan voor een ontwikkelingsplan is in concept gereed. Met een TAM-IMRO plan werken we met de software van bestemmingsplannen maar maken de opzet van een omgevingsplan. De aanvulling van de Bruidsschat (rijksregels die zijn overgeheveld) is gereed. Met deze set kan geoefend worden met de procedure van het Omgevingsplan in de bijbehorende software. Het proces wordt hiermee verder uitgewerkt. Er wordt een bebouwingscontour houtkap voorbereid. Er is een indeling gemaakt in deelgebieden om tot koersen te kunnen komen per deelgebied; Er zijn keukentafelgesprekken gevoerd met agrarische ondernemers en dit heeft geleid tot diverse adviezen, zoals het instellen van een ontmoetingsnetwerk voor jonge agrarische ondernemers, het faciliteren van subsidiegebruik en het zoeken naar koppelkansen voor energietransitie;
• • •
•
Motie flexwoningen is in de afrondende fase.
• •
•
Ontwikkeling Noorderbunder – Start van de bouw van de woningen in fase 1.
• • •
•
Ontwikkeling Vijf Turven – Het stedenbouwkundig plan is definitief en het planologisch traject is in gang gezet.
• • •
•
•
Gebiedsvisie Achter de Vennen deel 1 (gebiedswaarden) is afgerond.
• • •
Gebiedsvisie Glorieux wordt verder uitgewerkt.
•
•
Gebiedsvisie Kloostercomplex wordt verder uitgewerkt.
•
•
De voorbereidende stappen voor Gebiedsvisie Kanaalzone vinden plaats.
•
•
9
De agrarische sector is onderdeel van de energiesysteemvisie; Er wordt gewerkt aan een voorstel voor een netwerk jonge agrarische ondernemers. Er is overleg gevoerd met RVO over de (on)mogelijkheden van flexwoningen Er is overleg gevoerd met Casade en met de ontwikkelende partij voor locatie 4 (DongenVaart) De communicatie voor de Noorderbunder (website(s), uitstraling, fotoshoots) wordt voorbereid. Onderzoek naar stikstof is uitgezet. Gezocht wordt naar een pragmatische oplossing Medio juni 2025 staat officiële handeling gepland. Het stedenbouwkundig plan is toegelicht aan de omwonenden en belangstellenden Met direct omwonenden is verder gesproken over het stedenbouwkundig plan. Het plan is ambtelijk besproken met de provincie Noord-Brabant. Het plan is als casus besproken op de SRBT Versnellingstafel om te kijken op welke onderdelen versnelling mogelijk is. Er heeft een terugkoppeling plaatsgevonden aan de bewoners, eigenaren in het plangebied Deel 1 heeft gedurende vier weken ter inzage gelegen en eenieder heeft hierop kunnen reageren. De reacties worden gebundeld en vormen input voor deel 2, namelijk waar kan woningbouw plaatsvinden. Een overleg met stakeholders over het vervolg (opstellen stedenbouwkundig plan) staat ingepland.
Ter verdere uitvoering van de Gebiedsvisie Kloosteromgeving Dongen, vastgesteld door de raad op 25 mei 2023, hebben de Gemeente, Casade, Van der Weegen Bouwontwikkeling en Stichting Mariaoord het voornemen om samen te werken aan een haalbaarheidsonderzoek en stedenbouwkundig plan voor dit gebied. Hiervoor wordt op 14 mei a.s. een intentieovereenkomst ondertekend. Het haalbaarheidsonderzoek voor de passantenhaven is afgerond. De raad is hierover geïnformeerd met een raadsinformatiebrief De gemeente Dongen heeft deelgenomen aan de workshop Nieuwe Verbindingen. Dit is een vervolg op de ontwerpwedstrijd Europan17. De locatie Kanaalzone/Rimi-terrein is hierbij ingebracht met de vraag om in beeld te brengen hoe deze rand van Dongen aantrekkelijker kan worden gemaakt (inclusief woningbouw). De resultaten zijn op 3 april gepresenteerd.
•
•
Er zijn verdere stappen gezet binnen de Stedelijke Regio Tilburg Breda (SRBT).
•
•
•
De lintenstudie voor de Lage Ham is afgerond.
• •
•
Er is gewerkt aan diverse woningbouwlocaties.
• •
•
Er worden stappen gezet om de aanleg van de N629 van de pauzestand te krijgen.
•
•
Er worden scenario’s uitgewerkt voor het onderliggend wegennet van de N629.
•
10
Er is gewerkt aan de organisatieopzet van de SRBT. Er is een nieuwe vergaderstructuur ingesteld. Het opstellen van de dorpenstrategie is gestart. Er heeft onder meer een werkatelier plaatsgevonden met alle regio's om ambtelijke input op te halen. Er is een webinar georganiseerd. De instrumenten voor de gereedschapskist zijn verder aangevuld. Een onderdeel van het amendement 24-03 was het behouden van de ruimtelijke kwaliteit van het historisch lint, waarbij er geen onderscheid tussen de locatiescores wordt gemaakt op basis van historische linten voordat de initiatieffase wordt ingegaan. De lintenstudie beschrijft de kwaliteiten van het lint en zorgt voor een zorgvuldige inpassing van ontwikkelingen. Oude Baan 10 – het participatietraject door de ontwikkelaar is afgerond en er wordt toegewerkt naar het opstarten van de planologische procedure. Lage Ham 40 – het afronden van de planologische procedure voor de ontwikkeling van dit perceel wordt voorbereid. De woningbouwlocatie aan de Berlagestraat is ambtelijk en bestuurlijk besproken met de provincie Noord-Brabant. Het verplaatsen van de melkveehouderij is daarbij nadrukkelijk aan bod gekomen. Ook is de locatie als casus besproken aan de SRBT Versnellingstafel om aan de voorzijde te zien waar versnellingsmogelijkheden zitten.
De resultaten van de stikstofberekeningen gemaakt op basis de nieuwe verkeersmodellen en inzichten zijn nog niet bekend. De (onderhoud)werkzaamheden aan het onderliggend wegennet zijn eveneens uitgesteld. Op basis van een risicoanalyse zijn de maatregelen tegen elkaar afgewogen. Hieruit is gebleken dat de vervanging van de verkeersregelinstallatie het meest urgent is. Deze werkzaamheden worden dan ook z.s.m. tot uitvoering gebracht. Ook voor de andere (onderhoud)gerelateerde werkzaamheden wordt gekeken hoe deze op een doelmatige manier tot uitvoering kunnen worden gebracht omdat de keerzijde van het uitstel tot onnodig hogere onderhoudskosten of (gevolg)schades leidt.
Speerpunten 2025 • We onderzoeken de mogelijkheden om op locatie 4 (Dongen Vaart) een bij de kern Dongen-Vaart passend aantal flexwoningen in beeld te brengen. •
Ontwikkeling Noorderbunder – Start van de bouw van de woningen in fase 1.
•
Ontwikkeling Vijf Turven – Het stedenbouwkundig plan is definitief en het planologisch traject is in gang gezet.
Overige ontwikkelingen Niet van toepassing Beleidsrisico’s •
De onzekerheid omtrent stikstofdepositie kan vertragend werken bij de ontwikkeling van de uitbreidingslocaties voor woningbouw.
120 Leven Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
•
De verenigingsadviseur is gestart en bereidt zich voor op een gerichte aanpak van actuele thema’s binnen sport en cultuur.
•
•
Sjors Sportief en Creatief: Basisschoolleerlingen zijn geïnformeerd over het sport- en cultuuraanbod in de gemeente. Dit draagt bij aan laagdrempelige kennismaking met activiteiten, zonder direct lidmaatschap.
•
•
Binnensportaccommodaties Dongen: Er is een eerste opzet opgesteld voor een exploitatieovereenkomst en aanvullende stukken zijn in voorbereiding ter ondersteuning van vervolgstappen.
•
•
Uniek Sporten – Nationale Wandeluitdaging: De voorbereidingen voor de Nationale Wandeluitdaging zijn in volle gang. Deze interventie, gefinancierd door de Bas van de Goor Foundation, helpt mensen met (pre)diabetes en andere risicogroepen om in beweging te komen. Deelname aan Cultuureducatie met Kwaliteit is gecontinueerd voor de periode 2025-2028.
•
Een vrijwilliger vanuit het Diabetes Café begeleidt de wandelgroep voor de Nationale Wandeluitdaging, die 20 weken duurt. Het programma is voor iedereen, ongeacht niveau.
•
We zijn een participatieovereenkomst aangegaan met KunstLoc Brabant. Hierdoor zijn de komende vier jaar middelen
•
11
In februari is de verenigingsadviseur gestart. Hij heeft een vragenlijst opgesteld voor sportverenigingen, die in april wordt verspreid. De uitkomsten vormen input voor het verdere traject. Een vragenlijst voor de cultuursector volgt later. Ondertussen worden dagelijkse operationele zaken en/of hulpvragen vanuit de verenigingen opgepakt. Begin februari is een flyer met het lokale sport- en cultuuraanbod verspreid onder alle basisschoolleerlingen in de gemeente. Deze bevatte een QR-code die leidt naar een online portal waar het volledige aanbod zichtbaar is en kinderen zich direct kunnen inschrijven. Voorafgaand zijn sportverenigingen en cultuuraanbieders door de buurtsportcoach benaderd om hun activiteiten via het platform aan te bieden. In het eerste kwartaal van 2025 is een kwartiermaker gemeentelijk vastgoed gestart. De kwartiermaker ondersteunt onder meer de beleidsadviseur sport bij de uitwerking van het vervolg op het evaluatierapport.
•
• •
Het KunstPodium zet in 2025 en 2026 in op de volgende aanvullende programma’s: Kids on stage, doorlopende leerlijnen en bovenschoolse theatervoorstellingen. Daarmee wordt invulling gegeven aan onze visie op kunst- en cultuureducatie. Rekenkamer Midden-Brabant voert onderzoek uit naar de culturele sector onder de noemer ‘Cultuur telt'. We hebben uitvoering gegeven aan het subsidiebeleid, dat wordt ingezet als instrument om maatschappelijk doelstellingen te bereiken.
•
• •
beschikbaar om te blijven werken aan de verbetering van cultuureducatie, onder de noemer CmK4. Net als in voorgaande jaren wordt de nieuwe regeling in Dongen uitgevoerd door Het KunstPodium. We hebben voor de periode van 1 juli 2025 t/m 31 december 2026 aan stichting Het KunstPodium een aanvullende incidentele subsidie verleend. We hebben hierin gefaciliteerd door middel van deelname aan interviews en het aanleveren van gevraagde documentatie. Verstekken van activiteitensubsidies voor verenigingen en stichting en beleidsgestuurde contractfinanciering voor de instellingen Theek 5, Het KunstPodium, Donckhuys en Cultuurhuis De Cammeleur.
Bij speerpunten kleur stoplicht nog invoegen: Speerpunten 2025 • Uitvoering geven aan het uitvoeringsprogramma GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) en daarmee meer aandacht voor preventie, en de beweging naar de voorkant zoals de uitrol van het lokale plan valpreventie en een sociaal veilige sportomgeving. •
Uitvoering geven aan een recreatieve visie voor Dongen en het opstellen van een bewegwijzeringsbeleid voor publiek aantrekkende locaties.
•
Vereniging SamenDongen is definitief gestart. Deze organisatie ondersteuning bieden bij het uitrollen van hun organisatie, communicatielijnen opzetten en om Dongen recreatief op de kaart te zetten.
•
Stichting Donckhuys, Theek 5 en Het Kunstpodium voeren onder de noemer Cultuurhuis De Cammeleur een samenwerkingsprogramma uit, met als doel het culturele aanbod in De Cammeleur te vergroten / versterken en meer zichtbaar te maken, door samenwerking en verbinding, gezamenlijke marketing, communicatie en programmering.
•
De financiële afspraken met zwembad De Vennen worden herijkt. Er wordt een afweging gemaakt tussen de publieke waarde en financiële lasten. Eventuele wijzigingen van de afspraken zullen van invloed zijn op de gemeentelijke bijdrage in 2026.
Nieuwe ontwikkelingen Niet van toepassing
Beleidsrisico’s Geen
12
130 Duurzaamheid Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
•
•
Er is gewerkt aan de ontwikkeling van Energieknooppunt de Wildert
•
•
•
Dongen is weer meer klimaatbestendig geworden
• •
• • •
•
Er is gewerkt aan opgavegericht werken op duurzaamheid
• • •
We zijn gestart met het opstellen van een integrale visie voor de Donge.
•
•
Inwoners zijn geholpen met verduurzaming
•
•
Er is gewerkt aan een energiesysteemvisie
•
•
Het Publiek Warmtebedrijf is gestart met een verkenning
• 13
De opzet voor het ontwerpend onderzoek is gemaakt en er zijn offertes aangevraagd aan drie ontwerpbureaus De uitvraag voor een technisch onderzoek naar de ontkoppeling van restwarmte is opgestart samen met Midpoint, Regio HvB, Ardagh, CCEP. We hebben in totaal 70 particulieren financieel gesteund bij het afkoppelen van hemelwater en vergroenen van de tuin met behulp van de subsidieregeling klimaatbestendig Dongen. De subsidie klimaatbestendig Dongen is gepromoot Om de jeugd en ouders meer te betrekken bij het onderwerp hebben op basisscholen voor de bovenbouw ‘waterraps’ gemaakt en voor de onderbouw klimaatridders gespeeld. We hebben ondersteuning verleend aan een aantal duurzame straatinitiatieven met bewoners We hebben een klimaatscore tool ontwikkeld waarmee (nieuwbouw) ontwikkelingen getest kunnen worden op klimaatbestendigheid. Er is een overzicht gemaakt van de te behalen doelen en een begin met het kwantificeren hiervan De inventarisatie van alle inspanningen binnen de organisatie is gestart De opgave duurzaamheid is gestroomlijnd met het traject van de toekomstvisie Aan de hand van het plan van aanpak is gestart met het proces waarbij zoveel mogelijk relevante stakeholders worden betrokken om hun bijdrage aan de visie te leveren. Via de lokale isolatieaanpak hebben al 268 woningeigenaren hun woning verduurzaamd.
De energiesysteemvisie met routekaart is de basis naar een CO2-neutraal energiesysteem in 2050 en medebepalend voor het duurzaamheidsbeleid van de komende jaren. De routekaart beschrijft de noodzakelijke acties om het geschetste toekomstbeeld te realiseren en biedt de gemeente een concreet handelingsperspectief. Daarnaast zal de visie als input worden gebruikt voor het opstellen van een warmteprogramma, dat eind 2026 gereed zal zijn. In april zal deze worden voorgelegd aan het college waarna deze wordt voorgelegd aan de raad voor definitieve besluitvorming in de raad op 3 juli. De provincie Noord-Brabant, Enexis Groep en Energie Beheer Nederland (EBN) onderzoeken
•
De Rijksinitiatieven VAWOZ DRC en 380kV worden gevolgd
•
•
Er is onderzocht waar er 8 alternatieve verblijfplaatsen voor vleermuizen gerealiseerd kunnen worden in de gemeente zodat inwoners hun woning kunnen blijven verduurzamen.
•
•
We voeren het plan van aanpak op de onderdelen energie en warmte van de REKS uit.
•
•
•
of een warmtebedrijf met een publiek meerderheidsbelang financieel en juridisch levensvatbaar is. 30 januari is hiervoor een intentieovereenkomst ondertekend. De initiatieven VAWOZ/ Delta Rijn Corridor/ 380kV vanuit het Rijk worden gevolgd en er wordt actief input gegeven op de stappen die door het rijk worden gezet. Het project VAWOZ is uit de DRC gehaald en er wordt gezocht naar een alternatief tracé voor de elektriciteitsleiding. De DRC blijft een belangrijk en grootschalig project om ondergrondse leidingen aan te leggen en wordt aangelegd door het grondgebied van Dongen. Dat is niet alleen van belang voor de toekomst van industriële bedrijven, maar biedt – bij een mogelijke aftakking van waterstof – ook kansen voor Dongense bedrijven om te verduurzamen. Om via de landelijke aanpak natuurvriendelijk isoleren te kunnen blijven isoleren realiseren we in 2025 8 alternatieve verblijfplaatsen voor vleermuizen. We hebben onderzocht welke locaties hiervoor geschikt zijn en de uitvoering hiervoor voorbereid. Samen met regiogemeenten is de (overleg)structuur rondom de REKS opnieuw ingericht. Voor het onderdeel warmte is de regiocoördinator aangesteld. Hij heeft samen met de HvB-gemeenten een regionaal programmaplan voor de warmtetransitie opgeleverd. In Q2 2025 zal een tussentijdse evaluatie worden opgeleverd. Er wordt een vervolg op de regionale energiesysteemvisie voorbereid.
Namelijk een structurerend energieperspectief dat tevens zal worden gebruikt als input voor het provinciale energieperspectief. De radarbeperkingen van Defensie en de netcongestie hebben grote invloed op de eerder gemaakte plannen. We zijn gestart met het verkennen of er een herijking of een actualisatie moet plaatsvinden van de REKS 1.0.
Speerpunten 2025 • Door invoering van de nieuwe warmtewetgeving, Wet collectieve warmtevoorziening (Wcw), krijgt de gemeente een regietaak bij uitrol van de warmtenetten. Wij gaan hier een routeplan voor opstellen. •
Op basis van de integrale visie voor De Donge stellen we een meerjarenprogramma op.
•
Inwoners helpen door middel van de subsidie Lokale Aanpak Isolatie onder de regels van het Natuurvriendelijk Isoleren uit de SPUK LAI.
•
Implementeren van de opgave duurzaamheid in de organisatie 14
Nieuwe ontwikkelingen Niet van toepassing Beleidsrisico’s • De energietransitie is een ingrijpend en kostbaar proces dat sterk afhankelijk is van diverse factoren, zoals nationale en mondiale en wereldwijde ontwikkelingen, financiële bijdragen van de overheid en maatschappelijk draagvlak. De conflicten in de wereld kunnen de energietransitie, de verschuiving naar duurzame energie, aanzienlijk beïnvloeden. Verstoringen in de levering van fossiele brandstoffen kunnen energieprijzen doen stijgen, wat zowel stimulerend als belemmerend kan werken voor de overgang naar duurzame energie. Beschadigde infrastructuur en politieke instabiliteit kunnen investeringen in duurzame energie vertragen. Internationale samenwerking, essentieel voor de energietransitie, kan verstoord raken door conflicten en oorlog. Bovendien kunnen maatschappelijke prioriteiten verschuiven naar directe humanitaire en militaire behoeften, waardoor minder aandacht en middelen beschikbaar zijn voor milieudoelstellingen zoals de energietransitie.
Wat mag het kosten? Thema 110
Taakvel d
Omschrijving Omgeving
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Berap-2
Laste Baten n 7.197 5.400
Laste Baten n 1.238 1.223
Laste n
Bate n
Begroting 2025 na Berap-1 Laste Baten n 8.434 6.622 -25
0.10
Mutaties reserves
2.1
Verkeer en vervoer
2.5
Openbaar vervoer
93
93
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
25
25
7.4
Milieubeheer
1
1
8.1
Ruimtelijke ordening
727
738
8.2
Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) Wonen en bouwen
8.3
-25 585
-28
-30
3
10
-1
-2
588
6.802 5.579
-5.317
1.224
-29
-32 -6.537
-1.220 187
187
Baten 1.223 voordeel 3 • Diverse ontwikkelingen onder de € 10.000, per saldo. 1.220 • Normaliter wordt bij de jaarrekening de boekwaarde van de grondexploitaties naar de balans gebracht. Die werkwijze verandert niet, wel wordt op voorhand meer inzicht te geven in de te verwachtte cijfers.
S/I I I
Lasten • De financiële bijdrage voor de coördinatie en de bijdrage voor de invulling van het Regionale Activiteitenfonds (RAVV) wordt verhoogd wordt met terugwerkende kracht geïndexeerd en is in basis gebaseerd op het gemeentelijk inwoneraantal. • Normaliter wordt bij de jaarrekening de boekwaarde van de grondexploitaties naar de balans gebracht. Die werkwijze verandert niet, wel wordt op voorhand meer inzicht te geven in de te verwachtte cijfers. • Diverse ontwikkelingen onder de € 10.000, per saldo.
4 nadeel 4
S/I S
1.224
I
15
10
Thema 120
Taakvel d
Primitieve Begroting 2025
Omschrijving
Laste n 4.691
Leven 0.10
Mutaties reserves
3.4
Economische promotie
5.1
Sportbeleid en activering
317
5.2
Sportaccommodaties
1.683
5.3
1.514
5.4
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea
5.5
Cultureel erfgoed
5.6
Media
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie Samenkracht en burgerparticipatie
6.1
Bate n -983
Berap-1
Laste n 675
Bate n -606
Berap-2
Laste n
Bate n
-94 225
Begroting 2025 na Berap-1 Laste Baten n 5.366 1.589 -94
-2
223
-162
319
-294
636
-13 -456
-268
239
-312
1.922
-580
-303
-3
1.511
-303
-13
3
41
15
15
615
119
735
38 -122
-122
234 234 51
-20
50
-1
Baten • Binnen de Spuk-regeling GALA worden middelen ontvangen voor de inzet van de combinatiefunctionaris. • Btw op investeringen en uitgaven in sport zijn niet compensabel. In plaats daarvan wordt een Spuk Sport ontvangen ter compensatie van deze niet compensabele btw. • Huuropbrengsten sportaccommodaties worden bijgesteld op basis van werkelijke ontvangsten.
-20
606 voordeel 294
S/I I
259
I
53
S
Lasten 675 nadeel 294 • Met het ontvangen van de Spuk GALA ten behoeve van de combinatiefunctionaris gaan ook lasten gepaard. Deze worden met deze 1e Bestuursrapportage geraamd. Eerder was de omvang van de Spuk niet bekend. 25 • In de Begroting 2025 is als speerpunt opgenomen dat de financiële afspraken met zwembad De Vennen worden herijkt. Hier gaat een externa onderzoek aan vooraf. 180 • Een deel van de Spuk Sport wordt betaald aan De Vennen/BSA, zijn hebben de beheer van de accommodaties en derhalve ook de btw-last. 9 • Met de gestegen huurkosten voor ZV De Vennen stijgt ook de bijbehorende subsidie aan dezer vereniging. Hoewel al jaren het juiste bedrag wordt betaald is het begrote bedrag daar niet eerder op aangepast. 50 • Binnen de Diamantgroep neem de groep met een afstand tot de arbeidsmarkt steeds meer af. Deze doelgroep werd steeds ingezet voor het onderhoud van de sportvelden. Hiervoor moet nu een (duurdere) externe partij worden ingezet. 100 • Met de decembercirculaire 2024 van het gemeentefonds is een decentralisatie-uitkering ontvangen voor de openbare bibliotheek. Deze middelen worden verstrekt voor 2025 en 2026 en via deze Bestuursrapportage begroot. 19 • Subsidie van de lokale omroep wordt voortaan binnen dit thema begroot in plaats van thema 640. -2 • Diverse ontwikkelingen onder € 10.000, per saldo.
S/I I
Thema 130
Taakveld
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Omschrijving
Lasten
Baten Lasten
Duurzaamheid
1.710
-519
0.10
Mutaties reserves
6.3
Inkomensregelingen
7.4
Milieubeheer
Baten
2.249 -2.249
Berap-2
-494
16
I S S I S I
Begroting 2025 na Berap-1
Lasten Baten Lasten
Baten
3.958 -2.768 -25
-25 1.710
I
1.166
-1.166
1.083
-1.083
1.166 2.793
-1.166 -1.577
Baten 2.249 voordeel • Voor de specifieke uitkeringen (Spuk’s) geldt dat deze zowel aan baten als lasten kant begroot worden. Daarmee worden ze gealloceerd voor het doel waarvoor ze dienen. Voor thema duurzaamheid geldt dit voor de volgende Spuk’s: 13 • Uitvoeringskosten armoede (restant 2024) 1.153 • Lokale Aanpak Isolatie (LAI) 207 • Capaciteit voor uitvoeren klimaat- en energiebeleid (CDOKE) restant 2024 876 • Capaciteit voor uitvoeren klimaat- en energiebeleid (CDOKE) tranche 2025
S/I
Lasten 2.249 nadeel • Voor de specifieke uitkeringen (Spuk’s) geldt dat deze zowel aan baten als lasten kant begroot worden. Daarmee worden ze gealloceerd voor het doel waarvoor ze dienen. Voor thema duurzaamheid geldt dit voor de volgende Spuk’s: 13 • Uitvoeringskosten armoede (restant 2024) 1.153 • Lokale Aanpak Isolatie (LAI) 1.083 • Capaciteit voor uitvoeren klimaat- en energiebeleid (CDOKE) tranche 2025
S/I
17
I I I I
I I I
2. Dongen Zorgt! In het programma Dongen Zorgt! worden belangrijke delen van het sociaal-maatschappelijk veld met elkaar verbonden. We hebben het over domeinen als onderwijs, gezondheid, Wmo, jeugdhulp, armoede en schuldhulpverlening. Onze belangrijkste drijfveer is dat inwoners regie kunnen voeren over hun eigen leven. We hanteren als uitgangspunten normalisatie en positieve gezondheid. We kijken naar wat die inwoner wel kan en ook zélf kan. We richten ons op de eigen verantwoordelijkheid, al dan niet met (collectieve) ondersteuning. Daarnaast zetten we stevig in op preventie binnen het sociale en maatschappelijke domein in brede zin. Dat doen we binnen het onderwijs door het bieden van een passend onderwijsniveau in scholen. Scholen die veilig zijn met een prettig leefklimaat. Als het gaat om een inclusieve samenleving zetten we in op het voorkomen van schulden en door het wegvallen van de tijdelijke steunmaatregelen kan armoede voor meer inwoners een probleem worden. Als er schulden zijn, dan ondersteunen we met de afbouw van deze problematische schulden. We bevorderen een gezonde samenleving. De partners in het sociaal-maatschappelijk domein werken samen om ervoor te zorgen dat problemen in een zo vroeg mogelijk stadium worden gesignaleerd.
En daardoor zo veel mogelijk kunnen worden opgelost in het dagelijks leven en door de inzet van algemeen toegankelijke en laagdrempelige voorzieningen. Als het nodig is, dan zetten we tijdig kortdurende intensieve ondersteuning in. Bij de keuze voor de inzet van een voorziening staat de inhoud centraal. Echter, we ontkomen er als gemeente niet aan om ook zorgvuldig te kijken naar de financiële component. Het recht hebben op alle zorg is daarmee niet ons uitgangspunt, we kijken kritisch naar de eigen verantwoordelijkheden en mogelijkheden van de burger en – waar nodig – vullen we hierop aan.
210 Onderwijs Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
•
We maken stappen in de totstandkoming van een nieuwe regionale aanpak op laaggeletterdheid in de Arbeidsmarktregio Midden-Brabant, waar de gemeente Dongen deel van uitmaakt. Start VVE uitvoeringsplan
•
Streven is om de nieuwe aanpak voor de herfst vast te laten stellen door het college van centrumgemeente Tilburg, waarna de raden hierover geïnformeerd worden.
•
Start gemaakt met het Integraal Huisvesting Plan onderwijs en een herziene versie van de modelverordening voorzieningen onderwijshuisvesting gemeente Dongen
•
Een eerste brede inspiratiesessie met veel verschillende partners uit het werkveld heeft plaatsgevonden. Met die informatie is het landelijke bureau Oberon aangesteld om voor de gemeente Dongen het VVE uitvoeringsplan te schrijven. Er wordt naar gestreefd om die in Q3 ter besluitvorming voor te leggen aan het college Samen met de schoolbesturen zijn de eerste werksessies geweest om input op te halen voor het IHP en de modelverordening voorzieningen onderwijshuisvesting. Doordat beide opgesteld moeten worden in samenwerking met de schoolbesturen moet er aandacht zijn voor ieders agenda en de benodigde tijdsinvestering. Er worden constructieve gesprekken gevoerd. Er zijn nieuwe leerlingprognoses opgevraagd bij xxllnc (voorheen bekend als Pronexus). Deze zelfde partners zijn nodig voor het opstellen van een herziene onderwijsvisie, waardoor gezamenlijk besloten is om dit in de tijd weg te zetten. Zodra het IHP en de
•
•
•
•
Inzet NPO middelen
•
•
Busvervoer voor de kinderen van de beide basisscholen in ’s Gravenmoer naar gymzaal de Otterdonk
•
•
Onderwijshuisvesting
•
verordening zijn afgerond zal dit worden opgepakt. Het streven is om in Q4 van 2025 hier een start mee te maken. Eerder is voor alle benodigde partijen niet haalbaar. De beschikbare NPO middelen mogen besteed worden tot en met juli 2025. In de werkgroep is de financiële balans opgemaakt en een keuze gemaakt om de resterende financiële middelen zo effectief als mogelijk in te zetten. Hierbij wordt ernaar gestreefd om het volledig beschikbaar gestelde budget invulling te geven, zoals: weerbaarheidstrainingen, vaardigheidstrainingen, ouderavonden en een pilot “open atelier voor jongeren in Dongen” bij het kunstpodium. Begin dit jaar is busvervoer geregeld voor de kinderen van beide basisscholen in ’s Gravenmoer naar de gymzaal de Otterdonk sinds de sloop van gymzaal ’t Wiel. Het busvervoer verloopt naar wens en zal doorgaan tot de oplevering en ingebruikname van het nieuwe IKC ’s Gravemoer. De voortgang van de projecten onderwijshuisvesting worden weergegeven in de voortgangsmonitor onderwijshuisvesting voorjaar 2025. Deze zal middels een RIB naar uw raad verzonden worden.
Speerpunten 2025 •
Beginnen met de bouw van IKC Heilig Hart (Beljaart) en IKC 's Gravenmoer (De Springplank en De Wegwijzer) en einde planvormingsfase van IKC Biezenkring.
•
Herziening van de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Dongen en herijking/actualisatie IHP.
•
Uitvoering van het in 2024 vastgestelde VVE beleid.
•
Herijking van de Onderwijsvisie (Op)groeien in de gemeente Dongen of een andere uitwerkingsvorm. Er is meer inclusief onderwijs voor leerlingen in Dongen.
•
Nieuwe ontwikkelingen • Er ligt een raadsvoorstel voor waarin de toekenning van de m2 voor kinderopvang met bijbehorend budget voor IKC Biezenkring wordt gevraagd. Beleidsrisico’s • Landelijk worden er door de eerste en tweede kamer bezuinigingen doorgevoerd in het onderwijs. Onduidelijk is nog welke omvang dit exact krijgt en wat de gevolgen hiervan zijn. Daarnaast lopen op het korte termijn de NPO middelen af (voor zowel de school zelf als de gemeente) waarin veel zorginhoudelijke ondersteuning voor de leerlingen geboden werd, zoals extra schoolmaatschappelijk werk, weerbaarheidstrainingen etc. Bij de uitvoeringspartners (IMW, GGD en Contour de Twern zijn zorgen voor het effect dat dit gaat hebben op de leerlingen nu dergelijke ondersteuning niet of in mindere mate geboden kan worden.
19
220 Zorg Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
•
GALA: Begin februari lieten 105 inwoners (65+) hun valrisico testen tijdens een screeningsdag. 71 deelnemers schreven zich direct in voor een cursus. Inmiddels zijn de eerste drie cursussen, afgestemd op het valrisico, van start gegaan. GALA: vanuit het onderdeel Sociale basis is het project Samen de dag door uitgebreid van twee naar drie groepen. Het betreft een vorm van beschikkingsvrije dagbesteding voor ouderen die door een klein netwerk buiten de samenleving dreigen te vallen en op zoek zijn naar contact. GALA: vanuit onderdeel Een tegen eenzaamheid is het project Verdiepend gesprek gecontinueerd: vrijwillige ouderenadviseurs gaan signaal gestuurd met kwetsbare ouderen in gesprek over dit thema. Team Casusregie is aangesloten bij het Multi Expert Team (MET) in kader Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming
Vanuit het plan van aanpak binnen het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) zijn begin 2025 de eerste gesprekken gevoegd met partners die vanuit het GALA-plan activiteiten of projecten hebben voorgesteld. Bij een positief besluit zijn de middelen toegekend.
•
De Verordening Jeugdhulp gemeente Dongen is door de raad vastgesteld op 27 maart 2025
•
Het Preventie- en handhavingsplan Alcohol Gemeente Dongen 2025-2028 gaat richting raad
•
Dorpsteam Dongen is gestart
•
De jaarlijkse meting van de cliënttevredenheid over Wmo-
Na vaststelling is de verordening officieel gepubliceerd. Ondertussen zijn ook de bijbehorende beleidsregels geactualiseerd en met de Wmo Adviesraad besproken. Samen GGD HvB en de beleidscollega's van OOV is het definitieve conceptplan tot stand gekomen. De Werkgroep middelengebruik heeft aanvullende input geleverd en positief geadviseerd. Het plan is nu in routing om door de raad te worden vastgesteld. Op 17 februari 2025 is het Dorpsteam Dongen officieel van start gegaan. Het bijbehorende projectteam, bestaande uit gemeentelijke toegangsmedewerkers en mensen van het Dorpsteam, blijft doorlopend verder werken aan het uitlijnen en optimaliseren van de klantreis. Het cliëntervaringsonderzoek Wmo 2024 bestaat uit twee metingen: een continu meting van het contact tussen cliënt en gemeente en een jaarlijkse meting
•
•
•
Vanuit de Regio HvB was de vraag welke gemeente na Waalwijk, Tilburg en de ABGgemeenten, wilden aansluiten bij deze aanpak. Sinds 1 april 2025 is dit voor Dongen een feit en kan Team Casusregie bij zeer complexe gezinsproblematiek samen met het regionale Multi Expert Team (MET) werken aan oplossingen die direct effect hebben. Door eerder en beter samen te werken, krijgen gezinnen de juiste ondersteuning voordat situaties escaleren. En krijgen kinderen een grotere kans om thuis op te groeien in een veilige en stabiele omgeving. In maart 2025 zijn de benodigde voorbereidende gesprekken gevoerd.
20
van de tevredenheid met de ingezette maatwerkvoorziening. Tot 1 april 2025 zijn voor laatstgenoemd onderzoek de nodige voorbereidingen gedaan. De onderlinge contacten tussen de uitvoerende teams van de gemeente en de Wijk-GGD zijn verbeterd op het gebied van jeugd en het ‘Jongeren op straat’ (JOS) overleg wordt beter ingevuld waar het gaat over de inzet en contacten met de WijkGGD. We zijn samen met een aantal andere regiogemeenten Blauwe Maan gaan subsidiëren zodat inwoners zonder tussenkomst van gemeente laagdrempelig hulp en ondersteuning kunnen krijgen wanneer zij te maken hebben gehad met seksueel geweld en/of misbruik. De gemeente heeft jaarlijks een taakstelling voor het huisvesten van statushouders. Deze wordt opgelegd door het Rijk en verdeeld over de verschillende gemeenten. Het doel van de projectgroep is om deze taakstelling tijdig en op een duurzame manier te realiseren, in samenwerking met interne en externe partners.
maatwerkvoorzieningen is uitgezet richting inwoners. •
De extra inzet van de Wijk-GGD is afgestemd.
•
We subsidiëren Blauwe Maan
•
We hebben een projectgroep opgericht om de taakstelling met betrekking tot het huisvesten van statushouders te realiseren.
21
Speerpunten 2025 • We formuleren een visie op de sociale basis voor de gemeente Dongen. •
In aansluiting hierop herijken we onze visie op het sociaal domein.
•
Het Dorpsteam is toegankelijk voor onze inwoners met een (hulp)vraag. De gemeente blijft waar nodig verantwoordelijk voor het organiseren van individuele maatwerkvoorzieningen.
•
In lijn met de Hervormingsagenda Jeugd wordt er in Dongen een ‘stevig lokaal team’ gevormd dat voor jeugdigen beschikkingsvrij ondersteuning biedt.
•
In het kader van de Hervormingsagenda Jeugd realiseren we waar mogelijk jeugdhulp in een collectieve/groepsvorm om zo het aantal individuele beschikkingen af te laten nemen.
Nieuwe ontwikkelingen Niet van toepassing
•
Uit het overhedenoverleg van 16 april 2025 is voortgekomen dat het kabinet voor de periode tot en met 2027 in haar voorjaarsnota extra middelen voor jeugdhulp toevoegt aan het gemeentefonds. Samengevat komt het neer op € 3 miljard (cumulatief tot en met 2027). Meer aanvullende informatie is op dit moment nog niet bekend. De begrote jeugdhulpkosten 2025 moeten worden bijgesteld. In algemene zin vertoont de instroom van jeugdigen in Dongen een stabiel beeld. In 2024 bleek wel binnen de hoogspecialistische jeugdhulp (Segment 1) het aantal jeugdigen hoger dan vooraf was voorzien. Ook zijn onder andere ten gevolge van loonstijgingen de tarieven gestegen. Het geheel van deze ontwikkeling was nog niet meegenomen in de begroting 2025 waardoor deze hier nu alsnog op moet worden aangepast.
•
Beleidsrisico’s • Door stijging van aantal cliënten kan er een tekort ontstaan in de middelen die we hebben begroot voor Ontwikkelingsgerichte Arbeidsmatige Dagbesteding (OAD). Dit wordt nauwlettend gemonitord. • Het budget voor PGB’s voor Wmo begeleiding is mogelijk niet toereikend gezien dat aard van deze financieringsvorm. Mogelijke bijstelling van dit budget zal plaatsvinden bij de tweede Bestuursrapportage aan de hand van de tot dan toe bekende uitgaven. • Door een tekort aan woonruimte voor statushouders bestaat het risico dat we de wettelijke taakstelling niet halen. Dit kan resulteren in verdere achterstanden, waardoor de druk op sociale huurwoningen verder toeneemt. Daarnaast kan het ontbreken van voldoende alternatieve woonvormen de flexibiliteit in de huisvestingsaanpak belemmeren.
230 Armoede Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
•
Het aanbod collectieve zorgverzekering is geactualiseerd.
•
•
We hebben een kindpakket opgezet.
• 22
Er zijn nieuwe afspraken gemaakt rondom de collectieve zorgverzekeringen, waarbij we een gestaffelde tegemoetkoming bieden aan inwoners met een laag inkomen. De tegemoetkoming is afhankelijk van het gekozen pakket. Het college heeft samen met Stichting Leergeld het kindpakket opgezet om
•
De regels rondom de individuele inkomenstoeslag zijn geactualiseerd.
•
•
De Arriva Meedoenpas pas is verlengd.
•
•
We zijn begonnen met de herziening van de beleidsregels Meedoenregeling 'Dongen Doet Mee'.
•
•
We zijn gestart met het uitwerken van de pilots verzachten armoedeval.
•
ontwikkelingskansen voor kinderen te vergroten. Het pakket biedt ondersteuning zodat kinderen actief kunnen deelnemen aan maatschappelijke activiteiten. De nieuwe Verordening Individuele Inkomenstoeslag is vastgesteld, met als belangrijkste wijzigingen dat de doelgroep is uitgebreid naar inkomens tot 130% van de bijstandsnorm en dat de referteperiode is verkort naar 3 jaar. Het college heeft besloten de Arriva Meedoenpas te verlengen na een succesvolle evaluatie. Hiermee kunnen inwoners met een laag inkomen gratis blijven reizen in Brabant, wat hun mobiliteit en deelname aan de samenleving versterkt. De pas blijft een essentieel onderdeel van het armoedebeleid in Dongen. We zijn gestart met het herijken van de beleidsregels voor de Meedoenregeling, waarbij we ook de koppeling met het Kindpakket meenemen. Beide regelingen hebben als doel om financiële barrières weg te nemen en sociale participatie te bevorderen. Door ze beter op elkaar af te stemmen, willen we gezinnen met een laag inkomen effectiever ondersteunen en kinderen meer kansen bieden om zich te ontwikkelen. We zijn begonnen met de uitwerking van de pilots. Daarbij streven we ernaar om het eerste concept intern verder te verfijnen en tegelijkertijd in kaart te brengen wat de implementatie ervan betekent voor de organisatie.
Speerpunten 2025 • Terugdringen kinderarmoede. •
Implementeren geactualiseerd aanbod collectieve zorgverzekering.
•
Uitvoeren pilots verzachten armoedeval. Ondersteuning bij inzichtelijk maken financiën bij het aanvaarden van werk Maatwerk bij kleine afwijkingen inkomensgrens
Nieuwe ontwikkelingen • Het kabinet komt in het voorjaar van 2025 met een uitgebreide uitwerking van het Nationaal Programma Armoede en Schulden. Dit programma richt zich op het verminderen van kinderarmoede, het voorkomen van geldzorgen en het terugdringen van problematische schulden. • De Wet Proactieve Dienstverlening treedt naar verwachting in 2025 in werking. Deze wet is erop gericht mensen proactief te informeren over sociale voorzieningen en uitkeringen waar zij recht op hebben. Deze wet stelt uitvoeringsorganisaties zoals UWV, SVB en gemeenten in staat om gegevens te delen, zodat inwoners beter ondersteund worden bij het aanvragen van deze regelingen. • Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en de VNG hebben afgesproken gemeenten op te roepen de bewaartermijn bij het BKR te verkorten tot zes maanden na schuldhulptrajecten. Dit moet inwoners sneller helpen financieel stabiel te worden. 23
•
•
Er worden stappen gezet om het toeslagenstelsel te verbeteren. Belangrijke wijzigingen zijn versoepelde regels voor huurtoeslag, een verhoogde zorgtoeslag ondanks stijgende premies, een hoger kindgebonden budget en verbeteringen in de kinderopvangtoeslag voor middeninkomens. In 2025 introduceert het kabinet de landelijke "Onderwegpas" om reizen voor minima toegankelijker te maken. Met deze pas kunnen mensen met een laag inkomen gratis of tegen korting reizen met het openbaar vervoer, zoals trein, bus, tram en metro, vooral tijdens daluren. Dit initiatief is bedoeld om kwetsbare groepen beter te ondersteunen en hun mobiliteit te vergroten
Beleidsrisico’s • Het niet-gebruik van armoederegelingen blijft een uitdaging, met name in het bereiken van de beoogde doelgroep. We zetten onverminderd in op preventieve maatregelen en het verstrekken van informatie, en doen er alles aan om deze groep effectief te bereiken.
24
Wat mag het kosten? Thema 210
Taakveld Omschrijving Onderwijs 0.10
Mutaties reserves
4.1
Openbaar basisonderwijs
4.2
Onderwijshuisvesting
4.3
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
6.1
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Lasten
Baten
2.587
-559
Berap-2
Begroting 2025 na Berap-1
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 134
2.722
14
14
1.376
-45
54
1.429
1.198
-514
80
1.278
-559
-45 -514
Baten
S/I
Lasten 134 nadeel 46 • Als gevolg van de sloop van de gymzaal ’t Wiel wordt er door de basisscholen in ’sGravenmoer gesport in gymzaal De Otterdonk, naar verwachting tot medio 2026. Voor het busvervoer van de leerlingen wordt voor 2025 en 206 budget gevraagd. 59 • Als gevolg van een stijging van het aantal kindplaatsen en stijging van kosten is er meer subsidie benodigd voor peuteropvang. 22 • Toezicht en handhaving kinderopvang is wettelijk gezien een uitvoeringstaak van de gemeente. Daarbij is ook beschreven dat de uitvoering van de daadwerkelijke toezicht bij de kinderopvang uitgevoerd moet worden door de GGD. De gemeente doet vervolgens na het advies van de GGD de handhaving. Later dit jaar volgt compensatie via het gemeentefonds. 9 • Diverse ontwikkelingen onder € 10.000, per saldo.
S/I I
Thema 220
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Taakveld Omschrijving
Lasten
Baten Lasten
Zorg
22.424
-890
1.021
-3
3.538
-443
0.10 4.3 6.1 6.21 6.22 6.60 6.711 6.712 6.752 6.762 6.763 6.811 6.821 6.822 6.92 7.1
Mutaties reserves Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Samenkracht en burgerparticipatie Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd Hulpmiddelen en diensten (WMO) Huishoudelijke hulp (WMO) Begeleiding (WMO) Jeugdhulp ambulant regionaal Jeugdhulp met verblijf regionaal Jeugdhulp met verblijf landelijk Beschermd wonen (WMO) Jeugdbescherming Jeugdreclassering Coördinatie en beleid Jeugd Volksgezondheid
Berap-2
Baten
3.444 -2.138
S S
S
Begroting 2025 na Berap-1
Lasten Baten Lasten
Baten
25.868 -3.028 -3 1.021 -2.167
692
1.815
-1.725
45
5.352 737
424
424 -249
1.507
-249
137
1.643
3.390
3.390
2.138
-409
5.397
1.422
2.138 6.819
860
860
296
296
75
75
274
274
99
99
876
876
1.839
-196
25
25
-409
-5
1.864
-201
Baten 2.138 voordeel 1.445 • Voor 2025 wordt een normbedrag ontvangen voor de opvang van ontheemden uit de Oekraïne. Net als vorig jaar is dat ook dit jaar weer naar beneden bijgesteld. 409 • De Spuk voor Domein overstijgend Samenwerken (DOS), bedoelt voor de inzet voor Community Care Dongen wordt ook dit jaar weer ontvangen. Dit is een vergoeding voor reeds gemaakte kosten binnen het domein van Wmo begeleiding. 279 • De Spuk Inburgering is met een tranche 2025 verhoogd. 5 • Diverse ontwikkeling onder € 10.000, per saldo.
S/I I
Lasten 3.539 nadeel 279 • Met het verhogen van de Spuk Inburgering vind een allocatie van deze gelden plaats aan de lasten kant, de begroting stijgt. 1.545 • Voor opvang van ontheemden uit de Oekraïne is een inschatting van kosten gemaakt op basis van kosten voorgaan de jaren, daadwerkelijke aantal ontheemden en afgesloten overeenkomsten. Voor het eerst overstijgen naar verwachting de jaar de kosten het ontvangen normbedrag. 45 • Binnen de regio Hart van Brabant wordt meer werk gemaakt van transformatiesturing, met als inzet de beheersbaarheid en betaalbaarheid van de Jeugdzorg. -8 • Bijstelling diverse subsidies op basis van indexering en daadwerkelijk gebruik. 1.422 • Op basis van de gewijzigde begroting Hart van Brabant Jeugdzorg blijkt dat de bijdrage van de gemeente Dongen omhoog moet. Kosten zijn gestegen en het aandeel in Crossroads is fors hoger op basis van herijking van de aantallen in segment 1. 96 • Gemeentelijk bijdrage aan SIEM (Wmo begeleiding) neemt toe op basis van stijging cliëntaantallen. 20 • Meer mensen maken gebruik van het programma voor Valpreventie dan dat er Galagelden zijn. • In 2025 zijn een aantal kostbare aanvragen gedaan en toegekend voor 136 woningaanpassing in het kader van de Wmo. Dit soort aanvragen en kosten laten zich moeilijk voorspellen. Een deel van de kosten werkt structureel door. 4 • Diversen ontwikkelingen onder € 10.000, per saldo.
S/I I
Thema 230
Taakveld Omschrijving Armoede 0.10
Mutaties reserves
6.3
Inkomensregelingen
6.71
Maatwerkdienstverlening 18+
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Lasten
Baten
1.280
-74
Berap-2
-14
I S
I
S S S S I S S
Begroting 2025 na Berap-1
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 8
1.288
-74
8
1.288
-60 -14
-60 1.280
I
Baten 283 voordeel 283 • De kosten die gemaakt worden in het kader van de hersteloperatie toeslagen worden door het rijk vergoed en waren niet begroot Dat gebeurt nu op basis van een inschatting van gemaakte kosten.
S/I I
Lasten • Kosten in het kader van de hersteloperatie toeslagen worden in deze Bestuursrapportage begroot. • Voor uitvoering van minimaregelingen is een applicatie aangeschaft in 2024 de kosten hiervan lopen door in 2025.
291 nadeel 283
S/I I
8
I
26
3. Veilig Dongen! Binnen het programma Veilig Dongen! richten we ons op het bevorderen van de objectieve (cijfers) en subjectieve (gevoel) veiligheid van inwoners, ondernemers en bezoekers. Hierbij leggen we accenten op de thema’s ondermijning, jeugd, overlast, digitale veiligheid en de versterking verbinding zorg en veiligheid. De preventie van High Impact Crimes (woninginbraken, overvallen en straatroven) is een reguliere taak. Tevens borgen we de crisisbeheersing die verder is uitgewerkt in programma 320. Op al onze prioriteiten werken we intensief samen met onze netwerkpartners om zowel de fysieke als de sociale veiligheid te kunnen waarborgen. Deze partners zijn te vinden in de veiligheidsketen: politie, openbaar ministerie, douane, arbeidsinspectie, brandweer, veiligheidsregio, omgevingsdienst, Taskforce RIEC. Maar de samenwerking omvat ook partners als Enexis, belastingdienst en de sociale/ zorgsector: sociaal team, Wmo, Veilig Thuis, GGD, Zorg- en Veiligheidshuis, Halt, maatschappelijk werk, verslavingszorg, jeugdzorg etc. Ieder van deze partners is verantwoordelijk voor de uitvoering van de eigen taken, maar we zoeken nadrukkelijk de integraliteit door samen te werken in trajecten en projecten. We trekken samen op en versterken elkaar.
Bijvoorbeeld: de politie is verantwoordelijk voor de opsporing van drugspanden, maar de gemeente is verantwoordelijk voor de bestuurlijke sluiting en de belastingdienst voor het ontnemen van wederrechtelijk verkregen vermogen.
310 Openbare orde en veiligheid Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
• • •
Nieuwe jurist aangenomen Nieuwe taakverdeling in team doorgevoerd Malafide ondernemers aangepakt
• • •
Inwerken nieuwe collega Inwerken collega op nieuwe taken Diverse ondermijningscontroles uitgevoerd
•
Ouderen weerbaarder gemaakt tegen cybercrime Twee locaties aangepakt op ondermijnende criminaliteit
•
Echt en nepsessie gehouden
•
Deelname BIT acties
•
1 locatie gesloten voor 3 maanden. 1 locatie proef beëindigd met betrekking tot de exploitatie ter plaatse. 2 actie dagen controle sexwerkers waarbij meerdere sexwerkers hulp aangeboden is
• •
Bij speerpunten kleur stoplicht nog invoegen:
Speerpunten 2025 • Om jongeren ruimte te geven om naar buiten te gaan, samen te komen en bij te praten gaan we een nieuwe Jongeren Ontmoetingsplaats (JOP) plaatsen. In samenwerking met jongerenwerk gaan we via jongerenparticipatie de voorbereiding en realisatie verder vormgeven. • We gaan deelnemen aan de CBS Veiligheidsmonitor om de veiligheidsbeleving van onze inwoners te meten. De veiligheidsmonitor is een landelijk terugkerend bevolkingsonderzoek naar veiligheid, leefbaarheid en slachtofferschap. Inwoners worden verzocht een vragenlijst in te vullen over onder andere de overlast en leefbaarheid in de buurt en het functioneren van de politie en gemeente. Het onderzoek vindt in elk oneven jaar plaats. Nieuwe ontwikkelingen Niet van toepassing Beleidsrisico’s Geen 27
320 Rampenbestrijding en brandweer Wat hebben we bereikt? Peildatum 1 april
Wat hebben we tot nu toe gedaan? Peildatum 1 april
• •
• • •
Nieuwe ACB-er is gestart Op orde brengen team bevolkingszorg
Inwerken nieuwe collega Nieuwe collega's toegevoegd aan het team Basiscursus crisisbeheersing ingekocht voor bestuur en directie Inschrijvingen opleiden, trainen en oefentraject bevolkingszorg Crisistoebehoren geïnventariseerd Eventuele nieuwe locatie brandweerkazerne Dongen wordt in kaart gebracht, of renovatie oude kazerne.
• •
• •
Brandweerzaken
Bij speerpunten kleur stoplicht nog invoegen:
Speerpunten 2025 • De gemeentelijke crisisbeheersing (voorbereiding op crises waarbij geen / niet alleen Bevolkingszorg nodig is) is binnen de organisatie goed geborgd. •
Een nulmeting van de staat van onderhoud van de brandkranen (uitgevoerd door Brabant Water) wordt in 2025 afgerond. In 2025 actualiseren we samen met Brabant Water het beheer en onderhoud van de brandkranen (uitgevoerd door Brabant Water) in de gemeente Dongen.
Nieuwe ontwikkelingen Niet van toepassing Beleidsrisico’s Geen
Wat mag het kosten? Thema 310
Taakveld
Omschrijving Integrale veiligheid
1.2
Openbare orde en veiligheid
8.3
Wonen en bouwen
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Berap-2
Begroting 2025 na Berap-1
Lasten
Baten
1.088
-16
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 1.087
-16
778
-16
778
-16
310
310
Baten •
Voordeel / nadeel
S/I
Lasten •
Voordeel / nadeel
S/I
28
Thema 320
Taakveld Omschrijving Rampenbestrijding en brandweer 1.1
Crisisbeheersing en brandweer
Primitieve Begroting 2025
Berap-1
Berap-2
Begroting 2025 na Berap-1
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 1.829 1.829
-4
1.829
-4
-4
1.829
-4
Baten •
Voordeel / nadeel
S/I
Lasten •
Voordeel / nadeel
S/I
29
4. Dongen Onderneemt! Het programma Dongen Onderneemt! gaat uit van het stimuleren van lokaal ondernemerschap, het creëren van een interessant vestigingsklimaat en inwoners in staat stellen om te participeren, zo mogelijk via (vrijwilligers)werk. Op het gebied van duurzaamheid liggen er bovendien opgaven voor de lokale ondernemers om samen aan de klimaatdoelstellingen te kunnen voldoen. Een gezonde lokale economie heeft een aantrekkende werking op Dongen voor zowel nieuwe als bestaande bedrijven. Wij denken mee en maken het mogelijk om bestemmingen om te zetten. Wij zien veel kansen om meer met werkgevers samen te werken. Er zijn banen, er zijn beschikbare werknemers, maar ze passen niet direct bij elkaar. Daar kunnen wij een rol in spelen. Economie en werkgelegenheid grijpen direct in op elkaar. Wanneer bedrijven zich vestigen in Dongen brengt dat banen met zich mee. Dit vergroot de kans dat Dongenaren een (betaalde) baan vinden dichtbij huis. Samenwerking met (potentiële) werkgevers staat centraal bij onze uitvoering van de Participatiewet en bij de nieuwe Wet Inburgering. Dongense ondernemers zijn steeds bereid gebleken om mensen met een afstand tot de arbeidsmarktkansen te bieden. We blijven investeren in deze samenwerking. We vinden het belangrijk dat inwoners zoveel als mogelijk kunnen voorzien in hun eigen inkomen.