B08.00 Onderbouwing Hoekhorsterweg, Nieuw-Wehl (Versie V)

Ruimtelijke motivering Nieuw-Wehl, Hoekhorsterweg 2 Inhoud 1. Inleiding ............................................................................................................... 5 1.1 Aanleiding en doel ......................................................................................... 5 1.2 Projectgebied ................................................................................................. 5 1.3 Leeswijzer ...................................................................................................... 7 2. Beschrijving huidige situatie .................................................................................. 8 3. Voorgenomen ontwikkeling ................................................................................ 14 3.1 Wat houdt de ontwikkeling in? ..................................................................... 14 3.2 Strijdigheid geldend omgevingsplan ............................................................. 22 3.3 Medewerking opheffen strijdigheid .............................................................. 25 3.4 Conclusie ..................................................................................................... 25 4. Voorbereiding en participatie ..............................................................................

26 4.1 Participatie en verkenningsfase .................................................................... 26 5. Beleid en regelgeving .......................................................................................... 28 5.1 Rijksbeleid en Rijksregels ............................................................................. 28 5.1.1 Beleid: Nationale omgevingsvisie (NOVI) ................................................ 28 5.1.2 Regels: Instructieregels Rijk (AMvB’s) .................................................... 29 5.1.3 Conclusie rijksbeleid ............................................................................. 30 5.2 Provinciaal beleid en provinciale regels ........................................................ 30 5.2.1 Beleid: Omgevingsvisie Gaaf Gelderland ................................................ 30 5.2.2 Regels: Omgevingsverordening provincie Gelderland ............................ 31 5.3 Regionaal beleid .......................................................................................... 36 Regionale structuurvisie Achterhoek 2012 .......................................................... 36 5.4 Beleid waterschap ........................................................................................ 39 5.4.1 Waterschapsverordening .......................................................................

39 5.4.2 Waterbeheerprogramma 2022-2027 ..................................................... 40 5.4.3 Instrument de weging van het waterbelang ................................................ 42 5.4.3 Conclusie .............................................................................................. 44 5.5 Waterparagraaf (weging van het waterbelang) .............................................. 44 5.5.1 Beschrijving bestaande situatie ............................................................. 44 5.5.2 Beschrijving nieuwe situatie .................................................................. 46 5.5.3 Effecten van de ontwikkeling op het watersysteem ................................ 49 5.5.4 Maatregelen ............................................................................................. 57 5.6 Gemeentelijk beleid ..................................................................................... 59 5.6.1 Omgevingsvisie Doetinchem, kloppend hart van de Achterhoek ............ 59 5.6.2 Woonvisie gemeente Doetinchem 2023-2036 ....................................... 61 5.6.3 Afvalinzameling .................................................................................... 66 5.7 Omgevingswaarden ......................................................................................

69 6 Omgevingsaspecten ............................................................................................ 70 6.6 Geluid .......................................................................................................... 70 6.6.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 70 6.6.2 | Onderzoek ............................................................................................ 71 Conclusie ............................................................................................................ 71 6.7 | Luchtkwaliteit .............................................................................................. 72 6.7.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 72 6.7.2 | Onderzoek ............................................................................................ 73 6.7.3 | Conclusie .............................................................................................. 74 6.8 | Geur ............................................................................................................ 74 6.8.1 | (Wettelijk) kader ....................................................................................

74 6.8.2 | Onderzoek ............................................................................................ 74 6.8.3 | Conclusie .............................................................................................. 76 6.9 | Trillingen ..................................................................................................... 77 6.9.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 77 6.9.2 | Onderzoek ............................................................................................ 77 6.9.3 | Conclusie .............................................................................................. 78 6.10 | Bodemkwaliteit ......................................................................................... 78 6.10.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 78 6.10.2 | Onderzoek ............................................................................................ 78 6.10.3 | Conclusie .............................................................................................. 80 6.11 | Mobiliteit en parkeren .............................................................................. 80 6.11.1 | (Wettelijk) kader ....................................................................................

81 6.11.2 | Onderzoek ............................................................................................ 81 6.12 | Omgevingsveiligheid ................................................................................ 84 6.12.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 84 6.12.2 | Onderzoek ............................................................................................ 85 6.12.3 | Conclusie .............................................................................................. 86 6.13 | Natuur ...................................................................................................... 86 6.13.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 86 6.13.2 | Onderzoek ............................................................................................ 86 6.13.3 | Conclusie .............................................................................................. 91 6.14 | Cultureel erfgoed ..................................................................................... 91 6.14.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 91 6.14.2 | Onderzoek ............................................................................................

91 6.15 | Duurzaamheid .......................................................................................... 93 6.15.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 93 6.15.2 | Onderzoek energietransitie ................................................................... 95 6.15.3 | Onderzoek circulariteit .......................................................................... 95 6.15.4 | Onderzoek klimaatadaptatie en water ................................................... 95 6.10.5 Conclusie ................................................................................................. 97 6.16 | M.e.r.-beoordeling ................................................................................... 97 6.16.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................... 98 3 6.16.2 | Onderzoek ............................................................................................ 98 6.16.3 | Conclusie .............................................................................................. 99 6.17 | Ladder voor duurzame verstedelijking ...................................................... 99 6.17.1 | (Wettelijk) kader ..................................................................................

100 6.17.2 | Onderzoek .......................................................................................... 100 6.17.3 | Conclusie ............................................................................................ 101 6.18 | Milieubelastende activiteiten ................................................................... 101 6.18.1 | (Wettelijk) kader .................................................................................. 101 6.18.2 | Onderzoek .......................................................................................... 102 6.18.3 | Conclusie ............................................................................................ 102 6.19 | Gezondheid ............................................................................................ 102 7 | Uitvoerbaarheid ................................................................................................ 106 7.6 | Economische uitvoerbaarheid ..................................................................... 106 7.6.1 | Financieel economische haalbaarheid .................................................. 106 Kostenverhaal ................................................................................................... 106 7.6.2 | Nadeelcompensatie .............................................................................

106 7.7 | Maatschappelijke uitvoerbaarheid .............................................................. 107 7.7.1 | Participatie .......................................................................................... 107 8 | Bijlagen ......................................................................................................... 108 4 5 1. Inleiding 1.1 Aanleiding en doel In het gebied tussen de Deutseveldstraat, Nieuw Wehlseweg en de Hoekhorsterweg in Nieuw-Wehl worden 38 woningen gebouwd. Een bestaand bedrijf aan de Hoekhorster- weg 12 wordt gesloopt en meegenomen in de toekomstige woonwijk. Daarnaast krijgt de voormalige bedrijfswoning (Hoekhorsterweg 10-12) een woonbestemming. Dit plan past niet binnen de regels van de nu geldende functies ‘Agrarisch met waarde’ en ‘Be- drijf’. De gemeente Doetinchem heeft aangegeven medewerking te willen verlenen aan het plan door middel van een wijziging van het omgevingsplan. In deze ruimtelijke moti- vering is toegelicht dat sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan loca- ties. Concreet worden 38 woningen toegestaan ter plaatse van een weiland en een be- drijf. 1.2 Projectgebied Het plangebied betreft een weiland tussen Deutseveldstraat, Nieuw Wehlseweg en de Hoekhorsterweg en een bedrijfsruimte met voormalige bedrijfswoning aan de Hoek- horsterweg in Nieuw-Wehl.

Het plangebied ligt in het zuidoosten van het dorp en is kadastraal bekend als Wehl, sectie B, nummer 1649, 1467, 1468, 1799, 1800, 1801, 1803 en 1804. Bijgevoegde afbeeldingen geven een beeld van de globale ligging van het plangebied. 6 Globale ligging plangebied (bron: Openstreetmap.org) Globale ligging plangebied (bron: Pdok.nl)

7 1.3 Leeswijzer Na dit inleidende hoofdstuk vormen de daaropvolgende hoofdstukken de verantwoor- ding van de ontwikkeling die deze motivering mogelijk maakt. Hoofdstuk 2 bevat een beschrijving en analyse van de huidige ruimtelijk-functionele situatie. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de gewenste situatie, de beoogde ontwikkeling. In hoofdstuk 4 wordt het Rijks-, provinciaal-, regionaal- en gemeentelijk beleid beschreven. In hoofd- stuk 5 wordt inzicht gegeven in diverse planologische aspecten die relevant zijn voor de fysieke leefomgeving. In de laatste hoofdstukken komen de economische en maat- schappelijke uitvoerbaarheid aan de orde. 8 2. Beschrijving huidige situatie Ligging en begrenzing Het plangebied ligt aan de zuidoostzijde van Nieuw-Wehl en vormt de overgang tussen de dorpsbebouwing en het lager gelegen natuur- en recreatiegebied De Tuut. Het plangebied bestaat uit twee delen: • een voormalige bedrijfslocatie aan de Hoekhorsterweg, met een bedrijfswoning en een niet meer in gebruik zijnde bedrijfshal, en • een aangrenzend agrarisch weiland dat zich uitstrekt tussen de Hoekhorster- weg, de Nieuw Wehlseweg en de Deutseveldstraat.

Het gebied wordt aan drie zijden omgeven door bestaande woonbebouwing: • aan de noordzijde door woningen langs de Nieuw Wehlseweg, • aan de oostzijde door woningen langs de Hoekhorsterweg, • en aan de westzijde door woningen aan de Deutseveldstraat. Hierdoor maakt het plangebied stedenbouwkundig gezien onderdeel uit van de be- staande dorpsstructuur. De overgang naar het buitengebied is aan deze zijden vrij ab- rupt, onder andere door erfafscheidingen achter de bestaande woningen. Aan de zuidzijde grenst het plangebied aan het natuurgebied De Tuut, een laaggele- gen en vochtig gebied met open graslanden, natte zones en een poel voor waterber- ging. De scheiding tussen het plangebied en De Tuut wordt gevormd door een hoger gelegen esrand. Deze licht glooiende zandrug markeert de historische overgang van het dorpsgebied naar het beekdal en zorgt voor een duidelijk waarneembare hoogte- verschil: De Tuut ligt circa 80 tot 100 cm lager dan het plangebied. Opvallend is dat zowel de Hoekhorsterweg als de Deutseveldstraat aan de zuidzijde doodlopen tegen het plangebied. Hierdoor kent de locatie een besloten en verkeersluw karakter, zonder doorgaand verkeer richting het buitengebied. Op de bijgevoegde luchtfoto zijn de ligging, begrenzing en deze ruimtelijke kenmer- ken duidelijk zichtbaar.

9 Luchtfoto plangebied (zie gele omlijning) (Bron: Slagboom en peters) Huidig gebruik en bebouwing Op het noordelijke deel van het plangebied bevindt zich een voormalig aannemersbe- drijf (Hoekhorsterweg 8) met bedrijfswoning (Hoekhorsterweg 10-12). De bedrijfsacti- viteiten zijn beëindigd en de bedrijfsbebouwing is niet langer functioneel in gebruik. De bedrijfswoning wordt in het nieuwe plan omgezet naar een burgerwoning, omdat deze geen functionele binding met een bedrijfsactiviteit meer heeft. Dit leidt niet tot een extra woning, maar slechts tot een juridisch-planologische correctie van de feite- lijke situatie. Het overige deel van het plangebied betreft een open, grasgroen per- ceel zonder bebouwing, dat in gebruik is (of recent was) als agrarisch weiland. Hier- door heeft het gebied momenteel een open en landschappelijk karakter richting de zuidzijde. Stedenbouwkundige context Nieuw-Wehl kent een overwegend dorpse verkavelingsstructuur met voornamelijk: • vrijstaande woningen, • twee-onder-een-kapwoningen, • relatief diepe kavels, • en groene voortuinen en erfbeplanting. Deze structuur is ook zichtbaar in de bebouwing aan de noord- en westzijde van het plangebied. De oostzijde laat een vergelijkbaar beeld zien, maar met een meer directe en harde overgang naar het landschap als gevolg van particuliere erfafscheidingen (tuinhagen, schuttingen).

10 Woningtypen Nieuw Wehl (Bron: BOO) Achterkanten en voorkanten Nieuw Wehl (Bron: BOO)

11 Verkeersstructuur De Hoekhorsterweg eindigt aan de zuidzijde in een doodlopende lus zonder verbinding naar het buitengebied. Ook de Deutseveldstraat loopt dood tegen het plangebied. Hierdoor is de locatie momenteel een binnengebied zonder doorgaande verkeersfunc- tie. Deze situatie biedt stedenbouwkundig kansen om: • de wijk verkeersluw te organiseren, • veilige routes voor voetgangers en fietsers mogelijk te maken, • en een logische aansluiting te realiseren tussen dorp en natuur. Verkeersstructuur bestaand (Bron: BOO)

12 Woonstraten in Nieuw Wehl (Bron: Hofmeesters) Relatie met landschap Aan de zuidzijde sluit het plangebied direct aan op De Tuut: een natuur- en recreatie- gebied bestaande uit: • lage, vochtige graslanden, • poelen en natte laagtes, • wandel- en recreatieve paden, • Een rand dat is aangeplant. De esrand vormt de ruimtelijke overgang tussen dorp en landschap. Deze vormt niet alleen een fysieke hoogteverschilgrens, maar ook een landschappelijke identiteitsdra- ger die het karakter van Nieuw-Wehl mede bepaalt.

13 Randen omgeving plangebied (Bron: Hofmeesters) Structuur landschap en groen (Bron: BOO)

14 3. Voorgenomen ontwikkeling 3.1 Wat houdt de ontwikkeling in? De beoogde ontwikkeling betreft de realisatie van 38 grondgebonden woningen op een locatie die momenteel bestaat uit een voormalig bedrijfsterrein met opstallen en een aangrenzend weiland. De bestaande bedrijfsactiviteiten worden beëindigd en de be- drijfsbebouwing wordt gesloopt. Het plangebied ligt aan de zuidoostzijde van Nieuw- Wehl en vormt de overgangszone tussen de dorpsbebouwing en het aangrenzende na- tuur- en recreatiegebied De Tuut. Tegelijkertijd wordt binnen deze ontwikkeling de bestaande bedrijfswoning aan de Hoekhorsterweg 10-12 omgezet naar een burgerwoning. Deze woning maakte functi- oneel en planologisch deel uit van het voormalige bedrijf (Hoekhorsterweg 8). Doordat de bedrijfsactiviteit definitief wordt beëindigd en het bedrijfsgebouw wordt verwijderd, vervalt de economische binding tussen woning en bedrijf. Met de planologische om- zetting naar een reguliere woning wordt deze situatie juridisch-planologisch correct rechtgezet. Deze omzetting leidt niet tot een extra woning, maar zorgt ervoor dat het totaal aantal woningen binnen het plangebied 38 blijft. De woonbuurt krijgt een heldere en dorps passende opzet. In het centrale deel worden rij- en hoekwoningen gerealiseerd, waarmee een samenhangend woonveld ontstaat.

Aan de randen van het plangebied worden tweekappers en vrijstaande woningen ge- projecteerd op ruimere kavels. Hiermee ontstaat een geleidelijke opbouw van dichter naar opener wonen richting het omliggende landschap. De zuidrand van het plangebied vormt een groene dorpsrand. Hier worden zichtlijnen richting De Tuut behouden en versterkt, en sluiten wandel- en recreatieve routes aan op het bestaande netwerk in en rondom het natuurgebied. De wijk gaat daarmee zorg- vuldig en geleidelijk over van een woonmilieu naar het aangrenzende landschap. De ruimtelijke opzet, beeldkwaliteit en landschappelijke inpassing zijn vastgelegd (zie ook bijlage 1, 2 en 3). De concrete invulling van de openbare ruimte en het groen wordt uitgewerkt in een Inrichtingsplan Groen, waarin onder meer beplantingskeuzes, infiltratie- en waterberging, speelvoorzieningen en maatregelen voor natuurinclusief bouwen zijn opgenomen. Dit inrichtingsplan Groen wordt als voorwaardelijke verplich- ting aan het omgevingsplan gekoppeld, zodat de uitvoering van de groene kwaliteit structureel wordt geborgd. De stedenbouwkundige opzet is te vinden in bijlage 1 bij de toelichting. 15 Stedenbouwkundige opzet plangebied (bron: ST&S ingenieurs) Woningbouwprogramma en aansluiting op de Woonvisie Het woningbouwprogramma bestaat uit 38 grondgebonden woningen in verschillende prijscategorieën.

De verdeling is zodanig gekozen dat deze aansluit bij de provinciale en gemeentelijke sturingsprincipes voor woningprogrammering, zoals vastgelegd in de Woonvisie Doetinchem 2023–2036. In deze woonvisie is aangegeven dat nieuwbouw- locaties in de kleine kernen – waaronder Nieuw-Wehl – moeten bijdragen aan: • toegang tot de woningmarkt voor starters, • beschikbaarheid van betaalbare gezinswoningen, en • behoud van voorzieningen, verenigingsleven en sociale structuren, door het mogelijk maken van doorstroming binnen het dorp. Daarnaast benadrukt de woonvisie het belang van geschikte woningen voor senioren, omdat het aandeel oudere bewoners in Nieuw-Wehl relatief hoog is. Door woningen toe te voegen die levensloopbestendig kunnen worden uitgevoerd, ontstaat ruimte voor lokale doorstroming: senioren kunnen binnen het eigen dorp verhuizen naar een passende woning, wat bestaande woningen vrijspeelt voor jonge gezinnen. Dit ver- sterkt de verhuisketen en draagt bij aan een gezond en stabiel demografisch profiel van de kern.

Programmaopbouw en prijscategorieën Segment (koop) | Aantal woningen | Percentage Goedkope koop | 10 | 26% Betaalbare koop categorie 1 | 6 | 16% Betaalbare koop categorie 2 | 8 | 21% Dure koop | 14 | 37% Totaal | 38 | 100% Daarmee vallen 24 van de 38 woningen binnen het betaalbare segment (goedkope koop en betaalbare koop categorie 1 en 2). Dit aandeel draagt substantieel bij aan een toegankelijke lokale woningmarkt. Een nadere onderbouwing op de categorieën is te vinden onder paragraaf 5.5.2. Verdeling naar woningtypen • | 10 rijwoningen in goedkope koop, voornamelijk gericht op starters en kleine huishoudens. • | 6 rijwoningen in betaalbare koop categorie 1, voornamelijk geschikt voor jonge gezinnen, doorstroom en senioren • | 4 hoekwoningen en 4 tweekappers in betaalbare koop categorie 2, voorname- lijk gericht op gezinnen, doorstromers maar ook senioren (levensloopgeschikt mogelijkheid). • | 10 tweekappers en 4 vrijstaande woningen in dure koop, met de mogelijkheid tot levensloopbestendige uitvoering, gericht op doorstromers en senioren. Bijdrage aan dorpscontinuïteit en leefbaarheid Door de combinatie van betaalbare woningen, gezinswoningen en levensloopbesten- dige woonopties ontstaat een verhuisbeweging binnen Nieuw-Wehl.

Bewoners kunnen in het dorp blijven wonen, veranderen van woning wanneer hun levensfase verandert, en blijven deelnemen aan lokale sociale netwerken en verenigingen. Dit draagt bij aan: • | behoud en versterking van de leefbaarheid van het dorp, • | een evenwichtige opbouw van de woningvoorraad, • | en het duurzaam draagvlak voor scholen, verenigingen en lokale voorzienin- gen. Doelgroepen en doorstroming (plan-specifiek) Het woningbouwprogramma sluit aan op de woningvraag in Nieuw-Wehl, waarbij met name behoefte bestaat aan woningen voor starters, jonge gezinnen en senioren die in het dorp willen blijven wonen. De samenstelling van het programma is hier expliciet op afgestemd. De 10 rijwoningen in goedkope koop en de 6 rijwoningen in betaalbare koop categorie 1 bieden starters en jonge huishoudens de mogelijkheid om in te 16 17 stromen op de woningmarkt in Nieuw-Wehl. Deze groep heeft momenteel beperkt toe- gang tot het bestaande woningaanbod in het dorp. De 4 hoekwoningen en 4 twee-on- der-een-kapwoningen in betaalbare koop categorie 2 richten zich op gezinnen en doorstromers die behoefte hebben aan meer ruimte, maar binnen het dorp willen blij- ven wonen. De 10 tweekappers en 4 vrijstaande woningen in dure koop bieden ruimte om deze woningen levensloopbestendig uit te voeren (slapen en baden op de begane grond).

Hierdoor kunnen senioren in Nieuw-Wehl binnen hun vertrouwde omgeving blijven wonen wanneer hun woonbehoefte verandert. Door deze opbouw ontstaat bin- nen het dorp een verhuisbeweging: • Senioren kunnen verhuizen naar een levensloopbestendige woning binnen de nieuwe wijk. • Hun huidige gezinswoningen komen beschikbaar voor gezinnen uit het dorp. • De vrijkomende gezinswoningen bieden vervolgens woonruimte voor starters en jonge huishoudens. Dit wordt ook wel het verhuistreintje genoemd en draagt bij aan: behoud van sociale structuren (familiebanden, verenigingsleven, burennetwerken), continuïteit in de bevolkingssamenstelling (jong én oud blijven aanwezig), en daarmee aan de leefbaarheid van Nieuw-Wehl op de lange termijn. Ruimtelijke en landschappelijke opzet van het plan Het plangebied ligt op de overgang van de dorpsbebouwing van Nieuw-Wehl naar het open, lager gelegen natuur- en recreatiegebied De Tuut. Deze ligging vraagt om een zorgvuldige overgang van bebouwd gebied naar landschap, waarin de ruimtelijke structuur van het dorp wordt voortgezet, maar de openheid en landschappelijke bele- ving richting De Tuut behouden blijft. Dit uitgangspunt is leidend geweest in de ste- denbouwkundige opzet.

Gelaagde opbouw van binnen naar buiten De wijk is van binnen naar buiten oplopend in ruimte en groen vormgegeven: Centraal woonveld In het midden van het plan bevindt zich een compact woonveld met rij- en hoekwonin- gen. Deze kleinschalige korrel past bij het dorpse karakter en zorgt voor een ruimtelijk hart in de wijk, waar oriëntatie eenvoudig is en sociale interactie vanzelf ontstaat. Randen met tweekappers en vrijstaande woningen Naar de randen toe worden de kavels groter en de bebouwing ruimer geplaatst, met meer openheid tussen de woningen. Dit sluit aan op de dorpsrandtypologie: een over- gang van relatief compacte dorpsbebouwing naar het open buitengebied. 18 Groene dorpsrand Langs de zuid- en oostzijde is een groene randzone opgenomen die functioneert als: • visuele overgang tussen bebouwing en landschap; • ecologische verbinding richting De Tuut; • verblijfs- en recreatieruimte voor bewoners en bezoekers. Deze zone is niet slechts een groenstrook, maar een landschappelijk element met be- planting die voortkomt uit het essenkop- en beekdallandschap (o.a. meidoorn, lijster- bes, veldesdoorn, hazelaar, sleedoorn). Behouden en versterken van landschapsbeleving De opzet is gericht op het open houden van zichtlijnen richting De Tuut.

Er worden drie noord-zuid gerichte zichtassen aangehouden die: • het landschap zichtbaar in de wijk brengen, • uitzichtlijnen bieden vanuit woningen en straten, • de wandelervaring versterken richting het natuurgebied. Door deze zichtlijnen breekt de rand niet af, maar vloeit het dorp als het ware naar het landschap toe. Aansluiting op wandelnetwerk De Tuut Aan de zuidzijde sluit de wijk aan op de bestaande wandelroutes in De Tuut. De groene randzone fungeert als overgangsruimte, waar: • voetpaden worden doorgezet, • rustplekken met zicht op het landschap mogelijk worden gemaakt. Hiermee krijgt de wijk een open en toegankelijk karakter, passend bij het dorpse leven in Nieuw-Wehl, waar het gebruik van het landschap voor wandelen, buiten zijn en ont- moeten vanzelfsprekend onderdeel is van het dagelijks leven. Erfafscheidingen en beeldkwaliteit Om de beeldkwaliteit te waarborgen worden in het plan: • Voornamelijk ingezet op toepassen van hagen als erfafscheidingen in plaats van schuttingen; • laan- en erfbeplanting gebruikt om kavels en overgangen te verzachten; • materialen en kleuren afgestemd op het beeldkwaliteitsplan (warme baksteen, houtaccenten, hellende kappen). Dit zorgt voor een rustige, samenhangende dorpsrand en voorkomt versnippering en verharding.

19 Kort samengevat Ruimtelijk principe Effect op gebied en beleving Compact binnenveld Dorps karakter & sociale samenhang Ruimere randen Zachte overgang naar landschap Groene dorpsrand Ecologie, recreatie en landschapsbeleving Zichtlijnen Verankering met De Tuut en openheid Hagen i.p.v. schuttingen Voorkomt verstening en behoudt openheid Watersysteem en klimaatadaptieve inrichting Het plangebied is nagenoeg vlak, met een gering hoogteverschil (na inmeting): Westzijde: +12,30 m NAP Oostzijde: +13,10 m NAP Noord–zuid: binnen plangebied vrijwel gelijk Aan de zuidzijde vormt de esrand de duidelijke topografische grens. De Tuut ligt hier 70 tot 150 cm lager dan het plangebied. Ondanks de donkere kleuring in de Kli- maatatlas (westelijk deel) is er in het plangebied echter geen sprake van een laagte en

20 daarmee waterproblematiek: het geeft een vertekend beeld, omdat het daadwerkelijke maaiveldverschil beperkt is en water afvloeit naar het lager gelegen deel bij de Tuut. De waterhuishouding in het plangebied wordt opgelost via een lokaal infiltrerend sys- teem, waarbij hemelwater niet wordt afgevoerd via het riool maar in het gebied wordt vastgehouden en vertraagd afgevoerd: • Wadi’s in groenzones zorgen voor tijdelijke berging bij hevige regenval. • Halfopen verharding in de parkeerkoffers stimuleert infiltratie. • Hemelwater van daken wordt afgekoppeld en bovengronds afgevoerd naar groenstroken en infiltratiezones. Deze maatregelen dragen bij aan: • het beperken van hittestress, • het vasthouden van water tijdens droge periodes, • het versterken van biodiversiteit, • en een klimaatbestendige inrichting van de woonomgeving. De wadi’s worden zacht ingericht, met meerjarige kruidenmengsels en grassoorten die variabele vochtcondities kunnen verdragen. Hierdoor worden de infiltratiezones onder- deel van de openbare ruimte als beleefbaar groen, in plaats van puur technische voor- zieningen. Wadi’s in plangebied t.b.v. wateropvang (bron: ST&S ingenieurs)

Openbare ruimte, ontmoeten en spelen De openbare ruimte is gericht op ontmoeting, bewegen en verblijven. De inrichting versterkt het dorpse en informele karakter van Nieuw-Wehl. Belangrijke uitgangspun- ten daarbij zijn: • | Informeel, groen straatbeeld met lage groenvakken en straatbomen. • | Voetgangers en fietsers krijgen vanzelfsprekend de ruimte. • | Speelaanleidingen worden vormgegeven als natuurspel in plaats van standaard speeltoestellen, bijvoorbeeld: • | boomstammen, • | keien, • | glooiingen, • | grasheuvels, De openbare ruimte sluit aan op de wandelpaden richting De Tuut, waardoor de wijk een onderdeel wordt van het recreatief landschap in plaats van een eindpunt. Het beeld van de openbare ruimte is verder uitgewerkt in het stedenbouwkundig plan (bijlage 1), het beeldkwaliteitsplan (bijlage 2) en groen inrichtingsplan (bijlage 3). Parkeren Voor de ontwikkeling is de parkeerbehoefte berekend conform de parkeernormen van de gemeente Doetinchem. Op basis van het woningbouwprogramma geldt de volgende parkeerbehoefte: Woningtype | Aantal wonin- | Norm (pp/wo- | Benodigd gen | ning) Vrijstaande woningen | 4 | 2,2 | 8,8 Tweekappers | 14 | 2,1 | 29,4 Rijwoningen (incl. hoekwo- | 20 | 1,9 | 38,0 ningen) Totaal benodigd | 38 | 76,2 parkeer- plaatsen In het plan worden 78 parkeerplaatsen gerealiseerd, waarmee ruim wordt voldaan aan de parkeernorm.

Locatie | Aantal Op eigen terrein (tweekappers + vrijstaand) | 36 Parkeerkoffers in de openbare ruimte (deels halfopen verhar- | 42 ding) 21 22 Totaal aanwezig 78 parkeerplaat- sen De parkeerkoffers worden groen ingericht, met halfopen verharding en beplanting, zo- dat zij onderdeel vormen van de groene openbare ruimte en bijdragen aan infiltratie en klimaatadaptatie. De verdere verkeerskundige uitwerking volgt in paragraaf 4.9 Ver- keer en parkeren. Inrichtingsplan Groen De groene inrichting is een dragend structuurelement voor de beleving, ecologie en klimaatbestendigheid van de wijk. Daarom is er een inrichtingsplan groen opgesteld als onderdeel van de beeldkwaliteit (zie bijlage 3), dat als voorwaardelijke verplichting wordt opgenomen in het omgevingsplan. Het Inrichtingsplan Groen bevat: • Inheemse boom- en struiksoorten passend bij het essen- en coulissenland- schap, • Bloemrijk gras en kruidenrijke bermen voor bestuivers en vlinders, • Groene erfafscheidingen (hagen) in plaats van schuttingen, • Wadi’s met geschikte oever- en bodemvegetatie voor infiltratie en ecologische waarde, Een zachtere, landschappelijke dorpsrand die de wijk in het landschap verankert. De uitvoering van het Inrichtingsplan Groen wordt verplicht vooraf aan de ingebruik- name van de woningen, zodat de groene kwaliteit blijvend geborgd is.

3.2 Strijdigheid geldend omgevingsplan Het weiland binnen het plangebied valt deels binnen de regeling van de beheersveror- dening 'Landelijk gebied – 2020, reparatie 2022', vastgesteld op 7 juli 2022. Voor deze gronden geldt binnen het plangebied de functie ‘Agrarisch met waarden’. Op gronden met deze functie zijn met name grondgebonden agrarische bedrijven toegestaan. Daarnaast geldt de dubbelfunctie ‘Waarde – Archeologische verwachting 3’ en de ge- biedsaanduidingen ‘milieuzone – geur’ en ‘Vrijwaringszone - molenbiotoop’. Binnen deze functie zijn geen woningen toegestaan. Op bijgevoegde uitsnede van de beheersverordening is het plangebied weergegeven. 23 Uitsnede geldende beheersverordening, plangebied blauw omlijnd (bron: regels op de kaart). De gronden ter plaatse van de bedrijfslocatie valt binnen het (tijdelijke) omgevingsplan ‘Stedelijk gebied - 2021’, vastgesteld op 24 juni 2021. Voor deze gronden geldt bin- nen het plangebied de functie ‘Bedrijf’ met de functieaanduiding ‘specifieke vorm van bedrijf – aannemersbedrijf’. Op gronden met deze functie zijn uitsluitend bedrijven toegestaan die tot de milieucategorieën t/m 2 behoren en een aannemersbedrijf met bedrijfscategorie 3.1. Daarnaast geldt de dubbelfunctie ‘Waarde – Archeologische verwachting 3’ en de gebiedsaanduidingen ‘overige zone – risico- bronnen uitgesloten’ en ‘Vrijwaringszone - molenbiotoop’.

Binnen deze functie zijn geen woningen toegestaan. Op bijgevoegde uitsnede van het (tijdelijke) omgevingsplan is het plangebied weerge- geven.

24 Uitsnede geldend (tijdelijk) omgevingsplan, plangebied blauw omlijnd (bron: regels op de kaart).

25 3.3 Medewerking opheffen strijdigheid Het college van burgemeester en wethouders heeft op 18 maart 2025 aangegeven, on- der voorwaarden, in principe medewerking te willen verlenen aan het initiatief. Het plan omvat het beëindigen van het voormalige agrarische bedrijf, het realiseren van 38 woningen en het omzetten van de bestaande bedrijfswoning naar een reguliere bur- gerwoning. De ontwikkeling is in de huidige planologische situatie niet toegestaan. Daarom is het noodzakelijk om het omgevingsplan te wijzigen. Met de wijziging wordt een nieuw planologisch kader vastgesteld dat de beoogde functies en bouwmogelijkheden juri- disch-planologisch borgt. De wijziging van het omgevingsplan bestaat uit: een motiverend deel, waarin wordt onderbouwd dat sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL), en een juridisch deel, waarin de regels en verbeelding zijn opgenomen. Voorliggend document vormt de motivering voor de ETFAL en daarmee de ruimtelijke onderbouwing van de omgevingsplanwijziging. 3.4 Conclusie Op basis van het uitgevoerde onderzoek en afwegingskader kan worden geconclu- deerd dat de ontwikkeling ruimtelijk aanvaardbaar is en bijdraagt aan een kwalitatief goede en toekomstbestendige leefomgeving.

De ontwikkeling past binnen de kaders van: het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl), het Rijks-, provinciale en gemeentelijke beleid, en de relevante thematische beleidskaders (o.a. water, ecologie, verkeer en geluid). Uit de onderzoeken blijkt dat de voorgenomen ontwikkeling milieuhygiënisch uitvoer- baar is en dat geen nadelige effecten worden verwacht op de omgeving. Daarmee is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties als bedoeld in artikel 4.2 Omgevingswet. Om de ontwikkeling zorgvuldig uit te voeren, worden in de juridische regels waar no- dig voorwaardelijke verplichtingen opgenomen, zoals: 26 het uitvoeren van archeologisch proefsleuvenonderzoek conform een vooraf goedge- keurd Programma van Eisen; het realiseren van hemelwaterberging en infiltratievoorzieningen passend bij de toe- name van verhard oppervlak; het voorwaardelijk verplicht stellen van Groen inrichtingsplan in lijn met de steden- bouwkundige uitwerking. Met inachtneming van deze voorwaarden kan het plan planologisch worden mogelijk gemaakt. 4. Voorbereiding en participatie Participatie is onder de Omgevingswet een belangrijk aspect in de procedure van het afwijken van het omgevingsplan. Dit komt omdat een omgevingsplan niet alleen in- vloed heeft op de fysieke leefomgeving, maar ook op de mensen die daar wonen, wer- ken en recreëren.

Het is daarom van belang dat deze mensen in een vroeg stadium worden betrokken bij het initiatief. In dit hoofdstuk zal hier verder op worden inge- gaan. 4.1 Participatie en verkenningsfase In de verkenningsfase is nadrukkelijk ingezet op het vroegtijdig betrekken van de om- geving en relevante stakeholders bij de planvorming. Het doel hiervan was om zowel informatie te delen als actief input op te halen, zodat het plan in een vroeg stadium kon worden verbeterd en beter kon aansluiten bij de wensen en aandachtspunten uit de omgeving. Met directe omwonenden van het plangebied zijn gesprekken gevoerd waarin zorgen, wensen en aandachtspunten zijn geïnventariseerd. Hierbij is onder andere rekening gehouden met de bestaande bedrijfswoning aan de Hoekhorsterweg 10–12. De opge- haalde input heeft geleid tot aanpassingen in onder meer de interne wegenstructuur, de onderlinge afstand tussen woningen en de positionering van groen binnen het plan. Daarnaast is het plan in een vroeg stadium gepresenteerd aan de Dorpsraad Wehl– Nieuw Wehl. Tijdens dit overleg zijn een eerste ontwerpschets en het idee voor wo- ningbouw toegelicht, waarna de dorpsraad op hoofdlijnen heeft kunnen meedenken en signalen uit de gemeenschap heeft kunnen terugkoppelen. Relevante aandachtspunten uit dit overleg zijn meegenomen in de verdere planuitwerking.

27 Om een bredere groep inwoners te bereiken, zijn informerende brieven verspreid on- der bewoners van Nieuw Wehl waarin het voorstel van de ontwikkelaar is toegelicht. Tevens is er contact geweest met de wijkregisseur, die vragen uit de omgeving heeft beantwoord wanneer deze werden gesteld. Ter verdere inventarisatie van wensen en voorkeuren is een enquête gehouden onder inwoners van Nieuw Wehl. Deze enquête heeft 140 reacties opgeleverd, voornamelijk afkomstig uit het dorp zelf. De uitkomsten zijn gebruikt om het plan verder aan te scherpen, onder andere door een betere afstemming van de woningtypologie op de lo- kale woonwensen en door het aandeel groen en open ruimte in het ontwerp te vergro- ten. In november en december 2025 hebben aanvullende gesprekken met directe omwo- nenden plaatsgevonden. In dezelfde periode is een inloopavond georganiseerd voor bewoners en andere geïnteresseerden, waarin het aangepaste schetsplan is gepresen- teerd en toegelicht. Het verslag van deze bijeenkomst is geanonimiseerd opgesteld en gedeeld met de gemeente en als bijlage bijgevoegd. Voor de vervolgfase en verdere uitwerking van het plan is het voornemen om in ge- sprek te gaan met de beheerders van het Pastoriepark en De Tuut, om de landschap- pelijke en ruimtelijke inpassing van het plan verder vorm te geven.

Mede op basis van opmerkingen uit de omgeving en overleg met de gemeente is besloten om aan de noordzijde van het plangebied een groene buffer op te nemen, als overgang naar de omliggende woonomgeving en het landschap. 28 5. Beleid en regelgeving 5.1 Rijksbeleid en Rijksregels 5.1.1 Beleid: Nationale omgevingsvisie (NOVI) Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie vastgesteld. De NOVI is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met provincies en gemeenten, waterschappen, maatschappelijke partijen en burgers. Met de NOVI geeft het kabinet richting aan grote opgaven waardoor Nederland de ko- mende 30 jaar verandert. In Nederland staan we voor een aantal dringende maat- schappelijke opgaven. Denk aan: - periodes van droogte afgewisseld met extreme regenval; - de zeespiegelstijging; - de overgang naar duurzame energie; - de ruimte die nodig is voor windmolens en zonnepanelen; - de bouw van nieuwe woningen om het nationale woningtekort op te lossen; - de groei en het bereikbaar houden van steden; - plekken voor distributiecentra; - het versterken van de natuur en biodiversiteit; - het behoud van het landschap; - de vitaliteit van de landbouw. Dit zijn voorbeelden van grote, ingewikkelde opgaven. Deze opgaven kunnen niet meer apart van elkaar worden opgelost. Ze moeten in samenhang bekeken worden. Ze grij- pen in elkaar en vragen meer ruimte dan beschikbaar is in Nederland.

Niet alles kan, niet alles kan overal. De NOVI geeft weer voor welke uitdagingen we staan, wat daarbij de nationale belan- gen zijn, welke keuzes we maken en welke richting we meegeven aan decentrale keu- zes. Die keuzes hangen samen met de toekomstbeelden van de fysieke leefomgeving, de maatschappelijke opgaven en economische kansen die daarbij horen. Met de Natio- nale Omgevingsvisie geeft het Rijk dus een langetermijnvisie om de grote opgaven aan te pakken met als doel om het land mooier en sterker te maken en daarbij voort te bouwen op het bestaande landschap en de (historische) steden. 29 Ten aanzien van dit project Het plan overstijgt niet de belangen van de fysieke leefomgeving op lokaal, regionaal of provinciaal niveau zodat toetsing aan de NOVI niet aan de orde is. 5.1.2 Regels: Instructieregels Rijk (AMvB’s) De Omgevingswet werkt door in vier algemene maatregelen van bestuur (AMvB’s): 1. het Omgevingsbesluit (Ob); 2. het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl); 3. het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal); 4. het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). In deze AMvB's staan regels voor het praktisch uitvoeren van de wet.

Voor de volgende onderwerpen gelden er rijksinstructieregels: • Waarborgen van veiligheid (§ 5.1.2 Bkl); • Beschermen van waterbelangen (§ 5.1.3 Bkl); • Beschermen van gezondheid en milieu, waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit (§ 5.1.4 Bkl); • Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed, waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking (§ 5.1.5 Bkl); • Het behoud van ruimte voor toekomstige functies voor autowegen, buisleidin- gen, natuur- en recreatiegebieden (§ 5.1.6 Bkl); • Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten, waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en luchtvaart, fiets- en wandelroutes, (§ 5.1.7 Bkl); • Het gebruik van bouwwerken, waaronder aanwijzing van woningbouwcatego- rieën (§ 5.1.7a Bkl) • Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (§ 5.1.8 Bkl). Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van be- lemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen.

In heel bijzondere gevallen kunnen B&W de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructiere- gels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl. Ten aanzien van dit project 30 Ter plaatse van plangebied gelden geen instructieregels vanuit de AMvB’s die relevant zijn voor het plan. Het plan is functioneel te kleinschalig en voldoet daarmee aan de uitgangspunten van de landelijke instructieregels. 5.1.3 Conclusie rijksbeleid Zoals in voorgaande paragrafen is beschreven past de activiteit binnen de doelstellin- gen en het beleid en de regels van het Rijk. 5.2 Provinciaal beleid en provinciale regels 5.2.1 Beleid: Omgevingsvisie Gaaf Gelderland De Omgevingsvisie Gaaf Gelderland is op 19 december 2018 door Provinciale Staten van Gelderland vastgesteld en in werking getreden op 1 maart 2019. De visie beschrijft de lange termijn ambities en beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving in Gelder- land. De provincie streeft naar een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland. Dit wil de provincie bereiken door de focus te leggen op een duurzaam, verbonden en econo- misch krachtig Gelderland. Hiervoor zijn zeven ambities benoemd om richting te ge- ven: 1. Energietransitie; 2. Klimaatadaptatie; 3. Circulaire economie; 4. Biodiversiteit; 5. Bereikbaarheid; 6. Vestigingsklimaat; 7. Woon- en leefklimaat. Themakaarten Bij de visie is een aantal themakaarten aanwezig.

Deze hebben betrekking op de vol- gende hoofdonderwerpen: • ruimtelijk beleid; • waterbeleid; • milieubeleid; • natuur- en landschapsbeleid. 31 Daarmee is voor een aantal onderwerpen specifiek beleid vastgelegd. Op de thema- kaart milieubeleid staan geen aspecten die betrekking hebben op de gemeente Doetin- chem. Uitvoering beleid In het kader van de uitvoering van de visie, zijn ook drie beleidsdocumenten vastge- steld: • Regionaal waterprogramma; • Handreiking plussenbeleid; • Beleidslijn windenergie. Ten aanzien van dit project De uitgangspunten van de omgevingsvisie, inclusief de themakaarten, zijn verwerkt in de provinciale omgevingsverordening. De omgevingsverordening Gelderland is in pa- ragraaf 5.2.2 toegelicht. In die paragraaf is toegelicht dat het plan aansluit op de uit- gangspunten van de provinciale omgevingsvisie. 5.2.2 Regels: Omgevingsverordening provincie Gelderland De Omgevingsverordening is op 21 december 2022 door de Provinciale Staten van Gelderland vastgesteld en is in werking getreden na invoering van de Omgevingswet op 1 januari 2024. In de verordening staan alle provinciale regels voor de fysieke leef- omgeving. De verordening is onderdeel van de beleidscyclus van de provincie en één van de instrumenten waarmee wordt gewerkt aan de ambities uit de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland.

Die beleidscyclus en daarmee ook de verordening is gericht op zowel het beschermen als het (duurzaam) benutten van de fysieke leefomgeving in de pro- vincie Gelderland. Telkens wordt er gelet op een goede balans tussen het beschermen en borgen van belangen en het mogelijk maken van ontwikkelingen in een bepaald ge- bied binnen de provincie. Daarbij worden ook belangrijke waarden als het Gelders Na- tuurnetwerk en grondwaterbeschermingsgebieden voor de openbare drinkwatervoor- ziening beschermd. Voor de volgende onderwerpen gelden er provinciale instructieregels: • Algemeen (afd. 5.1 Omgevingsverordening); • Natuur (afd. 5.2 Omgevingsverordening); • Landschap (afd. 5.3 Omgevingsverordening); • Erfgoed (afd. 5.4 Omgevingsverordening); • Milieu (afd. 5.5 Omgevingsverordening); • Provinciale wegen (afd. 5.6 Omgevingsverordening); • Ruimtelijke inrichting, ontwikkeling van gebieden en regionale samenwerking (afd. 5.7 Omgevingsverordening). 32 Ten aanzien van dit project Het weiland binnen het plangebied ligt in het buitengebied van Nieuw-Wehl en heeft in de omgevingsverordening meerdere specifieke aanduidingen. Onderstaand zijn alle specifieke aanduidingen toegelicht.

Gelderse streek Liemers Voor zover een omgevingsplan van toepassing is op locaties binnen de Gelderse streek Liemers wordt bij een nieuwe activiteit of ontwikkeling rekening gehouden met de voor die streek vastgestelde kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen van het landschap als be- doeld in bijlage (van de omgevingsverordening) Kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen landschap Gelderse streek Liemers. In de (bijlage bij) de Omgevingsverordening Gel- derland is aangeven wat de kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen zijn voor deze streek. De Liemers vormt een oude landstreek in de Gelderse Poort van de Delta, omsloten door Rijn, Pannerdensch Kanaal, IJssel en Oude IJssel. Dit gebied fungeert als de histo- rische “kraan van Nederland”, waar het rivierwater zich splitst en verder het land in- stroomt. Het landschap wordt gekenmerkt door een overwegend open rivierengebied, met uiterwaarden en rivierweiden, rivierduinen langs de Oude IJssel, kenmerkende dij- ken en kleinschalige oeverwallen die overgaan in open komgronden. Het landschap is gevormd door een eeuwenlange wisselwerking tussen waterbeheer en natuurlijke sedimentatie, aangevuld met klei-, zand- en grindwinning in de recente decennia. De ligging aan de grens zorgt voor een nauwe samenhang met het Duitse achterland.

De Rijn heeft hier van oudsher zijn weg gezocht tussen de stuwwallen van Montferland en Nijmegen, wat heeft geleid tot de bijzondere en landschappelijk in- drukwekkende splitsingspunten van rivieren. Ten noorden van het splitsingspunt van Rijn en Waal ligt het complex van de Rijnstran- gen: oude rivierarmen met een opvallend microreliëf dat de vroegere stromingsbanen zichtbaar maakt. Hiertussen liggen talrijke, hoger gelegen crevasse-afzettingen, ont- staan door doorbraken van de rivier die niet volledig zijn doorgezet. Aan de zuidrand ligt de stuwwalkern van Montferland, hooggelegen, bebost en beslo- ten, met dekzanden en uitlopers richting Duitsland. Rond deze kern ligt een karakte- ristieke krans van kleine dorpen met traditionele open essen. De ecologische waarden in het gebied zijn vooral geconcentreerd langs beken, rivieren en weidevogelgebieden. De Rijnstrangen maken deel uit van Natura 2000 en zijn daarmee beschermd vanwege hun bijzondere natuurwaarden. Ruimtelijke ontwikkelingen in de Liemers houden rekening met, en dragen bij aan, de kernkwaliteiten van het landschap. De toekomstige ontwikkeling richt zich op ver- sterking van de identiteit van de Liemers als ‘poort van de delta’. Dit betekent: 33 • Accentueren van de landschappelijke structuur van het rivierengebied, in con- trast met de hoge, droge en bosrijke stuwwallen.

• Versterken van het kleinschalige landschap op de oeverwallen. • Ruimtelijke kwaliteit koppelen aan dijkversterking, waarbij de dijk tevens wordt beleefd als scenic route. • Verbeteren van de recreatieve beleefbaarheid voor bewoners en bezoekers, in samenhang met natuur en cultuurhistorie. Zo wordt een herkenbaar, beleefbaar en toekomstbestendig Liemers landschap ont- wikkeld, waarin water, natuur, cultuur en mens in balans blijven. Het plan betreft de sloop van een voormalig bedrijf en de realisatie van 38 woningen aan de rand van het dorp Nieuw-Wehl. Het plangebied bestaat uit een voormalig agra- risch erf en omliggend weiland en is gelegen in het buitengebied, direct grenzend aan het bestaande dorp. Direct ten zuiden van het plangebied bevindt zich een natuurge- bied. Bij deze ontwikkeling is onderkend dat sprake is van een functiewijziging van agrarisch naar wonen. Daarmee veranderen de bestaande landschappelijke kwaliteiten, zoals de openheid en het agrarisch gebruik. Deze transformatie vraagt om een zorgvuldige af- weging, waarbij enerzijds bestaande kwaliteiten deels verdwijnen, maar anderzijds nieuwe kwaliteiten worden toegevoegd die passen bij de ontwikkeldoelen voor het ge- bied, zoals verwoord in het streekplan Liemers. Het plan zet nadrukkelijk in op het verzachten en vergroenen van de dorpsrand.

Door een landschappelijk ingepaste stedenbouwkundige opzet en de toepassing van open- baar groen ontstaat een geleidelijke overgang tussen de nieuwe bebouwing, het be- staande dorp en het omliggende landschap. Hiermee wordt invulling gegeven aan het streven om harde overgangen tussen bebouwd gebied en buitengebied te voorkomen. Daarnaast wordt de relatie tussen het dorp en het omliggende landschap versterkt. Het plan voorziet in het herstellen en benutten van bestaande structuren en routes, waar- onder het oude pad richting de Tuut en het processiepark. Hierdoor wordt het land- schap beter toegankelijk en beleefbaar voor bewoners en bezoekers van Nieuw-Wehl. De woningbouw wordt geconcentreerd op de hoger gelegen delen van het plangebied (de ‘hoge kop’), in lijn met de bestaande ruimtelijke structuur van het dorp. Deze vorm van verdichting sluit aan bij de historische ontwikkelingsrichting van Nieuw-Wehl en draagt bij aan een zorgvuldig ruimtegebruik in het buitengebied. Tegelijkertijd wordt de aanwezige steilrand landschappelijk versterkt en herkenbaar gemaakt als overgang tussen dorp en landschap. Zoals toegelicht in paragraaf 3.1 en weergegeven in bijlagen 1 en 3, zorgt de steden- bouwkundige opzet en de inrichting van het openbaar groen voor een sterke land- schappelijke inpassing.

Daarmee worden bestaande kwaliteiten van het buitengebied 34 gerespecteerd en aangevuld met nieuwe ruimtelijke en landschappelijke kwaliteiten die passen bij de ontwikkeling van Nieuw-Wehl. Glastuinbouwbedrijf buiten een glastuinbouwontwikkelingsgebied Deze aanduiding heeft betrekking op de glastuinbouwbedrijven. Het plan omvat geen glastuinbouwbedrijf, waardoor deze aanduiding niet relevant is voor het plan. Werkgebied van de Faunabeheereenheid Gelderland De Faunabeheereenheid Gelderland coördineert de uitvoering van alle vormen van fau- nabeheer in de provincie Gelderland met uitzondering van het Kroondomein Het Loo. De Faunabeheereenheid richt zich op het in stand houden van de inheemse, wilde diersoorten. Ook probeert de Faunabeheereenheid schade door deze soorten te voor- komen of te beperken. Het aspect ‘Natuur’ is in paragraaf 6.8 verder toegelicht Klimaatadaptie Op grond van artikel 2.65b van de Omgevingsverordening Gelderland moet bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen worden onderbouwd hoe in de planvorming rekening is ge- houden met klimaatverandering. Daarbij wordt ingegaan op de thema’s waterveilig- heid, wateroverlast, droogte en hittestress en wordt aangegeven welke maatregelen worden getroffen om negatieve effecten te voorkomen of te beperken. Het plan voorziet in de ontwikkeling van circa 38 woningen aan de Hoekhorsterweg in Nieuw Wehl.

Uitgangspunt bij de opzet van het plan is een dorpse woonomgeving met veel groen, ruimte voor infiltratie en een beperkt aandeel verharding. Regenwater wordt, conform de regionale voorkeursvolgorde vasthouden–bergen–afvoeren, zoveel mogelijk lokaal verwerkt. Hiermee draagt het plan bij aan een klimaatbestendig en toekomstgericht woonmilieu. Waterveiligheid Het plangebied ligt niet binnen een beschermingszone van een primaire of regionale waterkering en de ontwikkeling heeft daarom geen invloed op de waterveiligheid. Bij de verdere uitwerking van het plan worden peilen, afvoerrichtingen en eventuele effec- ten op de grondwaterhuishouding afgestemd met het waterschap in de reguliere wa- tertoetsprocedure. Wateroverlast Bij hevige neerslag wordt water zoveel mogelijk op eigen terrein verwerkt. Dit wordt geborgd door: • het opnemen van wadi’s en verlagingen in het openbaar groen; • het toepassen van doorlatende verharding waar functioneel mogelijk; • het afkoppelen van hemelwater van nieuw te realiseren daken en verhardingen. 35 Door deze inrichting wordt piekafvoer naar het riool beperkt en wordt voorkomen dat water wordt afgewenteld op de omliggende woonomgeving. Binnen het ontwerp is vol- doende opvang- en infiltratiecapaciteit opgenomen om neerslagpieken te kunnen ver- werken. De inrichting wordt ook verder afgestemd en uitgewerkt met openbare ruimte.

Het inrichtingsplan groen is gekoppeld aan de planregels. Droogte Door de toevoeging van groenstructuren, bomen en infiltrerende bodemprofielen blijft regenwater langer in de bodem beschikbaar. Hiermee wordt verdamping en waterbuf- fering versterkt en blijft de groenstructuur beter vitaal in droge perioden. De beplan- ting wordt afgestemd op soorten die goed omgaan met wisselende vochtcondities. Hittestress In het plan is gekozen voor een groene en schaduwrijke inrichting van de woonomge- ving. Bomen worden gepositioneerd langs verblijfsplekken en routes, zodat op warme dagen schaduw beschikbaar is. Door het beperken van verharding, het toevoegen van groen en het creëren van mogelijkheden voor verdamping ontstaat een koeler straat- en leefbeeld dan in een meer stenige woonomgeving. Zie hiervoor ook bijlagen 1, 2 en 3 bij deze toelichting (stedenbouwkundig plan, beeldkwaliteitsplan en groen inrich- tingsplan). Watertoets en borging Voor de ontwikkeling wordt de digitale watertoets doorlopen. Reacties en aandachts- punten van het waterschap worden verwerkt in het inrichtingsplan en de technische uitwerking (profielen, afwatering, groenplan). Hiermee wordt geborgd dat de kli- maatadaptieve maatregelen functioneel blijven op de lange termijn. Het plan sluit aan op de provinciale instructieregel klimaatadaptatie (artikel 2.65b Om- gevingsverordening Gelderland).

Door het toepassen van een groen-blauw raamwerk, lokale infiltratie, beperkte verharding en schaduwrijke verblijfsgebieden wordt een kli- maatbestendige en toekomstgerichte woonomgeving gerealiseerd. Molenbiotoop: Bernadette Molen Een deel van het plangebied ligt binnen de molenbiotoop van de Bernadette Molen aan de Kerkhofweg 10A te Nieuw-Wehl. In de Omgevingsverordening Gelderland is opge- nomen dat bij ruimtelijke ontwikkelingen rekening moet worden gehouden met het behoud van de windvang, zichtbaarheid en belevingswaarde van windmolens. Voor de ontwikkeling is een toets uitgevoerd aan de geldende vrijwaringszone molen- biotoop (zie bijlage 5: Advies Molenbiotoop). Hieruit volgt dat de beoogde 36 bouwhoogtes ruim binnen de maximaal toelaatbare hoogtes blijven die voortvloeien uit de biotoopberekening, en dat de bestaande situering van bebouwing en groen reeds zorgt voor een beschut windbeeld. De nieuwe bebouwing belemmert de windvang niet en heeft geen negatieve effecten op de landschappelijke herkenbaarheid en cultuurhis- torische waarde van de molen. Het plan is inpasbaar binnen de molenbiotoop van de Bernadette Molen en voldoet aan de provinciale instructieregels voor het beschermen van cultuurhistorische waarden.

Conclusie provinciaal beleid en provinciale regels Zoals in voorgaande paragrafen is beschreven past de activiteit binnen de doelstellin- gen, beleid en regels van de provincie Gelderland. 5.3 Regionaal beleid Regionale structuurvisie Achterhoek 2012 Op 26 april 2012 heeft de gemeenteraad van Doetinchem de Regionale Structuurvisie Achterhoek 2012 vastgesteld. Dit is een actualisatie van de Regionale structuurvisie uit 2004. Als basis voor ruimtelijk beleid is er een aantal speerpunten voor de regio benoemd. Dat zijn: • omgaan met de krimp; • externe relaties; • veranderingen in het landelijk gebied; • overstap naar duurzame energie. Visiekaart Achterhoek (Bron: gemeente Doetinchem)

37 Huidige kwaliteit als basis voor de toekomst Bovenstaande kaart geeft de regionale structuren en kwaliteiten weer. Landschap: De verschillen in landschapstypen zijn een belangrijke identiteitsdrager van de Achterhoek. De Achterhoekse gemeenten willen die kenmerken en landschappelijke verschillen in de toekomst behouden, versterken of herstellen. Het gaat er daarbij niet om terug te keren naar het verleden, maar om het opdoen van inspiratie uit het verle- den bij de toekomstige inpassing van nieuwe ontwikkelingen. De karakteristieken van deze landschapstypen bieden aanknopingspunten voor de inpassing van nieuwe ont- wikkelingen. Het Achterhoekse landschap kan veel functies absorberen. De ‘land- schapstypekaart’ (bijlage 5 van de structuurvisie) geeft het regionale kader weer. De aanbevelingen met betrekking tot lokale wijze van inpassing staan hier ook verder be- schreven. Infrastructuur: Bereikbaarheid van en in de regio is van groot belang. De infrastructuur is derhalve wel functioneel van belang. Deze is voor de toekomst maar zeer beperkt ruimtelijk ordenend, niet meer dan het nu al is. De pijlen geven de verbindingen aan waar verbetering noodzakelijk-wenselijk is.

Dorpenlandschap: Voorzieningen worden in een bepaalde mate geconcentreerd in be- staande grotere kernen, te weten Doetinchem, Winterswijk, Vorden, Hengelo, Borculo, Eibergen, Ruurlo, Neede, Lichtenvoorde, Groenlo, Aalten, Dinxperlo, Varsseveld, Gen- dringen, Steenderen, Wehl, Didam, 's-Heerenberg, Zelhem, Ulft /Gendringen en Sil- volde/Gaanderen/Terborg. Dit betekent echter niet dat overal hetzelfde voorzienin- genniveau wordt nagestreefd. In eerste instantie bepalen lokale behoefte en initiatief het niveau van de voorzieningen. Regionaal wordt afstemming gezocht om overaanbod en/of concurrentie door nabijheid te voorkomen. Het uitkristalliseren van deze afstem- ming is nog in voorbereiding. Overige speerpunten, zoals duurzame energie, toerisme enzovoort: Deze speerpunten gelden regionaal en zijn in banners in de zijkant weergegeven. Er zijn geen specifieke locaties voor aangewezen. Wel wordt regionale afstemming nagestreefd. Ten aanzien van dit project Landschap Het plangebied ligt op de overgang tussen de dorpskern van Nieuw-Wehl en het lager gelegen natuur- en recreatiegebied De Tuut. Deze overgang wordt bepaald door de aanwezige esrand: een hoger gelegen zandrug die historisch de grens vormt tussen het bebouwde gebied en het natte beekdallandschap. Deze esrand heeft landschappe- lijke waarde en blijft in het plan onbebouwd en herkenbaar als groene zuidrand.