Document · PDF

Programmabegroting 2025-2028

Gemeenteraad 7 november 2024, gemeente DoesburgBij agendapunt: Programmabegroting 2025 gemeente Doesburg (zie bijgevoegd tijdschema)29.529 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Pagina 1 van 109

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................2 Voorwoord ...............................................................................................................................................4 Inleiding ...................................................................................................................................................5 Financieel perspectief..............................................................................................................................7 Bezuinigingsmaatregelen 2025-2028 ......................................................................................................9 Financieel perspectief na bezuinigingsmaatregelen ..........................................................................17 Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat.......................................18 Programma 2 Verbindende en versterkende sociale aanpak................................................................23 Programma 3 Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie.......................................................27 Programma 4 Bestuur en organisatie ....................................................................................................30 Overzicht

algemene dekkingsmiddelen .................................................................................................33 Paragrafen .............................................................................................................................................34 Paragraaf A | Lokale heffingen ..........................................................................................................34 Paragraaf B - Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................40 Paragraaf C - Onderhoud kapitaalgoederen ......................................................................................45 Paragraaf D - Financiering .................................................................................................................51 Paragraaf E - Bedrijfsvoering .............................................................................................................54 Paragraaf F - Verbonden partijen ......................................................................................................56 Paragraaf G - Grondbeleid.................................................................................................................62 Paragraaf H - Wet Open Overheid.....................................................................................................67 Financiële begroting

..............................................................................................................................68 Overzicht lasten en baten en toelichting ............................................................................................68 Gehanteerde algemene technische uitgangspunten .........................................................................72 Uiteenzetting financiële positie ..........................................................................................................74 Meerjarenraming 2025-2028..............................................................................................................78 Bijlagen ..................................................................................................................................................81 Bestuurlijke structuur .........................................................................................................................81 Lasten en baten per taakveld.............................................................................................................84 Overzicht financiële tabellen na bezuinigingen/maatregelen .............................................................87 Beleidsindicatoren en statistieken......................................................................................................90 Economie

.......................................................................................................................................90 Financiën en bedrijfsvoering ..........................................................................................................91 Onderwijs .......................................................................................................................................93

Pagina 2 van 109

Sociaal domein ...............................................................................................................................95 Sport, cultuur en recreatie ............................................................................................................101 Veiligheid ......................................................................................................................................102 Volksgezondheid en milieu...........................................................................................................104 Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing ..........................................................................105 Meegenomen voorstellen vanuit de kadernota 2025 .......................................................................108

Pagina 3 van 109

Voorwoord Geachte leden van de gemeenteraad, De kadernota 2025 was beleidsarm. U heeft hierbij akkoord gegeven op de noodzakelijke, onvermijdelijke uitgaven voor 2025. U bent dit jaar al diverse malen gewaarschuwd voor de slechte financiële vooruitzichten van onze stad. En helaas is dit met het aantreden van het nieuwe kabinet en de nieuwe kabinetsplannen nog niet verbeterd. Ook in Doesburg moeten we fors bezuinigen en nieuwe bronnen van inkomsten aanboren om onze begroting structureel sluitend te krijgen. We hebben in deze begroting in het totaal ruim voor € 2.000.000,- aan besparende en budget verruimende maatregelen getroffen. Maatregelen die voor niemand leuk zijn, maar toch onvermijdelijk zijn, als we in 2025 nog zelf aan het roer willen staan van onze gemeente. Het college heeft getracht om de pijn eerlijk te verdelen over de eigen organisatie, onze inwoners en ook de bezoekers van onze stad. Wij wensen u wederom veel wijsheid en besluitvaardigheid toe.

de secretaris,

de burgemeester,

Peter Werkman

Loes van der Meijs

Pagina 4 van 109

Inleiding Voor u ligt de programmabegroting 2025-2028. De programmabegroting geeft op hoofdlijnen de gemeentelijke activiteiten weer o.a. in termen van programmadoelen en bijbehorende maatregelen vanuit het collegeprogramma 2022-2026. De programmabegroting is opgesteld op basis van het tot en met de kadernota 2025 vastgestelde beleid en de bij de kadernota 2025 vastgestelde uitgangspunten. De uitvoering van de programmabegroting is opgedragen aan het college van B&W. Het college van B&W informeert de gemeenteraad via de integrale voortgangsrapportage omtrent de uitvoering van de programmabegroting. Na afloop van het begrotingsjaar vindt verantwoording plaats middels de jaarrekening en het jaarverslag.

Het programmaplan De programmabegroting bevat o.a. een programmaplan. Het programmaplan bevat de te realiseren programma’s (een programma is een samenhangende verzameling van producten, activiteiten en geldmiddelen die zijn gericht op het bereiken van vooraf bepaalde maatschappelijke effecten, waaraan idealiter indicatoren gekoppeld kunnen worden), zoals die door de Raad zijn vastgesteld alsmede, een overzicht van de beschikbare algemene dekkingsmiddelen en het bedrag voor onvoorziene uitgaven. Het in deze begroting opgenomen programmaplan bevat de navolgende programma’s: 1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat 2. Verbindende en versterkende sociale aanpak 3. Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie 4. Bestuur en organisatie Deze programma’s zijn in het programmaplan verder uitgewerkt. Hierbij staan de navolgende drie zogenaamde “W–vragen” centraal: •

Wat willen we bereiken? Bij de beantwoording van deze vraag gaat het om de beoogde maatschappelijke effecten van het gemeentelijke beleid. Een beoogd maatschappelijk effect zou bijvoorbeeld kunnen zijn “Een veilig gevoel voor alle inwoners van de gemeente Doesburg”.

•

Wat gaan we daarvoor doen? Nadat de te bereiken maatschappelijke effecten zijn benoemd, wordt bij dit onderdeel vervolgens uiteengezet wat in het begrotingsjaar gedaan moet worden om de beoogde maatschappelijke effecten (op termijn) te kunnen realiseren.

•

Wat mag het kosten? Bij de beantwoording van deze vraag geeft de Raad aan wat de uitvoering van het betreffende programma mag kosten.

De paragrafen Naast een programmaplan bevat de programmabegroting ook een aantal verplicht voorgeschreven paragrafen. In deze paragrafen zijn de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten, alsmede de beleidslijnen die worden gehanteerd ten aanzien van de lokale heffingen, zoals de onroerende zaakbelastingen en de afvalstoffenheffingen. In het betreffende onderdeel van deze programmabegroting komen achtereenvolgens de navolgende (verplichte) paragrafen aan de orde Pagina 5 van 109

•

A - Lokale heffingen

•

B - Weerstandsvermogen en Risicobeheersing

•

C - Onderhoud Kapitaalgoederen

•

D - Financiering

•

E - Bedrijfsvoering

•

F - Verbonden partijen

•

G - Grondbeleid

•

H - Wet Open Overheid

Financiële begroting In dit onderdeel van deze programmabegroting wordt aan de hand van de ramingen per programma, de beschikbare algemene dekkingsmiddelen, het beschikbare bedrag voor onvoorziene uitgaven en de geraamde toevoegingen en onttrekkingen aan reserves het begrotingsresultaat inzichtelijk gemaakt. Belangrijke afwijkingen worden van een toelichting voorzien en u vindt een overzicht met de geraamde incidentele baten en lasten. Ook bevat dit hoofdstuk van de programmabegroting een uiteenzetting van en een toelichting op de financiële positie van de gemeente Doesburg. Aandacht wordt o.a. geschonken aan de algemene financiële uitgangspunten, de (meerjarige) budgettaire positie, de investeringen en de omvang van de reserves en de voorzieningen.

BBV-beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren middels grafieken opgenomen in de Bijlage van het boekwerk, waarbij de scores van Doesburg worden vergeleken met de gemiddelde waarden in Nederland. Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is o.a. dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Pagina 6 van 109

Financieel perspectief Inleiding In het financieel perspectief wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van het begrotingssaldo na de kadernota 2025. De begroting is gebaseerd op de uitgangspunten uit de kadernota 2025.

Eindresultaat primaire begroting 2025-2028 2025

2026

2027

2028

-111.854

-2.111.815

-2.132.046

Mutatie kadernota

-2.899.259

-2.037.259

-2.161.259

-1.745.259

Begrotingssaldo na Kadernota 2025

-3.011.113

-4.149.074

-4.293.305

-3.877.305

Algemene uitkering

1.157.164

1.004.012

1.587.643

1.479.565

Personeelslasten

-524.205

Algemene prijsstijgingen

-509.114

Belastingen

104.466

Overige mutaties

84.490

108.516

82.578

92.562

Totaal mutaties

312.801

183.675

741.368

643.274

Begrotingssaldo

-2.698.312

-3.965.399

-3.551.937

-3.234.031

Waarvan incidenteel

-706.000

-110.000

-80.000

-1.992.312

-3.855.399

-3.471.937

-3.234.031

Begrotingssaldo (voor kadernota 2025)

Mutaties:

Structureel begrotingssaldo

Financiële samenvatting primaire begroting In de kadernota 2025 is het financieel perspectief geactualiseerd voor de meerjarenraming 2024 2028. In deze begroting zijn ook de meicirculaire en de overige uitgangspunten uit de kadernota verwerkt, zoals de loon- en prijsindexatie en verhoging van belastingopbrengsten. Daarnaast zijn enkele aanpassingen doorgevoerd in de begroting. Hieronder volgt een toelichting op de mutaties t.o.v. de kadernota 2025 (> € 100.000). Algemene uitkering: De meicirculaire laat een positief beeld zien t.o.v. de meicirculaire 2023. Dit is met name het gevolg van de stijging van het accres vanwege hogere loon- en prijsontwikkelingen. Personeelskosten: De lonen zijn met 4,4% verhoogd t.o.v. 2024 conform de uitgangspunten bij de kadernota. Indexatie prijzen: Voor diverse posten in de begroting is de algemene prijsstijging van 2,2% verwerkt. Voor de jeugdzorg en de WMO worden de lasten geïndexeerd conform de contractering en is een percentage aangehouden van 5%. Belastingen: De OZB opbrengst en overige belastingen en heffingen zijn verhoogd met 3,3% conform het percentage uit de kadernota 2025 Overige mutaties: Dit betreffen vooral technische correcties, autonome ontwikkelingen en toerekeningen aan heffingen. Bij de programma's wordt een toelichting gegeven op de afwijking tussen de begroting 2025 en 2024.

Pagina 7 van 109

Algemene reserve De Algemene reserve is primair ingesteld om incidentele tegenvallers op te vangen die niet binnen de lopende begroting kunnen worden opgelost. Rekening houdende met de door de gemeenteraad vastgestelde mutaties is de stand van de algemene reserve in meerjarenperspectief als volgt: Algemene Reserve

2024

2025

2026

2027

2028

Beginstand

5.754

4.969

2.271

-1.694

-5.246

Resultaat jaarrekening 2023

836

Begrotingssaldi 2024-2028

-1.621

-2.698

-3.965

-3.552

-3.234

Eindstand

4.969

2.271

-1.694

-5.246

-8.480

bedragen * € 1.000

Pagina 8 van 109

Bezuinigingsmaatregelen 2025-2028 Inleiding Zoals al eerder aangekondigd noopt ons actuele financiële perspectief tot significante bezuinigingsmaatregelen. De afgelopen periode heeft het college een aantal mogelijke maatregelen onderzocht, waarmee de begroting 2025 procentueel min of meer evenwichtig verdeeld over de programma's van een structureel sluitend karakter kan worden voorzien. Wij stellen u voor de navolgende maatregelen te accorderen en deze maatregelen overeenkomstig in de begroting op te nemen door middel van de vaststelling van de eerste wijziging op de begroting 2025: Nr. Maatregelen 2025-2028

Pfh

2025

2026

2027

2028

1 Rehabilitatie wegen budget verlagen

BvV

75.000

2 Uitbreiden betaald parkeren

BvV

76.500

158.800

236.800

3 Parkeerheffingen

BvV

50.000

4 Openbaar groen

BvV

50.000

5 Sluiten/ beperken subsidie sporthal Beumerskamp / zwembad

BvV

200.000

250.000

6 Was- en strijk service

115.000

140.000

7 Beëindigen collectieve zorgverzekering

100.000

8 Herijking overige minimaregelingen

50.000

9 Samenredzaamheid leerlingenvervoer

15.000

30.000

10 Verschuiven WMO-vervoer Avan naar Plusbus

25.000

11 Lagere storting egalisatiereserve Buig

50.000

12 Vermindering applicaties zorg

50.000

13 WMO geïndiceerde zorg (per saldo) m.n. ambulante begeleiding

50.000

100.000

14 Invoeren hervormingsagenda Jeugd (per saldo)

170.000

360.000

15 Module WgSW MGR

128.000

16 Jeugdteam

50.000

17 Verlagen budget mantelzorgcompliment

17.500

18 Verlagen budget toeristische subsidies en stimuleringsbijdragen

25.000

19 Afstoten stadhuis

BvV

315.000

20 Besparen op formatie

LvdM

280.000

21 Inzet AR

BvV

22 Representatie en promotie budget verlagen

LvdM

10.000

23 Automatisering

LvdM

50.000

24 Schrappen 0,5 Fte wethouders volgende zittingsperiode

LvdM

25.000

50.000

25 Groene Metropool

LvdM

50.000

26 Verlagen frictiebudget

LvdM

75.000

27 OZB met 10% verhogen

BvV

240.000

28 Volume toename OZB

BvV

50.000

29 Dividend

BvV

83.000

30 Nullijn subsidies

nnb

Alle

35.000

31 Kosten projectleiders doorbelasten aan de investeringskredieten

nnb

Alle

100.000

Totaal maatregelen

2.020.000 2.972.300 3.125.300 3.125.300

Pagina 9 van 109

Toelichting 1. Rehabilitatie wegen budget verlagen Met de vaststelling van het MIP Wegen-Plus Doesburg 2024-2028 in uw vergadering van 4 juli 2024 heeft u besloten het jaarlijkse voor rehabilitatie van wegen beschikbare budget van € 350.000 per saldo met € 75.000 te verlagen. Deze verlaging wordt nu doorgevoerd. 2. Uitbreiden betaald parkeren Het college stelt voor het betaald parkeren uit te breiden. In de bovenstaande tabel zijn de financiële effecten meegenomen. Hiervoor is een berekening uitgewerkt waarbij de volgende uitgangspunten zijn gehanteerd: •

Betaald parkeren op alle gratis parkeerplaatsen rondom de singels (De Bleek, Turfhaven, Mauritsveld en Halve Maanweg);

•

Kosten parkeervergunningen (€ 150) en parkeertarief (€ 1,50 per uur) ongewijzigd;

•

Uitbreiding tijden van 10.00 naar 9.00 uur (tot 18.00 uur);

•

Uitbreiding dagen met feestdagen (exclusief zondagen);

•

Bewoners van de binnenstad met een tweede auto betalen mee middels een tweede parkeervergunning voor op de singels;

•

Werknemers/-gevers en bezoekers binnenstad (breder dan toeristen) betalen in deze berekening mee;

•

Bezettingsgraad parkeerplaatsen conform eerder uitgevoerd parkeeronderzoek;

•

Wijzigingen nieuwe parkeervergunningenbeleid etc. zijn meegenomen;

•

Extra kosten t.b.v. toezicht en handhaving Boa’s (fte) zijn niet meegenomen, maar zullen naar verwachting beperkt zijn. Eventueel kan gekozen worden om te werken met ‘kenteken scanners’, wat deze kosten extra zal drukken;

•

Extra inkomsten fiscalisering zijn geëxtrapoleerd meegenomen;

Pagina 10 van 109

•

Deze maatregel noodzaakt om het parkeersysteem te digitaliseren, wat extra kosten met zich meebrengt. Verwachte invoertermijn is 1 juli 2025. 3. Parkeerheffingen Op basis van de realisatie 2023 en de realisatie over het 1e halfjaar 2024 verwachten we ten opzichte van de bestaande ramingen een structureel hogere opbrengst van € 50.000. 4. Openbaar groen We gaan een bezuiniging realiseren op het openbaar groen. Hierbij zullen de toeristische bloembakken uit de binnenstad weggehaald worden en zal er afgeschaald worden in onderhoudsniveau naar maximaal B, waar nu op diverse plekken in en rond de binnenstad nog niveau A van toepassing is. 5. Sluiten / beperken subsidie sporthal Beumerskamp / Zwembad In de huidige financiële context is instandhouding van zowel een sporthal en een zwembad financieel niet meer haalbaar. Wij vragen uw raad om hierin een standpunt in te nemen. We boeken voorshands een besparing in per 2026. 6. Was- en strijk service Wij gaan analoog aan de gemeente Montferland een was- en strijk service invoeren. Een percentage van 37,4% van het totaal indicaties HO heeft een was-verzorging in de indicatie. Dit betreft 177 mensen. In Montferland maakt 14% gebruik van de was service (zou voor Doesburg om 25 mensen gaan), 20% hield het in de indicatie (35 mensen), 66% heeft zelf een andere oplossing gevonden.

Op basis van deze cijfers kan een besparing worden gerealiseerd van naar verwachting € 115.000 voor 2025 oplopend tot €140.000 per jaar vanaf 2026. In het najaar van 2024 worden herindicaties uitgevoerd. Op grond van de uitkomsten kan dan vervolgens het daadwerkelijke besparingsbedrag worden vastgesteld. 7. Beëindigen collectieve zorgverzekering De polis is formeel opgezegd. Met een goede transitie zal zoveel mogelijk worden voorkomen dat inwoners tussen wal en schip belanden. Hierover zijn uitvoeringsafspraken gemaakt met Menzis en de beheerder van het portal waarlangs inwoners zich collectief konden verzekeren. Met het beëindigen van de gemeentepolis wordt een structurele bezuiniging gerealiseerd van circa € 100.000. Chronisch zieken worden gedeeltelijk gecompenseerd binnen de overige minimaregelingen. 8. Herijking overige minimaregelingen Dit najaar leggen wij u een voorstel voor tot verlaging van de individuele inkomenstoeslag (ITT). Sinds eind 2023 is de samenwerking met het Jeugdfonds Sport en Cultuur beëindigd en neemt Stichting Leergeld Doesburg de taken over. Deze nieuwe inrichting van de kind regeling heeft voor een lager subsidiebudget gezorgd (besparing circa € 25.000). Door herijking van de inkomensgrens en de verschillende regelingen n.a.v. beschikbare evaluatie wordt een totale besparing van € 50.000 voorzien. 9.

Samenredzaamheid leerlingenvervoer In het schooljaar 2024-2025 zijn er voor leerlingenvervoer verschillende wijzigingen doorgevoerd om het gebruik van taxivervoer te verminderen en ouders elkaar meer te laten ontmoeten zoals het werken met opstapplekken in de gemeente Doesburg en de verplichting tot 1 dag in de week zelf rijden per ouder(s). Deze wijzigingen zullen leiden tot een kostenbesparing in 2025 van € 15.000

Pagina 11 van 109

oplopend tot € 30.000 vanaf 2026. De totale besparing is afhankelijk van de uitkomst van de raadsevaluatie (blijft de 1 dag/ouder of wordt 1 dag aan beide ouders gezamenlijk gevraagd). 10. Verschuiven WMO vervoer Avan naar Plusbus In 2023 is voor € 50.000 à € 60.000 aan vraagafhankelijke vervoersritten uitgevoerd door Avan. Met de Plusbus is de afspraak gemaakt dat bij wijze van pilot hun openingstijden gaan uitbreiden maar ook de afstand waarop zij ritten aanbieden. Verwachting is dat door deze uitbreiding van openingstijden en maximale vervoersafstand de indicaties voor vraagafhankelijk vervoer bij Avan terug zullen lopen tot nihil. Voor 2025 en verder is rekening gehouden met een besparing van € 25.000. 11. Lagere storting egalisatiereserve Buig Voor de reserve BUIG is in 2023 het maximum bereikt van € 800.000. Ervaringscijfers over meerdere jaren geven aan dat het aantal inwoners dat een beroep doet op de bijstand sterk samenhangt met de economische ontwikkelingen. Voor de komende jaren wordt door het CBS een economische groei voorzien. Voorstel: de dotatie aan de reserve BUIG halveren tot € 50.000 en hiermee € 50.000 besparen. 12. Verminderen applicaties zorg Momenteel werken we voor het sociaal domein met 3 vak applicaties. We gaan dit in 2024/2025 terugbrengen naar maximaal 2. Hiermee besparen we circa € 50.000 op applicatiekosten (per 2026).

Door de besparing in te laten gaan per 2026 hebben we gekozen voor een realistisch tijdspad. 13. WMO geïndiceerde zorg (per saldo) m.n. ambulante begeleiding Op dit moment wordt circa € 900.000 ingezet voor ambulante begeleiding. Met de inzet van wijk-GGZ en maatschappelijk werk voor inwoners zal een deel van de ambulante begeleiding zelf worden opgepakt. In combinatie hiermee zal voor een deel van de doelen waarvoor nu een ambulant begeleider ingezet wordt, (kleine) groepen worden gevormd. Bijvoorbeeld in een kleine algemene voorziening dagbesteding. Per saldo verwachten we hiermee in 2025 € 50.000 te besparen, met name op de € 900.000 die nu wordt ingezet voor ambulante begeleiding. 14. Invoeren hervormingsagenda Jeugd (per saldo) We zijn bezig met een herontwerp voor de toegang. Aanleiding en doel hiervan zijn tweeledig: 1. zorgen voor zo goed mogelijke ondersteuning; zo snel mogelijk op de juiste plek en tijdig op- en afschalen 2. implementatie van goede voorbeelden die elders tot besparingen hebben geleid, in combinatie met implementatie van actielijnen en maatregelen zoals genoemd in de Hervormingsagenda jeugd. Het betreft dan met name de kosten voor geïndiceerde zorg door gecontracteerde aanbieders. We voorzien hiervoor in 2025 ruim 7 miljoen uit te geven.

• Gemeenten mogen in de jaarschijven 2026, 2027 en 2028 de middelen zoals die in de Hervormingsagenda zijn afgesproken als structurele en reële raming meenemen in hun meerjarenraming. Concreet gaat het om respectievelijk € 284 miljoen, € 211 miljoen en € 250 miljoen; • Daarnaast mogen gemeenten in hun begroting rekening houden met een besparing op de uitgaven van € 500 miljoen in 2026 en vanaf 2027 € 511 miljoen (structureel) als gevolg van maatregelen die het Rijk zal uitwerken. Omgerekend voor Doesburg zou dat een besparing betekenen van circa € 400.000. Met de implementatie van de maatregelen gaan we vooruitlopend op de maatregelen vanuit het Rijk al in 2024 aan de slag. Momenteel wordt aan de hand van analyse van de kosten voor jeugdhulp een

Pagina 12 van 109

analyse uitgevoerd waar besparingsmogelijkheden zijn te vinden. Kort samengevat zal dit neerkomen op: 1. 2. 3. 4.

Inzet op vrijwilligers en collectieve voorzieningen Inzet POH-jeugd Versterkte inzet jeugdteam in de jeugdhulpverlening Inzet op kostenbewust werken, goede afbakening van de wetten en doelrealisatie

Ad 1. Inzet op vrijwilligers en collectieve voorzieningen In andere gemeenten zijn goede ervaringen opgedaan met projecten zoals Buurtgezinnen en Homestart. De Doesburgse schaal is mogelijk een belemmering om hier effectief op in te zetten, maar in samenwerking met andere gemeenten kan hiermee een kostenbesparing worden gerealiseerd. Ad 2. Inzet POH-jeugd Uitgaande dat er 50% minder verwijzingen plaatsvinden door de inzet van de POHGGZ-jeugd betekent dit voor de basis GGZ € 27.500. Ervan uitgaande dat er veel specialistische GGZ wordt ingezet, welke ook als basis GGZ kan worden ingezet en opgepakt door de POH GGZ gaan we uit van een besparing van 20% is € 62.000. De kosten voor de POH GGZ-jeugd zijn € 54.000. Dit komt uit op een besparing van € 35.500. Door de monitoring kan gekeken worden wat de daadwerkelijke besparing zal zijn. Ad 3. Versterkte inzet jeugdteam in de jeugdhulpverlening Het jeugdteam geeft aan dat het de afgelopen jaren onvoldoende is toegekomen aan het daadwerkelijk zelf jeugdhulp verlenen. Binnen de nieuwe toegang zal het team worden ontlast van (een deel van de) taken die in andere gemeenten door consulenten worden uitgevoerd door formatief te voorzien in consulenten. Het benodigde aantal fte zal worden benaderd aan de hand van caseloadberekeningen. Ad 4.

Inzet op kostenbewust werken, goede afbakening van de wetten en doelrealisatie We verwachten dat met de inzet van jeugdconsulenten er enerzijds meer ruimte komt voor het jeugdteam om zelf jeugdhulp te verlenen, en dat er anderzijds door consulenten met een meer juridische en zakelijke bril gekeken zal worden naar de inzet van jeugdzorg door derden. Landelijk worden cijfers aandragen (vanuit de landelijke hervormingsagenda) die laten zien dat door betere afbakening van de wetten, meer sturen op doelmatigheid en kostenbewustzijn aanzienlijke besparingen kunnen worden gerealiseerd. Op dit moment wordt aan de hand van analyses van de huidige uitgaven en een vergelijking met voorbeelden elders berekend wat de mogelijke besparingen zijn. De eerste berekeningen laten zien dat per saldo een besparing in 2025 van € 170.000 oplopend tot € 360.000 in de jaren erna mogelijk is. Dit laatste cijfer sluit ook aan bij wat het Rijk aangeeft als potentiële besparingen als gevolg van hervormingsmaatregelen.

Pagina 13 van 109

15. Module WgSW MGR Op basis van de begroting 2025 van de MGR kan de raming met € 128.000 worden verlaagd. In de begroting 2025 van de MGR zijn de kosten voor de module WgSW voor Doesburg begroot op € 1.460.716. Daar bovenop komen nog de kosten van Scalabor ter compensatie van een lagere verdiencapaciteit (€ 80.000). Onze eigen raming (1209) bedraagt in de jaarschijf 2025 € 1.669.050. 16. Jeugdteam De kosten van het jeugdteam zijn begroot op ongeveer € 570.000. We willen een besparing realiseren van € 50.000. De hervorming van de toegang zal impact hebben op de werkzaamheden van het jeugdteam; meer uitvoerend en minder indicerend. 17. Verlagen budget mantelzorgcompliment Door het budget voor het mantelzorgcompliment te halveren kunnen we een besparing realiseren van € 17.500. 18. Verlagen budget toeristische subsidies en stimuleringsbijdragen Bij de kadernota 2025 heeft u ons begrotingsvoorstel om middelen beschikbaar te stellen voor de toeristische drie-eenheid en uitvoering gehonoreerd. Het gaat hierbij om: 2025: € 60.000 2026: € 70.000 2027: € 80.000 Wij achten het mogelijk om deze bedragen jaarlijks te verlagen met € 25.000 maar dan wel onder de voorwaarde dat we niet bestede middelen vanuit 2024 mogen meenemen naar 2025 om daarmee toch de beoogde versterking van de pijler kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie vorm te kunnen geven.

Wij nemen dit mee in de IBB 2024 welke u in december ter vaststelling wordt voorgelegd. Voor de structurele invulling vanaf 2028 komen wij nog met een nader voorstel. 19. Afstoten stadhuis Bij de verkoop van het gehele stadhuis besparen we jaarlijks een bedrag van € 315.000 op de exploitatie. De verkoop van het gehele Stadhuis past bij de vastgestelde Strategische Koers Vastgoed. Uitvoering bezuiniging Het resterende jaar 2024 en het jaar 2025 moeten we verder aan de slag met het indienen van een zienswijze door de raad, verkoop, herbestemming etc. waarna per 2026 de besparing kan worden ingeboekt, mits het hele stadhuis voor die tijd wordt verkocht. Verkoop gehele stadhuis Het monumentale deel en nieuwbouwdeel van het Stadhuis kunnen we aan één partij verkopen. Het monumentale deel kan ook worden verkocht aan een tweede partij, onafhankelijk van het nieuwbouwdeel. In 2024 heeft zich een partij aangediend die concreet geïnteresseerd is in zowel het oude als het nieuwe deel. De interesse heeft zich alleen nog niet vertaald in een concreet voorstel/onderhandelingen. In het verleden hebben zich meerdere partijen geïnteresseerd getoond die ook nog niet hebben geleid tot concrete voorstellen aan de gemeente. Wel lagen hun ideeën in lijn met de scenario’s. Er zijn eerste stappen gezet om te komen tot marktverkenning voor verkoop van het gebouw.

De raad moet een besluit nemen over een eventuele verkoop. Op dit moment is dat besluit nog niet genomen. Dit ondanks een eerder voorgelegd voorstel met scenario’s waarvan de gehele verkoop één van de scenario’s is.

Pagina 14 van 109

Bij de verkoop moet rekening worden gehouden met bestemming, mogelijkheden voor eventuele ingrijpende aanpassingen en de mogelijkheden van terug huren voor raads/commissie vergaderingen en huwelijken. Voorwaarden en/of (permanente) beschikbaarheid van delen van het gebouw voor de gemeente zullen naar verwachting leiden tot een lagere verkoopopbrengst. Het bestemmingsplan moet sowieso worden aangepast. Voor het realiseren van de gevraagde bezuiniging is het nodig het hele pand in één keer te verkopen. Bij verkoop moet de resterende boekwaarde van de gebouwdelen stadhuis ineens worden afgeschreven. De kosten hiervan en eventuele kosten voor het scheiden van het nieuwbouwdeel van het monumentale deel van het Stadhuis (bij twee verschillende kopers) bepalen mede de ondergrens van de verkoopprijs. De structurele exploitatiekosten voor het Stadhuis vallen weg. Kosten voor eventuele huur van zalen door de gemeente moeten in de begroting worden opgenomen. De eenmalige opbrengsten van de verkoop zijn vrij in te zetten. 20. Besparen op formatie Door een tweetal nog niet ingevulde vacatures te schappen in de toegestane formatie en het schrappen van 1 Fte inkomensconsulent W&I door verhoging van de caseload kan een besparing worden gerealiseerd van € 280.000. 21.

Inzet AR Het is toegestaan 10% van de algemene reserve in te zetten als structureel dekkingsmiddel mits de solvabiliteit niet onder de 20% zakt en er voldoende buffer blijft om risico's af te kunnen dekken. We willen deze optie openhouden als laatste redmiddel mede op aanraden c.q. dringend advies van de Provincie. 22. Representatie en promotie budget verlagen Wij stellen voor het budget (in 2024 begroot op € 31.041) met € 10.000 te verlagen. 23. Automatisering Door het aantal applicaties te beperken willen we een kostenbesparing realiseren van € 50.000. 24. Schrappen 0,5 Fte wethouders volgende zittingsperiode Met het schrappen van 0,5 Fte kan in 2026 een besparing worden gerealiseerd van € 25.000 en in de jaren daarna € 50.000. 25. Groene Metropool Door beperking van onze deelname aan een aantal opgaven willen we een kostenbesparing realiseren van € 50.000. 26. Verlagen frictiebudget Wij stellen voor het beschikbare frictiebudget te verlagen van € 175.000 naar € 100.000. 27. OZB met 10% verhogen Door de OZB met 10% extra te verhogen kan een meeropbrengst worden gerealiseerd van € 240.000 (woningen € 190.000 plus niet woningen € 50.000). De verhoging voor woningen bedraagt gemiddeld ongeveer € 35 per woonruimte. 28. Volume toename OZB In de afgelopen jaren (m.n. in 2021) is bij de berekening van de tarieven onvoldoende rekening

Pagina 15 van 109

gehouden met de volume toename. Hierdoor was de stijging van het tarief lager dan wanneer er wel was gecorrigeerd voor de volume toename. Voorstel is dat alsnog te corrigeren. 29. Dividend Op basis van het gemiddelde dividend van de afgelopen 3 jaren kan de huidige raming van € 170.000 in overeenstemming met de technische uitgangspunten worden verhoogd met € 83.000. 30. Nullijn subsidies Wij stellen voor de nullijn te hanteren op subsidies en dus geen inflatiecorrectie van 2,2% toe te passen daar waar dit contractueel mogelijk is. Hierdoor kan een besparing van € 35.000 worden gerealiseerd. 31. Kosten projectleiders doorbelasten aan de investeringskredieten Door de kosten van projectleiders ten laste te brengen van de desbetreffende kredieten (hetgeen op basis van het BBV overigens ook verplicht is) kan een administratieve besparing worden gerealiseerd binnen de exploitatiebegroting van € 100.000.

Procentuele verdeling De procentuele verdeling van de maatregelen over de programma's is in 2025 als volgt: Programma Omschrijving

Totaal uitgaven B2024-2027 jaarschijf 2025

Maatregelen % bezuiniging 2025 2025

2026

2027

2028

533.800

661.800

Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat

9.534.206

251.500

Verbindende en versterkende sociale aanpak

21.546.380

770.500

4% 1.100.500 1.100.500 1.100.500

Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie

920.806

25.000

Bestuur en organisatie

8.194.408

465.000

805.000

830.000

Algemene dekkingsmiddelen

373.000

nnb

Nog nader te bepalen

135.000

Totaal

373.000 135.000 2.020.000

2.972.300 3.125.300 3.125.300

Pagina 16 van 109

Financieel perspectief na bezuinigingsmaatregelen Inleiding In dit financieel perspectief wordt inzicht gegeven in het effect van de bezuinigingsmaatregelen op de ontwikkeling van het begrotingssaldo 2025-2028.

Eindresultaat primaire begroting 2025-2028 na bezuinigingen/maatregelen Aangepast begrotingssaldo van de primaire begroting 2025-2028 2025

2026

2027

2028

Begrotingssaldo

-2.698.312 -3.965.399 -3.551.937 -3.234.031

Mutatie Bezuinigingsmaatregelen

2.020.000 2.972.300 3.125.300 3.125.300

Begrotingssaldo na bezuinigingen/maatregelen

-678.312

-993.099

-426.637

-108.731

Waarvan incidenteel

-706.000

-110.000

-80.000

27.688

-883.099

-346.637

-108.731

Structureel begrotingssaldo na bezuinigingen/maatregelen

Algemene reserve Overzicht algemene reserve na mutaties bezuinigingsmaatregelen Algemene Reserve

2024

2025

2026

2027

2028

Beginstand

5.754

4.969

4.291

3.298

2.871

Resultaat jaarrekening 2023

836

Begrotingssaldi 2024-2028

-1.621

-678

-993

-427

-109

Eindstand

4.969

4.291

3.298

2.871

2.762

bedragen * € 1.000

Pagina 17 van 109

Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat Korte beschrijving Doesburg is woongemeente die door demografische ontwikkelingen, wensen van de bewoners en klimaatverandering continue met veranderingen te maken heeft. Veranderingen die van invloed zijn op o.a. de woningbouwbehoefte, de openbare ruimte en het voorzieningenniveau. De komende jaren wordt gewerkt aan aantrekkelijke en evenwichtige woonlocaties en een voorzieningenniveau dat aansluit bij de huidige en toekomstige behoeften van onze (vergrijzende) inwoners. Ouderen, alsook kwetsbare inwoners met lichamelijke, verstandelijke of psychische beperkingen dienen zoveel mogelijk in hun eigen leefomgeving te kunnen blijven wonen en zelfredzaam te zijn. Door het grote ‘gat’ tussen een hoog aantal sociale huurwoningen en dure koopwoningen wordt bij (her)ontwikkeling stevig op het middensegment ingezet. We willen vooral ook woningen realiseren voor starters en jonge gezinnen. De komende jaren gaan we ook bepalen hoe wij hier met de openbare ruimte om willen gaan. Een prettige en veilige leefomgeving bevordert een gezonde leefstijl en maakt het mogelijk dat mensen voorzieningen kunnen bereiken en elkaar kunnen ontmoeten.

We zorgen dus voor een veilig wegennet en fietsnetwerk, waar niet te hard gereden mag worden, we zorgen ervoor dat iedere wijk een toegankelijke ontmoetingsruimte in de buitenruimte heeft waar bewoners kunnen samenkomen om te ontmoeten, verblijven en te bewegen. Ook een vitale binnenstad en een toekomstbestendig en betaalbaar voorzieningenniveau zijn essentieel voor de leefbaarheid en financiële gezondheid van de stad. Naast een goede parkeercapaciteit voor onze bewoners en bedrijven moet ook voorzien zijn in voldoende (centrale) parkeercapaciteit voor de bezoeker. Zowel per auto, per bus als per fiets. Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, is het niet haalbaar om alle gestelde ambities in dit programma te realiseren. Hoewel er nog wel hard gewerkt wordt aan onderstaande doelen en maatregelen, merken we dat de realisatie langer duurt dan we zouden willen en dat ook onze ambities te groot zijn. Dit merken wij in dit programma bij de gestelde doelen op het gebied van speeltuinen en de energietransitie. Voor nadere specificatie per doel/maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow. Wat willen we bereiken? L 1.1 Doesburg moet aantrekkelijk blijven voor jongeren, starters en gezinnen. We willen meer betaalbare koop- en huurwoningen met name voor deze doelgroepen.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.1 We realiseren 200 extra woningen M 1.1 We realiseren mogelijkheden voor innovatieve nieuwe woonvormen. Wat willen we bereiken? L 1.2 De verkeersveiligheid is een belangrijk aandachtspunt. We willen in het verlengde hiervan daar waar dat mogelijk is binnen de bebouwde kom een maximale snelheid ingevoerd zien van 30 kilometer per uur. Wat gaan we daarvoor doen? M 1.2 We komen met een verkeerscirculatieplan. M 1.2 We creëren veiligere oversteekplaatsen.

Pagina 18 van 109

Wat willen we bereiken? L 1.3 We willen een uitbreiding van het aantal beschikbare parkeerplaatsen en we willen ook hiervoor de mogelijkheden nader onderzocht hebben. Wat gaan we daarvoor doen? M 1.3 We doen onderzoek naar de haalbaarheid van het realiseren van een (kostendekkende) gecentraliseerde parkeervoorziening(en) voor bezoekers van onze binnenstad. M 1.3 We gaan kijken naar additionele parkeermogelijkheden buiten de singels voor zowel permanent als tijdelijk gebruik bij evenementen. M 1.3 We gaan nadrukkelijk kijken naar de mogelijkheden tot ondergronds en/of meerlaags parkeren eventueel in combinatie met het bouwen van woningen. Wat willen we bereiken? L 1.4 We willen een kwaliteitsimpuls van het groen en de openbare ruimte in de wijken. Wat gaan we daarvoor doen? M 1.4 We gaan bevorderen dat inwoners zich verantwoordelijk voelen voor hun eigen wijk en dat wijkbewoners bijvoorbeeld zelf het groenonderhoud voor hun rekening nemen M 1.4 We zorgen ervoor dat iedere wijk een toegankelijke ontmoetingsruimte in de buitenruimte heeft waar bewoners kunnen samenkomen. Een plek die uitnodigt tot ontmoeten, verblijven en bewegen. Wat willen we bereiken? L 1.6 De speeltuinen in Doesburg verdienen de aankomende jaren meer aandacht en we willen dat speeltuinen versneld worden opgewaardeerd in het verlengde van het eerder vastgestelde beleidsplan spelen en bewegen.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.6 We geven uitvoering aan het eerder vastgestelde beleidsplan "Spelen en bewegen" door middel van het opwaarderen van de speeltuinen. Wat willen we bereiken? L 1.7 De energietransitie is ook in onze gemeente een belangrijk thema. We willen nadrukkelijk onze inwoners, bedrijven en instellingen en initiatieven vanuit de samenleving zo goed mogelijk ondersteunen en faciliteren.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.7 We stellen een klimaatadaptatiestrategie vast voor de openbare ruimte en particuliere tuinen. M 1.7 We geven uitvoering aan het al vastgestelde projectplan "Doesburg Energieneutraal 2030" met de daarin opgenomen werklijnen.

Pagina 19 van 109

Wat mag het kosten? Exploitatie

Realisatie 2023

BGR 2024 na Prim.Begr.2025 Prim.Begr.2026 Prim.Begr.2027 Prim.Begr.2028 wijziging [2025] [2025] [2025] [2025]

Lasten 0.2 Burgerzaken 0.63 Parkeerbelasting 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid

324.666

389.989

402.826

402.824

402.821

1.812

742.434

832.920

905.460

905.588

905.587

279.798

442.420

561.368

561.347

561.303

1.230.465

1.558.713

1.837.628

1.911.257

1.978.214

1.993.757

207.821

98.323

99.434

86.218

85.004

744

2.056

5.1 Sportbeleid en activering

378.737

243.636

270.823

5.2 Sportaccommodaties

719.483

643.280

686.228

686.322

686.321

2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren 2.4 Economische havens en waterwegen 2.5 Openbaar vervoer

5.6 Media 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 7.2 Riolering 7.3 Afval

242.027

240.186

249.093

1.226.244

907.861

1.063.352

1.068.517

1.068.299

926.097

971.859

1.106.636

1.162.811

1.163.687

1.172.751

1.554.237

1.386.468

1.495.777

1.495.768

1.495.747

7.4 Milieubeheer

790.485

1.018.899

503.591

403.591

393.591

353.591

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

138.344

97.286

92.203

92.204

92.165

8.1 Ruimtelijke ordening

404.050

385.527

295.023

295.350

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

278.981

12.163

12.823

8.3 Wonen en bouwen

989.342

1.137.073

1.076.793

1.082.724

1.082.711

10.435.767

10.368.659

10.661.114

10.689.316

10.746.809

10.730.202

0.2 Burgerzaken

147.587

139.917

156.535

0.63 Parkeerbelasting

697.274

593.048

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

12.487

7.838

1.2 Openbare orde en veiligheid

12.787

10.057

2.1 Verkeer en vervoer

75.201

33.330

53.330

2.4 Economische havens en waterwegen

149

5.1 Sportbeleid en activering

260.782

83.334

5.2 Sportaccommodaties

61.354

61.131

5.6 Media

11.540

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

3.907

3.633

133

7.2 Riolering

1.408.656

1.486.855

1.682.401

1.738.464

1.739.355

1.748.419

7.3 Afval

1.886.964

1.878.946

2.009.646

7.4 Milieubeheer

275.730

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

73.626

75.781

78.231

8.1 Ruimtelijke ordening

5.593

847

875

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

553.612

3.964

8.3 Wonen en bouwen

274.892

367.341

367.367

Totaal Lasten Baten

Pagina 20 van 109

Realisatie 2023

Exploitatie

BGR 2024 na Prim.Begr.2025 Prim.Begr.2026 Prim.Begr.2027 Prim.Begr.2028 wijziging [2025] [2025] [2025] [2025]

Totaal Baten

5.761.993

4.746.171

5.107.890

5.163.953

5.164.844

5.173.908

Resultaat

-4.673.775

-5.622.488

-5.553.224

-5.525.363

-5.581.965

-5.556.294

Mutatie reserves horende bij dit programma Exploitatie

Realisatie 2023

BGR 2024 na Prim.Begr.2025 Prim.Begr.2026 Prim.Begr.2027 Prim.Begr.2028 wijziging [2025] [2025] [2025] [2025]

Lasten 0.10 Mutaties reserves

907.249

691.067

541.067

0.10 Mutaties reserves

947.000

1.407.158

674.074

696.816

737.327

711.657

Resultaat

39.751

716.091

133.007

155.749

196.260

170.590

Baten

Toelichting op budgetafwijkingen In deze toelichting wordt op hoofdlijnen het verschil verklaard tussen de gewijzigde begroting 2024 en de primaire begroting 2025. Het geraamde resultaat van baten en lasten op dit programma is in 2025 € 514.000 hoger dan de gewijzigde begroting in 2024. Voor een goed vergelijk moeten de incidentele posten in de gewijzigde begroting 2024 eerst geëlimineerd worden. In de gewijzigde begroting 2024 is een hoger bedrag van € 64.000 aan incidentele lasten opgenomen uit de kadernota 2024. Daarnaast is er voor 1.055.000 aan incidentele lasten opgenomen die gedekt worden door onttrekkingen aan bestemmingsreserves. Dit betreffen de overgehevelde middelen bij de IBB 2023 en de resultaatbestemming jaarrekening 2023. Na eliminatie van deze posten is het verschil van € 578.000 nadelig. Dit verschil kan o.a. als volgt verklaard worden: •

De voorstellen uit de Kadernota 2025 zijn verwerkt, € 572.000 aan extra lasten.

•

De Personeelslasten stijgen i.v.m. de verwachte cao-ontwikkeling € 124.000.

•

Door aanpassing van de in rekening te brengen riool- en afvalstoffenheffing verwachten we circa € 224.000 meer aan baten te ontvangen. De extra baten zijn nodig om de stijging van de kosten op te kunnen vangen op dit programma (€ 140.000) en de toegerekende kosten van andere programma’s, bv kwijtschelding, overhead. Per saldo een voordelig effect van € 84.000 op dit programma. In de paragraaf lokale heffingen is een overzicht opgenomen van de baten en lasten voor de watertaken en afval.

•

Door indexatie zijn de begrote lasten gestegen met € 54.000.

•

Lagere toevoeging aan de reserve Rehabilitatie wegen. Er wordt jaarlijks € 150.000 minder toegevoegd conform het raadsbesluit m.b.t. het meerjarig investeringsprogramma wegenplus 2024-2028. Het bespaarde bedrag wordt ingezet ter dekking van de extra rentelasten (programma 4) vanwege deze investeringen.

•

De overige wijzigingen bedragen per saldo € 62.000. Het gaat hierbij o.a. om de kosten voor het openbaar toilet die niet begroot waren en rente omslag (toegerekende rente aan materiële vaste activa).

beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren opgenomen in de bijlage "beleidsindicatoren en statistieken". Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan de doelstellingen van het programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat. -

Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) Groene metropool regio Arnhem – Nijmegen Euregio Rijn-Waal Circulus B.V.

In de paragraaf Verbonden partijen vindt u een overzicht met toelichting van alle verbonden partijen waarmee Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen.

Pagina 22 van 109

Programma 2 Verbindende en versterkende sociale aanpak Korte beschrijving Eén van de drie pijlers van de Toekomstvisie Doesburg is een meer verbindende en versterkende sociale aanpak gericht op het verbeteren van de positie, draagkracht en vitaliteit van Doesburgse inwoners. Dat is dan ook als leidraad genomen voor de komende jaren. Een nieuwe koers in het sociaal domein moet leiden tot meer sociale cohesie in de wijken en dus meer betrokkenheid van de inwoners bij elkaar, meer participatie van inwoners met meer inclusie, minder eenzaamheid, tijdige aanpak van (het ontstaan van) armoede- en schuldenproblematiek en een afname van het gebruik van zorgvoorzieningen. De belangrijkste speerpunten voor de komende collegeperiode zijn: •

Het versterken van de sociale basis van Doesburg, o.a. door te zorgen voor voldoende ontmoetingsmogelijkheden in de wijken, zowel binnen als buiten. Voor het slagen van de transformatie in het sociaal domein zullen we de focus meer gaan leggen op het collectieve en het zelforganiserende vermogen van onze inwoners, naast de individuele zorg en ondersteuning voor de mensen die dat echt nodig hebben. We willen dat buurtgericht gaan doen omdat dat de beste schaal is voor het versterken van de onderlinge relaties. Het vrijwilligerswerk kan hieraan ondersteunend zijn. Op deze manier kan eenzaamheid worden tegengegaan.

•

Blijven inzetten op preventie en vroeg signalering, zodat problemen voorkomen of op tijd gesignaleerd worden. Vaak beginnen problemen in de jeugd en worden ze van generatie op generatie overgedragen. Een kansrijke start in de eerste levensfase van een kind, goed onderwijs en een helpende hand bij beginnende problematiek (zoals verlies van inkomen of werk, opvoedingsvraagstukken, huisvestingsproblematiek) kan erger voorkomen en tegelijk inzet van kostbare voorzieningen uit Participatiewet, WMO en Jeugdwet verminderen. Een goede samenwerking tussen de verschillende organisaties die actief zijn in Doesburg en het zelforganiserende vermogen is daarbij cruciaal.

•

Zorgen voor bestaanszekerheid. Bestaanszekerheid is een basisbehoefte en daarom het fundament van de samenleving. Pas als er perspectief is op het gebied van basale levensbehoeften, komen mensen uit de overlevingsmodus en kan er gestart worden met de opbouw en het benutten van kansen. Wij willen armoede bestrijden en doen dit bij voorkeur door mensen (met een bijstandsuitkering) aan het werk te helpen. Door de huidige krapte op de arbeidsmarkt zien wij (nieuwe) kansen voor inwoners die nog niet werkfit zijn. Deze groep kan, voor zover mogelijk, gestimuleerd worden vrijwilligerswerk te doen en/of al dan niet met extra begeleiding naar regulier werk of dagbesteding toegeleid worden. Ook het aanpakken van multi problematiek in gezinnen door het bieden van maatwerk is hierbij belangrijk.

•

Uitgaan van positieve gezondheid, waarbij niet de ziekte of de beperkingen van iemand centraal staan, maar de behoefte en de mogelijkheden van mensen uitgangspunt zijn. Positieve gezondheid verbindt het sociale domein met het fysieke domein door veel aandacht te schenken aan de woonomgeving, openbare ruimte, groen in de wijk, wandelroutes, sporten speelmogelijkheden, toevallige ontmoetingen, (wijk)activiteiten, leefstijl, mobiliteit, technologie.

Pagina 23 van 109

Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, wordt capaciteit ingezet om veel bestaand beleid te hervormen, om financieel gezonder te worden (zie lijst met hervormingen). Tevens zijn we dit jaar gestart en stellen we in 2025 samen met onze scholen en BSO/VSO (IKC’s) een IHP vast waarin onze gezamenlijke ambitie m.b.t. onze gebouwen staat omschreven. Voor nadere specificatie per doel/ maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow. Wat willen we bereiken? L 2.1 We werken voortvarend aan de "Notitie Koers verleggen" en de daarin vastgelegde actielijnen, waarbij koersverlegging, preventie, ontschotting, gebruikmaking van de kracht van de samenleving en inclusie belangrijke uitgangspunten zijn. Het gaat hierbij om de "Notitie Koers verleggen. Een nieuwe route in het sociaal domein." Wat gaan we daarvoor doen? M 2.1 Inventariseren en ordenen van voorliggende initiatieven ter bestrijding armoede. M 2.1 We gaan de sociale basis versterken. M 2.1 We blijven inzetten op preventie en vroeg signalering. M 2.1 We zorgen voor bestaanszekerheid. M 2.1 We stimuleren positieve gezondheid. Wat willen we bereiken? L 2.2 Eenzaamheid is een groeiend probleem en moet ook in Doesburg stevig worden aangepakt.

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.2 Onderzoek naar versterken bestaande ontmoettingsplekken en mogelijkheden Dagbesteding als algemene voorziening. M 2.2 We organiseren een conferentie met inwoners en deskundigen over eenzaamheid. Wat willen we bereiken? L 2.3 Wij willen dat vrijwilligers goed worden ondersteund en dat verenigingen beter bij elkaar worden gebracht. We willen de bestaande vrijwilligerssteunpunten beter ondersteunen en opwaarderen en een centraal informatiepunt inrichten. Wat gaan we daarvoor doen? M 2.3 Het opstellen van een uitvoeringsplan stimulering vrijwilligersinzet en versterking vrijwilligerspunt Wat willen we bereiken? L 2.4 Iedereen kan meedoen. Op maat gemaakt werk ook voor mensen die in de bijstand zitten kan een goed middel zijn om mensen te activeren en meer zingeving aan hun leven te geven. We willen een positieve en meer creatieve invulling. Wat gaan we daarvoor doen? M 2.4 Meer inwoners hebben passende dagbesteding qua arbeidsmatige-, maatschappelijke- of sociale inzet (tegenprestatie). M 2.4 We werken bij interne vacatures actief aan inclusie en regelen waar nodig goede begeleiding. M 2.4 Opstarten van DWOB (Doesburgs Werk- en Ontwikkel Bedrijf). Wat willen we bereiken? L 2.5 We willen graag dat meerjarige contracten afgesloten worden met maatschappelijke organisaties. Dit bevordert de continuïteit.

Pagina 24 van 109

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.5 We brengen in kaart welke kortdurende contracten we hebben en we bezien of we deze contracten een meerjarig karakter kunnen geven.

Wat mag het kosten? Exploitatie

Realisatie 2023

BGR 2024 na Prim.Begr.2025 Prim.Begr.2026 Prim.Begr.2027 Prim.Begr.2028 wijziging [2025] [2025] [2025] [2025]

Lasten 4.1 Openbaar basisonderwijs

10.246

47.410

83.838

4.2 Onderwijshuisvesting

40.562

150.942

154.872

152.323

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

1.104.661

666.959

1.007.758

1.051.758

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

2.329.041

1.253.804

3.136.379

1.037.093

6.2 Wijkteams

641.124

1.201.145

1.256.477

6.3 Inkomensregelingen

6.692.160

5.651.970

6.157.825

6.4 Begeleide participatie

1.577.259

1.774.610

1.779.909

1.797.572

6.5 Arbeidsparticipatie

1.052.941

833.767

925.113

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

576.450

691.732

720.682

741.682

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

3.420.837

3.822.587

4.065.468

3.943.618

6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

5.972.939

5.771.843

7.824.593

7.846.053

64.218

168.015

171.469

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

24.070

106.755

45.112

7.1 Volksgezondheid

462.333

575.793

618.104

23.968.840

22.717.332

27.947.599

25.828.037

4.2 Onderwijshuisvesting

12.986

11.300

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

382.988

5.000

305.000

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

2.559.579

2.205.000

122.449

6.3 Inkomensregelingen

4.584.607

4.389.979

4.597.729

4.809.729

6.81 Geëscaleerde zorg 18+

Totaal Lasten Baten

6.4 Begeleide participatie

-25.000

6.5 Arbeidsparticipatie

368.355

67.093

11.000

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

8.664

17.340

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

648.781

331.850

110.000

7.1 Volksgezondheid Totaal Baten Resultaat

37.915

8.578.876

4.822.562

7.479.219

5.386.818

-15.389.964

-17.894.770

-20.468.380

-20.441.219

Mutatie reserves horende bij dit programma Exploitatie

Realisatie 2023

BGR 2024 na Prim.Begr.2025 Prim.Begr.2026 Prim.Begr.2027 Prim.Begr.2028 wijziging [2025] [2025] [2025] [2025]

Lasten 0.10 Mutaties reserves

493.489

132.145

0.10 Mutaties reserves

440.979

610.979

347.979

332.567

Resultaat

-52.510

478.834

215.834

200.422

Baten

Pagina 25 van 109

Toelichting op budgetafwijkingen In deze toelichting wordt het verschil verklaard op hoofdlijnen tussen de gewijzigde begroting 2024 en de primaire begroting 2025. Het geraamde resultaat van baten en lasten op dit programma is in 2025 bijna € 2.837.000 nadeliger dan de gewijzigde begroting in 2024. Voor een goed vergelijk moeten de incidentele posten in de gewijzigde begroting 2024 eerst geëlimineerd worden. In de gewijzigde begroting 2024 is een bedrag van € 93.000 aan incidentele middelen opgenomen. Dit zijn posten uit de kadernota 2023. Na eliminatie van deze posten is het verschil van € 2.930.000 nadelig. Dit verschil kan als volgt verklaard worden: •

De lasten voor de linie 4 zijn weer volledig opgenomen € 113.000.

•

De lasten voor de WMO en jeugdzorg zijn aangepast n.a.v. het kostprijs onderzoek. Daarnaast waren de kosten in 2025 lager geraamd door te verwachten besparingen die ingeboekt mocht worden i.v.m. maatregelen die het Rijk zou nemen om het gebruik van jeugdzorg te verminderen. Per saldo een verhoging van de lasten van € 2.040.000.

•

De lasten voor de openbare gezondheidszorg zijn met € 33.000 gestegen.

•

De personeelslasten zijn aangepast i.v.m. de verwachte cao-ontwikkeling €203.000 nadelig.

•

Door indexatie zijn de begrote lasten gestegen met € 447.000.

•

De kosten voor het vervoer (jeugdzorg, dagbesteding en leerlingenvervoer) zijn voor 2025 € 88.000 hoger geraamd.

•

De overige afwijkingen bedragen per saldo € 6.000 nadelig.

Beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren opgenomen in de bijlage "beleidsindicatoren en statistieken". Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan de doelstellingen van het programma 2 Verbindende en versterkende sociale aanpak: - Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM) voor het onderdeel zorg - Bedrijfsvoering organisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen (DRAN) - Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Centraal-Gelderland (MGR) In de paragraaf Verbonden partijen vindt u een overzicht met toelichting van alle verbonden partijen waarmee Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen.

Pagina 26 van 109

Programma 3 Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie Korte beschrijving Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie zijn één van de drie pijlers waarop we de komende jaren volop inzetten. Toerisme en recreatie willen we op een kwalitatieve manier verder ontwikkelen, in balans met de leefomgeving, economie, cultuur en natuur. Dit doen we door middel van het opstellen van een toeristische visie met uitvoeringsprogramma en een economische visie met uitvoeringsplan. De binnenstad moet een evenwichtig aanbod van voorzieningen hebben om bruisend en levendig te kunnen zijn en blijven. We willen daarom leegstand zoveel mogelijk voorkomen door een goede bezetting van winkelpanden in stand te houden. Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, is het niet haalbaar om alle gestelde ambities in dit programma te realiseren. Hoewel er nog wel hard gewerkt wordt aan onderstaande doelen en maatregelen, merken we dat de realisatie langer duurt dan we zouden willen en dat ook onze ambities te groot zijn. Dit merken wij in dit programma voor bij de gestelde doelen op het gebied van het opstellen van een economische visie. Voor nadere specificatie per doel/ maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow.

Wat willen we bereiken? L 3.1 We willen een bruisende, levendige Binnenstad en we willen in dit kader dat de bestaande evenementen worden behouden en optimaal vanuit de gemeente worden ondersteund. Wat gaan we daarvoor doen? M 3.1 Toeristen betalen mee aan de voorzieningen. M 3.1 We realiseren een goede ondersteuning voor de vrijwilligers die zich inzetten op toeristisch vlak. Wat willen we bereiken? L 3.2 Om een goed ondernemersklimaat te stimuleren, bedrijven te behouden en leegstand te voorkomen zal er actiever worden ingezet op acquisitie en een ondersteunende rol vanuit de gemeente. Wat gaan we daarvoor doen? M 3.2 We komen met een voorstel voor de opvolging van de SCBD.

Pagina 27 van 109

Wat mag het kosten? Exploitatie

Realisatie 2023

BGR 2024 na wijziging

Prim.Begr.2025 Prim.Begr.2026 Prim.Begr.2027 Prim.Begr.2028 [2025] [2025] [2025] [2025]

2.3 Recreatieve havens

119.398

87.584

88.482

89.044

89.039

3.1 Economische ontwikkeling

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Doesburg&id=0610687b-87bc-4736-837d-78768a2696e9