Jaarstukken 2024

Hierin is aangegeven hoe de gemeente invulling geeft aan de wettelijke zorgtaken op het gebied van riolering, water en klimaatadaptatie (DPRA). Een belangrijk uitgangspunt van het nieuwe plan is het op lange termijn betaalbaar houden van de rioolheffing voor de inwoners en klimaatbestendigheid. Het is de ambitie om in 2050 klimaatbestendig te zijn. Dit houdt in dat 30% van het verharde oppervlak dat loopt op een gemengd rioolstelsel afgekoppeld moet zijn. Kerncijfers • ongeveer 29 kilometer vrij verval regenwater riool • ongeveer 22 kilometer vrij verval vuilwater riool • ongeveer 28 kilometer vrij verval gemengd riool • ongeveer 22 kilometer persleiding • 13 gemalen en 57 drukriool units • 3.600 kolken en 1,5 kilometer lijngoot. Beheer en ontwikkelingen In de periode 2023 tot en met 2027 investeren we in vernieuwing van de infrastructuur (vervanging en renovatie), aanpak van wateroverlast en het verbeteren, verduurzamen en klimaatbestendig maken. In 2024 zijn de volgende projecten gestart en/of afgerond: Het project relining riool Kraakselaan is aanbesteed. De uitvoering hiervan zal in 2025 gerealiseerd worden. De gemalen Eekstraat en De Ooi worden aangepast. In 2024 is er een hemelwaterriool aangelegd in de Notenstraat. De projecten Koppelweg en Oranjesingel, die in combinatie met de wegen worden gerealiseerd, zijn voorbereid in 2024.

In de Oranjesingel zal een hemelwaterriool worden aangelegd, waardoor er meer verharde oppervlakte wordt afgekoppeld.

Civiele kunstwerken Beleidskader Doesburg heeft verschillende civiele kunstwerken in de openbare ruimte. Civiele kunstwerken zijn meestal aangelegd om de infrastructuur te ondersteunen. Het kan gaan om het afwikkelen van verkeer over een watergang (brug), of het keren van grond of water. Basis voor het onderhoud is het vastgestelde Beheerplan civiele kunstwerken 2023-2027. Kerncijfers • 6 bruggen • 1 tunnel • 4 kademuren Pagina 42 van 117

• • • •

11 grond- en/of waterkerende constructies 2 steigers 1 geluidswal 11 trappen

Beheer en ontwikkeling Met het Beheerplan civiele kunstwerken kan het beheer van en onderhoud aan de civiele kunstwerken voor een periode van 5 jaar efficiënt worden voortgezet en, waar mogelijk, verbeterd. De civiele kunstwerken worden opgenomen in de beheerapplicatie voor de openbare ruimte. Dit ondersteunt in het op het gewenste onderhoudsniveau brengen en houden van de civiele kunstwerken. Het vervangen van de houten bruggen Zanderskamp en Hessengracht is aanbesteed. De uitvoering hiervan is vanwege hoge waterstanden in 2024 opgeschoven naar 2025. De bestekvoorbereiding voor vervangen van trappen buitenhaven en keermuren/balustrade is gereed. De uitvoering hiervan is gepland voor 2025.

Openbaar groen Beleidskader Het gemeentelijk beleidskader wordt gevormd door het Groenstructuurplan 2013 en het Bomenbeleidsplan 2014. De gemeente wil haar inwoners en bezoekers een aantrekkelijke leefomgeving bieden. Een groene inrichting door middel van plantsoenen en bomen maakt daar deel van uit. Kerncijfers • ongeveer 72 hectare openbaar groen • bijna 5.500 bomen Beheer en ontwikkelingen De beeldkwaliteit van het openbaar groen is over het algemeen op orde. Via het project Naar buiten in Beinum zijn de groenvakken die aan renovatie toe waren aangepakt. Het openbaar groen buiten de binnenstad wordt onderhouden door Circulus. In 2024 is de dienstverleningsovereenkomst (DVO) met Circulus geactualiseerd. Bomen vormen een belangrijk onderdeel van de Doesburgse groenstructuur en een aantrekkelijke leefomgeving. De gemeente heeft een wettelijke zorgplicht voor bomen. Hieraan wordt voldaan door veiligheidscontroles en onderhoud, zoals snoei. Het bomenbestand is over het algemeen veilig en gezond. Wel is de soort “gewone es” aangetast door essentaksterfte. De paardenkastanjebomen zijn aangetast door de kastanjebloedingsziekte. Dit heeft vooral consequenties voor de essenlanen in het buitengebied. En in toenemende mate voor individuele essen en paardenkastanjes in de bebouwde kom. In het lopende onderhoud worden dode bomen vervangen. Waar nodig worden essen extra gesnoeid.

Gebouwen Beleidskader Het beheer van het gemeentelijk vastgoed is vastgelegd in het meerjarige onderhoudsplan. In 2023 zijn de geactualiseerde meerjarige onderhoudsplannen vastgesteld. Hierin zijn ook de verduurzamingsmaatregelen meegenomen (DMJOP). De planning beslaat 10 jaar. Op basis van het uitgevoerde onderhoud wordt jaarlijks beoordeeld of komende jaarschijven op hoofdlijnen bijgesteld moeten worden. Het vastgestelde DMJOP wordt in 2027 volledig geactualiseerd. Uitgangspunt voor de DMJOP’s is conditiescore 2 (goed). De conditiescore is een objectieve waarde van de technische toestand of staat van een gebouw(deel) onder NEN2767. Uitzondering hierop zijn de sportaccommodaties en het gebouw van de Harmonie. Voor deze gebouwen geldt conditiescore 4 (matig). De gebouwen zijn onder conditiescore 4 veilig voor het gebruik. Het grafmonument heeft conditiescore 5 (slecht). Omdat het gebouw aan de Nieuwstraat 2-4 niet is verkocht en omgebouwd wordt voor huisvesting Oekraïense vluchtelingen zal hier een nieuwe MJOP voor opgesteld worden na realisatie van de verbouwing eind 2025. In 2016 is het huurprijsbeleid vastgesteld, hierin is o.a. opgenomen dat tenminste een kostprijs dekkende huur in rekening wordt gebracht. Kerncijfers Het gemeentelijk vastgoed bestaat uit 14 objecten, waarvan 1 grafmonument.

Beheer en ontwikkelingen In 2024 is het Stadskantoor geheel in gebruik genomen met uitzondering van het Stadsarchief dat in februari 2025 naar hier is verhuisd. Uw raad heeft eind 2024 besloten het gehele stadhuiscomplex op de markt aan te bieden. In 2025 zullen de ontvangen biedingen worden beoordeeld en zal een besluit genomen worden over de eventuele verkoop van het stadhuiscomplex. Het pand Nieuwstraat 2-4 wordt verbouwd voor huisvesting ontheemde Oekraïners, dat zal medio 2025 zijn beslag krijgen. De locatie gymzaal Armgardstraat wordt ontwikkeld ten behoeve van wonen. Hierover bent u ruim geïnformeerd. De sloop van de huidige gymzaal kan niet eerder plaatsvinden nadat de vleermuis kolonie is vertrokken. Mogelijk eind 2025, anders begin 2026. Op dit moment wordt de financiële haalbaarheid van de bouw van een nieuwe volwaardige sporthal onderzocht. In deze fase is ook aandacht voorde ruimtelijke inpassingsmogelijkheden. Uw raad heeft voor dit onderzoek in 2024 geld ter beschikking gesteld. In het vierde kwartaal van 2025 zullen de resultaten en te nemen besluiten hierover aan u worden voorgelegd. De bestaande sportaccommodaties worden onderhouden op het niveau dat veilig en gezond gebruik gemaakt kan worden van de accommodaties.

Openbare verlichting Beleidskader De openbare verlichting draagt bij aan een sociaal veilige, verkeersveilige en leefbare situatie tijdens de donkere uren (ongeveer 4.100 uur per jaar, 47% van de tijd). De basis voor beleid en beheer ligt in het Beleidsplan openbare verlichting 2014-2024 en het Beheerplan openbare verlichting 2017-2024.. Het Beleidsplan gaat uit van beeldkwaliteit. De binnenstad is inmiddels (vrijwel) geheel voorzien van klassieke verlichting. Er is aandacht voor energiebesparing door bij vervanging uit te gaan van dimbare, energiezuinige laag vermogende armaturen (meestal LED).

Pagina 43 van 117

Kerncijfers Bijna 2.270 lichtmasten, waarvan inmiddels ongeveer 330 klassiek; het aandeel klassieke lichtmasten zal de komende jaren stijgen. De gemeente beheert voor Woonservice IJsselland beheert ook ruim 250 lichtmasten langs achterpaden. Beheer en ontwikkelingen Het beheer van de openbare verlichting wordt uitgevoerd door een externe partij op basis van een bestek. De beheerwerkzaamheden omvatten een periodieke controle van de openbare verlichting op basis van klachtenregistratie, waarbij kleine defecten (zoals kapotte lampen) worden hersteld. Daarnaast wordt gezorgd voor instandhouding op lange(re) termijn en eventueel uitbreiding. Het gaat bij openbare verlichting om een doorlopend proces, waarbij gewerkt wordt aan verbetering van het rendement. In 2023 is opdracht gegeven om een groot deel van het openbare verlichting areaal om te vormen (van regulier naar klassiek in de binnenstad) en/of te vernieuwen. Nu deze werkzaamheden (bijna) zijn afgerond is ongeveer 50% van de masten en 75% van de armaturen vernieuwd. Speelgelegenheden Beleidskader Het Beleidsplan Spelen, bewegen en ontmoeten Doesburg 2018-2026 vormt de basis voor het beheer en onderhoud van de speelgelegenheden. Kerncijfers • 38 speelgelegenheden • 228 speeltoestellen Beheer en ontwikkelingen De speeltoestellen worden jaarlijks gecontroleerd en waar nodig gerepareerd.

In 2024 zijn er 8 toestellen verwijderd omdat de veiligheid niet meer gegarandeerd kon worden en de kosten van de reparatie te hoog werden. In het Beleidsplan is vastgesteld dat in samenspraak met de inwoners het aantal speelgelegenheden en speeltoestellen verminderd wordt. Binnen het project Naar buiten in Beinum zijn de speelgelegenheden en -toestellen meegenomen. In 2023 is gestart met een pilot in het Noordelijk Molenveld, deze is in 2024 afgerond. Locaties de Armgardstraat, Vierackerlaan en Loddero zijn deels gerenoveerd. De speelplaats aan de Waterstraat en de skatebaan bij jongerencentrum 0313 worden in 2025 vernieuwd. Ieder jaar moeten er 2 locaties gerenoveerd of omgevormd worden, zoals gevraagd in het vigerende beleidsplan, maar daar zijn geen financiële middelen voor gereserveerd.

Pagina 44 van 117

Paragraaf D | Financiering Paragraaf D | Financiering Bij financiering gaat het om de vraag hoe de gemeente regelt dat ze steeds voldoende geld heeft om alle rekeningen te kunnen betalen. Dreigt ze tijdelijk te weinig ‘in kas’ te hebben, dan moet ze lenen. Heeft de gemeente tijdelijk teveel ‘in kas’, dan is ze verplicht dit geld uit te zetten bij de Staat middels schatkistbankieren. Al deze activiteiten leiden ertoe dat de gemeente een financieringsportefeuille heeft. Die moet worden beheerd om de kosten en risico’s te beperken. De kaders voor de uitoefening van de treasuryfunctie zijn door de raad bepaald in de financiële verordening . Deze kaders zijn door het college verder uitgewerkt in een treasurystatuut dat februari 2019 is geactualiseerd. De uitoefening van de treasuryfunctie die is opgedragen aan het college van B&W behelst op hoofdlijnen de navolgende activiteiten: o

het aantrekken van voldoende financiële middelen en het uitzetten van overtollige gelden om de programma’s binnen de door de Raad vastgestelde kaders van de begroting uit te kunnen voeren;

o

het beheersen van de risico’s verbonden aan de financieringsfunctie zoals renterisico’s, koersrisico’s en kredietrisico’s (indien van toepassing);

o

het zo veel mogelijk beperken van de kosten van eventuele leningen en het bereiken van een voldoende rendement op de uitzettingen;

o

het beperken van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities.

Beleidsvoornemens t.a.v. risicobeheer In het kader van risicobeheer worden de navolgende uitgangspunten gehanteerd:

Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is bedoeld om het renterisico te beperken met betrekking tot kortlopende financiering (netto vlottende schuld). Het geeft de limiet aan die maximaal gefinancierd mag worden met kort geld en bedraagt 8,5% van de totale lasten bij aanvang van het begrotingsjaar 2024. 2024 Begrotingstotaal

42.214.756

Percentage regeling

8,50%

Kasgeld limiet

3.588.254

In 2024 zijn diverse keren kasgeldleningen aangetrokken ter dekking van de tijdelijke financieringsbehoefte. In onderstaand tabel is een overzicht opgenomen van de gemiddelde netto vlottende middelen per kwartaal. Het 2e en 3e kwartaal laten een negatiefsaldo zien maar ruim binnen de kasgeldlimiet. In oktober is een langlopende lening aangetrokken van € 5 miljoen waardoor het gemiddelde saldo weer positief wordt. Netto vlottende middelen

(bedragen * 1000)

1e kwartaal

1.251

2e kwartaal

-1.066

3e kwartaal

-1.532

4e kwartaal

3.523

Renterisiconorm De renterisiconorm is bedoeld om het renterisico op langlopende leningen te beperken als gevolg van tussentijdse rente aanpassingen en herfinanciering van langlopende leningen. Zoals uit onderstaand overzicht blijkt blijven wij ruimschoots binnen de limiet. Ultimo 2024 staan er 2 langlopende lening open met een totaal van € 6,2 miljoen. Jaarlijks wordt er € 600.000 afgelost. Begroot (1)

Renteherzieningen

0

(2)

Aflossingen

(3)

Renterisico (1+2)

600.000

(4)

Renterisiconorm

8.442.951

(5a)=(4>3)

Ruimte onder renterisiconorm

7.842.951

(5b)=(3>4)

Ruimte boven renterisiconorm

600.000

Berekening renterisiconorm 2024 (4a)

begrotingstotaal (uitgaven excl. Primair resultaat)

(4b)

percentageregeling

(4)=(4a x 4b/100%)

Renterisiconorm

42.214.756 20% 8.442.951

Pagina 45 van 117

Verstrekken van leningen en garanties Bij het verstrekken van leningen op grond van de publieke taak worden zo mogelijk zekerheden of garanties geëist. In het treasurystatuut van de gemeente Doesburg zijn de volgende criteria opgenomen voor het verstrekken van leningen en garanties: •

De door de gemeente te financieren zaken moeten nodig zijn in het kader van de uitvoering van een publieke taak in de gemeente. Dat wil zeggen dat ze moeten passen binnen en bijdragen aan het gemeentelijk beleid en het openbaar belang. Tevens moet er met de financiering een voor de gemeente relevant maatschappelijk doel worden gediend.

•

De te financieren zaken moeten essentieel zijn voor het voortbestaan of het in voldoende mate kunnen functioneren van de aanvrager (functionaliteitscriterium).

•

De te financieren zaken moeten in overwegende mate ten goede komen aan de inwoners van de gemeente.

•

Een lening wordt niet verstrekt indien de te financieren zaken niet voldoende zekerheid bieden voor verhaal van rente en aflossing van de te verstrekken garantie of lening. Dit betekent dat in geval de te financieren zaak een onroerende zaak is, het recht van hypotheek wordt verleend.

Een overzicht van de verstrekte leningen en garanties is opgenomen bij de toelichting op de balans.

Het uitzetten van overtollige kasmiddelen Door het Rijk is bepaald dat het uitzetten van overtollige geldmiddelen uitsluitend mag geschieden bij het Rijk zelf, het zogenaamde Schatkistbankieren.

Valutarisicobeheer Valutarisico’s worden uitgesloten door uitsluitende leningen te verstekken, aan te gaan of te garanderen in euro's.

Koersrisicobeheer De gemeente maakte bij uitzettingen uitsluitend gebruik van rekening courant, spaarrekening, daggeld, deposito's, obligaties en garantieproducten. Op dit moment is dit niet meer aan de orde vanwege de verplichting tot schatkistbankieren.

Ontwikkeling financieringsstructuur De ontwikkeling van de financieringsstructuur was in 2024 als volgt: 31-12-2023

31-12-2024

Boekwaarde investeringen

28.562.206

32.583.614

Uitgeleende langlopende geldleningen

4.771.096

3.831.967

A: Totaal te financieren vaste activa

33.333.302

36.415.581

Algemene reserve

5.754.157

6.560.520

Bestemmingsreserves

21.609.770

21.712.220

Voorzieningen

2.400.655

1.338.887

opgenomen langlopende geldleningen

1.800.000

6.200.000

B: Totaal voor financiering beschikbare vaste passiva

31.564.582

35.811.627

(B-A) Financieringssaldo (+ is overschot; -/- is tekort)

-1.768.720

-603.954

tekort

tekort

Rentekosten verbonden aan de financieringsfunctie In de jaarrekening 2024 zijn de navolgende rentebaten en lasten verwerkt, die zijn verbonden aan de financieringsfunctie:

Externe rentelasten korte en lange financiering

87.870

Externe rentebaten

153.111

Totaal renteresultaat

65.241

Bij een nadelig renteresultaat worden de rentelasten d.m.v. de renteomslag-methode toegerekend aan de verschillende programma's. In 2024 is het saldo echter positief.

Pagina 46 van 117

Paragraaf E | Bedrijfsvoering Paragraaf E | Bedrijfsvoering Vanuit de afdeling Externe en Interne Dienstverlening streven we naar het verlenen van de beste dienstverlening aan de stad en gemeentelijke collega’s binnen de gegeven omstandigheden. Deze omstandigheden worden enerzijds gevoed door een steeds toenemende hoeveelheid taken en rollen, waarvan de complexiteit toeneemt, in tijden van een steeds krapper wordende arbeidsmarkt. Anderzijds willen we vanuit dienstverleningsperspectief bijdragen aan de pijlers van de Toekomstvisie van Doesburg: een evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat; een verbindende en versterkende sociale aanpak en kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie. Ter ondersteuning aan deze pijlers heeft de afdeling Externe en Interne Dienstverlening de afgelopen periode gewerkt aan twee hoofdthema’s: 1. Processen en beheer op orde, 2. Aantrekkelijk werkgeverschap. Bij de uitwerking van deze thema’s is het uitgangspunt of realistisch ambitieniveau om de basis verder op orde te krijgen en te houden. 1. Processen en beheer op orde De “basis op orde” begint bij goede (proces-)inrichting voor gemeentelijke beheertaken en dienstverlening aan burgers. Het afgelopen jaar hebben we een start gemaakt met het doorlichten van de processen om waar mogelijk efficiënter en effectiever te werken.

Een goede ondersteuning van ICT is een voorwaarde hiertoe. Digitalisering neemt alleen maar toe. Deels omdat dit een opgave is voor gemeenten (bv. opslaan en toegankelijk maken van digitale informatie in het e-Depot), deels omdat we er niet aan ontkomen (bv. overgang van applicaties naar een SaaS (Software as a Service) – omgeving), maar vooral omdat dit de dienstverlening aan onze inwoners ten goede komt (ook inwoners van Doesburg kunnen nu afspraken met de publieksbalie inplannen via onze website). We volgen de ontwikkelingen om onze kerntaken uit te kunnen voeren. Zo kunnen bijvoorbeeld e-diensten het de burger makkelijker maken producten van de publieksbalie via de website aan te vragen, terwijl de verwerking ervan in de backoffice verder wordt geautomatiseerd. Het onderzoeken van digitale oplossingen stond het afgelopen jaar centraal. Dit moet worden gezien in het licht van een onderzoek naar de digitale ontwikkelingen die de komende jaren op ons afkomen en de wijze waarop Doesburg hierop kan acteren om dienstverlening aan de inwoners te waarborgen. Aandacht voor al deze facetten is nodig om steeds de juiste informatie tijdig op de juiste plek beschikbaar te hebben. Daartoe zijn informatiebeheer en de zorg voor digitale veiligheid en privacy belangrijke aspecten. We hebben in kaart laten brengen welke ICT-investeringen ons te wachten staan en wat ons dat oplevert.

Zo zijn we overgegaan op een SaaS versie van onze belastingapplicatie. Voor wat betreft het versterken van onze beheertaken hadden we ingezet op het structureel in de regio beleggen van advies op gebied van inkoop- en aanbestedingsbeleid. De regio heeft deze samenwerking afgehouden vanwege de Doesburgse herindelingsdiscussie. Daarnaast is ingezet op verdere invulling van goed gastheerschap richting de maatschappelijke organisaties die in het stadskantoor zijn getrokken. Hiertoe is reeds een facilitair medewerker aangesteld, die samen met de bodes deze taak verder oppakt. Rechtmatigheid van aanbestedingen, inkopen en inhuur heeft op veel aandacht kunnen rekenen. Er is in 2024 een voortvarende start gemaakt met het rechtmatig krijgen van aanbestedingen en inkopen door een nieuwe inkoopadviseur aan ons te verbinden en een inkoopmodule in het zaaksysteem te bouwen. Verder zijn we voor de inhuur van medewerkers overgaan op de het DAS systeem van Flextender, dat via Werken in Gelderland wordt aangeboden. 2. Aantrekkelijk werkgeverschap De in de voorgaande paragraaf beschreven inzet op proces- en beheeroptimalisatie is nodig, maar in het licht van een moeizame arbeidsmarkt lastig. De vraagstukken die op ons afkomen zijn talrijk en worden steeds complexer. Dit is voor Doesburg niet anders dan voor andere gemeenten.

Doesburg is een kleine gemeente waar medewerkers over het algemeen een breed takenpakket hebben. We zijn ons ervan bewust dat we als kleine gemeente hetzelfde moeten doen als grotere gemeenten, maar dan met minder mensen. Werken voor Doesburg betekent een brede blik hebben en van meerdere markten thuis zijn. Omdat dit voor een specifieke doelgroep Doesburg tot een aantrekkelijke werkgever maakt, hebben we onze arbeidsmarktcommunicatie en wijze van werven hierop aangepast. Om een aantrekkelijke werkgever te zijn en te blijven zetten we zoveel mogelijk in op korte en krachtige werving- en selectieprocedures, de ontplooiing van nieuwe en huidige medewerkers en het creëren van een prettige, veilige en duurzame werkomgeving. Gezien de moeizame arbeidsmarkt zullen we steeds vaker te maken hebben met medewerkers die nog moeten bijleren. Dat vraagt om het goed begeleiden en opleiden van nieuwkomers, wat extra inspanning vraagt van zittende collega’s. Naast het aantrekken van nieuwe mensen willen we collega’s ook behouden en minder afhankelijk zijn van externe inhuur. We houden de balans tussen inhuur en vaste medewerkers goed in de gaten. Het streven is voor maximaal 15% van de loonsom in te huren. We merken jaarlijks, ondanks de strakke sturing erop, dat de druk op het percentage inhuur toeneemt.

Er is een toename van complexe vraagstukken, die vraagt om de inhuur van specialistische kennis. Daarnaast is er schaarste op de arbeidsmarkt, waardoor bepaalde vacatures erg lastig of niet te vervullen zijn. Aan de andere kant dienen we kritisch te kijken naar de inschaling van functies ten opzichte van omliggende gemeenten. Als we mee willen op de arbeidsmarkt, dan zullen we een concurrerend functiehuis moeten hebben. Vooralsnog zijn we hier budgettair niet toe uitgerust, dus doen we al het mogelijke binnen de bestaande loonsom.

Aanvullende informatie financiële rechtmatigheid Omschrijving (toelichting) In dit onderdeel van de paragraaf bedrijfsvoering is aanvullende informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid. Het gaat hierbij om vanuit intern uitgevoerde verbijzonderde controles geconstateerde afwijkingen groter dan € 50.000 conform artikel 10 lid 2 van de financiële verordening en de maatregelen welke door het college worden/inmiddels zijn getroffen om de vermelde afwijkingen in de toekomst te voorkomen. Toelichting verbijzonderde interne controle De verbijzonderde interne controle (VIC) heeft primair als doel om onafhankelijk (vanuit het team control) van de uitvoering binnen de teams (lijn) vast te stellen of de controlemaatregelen binnen de processen juist en op een rechtmatige wijze hebben plaatsgevonden. De (aantoonbare) interne controle maatregelen in de lijn (als onderdeel van de primaire processen) zijn in onze gemeente beperkt. Dit heeft o.a. te maken met de beperkte ambtelijke capaciteit. De VIC is in onze gemeente daarom vooral gegevensgericht. Pagina 47 van 117

De VIC is in onze gemeente opgedragen aan de werkgroep rechtmatigheid. De werkgroep verricht onder verantwoordelijkheid van de concerncontroller op basis van een in overleg met de accountant tot stand gekomen VIC actieplan de controlewerkzaamheden met behulp van het zogenaamde KIC online systeem vanuit het door de raad vastgestelde controleprotocol met het bijbehorende normenkader, waarin o.a. een gedetailleerde inventarisatie van relevante externe en interne wet- en regelgeving is opgenomen. Voor zover de bevindingen daartoe aanleiding geven, worden zo nodig (aan de desbetreffende proceseigenaar) voorstellen tot verbetering en/of herstel gedaan. 1. VOORWAARDENCRITERIUM Europese aanbestedingsregels Er zijn bij een aantal crediteuren overschrijdingen geconstateerd van de grensbedragen voor Europese aanbesteding, waarbij niet Europees is aanbesteed. Dit geeft een onrechtmatigheid van € 1.965.723. De overschrijdingen doen zich met name voor bij stilzwijgende verlengingen van overeenkomsten, waarbij door oplopende uitgaven in opvolgende jaren een overschrijding van de grensbedragen voor Europese aanbesteding wordt gerealiseerd, zonder dat er tijdig wordt ingegrepen. De volgende maatregelen zijn getroffen: •

Om meer grip te krijgen op de overschrijdingen van de EA-grens bij de inhuur van extern personeel is er per 1 januari 2025 een contract aangegaan met een broker (DAS), waarmee de inhuur van personeel binnen de Europese aanbestedingsregels is gewaarborgd.

•

Per 1 januari 2025 is er een aangescherpte inkoopprocedure in werking getreden met betere waarborgen voor een conforme toepassing van het interne inkoopbeleid en de Europese aanbestedingsregels.

Intern inkoopbeleid Naast een VIC op de toepassing van de Europese aanbestedingsregels is ook een VIC uitgevoerd op het volgen van het interne inkoopbeleid voor inkopen onder de Europese aanbestedingsgrens. In de aan deze VIC gekoppelde steekproef zijn geen onrechtmatigheden geconstateerd. 2. MISBRUIK EN ONEIGENLIJK GEBRUIK Onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording is in hoeverre misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O) van gemeentelijke regelingen door derden wordt voorkomen en bestreden. Het gaat dan bijvoorbeeld om uitkeringen en voorzieningen, subsidies en het innen van belastingen. Voorop staat het vertrouwen van de gemeente in een goed gebruik van de gemeentelijke regelingen door inwoners en bedrijven/instellingen. Maatregelen die worden getroffen om misbruik en oneigenlijk gebruik te voorkomen en indien nodig te sanctioneren, dienen proportioneel te zijn. Dit betekent dat ze in verhouding moeten staan tot het risico dat wordt gelopen. Het college heeft inmiddels een gemeentelijk overkoepelend M&O beleid vastgesteld dat hiervoor een onderliggend kader moet gaan bieden. Het formuleert uitgangspunten, bevat richtlijnen voor controle en eventuele sancties en benoemt welke risicogebieden er zijn.

Ook geeft de nota M&O beleid richting aan, op welke wijze beheersmaatregelen kunnen worden toegepast in de bedrijfsvoering om misbruik en oneigenlijk gebruik te voorkomen en te sanctioneren. In 2024 is dit beleid verder verankerd. Er zijn geen fouten en/of onrechtmatigheden aangetroffen > € 50.000. 3. BEGROTINGSRECHTMATIGHEID Het begrotingscriterium is een criterium van rechtmatigheid dat betrekking heeft op de grenzen van de baten en lasten in de door de raad geautoriseerde begroting van exploitatie en investeringskredieten en de hiermee samenhangende programma’s, waarbinnen de financiële beheershandelingen tot stand moeten zijn gekomen. De begrotingsrechtmatigheid wordt beoordeeld op het niveau waarop de begroting door de raad is geautoriseerd, zoals is opgenomen in artikel 5 van de financiële verordening. Bij investeringsprojecten wordt de begrotingsrechtmatigheid beoordeeld op het niveau van het totaal gevoteerde kredietbedrag. Een overschrijding van het jaarbudget, passend binnen het totaal bedrag van het krediet, wordt daarmee als rechtmatig beschouwd. Uitgangspunt is dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig wordt beschouwd. Afwijkingen worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties: •

Er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren.

•

Er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling.

•

De overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage.

Programma

Begroot

Realisatie

Saldo

1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat

11.121

11.555

-434

2. Verbindende en versterkende sociale aanpak

27.449

27.600

-151

3. Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie

1.155

1.191

-36

4. Bestuur en organisatie

7.710

7.510

200

434

548

-114

47.869

48.404

-535

Algemene dekkingsmiddelen Totaal

Programma 1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat De gepresenteerde lasten op programma 1 overschrijden de begroting met € 424.000. De hogere lasten betreffen extra lasten voor openbare verlichting door niet voorziene prijsstijgingen in onderhoud en energielasten. Door een aanpassing in de wijze van factureren van Circulus stijgen de lasten voor afval in realisatie, door deze aanpassingen stijgen echter ook de opbrengsten. Per saldo zijn de baten hoger dan de lasten waardoor er € 116.000 werd toegevoegd aan de egalisatievoorziening. Deze toevoeging is verantwoord onder de lasten. De afrekening en het boeken van mutaties op de grondexploitatie vinden plaats bij de jaarrekening, de geboekte lasten voor de grondexploitatie werden nagenoeg gedekt door de bijbehorende opbrengsten. In verband met ziekte-vervanging en extra werkzaamheden op gebied van herijking van het parkeerbeleid werden de begrote personeelslasten voor verkeer en vervoer overschreden. Van de totale overschrijding op programma 1 is een bedrag van € 304.000 acceptabel omdat tegenover de overschrijding hogere opbrengsten staan (€ 212.000 afval) of past binnen bestaand beleid (€ 92.000 grondbeleid). Een bedrag van € 130.000 kan als begrotingsonrechtmatigheid beoordeeld worden.

Dit betreft het niet tijdig melden van de overschrijding op openbare verlichting en groenonderhoud/onderhoud speeltuinen.

Pagina 48 van 117

Programma 2. Verbindende en versterkende sociale aanpak De overschrijding van de lasten wordt veroorzaakt door een tegenvaller bij de jeugdzorg. De ingezette crisiszorg loopt langer door dan op basis van de informatie was te voorzien. Het is een wettelijke verplichting van de gemeente vanuit de jeugdwet. De overschrijding is acceptabel, omdat het hier gaat om een open einde regeling.

Algemene dekkingsmiddelen De hogere lasten betreffen de storting in de voorziening dubieuze debiteuren en BTW correcties naar aanleiding van een controle over 2023. De storting in de voorziening wordt in de regel bepaald bij de jaarrekening. De controle BTW over 2023 is vooral uitgevoerd in het 4e kwartaal en afgerond in het 1e kwartaal 2025. Deze overschrijding kon bij de IBB nog niet worden gemeld en past binnen het bestaande beleid en kan derhalve als acceptabel worden aangemerkt.

Kredieten Parkeervakken Binnenstad

Begroot

Realisatie

Saldo

98.633

107.874

-9.241 0

Totaal

98.633

107.874

-9.241

De overschrijding is ontstaan doordat na participatie meer maatwerk nodig was.

Pagina 49 van 117

Paragraaf F - Verbonden partijen Paragraaf F | Verbonden partijen In deze paragraaf vindt u een lijst met partijen waarmee de gemeente Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen. Het gaat hierbij om privaatrechtelijke dan wel publiekrechtelijke organisaties, waarin Doesburg een financieel en een bestuurlijk belang heeft. Van een bestuurlijk belang is sprake indien er zeggenschap bestaat uit hoofde van stemrecht dan wel vertegenwoordiging in het bestuur van de organisatie. Van een financieel belang is sprake als een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag niet verhaalbaar is indien de verbonden partij failliet gaat. Ook als er financiële aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt, is er sprake van een financieel belang. De verbonden partijen worden afzonderlijk toegelicht. Lijst met verbonden partijen Hieronder volgt lijst met de partijen verbonden aan de gemeente Doesburg verdeeld naar gemeenschappelijke regelingen, overige verbonden partijen en coöperaties/vennootschappen.

Verbonden Partijen

Gemeenschappelijke regelingen

Vestigingsplaats

Groene Metropool regio Arnhem-Nijmegen

Arnhem

Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden

Arnhem

Streekarchivariaat De Liemers en Doesburg

Zevenaar

Omgevingsdienst Regio Arnhem

Arnhem

Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen (DRAN)

Arnhem

Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Centraal-Gelderland (MGR)

Arnhem

Overige verbonden partij

Vestigingsplaats

Euregio Rijn-Waal

Emmerich

Coöperaties/Vennootschappen

Vestigingsplaats

BNG Bank

Den Haag

Alliander

Arnhem

Vitens

Utrecht

Circulus-Berkel B.V.

Zutphen

Groene metropool regio Arnhem - Nijmegen Het gemeenschappelijk orgaan is een samenwerkingsverband dat de belangen behartigt van deelnemende gemeenten in de regio. De focus ligt op het fysieke domein: woningbouw, circulariteit, economie en mobiliteit. Maar ook samenwerking op het gebied van cultuur en toerisme is een aandachtsveld. Het doel van de samenwerking is het realiseren van groei én het versterken van het groene karakter van deze bijzondere regio. Het draagt bij aan de doelstelling van programma 1 “Een evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat. Het aandeel van de gemeente is afgerond 3,5%. De lasten worden omgeslagen naar rato van het aantal inwoners per gemeente. Beleidsvoornemens: In 2024 is besloten om de deelname aan de Groene metropool regio te beperken tot de opgaven van de groene groeiregio, circulaire regio, verbonden regio en het regioprogramma werklocaties als onderdeel van de productieve regio voor de periode 2025-2028. Risico’s Het financiële risico is beperkt tot de bijdrage van de gemeente. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Bijdrage gemeente

Jaarrekening

2023

€ 380.937

€ 5.298.904

€ 197.682

€ 89.175

Jaarrekening

2024

€ 371.783

€ 6.728.664

€ 244.427

€ 102.285

Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM) De gemeenschappelijke regeling verzorgt voor 16 gemeenten in de regio Midden-Gelderland de regionale brandweer, ambulancezorg en volksgezondheid/GGD. Het draagt bij aan de doelstelling van programma 1 ‘Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat’ en programma 2 ‘Verbindende en versterkende sociale aanpak, in verband met volksgezondheidszorg’. Het aandeel van de gemeente schommelt rond de 1,5%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie.

Pagina 50 van 117

Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Bijdrage gemeente

Jaarrekening

2023

€ 9.309.000

€ 48.887.000

€ 1.730.000

€ 997.000

Jaarrekening

2024

€ 14.331.000

€ 47.664.000

€ 4.059.000

€ 1.174.000

Streekarchivariaat De Liemers en Doesburg Het Streekarchivariaat De Liemers en Doesburg beheert de archieven van de gemeenten Doesburg, Duiven, Westervoort en Zevenaar. Bij het Streekarchivariaat is veel historisch materiaal beschikbaar over Doesburg. Het draagt bij aan de doelstellingen van programma 3 ‘Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie’. Het aandeel van de gemeente is ongeveer 23%. De kosten van het Streekarchivariaat worden over de deelnemende gemeenten verdeeld op basis van inwoners en naar rato van werktijden. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s: Het financiële risico is beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Bijdrage gemeente

Jaarrekening

2023

€0

€ 91.954

€0

€ 70.634

Jaarrekening

2024

€0

€ 81.379

€0

€ 93.741

Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) De Omgevingsdienst verzorgt namens gemeenten en provincie milieutaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Daarnaast heeft Doesburg ook de verlening van omgevingsvergunningen voor bouwen ondergebracht bij de ODRA. Het draagt bij aan de doelstellingen van programma 1 ‘Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat’. Het aandeel van de gemeente voor de milieu- en algemene taken is 1,4%, het aandeel in de bouwtaken is 5,4% Er wordt afgerekend op basis van prijs x hoeveelheid. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : De toenemende complexiteit van uitvoering en maatschappelijke opgaven vragen om een innovatieve omgevingsdienst. Schaalvergroting tot een robuuste toekomstbestendige omgevingsdienst is nodig om de benodigde innovatie en ontwikkeling te kunnen realiseren. De Omgevingsdienst is daarom voornemens om te fuseren met de Omgevingsdienst Regio Nijmegen. Een dergelijke fusie brengt (financiële) risico's met zich mee. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen (* € 1.000)

Vreemd vermogen (* € 1.000)

Exploitatieresultaat ( * € 1.000)

Bijdrage gemeente (* € 1.000)

Jaarrekening

2023

857

7.099

144

611

Jaarrekening

2024

870

6.555

67

643

Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen (DRAN) De vervoersorganisatie behartigt de belangen van de deelnemers met betrekking tot het tot stand brengen, ontwikkelen en in stand houden van een kwalitatief hoogwaardig, herkenbaar, efficiënt en eenvoudig te gebruiken doelgroepenvervoer. Er wordt op toegezien dat het aanvullend vervoer ook in het buitengebied en de kleine kernen voldoende gewaarborgd is en dat het vervoer optimale aansluiting heeft op het openbaar/vervoer/netwerk. Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 2 'Verbindende en versterkende sociale aanpak' (WMO, jeugd en onderwijs). Het aandeel in de overhead is minder dan 2%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : In 2024 eindigt de initiële periode van de vervoerscontracten. Gezien de huidige marktomstandigheden (krapte arbeidsmarkt, energieprijzen, investering zero emissie voertuigen) is het zeer reëel om te verwachten dat een aanbesteding zal leiden tot hogere tarieven dan de huidige contractueel overeengekomen tarieven. Er is rekening gehouden met groei van de vraag naar vervoer, waardoor het risico daarvoor laag wordt ingeschat. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Bijdrage gemeente

Jaarrekening

2023

€0

€ 10.690.891

€0

€ 486.406

Jaarrekening

2024

€0

€ 10.103.447

€0

€ 529.041

Pagina 51 van 117

MGR sociaal domein Centraal-Gelderland De MGR (Modulaire Gemeenschappelijke Regeling) biedt een algemeen kader voor samenwerking op het gebied van het sociaal domein binnen de regio Centraal-Gelderland en voorziet in samenwerkingsmodules. Er wordt deelgenomen aan de modules: Inkoop Zorg, Werkgevers Service Punt (WSP) en Werkgeverschap Sociale Werkvoorziening (WgSW). Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 2 'Verbindende en versterkende sociale aanpak' (WMO, jeugd en participatiewet). Het aandeel in de overhead is ruim 2%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie. In de begroting van de MGR is rekening gehouden met loonstijgingen van SW-ers. Dit kan afwijken n.a.v. CAO ontwikkelingen. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Bijdrage gemeente

Jaarrekening

2023

€ 714.000

€ 7.149.000

€0

€ 1.639.246

Jaarrekening

2024

€ 560.000

€ 4.512.000

€0

€ 1.591.433

Euregio Rijn-Waal De Euregio Rijn-Waal heeft als belangrijkste doel de grensoverschrijdende samenwerking op het gebied van economie en maatschappij te verbeteren en te intensiveren. De Euregio Rijn-Waal brengt partners bij elkaar om gezamenlijke initiatieven te starten en zo gebruik te maken van synergie-effecten. Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat.3 Het lidmaatschap kost ca. € 3.300 Beleidsvoornemens: In 2024 is het lidmaatschap opgezegd, er geldt een opzegtermijn van 3 jaar. Risico’s : Het financiële risico is zeer beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Jaarrekening

2023

Jaarrekening

2024

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

€ 1.734.760

Exploitatieresultaat

€ 4.534.561

Bijdrage gemeente

€ -11.942

€ 3.150 € 3.250

Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Doesburg is aandeelhouder van de BNG. De BNG is de bank voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. Met gespecialiseerde dienstverlening draagt de BNG bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. De deelneming in aandelen bedraagt 0,05%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is zeer beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 69.030, in de begroting is het dividend geraamd op € 70.000. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

ontvangen dividend

Jaarrekening

2023

4.721 miljoen

110.819 miljoen

254 miljoen

€ 69.030

Jaarrekening

2024

4.777 miljoen

123.614 miljoen

294 miljoen

€ 59.642

Alliander Alliander N.V. is de holding van een netwerkbedrijf. De dochterbedrijven zijn netbeheerders voor het transport van (duurzame) energie. De deelneming in aandelen bedraagt 0,13%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 8.168, in de begroting is het dividend geraamd op € 100.000. Daarnaast hebben we in 2021 een achtergestelde geldlening verstrekt van € 757.800.

Pagina 52 van 117

Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

ontvangen dividend

Jaarrekening

2023

4.749 miljoen

6.897 miljoen

267 miljoen

€ 103.547

Jaarrekening

2024

6.038 miljoen

6.918 miljoen

976 miljoen

€ 219.105

Vitens Vitens is het waterbedrijf voor ruim 4 miljoen mensen en bedrijven in Friesland, Overijssel, Flevoland, Gelderland en Utrecht. De deelneming in aandelen bedraagt 0,24%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 1.996, in de begroting is geen dividend geraamd. Er is al enkele jaren geen dividend uitgekeerd. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Dividend

Jaarrekening

2023

677,7 miljoen

1.559,7 miljoen

27,2 miljoen

€0

Jaarrekening

2024

713,6 miljoen

1.684,8 miljoen

34,5 miljoen

€0

Circulus B.V. Circulus B.V. verzorgt het afvalbeheer en verricht diensten in de openbare ruimte voor klantgemeenten, die ook aandeelhouder zijn. Het werkgebied van Circulus bestaat uit de gemeenten Apeldoorn, Bronckhorst, Brummen, Deventer, Doesburg, Epe, Lochem, Zutphen en Voorst. De activiteiten worden uitgevoerd op basis van individuele afspraken met gemeenten, met als gezamenlijk doel een duurzame leefomgeving. Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat. De deelneming in aandelen bedraagt 2,44%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 22.235. In de begroting is geen dividend geraamd. Financieel overzicht: Bron:

Jaar

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Exploitatieresultaat

Dividend

Jaarrekening

2023

€ 17.058.935

€ 40.642.060

€ 1.400.193

€0

Jaarrekening

2024

€ 17.439.208

€ 48.611.800

€ 857.198

€0

Pagina 53 van 117

Paragraaf G | Grondbeleid Paragraaf G | Grondbeleid Inleiding In deze paragraaf wordt primair verantwoording afgelegd van de in gang gezette ontwikkelingen op gemeentelijke gronden over 2024, en secundair over de stand van zaken met betrekking tot herontwikkeling en herinrichting op gronden, waarvan de gemeente niet eigenaar is. We hebben het dan over initiatieven van derden, die door de gemeente worden gefaciliteerd. Op die locaties waar we als gemeente een grondpositie hebben, gaat de gemeentelijke inbreng verder dan het stellen van randvoorwaarden en het verlenen van de nodige vergunningen. Op deze gronden is de gemeente zelf opdrachtgever voor het bouw- en woonrijp maken en gaat zij over de gronduitgifte. De wijze waarop hier verder uitvoering aan wordt gegeven kan variëren van een actieve grondexploitatie tot het sluiten van zogenaamde anterieure overeenkomsten met potentiële bouwers en ontwikkelaars. In al deze gevallen gaat het om de gemeente die acteert als ondernemer, waarvoor de spelregels zijn vastgelegd in de BBV en in gemeentelijk grondbeleid. Daarnaast dienen ontwikkelingen te voldoen aan wettelijke bepalingen zoals vastgelegd in Omgevingsplan en Omgevingswet.

1. Samenvatting Teruggeblikt wordt op de verschillende in gang gezette ontwikkelingen, de gemeentelijke grondposities, en in hoeverre de gemeentelijke investeringen in lijn zijn met de verwachtingen. Alle bouwkavels in Beinum West zijn verkocht. Deze grondexploitatie kan daardoor administratief worden afgesloten. Voor de resterende kosten bouw- en woonrijp maken wordt een voorziening getroffen. Een nieuwe grondexploitatie is geopend voor het Centrum van Beinum. Deze twee projecten worden naast twee andere projecten besproken in hoofdstuk 5. Omdat op de besproken ontwikkelingslocaties woningbouw wordt gerealiseerd, wordt in hoofdstuk 4 kort het woonbeleid aangestipt en worden de afspraken die hierover binnen de stadsregio zijn gemaakt toegelicht.

2. Beleid Er is een nieuwe nota Grondbeleid Doesburg vastgesteld. In deze nota is de beleidskeuze gemaakt voor het toepassen van Sturend Grondbeleid, met een voorkeur voor een faciliterende rol. Sturend Grondbeleid gaat uit van een manier van werken die door de tijdige inzet van grondbeleidsinstrumenten leidt tot de tijdige bestuurlijk gewenste verandering in het ruimtelijk grondgebruik. Doesburg neemt in ontwikkelingen bij voorkeur een regisserende rol en toont zich daarbij bereid om met ontwikkelaars, bouwers en corporaties op voet van gelijkheid te onderhandelen en samen te werken. Een optimale onderhandelingspositie wordt gecreëerd door zo effectief mogelijk gebruik te maken van het aan gemeenten beschikbaar gestelde grondbeleidsinstrumentarium. Met de Omgevingswet (Ow) die per 1 januari 2024 in werking is getreden, zijn alle wetten, regels en afspraken voor de fysieke leefomgeving geïntegreerd in één stelsel. De juridische instrumenten voor grondbeleid onder de Ow zijn grotendeels overgenomen uit bestaande wetten: •

de regeling van het voorkeursrecht vervangt de Wet voorkeursrecht gemeenten;

•

de regeling van onteigening vervangt de Onteigeningswet

•

de regeling kostenverhaal vervangt de Afdeling grondexploitatie uit de Wro (Wet ruimtelijke ontwikkeling).

Indien er niet, niet tijdig of niet op voor de gemeente acceptabele voorwaarden tot overeenstemming kan worden gekomen, kan de realisatie van een nieuwe functie aldus worden afgedwongen door het inzetten van een of meerdere van de hierboven genoemde wettelijke instrumenten. Ontwikkelingslocaties zijn onderverdeeld in zogenaamde grondbedrijfprojecten en niet-grondbedrijf-projecten. Voorwaarde voor grondbedrijfprojecten is dat de gemeente zelf eigenaar is van de grond en zij de geprognosticeerde kosten en opbrengsten moet verantwoorden in financiële grondexploitaties (Grexen).

3. Stand van zaken Resultaatverwachting grondbedrijf projecten (2):

Beinum West - alle opbrengsten zijn gerealiseerd in 2024 Als gevolg van faillissement van de beoogde ontwikkelaar van de vier starterswoningen is de bouw van deze woningen uitgesteld.

Bedragen x € 1.000

2024

2023

Kosten

7521

7.510

Opbrengsten

7.630

7.630

109

120

-11 Het geprognosticeerde bedrijfsresultaat lijkt nu vrijwel alle kosten zijn gerealiseerd als gevolg van voornoemd onderzoek iets ongunstiger uit te pakken.

Gerealiseerd K

100%

98%

1% Resterende kosten betreffen kosten bouwrijp maken van de laatste bouwkavel en een nog te verstrekken subsidie wanneer de door de particulier hierop te realiseren woning wordt gebouwd volgen het principe “nul op de meter”

Gerealiseerd O

100%

98%

2% Met de verkoop van de laatste bouwkavel zijn alle opbrengsten gerealiseerd.

Saldo

verschil duiding 11 uiteindelijke kosten worden hoger ingeschat. In het verslagjaar zijn extra kosten gemaakt n.a.v. verzoek van bewoners om te onderzoekenof de Strijp voor weggebruikers veiliger kan worden ingericht. -

Centrum van Beinum- geopend medio mei 2024 Gelijktijdig met het vaststellen van de ontwikkelingskaders voor het nieuwe centrum is een eerste financiële grondexploitatie vastgesteld, gebaseerd op het ontwikkelingsplan (de drie laatste kolommen kunnen hierdoor nog niet worden ingevuld.

Bedragen x € 1.000

2024

Kosten

5.464

Opbrengsten

6.173

2023

verschil duiding

Saldo

709

Op basis van een eerste doorrekening van de plannen wordt rekening gehouden met een positief bedrijfsresultaat.

Gerealiseerd K

1,3%

De in 2024 gerealiseerde kosten hebben betrekking op de planvoorbereidingskosten die op basis van de vaststelling van de GREX op 29 mei 2024 hierop worden geboekt.

Gerealiseerd O

0

Pagina 54 van 117

4. Risico's Algemeen risico: Met betrekking tot de financiële risico’s van grondbedrijf projecten wordt in de berekening van het weerstandsvermogen rekening gehouden met een algemeen risico van 20% van de boekwaarde van de grondexploitaties. Project specifieke risico’s: Ten aanzien van de project specifieke risico’s worden in de grondexploitaties afzonderlijk rekening gehouden met stelposten, dit om mogelijke tegenvallers binnen de grondexploitatie op te kunnen vangen. Zo wordt er een post onvoorzien opgenomen, die aan het begin van het ontwikkelingsproces hoog is en naar mate meer kosten zijn gerealiseerd qua bedrag afneemt. Algemene risico’s bouwgrondexploitaties en weerstandsvermogen: Bij het opstellen van grondexploitaties wordt ingespeeld op mogelijke risico’s. Gedurende de uitvoering van het project kunnen echter risico’s manifest worden die vooraf niet of niet juist zijn ingeschat. Dit kan met name het geval zijn bij exploitaties die zich over een langere periode van meerdere jaren uitstrekken. De risico’s kunnen worden onderverdeeld in gebied gerelateerde risico’s (bodem, archeologie e.d.) en marktrisico’s (economische ontwikkelingen, maatschappelijke ontwikkelingen e.d.). Het risico wordt grofweg ingeschat op 20% van de boekwaarde van de diverse complexen per enig jaar.

5. Woningbouw ontwikkelingen 5.1 Het woningbouwprogramma Allen hierna in hoofdstuk 5 genoemde ontwikkelingen hebben betrekking op woningbouw. Woningbouwinitiatieven worden getoetst aan de medio 2024 vastgestelde Woonzorgwelzijnvisie 2024-2028 en aan de meest recente cijfers over de bevolkings- en huishoudensamenstelling. In de nieuwe visie is de ambitie opgenomen om tot een (meer) evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat te komen. Door schaarste aan (betaalbare) woningen wordt beroep gedaan op gemeenten om -zo mogelijk- méér te bouwen dan alleen voor de lokale behoefte. In Doesburg gaat het om enkele honderden woningen extra, waarmee tegelijkertijd meer balans in woningvoorraad kan worden gebracht. Een woningvoorraad die zich laat typeren als een voorraad met een bovengemiddeld aandeel sociale huurwoningen en een fors aandeel goedkope koopwoningen. In de Woonzorgwelzijnvisie Doesburg 2024-2030 zijn de prioriteiten van het lokale woonbeleid in al zijn facetten voor de komende jaren vastgelegd. De visie geeft niet alleen inhoud en richting aan de ontwikkelingen op de woningmarkt. In samenhang met wonen wordt ook bezien wat nu en in de nabije toekomst gewenst is op het gebied van zorg en welzijn. Daarbij wordt qua programma concreet ingezet op de komende vijf tot zeven jaar, met een doorkijk richting 2040.

De gemeente baseert zich daarbij in belangrijke mate op het Woning-behoefteonderzoek Doesburg 2022-2040. 5.2 Regionaal afsprakenkader (nadere uitwerking Woondeal 2.0) In 2020 zijn gemeenten binnen de Groene Metropoolregio, provincie Gelderland en Rijk een langjarig partnerschap aangegaan voor een beter werkende woningmarkt. Aanleiding is het grote woningtekort, waardoor de woonopgaven bovengemiddeld zijn en de uitvoering onder druk staat. In de geactualiseerde regionale woondeal – Woondeal 2.0 - stond de afspraak dat de regio aan de slag gaat met een regionale woonzorgvisie (afspraak 14). Dit ook vanwege het besef dat de opgave in het huisvesten van de verschillende aandachtsgroepen te groot is om als individuele gemeenten, zonder afstemming, op te pakken. Regionale afspraken kunnen hierin helpen. Deze afspraken komen in de plaats van een regionale woonzorgvisie. De basis voor het afsprakenkader bestaat uit twee uitgangspunten: 1) de aandachtsgroepen zijn onze inwoners en 2) we werken toe naar toekomstbestendige vitale wijken. 1. Aandachtsgroepen? Onze inwoners! Elke aandachtsgroep of urgentiecategorie bestaat uit inwoners van alle regiogemeenten.

Het Rijk verstaat onder aandachtsgroepen mensen die daken thuisloos zijn, die uitstromen uit een intramurale (zorg)instelling, statushouders en diverse groepen mensen met sociale of medische urgentie, waaronder slachtoffers van huiselijk geweld en mantelzorgers. Deze mensen hebben niet alleen een dak boven hun hoofd nodig, maar vaak ook behoefte aan zorg en ondersteuning. Daarnaast vallen arbeidsmigranten, woonwagenbewoners, studenten en ouderen onder de aandachtsgroepen. Allemaal inwoners die door omstandigheden wat extra hulp en urgentie nodig hebben bij het vinden van een thuis. De gemeenten van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen zien het als hun gezamenlijke taak om te zorgen voor voldoende en goede huisvesting voor al haar inwoners, dit onder het motto: “Een thuis voor iedereen!” 2. Toekomstbestendige vitale wijken als basis De komende decennia krijgen we te maken met dubbele vergrijzing, waaronder een toename van eenpersoonshuishoudens (vooral van mensen boven de 75 jaar). Sommigen hebben wat meer zorg en aandacht nodig, terwijl het tekort aan zorgpersoneel de komende jaren toeneemt. Dit vraagt om een nieuwe manier van denken bij zowel inwoners als maatschappelijke organisaties.

Begrippen zoals sociale cohesie, inclusie, samenredzaamheid en wederkerige ondersteuning krijgen betekenis in de dagelijkse praktijk, zodat kwetsbare mensen zelfstandiger kunnen blijven in hun buurt. Tussen wijken, maar ook tussen gemeenten, bestaan grote verschillen. Sommige wijken/gemeenten zijn overbelast, andere hebben ruimte. Dit vraagt om goede toedeling en beleid. Hoe worden de gestelde doelen bereikt? De komende jaren wordt binnen de stadsregio op basis van de vastgestelde regionale afsprakenkaders ingezet op een evenwichtige verdeling van onze inwoners, die extra ondersteuning en aandacht vragen over wijken/gemeenten. Dit wordt gedaan op basis van inwoneraantal. In de woonzorgwelzijnvisie Doesburg 2024-2028 is gesignaleerd dat de lokale behoefte aan wonen met zorg niet volledig kan worden gerealiseerd in onze gemeente. Oplossing voor dit probleem lijkt gevonden te kunnen worden door samen te werken met andere gemeenten, waarbij elke gemeente bijvoorbeeld een aandachtsgroep huisvest waar niet alleen eigen inwoners maar ook inwoners uit omliggende gemeenten met dezelfde indicatie en/of problematiek kunnen worden gehuisvest. Bij eerdere gelegenheid is de gemeenteraad geïnformeerd over locatie gymzaal Armgardstraat en dat deze locatie bij uitstek geschikt lijkt om invulling te geven aan één van aandachtsgroepen (raadsinformatiebrief van 21 mei 2024).

In 2025 wordt het alhier gewenste programma nader gedefinieerd (zie tevens 6.5). 5.3 Prestatieafspraken Wonen In de jaarlijks met Stichting Woonservice IJsselland te maken Prestatieafspraken Wonen worden de te behalen doelen over wonen in relatie tot Pagina 55 van 117

bereikbaarheid & betaalbaarheid, duurzaamheid en zorg & welzijn vastgelegd. In 2023 zijn prestatieafspraken voor de komende vier jaar vastgelegd in een convenant. In het verslagjaar zijn de afspraken uit dit convenant geëvalueerd en geactualiseerd. Afspraak is om dit jaarlijks te doen. Dit geactualiseerde document wordt vervolgens door de corporatie overgelegd aan de Autoriteit wonen.

6. Projecten Omschrijving (toelichting) 6.1 Beinum West Het laatste kavel, waarop vier starterswoningen worden gerealiseerd, is verkocht. Daarmee zijn alle opbrengsten gerealiseerd, zoals hierboven vermeld onder 3.3.1. Op 28 maart 2024 is de zesde en laatste financiële grondexploitatie voor Beinum West vastgesteld. Deze grondexploitatie is in het verslagjaar afgesloten. Voor de resterende kosten van maximaal € 27.000 wordt een voorziening getroffen. In totaal zijn in Beinum West in een periode van ruim vijftien jaar 183 1 woningen gebouwd en een woonzorggebouw voor 24-uurs-zorg. In onderstaande tabel is de verdeling over de verschillende woningcategorieën weergegeven: Totaal

Huur sociaal

Koop vrije sector

goedkoop

middelduur

duur

183

33

27

9

37

77

100%

18%

15%

5%

20%

42%

Omschrijving (toelichting) 6.2 Centrumplan Beinum In het verslagjaar zijn voor de geplande herinrichting van het centrum van Beinum de ruimtelijke kaders en een beeldkwaliteitsplan vastgesteld. Ook zijn op basis van het te realiseren programma de met een zekere marge te verwachten kosten en opbrengsten berekend en verwerkt in een financiële grondexploitatie (GREX). Voor de uitkomsten hiervan wordt verwezen naar paragraaf 3.3.2. Bedoeling is om voor de herontwikkeling van dit centrumgebied een ontwikkelaar te contracteren aan wie bouwgrond met bouwrecht wordt verkocht. In de tweede helft van 2024 is de voorgenomen herinrichting geplaatst op TenderNed: hét online Marktplein voor aanbestedingen van de Nederlandse Overheid. Met potentiële ontwikkelaars hebben marktconsultaties plaatsgevonden. Daarnaast zijn verschillende ruimtelijke onderzoeken uitgevoerd die als opmaat dienen voor het te wijzigen omgevingsplan. Van het huidige centrum van Beinum wordt een aantrekkelijke plek gemaakt die inwoners uitnodigt om elkaar te ontmoeten wat de leefbaarheid ten goede komt. Het nieuwe centrum moet ruimte bieden aan zo’n 120 tot 130 appartementen en een grotere moderne supermarkt. Met de eigenaar van de supermarkt is een principe akkoord bereikt over aankoop van de huidige supermarkt en verkoop van bouwgrond voor een nieuwe supermarkt met aangrenzende parkeerplaats.

In 2025 wordt de procedure voor het wijzigen van het omgevingsplan opgestart en zal ook waarschijnlijk een tender worden uitgeschreven voor het verwerven van een ontwikkelaar die de woningbouwplannen en de inrichting van de openbare ruimte gaat uitvoeren. Nádat er een ontwikkelaar is gecontracteerd kan de grondexploitatie worden afgesloten. Vanaf dat moment worden de gemeentelijke kosten in de verdere planvoorbereiding en -uitvoering (het samenspel tussen gemeente en ontwikkelaar) bekostigd uit (een deel van) het van de ontwikkelaar ontvangen geldbedrag voor de aan hem verkochte bouwgrond (met bouwrecht). 6.3 Project Wemmerse Woerden Op 4 juli 2024 zijn de ruimtelijke kaders en beeldkwaliteitsplan vastgesteld voor uitbreidingslocatie Wemmerse Woerden. Voor de ontwikkelaar was dit het startsein om allerlei ruimtelijke onderzoeken uit te voeren voor de alhier ruim 300 te bouwen woningen op circa 14 hectare agrarische grond. Niet alle bouwgrond is al in handen van de ontwikkelaar. Hierop is het wachten alvorens er met de gemeente een vervolgovereenkomst kan worden gesloten. Deze zogenaamde anterieure overeenkomst bevat nadere afspraken over onder andere de wijze waarop ná realisatie de openbare grond (wegen, groen, riolering, straatmeubilair) wordt ingericht en wordt geleverd aan de gemeente. In 2025 wordt de procedure tot wijziging van het omgevingsplan opgestart.

De woningen zullen in meerdere fasen worden gerealiseerd en dit zal naar verwachting zes tot acht jaar in beslag nemen. 6.4 Project Flora 23 De eerste fase van de door Stichting Woonservice IJsselland in totaal te vervangen 59 gedateerde eengezinswoningen in wijk De Ooi is in 2024 afgerond. Van de woningen in de tweede fase hoopt de corporatie eind 2025 de sleutels aan huurders te kunnen uitreiken. In deze tweede fase gaat het om de sloop van 39 eengezinswoningen, die worden vervangen door 19 grotendeels uit hout opgetrokken eengezinswoningen en 39 appartementen. In de met de corporatie gesloten samenwerkings-overeenkomst is onder andere afgesproken dat de corporatie een bijdrage levert in het opnieuw inrichten van de openbare ruimte rondom de woningen. Dit opnieuw inrichten is nodig omdat de woningen met het oog op de gewenste variatie in woningtypes anders op de locatie worden gepositioneerd. Bij de opnieuw en idealiter duurzaam klimaatadaptief in te richten openbare ruimte wordt gelijktijdig de riolering, daterend uit de jaren ’60 (deels) vervangen, en wordt er een apart riool voor de afvoer van regenwater aangelegd. 6.5 Gymzaal Armgardstraat In 2021 is de gymzaal aan de Armgardstraat buiten gebruik gesteld. Een tijd lang is het gebouw beheerd door een anti-kraak-organisatie. De sloop van het gebouw is in voorbereiding.

Een stedenbouwkundige verkenning is uitgevoerd over een nieuwe invulling van deze locatie. Deze informatie is gedeeld met de gemeenteraad waarbij is uitgesproken om alhier een geclusterde vorm van wonen met zorg te realiseren voor bij voorkeur: 1. Mensen met een verstandelijke beperking, óf 2. Mensen die niet zelfstandig kunnen wonen vanwege psychische en/of psychosociale problematiek volgens de regeling Beschermd Wonen. De toekomstige bewoners behoeven niet persé Doesburg als hun huidige verblijfplaats te hebben. Zij kunnen uit verschillende regiogemeenten komen, daarbij handelend conform het in het najaar van 2024 vastgesteld Regionaal Afsprakenkader Huisvesting Aandachtsgroepen. Dit kader (deze instructie) moet zorgen voor een evenwichtige verdeling van aandachtsgroepen over de regio. Naar rato van inwoneraantallen gaat het in Doesburg om circa vijfendertig mensen. In 2025 wordt de procedure tot wijziging van het omgevingsplan opgestart en wordt meer concreet het woon(zorg)programma bepaald, waarna een procedure wordt opgestart tot vermarkten van de bouwlocatie met bouwrecht. Pagina 56 van 117