Begroting 2022 Dinkelland.pdf

Begroting 2022

Inhoudsopgave Begroting 2022 .............................................................................................................................................. 1 Inleiding begroting ......................................................................................................................................... 5 Leeswijzer ...................................................................................................................................................... 7 Van perspectiefnota 2022 naar begroting 2022 ............................................................................................ 9 Inleiding ...................................................................................................................................................... 9 1. Meerjarig perspectief Perspectiefnota 2022 .......................................................................................... 9 2. Mutaties bestaand beleid ....................................................................................................................... 9 3. Herzien meerjarig saldo ....................................................................................................................... 21 4. Specifieke mutaties .............................................................................................................................. 22 5.

Incidenteel beschikbare middelen waaronder de (belangrijkste) reserves .......................................... 25 Maatschappelijk Effecten Plan (MEP) ......................................................................................................... 28 Inleiding Maatschappelijk Effecten Plan (MEP)........................................................................................... 30 Ambitie Aantrekkelijke woon- en leefomgeving ........................................................................................... 32 Inleiding Ambitie Aantrekkelijke woon- en leefomgeving ......................................................................... 32 Realistischer bouwen en wonen .............................................................................................................. 34 Aantrekkelijkere openbare ruimte ............................................................................................................ 36 Toekomstbestendiger maatschappelijk vastgoed .................................................................................... 37 Maatschappelijke veiligheid ..................................................................................................................... 38 Aantrekkelijke woon- en leefomgeving - financieel ..................................................................................

39 Ambitie Duurzaam Dinkelland ..................................................................................................................... 41 Inleiding Ambitie Duurzaam Dinkelland ................................................................................................... 41 Energie: Wind en zon ............................................................................................................................... 44 Energie: Warmte ...................................................................................................................................... 46 Duurzaam van onderop ............................................................................................................................ 47 Circulaire inkoop....................................................................................................................................... 48 Asbest eraf, zon erop ............................................................................................................................... 49 Duurzaam Dinkelland - financieel ............................................................................................................ 50 Ambitie Sterke bedrijvigheid ........................................................................................................................

52 Inleiding Ambitie Sterke Bedrijvigheid ...................................................................................................... 52

2

Vitalere vrijetijdseconomie ....................................................................................................................... 54 Sterker ondernemersklimaat .................................................................................................................... 56 Innovatievere agrarische sector ............................................................................................................... 58 Sterke bedrijvigheid - financieel ............................................................................................................... 60 Ambitie Inclusieve samenleving .................................................................................................................. 61 Inleiding Ambitie Inclusieve Samenleving ................................................................................................ 61 Langer gezond ......................................................................................................................................... 67 Versterken sociale basis .......................................................................................................................... 70 Zorg meer nabij ........................................................................................................................................

71 Meer inwoners kunnen meedoen ............................................................................................................. 74 Inclusieve samenleving - financieel .......................................................................................................... 77 Participatieprocessen .................................................................................................................................. 79 Inleiding .................................................................................................................................................... 79 Wat willen we bereiken............................................................................................................................. 80 Meetbaarheid ........................................................................................................................................... 81 Hoe gaan we dat bereiken ....................................................................................................................... 83 Wat gaan we daarvoor doen .................................................................................................................... 83 Verbinding coalitie akkoord ......................................................................................................................

84 Wat gaan we doen in Mijn Dinkelland 2030! ............................................................................................ 85 Dinkelland in de regio ............................................................................................................................... 86 Omgevingswet .......................................................................................................................................... 88 Financiële kaders ..................................................................................................................................... 89 Basisbegroting ............................................................................................................................................. 90 Programma Bestuur & middelen .............................................................................................................. 90 Programma Dienstverlening & burgerzaken ............................................................................................ 99 Programma Veiligheid ............................................................................................................................ 101 Programma Openbare ruimte & mobiliteit ..............................................................................................

106 Programma Economie............................................................................................................................ 110 Programma Onderwijs............................................................................................................................ 112 Programma Sport & accommodaties ..................................................................................................... 115 Programma Cultuur & recreatie ............................................................................................................. 117 Programma Sociaal domein ................................................................................................................... 120 Programma Milieu .................................................................................................................................. 126 Programma Volkshuisvesting & ruimtelijke ordening ............................................................................. 129

3

Paragrafen ................................................................................................................................................. 133 Lokale heffingen ..................................................................................................................................... 133 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................................ 143 Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................. 151 Financiering ............................................................................................................................................ 159 Verbonden partijen ................................................................................................................................. 161 Grondbeleid ............................................................................................................................................ 175 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................ 176 Financiële begroting ..................................................................................................................................

177 Overzicht baten en lasten ...................................................................................................................... 177 Overzicht van baten en lasten per programma ...................................................................................... 179 Overzicht algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien .......................................................................... 183 Staat van incidentele baten en lasten .................................................................................................... 183 Structureel begrotingssaldo Dinkelland.................................................................................................. 185 Meerjarenbalans ..................................................................................................................................... 186 Overzicht taakvelden .............................................................................................................................. 187 Bijlagen ...................................................................................................................................................... 189 Bijlage 1: Overzicht reserves en voorzieningen .....................................................................................

189 Bijlage 2: Begrippenlijst .......................................................................................................................... 194 Bijlage 3: Participatieprocessen ............................................................................................................. 196 Bijlage 4: Vaststelling begroting ............................................................................................................. 197

4

Inleiding begroting Voor u ligt de begroting 2022 van de gemeente Dinkelland die door het college van Dinkelland aan u als raad aangeboden wordt. Deze begroting heeft als basis de Perspectiefnota 2022. In deze perspectiefnota 2022 is aangeven dat de begroting 2022 een zogenaamd “beleidsarm karakter” krijgt. Belangrijkste reden hiervoor zijn de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2022. Het is gebruikelijk is dat de zittende gemeenteraad en het zittende college met het vaststellen van een begroting die betrekking heeft op een verkiezingsjaar (in dit geval het jaar 2022) "niet over haar graf heen regeert". Speerpunt van deze beleidsarme begroting 2022 moet volgens het college een sluitende meerjarenbegroting zijn zodat de gemeentelijke financiën "netjes" worden overgedragen naar de nieuwe raadsperiode. Dat dit gezien alle onduidelijkheden en afhankelijkheden een hele opgave is hebben we in de perspectiefnota 2022 toegelicht en beschreven. In deze begroting 2022 beschrijven we laatste stand van zaken van deze onduidelijkheden en afhankelijkheden en geven we aan hoe we hier mee om willen gaan. In de perspectiefnota 2022 hebben we eveneens aangegeven dat we, evenals bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen ook voor het komende jaar 2022 naast een "beleidsarme" meerjarig sluitende begroting 2022 weer gaan werken met een zogenaamd overdrachtsdocument.

In dit zogenaamde overdrachtsdocument willen we vooralsnog alle afweegbare zaken benoemen. Het is de bedoeling dit document in maart 2022 (de maand van de gemeenteraadsverkiezingen) gereed te hebben zodat het document als input betrokken kan worden bij de mogelijke coalitieonderhandelingen. Het document moet dus uitdrukkelijk worden gezien als een soort van service waarin het huidige college “het stokje overgeeft”. Voor wat betreft de lokale lasten volgen we ook het bestaande beleid en de bestendige gedragslijn met dien verstande dat we zo dicht mogelijk bij de beleidslijn uit ons coalitieakkoord willen blijven . Dat wil zeggen dat we de ontwikkeling van de lokale woonlasten zo laag en zo stabiel mogelijk willen houden. We streven daarbij naar de nullijn. Uit de atlas van de lokale lasten die jaarlijks uitkomt blijkt dat we er deze coalitieperiode uitstekend in zijn geslaagd deze beleidslijn uit te voeren. Zo zijn we er voor wat betreft de woonlasten in geslaagd om van een relatief dure gemeente in 2018 toe te groeien naar een gemeente met gemiddelde woonlasten. Daar zijn we trots op en dat willen we graag vasthouden en doorgeven naar de nieuwe raadsperiode. Vandaar dat we voorstellen om alle huishoudens die worden aangeslagen voor gemeentelijke woonlasten (OZB, riool, en afval) eenmalig te compenseren voor de hogere lokale lasten in 2022.

Dat betekent dat de gemeentelijke aanslag voor het jaar 2022 wordt verlaagd met € 25 Het feit dat de begroting 2022 een zogenaamd “beleidsarm karakter” krijgt en alle afweegbare zaken worden opgenomen in het overdrachtsdocument wil natuurlijk niet zeggen dat we gas terug nemen of een pas op de plaats maken. Ook in 2022 gaan we met volle energie aan de slag met bestaande ambities en opgaven. Dit kan ook niet anders gezien de uitdagingen en opgaven waar we voor staan. De opgaven in het landelijk gebied zijn groot. Thema’s zoals energie, stikstof, kringlooplandbouw, biodiversiteit etc bepalen de agenda inmiddels in grote mate. Wij gaan in 2022 vooral onze verbindende en faciliterende rol inzetten. Met onze inwoners, stakeholders en experts uit een groot scala aan vakgebieden, gaan we oplossingsrichtingen zoeken voor de ingewikkelde, samenhangende opgaven. Met de Noordoost-Twentse gemeenten gaan we de samenwerking op het gebied van toerisme en recreatie intensiveren. We werken aan een gezamenlijke uitvoeringsagenda waarbij we vooral inzetten op kwalitatief toerisme. De beoogde groei moet samengaan met respect voor de leefomgeving van de inwoners, het landschap en de natuur.

5

De leefbaarheid in de kernen is een belangrijke pijler in onze samenleving. Wij willen kernen waar het prettig wonen is, waar bedrijvigheid is en waar mensen werk kunnen vinden. Maar vooral ook kernen waar ruimte is om elkaar te ontmoeten en om samen te komen. Het wordt daarbij moeilijker om voorzieningen in stand te houden. Dit geldt voor winkels, horeca, kerken, kulturhuzen, sportvoorzieningen en scholen. Met onze inwoners zoeken wij oplossingen voor deze opgaven. In 2022 werken wij door aan ons woningbouwprogramma. Speerpunt is het afstemmen van het aanbod op de lokale behoefte in elke kern. Wij geven prioriteit aan inbreiding, maar zetten kracht bij via maatwerk op uitleglocaties. Daarnaast inventariseren wij de behoefte aan toekomstige bedrijfsgronden. Wij houden de samenhang tussen wonen en werken in beeld. Voor de versterking van onze maatschappelijke voorzieningen faciliteren wij de initiatieven uit de samenleving om te komen tot clustering van vastgoed en accommodaties. Het gaat daarbij om de maatschappelijke meerwaarde. De samenleving moet de voordelen ondervinden van samenwerking, waarbij de investering in stenen gepaard moet gaan met gezondheid en welzijn. Het sociaal domein is en blijft een uitdaging. We willen de zorg en ondersteuning voor iedereen bereikbaar en betaalbaar houden en doen onze uiterste best om goede zorg te blijven verlenen.

We zetten daarbij ook in 2022 vooral in op preventie, omdat dit bijdraagt aan een positieve gezondheid op de langere termijn. Dit doen wij vanuit onze verbindende en faciliterende rol. Het inzetten op het sport- en preventieakkoord is een mooi voorbeeld. Met inwoners en stakeholders werken wij aan het versterken van onze basis- en algemene voorzieningen. Tevens willen we de zorg dichtbij organiseren en kwalitatieve zorg en ondersteuning verlenen passend bij de vraag. Een goed voorbeeld is Schakel, de praktijkondersteuner Jeugd GGZ en de Coördinator Externe verwijzers. Dit blijven we continueren en monitoren, om de samenwerking met onze partners te kunnen verstevigen. Het jaar 2022 staat ook in het teken van terugkijken en vooruitblikken naar het Twents ondersteuningsmodel. Meerdere onderdelen zoals bijvoorbeeld de jeugdzorg en onderdelen in de Wmo vragen om een herijking van de inkoop. En wat betreft de sociaal werkvoorziening en de participatiewet zorgen we voor een goede uitvoering bij Stichting Participatie Noaberkracht (SPN), de Nieuwe Uitvoeringsorganisatie (NUO) en de samenwerking met gemeente Oldenzaal. Het thema duurzaamheid staat landelijk, regionaal en ook in onze gemeente steeds sterker op de agenda. Veel mensen zijn er inmiddels van doordrongen dat de opwarming van de aarde moet worden beperkt en dat de klimaatverandering moet worden tegengegaan.

Ook is er het besef dat de mensheid daar iets aan moet doen. Echter: als de maatregelen dichterbij komen groeit ook de weerstand. Dat zien we ook in onze gemeente. Vergroten van de bewustwording en de dialoog voeren om samen invulling te geven aan mogelijke oplossingen, zal de komende jaren nog meer centraal staan. We richten ons op de noodzaak en effecten van de grootschalige energietransitie, maar vooral ook op het stimuleren van kleinere initiatieven van onderop, met aandacht voor de mogelijkheden voor energieopwekking én energiebesparing. Ook moeten we ons realiseren dat het klimaatakkoord verder gaat dan de energietransitie. We zullen ons de komende periode moeten beraden hoe we hier verder invulling aan geven en wat de consequenties zijn, daarbij rekening houdend met ook de kaders en middelen die hier vanuit het Rijk voor worden geboden. Ook in 2022 werken we nauw samen met onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties en kijken we naar wat we samen kunnen doen om onze kernen op lange termijn leefbaar te houden. Samenlevingsgericht werken is de basis van onze dienstverlening. Onder de noemer Mijn Dinkelland 2030 denken inwoners in alle kernen na over de toekomst van hun dorp en samen met hen maken we keuzes. Mooie initiatieven komen tot bloei. Deze initiatieven willen wij nog meer ruimte geven om te ontwikkelen.

Wij ondersteunen en stimuleren, met aandacht voor de menselijke maat (denken vanuit de leefwereld) en met een open blik. We sluiten aan bij wat er in elke kern gebeurt en de inwoner heeft de hoofdrol. We werken samen met de samenleving aan de leefbaarheid in onze kernen en bepalen samen met hen aan de voorkant bewust de rolverdeling en eventuele kaders.

6

Leeswijzer In deze leeswijzer worden een aantal zaken toegelicht zodat u de begroting makkelijker kunt lezen. De begroting ziet er qua opzet hetzelfde uit als de begroting van 2021. Allereerst een korte toelichting op de opbouw van de begroting. De begroting bestaat uit de volgende onderdelen: 1. Het Maatschappelijk Effecten Plan (MEP) met daarin de onderdelen: o Participatieprocessen: de vertaling naar hoe wij samen met de samenleving aan de slag willen. o Omgevingswet: de vertaling van hoe wij aan de slag gaan met de implementatie van de Omgevingswet. o Ambities: de vertaling van de ambities uit de agenda’s van het coalitieakkoord, gerelateerd aan specifieke maatschappelijke doelen. 2. Basisbegroting: hierin komen alle reguliere en jaarlijks terugkerende zaken aan de orde. 3. De verplichte paragrafen 4. De financiële begroting 5. Bijlagen Vanaf 2019 maken wij onderscheid tussen de basisbegroting dus feitelijk het structurele geld en de ambitiebegroting (beschreven in het MEP) dus het incidentele geld dat gebruikt wordt om de ambities te realiseren. Tussen de basisbegroting en ambitiebegroting bestaat een wederzijdse relatie. Er zijn namelijk zaken vanuit de basisbegroting die een directe link met de ambitiebegroting hebben en vice versa.  Projecten die voortkomen uit ambities kunnen na uitvoering en afronding structurele lasten met zich meebrengen in de beheerfase.

De financiering van het project vindt plaats vanuit de ambitiebegroting (incidenteel), terwijl de structurele lasten afvloeien naar de basisbegroting en een plek krijgen onder één van de elf programma's.  Activiteiten en inspanningen (reguliere capaciteit en middelen) vanuit de basisbegroting kunnen bijdragen aan het bereiken van de doelen in de ambitiebegroting. Daarnaast kan ook (reguliere) capaciteit aan de basisbegroting worden onttrokken om te worden ingezet voor de ambities (projecten en processen).

7

In de bovenstaande figuur is weergegeven wat MEP (oranje deel) is, wat we in samenwerking met de samenleving doen (lichtblauwe deel) en wat de basisbegroting is (donkerblauwe deel).

Basisbegroting In de basisbegroting komen de reguliere, jaarlijks terugkerende zaken aan de orde. Deze basisbegroting is opgedeeld in de volgende elf programma’s:  Programma Bestuur & middelen  Programma Dienstverlening & burgerzaken  Programma Veiligheid  Programma Openbare ruimte & mobiliteit  Programma Economie  Programma Onderwijs  Programma Sport & accommodaties  Programma Cultuur & recreatie  Programma Sociaal domein  Programma Milieu  Programma Volkshuisvesting & ruimtelijke ordening

8

Van perspectiefnota 2022 naar begroting 2022 Inleiding Om een gestructureerd beeld te geven van de opbouw en het verloop van het meerjarige saldo volgen we onderstaande opzet: Allereerst ziet u in paragraaf 1 het beginsaldo van deze begroting 2022 weergegeven. Dit saldo vindt zijn oorsprong in de perspectiefnota 2022 en vormt de basis waarmee verder wordt gewerkt. De mutaties op basis van bestaand beleid zijn weergegeven in paragraaf 2. In paragraaf 3 schetsen we het beeld van het ontstaan van het begrotingssaldo aan de hand van de zogenaamde mutaties op de uitvoering van het bestaande (dus vastgestelde) beleid. In paragraaf 4 staan we stil bij een aantal specifieke mutaties. Deze specifieke mutaties hebben niet in alle gevallen financiële consequenties, maar ze herbergen wel een aantal mogelijke risico’s of zijn in politiek-bestuurlijke zin zo relevant dat een nadere toelichting nodig is. Tot slot geven we in paragraaf 5 een overzicht van de beschikbare incidentele middelen waaronder de stand van zaken van de (belangrijkste) reserves.

1. Meerjarig perspectief Perspectiefnota 2022 Zoals u van ons gewend bent, zoeken we in elk van de P&C-documenten in financiële zin aansluiting bij het laatst vastgestelde document. Voor de begroting 2022 betekent dit dat we aansluiting zoeken bij het saldo van de perspectiefnota 2022. Herzien meerjarig saldo (bedragen x €1.000)

2022

2023

2024

2025

Herzien meerjarig saldo perspectiefnota 2022

84

-89

-77

189

amendement budget rekenkamercommissie

-5

-5

-5

-5

Herzien meerjarig saldo perspectiefnota 2022

79

-94

-82

184

2. Mutaties bestaand beleid In deze paragraaf treft u een overzicht aan van de verschillende mutaties op basis van bestaand beleid. Dit kunnen autonome ontwikkelingen zijn of zaken waarover reeds besluitvorming heeft plaatsgevonden. 2022

2023

2024

2025

- Mutatie algemene uitkering

-456

-518

-557

-503

- Lagere uitgaven nieuw woonplaatsbeginsel

1.112

1.112

1.112

1.112

- Taakmutaties

-549

-546

-548

-563

Meicirculaire 2021

9

Herverdeeleffect herijking gemeentefonds Extra middelen jeugd Uitvoeringsplan Sociaal Domein

1.198

-

-

-

610

560

510

150

-50

-100

50

100

-

Bevriezen opschalingskorting

320

Samen Scholen

150

Stelpost prijscompensatie Sociaal domein

-237

-213

-187

-118

Toeristenbelasting

65

65

65

65

Grondexploitaties

-59

-62

13

61

Areaalaanpassing

-12

-12

-12

-12

Omgevingswet

-42

Huur tankstation AVIA

-20

-20

-20

-20

Overige kleine verschillen

-52

-29

-62

-41

1.418

537

364

491

Totaal mutaties bestaand beleid

Meicirculaire 2021 Mutatie algemene uitkering Het verschil in de Algemene Uitkering (AU) heeft meerdere oorzaken. Enerzijds een tegenvaller als gevolg van lagere accressen (ontwikkeling van de rijksuitgaven) maar aan de andere kant ook meevallers. Zo zien we voordelige mutaties in eenheden en gewichten (aantal inwoners, aantal bijstandsontvangers, etc.). De voorlopige belastingcapaciteit 2021 zorgt voor een verhoging van de algemene uitkering, omdat de gemeentelijke belastingcapaciteit is toegenomen (hogere WOZ- waarden) maar ook de rekentarieven zijn verhoogd. Daarnaast zijn middelen toegevoegd als gevolg van zogenaamde taakmutaties en heeft een uitname plaatsgevonden op grond van het gewijzigde woonplaatsbeginsel jeugd. Woonplaatsbeginsel jeugd Een belangrijke mutatie is het nieuwe woonplaatsbeginsel dat per 1 januari 2022 wordt ingevoerd. De integratie-uitkering Voogdij/18+ wordt in 2022 voor het eerst verdeeld op basis van het nieuwe woonplaatsbeginsel dat per 1 januari 2022 wordt ingevoerd. Met het nieuwe woonplaatsbeginsel verschuift de verantwoordelijkheid voor de zorg van naar inschatting zo’n 20.000 kinderen naar een andere gemeente. Dit stelt op hoofdlijnen dat de gemeente waar een jeugdige staat ingeschreven volgens de Basisregistratie Personen (BRP) verantwoordelijk is voor de financiering van jeugdhulp.

10

Wanneer het gaat om jeugdhulp met verblijf, is de gemeente verantwoordelijk waar de jeugdige voorafgaand aan het verblijf stond ingeschreven. Hiermee verschuift de verantwoordelijkheid voor veel kinderen met een voogdijmaatregel en voor een deel van de jongeren van 18 jaar of ouder naar een andere gemeente. En met deze verschuiving van de verantwoordelijkheid verschuiven ook de kosten. In de meicirculaire 2022 is met deze herverdeling van kosten rekening gehouden door ook de vergoeding via de algemene uitkering aan te passen. Voor de gemeente Dinkelland betekent dit een verlaging van de algemene uitkering vanaf het jaar 2022 met een structureel bedrag van € 1.112.000 per jaar. We gaan in eerste instantie uit van een budgettair neutrale verschuiving wat betekent dat naast deze lagere inkomst via de algemene uitkering ook de uitgaven binnen de jeugdzorg met eenzelfde bedrag dalen (zie ook mutaties sociaal domein). Taakmutaties Het saldo van de hogere algemene uitkering is geen pure “winst”. We dienen rekening te houden met de taakmutaties die benoemd zijn door het Rijk. Taakmutaties zijn middelen die met een bepaald oogmerk aan het gemeentefonds zijn toegevoegd of onttrokken, maar waar geen bestedingsverplichting aan ten grondslag ligt. Wanneer ze nieuw zijn worden ze eenmalig afzonderlijk benoemd om inzicht te creëren waaraan het rijk meer of minder geld gaat besteden.

Maar het uitgangspunt van de gehele algemene uitkering is en blijft dat de middelen vrij aanwendbaar zijn. Binnen de gemeente Dinkelland kennen we de lijn dat voor deze taakmutaties een stelpost wordt opgenomen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Zodra door college en raad wordt ingestemd met het ontwikkelde beleid kan een beroep worden gedaan op deze stelpost(en). Indien ervoor wordt gekozen geen beleid te ontwikkelen dan kan de stelpost vrijvallen ten gunste van de algemene middelen. De taakmutaties die in de meicirculaire 2021 zijn benoemd en die van toepassing zijn op de gemeente Dinkelland zijn: Taakmutaties

2022

2023

2024

2025

Indexeren loon- en prijsgevoelige budgetten Sociaal Domein

306

306

306

306

Stelpost prijscompensatie- overige prijsgevoelige budgetten

50

50

50

50

Rijksvaccinatieprogramma meningokokken

6

6

6

6

Versterking gemeentelijke antidiscriminatievoorziening

11

11

11

11

Prenataal huisbezoek door jeugdgezondheidszorg

6

6

6

6

Wet Open Overheid (structureel)

48

61

74

88

Wet Open Overheid (incidenteel tm 2026)

57

58

59

60

Inburgering (IU)

16

9

6

2

Participatie (IU)

49

39

30

34

Totaal taakmutaties

549

546

548

563

11

Taakmutatie loon- en prijsbijstelling sociaal domein In de meicirculaire 2018 is met ingang van uitkeringsjaar 2019 ± € 7 miljard overgeheveld van de integratie-uitkering sociaal domein naar de algemene uitkering. Dit betekent dat de loon- en prijsbijstelling voor het sociaal domein uit de algemene uitkering betaald moet worden. Om dus de balans te behouden moet tegelijk met de hogere inkomsten ook de hogere uitgaven worden geraamd, anders reken je je rijk. Structureel wordt rekening gehouden met € 306.000 functioneel kan worden toegevoegd aan de verschillende ramingen binnen het sociaal domein. Stelpost prijscompensatie overige prijsgevoelige budgetten Op grond van de stijging van de prijzen (de inflatie) en de compensatie daarvoor via de algemene uitkering stellen wij voor de stelpost prijscompensatie structureel te verhogen met een bedrag van €50.000. Taakmutatie Rijksvaccinatieprogramma meningokokken Met ingang van 1 januari 2021 wordt de uitvoering van de vaccinatie tegen meningokokken (MenACWY) overgedragen aan de gemeenten. De daarmee gemoeide middelen worden toegevoegd aan de reeds eerder overgehevelde middelen voor de uitvoering van het rijksvaccinatieprogramma (RVP). Het gaat om € 3,74 miljoen in 2021, oplopend naar € 3,87 miljoen structureel vanaf 2024.

Voor de gemeente Dinkelland gaat het om een bedrag van € 6.000 per jaar waarvoor we een stelpost ramen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Taakmutatie versterking gemeentelijke anti-discriminatievoorziening In haar reactie op het rapport Ongekend onrecht van de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag heeft het kabinet aangekondigd structurele middelen vrij te maken voor de aanpak van discriminatie, waaronder de versterking van de antidiscriminatievoorzieningen (ADV). In 2009 is de Wet gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen (Wga) in werking getreden. Het doel van deze wet is een landelijk dekkend stelsel van meldpunten voor onafhankelijke bijstand aan slachtoffers van discriminatie en de registratie van klachten over discriminatie. Alle gemeenten zijn verplicht te voorzien in een ADV. Voor de uitvoering van de Wga is in 2009 een bedrag toegevoegd aan de algemene uitkering. Uit onderzoeken blijkt dat deze huidige financiering voor de uitvoering van de Wga-taken al enige jaren tot knelpunten leidt. De meeste ADV’s zijn op dit moment zeer krap bemeten en bij het grotere publiek relatief onbekend.

Om die reden wordt er vanaf 2021 structureel ruim € 6,9 miljoen extra aan de algemene uitkering toegevoegd, zodat de ADV’s ruimere budgetten kunnen krijgen om meer activiteiten te kunnen ontplooien, om zodoende een betere beschikbaarheid en bereikbaarheid voor melders mogelijk te maken. Deze ruimere budgetten zijn ook nodig om de door uitvoeringsorganisaties doorverwezen melders te kunnen bijstaan. Deze structurele extra bijdrage komt neer op meer dan een verdubbeling van de middelen. De financiering van de organisatie van en het toezicht op de ADV’s zal, als onderdeel van de aangekondigde versterking van de aanpak van discriminatie, het komende jaar onderzocht worden. De uitkomsten van het onderzoek kunnen mogelijk leiden tot wijzigingen. Als dit nodig blijkt te zijn, zullen gemeenten tijdig geconsulteerd en geïnformeerd worden. Voor de gemeente Dinkelland gaat het om een bedrag van € 11000 extra per jaar waarvoor we een stelpost ramen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Taakmutatie prenataal huisbezoek door jeugdgezondheidszorg Vanaf 2022 zijn middelen aan de algemene uitkering toegevoegd voor de uitvoering van het wetsvoorstel ‘Prenataal huisbezoek door de jeugdgezondheidszorg (PHB JGZ)’ . Het gaat om een bedrag van jaarlijks € 5,3 miljoen. Naar verwachting treedt het wetsvoorstel op 1 januari 2022 in werking.

Om een gezonde ontwikkeling van het ongeboren kind te bevorderen en het ontstaan van gezondheids- en ontwikkelingsrisico’s voor het kind te beperken, is het van belang tijdig hulp en ondersteuning tijdens de zwangerschap te bieden. Met dit wetsvoorstel krijgen gemeenten de taak een prenataal huisbezoek aan te bieden aan zwangere vrouwen en/of hun gezinnen in een kwetsbare situatie in hun gemeente.

12

De gemeente moet deze taak op grond van de wet opdragen aan dezelfde organisatie die voor de gemeente de JGZ uitvoert. Voor de gemeente Dinkelland gaat het om een bedrag van € 6.000 per jaar waarvoor we een stelpost ramen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Taakmutatie wet open overheid Op 26 januari 2021 heeft de Tweede Kamer de (Wijzigingswet) Wet open overheid (Woo) aangenomen. Het betreft een initiatiefwet uit de Tweede Kamer die beoogt de gehele overheid transparanter en toegankelijker te maken. Met dit wetsvoorstel geven de initiatiefnemers zowel de actieve als de passieve openbaarmaking van overheidsinformatie een nieuwe basis, verankeren zij het recht op toegang tot informatie wettelijk en beogen zij de informatievoorziening en informatiehuishouding van het Rijk en decentrale overheden te verbeteren. De Eerste Kamer dient nog een besluit te nemen over de Woo. Bij instemming van de Eerste Kamer zal de wet een halfjaar later in werking treden. Dit zal waarschijnlijk in het eerste kwartaal van 2022 zijn. De huidige Wet openbaarheid van bestuur (Wob) wordt ingetrokken bij de inwerkingtreding van de Woo. Vooruitlopend op de besluitvorming in de Eerste Kamer heeft het kabinet bij de kabinetsreactie op het rapport ´Ongekend onrecht´ van de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (POK) financiële middelen vrijgemaakt.

Met de beschikbaarstelling van deze financiële middelen ondersteunt het Rijk gemeenten bij de implementatie en uitvoering van de Woo. De financiële middelen bestaan uit zowel incidentele als structurele middelen. De incidentele middelen (voor de periode 2022 tot en met 2026 € 24,98 miljoen per jaar) zijn bestemd voor het verbeteren van systemen, het opleiden van medewerkers en het aanpassen van processen en de organisatie. De structurele middelen (€ 21,03 miljoen in 2022, oplopend naar structureel € 42,06 miljoen vanaf 2026) zijn bedoeld voor de actieve openbaarmaking van de informatiecategorieën zoals genoemd in de Woo, het aanwijzen van een contactfunctionaris en het beheer en onderhoud van systemen. Voor de betreffende Dinkellandse bedragen ramen we stelposten in afwachting van te ontwikkelen beleid. Taakmutatie Inburgering De inwerkingtreding van de nieuwe inburgeringswet is met een half jaar uitgesteld naar 1 januari 2022. Voor de omvang van de integratie-uitkering Inburgering betekent dit het volgende: Bij meicirculaire 2020 is vanaf 2021 structureel budget toegevoegd ter financiering van de uitvoeringskosten van de nieuwe wet. Nu de wet is uitgesteld valt de instroom van inburgeraars in 2021 niet onder de nieuwe wet, maar onder de oude wet.

Om die reden wordt de integratie-uitkering Inburgering in 2021 met € 26,9 miljoen verlaagd Dat is het bedrag dat voor dat jaar voor de uitvoeringskosten beschikbaar was gesteld. De bedragen voor de structurele uitvoeringskosten vanaf 2022 en verder blijven ten opzichte van de decembercirculaire 2020 ongewijzigd. Dat geldt ook voor de verdeling over gemeenten. De verdeling voor 2022 en verder zal naar verwachting in de decembercirculaire 2021 worden geactualiseerd, als van zowel het aantal inwoners als het aantal personen met een niet-westerse migratieachtergrond nieuwe gegevens voorhanden zijn. Als gevolg van het uitstel wordt aan gemeenten een aanvullend bedrag ter beschikking gesteld van € 29,4 miljoen, verspreid over 2021 tot en met 2026. Tot slot worden gemeenten ook gecompenseerd voor de extra implementatiekosten waar zij mee te maken hebben door het uitstel van de nieuwe wet. De betreffende Dinkellandse bedragen worden toegevoegd aan de stelpost inburgering waar ook de eerdere bedragen zijn geraamd. Ook hiervoor geldt in afwachting van te ontwikkelen beleid. De integratie-uitkering zal onder het voorbehoud van de besluitvorming over de herijking van het gemeentefonds naar verwachting vanaf 2023 worden overgeheveld naar de algemene uitkering.

13

Taakmutatie Participatie De omvang van de integratie-uitkering Participatie wijzigt door de toekenning van de loonen prijsbijstelling 2021. De Wsw-middelen zijn geactualiseerd. Deze is gebaseerd op de gerealiseerde omvang van de sociale werkplaatspopulatie (gemeten in standaardeenheden (SE) per betalende gemeente) zoals we die kennen uit het voorgaande jaar en een inschatting van de blijfkansen in de sociale werkplaats. De Wsw-verdeling vanaf 2020 is geactualiseerd met de realisaties van het gemiddeld aantal SE in 2019 en de blijfkansen voor de jaren 2020 en verder. De genoemde Dinkellandse bedragen worden toegevoegd aan de betreffende ramingen op het gebied van participatie. Herverdeeleffecten herijking gemeentefonds Het Rijk werkt samen met de VNG aan een herijking van de verdeling van het gemeentefonds. Deze herijking moet leiden tot een toekomstbestendige verdeling met als uitgangspunten stabiliteit, vereenvoudiging, en uitlegbaarheid. Deze herijking was in eerste instantie opgedeeld in de onderdelen Sociaal domein en het ""oude" klassieke deel. Als onderdeel van de herijking van het klassieke deel is ook de inkomstenverevening benoemd. Gaandeweg bleek dat deze inkomstenverevening dermate belangrijk kan zijn in de totale herijking dat vanaf medio 2019 feitelijk wordt gesproken over drie onderdelen.

In totaliteit heeft deze herijking betrekking op een totaalbedrag van € 30 miljard. In 2021 zijn meerdere voorlopige berekeningen en reacties naar buiten gekomen. De meest recente voorlopige berekening dateert van 12 augustus 2021 en deze is door de minister naar voor advies naar de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) gestuurd. In september vinden de zogenaamde bestuurlijke consultaties plaats en eind september / begin oktober wordt het advies van de ROB verwacht. Voor de gemeente Dinkelland komt de meest recente voorlopige uitkomst van 12 augustus uit een nadeel per inwoner van € 10 met ingang van het jaar 2023. In de perspectiefnota 2022 zijn we voorzichtigheidshalve en in afwachting van de definitieve besluitvorming voorlopig uitgegaan van een nadelig herverdeeleffect met ingang van het jaar 2023 van € 15 per inwoner. Dit zou voor de gemeente Dinkelland een minder grote tegenvaller kunnen betekenen dan eerder werd aangenomen. Aangezien het hier nog steeds een voorlopige berekening betreft waarover nog bestuurlijke consultatie en ook nog definitieve besluitvorming moet plaatsvinden kiezen wij voor een behoedzame verwerking. Dat betekent dat wij voorstellen om in afwachting van definitieve besluitvorming te blijven uitgaan van het geraamde nadeel van € 15 per inwoner. Definitieve besluitvorming wordt verwacht in de meicirculaire 2022.

Extra middelen via algemene uitkering voor jeugd Op 2 juni jl. hebben de VNG en het rijk in een bestuurlijk overleg gesproken over de uitspraak van de Commissie van Wijzen inzake het jeugddossier. Op basis van de afspraken in dit overleg stelt het rijk voor 2022 € 1,314 miljard extra ter beschikking aan gemeenten ter compensatie voor de tekorten op het gebied van jeugdhulp. Hiermee volgt het kabinet de uitspraak van de Commissie. In het overleg is ook vastgesteld dat het nieuwe kabinet een besluit dient te nemen over de structurele financiële bekostiging van gemeenten vanaf 2023 op dit dossier en dat Rijk en VNG zich committeren aan een Hervormingsagenda Jeugd. Deze agenda dient voor 1 januari 2022 te worden opgesteld. Voor het jaar 2022 betekent dit een extra toezegging van € 1.314 miljoen bovenop de reeds eerder gedane toezegging van € 300 miljoen uit 2019. Daarnaast hebben het Rijk, de VNG en het IPO gezamenlijk afgesproken dat alle gemeenten in de jaarschijven 2023 tot en met 2025 van de meerjarenraming 75% van de bedragen onder de Hervormingsagenda van de Commissie van Wijzen als stelpost te mogen opnemen in de begroting.

Voor de jaren vanaf 2023 komen deze bedragen in plaats van de eerder toegezegde 300 miljoen die op advies van Rijk, de VNG en het IPO vooruitlopend op definitieve besluitvorming meerjarig meegenomen mochten worden in de meerjarenbegroting van de gemeenten. Dit gaat voor de gemeente Dinkelland om een structureel geraamd bedrag van € 340.000 dat we dus nu weer uit de (meerjaren) begroting moeten halen om dubbeltellingen te voorkomen.

14

Dit alles geeft voor de gemeente Dinkelland het volgende beeld:

Totaal mee te nemen in begroting

2022

2023

2024

2025

1.538

950

900

850

340

340

340

340

1.198

610

560

510

reeds geraamd Extra op te nemen in begroting

Uitvoeringsplan Sociaal Domein Om de maatregelen en projecten uit het uitvoeringsplan Sociaal Domein ook in het jaar 2022 te kunnen uitvoeren is een aanvullend incidenteel bedrag benodigd van € 120.000. Dekking van dit aanvullende bedrag kan worden gevonden in de extra middelen voor jeugdzorg die we in het jaar 2021 hebben ontvangen en hebben verantwoord in het 2e programmajournaal 2021. Bij de resultaatbestemming als onderdeel van de jaarverantwoording 2021 komen we hier op terug. Opschalingskorting In navolging van het besluit om de zogenaamde opschalingskorting voor de jaren 2020 en 2021 te bevriezen heeft het kabinet besloten deze korting ook voor het jaar 2022 te bevriezen. Dit betekent dat een totaal bedrag van € 270 miljoen op incidentele basis niet aan het gemeentefonds wordt onttrokken. Voor de gemeente Dinkelland een eenmalige meevaller in het jaar 2022 van € 320.000. Samen Scholen / stelpost prijscompensatie De verwachting is op dit moment niet dat eventuele investeringen in de basisscholen in Denekamp zullen leiden tot boekwaarden per 1 januari 2023 waarop moet worden afgeschreven. Dit betekent een verlaging van de stelpost kapitaallasten van € 150.000 voor de jaren 2022 en 2023. De structurele ruimte voor de daarop volgende jaren blijft uiteraard wel gereserveerd.

Gezien de ontwikkeling van de prijzen in de bouw en de gegevens over prijsstijgingen betreffende de onderwijshuisvesting die we van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten VNG ontvangen stellen we voor om de meerjarige financiele ruimte voor de stelpost samen Scholen gefaseerd te verhogen en daarvoor een beroep te doen op de stelpost prijscompensatie. Sociaal domein Hieronder het totaaloverzicht van alle mutaties binnen het programma onderwijs, sport, cultuur & sociaal domein (basisbegroting) begroting 2022. De mutaties zijn als gevolg van autonome ontwikkelingen en zijn veelal ontwikkelingen die ook zijn beschreven in het tweede programmajournaal 2021. Daarnaast is op onderdelen loon- en prijsindexatie van toepassing voor het jaar 2022 en zijn er een aantal andere ontwikkelingen. (bedragen x € 1.000)

2022

2023

2024

2025

Leerlingenvervoer – indexatie

-25

-25

-25

-25

Vrij toegankelijke voorzieningen – indexatie

-19

-19

-19

-19

Bijstand – WWB/IOAW/IOAZ

-30

-30

-30

-30

Bijstand – loonkosten nieuw beschut

-71

-71

-71

-71

15

Sociale werkvoorziening – rijksbijdrage

50

73

99

168

Sociale werkvoorziening – exploitatiebijdrage

43

43

43

43

Vrouwenopvang/Maatschappelijke opvang

-30

-30

-30

-30

Hulpmiddelen/trapliften/woningaanpassingen

18

18

18

18

Huishoudelijke ondersteuning

-72

-72

-72

-72

Vervoer regiotaxi & dagbesteding - indexatie

-15

-15

-15

-15

Uitvoeringskosten Twents Model

-10

-10

-10

-10

Uitvoeringskosten Wmo en jeugd

-16

-16

-16

-16

Wmo ondersteuning groep

60

60

60

60

1.112

1.112

1.112

1.112

Uitvoeringskosten jeugdzorg

-67

-67

-67

-67

Overige verschillen

-10

-9

-9

-9

Uitvoeringsplan

-43

-43

-43

-43

Totaal mutaties

875

899

925

994

-1.112

-1.112

-1.112

-1.112

-237

-213

-187

-118

Jeugdzorg

Correctie woonplaatsbeginsel i.v.m. AU Totaal mutaties exclusief woonplaatsbeginsel

Bijstandsuitkeringen (€ 101.000 nadeel) WWB, IOAW en IOAZ (€ 30.000 nadeel) De raming voor de bijstandsuitkeringen Participatiewet, IOAW en IOAZ is gebaseerd op een gemiddelde van 185 uitkeringen met een uitkeringslast van € 15.050 per uitkering in 2022 en verder. In de eerste helft van 2021 zijn er fluctuaties geweest in het aantal bijstandsuitkeringen. Op basis van de huidige gegevens wordt een gemiddeld aantal uitkeringen van 187 verwacht. Dit betekent een nadeel van € 30.000. Loonkostensubsidies nieuw beschut werken (€ 71.000 nadeel) Vanaf 2022 worden de volledige loonkosten van de medewerkers nieuw beschut vergoed aan de Stichting Participatie Noaberkracht (SPN). Voorheen werd alleen de rijksbijdrage doorbetaald aan de Stichting Participatie Dinkelland (SPD). Deze rijksbijdrage is niet dekkend voor de loonkosten van de medewerkers. Deze wijziging levert de gemeente Dinkelland een nadeel op van € 47.000 per jaar. Ook wordt, conform afgelopen jaren, een extra plaatsing nieuw beschut verwacht, dit levert een nadeel op van € 24.000 per jaar. Per plaatsing nieuw beschut ontvangt de gemeente Dinkelland € 14.500 aan loonkostensubsidie van het Rijk via de algemene uitkering.

16

Tot en met het jaar 2021 kreeg de gemeente Dinkelland een vergoeding op basis van de door het Rijk opgelegde taakstelling. Per 2022 wordt de financieringssystematiek van de loonkostensubsidies aangepast. De gemeente Dinkelland ontvangt nu de vergoeding op basis van de werkelijke realisatie. Gebundelde uitkering (BUIG) In oktober 2021 ontvangt de gemeente Dinkelland van het Rijk bericht over de definitieve budgetten 2021. Op dat moment zal ook het voorlopige budget 2022 bekend worden gemaakt. Dit is echter te laat om mee te nemen in deze begroting 2022. Daarom zullen we, conform voorgaande jaren, een eventuele bijstelling doen in het eerste programmajournaal 2022. Sociale werkvoorziening Rijksvergoeding (€ 50.000 voordeel in 2022, oplopend tot € 168.000 voordeel in 2024) In de meicirculaire 2021 is het bedrag dat de gemeente Dinkelland per arbeidsjaar voor Wswmedewerkers van het Rijk ontvangt naar boven bijgesteld (ten opzichte van de meicirculaire 2020). Deze bijdrage wordt doorbetaald aan de Stichting Participatie Noaberkracht (SPN). De uitgavenraming binnen het sociaal domein is gebaseerd op het verwachte aantal arbeidsjaren x het bedrag per arbeidsjaar. Dit bedrag is niet altijd conform de rijksvergoeding, maar soms hoger of lager. Het meerdere of mindere wordt gesaldeerd met de algemene middelen. Dit levert vaak grote fluctuaties op.

Met ingang van de meicirculaire 2021 passen we daarom de begrotingssystematiek op dit onderdeel aan en ramen we het bedrag van de rijksvergoeding ook als uitgaaf. Iedere bijstelling van de rijksbijdrage betekent dan een neutrale verwerking in onze begroting. Dit betekent wel dat eenmalig nog saldering met de algemene middelen moet plaatsvinden, om de uitgavenraming en rijksbijdrage aan elkaar gelijk te kunnen stellen. Voor 2022 en verder betekent dit een voordeel van € 50.000 in 2022 oplopend tot € 168.000 in 2024. Dit voordeel betreft voornamelijk een hoeveelheidsverschil (inschatting aantal AJ Rijk vs. SPN). Aan het eind van het jaar wordt met de SPN afgerekend op basis van de werkelijke realisatie van het aantal arbeidsjaren x het bedrag per arbeidsjaar. Het eventuele verschil met de rijksvergoeding wordt jaarlijks verklaard in de jaarstukken. Exploitatiebijdrage SPN/NUO (€ 43.000 voordeel) Op basis van de conceptbegroting 2022 van de SPN ramen we een exploitatiebijdrage van € 51.000. Daarnaast wordt een bedrag van € 125.000 voor de dienstverleningsovereenkomst die de gemeente Dinkelland sluit met de Nieuwe Uitvoeringsorganisatie (NUO). In totaliteit betekent dit ten opzichte van de huidige raming een voordeel van € 43.000. Deze besparing wordt toegerekend aan de besparingsopdracht uitvoeringsplan sociaal domein.

Indexatie vrouwenopvang en maatschappelijke opvang (€ 30.000 nadeel) Vrouwenopvang De middelen voor vrouwenopvang worden door het Rijk via de decentralisatie-uitkering (DU) binnen het gemeentefonds uitgekeerd aan de centrumgemeente (gem. Enschede). De DU wordt door het Rijk niet geïndexeerd, de individuele gemeenten ontvangen compensatie voor loon- en prijsontwikkelingen via het accres. De afgelopen jaren is de indexatie op de subsidies van de instellingen van de vrouwenopvang door de gemeente Enschede bekostigd uit eigen middelen. Met ingang van 2021 wordt een jaarlijkse indexatiebijdrage gevraagd van de individuele gemeenten. Deze bedraagt voor de gemeente Dinkelland € 15.000 in 2022. Maatschappelijke opvang Voor de middelen maatschappelijke opvang geldt dezelfde systematiek als bij vrouwenopvang het geval is. Ook hiervoor wordt met ingang van 2021 wordt een jaarlijkse indexatiebijdrage gevraagd van de individuele gemeenten. Deze bedraagt voor de gemeente Dinkelland € 67.000 in 2022.

17

Huishoudelijke ondersteuning (€ 72.000 nadeel) Jaarlijks is een indexatie op de tarieven huishoudelijke ondersteuning van toepassing. De hoogte van de indexatie voor 2022 is op dit moment nog niet bekend. Vooralsnog gaan we uit van een indexatie van 4%, dit zorgt voor een nadeel van € 72.000. Wmo ondersteuning groep (€ 60.000 voordeel) Dit betreft enerzijds een bijstelling van de raming ondersteuning 2 groep, gezien het aantal cliënten lager is geweest dan begroot in 2021. Dit leidt tot een voordeel van ca. € 60.000. Jeugdzorg (€ 1.112.000 voordeel) Woonplaatsbeginsel wijziging (€ 1.112.000 voordeel) Het voordeel op jeugdzorg betreft de verwerking van het nieuwe woonplaatsbeginsel dat per 1 januari 2022 wordt ingevoerd. De verantwoordelijkheid voor de zorg van zo’n 20.000 kinderen verschuift tussen gemeenten. Hiermee verschuiven ook de kosten. In de meicirculaire 2021 is met deze herverdeling van de kosten rekening gehouden door ook de vergoeding via de algemene uitkering aan te passen. Voor de gemeente Dinkelland betekent dit een verlaging van de algemene uitkering vanaf 2022 met structureel € 1.112.000. We gaan uit van een budgettair neutrale verschuiving, wat betekent dat naast deze lagere inkomst via de algemene uitkering ook de uitgaven binnen de jeugdzorg met eenzelfde bedrag dalen.

Deze bijstelling lijkt dus een voordeel binnen het programma sociaal domein, echter wordt dit verrekend met het nadeel in de algemene uitkering (programma bestuur & middelen). Autonome ontwikkelingen (neutraal) De prognose over het jaar 2021 laat in 2021 een verwachte lagere uitgaaf zien aan jeugdzorgkosten va € 620.000. Op dit moment is het onzeker om dit voordeel als structureel aan te merken. Dit heeft diverse redenen: 1. De wijziging van het woonplaatsbeginsel zoals hierboven beschreven levert lagere jeugdzorguitgaven op van € 1.112.000 bij een budgettair neutrale verwerking. In hoeverre dit “overlap” vertoont met het voordeel van € 620.000 in 2021 is op dit moment niet aan te geven. Om te voorkomen dat voordelen “dubbel” worden ingeboekt, wordt de raming op dit moment niet verder aangepast. 2. Het is onzeker of het na-ijleffect van de coronacrisis zal leiden tot een toename op jeugdzorg en daarnaast in welke mate dat dan zal zijn. Uitvoeringskosten jeugdzorg (€ 67.000 nadeel) Dit betreffen uitvoeringskosten voorkomend uit verschillende externe ontwikkelingen zoals veranderende wet- en regelgeving, ontwikkelingen in de demografie en toenemende complexiteit van vraagstukken. Hiervoor zijn structureel extra jeugdconsulenten benodigd. Dit leidt in 2022 en verder tot een nadeel van € 67.000.

(Financiële) Stand van zaken uitvoeringsplan sociaal domein Het verloop van de beoogde besparing (begroting 2019) en de behaalde besparingen (2019, 2020, 2021 en 2022) is als volgt: (bedragen x €1.000)

2019

2020

2021

2022

Beoogde besparing begroting 2019

126

412

557

582

Behaalde besparing 2019 (PJ1)

-126

-126

-126

-126

0

286

431

456

Resterende beoogde besparing 2020

18

Behaalde besparing 2020 (PJ1)

0

-175

-100

-100

Resterende beoogde besparing 2020

0

111

331

356

Jaarstukken 2020 (weerstandsvermogen SD)

0

-111

0

0

Resterende beoogde besparing 2021

0

0

331

356

Behaalde besparing 2021 (PJ1)

0

0

-275

-175

Resterende beoogde besparing 2021

0

0

56

181

Behaalde besparing 2021 (PJ2)

0

0

-21

0

Resterende beoogde besparing 2021

0

0

35

181

Behaalde besparing 2022 (begroting)

0

0

0

-43

Resterende beoogde besparing 2021/2022 e.v.

0

0

35

138

In 2019 is het project transformatie sociale werkvoorziening en participatiewet gestart. Een van de resultaten in dit project is het oprichten van Stichting Participatie Noaberkracht. Voorheen voerde de Stichting Participatie Dinkelland de sociale werkvoorziening uit voor de gemeente Dinkelland. Vanaf 1 oktober 2021 gaat SPD samenwerken met de gemeente Tubbergen en voeren zij ook voor deze gemeente de sociale werkvoorziening uit. De naam wijzigt hiermee in Stichting participatie Noaberkracht. Deze samenwerking zorgt voor efficiency voordelen waarmee een besparing van €43.000 wordt gerealiseerd voor de gemeente Dinkelland. Deze besparing komt ten gunste aan de besparingsopdracht Sociaal Domein. Toeristenbelasting De raming voor de toeristenbelasting is voor het jaar 2022 gebaseerd op de werkelijke cijfers 2019. Vooral het aantal overnachtingen in mobiele kampeeronderkomens, stacaravans op campings, vaste standplaatsen en groepsaccommodaties laten een forse groei zien. Dit betekent een meeropbrengst van € 65.000. Vooralsnog gaan we er van uit dat deze groei blijvend is en raming deze meeropbrengst dus structureel. Uiteraard houden we een vinger aan de plos. Grondexploitaties de verschillende grondexploitaties laten van jaar tot fluctuaties zien in zowel kosten als opbrengsten.

Areaalaanpassing In onze (meerjaren)begroting houden we rekening met een jaarlijkse structurele stelpost voor areaalaanpassing (volumeontwikkelingen) van € 60.000. Voor het jaar 2022 bedragen de kosten als gevolg van de groei van het areaal op het gebied van vooral groen en grijs (wegen) bijna € 72.000. Dit betekent dat we voor een bedrag van € 12.000 een beroep moeten doen op de algemene middelen.

19

Omgevingswet De inwerkingtreding van de Omgevingswet is opgeschoven naar 1 januari 2022. Dat betekent dat in 2021 anders dan verwacht nog gewerkt is aan de voorbereiding op de Omgevingswet. Medio 2021 komt er een implementatieplan voor de aanpak vanaf 1 januari 2022 beschikbaar. Hierin wordt op basis van onder andere de uitgangspuntennotitie voorbereiding Omgevingsplan een aanpak uitgewerkt voor de implementatie vanaf 2022. Kernvraag hierin is: Wat is er nodig om in de periode na 1 januari 2022 de Omgevingswet verder door te voeren en te vertalen in beleid en werkwijze. De verwachting is dat er voor een aantal zaken in ieder geval nog mensen en middelen nodig zullen zijn namelijk:  Opleiding, scholing, coaching-on-the-job in het werken in de geest van de Omgevingswet. Zowel op juridisch vlak alsook in de combinatie met het samenlevingsgericht werken;  Ondersteuning bij het vertalen van het huidige beleid, de huidige bestemmingsplannen en de bruidsschat naar een samenhangend omgevingsplan in de periode 2022-2029.  Ondersteuning bij de inrichting en optimalisatie van het Digitale Stelsel Omgevingswet. Dit betreft incidentele kosten die we nu nog niet precies in kunnen schatten. Maar waarvan we weten dat deze gemaakt moeten worden voor een solide inbedding van de Omgevingswet en het uiteindelijk behalen van de voordelen die de Omgevingswet op moet gaan leveren.

Namelijk sneller, makkelijker, meer maatwerk en meer in samenhang. Hiervoor is via de begroting 2022 van Noaberkracht in eerste instantie 75.000 euro opgenomen. Aandeel Dinkelland hierin bedraagt € 42.000. Naast de incidentele kosten gaan vanaf 2022 ook de structurele effecten gelden. Hiervoor wordt in 2021 een impactanalyse opgeleverd. Dan wordt ook duidelijker welke structurele kosten de inwerkingtreding van de Omgevingswet met zich mee zal brengen. De verwachting is dat in ieder geval er consequenties zijn voor de leges en voor advisering bij het omzetten van huidig beleid naar aangepast beleid onder de Omgevingswet. Huur tankstation AVIA De huurprijs voor het gebruik van het gehuurde is variabel en wordt bepaald aan de hand van de hoeveelheid motorbrandstof. Dit is contractueel vastgelegd. De geindexeerde huurprijs bedraagt minimaal €28.000,-- per jaar. Gezien de teruglopende verkopen moeten we rekening houden met een verlaging van de huuropbrengst van € 20.000 per jaar. Hiermee komt de geraamde opbrengst op het contractueel vastgelegde minimum. Overige kleine verschillen Het betreft hier meerder kleine(re)verschillen. Voorgesteld wordt in te stemmen met de aangegeven mutaties op basis van bestaand beleid en deze te verwerken in het herziene meerjarige saldo.

20

3. Herzien meerjarig saldo Herzien meerjarig saldo op basis van bestaand beleid Rekening houdend met de aangegeven en toegelichte mutaties op basis van bestaande beleid uit de volgende paragraaf ontstaat het volgende herziene meerjarige saldo: Herzien meerjarig saldo

2022

2023

2024

2025

79

-94

-82

184

Totaal mutaties bestaand beleid

1.418

537

364

491

Herzien meerjarig saldo na mutaties bestaand beleid

1.497

443

282

675

Herzien meerjarig saldo perspectiefnota 2022

Voor een juiste interpretatie van de cijfers en om het herziene meerjarige saldo in de juiste context te zien moeten wel de volgende opmerkingen worden geplaatst. In dit herziene meerjarige saldo op basis van bestaand beleid is uitgegaan van:  Volledige invulling uitvoeringsplan sociaal domein (voorheen interventieplan). Rekening houdend met de reeds gerealiseerde invullingen resteert nog een taakstelling van € 35.000 in 2021 oplopend naar een structureel bedrag van € 138.000 vanaf 2022.  De totale set aan voorstellen voor een sluitende meerjarenbegroting uit de perspectiefnota 2022 moet volledig worden gehandhaafd en ook meerjarig worden doorgevoerd.  Vooruitlopend op definitieve besluitvorming hebben we de nadelige herverdeeleffecten van de herijking van het gemeentefonds voor een bedrag van € 15 per inwoner meerjarig meegenomen.  In meerjarig perspectief houden we gezien alle onzekerheden de beschikbare structurele stelpost Corona van € 158.500 voorlopig nog in stand. Dit in afwachting van meer duidelijkheid / te ontwikkelen beleid.  Vooruitlopend op definitieve besluitvorming maar wel met toestemming van de Provincie Overijssel als toezichthouder hebben we 75% van de extra toegezegde middelen voor jeugd meegenomen .  Met ingang van het jaar 2026 komt de helft van het structurele dividend van Cogas als gevolg van de verkoop van Cogas Kabel te vervallen.

het betreft hier een structureel bedrag aan lagere inkomsten van € 463.000 per jaar.  De raadsopdracht om structurele dekking te vinden voor 4 geprioriteerde beleidsintensiveringen is niet opgenomen in deze begroting maar wordt opgenomen in het overdrachtsdocument. Aangezien we de dekking voor deze 4 geprioriteerde beleidsintensiveringen voor de jaren 2021 en 2022 hebben voorzien van incidentele dekking komt deze opdracht vanaf 2023 neer op een totaal structureel bedrag van € 407.000. Dit bedrag kan als volgt kan worden gespecificeerd: o POH GGZ € 115.000 o Biodiversiteit € 90.000 o Programma duurzaamheid € 132.000 o OZB maatschappelijke instellingen € 70.000  De financiering van de Agenda voor Twente (€ 7,50 per inwoner) hebben wij voor de duur van deze agenda (2018-2022) incidenteel gedekt via de reserves. Eventuele voortzetting hiervan (als onderdeel van Sociaal Economisch Sterk Twente / Twente Board Development) vanaf 2023 is dus niet opgenomen in de meerjarenbegroting.