Document · PDF

Bijlage - Meerjarenprognose Grondexploitaties 2025

Gemeenteraad 8 juli 2025, gemeente Dijk en WaardBij agendapunt: Jaarstukken 202416.669 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2025 Gemeente Dijk en Waard

14 mei 2024

1 van 86

Inhoud 1 Inleiding ................................................................................................................................................ 2 1.1 Doel................................................................................................................................................ 3 1.2 Afbakening ..................................................................................................................................... 3 1.3 Leeswijzer ...................................................................................................................................... 4 2 MPG...................................................................................................................................................... 5 2.1 MPG in de P&C-cyclus .................................................................................................................. 5 2.2 Werkwijze ...................................................................................................................................... 5 2.3 (Beleids)kaders .............................................................................................................................. 5 2.4 Parameters ....................................................................................................................................

6 2.5 Projectenportefeuille en eindjaren ................................................................................................. 7 2.6 Gronduitgifte .................................................................................................................................. 7 2.7 Boekwaarde ................................................................................................................................... 9 2.8 Resultaat ...................................................................................................................................... 11 2.9 Risico’s ........................................................................................................................................ 11 2.10 Reserve bouwgrondexploitaties ................................................................................................ 12 2.11 Winstnemingen en verliesvoorzieningen ................................................................................... 13 2.12 Af te sluiten grondexploitaties .................................................................................................... 14 2.13 Vennootschapsbelastingplicht (Vpb) .........................................................................................

14 3.0 Projectenrapportage ........................................................................................................................ 15 3.1 Beveland ...................................................................................................................................... 16 3.2 Breekland ..................................................................................................................................... 20 3.3 Dr. Wilminkstraat per ................................................................................................................... 24 3.4 Lourens Bogtmanstraat ............................................................................................................... 28 3.5 De Overbrugging ......................................................................................................................... 32 3.6 Madderom .................................................................................................................................... 35 3.7 SV Vrone Woningbouw ............................................................................................................... 39 3.8 Westerdel .....................................................................................................................................

43 3.9 De Draai ....................................................................................................................................... 47 3.10 De Vaandel Midden ................................................................................................................... 52 3.11 De Vaandel Zuid ........................................................................................................................ 56 3.12 Heerhugowaard-Zuid ................................................................................................................. 60 3.13 Stadshart ................................................................................................................................... 64 3.14 Stationsgebied - Gildestraat e.o. ............................................................................................... 68 3.15 Berckheidelaan .......................................................................................................................... 72 3.16 De Rotonde (de Klamp) ............................................................................................................. 75 3.17 IKOC Noord-Scharwoude ..........................................................................................................

79 3.18 Westpoort .................................................................................................................................. 83

1 Inleiding 2 van 86

1.1 Doel In het kader van de jaarrekening 2024 van de gemeente Dijk en Waard hebben herzieningen plaatsgevonden van de grondexploitaties per 1-1-2025. Deze herziene grondexploitaties zijn op 24 juni 2025 vastgesteld door de raad, voorafgaand aan de vaststelling van de jaarrekening 2024. Het MPG 2025 geeft inzicht in de kosten, opbrengsten en het resultaat van alle grondexploitaties bij elkaar, oftewel alle lopende (grondexploitatie) projecten. De informatievoorziening op totaalniveau biedt de mogelijkheid te monitoren op het niveau van de totale projectenportefeuille van Dijk en Waard.

1.2 Afbakening Voorliggende notitie vormt een toelichting op de totale grondexploitatieprojecten-portefeuille van de gemeente Dijk en Waard. Anders dan de toelichtingen per individuele grondexploitatie richt deze toelichting zich meer op de algemene uitgangspunten en resultaten op totaal-/MPG-niveau (alle grondexploitaties bij elkaar opgeteld). Het gaat hier uitsluitend om de ruimtelijke projecten waarin de gemeente een actieve rol vervult. Met andere woorden, gemeentelijk grondeigendom die door de gemeente zelf bouw- en woonrijp wordt gemaakt en waarin de gemeente uiteindelijk zelf de gronduitgifte verzorgt. Binnen de definities van het Besluit, Begroting en Verantwoording (BBV) wordt dit ook wel bouwgrond in exploitatie genoemd (BIE). Binnen de gemeente Dijk en Waard zijn de volgende grondexploitaties actief (BIE, bouwgrond in exploitatie): Woningbouwlocaties: • Dr Wilminkstraat fase 2; • Hoek Voorburggracht/L. Bogtmanstraat; • De Overbrugging; • Madderom, Benedenweg; • SV Vrone - woningbouw; • Westerdel; • De Draai; • De Vaandel Zuid; • Heerhugowaard Zuid; • Stadshart; • Berckheidelaan; • De Rotonde; • IKOC Noord Scharwoude; • Westpoort

Bedrijventerreinen: • Breekland; • De Vaandel Midden Gemengde locaties: • Beveland; • Stationsgebied – Gildestraat e.o.

Buiten de scope van deze MPG vallen de projecten waarbij de gemeente een faciliterende rol heeft. Bij deze projecten is sprake van een door een particuliere partij gewenst ruimtelijke besluit. De gemeente heeft in dat geval geen grondpositie, het project vindt plaats op gronden van derden. In dergelijke projecten is de gemeente op grond van de Ow (Omgevingswet) verplicht kostenverhaal toe te passen. Deze projecten kwalificeren zich niet als bouwgrond in exploitatie en zullen daarom niet behandeld worden in deze notitie.

3 van 86

1.3 Leeswijzer Het MPG bestaat uit drie onderdelen: 1. Inleiding; 2. Meerjaren Prognose Grondexploitaties (MPG); 3. Projectenrappportage. In deel 1 wordt nader ingegaan op het doel en afbakening van de MPG. In deel 2 wordt inzicht gegeven in de achtergrond en ontwikkeling van het MPG op ‘macroniveau’ dat wil zeggen op het totaal van alle grondexploitaties bij elkaar opgeteld. In deel 3 wordt per individueel grondexploitatieproject een projectbeschrijving gegeven en inzicht geboden in de voortgang, financiën en risico’s.

4 van 86

2 MPG 2.1 MPG in de P&C-cyclus De MPG wordt opgesteld op basis van de per 1-1 geactualiseerde grondexploitaties, die één keer per jaar worden herzien in het kader van de jaarrekening. De MPG heeft zowel betrekking op de jaarrekening als de programmabegroting en neemt een aparte positie in tussen beide P&Cproducten. De per 1-1-2025 herziene grondexploitaties zijn namelijk verwerkt in de jaarrekening, maar vormen ook de basis voor de begroting.

2.2 Werkwijze De MPG is gebaseerd op de herziene grondexploitaties per 1-1-2025. In het kader van de herziening van de grondexploitatie zijn de volgende stappen uitgevoerd: • De gerealiseerde kosten en opbrengsten en aangegane verplichtingen zijn verwerkt in de grondexploitaties; • De ramingen van de kosten en opbrengsten voor 2025 e.v. zijn geactualiseerd; • De fasering van de kosten en opbrengsten in de tijd is bijgesteld; • De parameters kostenstijging, opbrengstenstijging en rekenrente zijn geactualiseerd; • (Plan)inhoudelijke wijzigingen zijn verwerkt. Dit leidt tot een geactualiseerde waardering van de grondexploitaties per 1-1-2025. Het verwachte resultaat is altijd een ‘best estimate’ op basis van feiten en omstandigheden op een bepaald moment.

2.3 (Beleids)kaders Nota Grondbeleid De visie op het grondbeleid is uitgewerkt in de Nota Grondbeleid Dijk en Waard, vastgesteld door de gemeenteraad op 12 maart 2024. Grondbeleid is geen doel op zich, maar geeft een koers voor de grondpolitiek. Het is een middel om de ambities van het bestuurlijk akkoord, de thema’s uit de omgevingsvisie en sectoraal beleid zoals volkshuisvesting waar te maken. Het grondbeleid helpt de gemeente om de leefbaarheid in de gemeente en haar kernen te vergroten en een evenwichtige keuze te maken tussen de verschillende belangen en ambities. De gemeente Dijk en Waard kan de verschillende rollen van het grondbeleid inzetten. Met het dynamische karakter bepaalt de gemeente per ruimtelijk initiatief welke gemeentelijke houding, rol en inzet van instrumenten het beste past. De gemeente Dijk en Waard maakt op basis van onder andere ambitie, prioriteit, risico en de gewenste regie de afweging tussen actief grondbeleid, actief faciliterend en faciliterend grondbeleid (zie ook routekaart grondbeleid, pagina 14 Nota Grondbeleid Dijk en Waard). Strategische Omgevingsvisie Ons leefgebied moet gezond en veilig zijn, nu en in de toekomst. In de strategische omgevingsvisie staat wat dat voor Dijk en Waard betekent. De strategische omgevingsvisie is een toekomstvisie voor onze leefomgeving.

Daarbij wordt vooruitgekeken naar het jaar 2047, wanneer de nieuwe gemeente Dijk en Waard 25 jaar bestaat. De omgevingsvisie voor Dijk en Waard is uitgewerkt vanuit een integraal perspectief: alle opgaven en ambities worden tegelijk opgepakt. De omgevingsvisie maakt ruimtelijke keuzes.

5 van 86

Keuzes die in verband staan met alle ambities binnen de gemeente, waaronder sociale en economische, maar ook met de opgaven waar wij voor staan, zoals klimaat en energie.

2.4 Parameters In deze paragraaf wordt kort ingegaan op de gehanteerde parameters. Rente Bij de Programmabegroting 2025 is de aan de grondexploitaties toe te rekenen rente vastgelegd op 0,5%. Dit rentepercentage is gehanteerd in de grondexploitaties per 1-1-2025. Discontovoet Conform de BBV-regelgeving maakt de gemeente Dijk en Waard, ten behoeve van de te treffen verliesvoorziening, de verlieslatende grondexploitaties contant met een percentage van 2% (Meerjarig streefpercentage van de Europese Centrale Bank voor de inflatie binnen de Eurozone). Kostenstijging De gehanteerde kostenstijging voor 2025 is 3% en langjarig (2026 en verder) is de gehanteerde kostenstijging 2,5%. Dit is gebaseerd op de ontwikkeling van relevante indexen waaronder de Grond- Weg en Waterbouw(GWW)-index. Opbrengstenstijging De meerjarige opbrengstenstijging voor grondexploitaties ligt gemiddeld binnen een bandbreedte van 1,0% tot 2,0%. Dat verschilt per individuele grondexploitatie. Dat heeft te maken met het feit dat voor een aantal grondexploitaties de grondprijzen reeds contractueel zijn vastgelegd en/of dat de grond al onder optie is genomen. Verder kan het zijn dat er nog geen contractuele afspraken zijn vastgelegd ten aanzien van de grondprijzen. Het percentage opbrengstenstijging is dan afhankelijk van het type grondexploitatie en de verwachte prijsontwikkeling van het beoogde programma.

Voor woningbouw-grondexploitaties en voor bedrijventerrein-grondexploitaties wordt er voor de lange termijn opbrengstenstijging uitgegaan van 20-jaarsgemiddelde van de CPI van 2,0%.

6 van 86

2.5 Projectenportefeuille en eindjaren In onderstaande tabellen is de actuele projectenportefeuille weergegeven inclusief de verwachte einddatum.

Projectenportefeuille Project

G10000 G10001 G10003 G10004 G10006 G10007 G10008 G10009 G10011 G10013 G10014 G10015 G10016 G10017 G10020 G10021 G10023 G10024

Verwachte einddatum

Beveland Breekland Dr. Wilminkstraat Lourens Bogtmanstraat De Overbrugging Madderom SV Vrone woningbouw Westerdel De Draai De Vaandel midden De Vaandel zuid Heerhugowaard zuid Stadshart Gildestraat Berckheidelaan De Rotonde - de Klamp IKOC Noord-Scharwoude Westpoort

31-12-2027 31-12-2034 31-12-2025 31-12-2027 31-12-2025 31-12-2026 31-12-2029 31-12-2027 31-12-2031 31-12-2029 31-12-2027 31-12-2026 31-12-2028 31-12-2028 31-12-2025 31-12-2026 31-12-2027 31-12-2031

2.6 Gronduitgifte Onderscheid wordt gemaakt tussen de gronduitgifte woningbouw en bedrijventerreinen. Het gaat hier sec om de verwachte gronduitgifte in de grondexploitatieprojecten. Geen onderdeel van de overzichten zijn de faciliterende projecten die er in de gemeente zijn en waar de gemeente geen grondpositie heeft. (bv. Stationskwartier en de Frans). Woningbouw Onderstaande tabellen geven per woningbouwproject het totale programma weer gespecificeerd in grondgebonden en appartementen inclusief de verdeling tussen de per 1-1-2025 gerealiseerde gronduitgifte versus de nog te realiseren gronduitgifte. In de tabellen wordt een onderscheid gemaakt tussen categorie 1,2,3 en 4 met onderstaande grenzen. Koop

Huur

Categorie 1

Tot € 229.550,-

Tot € 682,96

Categorie 2

€ 229.550,- tot € 302.000,-

€ 682,96 tot € 900,07

Categorie 3

€ 302.000,- tot € 405.000,-

€ 900,07 tot € 1.157,95

Categorie 4

Vanaf € 405.000,-

Vanaf € 1.157,95

Sociaal = Categorie 1 en 2 Middensegment = Categorie 3 Betaalbaar = Sociaal + middensegment dus categorie 1, 2 en 3 Vrije sector = Categorie 4

7 van 86

Programma grondgebonden Project

G10004 G10007 G10008 G10009 G10011 G10014 G10015 G10016 G10021 G10024

Totaal aantal 1&2 3&4

Lourens Bogtmanstraat Madderom SV Vrone woningbouw Westerdel De Draai De Vaandel zuid Heerhugowaard zuid Stadshart De Rotonde - de Klamp Westpoort

663 38 20 10 Subtotaal Totaal

19 2 14 22 1.424 112 159 251

Gerealiseerd aantal 1&2 3&4

560 38 20 -

17 1.051 70 153 -

Te realiseren aantal 1&2 3&4

103 10

2 2 14 22 373 42 6 251

731 2.003 2.734

618 1.291 1.909

113 712 825

Totaal aantal 1&2 3&4

Gerealiseerd aantal 1&2 3&4

Te realiseren aantal 1&2 3&4

Programma appartementen Project

G10000 G10004 G10007 G10011 G10014 G10015 G10016 G10017 G10020 G10021 G10023 G10024

Beveland Lourens Bogtmanstraat Madderom De Draai De Vaandel zuid Heerhugowaard zuid Stadshart Gildestraat Berckheidelaan De Rotonde - de Klamp IKOC Noord-Scharwoude Westpoort

83 11 390 50 32 104 106 29 59 56 168 Subtotaal Totaal

65 11 55 94 48

1.088 273 1.361

297 30 29 59 -

415 415

83 11

65 -

93 20 32 104 106 56 168

11 55 94 48

673 273 946

Onderstaande staafdiagram geeft voor de totale portefeuille woningbouwprojecten de uitgifteprognose per jaar (grond onder aantal te realiseren woningen).

8 van 86

Bedrijventerrein Onderstaande tabel geeft per bedrijventerrein het totale programma (hectare) weer inclusief de verdeling tussen de per 1-1-2025 gerealiseerde gronduitgifte versus de nog te realiseren gronduitgifte.

Programma bedrijventerreinen Project

G10001 G10013 G10017

Totaal m²

Breekland De Vaandel midden Gildestraat Totaal

Gerealiseerd m²

Te realiseren m²

326.145 136.425 8.450

232.122 105.342 4.700

94.023 31.083 3.750

471.020

342.164

128.856

Onderstaand staafdiagram geeft voor de totale portefeuille bedrijventerreinen de prognose voor de totale uitgifte van bedrijfskavels per jaar weer (hectare).

2.7 Boekwaarde In onderstaande tabel zijn de boekwaarden per grondexploitatie weergegeven van de grondexploitaties per 1-1-2025, afgezet tegen de grondexploitaties per 1-1-2024 (* € 1.000). De boekwaarde is het saldo van de geïnvesteerde kosten en opbrengsten. Een negatief boekwaardegetal in onderstaande tabel betekent dat er meer kosten dan opbrengsten zijn geweest en een positief boekwaardegetal betekent in onderstaande tabel dat de kosten met de opbrengsten zijn terugverdiend.

9 van 86

Verloop boekwaarde Project

G10000 G10001 G10003 G10004 G10006 G10007 G10008 G10009 G10011 G10013 G10014 G10015 G10016 G10017 G10020 G10021 G10023 G10024

Boekwaarde Mutatie 1-1-2024

2024

Boekwaarde 31-12-2024

€ x1.000

164 -5.623 47 -1.179 -80 -1.049 -236 2.711 -15.951 841 738 -5.777 -7.846 118 -84 333 -168 -

-124 -106 226 961 62 -76 -45 -326 12.376 -263 -1.973 10.250 -213 1.509 252 -1.407 -137 -4.350

41 -5.729 273 -218 -18 -1.125 -281 2.385 -3.575 578 -1.235 4.473 -8.059 1.627 168 -1.074 -305 -4.350

-33.043

16.618

-16.425

De tabel maakt de boekwaarde-ontwikkeling 2024 inzichtelijk. Gerealiseerde opbrengsten leiden tot een afname van de boekwaarde, terwijl gerealiseerde kosten leiden tot een toename van de boekwaarde. De prognose is dat door de voortgang in de projecten de komende jaren de negatieve boekwaarde wordt goedgemaakt. De prognose van het boekwaarde verloop in de komende 10 jaar is weergegeven in onderstaande tabel (let op: tabel en grafiek gaan uit van winstneming in verwacht eindjaar).

Toekomstig verloop boekwaarde Datum

Boekwaarde € x1.000

1-1-2025 1-1-2026 1-1-2027 1-1-2028 1-1-2029 1-1-2030 1-1-2031 1-1-2032 1-1-2033 1-1-2034

-16.425 -20.902 -16.233 -13.452 -6.964 3.139 7.499 4.510 -3.033 -805

Deze cijfers en daarmee de verwachte terugloop van de boekwaarde zijn gevisualiseerd in onderstaande grafiek. Dat de boekwaarde binnen een aantal jaar naar een positieve waarde gaat betekent dat op dat moment op totaal van de huidige projectenportefeuille de geïnvesteerde kosten met de opbrengsten zijn terugverdiend.

10 van 86

Toekomstige boekwaarde 10.000

1-1-2034

1-1-2033

1-1-2032

1-1-2031

1-1-2030

1-1-2029

1-1-2028

-10.000

1-1-2027

-5.000

1-1-2026

1-1-2025

Boekwaarde (€ x 1.000)

5.000

-15.000 -20.000 -25.000

2.8 Resultaat In onderstaande tabel zijn de grondexploitatieresultaten weergegeven van de grondexploitaties per 1-1-2025, afgezet tegen de grondexploitatieresultaten van vorig jaar per 1-1-2024 (* € 1.000). Resultaten Project

G10000 G10001 G10003 G10004 G10006 G10007 G10008 G10009 G10011 G10013 G10014 G10015 G10016 G10017 G10020 G10021 G10023 G10024

NCW 1-1-2024

NCW 1-1-2025

Verschil

1.159.129 1.245.832 27.615 -259.535 -351 447.304 1.760.613 768.800 7.141.733 2.205.634 775.516 1.128.190 -6.697.365 933.498 247.949 -1.306.740 -1.012.562 1.780.671

1.152.567 1.174.043 179.117 -297.175 -82.429 448.447 1.675.686 997.315 7.446.853 2.260.020 2.880.122 421.983 -6.775.240 344.759 83.611 -830.875 -816.096 975.928

-6.562 -71.790 151.502 -37.640 -82.078 1.143 -84.927 228.515 305.120 54.386 2.104.606 -706.207 -77.875 -588.739 -164.339 475.865 196.466 -804.743

10.345.930

11.238.633

892.703

Het resultaat op het MPG per 1-1-2024 (omgerekend naar 1-1-2025) bedroeg circa € 10,3 miljoen positief. Het resultaat op het MPG per 1-1-2025 bedraagt circa 11,2 miljoen positief. Het resultaat is met circa € 0,9 miljoen verbeterd ten opzichte van vorig jaar.

2.9 Risico’s Methodiek risico’s Aan het voeren van een grondexploitatie kleven (schattings)risico’s. Dat maakt het noodzakelijk goed duidelijk te maken op basis waarvan een grondexploitatie is opgebouwd. Zo kan worden ingeschat hoe groot de risico’s de komende tijd zijn en of er aanvullende maatregelen nodig zijn. Dit is belangrijk om te weten, omdat ze effect hebben op de balans en reservepositie en een doorwerking kunnen hebben op de reguliere exploitatiebegroting. Het betekent dat het meest 11 van 86

waarschijnlijk geacht scenario wordt voorgelegd aan de gemeenteraad. Dat is gebaseerd op marktanalyse, prijsontwikkeling, eigen beleidsvoornemens en van andere overheden, woningbouwprognoses en dergelijke. Hierbij worden de zogenaamde P’s, Programma, Prijs, Planning, Parameters en Plaats, als waardebepalers gehanteerd. Vanuit BBV-regelgeving wordt onderscheid gemaakt tussen zogenaamde project specifieke risico’s en niet-project specifieke risico’s. De eerste groep is van belang bij de bepaling van tussentijdse winstnemingen en de tweede groep niet. Deze tweede groep bestaat uit generieke risico’s zoals conjunctuurrisico’s. Beide groepen risico’s worden meegenomen in de gemeente brede risico-inventarisatie volgens het systeem “NARIS” en hebben invloed op de berekening van het weerstandsvermogen. In beeld wordt gebracht wat de effecten zijn als één van de waardebepalers anders uitpakt dan verwacht. Deze scenario analyses worden in het traject van een grondexploitatieherziening gemaakt. Wanneer de uitkomst van een risicoscenario niet op te vangen is met het resultaat van de grondexploitatie zelf wordt dit risico meegenomen in het weerstandsvermogen en risicomanagement van de gemeente. Dit gebeurt met de risicomanagementtool NARIS, op basis van de kans van optreden dat een risico zich voordoet en het effect van het betreffende risico (kans * effect).

Als het risico is op te vangen in het verwachte resultaat dan volgt er geen actie. De project specifieke risico’s kunnen wél worden meegenomen in de berekening van de te nemen tussentijdse winst in de POC-methode. Conjunctuureffecten Er is een scenario uitgewerkt waarin de bouwkostenstijging 5% bedraagt, de opbrengstenstijging daalt naar 0% en de rente met 1,5% toeneemt. Het meenemen van dit risico heeft een financieel effect van € 3 miljoen op de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. Netcongestie Door capaciteits- en spanningsproblemen kunnen niet alle aanvragen om netaansluiting van stroom door Liander worden gehonoreerd. Er wordt wel gewerkt aan het uitbreiden van de capaciteit van het distributienet en het aanpassen van de netstructuur, maar naar verwachting zullen deze werkzaamheden voor onze regio pas in het vierde kwartaal van 2028 worden afgerond. Door deze netcongestie zijn inmiddels ook de doorlooptijden van een geaccepteerde aanvraag t/m de aansluiting verlengd van ca. 0,5 jaar naar maar liefst ca. 1,5 jaar. Dit kan voor veel projecten die op stapel staan leiden tot vertraging met als gevolg extra kosten. Het meenemen van dit risico heeft een financieel effect van € 2,5 miljoen op de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit.

Vorig jaar zijn naast deze generieke risico’s ook nog project specifieke risico’s opgenomen, met name in de grondexploitatie De Draai. Het betrof voornamelijk de destijds ingerekende grondprijzen van de nog te realiseren duurdere woningen en de onzekerheid over de aanbestedingen voor infrastructurele voorzieningen door zeer snel stijgende kosten. Dit jaar zien we vanwege gewijzigde marktomstandigheden dergelijke risico’s niet meer zo expliciet.

2.10 Reserve bouwgrondexploitaties Bij de vaststelling van de Prognose reserves 2023-2027 op 7 november 2023 is bepaald dat de stand van de Reserve Bouwgrondexploitatie overeen moet komen met 25% van de gezamenlijke boekwaarde van alle actieve grondexploitaties per balansdatum. Indien nodig wordt de Reserve Bouwgrondexploitatie aangevuld of afgeroomd ten laste of ten gunste van de Algemene Reserve. De Reserve Bouwgrondexploitatie heeft onder andere als doel de risico’s binnen grondexploitaties op te vangen. Hiertoe wordt de Reserve Bouwgrondexploitatie tezamen met de Algemene Reserve en de onbenutte belastingcapaciteit meegenomen in de bepaling van de 12 van 86

beschikbare weerstandscapaciteit. Dit wordt afgezet tegen de benodigde weerstandscapaciteit, de geïdentificeerde risico’s van de gemeente Dijk en Waard inclusief de grondexploitatierisico’s. Hiermee kan de ratio van het weerstandsvermogen worden bepaald. Voor een volledige toelichting op de inzet van de reserve Bouwgrondexploitatie wordt verwezen naar de Prognose reserves 2023-2027. In onderstaande tabel is de stand van de Reserve bouwgrondexploitaties weergegeven.

Reserve bouwgrondexploitatie € x1.000

Stand per 31-12-2024

7.042

2.11 Winstnemingen en verliesvoorzieningen Voor winstgevende grondexploitaties geldt dat er onder voorwaarden (tussentijds) winst kan (en soms zelfs moet) worden genomen. De criteria voor winstnemen staan beschreven in de Notitie grondbeleid bij jaarstukken en begroting 2023 van het BBV (Besluit, Begroting en Verantwoording). Indien voldaan wordt aan de criteria voor winstnemen dan schrijft de BBV voor dat winst genomen moet worden conform de POC-methode (Percentage of Completion). Dit betekent in het kort dat er winst genomen moet worden op basis van de financiële voortgang van het project (% gerealiseerde kosten * % gerealiseerde opbrengsten * geraamde winst). Met andere woorden, bij grondexploitaties met een verwacht positief resultaat moet in verschillende stappen tussentijds winst worden genomen, waarbij de omvang van de tussentijdse winstneming per keer afhankelijk is van de financiële voortgang. In onderstaande tabel worden de winstnemingen bij de jaarrekening 2024 gepresenteerd. Voor een tweetal projecten, De Overbrugging NSW en De Vaandel Midden, geldt dat eerder genomen winst bij de jaarrekening 2024 is teruggedraaid.

Tussentijdse winstnemingen Project

Winstneming 2024 € x1.000

G10000 G10001 G10003 G10006 G10009 G10011 G10013 G10014 G10015 G10017 G10020 Totaal

Beveland BIE - Breekland BIE - Dr Wilminkstraat fase 2 (vm Mavo) BIE - Locatie De Overbrugging NSW BIE - Westerdel De Draai De Vaandel Midden De Vaandel Zuid Heerhugowaard Zuid (Stedelijk gebied) Stationsgebied - Gildestraat e.o. Berckheidelaan

123 17 205 -43 2.820 3.309 -132 1.273 649 28 145 8.394

13 van 86

Voor de verliesgevende grondexploitaties moet tegenover het geraamde tekort op contante waarde van elk project een voorziening zijn gevormd om dit tekort af te dekken. Onderstaande tabel geven de mutaties op de verliesvoorzieningen in 2024 weer.

Mutaties Verliesvoorziening Project

G10004 G10006 G10016 G10021 G10023

Utimo 2023 Ultimo 2024 Mutatie 2024

Hoek Voorburggracht/Bogtmanstraat Locatie De Overbrugging NSW Stadshart De Rotonde IKOC Noord Scharwoude

Totaal

€ x1.000

260 6697 1307 1013 9277

297 82 6.775 831 816 8801

37 82 78 -476 -197 -476

2.12 Af te sluiten grondexploitaties Bij de jaarrekening 2024 worden een tweetal grondexploitaties afgesloten. Onderstaande tabel geeft de resterende winstneming bij de afsluitingen weer.

Af te sluiten grondexploitaties Project

Resultaat bij afsluiting € x1.000

G10010 G10005

Broekhoorn BIE - Locatie de Ark Sint Pancras

16 -1 15

Totaal

2.13 Vennootschapsbelastingplicht (Vp) Door de Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen (Stb. 2015, 207) zijn overheidsondernemingen vanaf 2016 belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting (Vpb). Ook de grondexploitaties zijn binnen de voormalige gemeentes Langedijk en Heerhugowaard geïdentificeerd als een Vpb-plichtige activiteit. De Vpb-last komt ten laste van de reserve bouwgrondexploitaties.

14 van 86

3.0 Projectenrapportage

15 van 86

3.1 Toelichting herziening grondexploitatie Beveland per 1-1-2025

10 april 2025

16 van 86

Beveland Beschrijving Deze grondexploitatie bevat nog een tweetal aansluitende uit te geven restpercelen. De meeste werkzaamheden op het bedrijventerrein zijn al jaren geleden afgerond. De nog uit te voeren werkzaamheden hebben betrekking op de twee resterende bouwrijpe kavels (totaal 6.200 m²) binnen dit complex. De twee kavels zijn altijd gewaardeerd als bedrijfsgrond. Echter is er de afgelopen jaren nagedacht over een alternatieve invulling met wonen en werken op deze zichtlocatie bij de entree van Heerhugowaard. Aangrenzend is eerder woongebouw De Bever gerealiseerd en is de gebiedsontwikkeling Westpoort in voorbereiding. Medio 2019 is de locatie benoemd als versnellingslocatie voor zowel corporatiehuurwoningen als vrije sector woningen, met een intentie tot samenwerking aan een bouwinitiatief van Bot Bouw BV. Doordat de gemeente in samenwerking met de corporatie Woonwaard en Bot Bouw BV de deellocatie als een totaalplan ter hand nemen kan dit perceel in samenhang, kwalitatief en duurzaam worden ontwikkeld. Dit proces heeft ertoe geleid dat er nu een plan ligt voor de realisatie van 83 sociale huurappartementen en 65 vrije sector appartementen. Daarnaast zal er in de plint onder de vrije sector appartementen circa 1.000 m² bedrijfsruimte worden gerealiseerd.

Voortgang De voorgenomen grondverkoop aan Bot Bouw en Woonwaard is conform beleid gepubliceerd onder de officiële gemeentelijke bekendmakingen. De formele reactietermijn is verlopen op (28 februari 2024). De voorgenomen grondverkoop wordt nu verwerkt naar een definitieve grondverkoop. In Q2 2024 is de planologische procedure voor de bestemmingswijziging naar wonen voorbereid. Naar verwachting zullen de gronden in kwartaal 3 van dit jaar worden overgedragen aan Woonwaard en in kwartaal 4 aan Bot Bouw. Oplevering van de woningen staat gepland voor medio 2027.

Resultaat en verschillenanalyse Ten opzichte van de herziening uit 2024 zijn er nauwelijks verschillen waar te nemen. Door de planologische wijziging van bedrijfslocatie naar wonen in 2024 zijn de opbrengsten van het plot destijds met circa € 1 miljoen gestegen. Daar tegenover staat dat dit deel van Beveland op dit moment een werklocatie is, maar verkleurt met meer wonen. Met de meeropbrengsten in de grondverkoop zullen kosten gemaakt worden om het gebied rondom het plot een upgrade te geven die past bij een woon-werklocatie als deze. Dat zijn aanpassingen in het kader van de infrastructuur i.r.t. gebiedsontwikkeling Westpoort, fysieke en sociale veiligheid voor langzaamverkeer, kansen voor meer groen, ruimte voor ontmoeting en spelen en eventuele aanvullende klimaatadaptatiemaatregelen. Het afgelopen jaar is daarom met een VO-stedenbouwkundig inrichtingsplan en kostenraming dit deel van Beveland deels opnieuw ontworpen en op een logische wijze verbonden met de nieuwe gebiedsontwikkeling Westpoort. In 2025 zal dit worden uitgewerkt naar een definitief inrichtingsplan en zullen er nauwkeurige ramingen hiervan worden opgesteld en worden aangepast binnen de grex. Momenteel zijn er grove aannames hiervoor opgenomen. De grondexploitatie heeft momenteel een netto contante waarde van € 1,2 miljoen. Hierin is de winstneming 2024 in meegenomen.

17 van 86

Tussentijdse winstneming Vanuit de POC-berekening is af te leiden dat er dit jaar een tussentijdse winst kan worden genomen van € 123.000,-. Dit bedrag komt ten gunste van het rekeningresultaat 2024. Risico’s De risico’s binnen dit project zijn beperkt. De kosten voor de upgrade van het gebied passend bij een woon-werklocatie zullen beperkt blijven tot het bedrag wat de grex kan dragen. Deze kosten zullen ook alleen worden gemaakt indien de grondverkopen ook daadwerkelijk gerealiseerd zijn.

18 van 86

19 van 86

3.2 Toelichting herziening grondexploitatie Breekland per 1-1-2025

10 april 2025

20 van 86

Breekland Beschrijving Breekland betreft de ontwikkeling van het bedrijventerrein gelegen ten westen van Oudkarspel ten noorden van de N504. Het oorspronkelijke plangebied (d.d. 28 mei 2001) was opgedeeld in drie fasen: Fase 1, fase 2 en Diepsmeerpark (bufferzone). Gelet op de situatie op de markt voor bedrijventerreinen tien jaar geleden en het overaanbod binnen de regio van dat moment, zijn bij de Jaarstukken 2013 fase 2 en de bufferzonde uit de grondexploitatie gehaald (herziening van de grondexploitatie per januari 2014). Voortgang De grondexploitatie betreft de oorspronkelijke fase 1. Voor dit deel van Breekland is het bestemmingsplan vastgesteld. Breekland is volledig bouwrijp en van de in totaal circa 47 hectare grond is ruim 70% uitgeefbaar. Daarnaast is circa 50% van Breekland fase 1 ook woonrijp gereed. Breekland kende een reeks jaren van verminderde uitgifte, met op het dieptepunt van de jaren na de kredietcrisis zelfs een jaar waarin helemaal geen gronden zijn verkocht (2013). Echter liep de uitgifte sinds enkele jaren weer voorspoedig, zo werd er in 2020 1,5 hectare uitgegeven en werden in 2021 alle verwachtingen overstegen met een recorduitgfite van 5,3 hectare. In 2022 is de prognose ook gehaald met circa 1,1 hectare aan uitgegeven grond.

In 2023 viel de gronduitgifte voor het eerst weer tegen en werd er circa 1.600 m2 aan grond uitgegeven terwijl de prognose 1,2 hectare was. Ook in 2024 viel de gronduitgifte tegen en werd er circa 1.400 m2 aan grond uitgegeven. In totaal dient nog circa 9,4 hectare bedrijventerrein te worden uitgegeven in de resterende looptijd van 10 jaar. De uitgifte is verdeeld over de periodes 2025-2031 en 2032-2034. Voor de periode 2025-2031 wordt verwacht dat de gronduitgifte enigszins zal afnemen als gevolg van netcongestie, waarbij wordt uitgegaan van een jaarlijkse uitgifte van 0,5 hectare. Vanaf 2032 zal de gronduitgifte naar verwachting weer voorspoedig verlopen.

Ruimtegebruik Oppervlakte m²

Omschrijving

Uitgeefbaar Verharding Groen Water Totaal

328.443 37.701 67.846 35.530

70% 8% 14% 8%

469.520

100%

Programma niet-woningbouw Totale kaveluitgifte m²

Type

gerealiseerd nog te realiseren Totaal

234.420 94.023

71% 29%

328.443

100%

21 van 86

Resultaat en verschillenanalyse Belangrijkste wijzigingen bij de herziening per 1 januari 2025 zijn de volgende: • De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; • Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; • Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50%, conform Programmabegroting 2025; • De fasering is geactualiseerd; • De looptijd is met twee jaar verlengd naar 2034; • De staffelkorting is komen te vervallen. Het resultaat op netto contante waarde per 1 januari 2025 bedraagt € 1,174 miljoen positief. Het resultaat van de grondexploitatie per 1 januari 2024 bedroeg, omgerekend naar netto contante waarde per 1 januari 2025, € 1,246 miljoen positief. Het netto contante waarde resultaat is daarmee met circa € 72.000,= verslechterd t.o.v. het resultaat op netto contante waarde van de grondexploitatie per 1 januari 2024 (omgerekend naar contante waarde per 1 januari 2025). Aan de kostenkant zijn de grootste verschillen te zien bij de plankosten en kosten tijdelijk beheer gronden en opstallen. De totale kosten zijn met circa € 225.000,= toegenomen, met name door de herijking van de plankosten en kosten tijdelijk beheer gronden en opstallen vanwege de verlenging van de looptijd met twee jaar.

Wat betreft opbrengsten is er een klein nadeel van circa € 39.000,= ten opzichte van de grondexploitatie vorig jaar. Dit nadeel is ontstaan door een herschikking van de uitgiftecategorieën.

Verschillenanalyse grondexploitatie per 01-01-2025 (Bedragen in €) Exploitatie 2024 (Prijspeil 2024) A

Exploitatie 2025 (Prijspeil 2025) B

33.596.989 38.133.484 2.264.000 2.272.495

33.822.131 38.094.233 2.281.000 1.991.103

225.141 -39.251 17.000 -281.392

Subtotaal inflatie en rente

-783.610

-559.951

223.659

Resultaat EW Resultaat NCW per 1 januari

1.488.885 1.245.832

1.431.152 1.174.043

-57.733 -71.790

Omschrijving

Subtotaal kosten Subtotaal opbrengsten Tussentijdse winst- en verliesneming Nominaal saldo

Verschil B-A

Tussentijdse winstneming Op grond van BBV-regelgeving dient er bij de jaarrekening 2024, volgens de Percentage of Completion-methode, een winst van € 17.000,= te worden genomen. Risico’s De interesse voor bedrijfskavels op bedrijventerrein Breekland is op dit moment goed. Echter is er een aanzienlijk probleem ten behoeve van de netcongestie. Hierdoor is het onzeker voor bedrijven met een grootverbruikersaansluiting of ze kunnen aansluiten op het stroomnetwerk. In overleg met geïnteresseerde bedrijven wordt onderzocht of tijdelijke oplossingen mogelijk zijn.

22 van 86

23 van 86

3.3 Toelichting herziening grondexploitatie Dr. Wilminkstraat per 1-1-2025

10 april 2025

24 van 86

Dr. Wilminkstraat Beschrijving Ingeklemd tussen de Dr. Wilminkstraat, de Oostelijke Randweg, de handbalvelden en Buitenzorg ligt het voormalig Mavo-veld. Het voormalig Mavo-veld maakt onderdeel uit van de VLOW-locaties (Vrijkomende Locaties Onderwijs en Welzijn). Op het voormalig Mavo-veld (Dr. Wilminkstraat fase 2) worden 44 woningen gerealiseerd. Het gaat om 16 sociale koopappartementen, 12 vrije sector koopappartementen en 16 twee-onder-één-kapwoningen in de vrije sector. Om dit planologisch mogelijk te maken was een procedure voor partiële herziening van het bestemmingsplan opgestart. Het bestemmingsplan en de omgevingsvergunning zijn in 2019 vastgesteld. Voortgang De woningen zijn verkocht en de openbare ruimte is definitief ingericht. In 2025 dient enkel de teruglevering van het openbaar gebied nog plaats te vinden. Daarmee kan de grondexploitatie naar verwachting eind 2025 worden afgesloten. Resultaat en verschillenanalyse Belangrijke wijzigingen bij de herziening per 1 januari 2025 zijn de volgende: • De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; • Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; • Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50%, conform Programmabegroting 2025; • De looptijd is met één jaar verlengd. Het resultaat op contante waarde per 1 januari 2025 is € 0,179 miljoen.

Het resultaat op contante waarde per 1 januari 2025 is daarmee met circa € 152.000,= toegenomen in vergelijking met het netto contante waarde resultaat van de grondexploitatie 2024 (omgerekend naar netto contante waarde per 1 januari 2025). De totale nominale kosten nemen toe met circa € 93.000,=. In het kader van klimaatbestendigheid zal in aanvulling op het inrichtingsplan in 2025 nog een kwaliteitsimpuls van het openbaar gebied plaatsvinden. De gemeente heeft in 2024 een meerwaarde ontvangen van ongeveer € 452.000,=. Deze meerwaarde ontstaat wanneer de woningen tegen hogere prijzen worden verkocht dan oorspronkelijk was afgesproken.

Verschillenanalyse grondexploitatie per 01-01-2025 (Bedragen in €)

Omschrijving

Subtotaal kosten Subtotaal opbrengsten Tussentijdse winst- en verliesneming Nominaal saldo Subtotaal inflatie en rente Resultaat EW Resultaat NCW per 1 januari

Exploitatie 2024 (Prijspeil 2024)

Exploitatie 2025 (Prijspeil 2025)

Verschil

B-A

354.452 889.592 507.000 28.140

447.642 1.341.143 712.000 181.501

93.190 451.551 205.000 153.361

1.198

1.171

28.167 27.615

182.699 179.117

154.532 151.502

Tussentijdse winstneming Op grond van BBV-regelgeving dient er bij de jaarrekening 2024, volgens de Percentage of

25 van 86

Completion-methode, een winst van € 205.000,- te worden genomen. De tussentijds genomen winst bedraagt in totaal € 0,712 miljoen. Bij een tussentijdse winstneming wordt er als het ware tussentijds geld uit de grondexploitatie gehaald. Het resultaat wordt als het ware ‘afgeroomd’, waardoor het (rest-)resultaat na winstneming lager wordt. Risico’s Er worden op basis van de voortgang geen risico’s geïdentificeerd voor de grondexploitatie van Dr. Wilminkstraat fase 2.

Prognose boekwaarde per 31-12

2025

Boekwaarde

500.000 450.000 400.000 350.000 300.000 250.000 200.000 150.000 100.000 50.000 -

26 van 86

27 van 86

3.4 Toelichting herziening grondexploitatie Lourens Bogtmanstraat per 1-1-2025

10 april 2025

28 van 86

Lourens Bogtmanstraat Beschrijving Op de hoek van de Lourens Bogtmanstraat en de Voorburggracht te Oudkarspel wordt een gebied van circa 5.600 m² herontwikkeld. Er is een deel van het gebied vrij gekomen als gevolg van het realiseren van een Integraal Kind Centrum (IKC) op de plek van twee basisscholen. Op 16 februari 2021 is de grondexploitatie geopend en het stedenbouwkundig ontwerp vastgesteld door de raad van de voormalige gemeente Langedijk. Op 9 mei 2023 is het bestemmingsplan vastgesteld (onherroepelijk). Het plan betreft de bouw van 30 woningen rondom een hof. Het plan omvat 17 koopwoningen en 11 sociale huurwoningen. Daarnaast zijn er 2 vrije kavels waarop mensen hun eigen huis kunnen bouwen. Het doel is om een divers aanbod van woningen te creëren, geschikt voor verschillende soorten bewoners zoals jongeren, ouderen en gezinnen. Voortgang Het bouwrijp maken is in 2024 volledig afgerond. De kostenraming voor het woonrijp maken zijn geactualiseerd door het ingenieursbureau van de gemeente Dijk en Waard. In 2024 heeft Zeeman Vastgoed de gronden overgedragen aan BCL. Verder heeft de gemeente in 2024 een subsidie ontvangen ten behoeve van de versnelling van woningbouw, genaamd ‘Uitvoeringsregeling subsidie versnelling woningbouw gemeenten Noord-Holland 2021’.

Programma woningbouw Totale kaveluitgifte Aantal

Type

Cat. I HUUR Appartement Cat. II HUUR Appartement Cat. III KOOP Rij- hoekwoning Cat. IV KOOP Vrijstaand Totaal

4 7 17 2

13% 23% 57% 7%

100%

Resultaat en verschillenanalyse Belangrijke wijzigingen bij de herziening van de grondexploitatie per 1 januari 2025 zijn: • De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; • Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; • Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50% conform Programmabegroting 2025; • Kosten voor woonrijp maken zijn geactualiseerd door het ingenieursbureau van de gemeente Dijk en Waard; • De plankosten zijn herijkt. Het resultaat op netto contante waarde per 1 januari 2025 bedraagt € 0,297 miljoen negatief. Het resultaat van de grondexploitatie per 1 januari 2024 bedroeg, omgerekend naar netto contante waarde per 1 januari 2025, circa € 0,26 miljoen negatief. Het resultaat is met circa € 38.000,= afgenomen. De totale kosten zijn met circa € 72.000,= toegenomen. De kostencategorie bouwrijp maken is met € 37.000,= verlaagd omdat de werkelijke kosten lager zijn uitgevallen dan van tevoren was geraamd. De kosten voor woonrijp maken zijn met circa € 127.000,= verhoogd naar aanleiding van de geactualiseerde de raming van het ingenieursbureau van gemeente Dijk en Waard. De kosten voorbereiding en toezicht, circa € 48.000,= zijn hierin ook verwerkt. De plankostenraming is herijkt en de plankosten zijn met circa € 25.000,= toegenomen.

De totale opbrengsten zijn geïndexeerd en zijn met circa € 56.000,= toegenomen.

29 van 86

Verschillenanalyse grondexploitatie per 01-01-2025 (Bedragen in €)

Omschrijving

Subtotaal kosten Subtotaal opbrengsten Tussentijdse winst- en verliesneming Nominaal saldo

Exploitatie 2024 (Prijspeil 2024)

Exploitatie 2025 (Prijspeil 2025)

Verschil

B-A

1.998.709 1.733.591 -265.118

2.070.987 1.789.334 -281.653

-16.535

Subtotaal inflatie en rente

-15.812

-23.553

-7.742

Resultaat EW Resultaat NCW per 1 januari

-280.929 -259.535

-305.206 -287.602

-24.276 -28.067

72.278 55.743

Verhogen verliesvoorziening Door een verslechtering van het resultaat is het nodig om de verliesvoorziening te verhogen met € 28.000. Risico’s Er bestaat een risico dat de persleiding moet worden omgelegd, wat extra kosten en vertragingen kan veroorzaken. Daarnaast is er tijdens het graven veel puin gevonden. Er bestaat de mogelijkheid dat de gemeente hier extra kosten voor moet maken.

Prognose boekwaarde per 31-12 400.000 200.000

-400.000 -600.000

2027

2026

2025

-200.000

Boekwaarde

-800.000 -1.000.000

-1.200.000 -1.400.000

30 van 86

31 van 86

3.5 Toelichting herziening grondexploitatie De Overbrugging per 1-1-2025

10 april 2025

32 van 86

De Overbrugging Beschrijving Eind 2016 kwam de schoollocatie "De Overbrugging" aan de Dr. Wilminkstraat in NoordScharwoude vrij. Het college stemde toen in met de ontwikkeling en stelde een projectplan vast. In 2017 werden de ruimtelijke uitgangspunten van het project door het college vastgesteld. Het college besloot de locatie aan te bieden aan Woonstichting Langedijk voor het programmatische deel van sociale huurwoningen en begeleidde de totstandkoming van een stedenbouwkundig plan. In 2019 stelde de gemeenteraad zowel het stedenbouwkundig plan als het bestemmingsplan vast. Het plan voor De Overbrugging bestaat uit 27 sociale huurappartementen en 5 grondgebonden woningen. De appartementen zijn verdeeld over twee gebouwen welke geschakeld zijn middels een ‘Overbrugging’ die tevens een functie heeft als geluidsscherm tussen de naastgelegen sportvelden en de appartementen. Voortgang In 2021 is de grondverkoop onder de sociale huurwoningen gerealiseerd en in 2022 is de grond onder de vrije sector woningen verkocht. De locatie is bouwrijp gereed en is ook grotendeels woonrijp gemaakt. De verwachting is dat in 2025 het woonrijp maken zal definitief worden afgerond. De grondexploitatie kan naar verwachting eind 2025 worden afgesloten. Resultaat en verschillenanalyse Per 1 januari 2025 heeft een actualisatie plaatsgevonden van de grondexploitatie.

De belangrijkste wijzigingen zijn: ▪ De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; ▪ Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; ▪ Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50%, conform Programmabegroting 2025; ▪ De looptijd is met één jaar verlengd naar 2025. Het resultaat op netto contante waarde per 1 januari 2025 bedraagt € 82.000 negatief. Het resultaat van de grondexploitatie per 1 januari 2024 bedroeg, omgerekend naar netto contante waarde per 1 januari 2025, circa € 0,=. Aan de kostenkant zijn de grootste verschillen te zien bij de kosten woonrijp maken. De kosten woonrijp maken zijn met € 90.000,= verhoogd. Tijdens de uitvoering van het project is er meerwerk ontstaan op de opdracht van het woonrijp maken van de locatie. Daarnaast zijn er nog te verwachten kosten voor het woonrijp maken in 2025, die onder andere betrekking hebben op de afronding van het project. Verder is de looptijd van de grondexploitatie met één jaar verlengd, waardoor ook nog plankosten voor 2025 zijn meegenomen. Verschillenanalyse grondexploitatie per 01-01-2025 (Bedragen in €)

Omschrijving

Subtotaal kosten Subtotaal opbrengsten Tussentijdse winst- en verliesneming Nominaal saldo

Exploitatie 2024 (Prijspeil Exploitatie 2025 (Prijspeil 2024) 2025) A B

Verschil B-A

673.867 715.850 43.000 -1.017

798.870 715.850 -83.020

125.003 -43.000 -82.003

Subtotaal inflatie en rente

659

-1.058

-1.717

Resultaat EW Resultaat NCW per 1 januari

-358 -351

-84.078 -82.429

-83.720 -82.078

33 van 86

Terugdraaien winstneming Conform BBV-regelgeving is de gemeente bij winstnemingen gebonden aan de POC-methode. Deze methode rekent op basis van de reeds gerealiseerde en nog te realiseren kosten en opbrengsten uit of er in het betreffende jaar een winstneming moet worden gedaan. Aangezien vorig jaar werd verwacht dat er weinig tot geen kosten meer zouden worden gemaakt, is in de jaarrekening van 2023 een winstneming van € 43.000,= opgenomen. Echter, door extra werkzaamheden voor het woonrijp maken zijn de kosten in 2024 hoger uitgevallen dan begroot. Daarom is het noodzakelijk om de winstneming in de jaarrekening van 2023 terug te draaien en weer toe te voegen aan de grondexploitatie. Verliesvoorziening Er is een verliesvoorziening getroffen ter hoogte van het negatieve resultaat van € 82.000,=. Risico’s Op dit moment worden er op basis van de voortgang geen risico’s geïdentificeerd met betrekking tot de grondexploitatie.

-80.000 -81.000

2025

-79.000

Prognose boekwaarde per 31-12 Boekwaarde

-78.000

-82.000 -83.000 -84.000 -85.000

34 van 86

3.6 Toelichting herziening grondexploitatie Madderom per 1-1-2025

12 april 2025

10 april 2025

35 van 86

Madderom Beschrijving De Westrand van Sint Pancras ontwikkelt zich van achterkant- naar een voorkantsituatie, waarin woningbouw is voorzien langs de Gedempte Veert. In 2011 heeft de gemeenteraad van Langedijk de gebiedsvisie vastgesteld. De kosten worden in gevolge van de Wet ruimtelijke ordening verhaald op de groep bouwgegadigden aan wie er planologisch medewerking wordt verleend. De gemeentelijke rol in dit project zal zich beperken tot een faciliterende rol. Te midden van deze kavels ligt ook gemeentelijk eigendom; De Madderomlocatie. De Madderomlocatie betreft een viertal percelen aan de noordzijde van de Gedempte Veert die in de begin jaren zijn verworven door de voormalig gemeente Langedijk. De totale oppervlakte is 2.753 m2. Op deze percelen was het tuincentrum Madderom gevestigd. De locatie leent zich ruimtelijk goed voor huisvesting geschikt voor ouderen. Dit is dan ook onder andere als uitgangspunt genomen in het voortraject waarin verschillende verkavelingsvarianten onderzocht waren. Op 29 januari 2019 heeft de gemeenteraad van de voormalige gemeente Langedijk ingestemd met de verkaveling voor de Madderomlocatie en op 7 juni 2022 heeft de gemeenteraad van Dijk en Waard de grondexploitatie Madderom geopend. Op 13 september 2022 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan Westrand Sint Pancras vastgesteld.

Voortgang Het plan voor de Madderomlocatie bestaat uit 11 (levensloopbestendige) appartementen en 2 vrije kavels. De verwachting is dat in 2026 de gronden worden verkocht en dat in 2025-2026 alles respectievelijk bouw- en woonrijp zal worden gemaakt. De grondexploitatie zal naar verwachting eind 2026 kunnen worden afgesloten.

Programma woningbouw Totale kaveluitgifte Aantal

Type

Cat. III KOOP Appartement Cat. IV KOOP Vrije kavel Totaal

11 2

85% 15%

100%

Resultaat en verschillenanalyse Belangrijkste wijzigingen bij de herziening per 1 januari 2025 zijn de volgende: • De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; • Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; • Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50%, conform Programmabegroting 2025; • De plankostenraming is herijkt. Het resultaat op netto contante waarde per 1 januari 2025 bedraagt € 0,448 miljoen positief. Het resultaat van de grondexploitatie per 1 januari 2024 bedroeg, omgerekend naar netto contante waarde per 1 januari 2025, € 0,447 miljoen positief. De totale kosten zijn met circa € 40.000,- gestegen. Deze toename is voornamelijk het gevolg van hogere plankosten, veroorzaakt door de extra inspanningen van de projectorganisatie tijdens het gezamenlijke ontwerpproces met de ontwikkelaar en het benodigde juridisch advies. De totale opbrengsten zijn met circa € 17.000,- toegenomen. Deze toename is het gevolg van een lichte verhoging van de opbrengsten van de vrije kavels, gebaseerd op de nieuwe marktontwikkelingen.

36 van 86

Verschillenanalyse grondexploitatie per 01-01-2025 (Bedragen in €) Exploitatie 2024 (Prijspeil Exploitatie 2025 (Prijspeil 2024) 2025) A B

Omschrijving

Subtotaal kosten Subtotaal opbrengsten Tussentijdse winst- en verliesneming Nominaal saldo

Verschil B-A

1.566.040 2.052.500 486.460

1.605.991 2.069.525 463.534

-22.927

Subtotaal inflatie en rente

-11.778

3.030

14.808

Resultaat EW Resultaat NCW per 1 januari

474.682 447.304

466.564 448.447

-8.118 1.143

39.952 17.025

Risico’s Een risico wordt gevormd door het feit dat na onderzoek kan blijken dat de grond vervuild is met PFAS of andere verontreiniging. In de grondexploitatie is een stelpost voor sanering opgenomen, echter er bestaat een risico dat de saneringskosten hoger kunnen zijn dan opgenomen. Verder vormt de courantheid van kavel 20B een risico. Volgens de stedenbouwkundige uitwerking loopt er een voetpad langs de kavel, ook vlak langs het bouwvlak. Dit kan tot gevolg hebben dat deze kavel minder snel wordt afgenomen of wordt afgenomen tegen een lagere prijs. Echter wordt gezien de recente taxatie dit als een klein risico ingeschat. Tot slot kan discussie met de ontwikkelaar mogelijk tot vertraging leiden.

Prognose boekwaarde per 31-12 1.000.000 500.000

-1.000.000

2026

2025

-500.000

Boekwaarde

-1.500.000 -2.000.000

37 van 86

38 van 86

3.7 Toelichting herziening grondexploitatie SV Vrone Woningbouw per 1-1-2025

10 april 2025

39 van 86

SV Vrone Woningbouw Beschrijving Het complex SV Vrone in Sint Pancras dient te worden gerevitaliseerd. De ontwikkeling heeft een oppervlakte van circa 9.000 m² en betreft twee woningbouwplots rondom de velden van SV Vrone. De grondexploitatie is op 13 maart 2021 door de gemeenteraad van voormalige gemeente Langedijk vastgesteld. Het resultaat op de grondexploitatie wordt ingezet als dekking voor de kosten voor de revitalisering van het sportcomplex. Na extra consultatie met de buurt is er een aanpassing op het ontwerp gekomen, welke op 22 november 2021 door de gemeenteraad is vastgesteld. Op 2 april 2024 heeft de raad kredietbesluit genomen over het totale project. Tevens is de college opdracht gegeven om onderzoek te doen naar een nieuw schoolgebouw, IKC het Baken, aan de noordoostzijde van het projectgebied. Voortgang Het woningbouwprogramma betreft in totaal 14 woningen. Dit zijn allen vrije kavels. Daarvan zijn acht kavels gelegen op de hoek van de Destreelaan en de Vinkenlaan, in het noordoosten van het plangebied, en een strook van zes vrije kavels langs de Boeterslaan, ten zuiden van de voetbalvelden. Er wordt verwacht dat de uitgifte van de kavels gerealiseerd wordt in 2027 – 2028. Naar verwachting vindt in 2026 – 2027 het bouwrijp maken plaats en zal in 2028 – 2029 het woonrijp maken worden uitgevoerd.

Naar verwachting zal de grondexploitatie eind 2029 kunnen worden afgesloten.

Programma woningbouw Totale kaveluitgifte Aantal

Type

Cat. IV KOOP Vrije kavel Totaal

100%

Resultaat en verschillenanalyse Belangrijke wijzigingen bij de herziening van de grondexploitatie per 1 januari 2025 zijn de volgende: • De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; • Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; • Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50%, conform Programmabegroting 2025; • Consequenties raadsbesluit 2 april 2024 verwerkt; • De looptijd is met twee jaar verlengd naar 2029 en de fasering van kosten en opbrengsten is hierop aangepast; Het resultaat op netto contante waarde per 1 januari 2025 bedraagt circa € 1,68 miljoen positief. Het resultaat van de grondexploitatie per 1 januari 2024 bedroeg, omgerekend naar netto contante waarde per 1 januari 2025, circa € 1,76 miljoen positief. Het resultaat op netto contante waarde is hiermee met circa € 85.000,= afgenomen. Dit komt hoofdzakelijk doordat de onderliggende ramingen uit het raadsbesluit van 2 april 2024 zijn verwerkt. Deze ramingen zijn gebaseerd op het meest actuele VO-ontwerp voor de inrichting van het plangebied.

40 van 86

Verschillenanalyse grondexploitatie per 01-01-2025 (Bedragen in €) Exploitatie 2024 (Prijspeil 2024) A

Exploitatie 2025 (Prijspeil 2025) B

709.098 2.551.865 1.842.767

1.265.710 2.987.125 1.721.415

556.612 435.260 -121.352

Subtotaal inflatie en rente

62.977

128.678

65.701

Resultaat EW Resultaat NCW per 1 januari

1.905.744 1.760.613

1.850.093 1.675.686

-55.651 -84.927

Omschrijving

Subtotaal kosten Subtotaal opbrengsten Tussentijdse winst- en verliesneming Nominaal saldo

Verschil B-A

Risico’s Er wordt momenteel onderzocht of aan de noordoostzijde van het project een school kan worden gerealiseerd in plaats van woningbouw. Hoewel dit maatschappelijk wenselijk kan zijn, zal het een negatief effect hebben op de opbrengsten van het project. Indien dit doorgang vindt, zal hiervoor afzonderlijke besluitvorming noodzakelijk zijn. Een ander risico is dat de planologische procedure nog moet worden doorlopen. Eventuele bezwaren kunnen leiden tot vertraging.

41 van 86

42 van 86

3.8 Toelichting herziening grondexploitatie Westerdel per 1-1-2025

10 april 2025

43 van 86

Westerdel Beschrijving In de gemeente Dijk en Waard wordt de woningbouwlocatie Westerdel ontwikkeld. Een gebied van circa 41,3 hectare is actief door de gemeente in ontwikkeling genomen. De gemeente heeft alle gronden binnen het gebied verworven om deze bouwrijp te maken en vervolgens als bouwrijpe kavels te verkopen aan met name ontwikkelende partijen. Het plangebied bestaat uit drie deelgebieden: Centrale buurt, De Straatjes en De Eilanden. Voortgang Het bouwrijp maken van de eerste fase (Centrale Buurt), de tweede fase (De Straatjes) en de derde fase (De Eilanden) is volledig afgerond. De wijk begint steeds meer zijn definitieve uiterlijk te krijgen wat de woonkwaliteit binnen de wijk verbetert. De eerste fase (Centrale Buurt) en de tweede fase (De Straatjes) zijn geheel woonrijp gereed. In 2023 is er gestart met het woonrijp maken van de derde fase (De Eilanden). In 2024 zijn Eiland D, E en F volledig afgerond en is de 1 e fase van Eiland G ook afgerond. Het projectmatige programma in deelgebied de Eilanden bestaat uit 151 te realiseren woningen. Er hebben nu zes grondleveringen plaatsgevonden (eiland D t/m I), waarbij in totaal de grond onder 130 te realiseren woningen is verkocht en geleverd. Er resteren nog grondleveringen t.b.v. een te realiseren programma van 21 woningen op eiland J. Verder zijn 59 vrije kavels onderdeel van het woningbouwprogramma in Westerdel.

In 2024 zijn 3 gemeentelijke kavels binnen deelgebied De Eilanden verkocht en geleverd. In totaal zijn er nu 58 gemeentelijke kavels verkocht. Per 1 januari 2025 zijn er in deelgebied Centrale Buurt en De Straatjes geen vrije kavels meer beschikbaar. In deelgebied De Eilanden is nog 1 te verkopen vrije kavel.

Programma woningbouw Nog te realiseren Type

Totale kaveluitgifte Aantal

Cat. III KOOP Rij- hoekwoning Cat. IV KOOP Vrijstaand Cat. IV KOOP Vrije kavel Totaal

5 16 1

23% 73% 5%

100%

Resultaat en verschillenanalyse Belangrijkste wijzigingen bij de herziening per 1 januari 2025 zijn de volgende: • De werkelijke kosten en opbrengsten per 1 januari 2025 zijn verwerkt; • Het prijspeil van de grondexploitatie is aangepast van 1 januari 2024 naar 1 januari 2025; • Het rentepercentage is aangepast van 0,65% naar 0,50%, conform Programmabegroting 2025; • De fasering van de verwachte kosten en opbrengsten zijn geactualiseerd; • De plankosten zijn geactualiseerd; • Kostenramingen zijn geactualiseerd op basis van de aanbestedingsresultaten. De per 1 januari 2025 herziene grondexploitatie resulteert in een positief saldo van € 0,99 miljoen. Het netto contante waarde resultaat is daarmee met € 229.000,= verbeterd ten opzichte van de grondexploitatie per 1 januari 2024. De totale nominale kosten nemen toe met circa € 252.000,=. Dit is grotendeels te wijten aan het feit dat de werkzaamheden voor de aansluiting van de calamiteitenbruggen van Westerdel naar de Veertweg destijds niet zijn opgenomen in het woonrijpmaakbestek van De Eilanden. Daarnaast zijn er in 2024 herstelwerkzaamheden uitgevoerd aan het groen in de deelgebieden De Straatjes en Centrale Buurt, en zal de groeiruimte van de parkeerplaatsen in deelgebied De Straatjes verbeterd moeten worden. De opbrengsten voor grondverkopen nemen toe met circa € 211.000,=.

De reden hiervoor is dat bij de verkoop van de gemeentelijke kavels hogere grondprijzen gerealiseerd zijn in vergelijking

44 van 86

met de gehanteerde grondprijzen in de grondexploitatie. De gemeente heeft in 2024 een meerwaarde ontvangen van ongeveer € 3,06 miljoen voor Eiland G, H en I. Deze meerwaarde ontstaat wanneer de woningen tegen hogere prijzen worden verkocht dan oorspronkelijk was afgesproken. Aangezien het realistisch wordt geacht dat de gronduitgifte binnen de resterende looptijd van 3 jaar gerealiseerd kan worden, blijft de einddatum van de grondexploitatie met 31 december 2027 gehandhaafd. Het saldo van inflatie en rente neemt hierdoor af. Dat komt enerzijds doordat er in 2024 hogere opbrengsten zijn gerealiseerd. Hierdoor loopt de boekwaarde sneller terug, waardoor we lagere rentelasten hebben. Anderzijds kent een deel van dit voordeel een technische verklaring. We zijn een jaar verder, de resterende looptijd is een jaar korter en hierdoor wordt logischerwijs een jaar minder toekomstige rente en kostenstijging gerekend.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=DijkenWaard&id=e8cfdf3c-5069-4009-be25-ae12f8f3fe8a