Document · PDF

2 - Kadernota 2023 - versie Raad__def_docx

Commissie Trouwzaal 5 juli 2022, gemeente Dijk en WaardBij agendapunt: Raadsvoorstel Kadernota 2023 Dijk en Waard14.686 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

h. Het verkrijgen van inzicht in de ontwikkeltrend van het gebruik van de ondersteuning, hulp en zorg en de financiële uitgaven en beheersingsmogelijkheden. i. Het versterken van preventie, voorliggend veld en inzet van laagdrempelige collectieve en algemene voorzieningen, waaronder jongerenwerk, ouderenadviseur en welzijn op recept. j. Het verbeteren van de leefbaarheid in de wijken, o.a. door te experimenteren met pilots i.h.k.v. community building en versterken van buurtbemiddeling. k. Het uitvoeren van de Woonzorgvisie (link programma 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing). l. Samenwerking (boven)regionaal op programma's Jeugd, Wmo en Passend onderwijs. Waaronder uitvoering geven aan de nieuwe inkoopcontracten Jeugd, de decentralisatie Beschermd wonen en de aansluiting onderwijs en jeugdhulp. m. Strategisch partnerschap waardoor grote maatschappelijke instellingen hun diensten voor de inwoners goed kunnen uitvoeren (link met programma 5 Sport, cultuur, recreatie en openbare ruimte). Waar leiden we ons succes uit af? (Meetlat) 1. Het relatieve gebruik van de Wmo en jeugdhulpvoorzieningen 2. Het aantal inwoners met een bijstandsuitkering (monitor Zaffier) 3. Het aantal vrijwilligers en mantelzorgers 4. Diverse data uit de wijkscans (in ontwikkeling) 5. Het aantal bijstandsuitkeringen (monitor Zaffier) 6. Schuldhulpverlening (monitor Zaffier) 7.

Beroep op bijzondere bijstand (monitor Zaffier) 8. Uitkomsten tweejaarlijkse armoedemonitor en inkomenseffectrapportage 9. Meting kwaliteit dienstverlening (nader te ontwikkelen) 10. Gemiddeld cliënttarief 11. Cijfers over het verloop van de duur van zorg/hulp in combinatie met de uitstroom 12. Cliëntervaringsonderzoeken (continue meting nieuwe stijl) 13. Begroting en jaarrekening (waarin nadere duiding wordt gegeven hoe de inkomsten zich verhouden tot de uitgaven) 14. Daling aantal jeugdhulpcliënten in gesloten verblijf

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Programma Volksgezondheid en milieu Het programma Volksgezondheid en Milieu bevat van origine de taken die de gemeente uitvoert op basis van diverse wetten zoals de Wet milieubeheer, Wet geluidhinder, Wet bodembescherming en de daaruit voortvloeiende besluiten. De belangrijkste ambities in dit programma vloeien echter voort uit het landelijke Klimaatakkoord en de gemeentelijke ambities op het gebied van duurzaamheid. Belangrijke pijlers binnen het thema duurzaamheid zijn de energietransitie, warmtetransitie en klimaatadaptatie. De gemeente heeft de doelstelling om CO2-neutraal te worden. De recente ontwikkelingen in Europa laten zien dat het belangrijk is om onze energievoorziening te verduurzamen. De overstap naar duurzame energie zorgt voor een verminderde afhankelijkheid van gas en daarbij draagt het bij aan een gezonde leefomgeving, meer wooncomfort en een lagere energierekening. Om te voldoen aan de ambities in het Klimaatakkoord, en de energietransitie te versnellen, zullen er structureel meer capaciteit en middelen beschikbaar moeten komen. Energiebesparing is de eerste stap. Wat we niet verbruiken hoeven we ook niet op te wekken. Omdat de gevolgen van klimaatverandering nu al merkbaar zijn, passen we ons aan om het risico op wateroverlast, watertekort en hittestress in Dijk en Waard te verkleinen.

Ook bieden de energietransitie en klimaatadaptatie ruimte voor werkgelegenheid en nieuwe opleidingen. Trends & Ontwikkelingen Energiecrisis Door de toegenomen energieprijzen ontstaat er meer urgentie en commitment voor het verduurzamen van onze energievoorziening. Tegelijkertijd neemt de hoeveelheid huishoudens met energiearmoede toe. Dit maakt dat energiebesparing een belangrijke eerste stap is. Klimaatdoelstellingen De ambitie om een CO2-neutrale gemeente te zijn moet geharmoniseerd worden. De ambities van het Klimaatakkoord zijn leidend "De Nederlandse overheid wil in 2030 49% minder CO2 uitstoten ten opzichte van 1990. In 2050 moet dat 95% minder zijn. Dit is nodig om de temperatuur op aarde niet verder te laten stijgen dan anderhalve graad. Bij deze temperatuurstijging lijken de gevolgen van klimaatverandering nog beheersbaar. Om de doelstelling te halen heeft de overheid samen met bedrijven en organisaties maatregelen afgesproken. Deze staan in het nationale Klimaatakkoord." Afhankelijkheid landelijke regelgeving en beschikbare middelen Als gemeente zijn we afhankelijk van de besluiten die op landelijk en provinciaal niveau genomen worden. Bijvoorbeeld op het gebied van de nieuwe warmtewet, eventuele afstandsnormen voor windturbines en middelen voor de uitvoering van het klimaatakkoord (inclusief Nationaal Isolatieprogramma).

Deze besluiten hebben invloed op de uitvoering op gemeentelijk niveau.

Waar staan we voor? Maatschappelijk effect Dijk en Waard draagt bij aan de landelijk afgesproken klimaatdoelstellingen. Wij zijn een CO2neutrale, klimaatrobuuste, circulaire en biodiverse gemeente.

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Welke doelstellingen dragen daar aan bij? 1. Dijk en Waard is een CO2-neutrale gemeente 2. Dijk en Waard is klimaatrobuust 3. In Dijk en Waard is het afvalhergebruikpercentage gelijk aan de landelijke richtlijn. Waar zetten we in 2023 op in? 1. Doelstelling 1 tot en met 3: a. Harmonisatie en uitvoering van de warmtetransitie visies Langedijk en Heerhugowaard. b. Uitvoering van het nog vast te stellen uitvoeringsprogramma behorende bij de roadmap CO2-neutraal Dijk en Waard. c. Bewustzijn van inwoners vergroten door het inzetten van energiecoaches en actieve communicatie over duurzaamheid. d. Voortzetten van de gemeentelijke isolatieaanpak en collectieve inkoopacties zonnepanelen. e. Uitvoering van de Regionale Energietransitie 1.0. f. Vaststellen van de Regionale Energietransitie 2.0. g. het verduurzamen van bedrijventerreinen en het Altongebied. h. Inventarisatie van projecten en initiatieven op het gebied van circulaire economie. 2. Dijk en Waard is klimaatrobuust. a. Uitvoering geven aan de Klimaatadaptatiestrategie en uitvoeringsagenda regio Alkmaar b. Harmonisatie en uitvoering van het gemeentelijke beleidsprogramma klimaatadaptatie 2021-2026. c. We maken werk met werk: project- en gebiedsontwikkelingen en openbare ruimte wordt klimaatbestendig ontworpen en ingericht. 3. In Dijk en Waard is het afvalhergebruikpercentage gelijk aan de landelijke richtlijn. a.

Het harmoniseren van het inzamelbeleid, waarbij het omgekeerd inzamelen zoals opgenomen in het afvalplan van de voormalige gemeente Langedijk als blauwdruk en vertrekpunt wordt genomen. Waar leiden we ons succes uit af? (Meetlat) 1. Energiegebruik van bedrijven en woningen. 2. Percentage woningeigenaren dat meedoet aan energiebesparende projecten. 3. De hoeveelheid opgewekte hernieuwbare energie. 4. De uitvoering van de roadmap CO2-neutraal. 5. De hoeveelheid inwoners die meedoet aan klimaatadaptatieprojecten. 6. De uitvoering van het beleidsprogramma klimaatadaptatie 2021-2026. 7. Het afvalscheidingspercentage/afvalhergebruikpercentage verbetert (Binnen het herziene landelijke programma VANG (van afval naar grondstof) dat per maart 2022 is gepubliceerd, wordt meer gekeken naar een hergebruikpercentage. Hierbij worden ook de uitvalresultaten bij de sorteer- en scheidingsinstallaties meegenomen. Het gaat dan niet meer om wat de gemeente gescheiden heeft ingezameld, maar wat er als goede en bruikbare grondstof daadwerkelijk wordt hergebruikt. Dit percentage ligt in de praktijk lager dan het huidige scheidingspercentage. Schone grondstoffen zijn hierbij belangrijk en dus ook de inzet.)

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Iedereen die dat wil zou in Dijk en Waard een passende woning moeten kunnen vinden. Dat lukt nu nog niet voor iedereen. Daarom wordt er veel gebouwd. We willen voor 2030 in Dijk en Waard 10.000 nieuwe woningen mogelijk maken. Voor elke portemonnee, met extra aandacht voor sociale huur- en koopwoningen. Deze ambitie zien we in samenhang met andere opgaven, zoals de energietransitie, klimaatadaptatie en voorzieningen die horen bij een groeiend aantal inwoners. Je bouwt niet alleen woningen, je bouwt een omgeving. Trends & Ontwikkelingen Tekort aan betaalbare woningen In de sociale huur lopen de wachttijden al jaren op. Ook is er een tekort aan betaalbare koopwoningen (in categorieën 1 en 2). De bouw van 10.000 woningen moet leiden tot een evenwichtiger woningvoorraad die beter aansluit op de woningbehoefte. Er is sprake van sterk stijgende kosten in de bouwsector, wat de realisatie bemoeilijkt. Omgevingswet (OW) De invoering van de Omgevingswet is wederom met een half jaar uitgesteld tot 1 januari 2023. Het programma Invoering Omgevingswet loopt in principe door tot 2029. Een aantal processen en producten moet voor de invoeringsdatum gereed zijn. Op hoofdlijnen zijn de werkprocessen gereed voor de Omgevingswet.

De nieuwe instrumenten en het gedachtegoed van de Omgevingswet zullen, in navolging van het programmaplan en de uitgewerkte projectplannen, in 2022 en daaropvolgende jaren verder worden gerealiseerd en ingebed. Gezien de complexiteit van de Omgevingswet en nog te maken keuzes binnen Dijk en Waard, is het nog niet mogelijk om een inschatting te geven over de structurele financiële gevolgen hiervan. Wet Kwaliteitsborging (WKB) De invoeringsdatum van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen is gekoppeld aan de Omgevingswet. Deze nieuwe wet zal stapsgewijs ingaan vanaf 1 januari 2023. Het doel van de nieuwe wet is om de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. De eerste twee jaar zal deze wet alleen voor eenvoudige bouwwerken gelden, zoals eengezinswoningen en kleine bedrijfspanden. Hierdoor kunnen bouwbedrijven, kwaliteitsborgers en de gemeente ervaring opdoen met het nieuwe toezicht in de bouw. Vanaf 2025 volgen naar verwachting de complexere bouwwerken. Dit is afhankelijk van een landelijke evaluatie. De exacte financiële en proces inhoudelijke impact voor de gemeente wordt in 2022 verder onderzocht. Afhankelijk van de te maken proceskeuzes is op de middellange termijn een positief effect op de financiële uitgaven mogelijk.

Duurzame nieuwbouw De gemeente werkt met ketenpartners samen aan een puntensysteem duurzame nieuwbouw. Het puntensysteem zorgt ervoor dat net wat duurzamer gebouwd wordt dan in wet- en regelgeving is bepaald, maar geeft (woning)ontwikkelaars wel de vrijheid op welke onderdelen (energie, klimaatadaptatie, circulariteit, biodiversiteit) wordt ingezet. Op het behalen van deze prestaties door de ontwikkelaar dient te worden toegezien. In 2022 wordt verder uitgezocht wat de financiële impact is van deze toezichtrol van de gemeente. Tevens wordt er uitgezocht hoe dit puntensysteem ingezet kan worden zonder te conflicteren met verschillende onderwerpen, zoals de druk op de woningmarkt en de invoering van de Omgevingswet en WKB. Aangezien het Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

puntensysteem nog niet is vastgelegd, is het nog niet mogelijk om een inschatting te geven van de financiële gevolgen. Complexere gebiedsontwikkelingsopgaven De gemeente is als gevolg van de fusie flink in omvang gegroeid. Tevens is sprake van een verandering van ruimtelijke opgaven: steeds minder uitleggebieden, steeds minder gemeentelijke grondposities, steeds meer stedelijke herontwikkeling en inbreilocaties. Met de hiervoor al genoemde Omgevingswet leidt de doelstelling van integrale afweging met snellere en transparantere processen tot meer (organisatorische) complexiteit aan de voorkant van gebiedsen projectontwikkeling. Om goed op deze veranderingen in te kunnen spelen, is een modern instrumentarium nodig om ruimtelijke initiatieven te kunnen initiëren en / of begeleiden. Waar staan we voor? Maatschappelijk effect In Dijk en Waard wonen en werken inwoners met plezier in een passende woning en koesteren zij de verscheidenheid en hun leefomgeving. Welke doelstellingen dragen daar aan bij? 1. Er zijn voldoende (nieuwe en ook betaalbare) woningen voor alle doelgroepen. 2. Om goed op veranderingen in te kunnen spelen, zijn moderne instrumenten nodig om ruimtelijke initiatieven te kunnen initiëren en / of begeleiden. Waar zetten we in 2023 op in? 1. Er zijn voldoende (nieuwe en ook betaalbare) woningen voor alle doelgroepen in een groene omgeving.

Bij nieuwbouw is uitgangspunt dat een belangrijk deel (leidraad 30 procent) in de categorieën betaalbare koop en/of lagere huur (categorieën 1 / 2) wordt gerealiseerd. Deze doelstelling geldt op gebiedsniveau. a. De overwinstregelingen van Langedijk en Heerhugowaard worden geharmoniseerd (nadat het grondprijsbeleid is geharmoniseerd). b. Het updaten/herijken van het woningbehoefteonderzoek en woningbouwprogrammering, waarmee duidelijk wordt voor welke doelgroep(en) de gemeente extra inzet zou moeten plegen om in de vraag naar woonruimte van deze doelgroep(en) te kunnen voorzien. c. Het ontwikkelen van een woningbouwmonitor. d. Herijken van de omgevingsvisie. 2. Om goed op veranderingen in te kunnen spelen, zijn moderne instrumenten nodig om ruimtelijke initiatieven te kunnen initiëren en / of begeleiden. Een ‘Reserve Strategisch Voorbereidingskrediet’ is zo’n instrument. Ook de herijking en harmonisatie van de Reserve Nota Bovenwijkse Kosten en de actualisering van het gemeentelijk grondbeleid met mogelijke verruimde inzet van strategische grondverwerving zijn in beeld. Waar leiden we ons succes uit af? (Meetlat) 1. Het afzetten van de daadwerkelijk opgeleverde woningen tegen de in 2020 geprognosticeerde woningbehoefte (onderzoek Companen). 2. De nieuwe huisvestingsverordening is vastgesteld met daarin de uitkomsten van het onderzoek of opkoopbescherming kan worden ingezet. 3.

De overwinstregeling is door Dijk en Waard vastgesteld.

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Financiën Een gezond financieel beleid staat de komende jaren centraal. De uitdaging is om de meerjarige ambities uit het coalitieakkoord en de gemeentelijke inzet op de landelijke ambities te realiseren. Dit gegeven de diverse onzekerheden waar de gemeente mee te maken heeft, zoals de krapte op de arbeidsmarkt, prijsstijgingen en een onzeker financieel perspectief vanaf 2026. Voor de jaren 2023-2025 is er nog sprake van een gunstig financieel kader door een forse stijging van het accres en het tijdelijk schrappen van de opschalingskorting in het gemeentefonds. Vanaf 2026 neemt het accres drastisch af en wordt de opschalingskorting voor het oorspronkelijke bedrag weer opgenomen in het gemeentefonds. Met name hierdoor daalt het perspectief van € 21.092.000 in 2025 naar € 6.515.000 in 2026. De VNG en IPO zijn in gesprek met het ministerie van BZK om een oplossing te vinden voor deze kloof vanaf 2026 (ook wel bekend onder "het ravijn"). De uitkomst krijgt zijn beslag in juni 2022 in de contourennota. In financieel kader 2023-2026 zijn alleen de autonome ontwikkelingen verwerkt. De in deze kadernota opgenomen ambities worden bij de begroting 2023 financieel uitgewerkt. Herverdeeleffect gemeentefonds De gemeente is een nadeel-gemeente voor wat betreft de herverdeeleffecten gemeentefonds. In de meerjarenbegroting 2022 is reeds geanticipeerd op de effecten.

De afgelopen periode zijn door de VNG gesprekken met BZK gevoerd over de herverdeling. Dit heeft geleid tot een aanpassing in de gefaseerde invoering per 2023. Vanaf 2027 is het onzeker of dan het herverdeeleffect wel volledig wordt doorgevoerd. Voor de gemeente Dijk en Waard kan dit oplopen tot een bedrag van € 57 per inwoner aan lagere algemene uitkering gemeentefonds op basis van de actualisatie over het uitkeringsjaar 2022. Sociaal domein In de meicirculaire is bekend gemaakt dat het kabinet voor 2023 incidenteel € 1,454 miljard extra beschikbaar stelt voor de jeugdzorg. Hierbij gaat het kabinet er vanuit dat gemeenten inzetten op besparingsmaatregelen voor een bedrag van € 374 miljoen op de jeugdzorguitgaven in 2023 (die ook onderdeel is van de reeks van de Commissie van Wijzen). Daarnaast gaat het kabinet de komende tijd met gemeenten en andere relevante partijen verder in gesprek over de Hervormingsagenda Jeugd, die moet bestaan uit een combinatie van een set van maatregelen en een financieel kader waarmee een structureel houdbaarder jeugdstelsel wordt gerealiseerd. Het kabinet zal bij het afsluiten van de Hervormingsagenda ook besluiten over de extra middelen voor 2024 en verder die aan gemeenten beschikbaar gesteld worden, waarbij het advies van de Commissie van Wijzen het uitgangspunt vormt.

Daarmee is voor gemeenten nog geen zekerheid over de extra middelen die vanaf 2024 beschikbaar worden gesteld. Dit neemt niet weg dat de opgave voor de jeugdzorg en wmo nog steeds groot is voor de gemeente Dijk en Waard. Omgevingswet De Omgevingswet gaat per 1 januari 2023 in. Het Rijk compenseert gemeenten gedeeltelijk voor de implementatiekosten. De invoering van de Omgevingswet heeft echter ook structurele financiële effecten waaronder op de bouwleges. Bij de begroting 2023 wordt dit nader uitgewerkt. Harmonisatie In 2023 dient de harmonisatie van de financiële regelingen afgerond te worden. Op basis van de jaarrekeningen 2021 van de gemeenten Langedijk en Heerhugowaard worden de reserves en voorzieningen geactualiseerd en geharmoniseerd bij de begroting 2023.

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Financieel kader Het vertrekpunt voor het financieel kader is de door de raad vastgestelde programmabegroting 2022 en eerste begrotingswijziging 2022 d.d. 4 januari. Het kader is vervolgens geactualiseerd voor de autonome ontwikkelingen. De financiële vertaling van de beleidsambities vindt plaats bij de begroting 2023. In onderstaande tabel is de ontwikkeling van het perspectief opgenomen. Het vertrekpunt is de meerjarenraming uit de programmabegroting 2022 en de door de raad vastgestelde eerste begrotingswijziging 2022. De effecten van de kadernota worden in volgende paragraaf nader toegelicht. Bedragen x € 1.000 Financieel kader

2023

2024

2025

2026

Meerjarenraming 2022-2026 (conform programmabegroting)

3.502

2.294

1.766

Eerste begrotingswijziging 2022

-700

-772

-778

Kadernota 2023-2026

13.817

17.132 20.104

5.527

Geactualiseerde raming

16.619

18.654 21.092

6.515

Effecten kadernota In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de vooralsnog verwachte financiële effecten 2023-2026. Het betreft allen autonome ontwikkelingen. De financiële vertaling van de beleidsambities vindt plaats bij de begroting 2023. Bedragen x € 1.000 Overzicht autonome ontwikkelingen

2023

2024

2025

2026

Gemeentefonds

16.864

20.470

23.564

9.043

Cao-ontwikkeling

-2.022

Indexatie GR

-426

Zaffier

-210

Rijksbijdrage Inkomensregelingen

Indexatie vennootschappen en coöperaties

-71

Groei onroerende zaakbelasting

Autonome ontwikkelingen

Groot onderhoud Materieel Stadsbedrijf (Belastingen/Brandstof/Onderhoud/Verzekering)

-409

Energiekosten (gas en elektra)

Cao-ontwikkeling WNK-personeel Groenvoorzieningen

-95

Onkruidbestrijding Groen (Heestervakken)

-100

Vertraging investeringen MIP

554

263

141

Effect vastgestelde Nota activabeleid

14.116

17.431

20.403

5.826

-100

Totaal Autonome ontwikkelingen Structurele effecten Burap 2 2021 Wonen en Bouwen

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Straatreiniging

-115

Interne doorbelasting regiegroep Alkmaar

-56

Volksfeesten en kermissen

-20

Toezicht Drank en Horeca

-8

-299

13.817

17.132

20.104

5.527

Totaal Structurele effecten Burap 2 2021 Totaal kadernota 2023-2026

Toelichting autonome ontwikkelingen Gemeentefonds Op 1 juni 2022 is de meicirculaire verschenen met daarin opgenomen de vertaling van de financiële effecten van de Voorjaarsnota 2022 van het Rijk. Eerder was in de Maartbrief 2022 bekend geworden dat de uitgaven van het Rijk in de periode 2022-2025 fors zouden toenemen, het opschorten van de opschalingskorting conform het regeerakkoord en de invoering van het nieuwe verdeelmodel per 1 januari 2023 met een aangepast ingroeipad voor voor- en nadeelgemeenten. In de meicirculaire zijn voor het uitkeringsjaar 2023 extra middelen voor Jeugdzorg opgenomen. In de programmabegroting 2022 was al rekening gehouden met een toevoeging aan het gemeentefonds. Voor 2024 en verder wordt in de meicirculaire 2022 opgemerkt dat het kabinet de komende tijd met gemeenten en ander relevante partijen verder in gesprek gaat over de Hervormingsagenda Jeugd, die moet bestaan uit een combinatie van een set van maatregelen en een financieel kader waarmee een structureel houdbaarder jeugdstelsel wordt gerealiseerd. Het kabinet zal bij het afsluiten van de Hervormingsagenda ook besluiten over de extra middelen voor 2024 en verder die aan gemeenten beschikbaar gesteld worden, waarbij het advies van de Commissie van Wijzen het uitgangspunt vormt.

Daarnaast kan de in programmabegroting 2022 opgenomen stelpost voor de herverdeeleffecten van de herijking van het gemeentefonds worden afgeraamd omdat deze effecten zijn meegenomen in de regel Accressen.

Gemeentefonds

Bedragen x € 1.000 2025 2026

2023

2024

Accressen Extra middelen jeugd Af: Stelpost extra middelen jeugdzorg - 2023 Aanpassen stelpost middelen jeugd

15.947 5.835 -6.189

19.604

21.296

7.959

-1.676

-1.545

-2.729

Aframen stelpost herverdeel effect

1.271

2.542

3.813

Totaal

16.864

20.470

23.564

9.043

Cao In januari 2022 is de nieuwe cao vastgesteld. Bij het opstellen van de begroting is reeds rekening gehouden met een cao-stijging. De daadwerkelijke stijging is hoger dan waar rekening mee is gehouden. De verhoging van de cao zoals opgenomen in deze nota is gebaseerd op een inschatting. In de begroting zal de werkelijke verhoging van de cao worden verwerkt. In deze inschatting is geen rekening gehouden met effecten vanuit een mogelijke regeling verlofsparen. Indexatie GR De gemeenschappelijke regelingen hebben hun kadernota voor zienswijze aangeboden aan de Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

raden. Hierin is een eventuele indexatie opgenomen. Op basis van de diverse zienswijzen en behandeling in het Algemeen Bestuur wordt de kadernota verwerkt in de begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen. De volgende gemeenschappelijke regelingen hebben indexatie doorgevoerd: Cocensus (€ 27.000 S), Veiligheidsregio (€ 110.000 S), GGD (€ 207.000 S) Omgevingsdienst NHN (€ 27.000 S), Recreatieschap Geestmerambacht (€ 45.000 S) en Regionaal Historisch Centrum Alkmaar (€ 9.700 S). Zaffier De begroting Zaffier ligt (in concept) bij het Algemeen bestuur van Zaffier ter besluitvorming. De hogere bijdrage (€ 210.000) bestaat uit indexatie, verwachte exploitatie tekort WSW bedrijf en de uitvoering van bezwaar en beroep wat m.i.v. 2023 door Zaffier zelf wordt opgepakt. Rijksbijdragen inkomensregelingen Het landelijke macrobudget voor 2022 was in september 2021 geraamd op € 6,45 miljard en wordt nu (nader voorlopig) geraamd op € 6,07 miljard. De neerwaartse bijstelling is het gevolg van de verwerking van de landelijke realisatiecijfers over 2021 en de nieuwe werkloosheidsverwachtingen van het CPB (CEP). In september vindt de definitieve vaststelling van de rijksbijdrage 2022 plaats en wordt bekend wat de voorlopige rijksbijdrage voor 2023 (en verder) wordt. De verwachting is dat ook voor 2023 (en verder) de rijksbijdrage neerwaarts zal worden bijgesteld.

De verlaging van de rijksbijdrage betekent voor de gemeente Dijk en Waard een nadeel van €972.000 in 2022. In hoeverre de daadwerkelijke uitgaven (bijstandsuitkeringen) in 2022 ook zoveel lager zullen uitvallen zal samen met Zaffier worden gevolgd. In de Najaarsrapportage 2022 zal hierop worden teruggekomen. Meerjarig wordt in beginsel voor de uitgaven van de bijstandsuitkeringen vanaf 2023 de hoogte van de rijksbijdrage aangehouden en met Zaffier afgestemd via de zgn. jaarlijkse budgetbrief. Indexatie Vennootschappen en coöperaties Ontwikkelingsbedrijf (€ 15.000), Heerhugowaard Sport NV (€ 56.000). Onroerendezaakbelasting Door areaaluitbreiding binnen de gemeente wordt de inkomsten uit onroerendezaakbelasting hoger. Dit werkt structureel door naar latere jaren. De nu opgegeven hogere inkomsten betreft een inschatting naast het reeds structureel opgenomen bedrag bij de secundaire begroting 2021. Materieel Stadsbedrijf (Belastingen/Brandstof/Onderhoud/Verzekering) De overschrijding (€ 409.000) op het materieel van de afdeling Stadsbedrijf wordt veroorzaakt door:    

Hogere kosten motorrijtuigenbelasting (i.v.m. te lage raming) Hogere brandstofkosten grotendeels als gevolg van prijsstijgingen Hogere onderhoudskosten als gevolg stijgende onderhoudstarieven. Verzekeringspremies van het materieel (i.v.m. gestegen premies).

Energiekosten Door Heerhugowaard Sport NV is in 2022 een 1-jarig energiecontract afgesloten. Voor de begroting 2023 wordt minimaal rekening gehouden met de tarieven van dit contract waardoor een stijging van energiekosten wordt verwacht. Op 31 december 2022 loopt de huidige energieovereenkomst voor Social Leisure (SSL) af. Het ziet er echter naar uit dat de contracten voor 2023 en verder significant zullen gaan stijgen. Daarnaast loopt het contract met HVC aan het einde van dit jaar af waardoor er verwacht wordt dat de energie ook voor andere panden van de gemeente zullen stijgen.

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Cao-ontwikkeling WNK-personeel Groenvoorzieningen De nieuwe Cao Gemeenten heeft ook invloed op de loonkosten van derden. Het WNK heeft +/25 medewerkers gedetacheerd bij het Stadsbedrijf. De financiële consequentie hiervan bedraagt € 95.000 per jaar. Deze stijging is structureel. Onkruidbestrijding Groen (Heestervakken) Voor een groot deel van Heerhugowaard wordt voor het schoffelonderhoud van heestervakken een externe partij ingezet. Hiervoor is een meervoudige aanbesteding gelopen. Gekozen is voor economisch gezien de meest voordelige inschrijving van € 260.000, dat is € 100.000 hoger dan was voorzien. Vertragingen investeringen Meerjareninvesteringsplan De investeringen die in de begroting 2022 stonden opgenomen en investeringen de tussentijds door de raad is vastgesteld, zijn geactualiseerd op basis van de ontwikkelingen en de nieuw vastgestelde nota vaste activa. Dit zorgt voor een voordeel op de begroting. Nieuwe investeringen worden betrokken bij de begroting 2023 net zoals het actualiseren van de huidige ingegane investeringen in relatie tot de nota vaste activa. Effect vastgestelde nota activabeleid Onlangs is de nota activabeleid geharmoniseerd en opnieuw vastgesteld door de raad. Dit betekent dat de huidige bestaande investeringen aan deze nieuwe nota moet worden aangepast als het gaat om afschrijvingsduur, afschrijvingsmethode ed.

Dit zal effecten met zich meebrengen. Deze effecten zijn nu nog niet bekend en zullen worden betrokken bij de begroting 2023. Structurele effecten burap/2e tussenrapportage 2021 Wonen en bouwen Bij het opstellen van begrotingen in voorgaande jaren bleek uit analyse dat verschillende uitvoeringsbudgetten naar beneden konden worden bijgesteld. De bijstelling zit op verschillende taken binnen de gemeente, maar heeft voornamelijk betrekking op de bedrijfsvoering kosten. Op de onderdelen BAG en Wabo is een deel van de taakstelling gerealiseerd. Op het onderdeel handhaving is dit evenwel tenietgedaan. De verlaging van € 100.000 op het onderdeel wonen en bouwen wordt hiermee structureel niet gerealiseerd. Straatreiniging Op basis van de hogere aanbesteding in 2019 en areaaluitbreiding (Westerdel) is er een hoger budget nodig (€ 115.000). Interne doorbelasting Regiegroep Alkmaar Medio 2020 heeft de regionale samenwerking rond de Focusagenda Regio Alkmaar een nieuwe vorm gekregen. De ambtelijke inzet is hierbij vanuit het regiobureau georganiseerd, waardoor de losse ambtelijke inzet vanuit de gemeente Heerhugowaard per 1 september 2020 niet meer nodig is. Het aframen van de doorbelasting van deze inzet is nog niet vertaald in de begroting. De bijdrage aan de Regiegroep Alkmaar is verwerkt in programma 0 – Bestuur en ondersteuning.

(€ 55.881) Volksfeesten en kermissen De begrote opbrengsten kermissen zijn nog begroot op aparte vergunningen maar vallen nu onder de reguliere evenementenvergunningen. Sinds een aantal jaren worden geen ontvangsten op de begrote inkomsten geboekt. Daarom wordt deze structureel uit de begroting gehaald. (€ 19.832)

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Toezicht Drank en Horeca Een organisatie is gecontracteerd om in de horeca mysteryguestcontroles uitvoeren. Hiervoor wordt gebruikt gemaakt van een jongere en een toezichthouder. Deze organisatie gaat ook voor de horeca vergunningencontroles uitvoeren (€ 8.000).

Uitgangspunten voor begroting 2023 Indexaties  Huuropbrengsten gebouwen, grondprijzen (indien van toepassing) en erfpachtcanons (indien van toepassing). Voor het indexeren van de huur van gebouwen, huur van grondprijzen en erfpachtcanons wordt de consumentenprijsindex (CPI) van juni toegepast voor de begroting 2022. Dit CPIcijfer wordt in juli bekendgemaakt door het CBS en wordt gehanteerd voor het volgende begrotingsjaar.  Leges- en belastingopbrengsten:  Indexatie van leges wordt berekend aan de hand van de verwachte mutatie van de loonsom (inclusief overhead).  Indexatie vindt niet plaats op door overheidswege gemaximeerde tarieven.  Indexatie vindt niet of niet geheel plaats op leges die hierdoor boven 100% kostendekkendheid uitkomen.  De volgende belastingopbrengsten worden geïndexeerd met de consumentenprijsindex (CPI) van juni: OZB, lijkbezorgingsrechten, marktgelden, en forensenbelasting).  Bij de vaststelling van de (Wabo)leges wordt rekening gehouden met de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2023.  Indexatie Subsidies Het subsidiebeleid wordt geharmoniseerd. Bij deze harmonisatie wordt ook het beleid ten aanzien van indexatie betrokken.

 Bijdrage aan de gemeenschappelijke regelingen: De indexering van de bijdrage aan de gemeenschappelijke regelingen is vastgelegd in de Financiële Uitgangspunten Gemeenschappelijke Regelingen (FUGR) die door de Regietafel is opgesteld. Op regionaal niveau worden hier dus afspraken over gemaakt. In de kadernota is de bijdrage aan de gemeenschappelijke regelingen als autonome ontwikkeling meegenomen. Groot onderhoud projecten Harmoniseren systematiek groot onderhoud projecten In de begroting 2022 (paragraaf onderhoud kapitaalgoederen) is toegelicht hoe de voormalige gemeenten Langedijk en Heerhugowaard omgingen met de bepaling en bekostiging van het groot onderhoud van de verschillende kapitaalgoederen. Conform de uitgangspunten in de begroting 2022 wordt nu gewerkt aan het harmoniseren van beide begrotingssystemen ten behoeve van de begroting 2023. Zoals het nu ernaar uitziet, wordt aan uw raad voorgesteld om de systematiek van voorzieningen voor groot onderhoud te hanteren. Dit geldt zowel voor de openbare buitenruimte als voor de gemeentelijke gebouwen. Deze systematiek zorgt voor een gelijkmatigere verdeling van de lasten in de jaarlijkse begroting over een langere periode. In de begroting 2023 wordt deze systematiek verder uitgewerkt.

In de uitwerking wordt aandacht besteed aan de volgende punten:  Hoogte van de jaarlijkse dotatie aan de voorziening;  Het meerjarig verloop van de verschillende voorzieningen;

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard



De wettelijke eisen met betrekking tot het minimumniveau van de verschillende onderhoudsvoorzieningen.

Vastgoed - actualiseren klein onderhoudsbudgetten In 2022 worden de verschillende onderhoudsplanningen van de gebouwen in de gemeente Dijk en Waard geactualiseerd. Naar aanleiding van deze actualisatie én ervaring van de budgetuitputting uit het verleden zullen de klein onderhoudsbudgetten worden geactualiseerd.

Actualisatie meerjareninvesteringsschema In de bijlage is een overzicht opgenomen van het meerjareninvesteringsschema 2023. Dit betreft een actualisatie van het schema zoals dat in de Programmabegroting 2022 onder het kopje ‘financiële positie’ is opgenomen, inclusief twee tussentijds door de raad genomen besluiten (Masterplan Havenplein en Ontwikkeling Mariaschool onderwijsdeel). Aan dit schema zijn geen nieuwe investeringen toegevoegd. Voor nieuwe investeringen geldt een separaat traject en deze worden betrokken bij de integrale afweging bij de begrotingsbehandeling 2023. Ook het effect als gevolg van schaarste van materiaal en arbeidskrachten bij leveranciers, waardoor investeringen mogelijk duurder worden is niet verwerkt in dit schema en zal indien van toepassing separaat worden voorgelegd. In dit overzicht zijn alle investeringen qua planning herijkt op basis van de actuele ontwikkelingen. Daarnaast zijn de uitgangspunten uit de vastgestelde nota Activabeleid d.d. 29 maart 2022 toegepast. Dat wil zeggen dat onder andere de gewijzigde afschrijvingstermijnen zijn gehanteerd voor het berekenen van de kapitaallasten (Het effect van de nieuwe nota Activabeleid voor de bestaande en reeds opgeleverde investeringen is hier overigens niet aan de orde. Daarover wordt gerapporteerd in de Najaarsrapportage.).

Het doel van dit schema is in de eerste plaats een actueel inzicht geven van de geplande investeringen. Daarnaast dient dit schema als uitgangspunt voor het doorrekenen en opstellen van de begroting 2023.

Financiële positie Voor de beoordeling van de financiële positie van gemeenten is het belangrijk dat zowel naar de balans als naar de exploitatie wordt gekeken. Om de financiële positie van de gemeente Dijk en Waard te bepalen wordt gebruik gemaakt van de financiële kengetallen die zijn voorgeschreven in het Besluit Begroting en Verantwoording. In onderstaande tabel zijn drie categorieën opgenomen. Categorie A is de minst risicovolle financiële positie en categorie C de meest risicovolle financiële positie. Voor de komende bestuursperiode streven wij naar een financiële positie in categorie A. In vergelijking tot 2022 zit de opgave voor de verbetering van de financiële positie in het verbeteren van de solvabiliteitsratio en de belastingcapaciteit. Het kengetal geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Hoe hoger de solvabiliteitsratio, hoe groter de weerbaarheid van de gemeente. De belastingcapaciteit geeft inzicht in de mate waarin een financiële tegenvaller in het volgende begrotingsjaar kan worden opgevangen of de mate waarin ruimte is voor nieuw beleid. Aandachtspunt voor de komende jaren zal ook zijn het kengetal structurele exploitatieruimte gezien de ontwikkeling van het gemeentefonds, zie toelichting autonome ontwikkelingen.

Bij de begroting 2023 zal nader ingegaan worden op wat er de komende jaren nodig is om de beoogde norm categorie A te halen. Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Raming streven 2022 2023-2026

Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Kengetal grondexploitatie Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit

62% 60% 28% 15% 3% 97%

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Cat A <90% <90% >50% <20% >0% <95%

Indeling kengetallen Cat A Cat B <90% 90-130% <90% 90-130% >50% 20-50% <20% 20-35% >0% 0% <95% 95-105%

Cat C >130% >130% >20% >35% <0% >105%

Bijlage: meerjareninvesteringsschema Investeringen ICT, facilitair

Jaar van investeren voor begroting 2023

Bedrag voor begroting Afschrijvingen 2023 termijn vorm

Afschrijvingslasten 2023

2024

2025

2026

Werkplekinrichting

2022

790

Lineair

Randapparatuur

2022

Lineair

Back-up project

2022

Lineair

ICT-bodemplaat

2022

1.830

Lineair

366

Techniek serverruimte

2022

146

Lineair

Applicaties

2022

138

Lineair

Wifi

2022

Lineair

Monitoren

2022

Lineair

Randapparatuur

2022

Lineair

Vergaderschermen B&W en F0

2022

Lineair

Vervangen stoelen theater CEC de Binding

2022

Lineair

Bureau-aanpassingen monitoren

2022

Lineair

Scanners

2022

Lineair

Laptops ICT

2022

Lineair

Vervanging plotter

2022

Lineair

Vervanging vergaderschermen 1e fase

2023

Lineair

Extra endpoints

2023

Lineair

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

104 beeldschermen

2023

Lineair

ICT-bodemplaat

2024

1.311

MIP infrastructuur (servers, switches, etc.

2024

150

MIP infrastructuur (servers, switches, etc.) 2016

2024

Totaal

Lineair

262

Lineair

901

4.944

Investeringen openbare ruimte/ wegen/ recreatieve voorzieningen

Jaar van investeren voor begroting 2023

580

Bedrag voor begroting Afschrijvingen 2023 termijn vorm

603

Afschrijvingslasten 2023

2024

2025

2026

Reconstructie Vbg (Geestweg-Pr.gracht)

2023

1.350

Lineair

LOMW Vaarroute binnendoor SP-BOL ( 2022 )

2023

2.260

Lineair

Integraal proj openbare ruimte Bomenbrt

2023

700

Lineair

Bomenbuurt OVL - Armaturen en Kabels

2022

327

Lineair

Vervangen wegdek Zaagmolenweg (uitv)

2022

437

Lineair

Lichtmasten, schakelkasten en bekabeling 2022

2022

205

Lineair

Rehabilitatie Middenweg (Centrumwaard)

2023

686

Lineair

Route Vroonermeer-Oosterdijk - knelpunt III ( 2021 )

2022

420

Lineair

Route Vroonermeer-Oosterdijk - knelpunt IV ( 2022 )

2022

380

Lineair

Vervanging armaturen 2022

2022

153

Lineair

Duikerdel beweegbare vloer

2022

208

Lineair

Rehabilitatie Basiusstraat/De Frik

2023

455

Lineair

LOMW Vaarroute Veilingterrein-Oosterdijksloot ( 2021 )

2022

250

Lineair

Vervangen vloertegelwerk Zwembad Duikerdel

2022

Lineair

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

LOMW Vaarroute Achterburggr-Oosterdel ( 2021 )

2023

150

Lineair

LOMW strandje Noorderplas ( 2021 )

2023

Lineair

LOMW Vaarroute Veilingterrein-Oosterdijksloot ( 2022 )

2024

2.600

Lineair

Rehabilitatie Zuidtangent

2023

1.405

Lineair

LOMW Vaarroute Achterburggr-Oosterdel ( 2022 )

2024

705

Lineair

Lichtmasten, schakelkasten en bekabeling 2023

2023

179

Lineair

Vervanging armaturen 2023

2023

144

Lineair

Route Vroonermeer-Oosterdijk - knelpunt V ( 2023 )

2022

300

Lineair

LOMW Vaarroute binnendoor SP-BOL ( 2021 )

2022

226

Lineair

Route Vroonermeer-Oosterdijk - knelpunt V ( 2023 )

2022

250

Lineair

Integraal proj openbare ruimte Barnewl

2023

Lineair

Rehabilitatie Erasmussingel

2023

246

Lineair

Verkeersregelinstallatie

2023

Lineair

Vervangen wegdek De Vork (voorb)

2023

Lineair

vervallen

nvt

Lineair

Integraal proj openbare ruimte Barnewl

2024

630

Lineair

Lichtmasten, schakelkasten en bekabeling 2024

2024

358

Lineair

Vervanging armaturen 2024

2024

279

Lineair

Rehabilitatie Jan Glijnisweg

2024

441

Lineair

Masterplan Havenplein

2024

1.450

Lineair

Vervangen wegdek Diepsmeerweg (voorb)

Totaal

15.973

Investeringen onderwijs

Jaar van investeren voor begroting 2023

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Bedrag voor begroting Afschrijvingen 2023

125

348

549

Afschrijvingslasten

549

termijn vorm

2023

2024

2025

2026

Lineair Nieuwbouw 'De Nieuwe Draai' - bouwkosten

2022

5.574

Lineair

139

Nieuwbouw 'De Nieuwe Draai' - installatiekosten

2022

1.394

Lineair

Inpassing RK-onderwijs in Het Palet (RKBS Maria) ( 2020 ) vervallen voor kadernota 2023: zie ontwikkeling Mariaschool onderwijsdeel

vervallen

Uitbreiding De Helix 3e fase - bouwkosten

2022

1.260

Lineair

Uitbreiding De Helix 3e fase - installatiekosten

2022

315

Lineair

Grondaankoop 'De Nieuwe Draai'

2022

522

Lineair

Eerste inrichting basisonderwijs

2023

Lineair

Eerste inrichting basisonderwijs

2024

Lineair

Ontwikkeling Mariaschool onderwijsdeel

2023

2.230

Lineair

Totaal

Jaar van investeren voor begroting 2023

Bedrag voor begroting Afschrijvingen 2023 termijn vorm

3 56

9.165

Investeringen materieel

288

291

347

Afschrijvingslasten 2023

2024

2025

2026

Huisvuilwagen achterlader

2022

183

Lineair

Werktuigendrager

2022

148

Lineair

Hydraulische kraan

2022

Lineair

Hoogwerker

2022

140

Lineair

Pick-uptruck met veegvuil en laadarm

2022

Lineair

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

Ondergrondse inzamelmiddelen

2022

Lineair

Gladheidsbestrijdingsmaterieel

2022

Lineair

Aanbouwwerktuigen groen en sport

2022

Lineair

Werktuigendrager

2023

100

Lineair

Materieel werf

2023

Lineair

Tractoren

2023

Lineair

Gladheidsbestrijdingsmaterieel

2023

Lineair

Gladheidsbestrijdingsmaterieel

2024

286

Lineair

Vrachtwagen met afzetsysteem met kraan

2024

260

Lineair

Electr. prullenbakauto

2024

Lineair

155

Totaal

1.551

Kadernota 2023 Gemeente Dijk en Waard

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=DijkenWaard&id=2392623d-2469-4ac2-87f2-f20486ad3795