Programmabegroting 2027 - Ter bespreking auditcommissie en informatieve raad
Tekst van het document
Het isoleren van het dak, vervangen van de dakbedekking en plaatsen van zonnepanelen op het dak van het gemeentehuis zal ook bijdragen aan een verduurzaming van het gemeentehuis. Verloop voorziening onderhoud gebouwen Jaar | 1-jan | Bestedingen | Toevoegingen | 31-dec 2027 | 22 | -323 | 320 | 19 2028 | 19 | -320 | 320 | 19 2029 | 19 | -319 | 320 | 20 2030 | 20 | -304 | 320 | 36 Paragrafen: Onderhoud kapitaalgoederen | Pagina 188 Verbonden partijen Inleiding Onze gemeente vervult op een aantal manieren de haar in wet- en regelgeving opgedragen taken. Veel van die taken pakt Diemen zelf op. Ook voeren we publieke taken tezamen met derde partijen uit. Dat doen we zowel met andere overheden als met particuliere ondernemingen. Deze paragraaf gaat in op een bijzondere vorm van samenwerking, namelijk met partijen waarmee de gemeente een bestuurlijke relatie onderhoudt en waarin zij tevens een financieel belang heeft: de verbonden partijen. Van een bestuurlijke relatie is sprake wanneer we zeggenschap kunnen uitoefenen door vertegenwoordiging in het bestuur van de verbonden partij en/of door stemrecht in die partij. Van financieel belang is sprake wanneer de gemeente middelen ter beschikking heeft gesteld die niet verhaalbaar zijn in geval van faillissement van de verbonden partij en/of wanneer financiële problemen bij de verbonden partij kunnen worden verhaald op de gemeente.
Partijen waaraan alleen een financieel risico kleeft nemen we op in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Partijen waarmee alleen een bestuurlijk belang is gediend, maken onderdeel uit van één van de programma’s. Deelname aan een verbonden partij is een manier, een instrument, om een gemeentelijk doel te bereiken. Dat betekent in het duale stelsel dat de beslissing tot deelname aan een verbonden partij en ook de aansturing daarvan primair de taak is van het college. De raad heeft daarbij een kaderstellende en controlerende taak. Kernvragen voor de raad zijn bijvoorbeeld of de doelstellingen van de verbonden partijen nog steeds corresponderen met die van de gemeente en of de doelstellingen van de gemeente via de verbonden partijen zijn gerealiseerd. Het budgettaire beslag en het hiermee gepaard gaande financiële risico dat de gemeente met verbonden partijen loopt en de daaruit voortvloeiende budgettaire gevolgen is hierbij van belang. Conform artikel 15 van het BBV dient deze paragraaf tenminste te bevatten: • De visie op verbonden partijen in relatie tot de realisatie van de doelstellingen die zijn opgenomen in de begroting; • De beleidsvoornemens omtrent verbonden partijen.
Visie en Beleid Onze gemeente neemt deel in verbonden partijen vanuit een wettelijke opdracht, vanuit het streven naar schaalvergroting en/of ter ondersteuning van beleidsdoelstellingen zoals we deze in de begrotingsprogramma’s hebben vastgelegd. Verbonden partijen voeren in de regel beleid uit dat we in principe ook zelf kunnen doen. De gemeente mandateert als het ware de verbonden partij. We blijven eindverantwoordelijk voor het realiseren van de beoogde doelstellingen van de programma’s. Paragrafen: Verbonden partijen Pagina 189 De samenwerking met andere overheden en particuliere ondernemingen is erop gericht de belangen van de inwoners van onze gemeente zo goed mogelijk te dienen. Dat kan bijvoorbeeld doordat als gevolg van schaalvergroting meer kwaliteit geboden kan worden en/of de kosten voor ons (en daarmee voor de burger) lager kunnen uitvallen. De verbonden partijen We kennen vier soorten verbonden partijen, namelijk: • | Gemeenschappelijke regelingen; • | Vennootschappen en coörperaties; • | Stichtingen en verenigingen; • | Overige verbonden partijen. Gemeenschappelijke regelingen Ingevolge artikel 13 van de Wet op de gemeenschappelijke regelingen zijn de gemeenteraden bevoegd om voor de gemeenschappelijke regelingen die door de raden zijn ingesteld de leden voor het algemeen bestuur aan te wijzen.
De samenstelling van de afvaardiging in de Algemene Besturen varieert per gemeenschappelijke regeling. Dit kunnen zowel portefeuillehouders als raadsleden zijn. Het is gebruikelijk dat de portefeuillehouders de raadsleden regelmatig informeren over zaken die de gemeenschappelijke regelingen betreffen. De gemeente is deelnemer in de volgende gemeenschappelijke regelingen: Bijdrage aan Gemeenschappelijke regelingen | 2026 | 2027 Gemeenschappelijke regelingen 1.01 Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland | 1.762 | 1.811 1.02 Vervoerregio Amsterdam | - | - 1.03 Groengebied Amstelland | 226 | 239 1.04 Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied | 469 | 462 1.05 Amstelland-Meerlandenoverleg | 51 | 51 1.06 Ombudsman Metropoolregio Amsterdam | 8 | 8 1.07 Gemeentebelastingen Amstelland | 885 | 905 1.08 Gemeenschappelijke regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland OGZ | 1.628 | 1.628 1.09 Gemeentelijke Gezondheidsdienst (Veilig thuis) | 349 | 409 1.10 Duo+ | 8.199 | 8.266 Vennootschappen en coöperaties 2.01 Bank Nederlandse gemeente N.V. (BNG) | - | - 2.02 Meerlanden N.V.
| - | - Stichtingen en verbonden partijen 3.01 Stichting RIJK | 172 | 175 Overige verbonden partijen 4.01 Metropoolregio Amsterdam | 55 | 55 4.02 Sociale recherche Gooi- en Vechtstreek | 60 | 60 Totaal gemeenschappelijke regelingen | 13.804 | 14.009 Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 190 1.01 Veiligheidsregio Amsterdam - Amstelland Veiligheidsregio Amsterdam - Amstelland Vestigingsplaats: Amsterdam Soort verbonden partij: Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: Burgemeester in het Algemeen Bestuur Mate van sturing: Regulier sturing Relatie met programma: Veiligheid en openbare orde Het openbaar belang dat behartigd wordt: De Veiligheidsregio is belast met de volgende taken: • Het voorbereiden van de coördinatie bij de bestrijding van crises, rampen en zware ongevallen; • De zorg voor het voorkomen, beperken en bestrijden van brand; • Het beperken van brandgevaar; • Het voorkomen en beperken van ongevallen bij brand en de zorg voor het beperken en bestrijden van gevaar voor mensen en dieren bij ongevallen anders dan bij brand; • De opvang en zorg voor gewonden; • De collectieve opvang van slachtoffers direct na de ramp in opvangcentra en het verlenen van psychosociale hulp; • De bescherming van de volksgezondheid bij ongevallen en rampen met gevaar voor mens en milieu, om zo (extra) gewonden of verergering van letsel te voorkomen; • Het voorzien in de Centrale Post Ambulancevervoer en de
Gemeenschappelijke Meldkamer. Ontwikkelingen 2027 De Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland werkt in 2027 verder aan de versterking van de maatschappelijke weerbaarheid en crisisbestendigheid van de regio. Daarbij ligt de focus op de voorbereiding op zowel klassieke incidenten als langdurige en complexe crises, zoals uitval van vitale infrastructuur, geopolitieke dreigingen en extreme weersomstandigheden. Daarnaast wordt verder geïnvesteerd in informatiegestuurde veiligheid, onder meer door de doorontwikkeling van het Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) en de verbetering van informatie-uitwisseling tussen veiligheids- en crisispartners. Ook blijft de veiligheidsregio zich voorbereiden op nieuwe risico's als gevolg van klimaatverandering, de energietransitie en verdere verstedelijking. De brandweer ontwikkelt hiervoor nieuwe werkwijzen en innovatieve inzetmogelijkheden, waaronder digitale verkenning en informatiegestuurde incidentbestrijding. Maatschappelijke risico's De veiligheidsregio blijft geconfronteerd met toenemende maatschappelijke en veiligheidsvraagstukken, waaronder geopolitieke spanningen, cyberdreigingen, uitval van vitale voorzieningen en de gevolgen van klimaatverandering. Daarnaast blijft de beschikbaarheid van voldoende personeel en brandweervrijwilligers een aandachtspunt.
Financieel vormen stijgende loon- en prijsontwikkelingen, mogelijke kosten als gevolg van beroepsziekten en onzekerheden rondom de toekomstige rechtspositie van vrijwilligers risico's voor de uitvoering van de taken van de veiligheidsregio. Paragrafen: Verbonden partijen Pagina 191 Financiële gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2026 | Begroting 2026 | 1.741 | 17 | 110 | 17 | 146 2025 | Begroting 2025 | 1.603 | 21 | 96 | 22 | 94 1.02 Vervoerregio Amsterdam Vervoerregio Amsterdam Vestigingsplaats: | Amsterdam Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | De gemeenteraadsleden Van der Wal en Voermans zijn lid van de Regioraad. Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Verkeer Het openbaar belang dat behartigd wordt: De Vervoerregio Amsterdam behartigt de belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van verkeer en vervoer in brede zin (o.a. openbaar vervoer, verkeersveiligheid, fietsverkeer, infrastructuur en duurzame mobiliteit). Ontwikkelingen 2027 De opgaven in de regio zijn fors. Door personeelstekorten en overige externe factoren blijft het een opgave om projecten gerealiseerd te krijgen. De uitdagingen op gebied van mobiliteit en woningbouw leiden structureel tot hoge uitgaven.
Ook voor verkeersveiligheid en het aantrekkelijk houden van het openbaar vervoer zijn structureel middelen nodig. De begroting 2027 bestaat uit drie programma’s: Verkeer & Vervoer, Overhead en Algemene Dekkingsmiddelen. Binnen het programma Verkeer & Vervoer kent de Vervoerregio diverse subprogramma’s. Deze dragen allen bij aan de strategische doelstellingen van het Beleidskader Mobiliteit 2023. De gemeente Diemen is betrokken in het voortraject van het Uitvoeringsprogramma 2027-2035. De door ons ingebrachte activiteiten zijn opgenomen in dit programma. Maatschappelijke risico's De Vervoerregio Amsterdam speelt een cruciale rol in de financiering, verduurzaming en de aansturing van het openbaar vervoer en daarnaast in de verbetering en uitbreiding van de infrastructuur o.a. door middel van subsidiering van projecten. Zonder de verbetering van de bereikaarheid komt de ruimtelijke en economische ontwikkeling van de regio in gevaar.
Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2025 | Begroting 2025 | 0 | - | - | - | - 2024 | Begroting 2024 | 0 | - | - | - | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 192 1.03 Groengebied Amstelland Groengebied Amstelland Vestigingsplaats: | Amstelveen Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Wethouder Kuilman vertegenwoordigt onze gemeente in het Algemeen Bestuur (AB) en Dagelijks Bestuur (DB) van het Groengebied. Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Leefomgeving en klimaat Het openbaar belang dat behartigd wordt: De doelstelling van het Groengebied Amstelland kan worden samengevat als het duurzaam in stand houden van natuur en openluchtrecreatiegebieden in het landelijk gebied tussen Amstelveen en het Amsterdam-Rijnkanaal met een omvang en kwaliteit die voldoet aan de wensen van de inwoners van de omliggende gemeenten en de wijdere regio. Ontwikkelingen 2027 De vastgestelde ambities in het ambitiedocument "Sprong naar de Toekomst" zijn richtinggevend voor het beheer en de ontwikkelingen van Groengebied Amstelland.
In 2027 wordt verder gewerkt aan vijf concrete ontwikkelopgaven uit het hieruit volgende ontwikkelprogramma van Groengebied Amstelland: • | Toekomstbestendig beheerbudget; • | Scherpere recreatiezonering; • | Natuurinclusief beheer; • | Meer voorzieningen voor bezoekers met een fysieke beperking; • | Opwaarderen en uitbreiden van openbare toiletvoorzieningen. Daarnaast wordt gewerkt aan de reguliere beheer en onderhoud werkzaamheden en lopende projecten, zoals het afronden van de upgrade van het recreatiedeelgebied Gaasperplas. Maatschappelijke risico's 1. Verminderde inkomsten door het afgelasten van evenementen; 2. Milieuvervuiling van grond en/of water; 3. Extreme weersomstandigheden al dan niet door klimaatveranderingen; 4. Kosten voor afhandeling Woo-verzoeken. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2027 | Begroting 2027 | 238 | 2549 | 2150 | 2411 | 1816 | -138 2026 | Begroting 2027 | 230 | 2700 | 2756 | 2549 | 2150 | -150 Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 193 1.04 Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied Vestigingsplaats: | Zaandam Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Diemen heeft, samen met andere AM-gemeenten, één | Bestuurlijk belang: vertegenwoordiger in het Dagelijks Bestuur (burgemeester Poppens van Amstelveen).
Wethouder Rick Poelwijk vertegenwoordigt Diemen in het Algemeen Bestuur. Mate van sturing: | Uitgebreide sturing Relatie met programma: | Gebiedsontwikkeling en Leefomgeving en Klimaat Het openbaar belang dat behartigd wordt: Op rijksniveau is bepaald dat de vergunningverlening, toezicht en handhaving aangaande bedrijven met een bepaald milieurisico een kwaliteitsimpuls diende te krijgen door verplichte regionale samenwerking in de vorm van omgevingsdiensten bij de uitvoering van deze taken. Dit draagt bij aan een schone en veilige woon- en werkomgeving voor iedereen en aan een verduurzaming van het bedrijfsleven. Ontwikkelingen 2027 Belangrijke ontwikkelingen zijn de versterking van het VTH-stelsel, de samenwerking met andere omgevingsdiensten in Noord-Holland, Tata-Steel, de wijziging van de financierings- systematiek en een aantal wetswijzigingen. Belangrijke speerpunten voor de Omgevings- dienst NZKG zijn milieu-gerelateerde gezondheid, klimaat en duurzaamheid (energie- transitie, circulaire economie, energiebesparing bij bedrijven), transformatiegebieden en het beschermen van bodem- en waterkwaliteit. In de meerjarenbegroting 2027-2030 wordt een overzicht gegeven van de ontwikkelingen, werkzaamheden, capaciteitsinzet en lasten. De totale omzet van de Omgevingsdienst NZKG laat een beperkte groei zien 0,6 mln. euro naar 92,7 mln. euro.
Maatschappelijke risico's Voor een gezonde, veilige en schone woon-, werk- en leefomgeving is de inzet van de Omgevingsdienst NZKG van groot belang. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2026 | Begroting 2026 | 444 | 3.082 | 38.678 | 3.082 | 37.884 2025 | Begroting 2025 | 482 | 2.280 | 33.009 | 2.280 | 32.864 | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 194 1.05 Amstelland-Meerlanden Overleg Amstelland-Meerlanden Overleg Vestigingsplaats: | Haarlemmermeer Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Diemen wordt in de regiegroep (Dagelijks Bestuur) vertegenwoordigd door burgemeester Boog. Daarnaast vindt een maal per jaar een plenair overleg plaats, waaraan alle collegeleden deelnemen. Tevens zijn er domeinoverleggen voor de wethouders en een secretarissenoverleg. Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Samen besturen Het openbaar belang dat behartigd wordt: De AM-partners zetten zich via het Amstelland-Meerlanden Overleg in voor een krachtig ontwikkelende regio en het bundelen van onze belangen. Zij blijven zich profileren als hét platform voor de zuidflank van de Metropoolregio Amsterdam (MRA).
Het is voor de toekomst van de MRA en voor een krachtig bestuur nodig, dat er een balans is tussen Amsterdam en de flanken van de metropoolregio. Ook ziet Diemen hen als brug naar de buren. Het platform wordt benut om onze gezamenlijke belangen te behartigen in de MRA en de vervoersregio. Ontwikkeling 2027 In 2027 zetten we onze een gezamenlijke (deelregionale) bijdrage bij de uitvoering van de MRA-agenda voort. Maatschappelijke risico's Er is geen aanleiding om in termen van maatschappelijke risico's de activiteiten van de AM te beoordelen. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2027 | Begroting 2027 | 45 | 183 | - | - 2026 | Begroting 2026 | 45 | 183 | - | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 195 1.06 Ombudsman Metropoolregio Amsterdam Ombudsman Metropoolregio Amsterdam Vestigingsplaats: | Amsterdam Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Op basis van de gemeenschappelijke regeling (GR) is aan de Raad van de gemeente Amsterdam mandaat verleend om jaarlijks de begroting van de ombudsman voor het volgende kalenderjaar vast te stellen. Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Samen besturen Het openbaar belang dat behartigd wordt: In Diemen staan we dicht bij onze inwoners en ondernemers.
We werken dagelijks aan persoonlijke, toegankelijke en toekomstgerichte dienstverlening. Dat wordt gewaardeerd, blijkt onder meer uit de positieve resultaten van de laatste Burgerpeiling. Als een inwoner toch een klacht heeft over onze dienstverlening of bejegening door een medewerker of bestuurder, dan behandelen wij deze volgens de Klachtenregeling. Daarbij zetten we eerst in op een informele, oplossingsgerichte aanpak, omdat deze vaak sneller en effectiever is dan een formele procedure. Leidt dit niet tot een oplossing, dan volgt de formele klachtenprocedure. Als ook dat niet tot tevredenheid leidt kunnen inwoners terecht bij de Ombudsman Metropoolregio Amsterdam als onafhankelijke tweedelijns klachtinstantie. Ontwikkelingen 2027 De ombudsman constateert dat de klachtbehandeling bij veel overheidsorganisaties onvoldoende is toegerust op de huidige tijd en pleit daarom voor een “Klachtbehandeling 3.0”. Door de toenemende complexiteit van overheidstaken, extra verantwoordelijkheden voor gemeenten na decentralisaties en beperkte uitvoeringskracht lopen burgers vaker vast, neemt het vertrouwen in de overheid af en ontstaan sneller conflicten. Volgens de ombudsman kan goede klachtbehandeling deze neerwaartse spiraal doorbreken door burgers en overheid weer met elkaar in gesprek te brengen en problemen vroegtijdig op te lossen.
De ombudsman roept daarom op tot een grondige actualisering van de regels rond klachtbehandeling en een wettelijke verankering van de klachtenfunctie, zodat deze meer autoriteit en slagkracht krijgt en kan bijdragen aan een professionele, lerende en betrouwbare overheid. Maatschappelijke risico's Als we als gemeente geen werk maken van toegankelijke en empathische dienstverlening, dreigt het vertrouwen van inwoners in de overheid verder af te nemen. Inwoners voelen zich dan niet gehoord en ervaren afstand tot de overheid, wat kan leiden tot meer klachten, escalatie van klachten en maatschappelijke onvrede.
Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2025 | Begroting 2025 | 8 | 308 | 275 | 309 | 324 | - 2024 | Begroting 2024 | 8 | 344 | 245 | 344 | 245 Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 196 1.07 Gemeentebelastingen Amstelland Gemeentebelastingen Amstelland Vestigingsplaats: | Amstelveen Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Geen Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Leefomgeving en klimaat & Financiën (algemene dekkinsmiddelen) Het openbaar belang dat behartigd wordt: Door de krachten van een aantal gemeenten te bundelen in het samenwerkingsverband ontstaat een belastingorganisatie met meer kennis, kunde en personeelsformatie om het hoofd te bieden aan de ingewikkelde belastingwetten en -regels. Het uitgangspunt bij de samenwerking is dat elke gemeenteraad zelf het eigen belastingbeleid en de plaatselijke belastingtarieven blijft bepalen. Het doel van de samenwerking is om tegen zo laag mogelijke kosten voor de deelnemende gemeenten haar taken efficiënt en effectief uit toe voeren. Ontwikkelingen 2027 Steeds meer vraagt de maatschappij om transparantie. Dit vraagt om extra capaciteit bij vooral de waardering van woningen en niet-woningen. Ook de groei van de gemeenten leidt tot uitbreidingen van structurele werkzaamheden.
Maatschappelijke risico's Wanneer belastingaanslagen onjuist of onterecht zijn opgelegd, dan heeft dit een afbreukrisico op het imago van de gemeente. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2026 | Begroting 2025 | 885 | - | - | - | - 2025 | Begroting 2024 | 843 | - | - | - | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 197 1.08 Gemeenschappelijke regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland (GR OGZ) Gemeenschappelijke regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland (GR OGZ) Vestigingsplaats: | Amstelveen Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Wethouder M. Van den Berg vertegenwoordigt Diemen in het Algemeen Bestuur Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Sociaal Het openbaar belang dat behartigd wordt: De deelnemende gemeenten hebben deze gemeenschappelijke regeling opgericht met het doel de taken op het terrein van de publieke gezondheidin gezamenlijkheid uit te voeren om op die manier invulling te geven aan de artikelen 1 en 2 van de Wet Publieke Gezondheid (WPG). Er is daarbij sprake van de volgende onderscheidende activiteiten.
• | Epidemiologie & Gezondheidsbevordering • | Leefomgeving Milieu & Gezondheid • | Algemene Infectieziekten • | SOA Polikliniek • | Inspectie Kinderopvang • | Legionella preventie & Technische Hygiënezorg • | Jeugdgezondheidszorg • | Crisisdienst (Vangnet & Advies) • | Hygiënisch woningtoezicht en Lijkschouwing. Ontwikkelingen 2027 De GGD heeft in 2026 de besparingsopgave binnen de Jeugdgezondheidszorg gerealiseerd, zonder dat dit gevolgen heeft voor de dienstverlening aan jeugdigen en hun ouders. De gemeentelijke bijdrage van gemeente Diemen aan de GR OGZ blijft voor 2027 ongewijzigd. Maatschappelijke risico's De activiteiten van de GR OGZ Amstelland en daarmee van de GGD Amsterdam zijn gericht op het bewaken en bevorderen van de gezondheid van de inwoners van o.a. Diemen. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2025 | Begroting 2025 | 1.557 | 1.112 | 0 | 1.112 | 0 2024 | Begroting 2024 | 1.496 | 1.112 | - | 1.069 | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 198 1.09 Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) Veilig Thuis Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) Veilig Thuis Vestigingsplaats: | Amsterdam Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Wethouder M.
Van den Berg vertegenwoordigt Diemen in het Algemeen Bestuur Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Sociaal Het openbaar belang dat behartigd wordt: Gemeenten zijn op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 2015 verplicht om te zorgen voor de inrichting van een Veilig Thuis organisatie. De taken die zowel Veilig Thuis en het Centrum Seksueel Geweld in de regio Amsterdam-Amstelland uitvoeren is sinds 2016 ondergebracht in de gemeenschappelijke regeling Openbaar Lichaam GGD Amsterdam-Amstelland. Na inwerkingtreding van de gemeenschappelijke regeling is het Openbaar Lichaam GGD Amsterdam-Amstelland een dienstverleningsovereenkomst aangegaan met de GGD Amsterdam. In deze overeenkomst is de uitvoering van de taken van Veilig Thuis, het Centrum voor Seksueel Geweld en opvang voor slachtoffers door de Blijf Groep opgenomen. Daarnaast valt onder deze gemeenschappelijke regeling ook de regioaanpak ‘Samenwerken aan Veiligheid (2026-2029)’. Ontwikkelingen 2027 Voor 2027 zijn er enkele ontwikkelingen die gevolgen hebben voor de bijdrage van gemeente Diemen aan de GR GGD Amsterdam-Amstelland. De capacteit van Filomena wordt uitgebreid om aan de vraag naar ondersteuning te kunnen voldoen en de inlooplocatie van het Centrum Seksueel Geweld wordt structureel voortgezet.
Maatschappelijke risico's De financiële beheersbaarheid staat op gespannen voet met de wettelijke en inhoudelijke opgaven die we hebben binnen Huiselijk geweld en kindermishandeling. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2025 | Begroting 2025 | 183 | 6.669 | 0 | 2.616. | 0 2024 | Begroting 2024 | 159 | 10.274 | 0 | 6.669 | 0 Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 199 1.10 Duo+ Duo+ Vestigingsplaats: | Ouderkerk aan de Amstel Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Burgemeester Boog vertegenwoordigt Diemen in het Algemeen Bestuur Mate van sturing: | Uitgebreidere sturing Relatie met programma: | Samen besturen Het openbaar belang dat behartigd wordt: De deelnemende gemeentebesturen delen de opgave om bestuurlijk en ambtelijk voldoende competent te blijven in de toekomst en vanuit deze gezamenlijke opgave willen ze elkaar versterken door samenwerking. Hiertoe willen ze de kwetsbaarheid verminderen, de kwaliteit van het werk verhogen en kosten besparen. Dit moet bereikt worden door een intensieve ambtelijke samenwerking op bedrijfsvoerings- en uitvoeringstaken.
De GR Duo+ voert derhalve per 1 januari 2016 de bedrijfsvoering uit voor de drie deelnemers en tevens de uitvoeringstaken rondom buurt en burger voor twee van de deelnemers (Uithoorn en Ouder-Amstel). Ontwikkelingen 2027 Diemen neemt de dienstverlening af van bedrijfsvoering (l&A, P&O, JZ, Financiën, post en archief) en het Stafbureau (informatieveiligheid, interne controle en inkoop). De belangrijkste ontwikkelingen voor 2026 zijn: • | Doorontwikkeling van Duo+ en verdere verbetering van de dienstverlening. • | Informatiehuishouding op orde en uitvoering van Wet Open Overheid (Woo) en Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv). • | Versterking van P&O, duurzame inzetbaarheid en arbeidsmarktcommunicatie. • | Doorontwikkeling van informatieveiligheid en interne beheersing. • | Verdere professionalisering van de inkoopfunctie. • | Doorontwikkeling van datagedreven werken, managementinformatie en digitale dienstverlening. Maatschappelijke risico's Duo+ voert voor Diemen de taken uit op het gebied van bedrijfsvoering. Dit levert niet direct een maatschappelijk risico op. Een kwalitatief hoogwaardige, betrouwbare en toekomstbestendige bedrijfsvoering is echter een belangrijke randvoorwaarde voor het realiseren van de maatschappelijke opgaven en ambities van de gemeente.
Specifieke aandachtspunten zijn de krapte op de arbeidsmarkt, informatieveiligheid en de uitvoering van landelijke wetgeving. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2026 | Begroting 2026 | 8.367 | 1.499 | 1.668 | 1.608 | 1.668 2025 | Begroting 2025 | 8.263 | 1.608 | 1.668 | 1.608 | 1.668 Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 200 Vennootschappen en coörperaties 2.01 Bank Nederlandse gemeenten nv (BNG) Bank Nederlandse gemeenten nv (BNG) Vestigingsplaats: Den Haag Soort verbonden partij: Privaatrechtelijk Bestuurlijk belang: Via het stemrecht in de aandeelhoudersvergadering heeft Diemen zeggenschap in de BNG. Mate van sturing: Reguliere sturing Relatie met programma: Financiën (Algemene dekkingsmiddelen) Het openbaar belang dat behartigd wordt: Doordat de bank op grond van haar AAA (Moody's en Standard & Poor's) en AA+ (Fitch)- rating tegen zeer scherpe prijzen toegang heeft tot financieringsmiddelen en dat voordeel doorgeeft aan haar klanten draagt de BNG bij aan het zo laag mogelijk houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Ontwikkelingen 2027 De BNG is vastbesloten een positieve bijdrage te leveren aan de grote maatschappelijke uitdagingen door transities waar te maken.
Want als geld de wereld kan regeren, kan het onze wereld ook transformeren. Van vervuilend naar klimaatpositief. Van woningnood naar woongeluk. En van achterstandswijken naar buurten die klaar zijn voor de toekomst. De BNG wil samen met woningcorporaties, gemeentes en instellingen geld met impact besteden. Maatschappelijke risico's Er zijn geen maatschappelijke risico's. Financiele gegevens Jaar Bron Bijdrage Eigen vermogen 1-1 Vreemd vermogen 1-1 Eigen vermogen 31-12 Vreemd vermogen 31-12 Resultaat 2025 Jaarrekening 2023 - 4.615.000 107.459 4.721.000 110.819 254.000 Paragrafen: Verbonden partijen Pagina 201 2.02 Meerlanden nv Meerlanden nv Vestigingsplaats: Rijsenhout Soort verbonden partij: Privaatrechtelijk Bestuurlijk belang: Via het stemrecht in de aandeelhoudersvergadering en via een (met Aalsmeer gedeelde) zetel in de Raad van Commissarissen van de Meerlanden heeft Diemen zeggenschap in De Meerlanden. Mate van sturing: Reguliere sturing Relatie met programma: Leefomgeving en klimaat Het openbaar belang dat behartigd wordt: Meerlanden is een regionaal samenwerkingsverband van gemeenten dat een publieke taak vervult, gericht op het realiseren van een schone, groene en duurzame leefomgeving.
Vanuit de missie Samen Slimmer Circulair ondersteunt Meerlanden gemeenten bij het behalen van doelstellingen op het gebied van afvalbeheer, beheer van de openbare ruimte, circulariteit, biodiversiteit en klimaat. Door kennis, vakmanschap en uitvoeringskracht te bundelen, verbindt Meerlanden beleid met praktijk en draagt zij bij aan een toekomstbestendige leefomgeving. Afval- en grondstofstromen worden daarbij zo schoon mogelijk ingezameld, hoogwaardig hergebruikt en waar nodig gerecycled. De focus ligt op het versterken van regionale kringlopen, het terugdringen van CO2-uitstoot en het leveren van betrouwbare dienstverlening. Daarnaast vervult Meerlanden een maatschappelijke rol door werkgelegenheid en ontwikkelkansen te bieden aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Samenwerking staat centraal: samen met gemeenten, bedrijven, ketenpartners, maatschappelijke organisaties en kennisinstellingen werkt Meerlanden aan opgaven zoals de circulaire economie, klimaatadaptatie en duurzame mobiliteit, op een effectieve en betaalbare manier. Ontwikkelingen 2027 • Een belangrijke ontwikkeling is dat Meerlanden programmatisch gaat werken. Met deze werkwijze worden langetermijndoelen vertaald naar concrete programma's en projecten, waardoor de uitvoering doelgerichter kan worden georganiseerd en gemonitord.
• Daarnaast wordt gewerkt aan de uitwerking van een businesscase voor de inzameling en verwerking van luiers en incontinentiemateriaal, passend binnen de strategische stroom ‘luiers’, met als doel het terugdringen van restafval en het voorbereiden op een toekomstige uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV). Maatschappelijke risico's Meerlanden hanteert een integrale en cyclische aanpak voor risicobeheersing, waarbij risico's worden geïnventariseerd en beoordeeld op basis van kans én impact. De organisatie is vanuit haar maatschappelijke verantwoordelijkheid risicomijdend, maar accepteert wel beheerst risico's om innovatie en strategische doelen mogelijk te maken. Financiële risico's mogen nooit de weerbaarheid van de organisatie in gevaar brengen, en veiligheids- en gezondheidsrisico's worden zoveel mogelijk beperkt via een gecertificeerd kwaliteits- en veiligheidsmanagementsysteem. Op het gebied van wet- en regelgeving en integriteit geldt een nultolerantiebeleid.
Financiele gegevens Jaar Bron Bijdrage Eigen vermogen 1-1 Vreemd vermogen 1-1 Eigen vermogen 31-12 Vreemd vermogen 31-12 Resultaat 2025 Jaarrekening 2025 - 35.663.000 49.549.000 37.883.000 52.145.000 €2.412.000 Paragrafen: Verbonden partijen Pagina 202 Stichtingen en verenigingen 3.01 Stichting RIJK Stichting RIJK Vestigingsplaats: | Heemstede Soort verbonden partij: | Privaatrechtelijk Bestuurlijk belang: | De gemeentesecretaris van Diemen maakt deel uit van het Algemeen Bestuur. Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Samen besturen Het openbaar belang dat behartigd wordt: In de statuten is de doelstelling als volgt beschreven: 'Het creëren van voordelen op zowel financieel, kwalitatief als procesmatig gebied voor zelfstandige gemeenten, onder andere door het faciliteren van een regionaal inkoopbureau en voorts al hetgeen met één en ander rechtstreeks of zijdelings verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn, alles in de ruimste zin des woords'. Ontwikkelingen 2027 Op 26 januari 2026 heeft het AB het besluit genomen dat de uitvoeringsorganisaties Duo+, HLT-samen en OVER-gemeenten zich in principe binnen 4 jaar zelfstandig aansluiten bij Stichting RIJK onder gelijktijdige uittreding van de “achterliggende” gemeenten (Diemen, Ouder-Amstel, Uithoorn, Hillegom, Lisse, Teijlingen, Oostzaan en Wormerland).
Maatschappelijke risico's Niet voldoen aan rechtmatige aanbestedingen kan imagoschade opleveren over de betrouwbaarheid van de gemeente. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2026 | Begroting 2026 | 172 | - | - | - | - 2025 | Begroting 2025 | 169 | - | - | - | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 203 Overige verbonden partijen 4.01 Metropoolregio Amsterdam (MRA) Metropoolregio Amsterdam (MRA) Vestigingsplaats: | Amsterdam Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk (convenant) Bestuurlijk belang: | Getrapte vertegenwoordiging via Amstelland-Meerlandenoverleg Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Samen besturen Het openbaar belang dat behartigd wordt: De doelstelling van de MRA is het versterken van een toekomstbestendige economische ontwikkeling en hoogwaardige leefkwaliteit van de MRA. De overlegstructuur is vooralsnog opgedeeld in platforms; mobiliteit, economie en bouwen. Ook wordt specifiek samengewerkt op de thema's duurzaamheid, wonen en landschap. Ontwikkelingen 2027 Vanaf 2026 ligt het accent op het uitvoeren van de nieuwe MRA-agenda, dit blijft ook voor 2027 het geval. De ontwikkeling naar deze agenda is 2023 begonnen. Vanuit de verschillende deelregio's wordt inbreng geleverd.
Daarnaast wordt gemonitord hoe de verschillende beleidsspeerpunten leiden tot de gewenste resultaten. Bij het functioneren van de MRA is een belangrijke adviserende rol weggelegd voor de Raadtafel, met vertegenwoordigers van de deelnemers. Maatschappelijke risico's Indien de voorgenomen speerpunten van beleid niet of onvoldoende worden bereikt, raakt dit in algemene zin alle deelnemers. Het schaalniveau van de samenwerking is er niet voor niets. Belangrijke thema's en bijbehorende doelstellingen kunnen alleen worden gerealiseerd indien het noodzakelijke schaalniveau effectief wordt benut. Financiele gegevens Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2027 | Begroting 2027 | 55 | - | - | - | - | - 2026 | Begroting 2026 | 55 | - | - | - | - | - Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 204 4.02 Sociale Recherche Gooi en Omstreken Sociale recherche Gooi en Omstreken Vestigingsplaats: | Bussum Soort verbonden partij: | Publiekrechtelijk Bestuurlijk belang: | Geen Mate van sturing: | Reguliere sturing Relatie met programma: | Sociaal & Inkomen en armoede Het openbaar belang dat behartigd wordt: De Sociale Recherche Gooi en Omstreken is een regionaal samenwerkingsverband dat zich richt op het opsporen en onderzoeken van fraude binnen het sociaal domein. .
Ontwikkelingen 2027 De naleving van de Participatiewet is nog altijd het belangrijkste deel van het werk, maar er is een verschuiving gaande richting zorgcriminaliteit (Wmo en Jeugdwet) Er wordt onderzocht hoe de samenwerking in de toekomst juridisch en praktisch vormgegeven kan worden in een nieuwe DVO. Maatschappelijke risico's Er zijn geen maatschappelijke risico's. Financiele gegevens De begroting 2027 van de Sociale Recherche wordt in november 2026 vastgesteld. De verwachting is dat deze niet veel zal afwijken van voorgaande jaren. Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd Jaar | Bron | Bijdrage | vermogen | vermogen | vermogen | vermogen | Resultaat 1-1 | 1-1 | 31-12 | 31-12 2026 | Begroting 2026 | 60 2025 | Begroting 2025 | 60 Paragrafen: Verbonden partijen | Pagina 205 Financiering Algemeen Deze paragraaf informeert de raad over het treasurybeleid en het risicobeheer van de financieringsportefeuille. De treasuryfunctie ondersteunt de uitvoering van de programma’s. Daarbij moeten de kaders in acht worden genomen die zijn geregeld in de wet Financiering Decentrale Overheden (Fido). De Wet Fido Het belangrijkste uitgangspunt van deze wet is het beheersen van de (mogelijk) uit de treasuryfunctie voortvloeiende risico’s. Door middel van het stellen van eisen aan de kasgeldlimiet en de renterisiconorm worden de renterisico’s van zowel de korte als de lange schuld door de wet begrensd.
Ook verplicht de wet gemeenten twee treasury instrumenten te hanteren: • Het door de raad vaststellen van een treasurystatuut; • Het in de gemeentebegroting en –rekening opnemen van een financieringsparagraaf. Treasurystatuut Het beleidsmatige kader voor het uitvoeren van de treasuryfunctie is vastgelegd in het 'Treasurystatuut Gemeente Diemen 2016'. Het statuut onderscheidt vier algemene doelstellingen: • Het verzekeren van duurzame toegang tot financiële markten tegen acceptabele condities; • Het beschermen van gemeentelijke vermogens- en (rente-) resultaten tegen ongewenste financiële risico’s; • Het minimaliseren van de interne en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities; • Het optimaliseren van de renteresultaten. Financieringsparagraaf Interne ontwikkelingen De treasuryfunctie baseert het treasurybeheer op een liquiditeitenplanning die dezelfde periode omvat als de meerjarenbegroting. Een juiste liquiditeitenplanning maakt het mogelijk tijdig financieringsbeslissingen te nemen die beantwoorden aan de doelstellingen die we in het treasurystatuut hebben geformuleerd (zie hiervoor). Ook in 2026 blijft de aandacht gericht op het steeds nauwkeuriger in beeld krijgen van de kasstromen als gevolg van investeringen, grondexploitaties en specifieke uitkeringen. Daarnaast volgen we de ontwikkelingen van het rentepercentages voor langlopende geldleningen.
Externe ontwikkelingen De prognose van de BNG voor een 10-jaars staatslening over een jaar is 3,5%. De verwachte rente voor een 30-jaars lening is 3%. Op basis van deze prognoses hanteren we in de begroting voor toekomstige leningen een rentepercentage van 3,5% in lijn met de huidige rente. Paragrafen: Financiering Pagina 206 Treasurybeheer Bij het treasurybeheer onderscheiden we de volgende deelfuncties: • Risicobeheer (renterisico's en kredietrisico's); • Kasbeheer; • Gemeentefinanciering. Risicobeheer Risicobeheersing vormt één van de pijlers van de wet Fido. In beginsel kunnen de risico’s die verbonden zijn aan de uitvoering van de treasuryfunctie worden onderscheiden in renterisico’s, kredietrisico’s, koersrisico’s en valutarisico’s. Voor onze gemeente zijn de twee laatstgenoemde risico’s niet van toepassing, want we hebben geen vrij verhandelbare aandelen en dergelijke en leningen worden uitsluitend verstrekt, aangegaan of gegarandeerd in euro’s. Renterisico's kortlopende schuld Het renterisico op korte termijn financiering (leningen met een looptijd korter dan één jaar) wordt in beeld gebracht via de kasgeldlimiet. Deze stelt beperkingen aan financiering van uitgaven met korte termijn leningen. Op basis van de Wet Fido bedraagt de kasgeldlimiet 8,5% over de omvang van de begroting. Door de hogere begrotingsomvang stijgt ook de kasgeldlimiet.
Voor het begrotingsjaar 2027 is de kasgeldlimiet € 10,3 miljoen (8,5% x € 121 miljoen). Indien twee opeenvolgende kwartalen de kasgeldlimiet overschreden wordt, merkt de toezichthouder dit aan als structureel. In dat geval verplicht de toezichthouder de gemeente maatregelen te treffen om de overschrijding teniet te doen. De financieringsbehoefte dekken we voor een groot deel door langlopende geldleningen, waardoor wij de kasgeldlimiet niet verwachten te overschrijden. Voor het begrotingsjaar 2027 geldt voor onze gemeente de volgende kasgeldlimiet: Kasgeldlimiet Begrotingstotaal 120.478 Het bij ministeriële regeling vastgestelde percentage 8,50% Kasgeldlimiet 10.241 Renterisico langlopende schuld Doel van deze norm uit hoofde van de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) is te voorkomen dat bij herfinanciering en/of renteherziening van de leningen bij (aanzienlijk) hogere rentestand grote schokken optreden in de hoogte van de rente die de gemeente moet betalen. De norm beperkt de budgettaire risico’s. De jaarlijkse verplichte aflossingen en de renteherzieningen mogen niet meer bedragen dan 20% van de totale lasten van de begroting. Het renterisico op de vaste schuld wordt berekend door te bepalen welk deel van de langlopende leningen in enig jaar moet worden geherfinancierd. Of waar op grond van de leningvoorwaarden de rente eenzijdig door de tegenpartij kan worden herzien.
De wet stelt criteria voor de berekening van het risico op de vaste schulden, zoals deze zijn vastgelegd in de definitie van de renterisiconorm. Door middel van deze norm wordt een kader gesteld waarmee een zodanige opbouw van de langlopende leningen wordt bereikt, dat het renterisico uit hoofde van renteaanpassing en herfinanciering van leningen in voldoende mate wordt beperkt. Paragrafen: Financiering Pagina 207 De volgende tabel geeft de renterisiconorm weer die we voor 2027 en de jaren daarna in acht moeten nemen. Modelstaat B Stap | Variabelen renterisiconorm | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 -1 | Renteherzieningen | - | - | - | - -2 | Aflossingen | - | - | - | - -3 | Renterisico (1+2) | - | - | - | - -4 | Renterisiconorm | 24.096 | 23.244 | 23.258 | 23.763 (5a) = (4 -/- Ruimte onder renterisiconorm | 24.096 | 23.244 | 23.258 | 23.763 3) (5b) = (3 -/- Overschrijding renterisiconorm | - | - | - | - 4) Berekening Renterisiconorm (4a) | Begrotingstotaal 2027 | 120.478 | 116.219 | 116.291 | 118.813 (4b) | Percentage regeling | 20% | 20% | 20% | 20% (4) = (4a x Renterisiconorm | 24.096 | 23.244 | 23.258 | 23.763 4b / 100) Uit de tabel blijkt dat we de renterisiconorm in de komende jaren niet zullen overschrijden.
Kredietrisico’s Kredietrisico’s kunnen zich op twee manieren manifesteren: • | Het risico verbonden aan door de gemeente verstrekte leningen en uitgezette beleggingen (deposito’s); • | Het risico verbonden aan door de gemeente verstrekte directe en indirecte borgstellingen. De Wet Schatkistbankieren beperkt de beschikkingsbevoegdheid over de eigen middelen van de gemeente Diemen. Tevens maakt het fondsvorming voor specifieke doeleinden onmogelijk. Verder dient de gemeente Diemen dagelijks overtollige liquide middelen naar de schatkist af te romen, evenals eventuele tekorten uit te zuiveren. Hierdoor zijn er geen risico's op deposito's voor de gemeente Diemen. Bij door de gemeente verstrekte langlopende leningen is tot nu toe geen enkele geldnemer in gebreke gebleven bij zijn betalingsverplichting. Er zijn geen aanwijzingen dat daarin in de komende jaren verandering optreedt. Bij door de gemeente Diemen verstrekte gemeentegaranties in de vorm van directe borgstelling is tot nu geen enkele geldnemer in gebreke gebleven. Er zijn geen aanwijzingen dat dit in de komende jaren anders zal zijn. Bij de stichting Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) en de stichting Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) bekleedt de gemeente een achtervangpositie.
Hierdoor staat de gemeente indirect borg voor de langlopende leningen die onder directe borging van het WSW aan woningcorporaties zijn verstrekt en voor de hypothecaire geldleningen (met Nationale Hypotheek Garantie) die onder directe borging van het WEW aan particulieren zijn verstrekt. Kasbeheer In het kader van het kasbeheer zien wij erop toe dat ook in 2027 de liquiditeitspositie voldoende garandeert dat de gemeente tijdig aan kortlopende verplichtingen (korter dan 1 jaar) kan voldoen. Zo nodig zal hierbij gebruik gemaakt worden van de kredietfaciliteit van € 5 miljoen die de gemeente bij de BNG heeft of gaat gebruik gemaakt worden van kasgeldleningen. Hierbij vindt ook afweging van de kosten plaats. Paragrafen: Financiering | Pagina 208 Dividend en rentebaten van leningen Het volgende overzicht geeft de mutaties weer in het verloop van de dividenduitkeringen en rentebaten die we de komende jaren verwachten te ontvangen. Dividend en rentebaten van leningen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Dividend | 115 | 115 | 115 | 115 Langlopende leningen (u/g) | 175 | 175 | 175 | 175 Kortlopende leningen (u/g) | - | - | - | - Totaal | 290 | 290 | 290 | 290 Voor de begroting 2027 houden wij rekening met een dividenduitkering van € 115.000. Naar verwachting zal dit de komende jaren aanhouden.
De rentebaten van geld gestald bij het Svn voor Startersleningen en Duurzaamheidsleningen vormen het merendeel van de rente over uitstaande langlopende leningen (u/g). Daarnaast ontvangen we rente over leningen aan sportverenigingen als gevolg van de eenderde regeling. Sinds 2009 mogen geen hypothecaire leningen meer worden verstrekt aan ambtenaren. Door aflossingen op de hypotheken neemt de rentebaat uit deze bron hierdoor langzaam af. De Gemeentefinanciering Voor de financiering van de diverse investeringen trekt de gemeente langlopende leningen (langer dan 1 jaar) aan. Per 1 januari 2027 heeft de portefeuille langlopende leningen een omvang van € 51 miljoen. De nieuwe investeringswensen leiden tot financieringswensen daartegenover staan de inkomsten uit grondexploitaties en subsidieregelingen. Vooralsnog verwachten we de komende vier jaar geen grote inkomsten uit grondexploitaties. Dit leidt ertoe dat de financieringsbehoefte de komende jaren gaat oplopen. Afhankelijk van het realisatietempo van de investeringen verwachten we een financieringsbehoefte. Hoe verder weg de financieringsbehoefte komt te liggen hoe onzekerder ook het te hanteren renteprecentage. In de ramingen voor de rente van langlopende geldleningen houden we daar rekening mee en ziet u oplopende budgetten.
Saldo financieringsfunctie Het saldo van de financieringsfunctie bestaat uit het saldo van: • | De werkelijk betaalde rente over aangetrokken leningen en opgenomen middelen in rekening courant ('rood-stand'); • | De werkelijk ontvangen rente over verstrekte leningen en credit-saldi in rekening courant. Het volgende overzicht geeft het verloop weer van het geraamde saldo van de financieringsfunctie voor de meerjarenbegroting t/m 2030. Saldo financieringsfunctie | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Betaalde rente langlopende leningen (o/g) | -1.750 | -2.250 | -2.750 | -3.000 Betaalde rente kortlopende leningen (o/g) | - | - | - | - Ontvangen rente langlopende leningen (u/g) | 175 | 175 | 175 | 175 Ontvangen rente kortlopende leningen (u/g) | - | - | - | - Totaal | -1.575 | -2.075 | -2.575 | -2.825 We verwachten de komende jaren geen grote ontvangsten uit grondexploitaties. Hierdoor zal voor de bekostiging van nieuwe investeringen en de herfinanciering van vrijvallende leningen nieuwe leningen moeten worden aangetrokken. Rekening houdend met de verwachte oplopende rente ziet u de rentelasten voor langlopende leningen fors oplopen.
Paragrafen: Financiering | Pagina 209 Rentes Activa | Begroting | Passiva | Begroting 2027 Integraal gefinancierd | 177.757 | Eigen vermogen | 62.743 Project gefinancierd | - Voorzieningen | 6.305 Onderhanden werk | - Schulden bij banken | 94.785 Vorderingen | - Overlopende passiva | - Liquide middelen | - Overlopende activa | -13.924 Totaal | 163.833 | Totaal | 163.832 Post | 2027 | 2027 Externe rentelasten totaal | -1.750 Extern rentepercentage totaal | 3,00% Externe rentelasten projectfinanciering | - Externe rente excl. projectfinanciering | Nvt Rente eigen vermogen | - Rente voorzieningen | - Rentepercentage grondexploitaties | 1,50% Rente grondexploitaties | 190 Rentepercentage voorzieningen op basis van contante waarde | n.v.t.
Rente voorzieningen contante waarde | - Bespaarde rente | - Rentetoerekening | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Externe rentelasten over de korte en lange financiering | -1.750 | -2.250 | -2.750 | -3.000 Externe rentebaten | 175 | 175 | 175 | 175 Saldo rentelasten en rentebaten | -1.575 | -2.075 | -2.575 | -2.825 Rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend | 190 | 209 | 271 | 270 Rente projectfinanciering die aan het betreffende taakveld wordt toegerekend | - | - | - | - Saldo doorberekende rente | 190 | 209 | 271 | 270 Aan de taakvelden toegerekende rente | -1.385 | -1.866 | -2.304 | -2.555 Rente over eigen vermogen | - | - | - | - Rente over voorzieningen | - | - | - | - Totaal geraamde aan taakvelden toe te rekenen rente | -1.385 | -1.866 | -2.304 | -2.555 De aan de taakvelden toegerekende rente (renteomslag) | 2.278 | 2.312 | 2.298 | 3.118 Rente resultaat op het taakveld Treasury | 893 | 446 | -6 | 563 Indien bij de jaarrekening blijkt dat het renteresulaat op het taakveld Treasury groter is dan 25% van de werkelijke rentelasten, dan is de gemeente verplicht dit volgens het BBV te corrigeren. Paragrafen: Financiering | Pagina 210 Grondbeleid Algemeen beleid Algemeen beleid De Nota Grondbeleid, actualisatie per 1-1-2026 is door de gemeenteraad van de gemeente Diemen vastgesteld.
Hiermee is het grondbeleid van de gemeente Diemen geactualiseerd en in overeenstemming gebracht met de huidige werkwijze en het actuele juridische kader. De nota bundelt de relevante beleidskaders die betrekking hebben op het gemeentelijk grondbeleid. Hierbij is rekening gehouden met gewijzigde wet‑ en regelgeving, waaronder de Omgevingswet, het Didam‑arrest, de actuele BBV‑regels en het vernieuwde erfpachtbeleid. Ook zijn maatschappelijke ontwikkelingen, gemeentelijke ambities en toekomstige opgaven meegenomen. De actualisatie betreft vooral een actualisatieslag van wet‑ en regelgeving; de principes van het Diemense grondbeleid zijn niet gewijzigd. Een van de belangrijkste beleidsuitgangspunten die wordt voortgezet, is het hanteren van situationeel grondbeleid: faciliterend waar mogelijk, actief waar nodig. De gemeente geeft de voorkeur aan passief/ faciliterend grondbeleid, waarbij de aankoop en exploitatie van gronden in beginsel door private partijen gebeurt en gemeentelijke kosten (in theorie) volledig kunnen worden verhaald op de initiatiefnemer. Actief grondbeleid wordt alleen toegepast wanneer risico’s voldoende beheersbaar zijn of wanneer ruimtelijke ontwikkelingen wenselijk worden geacht, maar niet door marktpartijen worden opgepakt.Dit betekent dat de gemeente Diemen een situationeel grondbeleid voert: passief waar kan en actief waar moet.
Het college maakt een afweging of zij gebruik wil maken van actief of facilitair/ passief grondbeleid. Daarnaast is in de nota vastgelegd dat het college jaarlijks bij de jaarrekening het Meerjarenperspectief Grondzaken (MPG) aanbiedt aan de gemeenteraad. Dit geldt ook voor de jaarrekening 2025. In het MPG wordt verantwoording afgelegd over alle gemeentelijke activiteiten op het gebied van grondzaken, waaronder de grondexploitaties en de “gronden niet in exploitatie”. Daarmee wordt het financieel beheer transparant, voorspelbaar en in lijn met de BBV‑vereisten georganiseerd. Grondprijzen Naast de Nota Grondbeleid legt de gemeente in een aparte nota haar grondprijsbeleid vast: de Nota Grondprijzen. De vaststelling van deze nota is een bevoegdheid van het college van burgemeester en wethouders. De Nota Grondprijzen, acualisatie per 1-1-2025, heeft het college in december 2024 vastgesteld. De volgende actualisatie wordt per 1-1-2027 verwacht. Erfpacht Op 28 mei 2020 heeft de gemeenteraad de Nota Herziening erfpachtbeleid vastgesteld. Hiermee zijn de kaders voor uitgifte in eeuwigdurende erfpacht van gemeentelijke gronden t.b.v. woondoeleinden vastgelegd. Met dit kader kunnen we de bestaande tijdelijke erfpachtcontracten omzetten naar een nieuwe toekomstbestendige regeling. De regeling is ingegaan per 1 oktober 2020, wat inmiddels geresulteerd heeft in vele omzettingen vanaf eind 2020.
Naar verwachting zullen ook in 2027 nog een aantal adressen converteren, maar waarschijnlijk minder dan de piek begin 2021-2022. Paragrafen: Grondbeleid Pagina 211 Grondexploitaties Plantage de Sniep, Holland Park West, Buitenlust en Harmoniehof zijn momenteel de vier actieve grondexploitaties in de gemeente Diemen. Gebiedsontwikkeling Duran en omgeving is in voorbereiding. Projectinhoud De projectinhoud wordt beschreven in Paragraaf Grootschalige Projecten. Financieel De grondexploitaties zijn via het Meerjarenperspectief Grondzaken 2025 geactualiseerd ten behoeve van de Jaarrekening 2025. Een overzicht van de financiële stand van zaken wordt in het MPG gegeven, dat jaarlijks wordt opgesteld en aan de raad aangeboden. Berekeningsmethodiek Grondexploitaties worden doorgerekend met de Dynamische Eindwaarde Methodiek. Dat wil zeggen dat we bij het berekenen van het resultaat alle kosten en opbrengsten inclusief inflatie en rente tot de einddatum van het project meenemen. In de gemeente Diemen rapporteren we op basis van het resultaat bij afsluiting van het project (de eindwaarde). Paragrafen: Grondbeleid Pagina 212 Grootschalige projecten Inleiding In deze paragraaf nemen we eenmalige grootschalige projecten op die (grote) gevolgen (kunnen) hebben voor onze financiële huishouding.
Dat betreft in ieder geval de grootschalige ruimtelijke projecten met een eigen grondexploitatie (Plantage de Sniep en Holland Park West) en het project dat op basis van exploitatieovereenkomsten wordt uitgevoerd (Bergwijkpark-Holland Park). Het gaat in deze paragraaf ook om eenmalige grootschalige investeringen die tot gevolg hebben dat de resterende financiële beleidsruimte wordt ingeperkt. In deze paragraaf komen aan de orde: • Plantage de Sniep; • Holland Park Plantage de Sniep Doel De nieuwbouwwijk Plantage de Sniep is nagenoeg gerealiseerd. Het doel van het project is om tot afronding te komen. Het gaat daarbij om realisatie van deelplan het Rietschuurkwartier. Projectfase In het project de Plantage de Sniep is tot nu toe veel gebeurd. De afgelopen jaren hebben we ruim 1000 nieuwbouwwoningen toegevoegd, vrije kavels ontwikkeld, een brede school met bijgebouw gebouwd en het openbaar gebied aangelegd. We werken in 2027 aan het voorlopige sluitsluk van de Plantage de Sniep, de ontwikkeling van het Rietschuurkwartier. Het Rietschuurkwartier bestaat uit: Het Rietschuurhof (nieuwbouw).Een woonhof voor senioren, met een mix van sociale en middendure huurwoningen. De woningcorporatie De Alliantie leidt deze ontwikkeling. In 2027 wordt de vergunning aangevraagd. Grote Rietschuur. We hebben AHAM Vastgoed geselecteerd voor deze renovatie.
Zij willen de Grote Rietschuur nieuw leven inblazen en tot een ‘Diemense Koesterplek’ transformeren. Een horecavoorziening en een gezondheidsfunctie zullen straks het levendige hart vormen van de Grote Rietschuur. Het wordt een plek waar buren en Diemenaren elkaar graag ontmoeten. In 2027 wordt de vergunning aangevraagd. 18 sociale huurwoningen de Maalderij. De 18 sociale huurwoningen aan de Maalderij zijn geplaatst. In 2027 start de verhuur van de woningen en wordt het project afgerond. Paragrafen: Grootschalige projecten Pagina 213 Holland Park Doel Doel is de gefaseerde transformatie van een (voormalig en verouderd) kantorengebied tot een multifunctioneel, stedelijk en duurzaam woongebied met verschillende ondersteunende voorzieningen. Projectfase Het project kent verschillende deelgebieden (deelprojecten): • Holland Park Oost, een woongebied met ruim 2.000 woningen; • Holland Park West, een woongebied met 750 woningen en een brede school; • Holland Park Zuid, een woongebied met circa 1.500 woningen en voorzieningen; • Holland Park Campus, een woongebied met ruim 1.700 wooneenheden voor studenten en young professionals en verschillende commerciële functies. De Campus en Holland Park Oost zijn gerealiseerd. Holland Park West wordt gefaseerd ontwikkeld en gerealiseerd (de eerste fase is opgeleverd).
Holland Park Zuid bestaat uit verschillende (4) stedenbouwkundige blokken met verschillende grondeigenaren. Deze percelen zijn in verschillende stadia van ontwikkeling. Realisatie Per deelproject gaan we kort in op de realisatie. Campus Diemen Zuid De Campus is in 2 fases gerealiseerd via respectievelijk transformatie en nieuwbouw. Nadat op verzoek van de eigenaar / initiatiefnemer is onderzocht of een verdere uitbreiding via sloop-nieuwbouw mogelijk was (3e fase), heeft deze medio 2025 besloten het initiatief te beëindigen. De verschillende deelprojecten op de Campus zijn afgerond. Holland Park Oost Begin 2025 is het laatste bouwplan opgeleverd, waarna in het najaar van 2025 het laatste deel van de openbare ruimte door de ontwikkelaar is aangelegd en aan de gemeente is overgedragen in eigendom en beheer. Het (deel)project Holland Park Oost is daarmee afgerond. Holland Park West Gefaseerd worden 750 woningen, een brede school en verschillende (maatschappelijke) voorzieningen ontwikkeld en gerealiseerd. Fase 1 met de brede school en 106 woningen is in 2023 opgeleverd. Na een stagnatie vanwege de Corona- en Oekraine crises, worden de overige fases nu gerealiseerd / ontwikkeld. Fase 2A (88 koopwoningen), 3A (242 woningen), 3B (6 woningen) en 4A (187 woningen) zijn in aanbouw. Voor fase 4B (60 woningen) is vergunning aangevraagd en fase 2B (circa 60 woningen) wordt nog ontwikkeld.
Ongeveer 80% van de grond is geleverd aan en betaald door de ontwikkelaar, het restant wordt geleverd en betaald nadat de laatste vergunning voor de bouw (fase 2B) is verleend. Holland Park Zuid Holland Park Zuid bestaat uit 4 stedenbouwkundige percelen met verschillende grondeigenaren. Er is een vastgesteld bestemmingsplan met stedenbouwkundig plan als onderlegger, dat als kader fungeert om planitiatieven te beoordelen en begeleiden richting uitvoering. Aangezien op alle gronden een Wet voorkeursrecht gemeente is gevestigd, welke in oktober 2024 voor 5 jaar is verlengd, heeft de gemeente in juli 2022 de voorwaarden Paragrafen: Grootschalige projecten Pagina 214 vastgesteld waaronder zij wil meewerken aan een grondverkoop en ontwikkeling. De ontwikkeling van ieder stedenbouwkundig blok vormt een eigen deelproject. • Sportblok: In 2025 zijn alle 30 modulaire woningen verplaatst naar alternatieve locaties. Grondeigenaar Lieven de Key is haar verkoopproces gestart om dit perceel, waar 450 woningen komen, te verkopen aan een gebiedsontwikkelaar. • Steigerblok: In het najaar van 2025 de omgevingsvergunning is verleend voor de bouw van 450 woningen met voorzieningen, waaronder een supermarkt. In februari 2026 is gestart met de bouw, nadat de sloop van hogeschool InHolland was voltooid. • Parkblok: Grondeigenaar Stichting ARQ wil verhuizen.
In 2026 heeft ARQ de verkoopprocedure van haar perceel gestart, waarna de ontwikkeling van circa 350 woningen kan starten. • Hofblok: Grondeigenaar KPN heeft haar perceel verkocht aan een gebiedsontwikkelaar, waarna de gemeente eind 2025 een Raamovereenkomst gesloten met deze ontwikkelaar. Daarmee is de gebiedsontwikkeling van circa 250 woningen gestart. Paragrafen: Grootschalige projecten Pagina 215 Financiële begroting Pagina 216 Financiële begroting Programmabegroting 219 Toelichting op de programmabegroting 223 Overige financiële tabellen 237
Financiële begroting Pagina 217 Financiële begroting Pagina 218 Programmabegroting Financiële begroting: Programmabegroting Pagina 219 Meerjarenoverzicht (lasten) per programma Lasten totaal Programma's | Rekening | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 2025 Sociaal | -31.020 | -30.956 | -32.561 | -31.166 | -30.223 | -30.033 Veilig | -4.398 | -5.045 | -5.279 | -4.977 | -4.917 | -4.906 Inkomen en armoede | -17.073 | -14.792 | -13.087 | -12.683 | -12.683 | -12.533 Vrije tijd | -7.102 | -7.820 | -6.942 | -6.887 | -6.878 | -8.109 Onderwijs | -4.068 | -5.153 | -4.458 | -4.442 | -4.637 | -4.604 Gebiedsontwikkeling | -12.078 | -5.839 | -4.526 | -4.284 | -4.199 | -4.003 Leefomgeving en klimaat | -28.079 | -29.957 | -25.771 | -23.181 | -23.504 | -24.554 Verkeer | -2.445 | -2.585 | -1.921 | -1.998 | -1.783 | -1.997 Samen besturen | -5.652 | -4.263 | -5.415 | -5.634 | -6.004 | -6.254 Financiën | -5.638 | 318 | -955 | -955 | -955 | -955 Overige dekkingsmiddelen | - | - | - | - | - | - Dividend | - | - | - | - | - | - Lokale heffingen | - | - | - | - | - | - Algemene uitkering | - | - | - | - | - | - Deelfonds Sociaal domein | - | - | - | - | - | - Onvoorzien | - | -60 | -60 | -60 | -60 | -60 Heffing VPB | - | - | - | - | - | - Overhead | -14.646 | -16.310 | -17.929 | -17.877 | -17.874 | -17.981 Saldo financieringsfunctie | -456 | -2.175 | -1.575 | -2.075 | -2.575 | -2.825 Saldo van lasten |