Notulen raad 190522.docx

CONCEPTNOTULEN van de openbare en besluitvormende raad van de gemeente Diemen, gehouden op donderdag 19 mei 2022 in het gemeentehuis in Diemen, aanvang 20.00 uur Aanwezig: (*fractievoorzitters) Voorzitter

E. Boog

GroenLinks

E. Bouwhuis, T.A.C. de Bruyn (vanaf agendapunt 7), H. van ’t Riet*, M.A. Sikkes-van den Berg (tot agendapunt 6), A.M. de Smalen, Y. Yildiz-Kaya W. Advokaat*, J.A.C. van Heumen, J. Prins (tot agendapunt 6) H.J. Berkhout (vanaf agendapunt 7), J.D.W. Klaasse (tot agendapunt 6), S.E. Muijs, R. Poelwijk*, O.U. Ramautarsing J.A. Jägers, E.H. Timmer*, V.A. Voermans F.W. Geerts, S. Kuilman*, M. Veenboer E.S. den Heijer, P.A. Prins* A.R. van Marion, J.G.M. Sikking*

Ons Diemen D66 VVD PvdA Ouderenpartij Diemen Onafhankelijke Partij Diemen Wethouders

A.J.M. Scholten (tot agendapunt 5), M. Everhardt (vanaf agendapunt 6), J.D.W. Klaasse, J. Prins (vanaf agendapunt 6), M.A. Sikkes-van den Berg

Notulist Griffier

J.B. Kammeraad E.G. Bunt

Afwezig:

J. de Jong (OD)

1.A Opening en mededelingen van de voorzitter De VOORZITTER: dames en heren, van harte welkom bij deze gemeenteraadsvergadering van 19 mei 2022. Ik heb geen berichten van verhindering en ik sta allereerst stil bij het overlijden van Frans Eerkens en als u kunt staan verzoek ik u even te gaan staan. Helaas hebben wij het droevige bericht ontvangen dat oud-raadslid Frans Eerkens op 30 april jongstleden is overleden. Hij is 73 jaar geworden. In de periode 1976-1978 was hij namens de PSP raadslid voor Progressief Diemen. In 2005 werd hij actief bij GroenLinks Diemen. Frans werd van 2010-2014 weer raadslid en ook in de jaren daarna kon GroenLinks op hem rekenen om soms tijdelijk als raadslid in te vallen. Ik noemde hem bij zijn laatste aantreden dan ook de Heintje Davids van de Diemense politiek. Met zijn goed voorbereide, beschouwende en bijna filosofische betogen liet hij een heel eigen geluid horen in deze gemeenteraad. Ook achter de schermen was Frans vrijwel al die tijd nauw betrokken bij de fractie van GroenLinks. Hij ondersteunde die fractie door vergaderingen voor te zitten, hij las betogen en plannen mee en deelde altijd eerlijk zijn mening. Ook nadat hij voor de eerste keer ziek was geweest bleef hij betrokken. Frans voelde zich verbonden met sociale politiek. Een politiek die contact zoekt met mensen.

Politiek die naar mensen luistert maar ook politiek die eerlijk uitlegt wat er allemaal speelt en dan een keuze maakt want, gaf Frans vaak aan, belangen zijn vaak uiteenlopend. Keuzes moeten worden gemaakt. Zijn keuzes werden vooral bepaald door 2 uitgangspunten. Groen en sociaal. Duurzaam leven en solidair zijn met anderen waren essentieel voor hem. Frans maakte zich zorgen over klimaatverandering en de geopolitieke ontwikkelingen. Hij werd activistischer en voerde ook actie tegen de biomassacentrale. Frans had altijd oog voor de zorgen die de inwoners van Diemen 1

hadden. Zijn kracht was dat hij altijd bleef luisteren naar deze zorgen en met iedereen een dialoog wilde aangaan en hij was oprecht geïnteresseerd in andere mensen, in andere denkbeelden. Wij zijn Frans dankbaar voor zijn grote inzet voor Diemen, voor zijn inzet voor mens en natuur. Wij wensen zijn vrouw Margriet en alle andere dierbaren veel kracht en sterkte toe bij dit grote verlies en wij herdenken hem nu met een moment stilte. 1.B Vaststelling agenda De VOORZITTER: agendapunt 2, kunnen de jaarstukken 2021 van Duo+ alsnog een hamerstuk kunnen worden aangezien een goedkeurende accountantsverklaring is toegevoegd. De heer SIKKING: dank u voorzitter. We zijn blij dat we het net hebben gezien. Ik vind wel dat de stukken heel laat zijn aangeleverd. Dus van ons mag het een hamerstuk worden. De VOORZITTER: dan kijk ik even rond of dat gedeeld wordt. Dat is het geval. Dan wordt ook agendapunt 2 een hamerstuk. Zijn er nog andere opmerkingen over de agenda? Dat is niet het geval. Dan is die daarmee vastgesteld. 1.C Vragen van het publiek aan de raad De VOORZITTER: er zijn geen vragen van het publiek aan de raad binnengekomen.

1.D Ingekomen stukken De VOORZITTER: het is misschien goed om even een uitleg te geven want u vindt bij de ingekomen stukken zowel de ingekomen stukken van de vorige keer waar nog een ordevoorstel moest plaatsvinden voor de afhandeling daarvan en nog enkele nieuwe ingekomen stukken zodat we nu ook over de vorige stukken een besluit nemen. Kunt u zich vinden in het voorliggende voorstel voor afhandeling? Dat is het geval. 1.E Mededelingen van het college De VOORZITTER: zijn er mededelingen? Dat is niet het geval. 1.F Mededelingen uit de regio De heer TIMMER: dank u voorzitter. Dinsdag 17 mei was de eerste vergadering van de regioraad van de Vervoerregio Amsterdam in de nieuwe samenstelling na de verkiezingen. Wim Advokaat en ik namen daaraan deel namens Diemen. Later zullen voor de Diemense vertegenwoordigers de definitieve namen worden ingevuld. De agenda van deze eerste vergadering van de regioraad was beperkt zodat aan het einde de verschillende kennissessies voor de nieuwe raadsleden konden worden gehouden. In de vergadering kwamen voor zover hier van belang de volgende zaken aan de orde. De heer Advokaat heeft voor ons gesproken en aandacht gevraagd voor een zorgvuldige afweging bij de tracékeuze voor de IJmeerverbinding Almere-Amsterdam en dat gaat voor een deel over het gebied van Diemen.

Egbert de Vries, de voorzitter van VRA, heeft toegezegd bij de variantenstudie hier zeer alert op te zijn en dat de voorkeur ligt bij vooral bestaand tracé en infrastructuur te gebruiken. Ook dit keer was er weer een inspreker zoals gebruikelijk bij de regioraad. Soms denk je waar gaat dit over maar dit was een duidelijke inspreker over de OV-concessie Zaanstreek-Waterland waar een bedrijf zou hebben ingeschreven wat in de ogen van de inspreker fout zou zijn, met name in de Israëlische sfeer. De bezetting van het OV in Nederland blijft nog steeds veel achter bij die voor coronatijd. De extra rijkssteun die op dit moment loopt zal eind 2022 eindigen. VRA en ook andere vervoerregio’s plegen nu met de rijksoverheid overleg of dit in 2023 verder moet. Ook bij een bezettingsgraad van 90% is nog veel extra geld nodig om de kwaliteit van het OV op peil te houden. 2

In Zaanstreek-Waterland loopt op dit moment een proef met een bankpas voor OV inchecken en zal later ook leiden tot een digitale OV-chipkaart, dus op je smartphone. De jaarstukken werden vervolgens vastgesteld over 2021 en ook, het is net als hier, de kaderbrief voor 2023 is daar vastgesteld zodat het dagelijks bestuur nu verder kan met de begroting. Tenslotte is er in de regioraad een nieuwe technische voorzitter gekozen. Dat is de heer De Waal uit Purmerend. 1.G Vragen van de raad aan het college De VOORZITTER: dan vraag ik mevrouw Van ‘t Riet om even kort voor te zitten omdat ik de vragen mag beantwoorden. De heer Sikking heeft vragen aan het college. De heer SIKKING: dank u voorzitter. Ik hoop dat iedereen alles gelezen heeft. Het gaat over tape en vrijmarkt. We hadden daar afspraken over gemaakt in het verleden en die zijn eigenlijk niet nagekomen. Dus ik heb een aantal vragen waarom de gedane toezegging de mensen direct aanspreken niet uitgevoerd is. Misschien wat minder belangrijk maar wanneer gaan we nou die taperesten verwijderen? Welke acties gaan wij in de toekomst nemen om het gebruik van tape tegen te gaan en waarom worden er in die periode, ruim voordat er allerlei stukjes grond worden geclaimd, geen borden geplaatst dat het niet toegestaan is? Dat waren de vragen die wij met begeleidende e-mails hiervoor hebben ingediend. De heer BOOG: dank u voorzitter.

Het is wel zo dat wij voorafgaand aan de vrijmarkt, aan de kleedjesmarkten, mensen hebben aangesproken ook op het zelf verwijderen van tape. Het lastige is dat je mensen op heterdaad moet betrappen om mensen ook daadwerkelijk te kunnen aanspreken of te kunnen beboeten. Zeker op de dag zelf is dat een hele lastige en eerlijk gezegd zit ik er ook niet echt op te wachten dat wij tijdens een vrijmarkt kinderen of met hun ouders gaan beboeten omdat zij misschien tape op dat moment om hun kleedjes hebben liggen want ook dan is de vraag of zij dat hebben gedaan en je wilt toch niet in dat soort discussies terechtkomen op dat soort feestelijke dagen. Het is zeker wel zo dat we het hebben gedaan. We hebben ook in de communicatie aandacht gevraagd hiervoor via Diemer Nieuws, via social media hebben we ook de regels verspreid. Daar staat ook nadrukkelijk in dat het niet toegestaan is om vakken te reserveren door het bevestigen van voorwerpen, het spuiten van verf, het gebruiken van plakband en dat alleen krijt is toegestaan. Dus dat hebben we ook nadrukkelijk gecommuniceerd. Uiteindelijk is het natuurlijk het gedrag van mensen of ze zich daar wel of niet aan houden, aan die regels. We zullen volgende keer kijken of we op een wat meer ludiekere wijze aandacht kunnen vragen hiervoor om misschien in de communicatie hier meer aandacht aan te besteden.

Het team Wijkbeheer gaat nu de resten, voor zover ze nog niet zijn verwijderd, nog weghalen en de volgende keer zullen we in principe dezelfde acties ondernemen maar dan iets intensiever maar het is ook goed denk ik dat wij ook zelf mensen aanspreken als wij zien dat dit gebeurt, mensen oproepen om dit niet te doen maar goed dat u het nog even onder de aandacht heeft gebracht en we zullen daar de volgende keer wat actiever over communiceren. De heer SIKKING: dank u voorzitter. Het laatste punt waarom niet ruim van tevoren borden gezet worden dat het zo niet geclaimd mag worden. Dat zou misschien nog een suggestie kunnen zijn om wat meer te voorkomen en voor de rest was het antwoord zorgvuldig en goed van de burgemeester. De heer BOOG: dank u voorzitter. Ik weet niet of borden plaatsen nou echt heel veel zin heeft eerlijk gezegd. We hadden gelukkig weer een grote vrijmarkt, dus waar moet je dan al die borden gaan neerzetten? Dan hebben we straks het hele centrum vol staan met allerlei 3

borden. Ik zal bezien of dat nog een extra middel kan zijn maar ik denk dat we ook andere goede manieren hebben van communiceren. De VOORZITTER: dan geef ik het woord terug aan de heer Boog voor het vervolg van de vergadering. 1.H Vaststellen notulen gemeenteraad 21 april 2022 De VOORZITTER: geen opmerkingen binnengekomen. Akkoord. 1.I Bestuurlijke termijnagenda De VOORZITTER: zijn daar opmerkingen over? Niet het geval. 1.J Overzichten openstaande schriftelijke vragen en toezeggingen De heer SIKKING: dank u voorzitter. Ik had u nog een vraag gesteld. Nou hoorde ik dat het misschien technisch is. Het gaat over die rolcontainers. Dat staat niet op de lijst. Waarom staat het daar niet op? De VOORZITTER: omdat dat geen toezegging is vanuit het college. Ik heb aangegeven per mail dat u technische vragen ambtelijk kunt stellen en dat kunt u nog steeds doen maar dat is geen toezegging van het college, die gebeuren hier tijdens openbare vergaderingen. De heer SIKKING: het gaat over overzichten schriftelijke vragen en toezeggingen. Nu gaat u op de toezeggingen in maar niet op die schriftelijke vragen en dat is schriftelijk ingediend als vragen. De VOORZITTER: meneer Sikking.

Ik hoef u toch niet meer uit te leggen dat er ook een verschil is tussen technische vragen die u indient en schriftelijke vragen die u stelt aan het college? Ik heb u per mail medegedeeld dat u technische vragen had gesteld, die u gewoon ambtelijk kunt laten beantwoorden. Dat zijn geen formele schriftelijke vragen aan het college. Daarom staat het niet op deze lijst. Dan gaan we naar de hamerstukken. 2. Jaarstukken 2021 DUO+ Akkoord. 3. Begroting 2023 DUO+ Akkoord. 4. Afscheid wethouder Scholten De VOORZITTER: ik zal allereerst het woord voeren. Straks stel ik graag ook u in de gelegenheid om het woord te voeren. Geachte raad, aanwezigen, beste Astrid, beste Lex. Staat trouwens de camper al klaar of niet? Nog in de stalling maar de spullen zijn toch wel gepakt? O niet, oké, maar jullie hebben nog even. Lex, het is toch wel onwerkelijk eerlijk gezegd dit afscheid. Na 16 jaar stop je dan als wethouder en ga je met pensioen en dat moet bij mij, en ik denk bij velen, nog wel een beetje indalen en om ons een beetje de tijd te geven doen we het afscheid dan ook in 2 bedrijven. Dus vandaag in deze raad en morgen met de medewerkers en een aantal oudcollega’s van de gemeente. Dat betekent ook dat we de toespraken en de cadeautjes een beetje verdelen. Wel mag ik jou 2 keer toespreken.

Ik weet niet of je daar echt heel blij van wordt maar als je 16 jaar wethouder bent geweest, dan hoort dat er misschien een beetje bij en in die 16 jaar heb je al zoveel meegemaakt, dan overleef je dit ook nog wel. Heb ik al 4

gezegd dat je 16 jaar wethouder bent geweest? 16 jaar en dat je daardoor bij, ik heb het nog even gecheckt, de 17 langstzittende wethouders van Nederland behoort op dit moment en dat is echt een unieke prestatie. Laat het duidelijk zijn, die prestatie zit niet zozeer in het feit dat je al zo lang wethouder bent geweest maar meer in hoe je dat bent geweest want vriend en vijand is het erover eens je hebt niet stilgezeten in al die jaren. Op vele grote ontwikkelingen in ons geliefde Diemen staat jouw handtekening en het is denk ik ook het mooie aan de lokale politiek, aan het wethouderschap. Je kan heel concreet het verschil maken en je kunt letterlijk en figuurlijk bouwen aan de toekomst van de gemeente maar dan moet je wel de kansen pakken, durven, doen en jij pakte die kansen, jij durfde en jij deed het. Toen je aantrad als wethouder in 2006 was er een sterke behoefte aan een stabiel en daadkrachtig bestuur in Diemen. Er was veel politieke en maatschappelijke onrust geweest over de plannen voor het winkelcentrum Diemenplein. De bouw van woningen op Plantage de Sniep had ernstige vertraging opgelopen. Er lag een gigantisch financieel probleem. Het ging slecht met het kantorenpark Bergwijkpark. De helft van de kantoren stond langdurig leeg.

Er lagen uitdagingen genoeg en samen met de wethouders Leo Worm en Ruud Grondel ben jij die uitdagingen aangegaan en het bleek het begin van wat ik maar zal beschrijven als een bijzondere zeiltocht. Een zeiltocht met wisselende stromingen, verschillende bemanningen, diverse stormen maar wel een zeiltocht waar je koers hield en je duidelijk voor ogen had welke kant je op wilde. Soms moest je daarvoor de stand van de zeilen veranderen en dat ging niet altijd makkelijk maar je ging de problemen, de risico’s niet uit de weg. In de haven is een schip veilig maar daar is het niet voor gebouwd. Dat leek een beetje jouw motto te zijn en Lex, die zeiltocht heeft Diemen veel opgeleverd. Ja, ik weet het. Net zoals bij het zeilen draait het bij besturen om samenwerking, om vertrouwen. Moet je goed op elkaar zijn ingespeeld. Je doet het samen, samen met de medewerkers, met het college, met de gemeenteraad, met allerlei maatschappelijke partners, met ondernemers maar als krachtige wethouder was je wel een kapitein die bestuurlijk leiding kon geven aan het schip en Lex, jouw lijst met verdiensten is lang. Veel te lang om alles te kunnen benoemen, zelfs als je 2 keer mag speechen als ik. Ik ga wel een aantal highlights noemen en als wethouder financiën, en eigenlijk al in de wethoudersperiode daarvoor, heb je de basis gelegd voor een degelijk financieel beleid.

Belangrijk omdat we zo op een verantwoorde wijze konden blijven investeren in Diemen zonder in financiële problemen te geraken. En ja, er waren in tijden terug soms ook bezuinigingen of lastenverzwaringen voor nodig maar dat gebeurde met zorgvuldigheid om te voorkomen dat voorzieningen kapot werden bezuinigd, om te voorkomen dat de kwetsbaren de grootste klappen zouden krijgen en bewust werd er toen voor gekozen om naast het bezuinigen juist ook gericht te investeren, bijvoorbeeld in de kwaliteit van de openbare ruimte en je durfde het ook aan om de financiële administratie op een andere leest te schroeien en dat pakte goed uit. Sindsdien worden er betrouwbare gegevens geproduceerd die ook de strategisch-financiële doelstellingen dienen en aan het begin van jouw wethoudersperiode maakte het college, jij, werk van het optuigen van een goed armoedebeleid. Er is toen ook een heel robuust stelsel neergezet. Een andere belangrijke ontwikkeling in het sociaal domein was de bouw en de ontwikkeling van De Brede Hoed. Al voor landelijk decentralisaties vorm kregen zette Diemen in op samenwerking en voorzieningen onder één dak. Dat heeft er ook voor gezorgd dat Diemen een goede start maakte met die decentralisaties. Bouwen, bouwen, bouwen. In Den Haag praten ze er veel over maar jij deed het gewoon. Was Plantage de Sniep aan het begin van jouw wethoudersperiode nog een zorgenkindje.

Uiteindelijk is het een prachtige woonwijk geworden met zelfs in het staartje gelukkig nog sociale woningbouw en daar vlakbij met het project Punt Sniep zijn er ook nog eens honderden woningen bijgekomen maar het meest spraakmakende in jouw portefeuille door de jaren heen was wel de grote transformatie van Bergwijkpark en omgeving waarbij de campus Diemen Zuid werd ontwikkeld en Holland Park werd gebouwd en er valt veel over die ontwikkelingen te zeggen. 5

Wat ik wil benoemen is dat je hebt laten zien dat je een enorm goede strategische denker bent want duidelijk is dat om de herontwikkeling van Bergwijkpark op gang te krijgen het door jou gevoerde actieve ontmoedigingsbeleid cruciaal is geweest. Lex, met trots spreek je vaak over de strategie van actief prijsbederf die hier is toegepast door geen tijdelijke functies toe te staan en aan te dringen op het afboeken van de waarde van de kantoorgebouwen geeft de transformatie van dit gebied een kans. Door uiteindelijk een masterplan met enkele randvoorwaarden te laten maken als een open uitnodiging voor ontwikkelaars werd het pas echt aantrekkelijk en toen André Snippe zich met een consortium meldde voor enkele kantoorgebouwen om daar een campus te realiseren naar Amerikaans model kreeg de vernieuwing van het gebied een eerste impuls. Jij had vertrouwen in het concept en in de financiële haalbaarheid van dat plan. Vervolgens begon Snippe aan de vernieuwing van het overige deel van het verloren kantorengebied, aan de ontwikkeling van Holland Park en jij zorgde er als bestuurder voor dat de gigantische transformatie zoveel als mogelijk ook voldeed aan de gemeentelijke wensen. The rest is history zal ik maar zeggen. Toen nog de Amsterdamse wethouder Eric van der Burg, die verwonderde zich overigens ernstig over dit mirakel van Diemen.

Waarom kunnen wij dit niet in Amsterdam schreeuwde hij in Zuid en wie dacht dat je met het succes van Holland Park zou stoppen op je hoogtepunt, die vergiste zich. Je ging door en je legde al snel de basis voor de bouw van Holland Park West en Holland Park Zuid en bij het project Holland Park liet je ook je onderhandelaarskwaliteiten zien maar dat heb je bij de meeste projecten wel uit de kast moeten halen. Een mooi voorbeeld hiervan is de uitbreiding van de snelwegen in combinatie met alle spoorplannen en de gevolgen die dit had voor de leefbaarheid van Diemen. Door jouw inzet is het gelukt om veel hogere geluidsschermen te krijgen langs de snelwegen dan wettelijk gezien noodzakelijk was en met jouw onderhandelingskwaliteiten is het tevens gelukt om de financiering van de spooronderdoorgang bij station Diemen rond te krijgen met een minimale bijdrage van de gemeente zelf. Voor Diemen en voor het spoor wordt daardoor dit knelpunt nu echt opgelost en voor andere partijen legde jij de lat flink hoog om de Diemense belangen veilig te stellen. Het is een understatement dat je niet echt makkelijk meeging met het definitief openstellen van de Maxisweg. Het heeft tot wat scheldpartijen in het Amsterdamse en in het Gooi geleid weet ik. Uiteindelijk ben je wel gaan meebewegen maar niet voordat Amsterdam een waslijst aan voorwaarden meekreeg.

Alleen door daaraan te voldoen kon het gerealiseerd worden en zo geschiedde. De lijst met succesvolle projecten is lang maar de herinrichting van de Oost West-As mag ik vanavond niet onbenoemd laten. Ook dit project had veel voeten in de aarde maar ook dit heb je succesvol mogen afronden. Daarom heeft Diemen nu een prachtige nieuwe wandelboulevard langs de Weespertrekvaart gekregen en schitterende bermen met een kleurrijke uitstraling, zeker in deze tijd, en karakteristieke kunstwerken en ook nog goed voor de bijtjes. Wat wil je nog meer. Ik zei het al Lex, je hebt niet stilgezeten al die jaren. Ook op de andere bestuurlijke niveaus liet je goed van je horen. Zeker op de terreinen van wonen, verkeer en vervoer. Je was ook in die gremia kritisch en niet bang voor een stevige discussie of prikkelende uitspraak en dan maakt het niet uit of het nou een gedeputeerde, een wethouder, een staatssecretaris of een minister tegenover je zat. Je zei waar het op stond maar altijd wel met de blik op de toekomst, op een te behalen resultaat en dat heeft de regio en ook Diemen heel veel opgeleverd. Over regionale samenwerking gesproken. Die is volgens jou ook strategisch noodzakelijk als je als kleinere autonome gemeente zelfstandig wilt blijven. Volgens mij een oproep aan jouw opvolger, aan jouw opvolgers om te blijven investeren in de regionale samenwerking.

Nog even over stilzitten want je zat wel eens stil en dat deed je dan het liefst op het bankje hier voor het gemeentehuis met een sigaartje of buiten kantoortijden op een kruk in het Pandje en ook daar ging je het gesprek aan over hoe belangrijk jij het vond om naar iedereen te luisteren maar ook dat wij als gemeente, als politiek te maken hebben met tegengestelde belangen en dat de politiek daarin keuzes moet maken. Dan hoorde jij verhalen van mensen 6

die in de knel waren gekomen en bij de gemeente soms tegen wat muren waren aangelopen. Dan ging jij vervolgens binnen het gemeentehuis toch kijken of we tot een praktische oplossing konden komen als dat noodzakelijk was. Ook in die zin was je een goede ambassadeur van ons motto de rek in de regels zoeken en jij stelde jezelf dan ook altijd als eerste de vraag is het maatschappelijk wenselijk als we dit doen en als het antwoord daarop ja was, dan was je altijd bereid te kijken naar een oplossing. Lex, morgen ga ik nog wat meer loftuitingen uitspreken maar vanavond wil ik je namens de raad, het college en de inwoners van Diemen al heel veel dank zeggen voor de fijne samenwerking, jouw loyaliteit, jouw grote inzet en verdiensten voor Diemen. Daar hoort onzes inziens ook een formele erkenning bij en daarom mag ik jou namens het gemeentebestuur toekennen de Zilveren Diemerspeld. Die zal ik je nu ook opspelden. Dank je wel voor alles Lex. Het ga jou en Astrid goed. Dank je wel. (applaus) Mevrouw KUILMAN: dank u wel voorzitter. Daar zit je dan Lex aan de laatste raadsvergadering. Politiek gezien verkeerde Diemen in zeer roerige tijden in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2006.

De Partij van de Arbeid was op zoek naar een wethouderskandidaat die op afstand stond van die complexe politieke situatie uit de jaren daarvoor en benaderde iemand die jaren eerder al eens tevergeefs was benaderd en dit keer stond hij er wel voor open om wethouder te worden maar zei hij ik doe het 4 jaar en dan ga ik weer wat anders doen. Lex is een man van zijn woord maar in dit geval ging het niet op en vanavond nemen we afscheid van Lex als wethouder en omdat het nog niet vaak genoeg gezegd is na een zeer indrukwekkende periode van 16 jaar. Je kunt het je nu lastig voorstellen maar in het college dat gevormd werd in 2006 was Lex de politieke underdog naast de ervaren Ruud Grondel en Leo Worm die allebei al in verschillende gemeenten wethouder waren geweest en burgemeester Amy Koopmanschap die er ook al flink wat jaren in de politiek op had zitten. Het politieke, daar moest Lex echt aan wennen in het begin. Hij wilde samen met zijn collega’s Diemen goed besturen, als team dingen voor elkaar boksen maar soms botste dit in het college. Dan is er geen consensus of staken de stemmen en in die tijd was de PvdA nog de grootste partij maar wat Ruud of Leo dan zei nou Lex, jij bent van de grootste partij, kom maar met een voorstel en los het maar op.

Die kunst van met voorstellen komen en problemen oplossen, dat heeft Lex zich snel genoeg eigen gemaakt en hoewel ik natuurlijk nooit aan die collegetafel zat vermoed ik zomaar even dat ook toen de PvdA niet meer de grootste partij was Lex deze rol als probleemoplosser nog steeds met verve op zich nam. Sommige wethouders passen op de winkel maar dat kan je over Lex niet zeggen. De burgemeester refereerde daar al aan. Door de inzet van Lex is Diemen blijvend veranderd en verbeterd. Ik kan 16 jaar wethouderschap niet samenvatten in één speech maar gelukkig heeft de burgemeester al een voorschot genomen maar ik wil toch een paar dingen noemen met het risico dat ik vooral ook heel veel vergeet. De afgelopen 16 jaar heeft Lex zich continu ingezet voor wonen en woningbouw en voor een goede financiële huishouding van de gemeente. Dat laatste, dat is echt een keiharde voorwaarde om zelfstandig te blijven voor een kleine gemeente als Diemen. Toen Lex wethouder werd liep de ontwikkeling van woningen op de Sniep niet op rolletjes. Met doorzettingsvermogen, kennis en ervaring trok Lex de woningbouw op de Sniep uit het slop. Ondanks de financiële crisis staat er nu een geweldige woonwijk met de Oost West-As als prachtige entree van Diemen. Ik durf wel te zeggen dat zonder Lex en zonder zijn lef en doorzettingsvermogen dat niet voor elkaar was gekomen.

Een andere ontwikkeling die zeker genoemd moet worden is die van Holland Park. Bij zijn aantreden als wethouder trof Lex een kantorenpark met heel veel leegstand. Hij heeft mij wel eens verteld dat er een actieplan lag om wat met dat gebied te doen en dat hij dat actieplan in zijn eerste week als wethouder in de prullenbak heeft gegooid. Die kantoren konden namelijk op een betere manier gebruikt worden om te wonen. 7

Wat volgde na actief prijsbederf was de grootste kantorentransformatie van Nederland en de rest is geschiedenis. Diemen is een geweldige studentencampus en woonwijk rijker en iedereen die Lex kent weet dat die er wel van houdt om een beetje te provoceren maar tegelijkertijd heeft Lex best wel een klein hartje. Als wethouder Grondel van GroenLinks in de vorige periodes een gloedvol betoog hield over groen en het verbeteren van de natuur verzuchtte Lex wel eens pff, mensen boven konijnen om vervolgens vol enthousiasme te vertellen over alle vogels in zijn tuin en dat hij die dode boom toch maar liet staan omdat het zoveel insecten aantrok en goed was voor de vogels. Dat provoceren kon Lex ook maken want hij zorgde ervoor dat de persoonlijke verhoudingen goed bleven. In de wandelgangen van de bestuursvleugel en bij het koffiezetapparaat was Lex een enorme kletskous. Stap nooit 5 minuten naar binnen bij Lex want je bent niet 5 minuten bezig maar ongeveer een uur. De hele wereld werd doorgenomen en er werd uitvoerig bijgepraat en als het provoceren in de raad gebeurde, dan werd er na afloop in De Omval een borrel op gedronken en kon iedereen weer door één deur. In de fractie hebben wij dat ook zo gevoeld.

Ook daar werd de hele wereld doorgenomen en was het fijn om met Lex over de lokale, nationale en wereldpolitiek in gesprek te gaan want Lex laat zijn gesprekspartners altijd in hun waarde en weet tegelijkertijd, en dat is soms best irritant, zijn mening te staven met steekhoudende argumenten. Dat betekent niet dat je het altijd eens wordt maar wel dat je de volgende keer weer opgewekt een gedachtewisseling aangaat. In de regio was wellicht niet iedereen even blij met Lex, zijn steekhoudende argumenten en zijn vasthoudendheid. Ik heb mij laten vertellen dat na een flinke discussie over geluidsschermen langs de snelweg tot de minister aan toe Lex eens werd opgebeld door een partijgenoot met de boodschap dat als hij carrière wilde maken in de politiek dit dan echt niet de beste manier was. Lex werd er niet warm of koud van. Carrière maken als politicus was immers niet zijn insteek. Lex wilde Diemen goed besturen en de belangen van de inwoners van Diemen borgen en vertegenwoordigen. Lex is eigenlijk een beetje een anti politicus. Politici wordt wel eens verweten dat zij alleen maar carrière willen maken, dat ze ijdel zijn en dat ze om de hete brij heen draaien. Op Lex is dat niet van toepassing.

Lex is wars van opsmuk en ik vrees dat die de speeches vanavond ook niet het leukste moment uit zijn politieke loopbaan vindt en om de hete brij heen draaien, dat komt niet in Lex zijn woordenboek voor. De niet aflatende inzet voor het dorp is wat Lex zijn wethouderschap het beste typeert. 16 jaar lang keihard werken voor Diemen en haar inwoners. Lex, we zijn jou als partij en als gemeente heel veel dank verschuldigd en ik vond het een enorme eer en een norm genoegen om de afgelopen jaren van jou het politieke vak te mogen leren en met jou te mogen samenwerken. Nu na 16 jaar is het tijd om het vizier te verleggen en samen met Astrid en de camper erop uit te gaan. Dank je wel en het gaat jullie erg goed. (applaus) De heer TIMMER: dank u voorzitter. Lex, het was 4 oktober 1992 toen in de Bijlmermeer een vliegtuig neerstortte die mensen enorm veel schade en leed veroorzaakte, onder meer aan een flatgebouw in beheer bij woningcorporatie Nieuw Amsterdam. De prioriteit lag natuurlijk bij de opvang en hulp van slachtoffers maar daarnaast was er ook veel ander werk te doen. De financieel directeur van woningcorporatie Nieuw Amsterdam was op dat moment de heer Lex Scholten en dat flatgebouw was verzekerd bij een verzekeringsmaatschappij waar ik directeur van was.

Lex en ik hebben in die tijd in 1992 dus al veel contact gehad en ik heb Lex, de woningcorporatie welteverstaan, toen veel geld uitgekeerd om de flat te herstellen. Woningbouw zat er dus toen ook al in. We hebben onze loopbaan elders voortgezet en later kruisen onze wegen weer. Lex als wethouder in Diemen en ik als raadslid. Er is veel gebeurd in Diemen en er is met name veel gebouwd in Diemen. Er is al veel aan gerefereerd door de voorgaande sprekers mede en dankzij de inspanningen van Lex. Onze standpunten en politieke inzichten verschillen maar we hebben veel respect voor alle inspanningen en 8

resultaten die je hebt bereikt voor Diemen. Diemen heeft daar veel profijt van tot in lengte van jaren. Na zoveel jaar wethouderschap zul je bestuurlijk politiek Diemen ongetwijfeld gaan missen. Je gaat vast en zeker mooie reizen maken met je camper. Dat gunnen wij je van harte. Ik zal je zeker nog vaak tegenkomen op wandelingen door Diemen, al dan niet op de mooie Oost West-As. Dank Lex voor al je inspanningen voor Diemen en het ga je goed. (applaus) Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. Beste Lex, ik houd het kort. Er is al heel veel gezegd. Ik ben nu 4 jaar raadslid en je komt op mij over als de wethouder die alles weet. Zolang het over jouw portefeuille gaat als ik bij je binnenstap en ik heb een vraag over het een of het ander, het doet er niet toe. Je hebt altijd een antwoord, je weet hoe het zit. Het is geweldig. Ik heb ongelooflijk veel van je geleerd. Ik ben ook echt regelmatig bij je binnengelopen met allerlei vragen of heb je ergens staande gehouden van goh, ik wil eigenlijk hier of daar wat over weten, kun je dat binnenkort een keer uitleggen waar je meestal zei kom even binnen, dan kunnen we het er even over hebben zonder dat je zei van misschien volgende week komt het misschien een keertje uit. Je bent een zeer betrokken wethouder. Je hebt een super grote bijdrage geleverd aan Diemen en ik denk dat Diemen je heel erg dankbaar mag zijn. Dank je wel.

(applaus) De heer P. PRINS: dank u voorzitter. Lex, namens mijn fractie bedank ik je in ieder geval voor de samenwerking in de afgelopen 8 jaar. Ik ben in de afgelopen dagen op zoek geweest naar een dwarsligger en dat is een boekje wat je overdwars leest maar ik vond het wel toepasselijk want je hebt natuurlijk in de afgelopen 16 jaar heel veel met dwarsliggers te maken gehad en dat is natuurlijk ook omdat mensen soms tegen je plannen waren maar ook gewoon uit functie van je wethouderschap had je te maken met wetten, verordeningen, verklaringen van geen bedenkingen, jurisprudentie, overleggen en alles wat er hoorde bij die formele status maar dat boekje waar ik naar op zoek was en ik zeg het er meteen bij, ik heb het dus nog niet fysiek kunnen aanschaffen want tegenwoordig gaat het allemaal via internet als het al lukt, maar dat ging over een gebied wat gedurende 100 jaar geen gemeenteraad kende en geen college van B&W en ook geen burgemeester kende. Dat was een gebied dat eigenlijk niet is ingedeeld nadat Napoleon verdwenen was en het een soort gebiedje was tussen Pruisen en België. Er wonen maar een paar honderd mensen maar een baby die daar geboren werd had geen nationaliteit met alle andere gevolgen daarbij. Mensen die wat op hun kerfstok hadden in omliggende landen konden wel naar dat gebiedje trekken want daar werden ze niet vervolgd.

De enige die er iets te zeggen had en die kon optreden was een veldwachter. Er werd zelfs een casino opgericht en allerlei andere dingen erbij. Er werden zelfs postzegels uitgegeven en daar werd ook een eind aan gemaakt maar toen ik het las dacht ik dit is een heerlijk boekje voor Lex om te ontwennen en te onthechten na 16 jaar formeel deze functie uitgeoefend te hebben naast zijn camper en bij deze zeg ik je toe dat je het krijgt en ik hoop dat je het ontzettend kunt waarderen als een soort van relativering ten opzichte van al die andere 16 jaar die je nu hebt meegemaakt. Lex, het ga je goed. (applaus) De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Over dwarsliggers gesproken. We waren het vaak niet eens mag ik wel stellen Lex maar achteraf in De Omval konden we altijd elkaar wel vinden en hadden we interessante dialogen over de meest uiteenlopende onderwerpen. Ik had, ook al mag je dat niet altijd zo ervaren hebben, wel veel respect voor de financiën die zeer slecht waren toen jij aantrad. Dat je die in een stabiele omgeving hebt gebracht en dat verdient zeker de hele raad zijn respect en waardering. Ik vond het jammer dat corona 9

uitbrak en dat we die interessante gesprekken daarna niet meer konden voeren. Het debat verhardde enkel maar via de digitale videobeelden en je kon het daarna niet meer afdrinken. Dat heb ik heel erg gemist maar misschien als je met de camper weer in Nederland bent pakken we samen een borrel en dan praten we het nog eens uit allemaal. Heel hartelijk bedankt voor alles, dank je wel. (applaus) De heer POELWIJK: dank u voorzitter. Lex, ik kan moeilijk beschouwen op jouw hele termijn als bestuurder want toen jij begon als wethouder was ik een schamele 10 jaar oud maar dat betekent wel dat ik heb meegemaakt vanaf mijn 10 jaar oud hoe Diemen zich heeft ontwikkeld terwijl jij wethouder was. Een zandvlakte werd woonwijk de Sniep, Holland Park kreeg steeds meer vorm en het is een understatement als ik zeg dat de financiën van Diemen er nu een stuk beter voorstaan dan ze stonden toen jij begon en dat is een groot compliment waard. Niet alleen binnen Diemen heb jij jouw stempel gedrukt, jouw invloed gehad. Ook binnen de MRA heb jij een belangrijke bijdrage geleverd vanuit Diemen op boksend richting de minister om eens even goed vertellen dat het anders en beter kon en waar wij tegenaan lopen in onze regio en dat alles was echt een sociaaldemocraat met oog voor een eerlijke verdeling van kennis, inkomen en macht.

Lex, ik denk dat het moeilijk is om te onderschatten wat voor invloed jij hebt gehad voor Diemen en daar wil ik jou namens onze fractie heel hartelijk voor bedanken. Als het goed is zien we elkaar nog een keertje tijdens een zomerborrel maar eerst wens ik je heel veel reisplezier in de camper. Dank je wel. (applaus) De heer SIKKING: dank u voorzitter. Beste Lex, zoals gebruikelijk in een cultuur krijg je van de oppositie meestal kritische noten over je plannen te horen en op politiek vlak konden wij vaak verschillen over meningen maar we proberen elkaar te corrigeren. Soms door citaten die een andere wending kregen dan wat eigenlijk in de oorsprong lag. Het meeste is mij één uitdrukking bijgebleven die oprecht uit je hart kwam en bij nader onderzoek bleek dat ook wel waar te zijn. Zal ik de uitdrukking noemen? Frutseltjes. Dat is mij altijd bijgebleven bij een bepaald plan maar op een gegeven moment heb je een zichtbare ommekeer gemaakt en je lijvigheid van je afgelopen en we kwamen elkaar steeds meer tegen met het lopen en we lopen ook als een soort pensionado’s door het leven. Ik heb je zeer hoog in het vaandel staan maar ik kom je in een nader niet te noemen gebergte nog een keertje opzoeken om samen te vliegen. Dank je wel. (applaus) Wethouder SCHOLTEN: dank u voorzitter.

Dat was een beetje geheimtaal van Jan maar wij weten waar we het over hebben en we gaan Jan zijn hobby op een niet nader aan te duiden plek uitvoeren en dat is vliegen in gammele apparaten. Dat gaan we zeker een keer doen. Dank voor alle mooie woorden en dank voor alle waardering. U zegt allemaal je hebt veel bereikt. Dat is ook zo maar als je er 16 jaar zit, dan moet je ook wel wat bereiken want anders heb je het toch echt heel slecht gedaan. Ik word er een beetje verlegen van altijd maar alle aanwezigen, het was mij een eer en een genoegen om 16 jaar in de stuurhut van deze gemeente te mogen zitten en wij hebben dat niet afgestemd, die terminologie. We hebben ontzettend veel voor elkaar gekregen en Diemen was een prettige gemeente, is een prettige gemeente en wat mij betreft blijft het ook een prettige gemeente. Daar hebben we hard aan gewerkt maar net als met een echte boot, je kunt sturen wat je wilt in die stuurhut. Als het getij niet meewerkt, de wind niet meewerkt maar ook de bemanning niet meewerkt, dan vaar je werkelijk helemaal nergens naartoe en ik ben ontzettend veel dank verschuldigd aan de bemanning. Dat bent u als raad, dat zijn alle mensen in Diemen maar zeker ook alle medewerkers want we kunnen hier van alles verzinnen en van alles bedenken maar het 10

staat en valt met de medewerkers die al die prachtige verzinselen van ons ook tot werkelijkheid moeten brengen en gelukkig mogen we zelf ook nog een beetje meewerken maar dat was mij een waar genoegen met u en met iedereen. Ik heb de avonden niet geteld dat ik hier met u heb gezeten maar schattenderwijs kwam ik ergens tussen de 600-700 avonden dat ik hier vergaderd heb en daar wil ik wel even bij stilstaan en vooral ook weer met deze raad want een deel van u, u bent allemaal opnieuw geïnstalleerd en voor een aantal van u is het helemaal nieuw. De raad is uiteindelijk toch bepalend voor de koers die we als gemeente varen en daar bent u dus zoals u hier zit uiteindelijk verantwoordelijk voor want de raad is wat mij betreft toch uiteindelijk altijd het hoogste orgaan maar het is ook ingewikkeld. Een raad is een orgaan waar alle wensen en ideeën van de hele gemeenschap bij elkaar komen en u zult het weten en merken maar die wensen en ideeën zijn vaak tegenstrijdig en tot overmaat van ramp moet u dan vervolgens ook nog aan de gang met schaarse grond, ruimte is schaars, het geld is schaars, de ambtelijke capaciteit is schaars en de beschikbare milieuruimte is ook nog schaars maar u moet er wel wat van maken en ik wens u daar heel veel succes bij. Dat laatste is wat mij betreft niet cynisch bedoeld.

Openbaar bestuur is een moeilijk vak en besluiten nemen in de raad is ontzettend ingewikkeld en dat maken we zelf ook nog ingewikkelder want dat proces van besluiten nemen begint altijd met het uitlichten van verschillen, uitlichten van verschillende opvattingen, verschillende meningen. Dat leidt soms ook een beetje tot spanning en botsing maar het is wel nodig. Dus die discussie moeten we hier gewoon ook met elkaar hebben en we hoeven het niet op voorhand eens te zijn. Ik heb wel eens gezegd politiek is georganiseerd ruzie maken met de nadruk niet op de ruzie maar op dat georganiseerd zijn want daar horen wel spelregels bij en dat moet je op een goede en fatsoenlijke manier doen. Helaas in een maatschappij waar we nu zitten wordt polarisatie steeds sterker en mensen zijn steeds minder bereid om naar mekaar te luisteren en nemen geen tijd om te investeren in elkaar zien en begrijpen. U als raad moet laten zien dat die polarisatie niet nodig is en dat het nuttig is om andere meningen te horen, daar respect voor te hebben en dat je dat op een manier kan doen dat je uiteindelijk toch tot goede besluiten kan komen en dan zul je misschien nu al een beetje denken van waarom gaat die Scholten daar vanavond zo op in, doen wij dat niet goed of deden wij dat niet goed? Nee, wij doen dat best goed in Diemen.

Ik heb ook best wel in andere raden rond mogen kijken en u heeft ongetwijfeld ook gesprekken met andere raadsleden gehad. Wij doen dat aardig in Diemen en leuk maar het is niet vanzelfsprekend en mijn oproep aan u is om daaraan te blijven werken, dat we met elkaar die samenleving vormgeven maar dat ook laten zien ook al verschillen we van mening, aan het eind van de rit kan je op een respectvolle manier met de afweging van alle belangen toch gewoon besluiten nemen en dat denk ik draagt bij aan geloofwaardigheid en vertrouwen in de politiek maar dat is, ik zou bijna zeggen, in onze handen maar ik piep ertussenuit, dat is in uw handen en dat is echt een belangrijke taak. Als laatste voorzitter, de raad gaat zo direct een nieuw college benoemen en ik heb er alle vertrouwen in dat die ook met z’n vieren de komende 4 jaar zorgen dat Diemen mooi is, blijft en nog mooier wordt en ook beter voor het milieu en al die andere prachtige wensen die we hebben. Dan heeft u in ieder geval vanaf morgen een tevreden ambteloos burger erbij. Dat ben ik maar ik blijf u kritisch volgen. Iedereen bedankt voor het vertrouwen in de afgelopen 16 jaar die u met mij gehad heeft en het was mooi. (staande ovatie) 5. Coalitieakkoord 2022-2026 De VOORZITTER: dan het coalitieakkoord en ik kijk in eerste instantie naar mevrouw Pels. Van harte welkom weer in ons midden.

Wilt u nog wat inleidende woorden gebruiken?

11

Mevrouw PELS: heel kort burgemeester als het mag want ik heb eigenlijk niet zoveel werk gedaan en gehad aan de formatie en dat komt door 2 zaken. Ik heb gewerkt met 4 partijen met een goede instelling die elkaar goed konden vinden op de inhoud en ook als het even spannend werd dan elkaar goed konden vinden en wisten hoe ze weer tot een compromis konden komen. Dus dat maakte mijn werk heel makkelijk maar ik ben ook weer, en dat is het tweede punt, wederom fantastisch ondersteund door de ambtelijke organisatie. Ze hebben een groot gedeelte van mijn werk gedaan door allemaal thematafels te organiseren waar gesproken werd door de woordvoerders. Onze eigen hoofdtafel waar werd gesproken met de hoofdonderhandelaars, te organiseren, voor te bereiden en ook weer te zorgen voor een goede verslaglegging wat in elk onderhandeling zoals u wel weet van groot belang is zodat je ook na een lange avond nog weet wat je eigenlijk hebt gezegd en dat daar ook iemand eventueel nog op terug kan komen. Dus daarvoor veel dank, wederom ook voor het vertrouwen en ik heb natuurlijk voor u, burgemeester, als eerste een exemplaar van het coalitieakkoord wat ik u graag wil aanbieden. De VOORZITTER: dat neem ik graag in ontvangst maar ik wil ook hartelijk dank zeggen want u bent iets te bescheiden over uw eigen rol in dit proces.

Ik denk dat u met al uw ervaring en expertise een hele goede ondersteuner bent geweest van alle gesprekken die hebben geleid tot de vorming van een nieuw college. Althans, dat gaan we zo zien of dat succesvol is gebleken maar daar gaan we nu even vanuit. Dus hartelijk dank voor uw bijdrage. Dus ook een bloemetje voor u. (applaus) De VOORZITTER: na de formele overhandiging van het coalitieakkoord wil ik dat graag ter bespreking brengen in deze gemeenteraad. Ik stel mij daarbij zo voor dat ik qua sprekersvolgorde even een mix maak tussen de beoogde coalitiepartijen en de beoogde niet-coalitiepartijen. Dus dan ga ik de volgorde voorstellen van GroenLinks, VVD, Ons Diemen, Ouderenpartij Diemen, D66, Onafhankelijke Partij Diemen en de Partij van de Arbeid. Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. GroenLinks is trots op het akkoord dat voor ons ligt. Diemen met elkaar en voor elkaar. Deze titel is niet toevallig maar echt de boodschap die we willen uitstralen en vooral ook in de praktijk willen brengen. We willen samen aan de slag met en voor iedereen in onze gemeente, niet alleen vanuit het gemeentehuis maar echt samen met inwoners, ondernemers, verenigingen en organisaties. We gaan samen aan de slag voor het vergroten van kansengelijkheid en bestaanszekerheid van iedereen in Diemen. We gaan samen aan de slag voor duurzaamheid, het klimaat en de natuur.

We blijven inzetten op meer betaalbare woonruimte, maken bewuste keuzes hoe we met onze ruimte omgaan en houden het voorzieningenniveau op peil. GroenLinks is trots op de ambities die wij in dit akkoord hebben geformuleerd op de samenhang tussen de groene en sociale ambities die eruit naar voren komen. Wat ons betreft biedt het een goede balans om te werken aan een groen, open, inclusief en sociaal Diemen. Ik wil ook van deze gelegenheid gebruik maken om verschillende mensen te bedanken die hierbij betrokken zijn geweest. Onze grote dank gaat uit naar Gerard de Voogd, de directieleden en alle ambtenaren. Dank voor jullie steun en inzet tijdens dit proces. Dank je wel aan alle ambtenaren die inhoudelijke presentaties hebben voorbereid en gehouden voor de thematafels en vervolgens op basis van de gesprekken ook de eerste stukken voor het akkoord op papier hebben gezet. Dank aan Gerard voor de administratieve ondersteuning, notulen van alle vergaderingen en het organiseren van de opmaak van het document. Dank aan de directieleden voor het leiden van de thematafels en dank aan alle ambtenaren die misschien niet direct zichtbaar betrokken waren maar op de achtergrond hebben bijgedragen of werk van collega’s hebben 12

overgenomen omdat wij hen nodig hadden voor dit coalitieproces. Dank aan Mira voor het inplannen en opnieuw inplannen en nog een keer aanpassen van de thematafel en hoofdtafeloverleggen. Zonder jou was het proces behoorlijk in het honderd gelopen. Ik wil ook alle inwoners en organisaties uit Diemen bedanken die de moeite hebben genomen om ons een brief te sturen met onderwerpen en zaken die zij belangrijk vinden voor het coalitieakkoord en voor Diemen. Veel van wat de mensen hebben ingebracht vinden wij als coalitie ook belangrijk en zult u, zij het in onze woorden, kunnen terugvinden in dit akkoord. Er waren ook punten waar wij als coalitie niet achter staan of onderdelen waar de gemeente niet over gaat. Dus het is helaas niet zo dat we alles wat is ingebracht hebben overgenomen. Als laatste maar zeker niet als minste wil ik onze formateur, Sita Pels, bedanken. Sita, dank je wel voor je tijd en inzet wat je allemaal in je eigen tijd hebt gedaan. Dank voor je strakke sturing van de bijeenkomsten maar ook je flexibele en open houding in de vele gesprekken die wij als onderhandelaars hebben gevoerd. Mede dankzij jouw sturing hebben we alles redelijk binnen de daarvoor geplande uren kunnen afronden en zijn we tot een mooi akkoord gekomen. Tot slot wil ik alle medeonderhandelaars en hun fracties bedanken.

Fijn dat zoveel fractieleden hebben kunnen aanschuiven bij de thematafels en op die manier hun bijdrage hebben kunnen leveren aan dit akkoord. Ik kijk uit naar de samenwerking met jullie allemaal en hoop dat we met z’n allen zullen werken aan een Diemen dat groen, open, inclusief en sociaal wil zijn waarin iedereen mee mag en wil doen. De VOORZITTER: dan zeg ik nog even tussendoor. Ik kan mij voorstellen dat als er vragen zijn vanuit bepaalde fracties, dat u dan wel nadrukkelijk aangeeft aan wie u de vraag stelt want dat is altijd een beetje onduidelijk bij het bespreken van een coalitieprogramma van wie dan de vraag moet beantwoorden. Dus ik wil graag voorstellen dat als u een vraag heeft, dat u dan ook direct aangeeft aan wie u die vragen stelt en daarnaast geef ik ook nog even aan dat natuurlijk ook voorligt het formele voorgenomen raadsbesluit om in te stemmen met het coalitieakkoord en dat wordt straks ook aan alle fracties gevraagd bij de stemming. De heer TIMMER: dank u voorzitter. Diemen met elkaar en voor elkaar. Groen, open, inclusief en sociaal. Zo heet het coalitieakkoord dat vanavond voorligt ter vaststelling. Een akkoord van GroenLinks, Ons Diemen, D66 en Partij van de Arbeid. Deze partijen hebben de afgelopen 2 maanden hard gewerkt aan dit akkoord en het is nu aan de raad om dit akkoord vast te stellen.

Daarom ook vooraf alvast complimenten voor de snelheid van het proces en ook specifiek voor de participatieparagraaf die wat ons betreft goed gevuld is. We zijn benieuwd wat daarvan in de praktijk terechtkomt. Geen woorden maar daden. Er waren eerder ook al mooie woorden over participatie opgeschreven maar bij de uitwerking ging het regelmatig mis en ontstonden misverstanden, bijvoorbeeld over de verwachtingen rond de of-vraag ten opzichte van de hoe-vraag. De niet-onderhandelende partijen is slechts enkele dagen gegund om de plannen te lezen, intern te bespreken en er duiding aan te geven. Dit is kort dag maar er staat ten opzichte van het vorige coalitieakkoord wat ons betreft ook weinig nieuws in. Het is vooral een voortzetting van het vorige akkoord. Dat is interessant omdat er wel een nieuwe partij is toegetreden tot de coalitie, namelijk Ons Diemen. Deze partij heeft zoals wij constateren belangrijke speerpunten zoals het niet bouwen in Buitenlust en het niet openstellen van de busbaan laten varen maar welke punten heeft deze partij teruggekregen? Wij zien ze niet en het lijkt er dan ook op dat Ons Diemen koste wat het kost wilde meebesturen. Een handtekening die de VVD nooit zou hebben gezet. Bovendien ontbreekt de financiële verantwoording en onderbouwing.

Bij het lezen van dit akkoord kwamen bij de fractie van de Diemense VVD dan ook 2 gedachten naar boven het oude liedje Wie zal dat betalen en het verhaal van Faust. Ik zal dat later toelichten. Er staan veel open deuren in dit akkoord en platitudes. Als je opschrijft dat je voldoet aan de wettelijke voorwaarden, dan voegt dit niets toe. Net zoals de opmerking dat je zult proberen zo efficiënt en effectief 13

mogelijk met gemeenschapsgeld om te gaan. We mogen toch verwachten dat dit altijd gebeurt, ook als het niet is opgeschreven. De vele verwijzingen naar Den Haag, de rijksoverheid, hadden wat ons betreft achterwege kunnen blijven. Het gaat immers om de plannen voor Diemen. Het heet Diemen met elkaar en voor elkaar. Betekent dit ook inbreng van de gehele raad, dus ook de oppositie? De tijd zal het leren maar hoe staan de toekomstige coalitiepartijen er op dit moment in en de burgemeester vroeg aan wie ik die vraag specifiek stelde. Dus ik zou dit graag van GroenLinks willen horen. We zullen ons beperken tot voor ons belangrijke opmerkingen over veiligheid, wonen, inkomen en armoede. Allereerst veiligheid. Het is goed te lezen dat de aanpak Scheerlicht wordt gesteund maar we begrijpen niet dat cameratoezicht wordt omschreven als geen effectief middel voor toezicht en preventie in de openbare ruimte. Hoezo? Wat de VVD betreft moet je geen handhavingsinstrument per definitie uitsluiten. Er zijn genoeg voorbeelden in andere steden waar het instrument succesvol wordt ingezet. Wat is er in Diemen anders dan in Amsterdam? Kan de coalitie dat toelichten? Dat lijkt mij bij uitstek een vraag voor de Partij van de Arbeid. Wonen. We leven in een tijd met veel uitdagingen en de uitdagingen worden ook genoemd in dit akkoord. Een van die uitdagingen is zeker de woningnood.

Een dak boven je hoofd is een van de belangrijke levensbehoeften. De Diemense VVD heeft zich uitgesproken voor het realiseren van woningen voor mensen met een middeninkomen, met name middeldure huurwoningen, koopwoningen voor starters en levensbestendige woningen. Dit omdat in de afgelopen jaren dit type woningen nauwelijks is gebouwd in Diemen. Het bouwen van meer betaalbare koopwoningen of middeldure huurwoningen creëert doorstroom en biedt ook kansen voor mensen in een sociale huurwoning of die daar naar op zoek zijn. In de voorstellen van deze coalitie lijkt het erop of het woord middenhuur of starter zorgvuldig is vermeden. De reguliere woningzoekende wordt nauwelijks geholpen. Waarom is dat? Waarom doet het nieuwe bestuur niets voor starters, niets voor middengroepen? Deze groepen mogen toch niet in de kou blijven staan. Wij vragen aandacht voor de verpleegkundigen en de politieagenten en de starter. Wij missen van met name D66 op dit vlak. We zouden verwachten dat D66 hier wel steviger op had willen inzetten. Wat wil de coalitie doen voor deze groepen? Inkomen en armoede. In de optiek van de Diemense VVD moet werken lonen. Er moet dan ook een verschil zijn tussen bijvoorbeeld bijstand aangevuld met allerhande toeslagen en het minimumloon.

Met andere woorden, welke stimulans denkt de coalitie te geven om werken voor mensen in Diemen nog aantrekkelijker te maken? Dit is noodzakelijk gezien ook de extreme krapte op de arbeidsmarkt. We lezen er in dit akkoord niets over. Ik zou daar graag een antwoord van GroenLinks op hebben. We hebben bijvoorbeeld veel vragen gesteld over hoe we belemmeringen voor de nieuwste inwoners, vluchtelingen uit Oekraïne, zoveel mogelijk kunnen wegnemen om aan het werk te gaan. Voor de VVD is het belangrijk dat mensen die willen werken zoveel mogelijk worden ondersteund bij het vinden van werk. Net als de coalitie vindt de VVD het een goed idee om bij armoedebeleid naar gezinnen te kijken met kinderen zodat kinderen niet buitengesloten worden. We willen echter ook aandacht vragen voor mensen in armoede die alleen zijn en met name ouderen. Wat de VVD betreft moet grotere aandacht voor gezinnen niet leiden tot vereenzaming bij andere groepen Diemenaren. Ook voor deze groepen moeten er mogelijkheden blijven om te participeren in de samenleving. Op pagina 10 van het akkoord lezen we dat de aanpak Grip op het sociaal domein enkele jaren geleden is gestart. Als dit al zo is, dan zijn de resultaten voor ons onvoldoende gebleken. We zijn er vooralsnog niet gerust op.

Zeker nu we bijvoorbeeld laatst konden vernemen van de verantwoordelijk staatssecretaris dat landelijk al 1 op de 7 kinderen hulp via jeugdzorg krijgt. Kan de beoogd wethouder uitleggen hoe de kosten in deze periode in Diemen in toom worden gehouden. Wat de VVD betreft zouden informele netwerken van familie en vrienden meer ingezet kunnen worden voor ondersteuning bij lichte zorg. Natuurlijk onderschrijven we volledig het streven om kinderen te laten opgroeien in een 14

kansrijke, veilige, sociale en gezonde omgeving. Soms is daar de hulp en steun nodig vanuit de gemeente maar durf ook grenzen te stellen. We lezen dat we veel geld vooral naar lichte hulp gaat. Zo wordt hulp bij examenstress in sommige gemeenten nu blijkbaar ook betaald uit het budget voor jeugdzorg, betaald door de overheid, terwijl kinderen die echt zware hulp nodig hebben bij complexe situaties buiten de boot vallen of op een wachtlijst terecht komen. Verder nog wat laatste punten. Hoe moeten wij de alinea op pagina 8 lezen met betrekking tot Duo+. Er staat we willen ons verder versterken door strategische taken vanuit Duo+ organisatie in te bedden in de eigen gemeentelijke organisatie en we kiezen uitdrukkelijk niet voor verdere overheveling van taken naar Duo+. Lezen wij hier een terugtrekkende beweging uit Duo+? Meer zelf doen in de Diemense gemeentelijke organisatie en als dat zo is, waarom dan? Dit lijkt mij bij uitstek een vraag voor de Partij van de Arbeid. De zoektocht naar mogelijkheden voor windmolens gaat voort net zoals de verdichtingsbouw, invoering van 30 km in de bebouwde kom en het openstellen van de busbaan.

Met name van Ons Diemen zijn wij benieuwd te horen hoe dit is te verklaren met eerdere stellingname of is hier, net als wat ik eerder aanhaalde, het verhaal van Faust De ziel verkocht? We lezen in het akkoord niets over belangrijke zaken zoals de achterstand bij het ophogen van wijken zoals in Diemen Noord en Buitenlust. Mogen wij er dan ook vanuit gaan dat dit soort zaken adequate aandacht krijgt met de bijbehorende financiële middelen? Bij uitstek een vraag voor D66. Tenslotte, alles overziende, kan de fractie van de VVD niet instemmen met dit coalitieakkoord. Wat ons betreft vaag en voor de VVD ook erg belangrijk, nergens worden keuzes financieel onderbouwd. Bovendien worden er richtingen gekozen die ver liggen van onze keuzes. Kortom, de VVD is voor het realiseren van woningen voor starters en middeninkomens. Deze doelgroepen worden nu niet benoemd door dit college. De VVD steunt de inwoners van Buitenlust. De VVD is voor een veilig Diemen. De VVD wil een haalbare en betaalbare energietransitie maar geen windmolens in het dichtbebouwde Diemen. Daarom steunen wij dit coalitieakkoord niet en zullen wij het college kritisch blijven volgen. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Hoe wilt u dat ik dit behandel? Eerst coalitie of de vragen beantwoorden want ik neem aan dat er ook nog vragen komen van andere partijen? De VOORZITTER: dat is aan u.

U kunt al de vragen die tot nu toe zijn gesteld of waarop u wilt reageren meenemen maar er komt nog een tweede termijn waar u alle vragen kunt beantwoorden als u dat wilt. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Mevrouw Van ‘t Riet heeft al een enorme opsomming aan medewerkers opgenoemd waarvoor we allemaal dankbaar zijn en daar sluit ik mij 100% bij aan. Ze heeft enkel één persoon vergeten en dat is mevrouw Van ‘t Riet zelf. Zij heeft als een soort communicator binnen het team met WhatsAppjes en het doorsturen van mailtjes gezorgd voor inderdaad een vloeiend verloop van het proces en ook onze dank daarvoor, in aanvulling op de vele andere dankbetuigingen. Het coalitieakkoord. We denken dat hier een mooi open coalitieakkoord voor u ligt dat genoeg invulling kan geven op verschillende beleidsterreinen voor iedere partij om zijn eigen ideeën waar te kunnen maken. Inderdaad zijn we blij dat participatie een flink hoofdstuk is geworden omdat mede Ons Diemen dat heel erg belangrijk vond. Er staat misschien volgens de VVD niks nieuws in. Wij vinden met name het participatiebeleid wel degelijk een vernieuwing. Dan had de VVD ook nog een opmerking over de busbaan en Buitenlust.

De busbaan, daar zijn wij altijd tegen geweest omdat, zoals later ook de rechter concludeerde, er onvoldoende garanties waren dat de busbaan niet dezelfde ontwikkeling zou meemaken als de Boven Rijkersloot en zelfs hinder zouden ervaren en dat er dus meer garanties moesten komen om de busbaan op een evenwichtige manier te kunnen gebruiken. Buitenlust. De inwoners zelf hebben vorige week 15

hier een uitvoerig betoog gehouden over wat er eventueel ook anders zou kunnen binnen de door de vorige coalitie gestelde eisen. Wij zijn daarin meegegaan en we zijn het er als coalitie over eens dat we nog eens gaan kijken naar de wensen van inwoners. De heer TIMMER: dank u voorzitter. Ik heb toch nog eens even in de notulen van de vergadering van 6 juli 2021 gekeken en toen was punt 2 Buitenlust. Ons Diemen heeft toen zelfs een motie ingediend om niet verder te gaan met verdichtingsbouw in zijn algemeenheid in Diemen. Ik kan het toch niet goed rijmen. Kunt u dat nog nader toelichten? De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Zoals ik al zei. Er lag al een besluit, dankzij de Ouderenpartij Diemen in meerderheid door de raad genomen. Dat besluit kan je dan wel proberen om overeind te houden in een coalitie maar als daar een meerderheid al voor is in de raad, dan heeft dat in de onderhandelingen weinig waarde. Dus we denken dat we nu in het coalitieakkoord een compromis hebben gevonden wat goed doet aan de mening van de raad in meerderheid en aan de inwoners. De heer TIMMER: dank u voorzitter. Maar meneer Advokaat, met alle respect. U heeft ook uw kiezers een bepaalde belofte gedaan en met de belofte van geen verdichtingsbouw in Diemen bent u de verkiezingen ingegaan. Ik snap daar toch eerlijk gezegd niet zo heel veel van. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter.