Notulen raad 13102022.docx

CONCEPTNOTULEN van de openbare en besluitvormende raad van de gemeente Diemen, gehouden op donderdag 13 oktober 2022 in het gemeentehuis in Diemen, aanvang 20.00 uur Aanwezig: (*fractievoorzitters) Voorzitter

E. Boog

GroenLinks

E. Bouwhuis, T.A.C. de Bruijn, N. van Engelen, H. van ’t Riet*, Y. Yildiz-Kaya W. Advokaat*, J.A.C. van Heumen, J. de Jong, N.C.F. Moors H. Berkhout, S.E. Muijs, R. Poelwijk* J.A. Jägers, E.H. Timmer*, V.A. Voermans W.K. van Es (vanaf agendapunt 1.L), F.W. Geerts, S. Kuilman* E.S. den Heijer, P.A. Prins* M. Grishaver (vanaf agendapunt 1.K), A.R. van Marion*

Ons Diemen D66 VVD PvdA Ouderenpartij Diemen Onafhankelijke Partij Diemen Wethouders

M. Everhardt, J.D.W. Klaasse, J. Prins en M.A. Sikkes-van den Berg

Notulist Griffier

J.B. Kammeraad J.G. Nubé (plv.)

Afwezig:

O.U. Ramautarsing (D66)

1.A

Opening en mededelingen van de voorzitter

De VOORZITTER: dames en heren, van harte welkom bij deze gemeenteraadsvergadering van 13 oktober 2022. Bericht van verhindering van mevrouw Ramautarsing. Allereerst wil ik u vragen te gaan staan voor een in memoriam. Onlangs ontvingen wij het droevige bericht dat de heer Gerrit-Jan van Mansom, beter bekend als Gert van Manson, op 27 september jongstleden is overleden. Hij is 83 jaar oud geworden. Gert van Manson was een van de langstzittende raadsleden in Diemen en lid van het CDA. Gert van Manson werd in 1974 lid van de gemeenteraad. Het CDA was landelijk nog niet opgericht en in Diemen was in de raad tot 1974 een samenwerking van ARP en CHU, genaamd PCB, en de KVP. Onder impuls van Gert van Manson, die lid was van de ARP/PCB en Alfons Ruitenbeek van de KVP ontstond in Diemen net zoals in meer gemeenten de samenwerking van onderop. Gert van Manson bleef raadslid tot 1994 en hij had vooral een belangrijke rol bij de coalitiebesprekingen in 1986. Er kwam een vertrouwensband tussen hem en Guus Blok van de PvdA waarbij de gesprekken over politiek maar vooral over orgelmuziek gingen. Gert speelde toen orgel in de gereformeerde kerk en later ook bij andere kerken in Diemen. In 1986 kwam er een college van Partij van de Arbeid en CDA.

Gert was na aanvankelijke aarzelingen een voorstander van het college waarbij het college zou bestaan uit CDAwethouder, Hanneke van Wel, en twee wethouders van de PvdA. Hanneke van Wel was in die collegeperiode helaas een tijdje uitgeschakeld maar tijdens haar ziekte namen Gert van Manson en Guus Blok op zaterdag de B&W-agenda door om de CDA-inbreng te continueren. Ook die bijeenkomsten werden afgesloten met orgelmuziek heb ik mij laten vertellen. In 2004 ontstond er een crisis in het gemeentebestuur. Het toenmalige CDAraadslid stapte tegelijk met het college op. Eigenlijk tegen zijn zin in werd Gert opnieuw 1

raadslid maar hij vond dat het belang van de gemeente Diemen zwaarder moest wegen dan zijn eigen gevoelens, dus nam hij weer verantwoordelijkheid. In 2006 nam hij na 22 jaar raadslidmaatschap definitief afscheid van de politiek. Gert van Manson was een sociaal betrokken mens. Hij liet het ook zien in zijn acties zowel in de raad als buiten de raad. Zo was hij na zijn raadslidmaatschap onder andere actief betrokken bij de Voedselbank, de Protestantse Gemeente Diemen, de Historische Kring Diemen en de Diemer Omroepstichting. Voor zijn maatschappelijke betrokkenheid, voor zijn werk in deze raad en voor de Diemense gemeenschap zijn wij hem veel dank verschuldigd en zeer erkentelijk. Wij wensen de nabestaanden van de heer Van Manson veel sterkte bij dit verlies en wij gedenken hem nu met een moment stilte. 1.B

Vaststelling agenda

De VOORZITTER: daar meld ik nog even wat ik ook vanochtend op de mail aan u heb gecommuniceerd, dat bij de voorbereiding van deze raadsvergadering wij toch hebben moeten constateren dat de opzet van het raadsvoorstel Verantwoording fractievergoedingen 2021 niet helemaal voldoet aan de gestelde regels voor deze verantwoording en dat daarom het presidium heeft besloten dit voorstel nu van de agenda te halen. Wij zullen zo snel mogelijk een aangepast raadsvoorstel aan u doen toekomen voor besluitvorming. Zijn er andere opmerkingen over de agenda? Dat is niet het geval. 1.C

Vragen van het publiek aan de raad

Mevrouw STAKENBURG: dank u voorzitter. Mijn naam is Annie Stakenburg. Ik ben bewoonster van de Rode Kruislaan en ik wil namens de buurtkamer even iets rechtzetten. U heeft onlangs een uitnodiging mogen ontvangen voor 11 oktober en hierbij kunnen we uitmaken dat we toch nog wel van elkaar kunnen leren want hoe werkt de raadsvergadering of de raadsleden eigenlijk. Het blijkt dus dat iedereen zelf mag uitmaken waar je naartoe gaat maar wij van de buurtkamer vinden het belangrijk om jullie allemaal uit te nodigen. Jullie hebben een besluit genomen dat de buurtkamer aan de Rode Kruislaan is toegevoegd en wij vonden het deze keer belangrijk om de raadsleden te vertellen hoe het is begonnen, hoe staat het er nu voor en hoe gaat het in de toekomst verder met de buurtkamer. Daarom vinden wij het belangrijk om jullie allemaal een avondje in de buurtkamer uit te nodigen. Dus wij hopen bij deze de communicatie even rechtgezet te hebben en wij vragen namens de buurtkamer en de bewoners, de flatmakers van de Rode Kruislaan en omgeving want er komen ook heel veel andere mensen naar de buurtkamer toe, willen wij jullie uitnodigen om in januari, 2e of 3e dinsdag van de maand, een avondje gezellig naar de buurtkamer te komen om ons verhaal te vertellen en ook jullie verhaal te vertellen want wij zouden het ook belangrijk vinden hoe jullie werken om naar elkaar te luisteren.

De VOORZITTER: misschien nog even voor de helderheid. U had inderdaad die datum geprikt en toen bleek dat wij hier ook een avond hadden over informatieveiligheid, cybercriminaliteit. Dus toen hebben we geconcludeerd dat het inderdaad geen handige avond was maar hartstikke mooi dat jullie als raad voor januari zijn uitgenodigd. Dus dan is het mooi om in gesprek te gaan over het wel en wee van de buurtkamer. Dus we gaan even met de griffie samen kijken of we dat goed kunnen organiseren en een goede datum kunnen prikken om dat gesprek te kunnen voeren. Ik kan bevestigen dat jullie voor iedereen openstaan en wat ik echt geweldig vond, misschien nog even goed om te zeggen, dat ook de asielzoekers die we tijdelijk in de sporthal hadden opgevangen, ook bij jullie een mooie plek hadden tussendoor en ook op de burendag mocht ik een aantal Oekraïense vluchtelingen maar ook een aantal asielzoekers uit de sporthal ontmoeten en dat vond ik heel erg 2

bijzonder. Ik vond het heel erg mooi dat jullie ook voor hen de deur hadden geopend en dat zij daar onderdeel van waren. Helaas is die groep natuurlijk weg maar dus ook dank daarvoor en we komen denk ik graag op bezoek als raad. De heer ADVOKAAT: we nemen inderdaad graag de uitnodiging aan en zullen zeker komen. De VOORZITTER: mooi, dat gaan we organiseren en ik denk dat iedereen dat deelt. 1.D

Ingekomen stukken

De VOORZITTER: zijn daar opmerkingen over de afhandeling? Dat is niet het geval. 1.E

Mededelingen van het college

De VOORZITTER: zijn er van jullie kant mededelingen, behalve dat wij natuurlijk wethouder Everhardt van harte feliciteren met haar verjaardag. (applaus) Wethouder EVERHARDT: dank je wel en ik zou zeggen, daar achterin staat nog een étagère met lekkere chocolaatjes. Dus maak daar vooral gebruik van, geniet ervan. 1.F

Mededelingen uit de regio

De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Uit de Vervoerregio. Op 4 oktober is in een online sessie de nieuwe concessie van Zaanstreek-Waterland met EBS toegelicht. De meeste aandacht ging uit naar de verschillende vervoerspakketten oftewel het nieuwe lijnenstelsel en ook naar het laten rijden van vrijwel alleen maar zero emissie bussen. Afgelopen dinsdag heeft ook het bestuursakkoord van het nieuwe bestuur het licht gezien. Een akkoord dat nog wel verder moet worden uitgewerkt. Belangrijke punten hierin zijn makkelijk van deur tot deur, de fiets als uitgangspunt, vermindering van de mobiliteitsgroei, klimaatbestendigheid en slim met energie en ten slotte de digitalisering in de mobiliteit. De volgende vergadering van de regioraad is op 25 oktober aanstaande. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Meneer Prins van de Ouderenpartij Diemen en ik waren aanwezig bij het raadsledenplatform Amstelland-Meerlanden. In de eerste vergadering hadden we een voorzitter die ruimte gaf aan de dialoog. Nu waren we te gast in Amstelveen maar mijn indruk was in ieder geval dat de voorzitter zeer snel naar huis wilde. Op de agenda stond burgemeester Poppels MRA over de actualiteit en terugkoppeling algemene vergadering, MRA proces concept meerjarenbegroting, MRA terugblik raadstafel 7 september, MRA stand van zaken verstedelijkingsstrategie en als bijna laatste punt het functioneren van het AM-platform.

Uiteraard was onze opmerking dat de MRA wel erg nadrukkelijk op de agenda stond terwijl het raadsledenplatform juist een gelegenheid is om ideeën en werkwijze tussen de verschillende raden in de AM-regio uit te wisselen in een dialoog. Behalve mevrouw Trudy van Hul-Benting uit Haarlemmermeer zijn alle leden nieuw en nog zoekende naar hun rol. Ze zaten een beetje met een blik van wat doe ik hier in hemelsnaam. Mevrouw Trudy van Hul was tijdens de vergadering nadrukkelijk aanwezig als voormalig onderwijzeres maar daar wist onze Peter Prins wel raad mee. Er werden wat suggesties uitgewisseld die allemaal neerkwamen op gezamenlijkheid, samen sterk, hoe kunnen we ideeën uitwisselen. Afgesproken is om in de volgende bijeenkomst nader in te 3

gaan op het functioneren van het platform. Wel weer ons netwerk uitgebreid met de nieuwe mensen. De voorzitter was inmiddels als een speer vertrokken. De heer PRINS: dank u voorzitter. U heeft een keurig kort verslag gemaakt. Ik zat er alleen niet met het idee van wat doe ik hier eigenlijk. De meerjarenbegroting van de MRA hebben we in juli woordelijk behandeld en kritiek op gehad en er hebben meerdere gemeenten en provincies op gereageerd maar de nota van beantwoording zit nu bij de ingekomen stukken en u stelt voor om dat in handen van het college te stellen of voor kennisgeving aan te nemen maar er is dus behoorlijk gereageerd op de kritieke vragen en opmerkingen. Het is verder aan de raden en de Staten om te zeggen van we zijn het er wel of niet mee eens. Ik ben akkoord met het voorstel zoals het hier is gedaan maar ik had het idee dat de leden van het platform de nota van beantwoording nog niet hadden gelezen. Dus dat is misschien ook wel een beetje een dingetje. 1.G

Vragen van de raad aan het college

De VOORZITTER: er zijn geen vragen van de raad aan het college ingediend. 1.H

Vaststellen notulen 15 september 2022

De VOORZITTER: akkoord. 1.I

Bestuurlijke termijnagenda

Mevrouw VOERMANS: dank u voorzitter. Ik mis in de bestuurlijke termijnagenda de evaluatie van de bodycams en ik wil vragen om deze nog toe te voegen. De VOORZITTER: die staat er niet in omdat dit een punt wordt van het college. Binnenkort gaat het college daar een beslissing over nemen. Het wordt informatief naar de raad gestuurd. Op het moment dat de raad dat wil bespreken staat u dat natuurlijk vrij maar vandaar dat dit niet was opgenomen in de bestuurlijke termijnagenda maar het komt binnenkort naar u toe als het college een besluit heeft genomen. Mevrouw VOERMANS: dank u voorzitter. In de vergadering van 7 oktober hebben we afgesproken dat deze evaluatie besproken zou worden met de raad. Dus ik zou wel graag willen dat dit wordt toegevoegd aan de agenda. De VOORZITTER: voordat u het stuk kent. Ik vind het prima maar misschien bent u zo blij met het stuk dat u het niet hoeft te bespreken. Mevrouw VOERMANS: voorzitter, wanneer zouden we het stuk kunnen verwachten? De VOORZITTER: binnen een paar weken maar het staat in ieder geval op de rol. Dus op dat moment kunt u gewoon aangeven van we willen het stuk bespreken. Dus misschien dat u eerst even de inhoud van het stuk kunt zien maar als u nu zegt we willen het sowieso bespreken. Het kan maar misschien bent u tevreden over wat er in staat en dan hoeft dat niet. Mevrouw VOERMANS: voorzitter, we wachten het even af. 1.J

Overzichten openstaande schriftelijke vragen en toezeggingen 4

De VOORZITTER: dat is niet het geval. 1.K

Beëdiging tijdelijk vervangend raadslid Dhr. M. Grishaver, Onafhankelijke Partij Diemen

1.L

Benoeming tijdelijk vervangend raadslid Dhr. W.K. van Es, PvdA

De VOORZITTER: voordat wij overgaan tot beëdiging van de heer Grishaver en de benoeming en beëdiging van de heer Van Es wil ik een commissie van geloofsbrieven samenstellen en dat is puur voor de beëdiging van de heer Van Es want van de heer Grishaver zijn de stukken de vorige keer al bekeken. Dan kunnen we straks de beëdiging meteen in één keer doen. Dus voor de commissie geloofsbrieven wil ik vragen mevrouw Muijs, de heer Van Heumen en de heer Bouwhuis om daar zitting in te nemen en dan schors ik de vergadering voor 5 minuten en dan verzoek ik de commissie met de griffier de stukken te onderzoeken. Ik schors de vergadering. De VOORZITTER: ik heropen de vergadering. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Er is niets van beletselen gebleken om de heer Van Es tot de gemeenteraad te laten toetreden. Dus geen problemen gevonden. De VOORZITTER: hartelijk dank. Eerder was die conclusie ook getrokken voor de heer Grishaver. Dus ik verzoek nu de heer Grishaver en de heer Van Es naar voren te komen voor het afleggen van de eed en ik verzoek iedereen te gaan staan. U mag straks antwoorden met of Zo helpe mij God almachtig of met de tekst Dat verklaar en beloof ik. Aan u de keus. Ik zweer, verklaar dat ik om als lid van de raad benoemd te worden rechtstreeks noch middellijk onder welke naam of welk voorwendsel dan ook enige gift of gunst heb gegeven of beloofd.

Ik zweer, verklaar en beloof dat ik om iets in dit ambt te doen of te laten rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer, beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als lid van de raad naar eer en geweten zal vervullen. De heer GRISHAVER: dat verklaar en beloof ik. De heer VAN ES: dat verklaar en beloof ik. De VOORZITTER: van harte gefeliciteerd. (applaus) 2.

3de kwartaalbrief

De heer GEERTS: dank u voorzitter. In de informatieve raad hebben we uitgebreid stilgestaan bij de kwartaalbrief. Vragen hebben we gesteld. Gewenste antwoorden hebben we gekregen. We hebben eigenlijk verder geen opmerkingen bij de kwartaalbrief. Wel hebben we bij dit onderwerp een motie ingebracht. De raad van de gemeente Diemen in vergadering bijeen op 13 oktober 2022; Constaterende dat: 5

•

Door de gierende inflatie en hoge energiekosten veel inwoners in de financiële problemen (dreigen te) komen; • De bestaanszekerheid van veel inwoners onder druk staat; • De gemeente Diemen veel en goede minimaregelingen heeft; • De gemeente via de media oproept om bij (dreigende) problemen contact op te nemen; Overwegende dat: • Er altijd groepen inwoners zijn die niet uit zichzelf contact opnemen met de gemeente of niet weten dat ze recht hebben op bepaalde regelingen, bijvoorbeeld werkende minima; • Proactief naar buiten treden met de regelingen het grootste resultaat heeft; • Er op veel plekken groepen mensen samenwonen - bijvoorbeeld bij ouderavonden, sportverenigingen en buurthuizen - waar het makkelijk is direct contact met hen te maken en de regelingen te promoten; Verzoekt het college om: • Met een plan van aanpak te komen om een ‘vliegende brigade’ te organiseren die proactief informatie verspreidt over de regelingen van de gemeente op plekken waar veel mensen samenkomen. En gaat over tot de orde van de dag. Een korte toelichting. Gezien de ernst en de urgentie is het van belang zoveel mogelijk mensen te informeren over diverse regelingen. Er zijn bijvoorbeeld mensen die het Nederlands niet goed beheersen, armoedeschaamte hebben of gewoon bang zijn om een toelage aan te vragen. Deze groep heeft onze aandacht nodig. Proactief handelen voorkomt grotere schade.

Plekken bezoeken waar veel mensen samenkomen. Geef daar de nodige informatie. De vraag is maak een plan hoe deze groep middels een soort vliegende brigade bezocht kan worden. Volgende week is er bijvoorbeeld een groot overleg tussen maatschappelijke organisaties. Wellicht kunnen ook zij hier iets in betekenen. We hebben ook nog een reactie op het amendement maar dat zal ik in de tweede termijn doen. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. De 3e kwartaalbrief leidde bij de informatieve raad tot een korte overweging over hoe aan te kijken tegen de onderliggende stukken die na het genomen collegebesluit in verschillende versies naar de raad komen. Ook bij deze 3e kwartaalbrief waren er meerdere versies in omloop. We pleiten voor duidelijkheid in dat kader. Wat zijn de wijzigingen die plaatsvinden op de verschillende versies vragen wij ons dan af. In ieder geval zou het niet zo mogen zijn dat er onwillekeurig inconsistentie optreedt tussen raadsvoordracht en onderliggende stukken en de fractie van de VVD worstelt daar nog steeds mee. Wat het amendement betreft betreffende meer steun voor lage en middeninkomens. Wij dienen dat amendement mede in omdat wij vinden dat er snelheid geboden is om ook de werkenden met een laag inkomen en wellicht een deel van de lagere middeninkomens tegemoet te komen.

Wij hebben het gevoel dat zij consequent niet meedoen bij het inkomen- en armoedebeleid en dat terwijl inmiddels wel duidelijk is dat zij ook ernstig getroffen zijn en worden door de energiecrisis. Het feit dat het nog niet duidelijk is wat het gaat kosten is niet fraai. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. De heer Jägers zegt dat hij het idee heeft dat iets hogere inkomens niet worden meegenomen in het huidige beleid. Op dit moment krijgen mensen tot 130% van het minimumloon een energietoeslag en het college heeft net laten weten dat dat opgerekt gaat worden naar 140%. Kunt u aangeven waarom u denkt dat dat het niet meenemen van deze groep mensen is? 6

De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Ja, dat kan ik wel aangeven. Het is al een stap in de goede richting denken wij maar wat ons betreft mag het nog wel wat verder gaan. We hebben het dan nog niet zeg maar over de werkende minima, de mensen met een fulltimebaan die het minimumloon verdienen. De problematiek is wellicht nog ernstiger en gaat misschien wel verder dan 140%, 150%. Dus wij vinden 140 toch aan de magere kant en we denken dat 150 misschien wel een betere grens is wat dat betreft. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. U zegt dat de mensen waar we het nu over hebben, dus tot 140% van het minimumloon, dat dat niet de werkende minima zijn want de werkende minima zijn mensen die het minimumloon verdienen, dus die verdienen maar 100% van het minimumloon en nu rekken we het dus al op naar 140% en dat is volgens u niet genoeg. Waarom is pas vanaf 150% genoeg? De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Duidelijke grenzen zijn natuurlijk niet makkelijk te trekken maar als we het hebben over dit soort percentages gaat het over het percentage van het sociaal minimum en dat is lager dan het minimumloon. Daar zit een groot verschil tussen.

De heer PRINS: voorzitter, mag ik reageren op mevrouw Muijs want zij zegt dat het college al heeft toegezegd of besloten dat de eenmalige energietoeslag opgetrokken gaat worden naar mensen die 140% van het sociaal minimum ontvangen maar ik weet niet of zij meer weet dan wij maar ik heb dat nog nergens uit kunnen afleiden dat het college dat besloten heeft. In het persbericht van gisteren stond het niet. In het memo dat we afgelopen vrijdag hebben gekregen, waarvan ik nog steeds de status niet duidelijk heb omdat er concept 2 boven staat. Daar wordt geschreven we beginnen met het kijken naar het oprekken naar 140% van het sociaal minimumloon. Kijken is wat anders dan een besluit hebben genomen. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Ik ga er altijd vanuit dat als ik informatie krijg van het college dat informatie is die het hele college verstuurt. Dus dat er dan nog ergens concept staat, daar word ik niet zo ongerust van, en ik neem aan dat het college niet communiceert over 140% als ze niet van plan is om daar in ieder geval heel serieus naar te kijken en dat als er toch een soort heel vaag onderzoekidee was, dat ze dat dan niet had gecommuniceerd. De heer PRINS: dank u voorzitter. Dan begrijp ik niet wat u de heer Jägers eigenlijk wilt verwijten want zijn fractie heeft ook gepleit voor 140%.

Misschien zijn we het wel met elkaar eens op dat punt maar we zijn inmiddels weer wat verder gekomen. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Wil de heer Prins zijn amendement nu aanpassen naar 140%? De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Als fractie van de VVD hebben we de motie van de PvdA met betrekking tot de vliegende brigade mede ondertekend. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter. Het college heeft aangegeven inderdaad te willen onderzoeken hoe het zit met die 140%, wat de kosten zijn en wat het oplevert voor de mensen. Waarom wacht de VVD dat niet eerst even af om vervolgens te kunnen zien wat het gaat kosten, dat is natuurlijk ook heel belangrijk, alvorens met 150% te komen waarvan we niet weten wat dat überhaupt gaat kosten en oplevert?

7

De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Dat klopt. Dat is ook een lastig punt voor ons geweest dat we niet weten wat het gaat kosten. Desondanks vonden wij de nood dusdanig hoog dat we menen toch mee te moeten tekenen met het amendement zoals door de Ouderenpartij Diemen is geformuleerd. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter. Er is ook niets bekend over die 150%. Dus waar gaat u precies in mee? Waarom wachten we niet gewoon af waarmee het college komt en dat we daarmee een weloverwogen besluit nemen? De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Wij zijn zeer in afwachting van een daadwerkelijk besluit en als het gaat om de financiering, dat is voor ons ook een hele lastige zoals ik aangegeven heb. We hopen dat we daar inderdaad snel duidelijkheid in krijgen. De heer PRINS: dank u voorzitter. De vraag die mevrouw Yildiz-Kaya stelt, wat zijn de financiële gevolgen van zo’n besluit, die hebben we vorige week gesteld want toen is de eerste versie van het amendement al rondgegaan. We hebben die vraag via de griffie gesteld aan de ambtenaren en de ambtenaren hebben daar geen antwoord op gegeven. Dus wij hebben ernaar gevraagd maar we hebben ons toch niet gehinderd gevoeld om verder te gaan met het amendement want we zijn net zo benieuwd als u naar wat het zou gaan kosten maar ik vind dat de raad hierover wat te zeggen heeft. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter.

Het feit dat u nog geen informatie heeft. Wat zou dan de reden moeten zijn om 150% te noemen? We kunnen toch vragen hoe snel dat bekend is en zodra bekend is dat het snel wordt ingevoerd? Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. De heer Jägers zegt dat hij hoopt dat het college snel met een besluit komt maar door nu een amendement in te dienen dwingt u de raad al om een besluit te nemen en stel dat het wordt aangenomen, dan wordt dit zo uitgevoerd. Dus nogmaals de vraag, als u zegt van ik vind prudent financieel beleid van belang waarom dan een besluit afdwingen op het moment dat je nog niet alle informatie hebt? De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Dat is omdat de nood erg hoog is en wij niet weten wanneer daadwerkelijk het besluit komt en daarom hebben wij gemeend om samen met de 2 andere oppositiepartijen nu met dit amendement te komen. Mevrouw MUIJS: voorzitter, dat is niet een antwoord op de vraag. Het lijkt wel een beetje of het prudente financiële beleid terzijde wordt geschoven en of er zonder inzicht in zowel opbrengsten als kosten want ook of het geld goed terechtkomt, dat weten we nu niet, om met hagel te gaan schieten. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Ik heb ook al aangegeven dat dit voor ons een belangrijk en vervelend punt was maar dat we toch hebben gemeend om dit te moeten doorzetten omdat het gewoon ontzettend belangrijk is.

Het is niet onze gewoonte om dit soort zaken te doen maar nood breekt wet wat ons betreft. De heer PRINS: dank u voorzitter. Om te beginnen wil ik benadrukken dat Diemen een goed minimabeleid voert. Veel ondersteuningsmaatregelen zijn gericht op de minima of hen die iets meer inkomen hebben dan het sociaal minimum maar intussen zijn het niet alleen maar de minima die de gevolgen van de gierende inflatie en explosie van energie- en andere prijzen moeten ondergaan. Het brood bij mijn bakker is bijvoorbeeld al 30% duurder geworden. Is die bakker er over een tijdje nog wel? Het gaat niet alleen meer om kinderen 8

van arme ouders die zonder ontbijt naar school gaan of een bejaarde die geen bezoek meer ontvangt omdat ze de thermostaat van de CV op 15° heeft gezet. Het gaat nu ook om werkende ouders die de schoolspullen van hun kinderen niet meer kunnen betalen. De betalingsproblemen zijn nu ook doorgedrongen tot de middeninkomens die de touwtjes niet meer aan elkaar kunnen knopen. Volgens een Utrechtse wethouder komen nu ook inkomens tot 140% van het wettelijk sociaal minimum inmiddels geld tekort. Dat zijn soms ook mensen met een koopwoning. De mensen die in de problemen komen door de prijsstijgingen zijn niet werkloos en kansloos. Ze werken elke dag keihard en hebben soms meerdere banen maar ze kunnen hun eigen leven niet betalen. De rijksoverheid probeert nu met een aantal maatregelen die in 2023 ingaan alle huishoudens in Nederland te ondersteunen maar wij vinden het noodzakelijk dat al in dit laatste kwartaal aanvullende maatregelen worden genomen. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter.

De heer Prins stelt dat er alleen vanaf 2023 maatregelen door het Rijk worden genomen maar is de heer Prins niet op de hoogte van alle maatregelen die al in 2022 worden genomen zoals de € 190 per maand in november en december, de hogere toeslagen die al bij de voorschotten in december kunnen binnenkomen bij de mensen? Dat zijn de toeslagen voor 2023 maar het geld komt al op je rekening in december en natuurlijk de lagere belastingen voor energie en de hogere teruggave op energie die al in 2022 allemaal effect gaan hebben op het inkomen van mensen? De heer PRINS: voorzitter, natuurlijk ben ik daarvan op de hoogte. Wat denkt u nou? De vraag wordt zo gesteld alsof ik gekke Gerritje ben die dat niet weet. De belastingverlagingen zijn aangekondigd en die ook doorgevoerd worden op de jaarafrekeningen, die zijn er maar die zijn tekort, die zijn te weinig. De aangekondigde € 190 die u voor november en december noemt, dat heb ik ook gelezen maar weet u hoe dat uitgekeerd gaat worden? Via de Belastingdienst, via de energiebedrijven, via de gemeente? Niemand weet het nog. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Ik blijf het vreemd vinden dat de heer Prins dan zegt dat er in 2022 niets gebeurt. De heer PRINS: dat heb ik niet gezegd voorzitter. Wij willen dat er in Diemen ook wat meer gebeurt in het laatste kwartaal van 2022.

In navolging van een aantal andere gemeenten zou dat ook in Diemen moeten gebeuren. Het college lijkt dat ook te willen maar is daarin niet duidelijk wat er echt concreet gaat gebeuren. In de begroting 2023 wordt daarover geen duidelijkheid verschaft. Wij hebben bij de behandeling van de jaarrekening en de kaderbrief al concrete voorstellen gedaan. Met de VVD hebben we toen gepleit voor toekenning van de energietoeslag voor huishoudens met een inkomen tot 140% van het wettelijk sociaal minimum. De meeste fracties wilden echter concrete voorstellen van het college afwachten en die integraal afwegen. D66 vond overigens dat minima die bij de gemeente bekend zijn niet meer regelingen zouden moeten aanvragen maar dat ze die vanzelf toegekend zouden moeten krijgen. Wij vinden dat ook. Armoede bestrijdt je immers niet met individuele aanvragen maar met generieke maatregelen en toekenningen en dat laatste is ook een stukje minder bewerkelijk voor de gemeente. In het verleden is de verruiming van het minimabeleid altijd tot stand gekomen omdat het college voorstellen aan de raad deed. In een aantal gevallen ging het initiatief van de raad uit. Ik herinner aan de invoering van het gratis openbaar vervoer voor AOW-ers en de uitbreiding van de doelgroep voor de Stadspas en soms mag het college wat meer aangespoord worden.

De raad kan de kaders stellen en het college duidelijkheid verschaffen over het draagvlak voor bepaalde maatregelen. In andere gemeenteraden zijn initiatieven genomen om de doelgroep van de energietoeslag te verruimen naar 150% of om bijvoorbeeld de eigen bijdrage in de bijzondere bijstand of de 9

kostendelerskorting per 1 oktober af te schaffen. Er is een vorm van lokaal activisme ontstaan waarbij niet de goedkeuring van een kabinet of het college wordt afgewacht maar waarbij partijen van verschillende politieke richting elkaar weten te vinden en samenwerken. Wethouders en raadsleden, politieke partijen en burgers vormen zo een tegenkracht om de armoedeval te stoppen en dat kan ook in Diemen. Vandaar dat wij samen met de fracties van de VVD en de Onafhankelijke Partij Diemen de 3e kwartaalbrief willen amenderen en voorstellen om de doelgroep van ontvangers van de eenmalige energietoeslag van € 1300 per 1 oktober te verruimen van 130% naar 150% van het wettelijk sociaal minimum. Tevens stellen wij voor om de inkomenstoeslag voor huishoudens die 3 jaar of langer in de bijstand zitten automatisch toe te kennen en niet meer op aanvraag. Ter informatie, 150% van het wettelijk sociaal minimum is maandelijks netto € 1650 voor een alleenstaande en netto € 2300 voor gehuwden of samenwonenden en voor AOW-ers kan dit € 170 meer zijn. Daarnaast roepen wij het college op om aanvragen van mensen met een inkomen boven 150% van het wettelijk sociaal minimum ruimhartig te beantwoorden en eventuele afwijzingen van tot nu toe aangevraagde energietoeslagen te heroverwegen.

Als dekking stellen wij voor het positieve resultaat van € 482.000 in de voorliggende kwartaalbrief te benutten voor deze verruimingen. Specifiek kunt u dat zien bij de voorgestelde verhoging van de post Inkomen en armoede naar € 2.004.000. Mocht dat niet voldoende zijn, dan kan worden gekeken naar aanvullende ruimte in de lopende begroting en indien nodig kan de algemene reserve aangesproken worden. Verder stellen wij voor de communicatie over dit onderwerp te intensiveren. Wij willen een paar suggesties doen hoe de aanvraag van de eenmalige energietoeslag en de communicatie daarover verbeterd kan worden. Tot nu toe is die erg onzichtbaar en verstopt op de gemeentelijke website. Mensen worden niet echt uitgenodigd om een aanvraag te doen en dat lukt ook niet als hen gevraagd wordt om contact op te nemen met de afdeling Sociale Zaken. Bijna niemand die werkt en een inkomen heeft wil daar zijn hand ophouden. Suggestie 1 is: richt een apart telefoonnummer energietoeslag in. Kondig dat groots aan in de media maar ook met affiches in abri’s en op alle gebouwen waar veel mensen komen zoals scholen, sportclubs, supermarkten en huizen van de buurt. Geef de inkomensgrenzen beknopt aan. Suggestie 2 is: plan daarnaast wekelijks een decentraal spreekuur in de huizen van de buurt en zorg voor voldoende foldermateriaal met een aparte bon waarmee mensen eenvoudig een aanvraag kunnen doen.

Maak het niet te moeilijk. De detailvragen komen nader. Suggestie 3: zorg voor herhaling maar dat weten ze bij de afdeling Communicatie veel beter. Deze suggesties lijken ons goede aanvullingen op de motie om een vliegende brigade op te richten die we mede indienen. Voor zover het niet is doorgedrongen tot iedereen. We hebben vanmiddag een laatste versie van het amendement ingediend en in iBabs laten opnemen en daar is de tekst die onderaan het amendement staat Verzoekt het college en de 2 bolletjes die daar staan, die zijn daarin verdwenen. Dus die zijn niet meer onderdeel van het amendement. Dus het is echt puur alleen een amendement. Tot zover onze toelichting op het amendement en de motie over de vliegende brigade. Het amendement luidt als volgt: De raad van de gemeente Diemen, in vergadering bijeen op 13 oktober 2022; Heeft kennisgenomen van: • De Derde Kwartaalbrief 2022 waarin wordt voorgesteld het budget bijzondere bijstand met € 1.513.000 te verhogen voor de toekenning van de eenmalige energietoeslag van 800 euro; • Het collegebesluit d.d. 27 september 2022 om de eenmalige energietoeslag te verhogen met 500 euro tot 1300 euro en de financiële gevolgen daarvan te verwerken in de Vierde Kwartaalbrief; • De inflatie in augustus 13,6% en in september 17,1% bedroeg, en te verwachten is dat de prijzen voorlopig niet zullen dalen; 10

Overwegende dat: • De eenmalige energietoeslag volledig wordt vergoed door het Rijk; • Deze energietoeslag in Diemen wordt uitgekeerd aan huishoudens met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum; • Inmiddels ook middeninkomens in grote koopkrachtproblemen zijn gekomen door de extreme stijging van de inflatie, in het bijzonder van de energietarieven en andere dagelijkse levensbehoeften; • De gemeente Utrecht de energietoeslag van 1300 euro beschikbaar stelt voor huishoudens met een inkomen tot 150% van het wettelijk sociaal minimum; • De gemeente Utrecht automatisch een Individuele Inkomenstoeslag toekent aan huishoudens die al langer dan drie jaar in de bijstand zitten; • Energiearmoede en financiële problemen ook kunnen leiden tot andere vormen van armoede, en lichamelijke en/of geestelijke gezondheidsklachten; • De meeste door het kabinet aangekondigde compensatiemaatregelen pas in 2023 ingaan; • De nood extreem hoog is onder lage en middeninkomens, en dagelijkse berichten verschijnen over prijsstijgingen en de onmogelijkheid om huur en energie en de boodschappen te betalen, en alle gevolgen van dien; Besluit het gevraagde raadsbesluit als volgt te amenderen: • De eenmalige energietoeslag van 1300 euro beschikbaar te stellen voor huishoudens met een inkomen tot 150% van het wettelijk sociaal minimum; • De Individuele Inkomenstoeslag automatisch toe te kennen

aan huishoudens die al langer dan 3 jaar in de bijstand zitten; • Deze extra uitgaven als volgt te verwerken in de Derde Kwartaalbrief: • Programma Lasten Baten Sociaal - 681 40 Veilig - 50 0 Inkomen en Armoede - 2004 0 Vrije tijd - 710 631 Onderwijs -6 0 Gebiedsontwikkeling 0 0 Leefomgeving en klimaat - 346 346 Verkeer 0 0 Samen besturen 0 0 Financiën 0 3011 Totaal mutaties programma’s 3797 4029 Verrekening reserves Sociaal 0 0 Veilig 0 0 Inkomen en armoede 0 0 Vrije tijd 0 0 Onderwijs 0 0 Gebiedsontwikkeling 0 0 Leefomgeving en klimaat - 231 0 Verkeer 0 0 Samen besturen 0 0 Financiën 0 0 Totaal mutaties programma’s - 231 0 Totaal mutaties baten en lasten - 3797 4029 Geraamd resultaat Overschot 0 11

•

Eventuele meeruitgaven te dekken uit de lopende begroting en de algemene reserve.

Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Mijn vraag aan de heer Prins is als volgt: waarom 150% en niet 140%. De heer PRINS: dank u voorzitter. Dat heb ik uitgelegd. In de overwegingen van het amendement wordt verwezen naar de gemeente Utrecht die dat heeft ingevoerd onder verwijzing naar een uitspraak van de wethouder en dat zal zij niet alleen hebben opgemerkt dat zelfs de mensen met 140% van het wettelijk sociaal minimum niet meer kunnen rondkomen. Dus vandaar dat voor 150% is gekozen. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. In zijn argumentatie zegt de heer Prins zelfs met 140% kun je niet ontkomen maar dat is dan toch juist een argument voor 140% en niet voor 150 of begrijp ik u nu verkeerd? De heer PRINS: ik denk het laatste. Ik denk dat ik het net heb toegelicht in mijn betoog. Je kiest voor 150 of voor 140%. Wij kiezen voor 150%. Dat is het voorstel. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. We hebben al een uitgebreide behandeling gehad van de 3e kwartaalbrief tijdens de informatieve raad. Dus ik buig mij even over het amendement en de motie. Het amendement. Alle fracties in de raad delen uiteraard de zorg voor de inwoners die in de kou komen te staan en geen eten kunnen betalen of in hun dagelijkse voorzieningen niet kunnen voorzien. Echter, we lossen dat niet alleen lokaal op. Dit is ook een landelijk probleem en aangelegenheid.

Om ons Diemen nu te vergelijken met een stad als Utrecht met een begrotingstotaal van 1,7 miljard gaat ons echt te ver. Een miljoentje meer of minder valt in Utrecht echt niet op. Daarnaast vinden we persoonlijk maatwerk belangrijker. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. De vergelijking met Utrecht kun je wel degelijk maken als je kijkt naar het aantal inwoners en dat meeneemt in de overwegingen. Utrecht is veel groter dan Diemen. Dus dan zal het bedrag veel groter zijn. Dus ik zie eigenlijk niet in waarom Utrecht het makkelijker zou kunnen doen dan Diemen. De heer ADVOKAAT: omdat als je kijkt naar wat het gemiddeld inkomen is in Diemen en dat van Utrecht, dan zie je al verschillen. Dus het aantal lagere inkomens in Utrecht is sowieso minder. Dus als daar een uitkering uitgekeerd moet worden zijn er vele miljoenen ter beschikking en veel minder knoppen om aan te draaien om weer miljoenen te genereren voor zo’n grote stad met 1,7 miljard op de begroting. Als wiskundige moet u toch weten dat die verhoudingen niet kloppen en niet opgaan. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Ik vind het toch een rare redenatie die ik niet volg. Ik denk dat we wel degelijk vergelijkingen kunnen trekken tussen een stad met zeg 500.000 inwoners en een gemeente als Diemen met 32.000 inwoners. Dus dat is een beetje in verhouding zou ik zeggen.

Misschien kun je in Utrecht wel meerdere bronnen aanvoeren maar wij hebben het ook steeds over een solide financiële positie in Diemen. Dus misschien is het voor ons wel veel makkelijker dan in Utrecht om deze nood te ledigen. De heer PRINS: dank u voorzitter. De heer Advokaat zegt dat wel maar hij bewijst helemaal niet met welke onderbouwing dan ook dat het klopt wat die zegt dat Utrecht dat makkelijker zou kunnen doen dan Diemen. Ik heb in de voorbereiding uitgerekend dat Utrecht 11 keer meer inwoners heeft dan Diemen en zij trekt voor de actie om tot 150% de energietoeslag uit 12

te keren 8,5 miljoen uit. Dan kun je zeggen dat het in Diemen dan 1/11 zou kosten maar dat is natuurlijk alleen op basis van cijfermatige berekeningen. Vandaar ook dat wij vorige week gevraagd hebben ambtelijk van wat zou het in Diemen kunnen gaan kosten maar dat antwoord is niet gekomen maar u doet of u het wel weet dat het in Diemen minder goed uitvoerbaar is dan in Utrecht. Ik begrijp niet waar u dat op baseert. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Dat stel ik helemaal niet. Ik stel alleen dat je Utrecht niet kunt vergelijken met een dorp als Diemen. Diemen heeft gemiddeld een veel lager inkomen en in Utrecht is het bijvoorbeeld 48.000 terwijl het hier op 23.000 ligt. De heer PRINS: voorzitter, ik denk dat er in Utrecht wijken zijn die arm genoemd kunnen worden ter grootte van het inwonertal van Diemen. De heer ADVOKAAT: maar het gaat om het totaalplaatje meneer Prins en dat verliest u helemaal uit het oog. Wij vinden persoonlijk maatwerk belangrijker dan een uniforme regel. Je kan wel stellen van 120% of 130% of 200%. Het is uniform en je schiet met hagel maar je mist soms mensen die toch in financiële nood komen. Wij gaan dan ook voor persoonlijk maatwerk en dat wordt eigenlijk ook goed onderbouwd in de memo van het college met een steunimpuls van 7 oktober 2022. Dat stemt ons gewoon hoopvol. Daar wordt niet enkel gekeken naar het inkomen.

Er wordt ook gekeken naar de financiële problemen en hoe kunnen we die mensen weer verder helpen. Wel moeten we goed monitoren of dat ook de gewenste effecten oplevert als er inderdaad een concreet voorstel komt maar dat verwacht ik wel naar aanleiding van de memo. Ik denk ook wel dat er een toezegging kan komen om een terugkoppeling van de effecten van die maatregelen, bijvoorbeeld in de 4e kwartaalbrief te behandelen. De motie is opgesteld door de Partij van de Arbeid waarvoor mijn dank meneer Geerts. Daar is een fine tuning van de VVD bijgekomen. De wonderen zijn de wereld nog niet uit, de samenwerking tussen de Partij van de Arbeid en de VVD. Ik dank u en we steunen hem van harte. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Zoals wij ook al tijdens de informatieve raadsvergadering hebben aangegeven vonden wij het een hele heldere en duidelijke kwartaalbrief. We hadden daarbij één vraag: hoe gaat het college om met de energiearmoede. Daar heeft wethouder Everhardt destijds al mondeling antwoord op gegeven maar afgelopen week er ook een memo over gestuurd met nog veel meer diepgang en ook daar danken wij het college voor. We vinden het heel fijn om te zien dat het college nu al veel doet om de energiearmoede tegen te gaan.

Dit is natuurlijk een unieke situatie waar wij nu in zitten die voor heel veel Diemenaren en Diemenezen ontzettend moeilijk is en we zijn dus ook blij dat Diemen met de huidige energietoeslag al meer doet dan 4/5 van de gemeenten. We zijn ook heel erg blij met het communicatieoffensief dat de wethouder heeft aangekondigd waar nu al mee gewerkt wordt om ervoor te zorgen dat iedereen die recht heeft op deze energietoeslag hem ook krijgt. Ook wij hadden wel de vraag of de website daarbij voldoende in wordt meegenomen en of daar nog meer aan kan gebeuren om, zoals de heer Prins net al aangaf, mensen het heel echt makkelijk te maken dat als je googelt naar Diemen.nl, dat die energietoeslag je meteen in het oog springt. De heer PRINS: voorzitter, ik wil even de indruk wegnemen. Ik heb in mijn betoog niet gepleit om de website te verbeteren. Dat mag altijd maar ik heb met name gepleit voor nietdigitale informatie. Mevrouw MUIJS: excuses, dan volledig op ons conto. Wij zouden het wel fijn vinden dat het heel duidelijk is op de website dat het kenbaar is dat er een energietoeslag is en dat je dat 13

makkelijk kunt aanvragen. Dat neemt overigens niet weg dat ook niet-digitale informatie heel belangrijk is en dat is ook de reden waarom wij de motie die de PvdA heeft opgesteld van harte mede ondertekenen omdat juist voor verschillende doelgroepen mensen verschillende soorten informatie beschikbaar moet zijn. Ook zijn wij heel blij dat het college aan de slag gaat met een verdere verruiming van verschillende maatregelen waardoor energiearmoede nog verder zal afnemen en wij noemen de 140% maar ook het noodfonds waar wij eerder schriftelijke vragen over hebben gesteld. Wij denken dat dat een goede bijdrage zal kunnen leveren. Dan wil ik nog even ingaan op het amendement wat is ingediend. Daar worden eigenlijk 2 dingen in genoemd. Allereerst het automatisch toekennen van individuele inkomenstoeslag. Zoals de heer Prins al aangaf was dit zeker een wens van D66 en we zijn dan ook ontzettend blij dat het automatisch toekennen van minimaregelingen in het coalitieakkoord staat en ook in de begroting als belangrijk punt wordt genoemd. Dus als dit mogelijk is, dan vinden wij dit ook een hele goede maatregel. We hebben inmiddels wel begrepen dat hier mogelijk juridische belemmeringen voor bestaan maar dat het college dit verder gaat uitzoeken. Dus we hopen dat het kan. Dan de 150%. Zoals misschien uit mijn interrupties al bleek dachten wij niet dat dat nou de beste maatregel was.

We zien dat het Rijk al een flink pakket aan maatregelen heeft aangekondigd en als je kijkt naar de koopkrachteffecten die daarbij optreden, dan zie je dat de armste 20% in Nederland er al een paar procenten op vooruitgaat met die maatregelen. Dat is hartstikke goed. Diemen doet nog meer. Zoals ik al zei 4/5 van de gemeenten doet 120% of zelfs nog minder en Diemen doet nu al 130% en gaat heel goed kijken of 140% mogelijk is maar het college wil dat wel weloverwogen doen. Dus eerst kijken hoeveel kost het en komt het geld ook goed terecht met 140% en in het amendement wordt eigenlijk zonder te kijken of het wel een goed idee is, of we het geld wel hebben en of het geld wel goed terechtkomt, wordt er gezegd van we gaan nu al besluiten naar 150% te gaan. Het is een beetje overtoepen. Dat is in het kaartspel niet altijd een goed idee en ik denk dat als we het hebben over gemeenschapsgeld en over armoede al helemaal niet. Die energietoeslag is ook helemaal geen ideale maatregel want je keert hem uit zonder te kijken naar het individuele belang en de individuele nood van mensen.

Dus ook mensen die een vast energiecontract hebben voor nog de komende 3 jaar krijgen € 1300 extra en als ik moet kiezen waar ik dan een euro aan uitgeef die ik echt maar één keer kan uitgeven, dan doe ik dat liever niet nu zonder goed te kijken naar wat het effect is maar liever bewaar ik die euro om er of iemand die het echt nodig heeft mee te helpen of misschien nog wel een toekomende crisis het hoofd te kunnen bieden. Dus om al die reden zullen wij de kwartaalbrief wel steunen, ook de motie steunen maar niet het amendement. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter. Wat betreft de kwartaalbrief, daar zijn we mee akkoord. Wat betreft het amendement. Daar heb ik al wat over gezegd in mijn interrupties maar we gaan eigenlijk uit van het memo van het college waarin wordt aangegeven dat serieus wordt gekeken naar 140% en wij willen het college ook vragen om daar vaart achter te zetten en zo snel mogelijk ook met de resultaten te komen van datgene wat wordt onderzocht en op het moment dat het mogelijk is om het in te voeren dat ook zo snel mogelijk te doen. We zijn eigenlijk ook wel benieuwd naar de stand van zaken of daar nu wat over kan worden gezegd. Dus wij gaan niet mee met die 150% en wat betreft het automatisch toekennen van de individuele inkomenstoeslag. Het lijkt ons een goed idee omdat het bij de gemeente bekend is om wie het gaat.

Alleen zijn we wel benieuwd naar de uitvoering of dat wel kan en makkelijk geregeld is. Dus daarover ook graag een reactie van het college. Dan wat betreft de memo. We willen toch nog heel even ingaan op energiearmoede onder studenten. Wij hebben voor de zomer schriftelijke vragen gesteld over wat nog mogelijk was voor die groep. Uit de beantwoording bleek dat we nog even zouden wachten op een reactie van het Rijk. Inmiddels is dat recent naar voren gekomen en blijkt ook inderdaad dat deze groep wordt uitgesloten met uitzondering van de individuele 14

bijzondere bijstand en we willen toch aan het college vragen waar het college nog ruimte ziet voor deze groep omdat we toch signalen krijgen dat daar ook die problemen zitten. Is daar iets voor te bedenken in het kader van de lokale beleidsvrijheid want daarin kunnen gemeenten toch wel iets betekenen? Wellicht ook voor uitwonende studenten met een eigen energiecontract. Dus die vraag wil ik hier nog wel even stellen. Dan wat betreft de motie. Die hebben we mede ingediend. Het lijkt ons een goed plan om te onderzoeken en vooral ook om aan te sluiten bij bestaande initiatieven om onze regelingen nog onder de aandacht te brengen. Mevrouw VAN MARION: dank u voorzitter. Met betrekking tot de kwartaalbrief zijn wij akkoord. Onze reactie op het mede indienen van het amendement en de motie het volgende. Wij zijn trots op Diemen dat er een goed minimabeleid is en de gemeentelijke financiën op orde zijn om dit ook uit te kunnen voeren. Zoals wij met z’n allen weten zijn de gevolgen van de energiecrisis en de inflatie voelbaar. Heel veel huishoudens zijn geschrokken van hun hoge energierekening. Dagelijks op tv zien wij de noodkreten. Dat is triest. Op Prinsjesdag hebben wij kunnen zien dat er maatregelen zijn getroffen zoals een prijsplafond maar helaas voor veel inwoners is dit niet voldoende. Ook de gemeente heeft nog niet iedereen goed in beeld. We zien wel een piek in de aanvragen.

De motie van de vliegende brigade is een mooi initiatief om preventief ook hen te bereiken die dreigen om te vallen of moeten zij straks naar de Voedselbank om hun boodschappen te doen? Ik heb veel inwoners gesproken die zich terecht zorgen maken. Hoe ziet de winter er straks uit? Warmte is essentieel. Wij maken ons ernstig zorgen als er nu niet nog iets extra’s wordt gedaan. Wij moeten als gemeente nu alles in werking stellen om extra steun te verlenen aan hen die direct of indirect getroffen zijn door de hoge energierekening en in de financiële problemen komen. Wij steunen het amendement en zien voor nu geen alternatieven en hopen dat het extra geld ook terechtkomt daar waar het het hardste nodig is. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Wij delen als college de zorgen die hier aan tafel door velen zijn genoemd en wij zien natuurlijk ook dat heel veel mensen in Diemen het moeilijk hebben door alle stijgende kosten. Dat is een zorg die we eigenlijk met elkaar ook direct delen. Ikzelf maar ook mijn collega’s, de ambtenaren en we horen ook de verhalen om ons heen. Ik was vandaag bij een 90-jarige op bezoek voor de verjaardag en ik vond het echt wel heel schrijnend dat ik van deze meneer moest horen dat die eigenlijk de verwarming nog niet durfde aan te zetten maar ja, vandaag kwam de wethouder op bezoek. Dus had die hem toch maar even aangedaan.

Dat zijn toch wel emotionele momenten wanneer je dat zo hoort en u refereerde er ook al aan. We kennen de verhalen allemaal. De bestaanszekerheid van mensen staat enorm onder druk. Het gaat om de zekerheid van wonen, energie en watervoorziening, toegang tot zorg, stijgende prijzen voor levensonderhoud, perspectief op een schuldenvrije toekomst en heel belangrijk deelname aan het maatschappelijk leven. We leven in bijzondere tijden en de impact is groot en het is ook heel fijn om hier te horen van diverse kanten dat het minimabeleid van Diemen, dat daarvan wordt gezegd dat is goed, daar zijn we blij mee en natuurlijk, het kan altijd een stukje beter en daar moet je ook goed naar kijken als de tijden daarom vragen. We weten ook dat we ook afhankelijk zijn van landelijke maatregelen.

Het Rijk doet al het nodige, daar is ook al even aan gerefereerd hier zojuist, en als we kijken naar wat doen we als Diemen, dan zien wij toch ook dat wij een gemeente zijn die de eenmalige energietoeslag ruimhartiger toekent dan heel veel andere gemeenten want 4/5 van de gemeenten in Nederland houd het bij het door het kabinet voor de energietoeslag opgelegde norm van 120% en wij hanteren 130% maar wij delen dus ook met elkaar dat we het liefst zo snel mogelijk iets extra’s willen doen voor onze inwoners om hen te steunen die het toch moeilijk hebben en die het misschien niet gaan redden maar tegelijkertijd willen wij ook daarbij heel zorgvuldig te werk gaan. Het kost namelijk ook geld 15

en menskracht. Dus dan gaat het bij het college voornamelijk om 3 zaken. Dat we met de steun ook echt de mensen bereiken die het het hardste nodig hebben, dat we kiezen voor de best passende maatregelen en dat we ook echt doen wat we kunnen maar ook doen wat we beloven. Dus dat we ook betrouwbaar zijn. Dat moeten we uitzoeken en dat kost tijd want iedere maatregel heeft ook financiële consequenties en welke dat zijn, dat is niet altijd direct duidelijk en daar willen we ook verantwoorde keuzes in maken want dat past ook bij ons beleid. We willen het op de manier doen die past bij de schaal van Diemen en de manier van werken in Diemen en daar willen we verantwoorde keuzes in maken, ik zei het zojuist al, en er zijn ook organisatorische consequenties en ik wil daarbij nogmaals benadrukken dat wij de zorg en het gevoel van urgentie wat hier aan tafel ook benoemd is door iedereen in de organisatie wordt gevoeld maar tegelijkertijd wordt ook de wens geuit om de maatregelen zodanig te organiseren dat ze ook echt effectief zijn voor die mensen die het het hardst nodig hebben. Dat meldden wij u ook al in het memo wat u van ons heeft ontvangen deze week.

Ik kan u mededelen dat wij begin november in het college een integrale afweging zullen maken om tot een effectief, samenhangend en verantwoord pakket met maatregelen te komen en ik kom daar bij u op terug en ik zal de eventuele financiële consequenties dan ook zo nodig met u bespreken en aan u voorleggen. Wij weten ook dat wij deze grote uitdaging waar wij voor staan als gemeente niet alleen kunnen oppakken en daarom ben ik ook blij dat wij volgende week op 17 oktober samen met onze netwerkpartners gaan kijken hoe we nog maatregelen met elkaar kunnen bedenken die we snel kunnen inzetten en die wellicht ook op een goede manier en op een slimme manier nog meer mensen weten te bereiken. Volgende week is het al zover. Op maandag 17 oktober spreken we met diverse organisaties uit het maatschappelijk middenveld in een speciale bijeenkomst hierover en daarbij mikken we echt op concrete acties. Concrete acties die zij met onze hulp op heel korte termijn al kunnen starten en uiteraard zullen wij u daarover informeren. Zojuist werd ook al de communicatie genoemd hier aan tafel en mevrouw Muijs had het ook al over de website. U heeft gezien dat wij ook in ons communicatieoffensief op social media en in de krant nog meer aandacht geven aan welke minimaregelingen wij allemaal al hebben en dat willen we ook intensiveren maar u wijst er ook terecht op waar wellicht nog winst is te boeken.

Wij ervaren ook dat het soms best moeilijk is om de inwoners te bereiken, de mensen waar het echt om gaat. Dat willen wij heel graag maar ze melden zich niet altijd of ze weten niet altijd de weg naar ons te vinden. Daarmee kom ik ook op de motie. Wij vinden het een sympathiek en ook heel goed idee om een vliegende brigade te starten die proactief informatie verspreidt over de regelingen van de gemeente op plekken waar veel mensen bij elkaar samen komen en dat past ook heel erg goed bij de plannen die wij nu op dit moment al ontwikkelen om de bestaande regelingen voor minima nog beter onder de aandacht te brengen en via gemeentelijke en andere kanalen op zoveel mogelijk manieren nog meer in de haarvaten komen van onze gemeente. We zullen dit meenemen in ons gesprek met het maatschappelijk middenveld en de motie zien we dan ook juist als een hele belangrijke steun in de rug en we nemen deze motie dan ook heel graag over. Dan het amendement. Het amendement vraagt om het verruimen van de doelgroep voor de energietoeslag en dat is wat ons betreft in deze vorm te stellig. Wij kennen de situatie van Diemenaren met een inkomen van meer dan 130% van het sociaal minimum onvoldoende.

De toename van de aanvragen voor schuldhulp, aanvragen Sociale Zaken, Voedselbank zijn vooralsnog, zoals wij ook van ambtenaren hebben terug gehoord, niet alarmerend en we kunnen deze ook op dit moment nog verwerken. We realiseren ons dat dat ook weer een momentopname is. Het kan veranderen, we hebben ook geen glazen bol. We kunnen niet kijken hoe de toekomst er precies uitziet. Dus het kan ook nog veranderen en daar moeten we ook weer goed op inspelen. Bijvoorbeeld als het spaargeld opraakt van mensen en de signalen die we krijgen van mensen die steun vragen betreffen niet alleen de minima maar betreffen ook zeker de mensen met een hoger inkomen. Het verruimen in deze mate heeft in onze optiek dus ook 16

risico’s. We weten ten eerste niet wat het precies gaat kosten. We weten niet of het terechtkomt bij de mensen die het het hardst nodig hebben en niet onbelangrijk, we weten ook niet precies hoeveel capaciteit het gaat vergen om dit goed te verwerken want als je het ene doet moet je misschien het andere wat minder doen. Dat is ook niet wat we willen. We willen al onze regelingen ook op een goede manier uitvoeren en niet geconfronteerd worden met lange wachtlijsten. Om die reden vinden wij het amendement in deze vorm dan ook niet passend maar als gezegd, wij voelen met u de urgentie om toch iets te doen en daarom stellen wij voor, ook omdat wij de consequenties niet voldoende kennen, om toch als uitgangspunt voor de toekenning van de eenmalige energietoeslag 140% van het sociaal minimum als grens te gaan onderzoeken en daar begin november op terug te komen. De financiële consequenties kennen we nu nog niet maar voor 2022 willen wij deze vertalen in de 4e kwartaalbrief. Dan willen we daarnaast ondanks de juridische beperkingen, die hier ook al zijn genoemd en waar al even aan is gerefereerd, onderzoeken op welke manier we een kleine groep inwoners die al 3 jaar een bijstandsuitkering ontvangen de individuele inkomenstoeslag automatisch te kunnen toekennen. Dus ik geef het nog een keer aan. We willen dat goed gaan onderzoeken.

We staan er in principe sympathiek tegenover maar we moeten hier even heel goed naar kijken. Tot slot. Met deze stappen willen wij binnen verantwoorde grenzen gehoor geven aan het gevoel van urgentie en we willen als zorgzame gemeente voor de kwetsbare doelgroepen toch iets extra’s gaan betekenen. Ik heb daar op 15 september in de raad ook al het een en ander over gezegd en dat vinden we ook echt cruciaal wat kunnen we nog meer doen maar wij vragen u ook de ruimte om te kunnen doen wat we beloven want we willen wel een betrouwbare gemeente zijn en blijven. We willen onze inwoners een pakket met extra ondersteuning bieden dat houdbaar, uitvoerbaar en vooral effectief is voor alle mensen die het hard nodig hebben. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. De memo van het college Vervolg steun in beeld van 7 oktober. Er werd gezegd dat is een concept. Kunt u daarover duidelijkheid geven? Is het een concept of is het wel degelijk een aan de raad toegestuurde memo? Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Ik vrees inderdaad dat dat een klein foutje is. Het is zeker geen concept. Dus dat is er op een of andere manier op blijven staan. Excuses daarvoor. Dat was zeker niet de bedoeling. De heer GEERTS: dank u voorzitter.

Het college heeft in onze vorige vergadering van 15 september bij monde van wethouder Everhardt duidelijk aangegeven dat de ontstane zorgelijke situatie met de hoge energieprijzen en inflatie voor veel inwoners een grote impact heeft. Ieders bestaansonzekerheid staat onder druk en het college neemt dit probleem zeer serieus. Gezegd is dat urgentie hoog is en plannen in de maak zijn om te voorkomen dat inwoners door het ijs zakken en dat ze er op korte termijn op terug gaat komen. We waren wel een klein beetje overvallen door een vroegtijdig amendement daar de heer Prins in de raadsvergadering van 15 september aangaf we verwachten wel wat van het college naar aanleiding van uw mededeling. Ik ga ervan uit dat het snel indienen van het amendement een gevoel is geweest van ongeduld en niet van twijfels. Het amendement. De urgentie is hoog. Dat onderschrijft de PvdA Diemen maar we vinden het van belang dat geld terechtkomt daar waar het nodig is. Geld generiek uitdelen aan een groep van boven 150% van het sociaal minimum, daar zijn we niet voor. Hoe groot is die groep die het niet echt nodig heeft? Woon je in een goed geïsoleerd huis, dan is de noodzaak er zeker niet terwijl veel mensen met een energie lekke woning erom zitten te springen. Zie als voorbeeld de regeling dat iedereen in november en december € 190 krijgt.

De mensen met een goed geïsoleerde woning zijn dan vaak spekkoper. Gezien het feit dat het college volgens de memo zo goed als zeker de groep gaat opplussen waar mogelijk naar 140% en dat er voor 17

inwoners met hogere inkomens maatwerk nodig is zien we dit als voldoende. Een groot deel van de gemeenten in Nederland komt niet zo hoog. Uiteraard is er de mogelijkheid om in schrijnende gevallen gebruik te maken van bijzondere bijstand. In de memo wordt ook duidelijk aangegeven dat er ruimhartig met de regelingen omgegaan wordt, de rek en de ruimte. Wenselijk is dat het college ook in de uitwerking van het plan gaat kijken hoe de rek en regels toegepast kunnen gaan worden voor het automatisch toedelen van individuele toeslag. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Voorlopig is er nog weinig concreet maar haast is geboden wat ons betreft. We vinden dat nu ook werkenden met een laag inkomen moeten worden ondersteund en de vraag waarom 150% zouden we willen beantwoorden met een tegenvraag waarom 140%. Ook de lagere middeninkomens hebben het zwaar op dit moment en ook D66 ziet dat denken wij. Mevrouw MUIJS: dank u voorzitter. Dat gaat het college namelijk nu onderzoeken of 140% inderdaad een goed percentage is. Ik wacht graag dat onderzoek af om op basis van de feiten een beslissing te nemen in plaats van nu zonder te weten wat de kosten zijn en zonder te weten wat de opbrengsten zijn een beslissing te nemen. De heer JÄGERS: dank u voorzitter.