2025-411 Koersdocument Omgevingsvisie Deventer (geamendeerd vastgesteld 9-7-2025)

We ondersteunen voedselbossen en moestuinen met streekeigen soorten actief, of ondersteunen deze buiten natuurgebieden. We zetten ons met het Rijk in voor het tegengaan van rivierbodemdaling met oog op bereikbaarheid van binnenhaven van Deventer en voldoende water in droge perioden. Dit is ook onderdeel van het proces Ruimte voor de Rivier 2.0 We zetten ons in voor een goede waterverdeling tussen Waal en Rijn die recht doet aan de diverse functies van de IJssel: natuurontwikkeling, zoetwatervoorziening, waterkwaliteit, waterveiligheid én de scheepvaartfunctie.

WE WERKEN AAN EEN INNOVATIEVE, DUURZAME ECONOMIE We willen de echte woon- én werkgemeente blijven waar werknemers, werkgevers en ondernemers zich thuis voelen. Onze economie draagt bij aan een innovatieve, circulaire, duurzame, vitale, veerkrachtige en leefbare gemeente. We werken aan een duurzame maak- een innovatieve stad van betekenis op het gebied van slimme en duurzame oplossingen voor de omgeving waarin we wonen en werken met behulp van Tech en IT. We werken aan een circulaire economie die voorziet in ketens om grondstoffen steeds opnieuw te kunnen gebruiken14. We werken aan een gezonde balans tussen het aantal inwoners en arbeidsplaatsen met banen voor alle lagen van de bevolking. We zetten samen met partners in onder andere het Deventer Economic Board (DEB) en het Ondernemershuis in op het toekomstbestendig en veerkrachtig MKB dat in staat is te innoveren en banen genereert voor regio. De schil rondom het centrum (met het stationsgebied, Bergweide 3, ROTO-Kwartier en Havenkwartier) wordt grotendeels getransformeerd tot gemengde woonwerkwijken als aantrekkelijke en dynamische vestigingsplaatsen voor innovatieve en creatieve bedrijven en de kenniseconomie. Met het toevoegen van woningen sturen we op behoud en aantrekken van ‘young professionals’, studenten, creatieve stedelingen en praktisch geschoolden.

We sturen op een economisch sterke Centrum&Schil, waar de kantorenmarkt zich concentreert in het stationsgebied met Stadscampus De Kien. Na 2030 is hier ruimte voor groei en verdichting. Ook in het Roto-kwartier voegen we kantoorruimte toe. Bij kantorenlocaties met minder toekomstperspectief zetten we in op (gedeeltelijke) transformatie, waarbij de nieuwe (werk)functie wel passend moet zijn binnen het profiel van het gebied.

14

Denk bij deze ketens aan inzamelruimte, op- en overslag en sorteerlocaties van materialen en grondstoffen.

Koersdocument Omgevingsvisie gemeente Deventer

36

We ontwikkelen Poort van Deventer door. De focus ligt op kennis en innovatie door startups en jonge innovatieve bedrijven in het noordelijke deel (Gasfabriek) met bij dit campusmilieu passende functies (‘Next Economy’). Dit deel verkleurt naar innovatieve maak- en procesindustrie in het zuidelijke deel. Daar gaat het over in een meer gemengd milieu bij de entree vanaf A1. Deze entree ontwikkelt zich tot een aansprekend visitekaartje voor de stad en de Deventer economie. Het hanzetracé vormt een prettige snelle en goede verbinding door de Kennis-as, waarbij het gebruik van alternatieven voor de auto wordt gestimuleerd. We maken en borgen ruimte voor ons bedrijfsleven om zich te kunnen blijven ontwikkelen, door intensivering en optimalisatie van bestaande bedrijventerreinen en het realiseren van nieuwe ruimte voor werken. Deze werklocaties zijn volledig voor economische doeleinden bestemd. Hier vinden werkfuncties plaats die zich niet goed laten mengen. We willen de bestaande bedrijventerreinen zo efficiënt en effectief mogelijk benutten. Dat betekent het juiste bedrijf op de juiste plek (gebruikmakend van de aanwezige milieuruimte en aansluitend op het profiel van het bedrijventerrein).

We gaan daarom actief herstructureren en revitaliseren op bestaande bedrijventerreinen met extra aandacht voor vergroening, klimaatadaptatie, verbeteren van de verblijfskwaliteit, veiligheid en bereikbaarheid. We zetten in op vestiging van een bedrijvencluster biobased bouwen. De watergebonden kavels in de binnenhaven van Deventer gaan we primair benutten voor transport van grondstoffen en andere watergebonden bedrijvigheid ten behoeve van een innovatie en circulaire maakeconomie met bijpassende milieucategorieën en infrastructuur. Daarvoor willen we met het Rijk, provincie en waterschap werken aan verbreden en moderniseren van de Bernardsluis en aanpak van de kades. Naast een circulair havengebied en hoge milieucategorie-locaties zetten we in op hoogwaardige technische, maak- en innovatieve bedrijvigheid incl. de bijbehorende ketenbedrijvigheid. We creëren enige ruimte voor clustervorming, schuifruimte voor juiste bedrijven op de juiste plek en gaan ongewenste functies tegen, met name gericht op gewenste duurzame en innovatieve economie die bijdragen aan onze brede welvaart. In het landelijk gebied ontstaat een nieuwe balans ontstaan tussen ecosystemen, natuur en klimaat en een vitale agrarische sector.

Nieuwe economische dragers kunnen zich hier verder ontwikkelen zoals natuur- en landschapsbeheer, productie en verwerking van biobased bouwmaterialen, (verblijfs)recreatie, leisure en zorg. We versterken de samenhang tussen stedelijke en landelijke economieën. We bieden ruimte aan Grootschalige Detailhandelsvestigingen (GDV) en Perifere Detailhandelsvestigingen (PDV, oftewel volumineuze goederen) die aansluiten op vraag vanuit de (groeiende) lokale markt en vastgoedwensen van ondernemers. Deze ruimte bieden we zo veel mogelijk op de bestaande, hiervoor aangewezen, (concentratie) locaties. In bijzondere gevallen kan worden meegewerkt aan toevoeging hiervan buiten de hoofdstructuur en in ontwikkelingsgebieden. Hier moet dan sprake zijn van een aantoonbare meerwaarde voor het (boven)lokale aanbod en de bestaande detailhandelstructuur. De vermindering van verkeersbewegingen speelt hierbij ook een rol. We willen lokaal (dorps) gebonden GDV-concepten die – bijvoorbeeld door woningbouw – niet (langer) passend zijn op de huidige locatie binnen de dorpskern, de mogelijkheid bieden om zich hier buiten te vestigen. Dit betreft altijd maatwerk. We gaan hierover in gesprek met de provincie.

WE GAAN ALS GEMEENTE MEER REGIE VOEREN We versterken onze regie op de openbare ruimte (zowel boven- en ondergronds) om de schaarse openbare ruimte kwalitatief en kwantitatief op peil te houden. We nemen actief regie over de ondergrondse voorzieningen (in de ondiepe ondergrond) en streven naar een efficiënte en duurzame indeling. Zo blijft er voldoende ruimte beschikbaar voor noodzakelijke voorzieningen en infrastructuur, zowel nu als in de toekomst.

Koersdocument Omgevingsvisie gemeente Deventer

37

Voor een aantal grote transities (bijvoorbeeld op energie, circulariteit en klimaatadaptatie) is de doelstelling dat deze in 2050 gerealiseerd zijn. Dat betekent dat deze doelen in 2040 al voor een groot deel binnen bereik moeten zijn, omdat ervaring leert dat het laatste stuk weerbarstig is. Daarvoor gaan we steviger sturen op verduurzaming van bouw en transformatie van bestaand vastgoed en klimaatadaptatie bij bouw en in de openbare ruimte. In zowel onze faciliterende als sturende rol als gemeente, realiseren we klimaatadaptieve, energiebewuste, circulaire/biobased en natuurinclusieve woningen in samenhang met betaalbaarheid binnen kaders van voldoende goede milieukwaliteit en gezond leefmilieu.

4.8 ROL GEMEENTE De grotere rol van de gemeente Deventer wordt vormgegeven in een afgewogen en gerichte inzet van verschillende instrumenten en een intensievere samenwerking met partners op basis van ambitie, prioriteit en sturing. Deventer hanteert ‘dynamisch Grondbeleid’ dat is gebaseerd op maatwerk waarbij we bij elke nieuwe ontwikkeling een keuze maken over mate van sturing afhankelijk van onze opgaven en ambities. Bij ruimtelijke ontwikkelingen maken we op basis van drie principes 'Ambitie', 'Prioriteit' en 'Sturing' een integrale afweging over de mate van sturing en rolneming door gemeente. Voor de ontwikkelingen en ambities voor Deventer moet de gemeente kosten maken, bijvoorbeeld voor de aanleg van de drager van de ontwikkelingen, de openbare ruimte, maar ook voor het gebiedsgericht werken en bijvoorbeeld het wijzigen van het Omgevingsplan. De kosten worden (al dan niet door aanvulling van subsidies), voor een belangrijk deel gedragen door de gemeente. Waar mogelijk worden de kosten verhaald op de initiatiefnemers. De Omgevingswet verplicht overheden om de kosten voor werken, werkzaamheden en maatregelen naar evenredigheid te verhalen op de initiatiefnemers die profijt hebben van de aan te leggen openbare voorzieningen. De gemeente verhaalt directe plankosten voor locatie- en gebiedsontwikkelingen via kostenverhaal.

Dat wordt uitgewerkt in een Nota Kostenverhaal (thematisch omgevingsprogramma) waarin wordt uitgewerkt hoe Deventer uitvoering geeft aan naar de wijze waarop nieuwe (bouw)plannen een (financiële) bijdrage leveren aan de verhoging van de (leef)kwaliteit via financiële bijdragen. De gemeente maakt samen met partners (langjarige) herstructureringsplannen voor wijken of buurten die dit nodig hebben.

Koersdocument Omgevingsvisie gemeente Deventer

38

PRODUCTIE Gemeente Deventer en KuiperCompagnons Vormgeving AMGdesign, Deventer Datum 9 juli 2025

WWW.DEVENTER.NL