2024-955 Topicus Masterplan

Het ontwerp wordt verder uitgewerkt samen met een Vooraanzicht van de Kweekschool aan de Singel.

Zijaanzicht van de Kweekschool.

renovatie architect / expert om de cultuurhistorische

Gymzaal en het entreegebouw.

De Gymzaal vanuit de parkeerplaats aan de binnenzijde.

De linkerzijde is de aanbouw voor de gevel van de Gymzaal aan het binnenterrein. De ramen zijn hier weggehaald.

De open ruimte van de Gymzaal met de dakconstructie is zichtbaar. Deze ruimtelijkheid is een kwaliteit.

waarden zo goed mogelijk te borgen.

en hierachter is de originele gevel nog bijna in zijn geheel intact. De aanbouw die voor de originele gevel is geplaatst wordt weggehaald en hersteld. Ter plaatse van de doorvoer is ruimte voor een moderne ingreep. Het ontwerp wordt verder uitgewerkt samen met een renovatie architect / expert om de cultuurhistorische waarden zo goed mogelijk te borgen.

De aanbouw is voor de originele gevel geplaatst.

92 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

Doorvoer op de verdieping naar de aanbouw. Hier ontstaat ruimte voor een nieuwe ingreep in de gevel nadat de aanbouw is weggehaald.

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 93

BEELDKWALITEIT 2. Samengestelde ensemble Kweekschool en Gymzaal

Toevoeging C Tussen de Kweekschool en de Gymzaal staat het entreegebouw. Dit ensemble brengt historische gelaagdheid en ruimtelijke geleding in de wand van de Singelstraat. Binnen het aangegeven zoekgebied is ruimte voor een toevoeging die de ingang naar de

Huidige gevel

binnentuin accentueert en de binnentuin omkaderd tot

Kweekschool + security office

gym

Samenhang in detaillering Kweekschool en de aanbouw Gymzaal.

een geborgen en intieme ruimte. Principes •

De Kweekschool, Gymzaal en toevoeging moeten één ensemble opleveren.

•

De nieuwe toevoeging staat terug gelegen en is ondergeschikt aan de Kweekschool en Gymzaal, het verstoort niet de plastiek van de gevels en respecteert en reageert op de 'knik in het volume'.

•

De transformatie voegt een eigentijdse laag toe en is in de stedelijke omgeving ingepast met respect voor de geschiedenis waarbij het ritme en de vorm van de oorspronkelijke gevels is behouden.

De nieuwbouw verbindt de historische delen met elkaar en heeft meerdere entrees. Het volume contrasteert met de bestaande gebouwen en maakt het afleesbaar als een hedendaagse toevoeging.

De nieuwbouw (links) vormt tezamen met de oudere gebouwen een eenheid in de stedelijke ruimte. De bakstenen gevels hebben een monolithische uitstraling en voegen zich abstract in het patroon van de context.

Voorbeeld waarbij de plint onderscheidend is door moderne materialisatie en detaillering. Ter plaatse waar de aanbouw van de Kweekschool en Gymzaal aan de binnentuin wordt verwijderd moet de relatie binnen-buiten hersteld worden.

Voorbeeld van een moderne ingreep waarbij de relatie binnen-buiten is hersteld.

Twee materialen en vormen kruisen elkaar. Zonder te mengen versterkt het elkaar.

Tussenruimte nodigt uit en begeleidt de gebruiker en bezoekers naar de binnentuin. Hier is ruimte voor een verbijzondering, verassing, kunst of verlichting

Nieuwbouw ondergeschikt aan ensemble Kweekschool en Gymzaal. Locatie

om dit te accentueren. •

Relatief gesloten gevel naar de omgeving en open gevel naar de binnentuin en doorgang.

Proces Het ontwerp wordt verder uitgewerkt samen met een renovatie architect / expert om de cultuurhistorische waarden zo goed mogelijk te borgen. Het landschap en de aansluiting tot de straat nodigt bezoekers en gebruikers uit de Locatie binnentuin te bezoeken

B

A

B

A’

A

A’

Singelstraat

Situatie voor 1950

Relatief gesloten gevel naar de omgeving, in de toegang ruimte voor een verbijzondering en open gevel naar de binnentuin.

Huidige situatie

B’

94 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

B’

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 95

BEELDKWALITEIT 3. Villa’s

Volume A en B De villatypologie van de Parksingel wordt doorgetrokken aan de Singel met twee nieuwe villa's en de groene contramal. De losstaande volumes kenmerken zich door het sculpturale karakter, de plastische opbouw en

top

de materialisatie die alzijdig wordt doorgetrokken. De hoogwaardige detaillering en rijkheid aan texturen zijn

middendeel

architectonische middelen die worden ingezet om de villa's verfijning te geven en in te passen in de context.

plint basis

96 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

Horizontale geleding Volume bestaat uit een subtiele maar duidelijke geleding, opgebouwd uit een basis, plint, midden en een beëindiging. De begane grond is licht verhoogd. De materialisatie van de blokken is alzijdig en heeft een overhoekse samenhang. De top ligt grotendeels terug gelegen in de 2de rooijlijn.

Verticale ritmiek De compositie van de openingen en de verhoudingen van de ramen hebben een sterke verticale oriëntatie en een heldere ordening. Dit wordt benadrukt door diepte en eigenschaduw. In langere gevels krijgen de gebouwen richting door het inspringen van de rooilijn, wat zorgt voor een elegante verticaliteit en een schaalverkleining.

In de villa aan de Singel is de horizontale geleding zichtbaar met een subtiel verschil in materialisatie tussen de plint en middendeel en de overhoekse samenhang. De terug gezette gevel maakt het volume optisch kleiner.

Stadzijde en zijtuin I buitenruimtes De bebouwing, voortuinzone (incl. de afscheiding) en zijtuinen horen bij elkaar. Aan de voorzijde heeft de gevel meer openingen dan de zijgevels waardoor het gebouw richting krijgt en de entree is een verbijzondering in de gevel die duidelijk afleesbaar is in de compositie. De doorgangen bieden een zichtlijn naar de binnentuin. Buitenruimtes in het middendeel worden zodanig ingepast dat het zicht op de Kweekschool en het sculpturale karakter dominant zijn.

Binnentuinzijde I buitenruimtes Aan de binnentuin zijn de raamopeningen groter en ontstaat een sterke binnen-buiten relatie. Het niveauverschil wordt integraal meeontworpen en loopt over in de binnentuin. Buitenruimtes in het middendeel van de gevel zijn geïntegreerd in het gevelconcept en gelijkmatig over de gevel verdeeld. Ze dragen bij aan de uitstraling en geometrie van het volume. De materialisatie komt logisch voort uit het gebouwconcept.

De voortuin vormt de buffer tussen het gebouw en de straat, met een representatieve voortuin en een laag muurtje met hekwerk. Via de zijtuin in de achterzijde toegankelijk.

De gevel oogt verfijnd met aandacht voor detail. De entree vormt een bijzonder element.

De horizontale geleding is subtiel zichtbaar in de kleurstelling die zowel voor het beton als de baksteen is toegepast wat rust en samenhang geeft. De lateien, raamstijlen en horizontale lijnen geven plasticiteit aan de gevel.

Subtiele horizontale belijning in dezelfde materialisatie accentueert de verschillende verdiepingen van het gebouw.

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 97

BEELDKWALITEIT 4. Ensemble

Volume D en E De villa’s aan de Singelstraat en Brinkpoortstraat kenmerken zich door voor hun tijd een eigentijdse, frisse en soms zelfs verrassende uitstraling en volgen tegelijkertijd ook duidelijke stedenbouwkundige

top

principes van de Parksingel met de horizontale geleding en de verticale volumeopbouw.

middendeel

plint

98 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

Horizontale geleding Volume bestaat uit een subtiele maar duidelijke geleding, opgebouwd uit een plint, midden en een beëindiging. De top ligt grotendeels terug gelegen in de 2de rooilijn.

Verticale ritmiek De compositie van de openingen en de verhoudingen van de ramen hebben een sterke verticale oriëntatie en een heldere ordening. Variatie tussen de gebouwen en binnen de gevellengte zorgt voor een waardevol beeld, proportie en voorkomt een monotone wandvorming.

De panden staan geschakeld en vormen een wandbebouwing. De voorgevel is dominant ten opzichte van de dakverdieping.

Binnen het gevelraster worden de raamopeningen speels boven elkaar geplaatst.

De relatief gesloten gevel krijgt een vriendelijke uitstraling door binnen de horizontale en verticale indeling te werken met reliëf invulling.

Stadzijde I buitenruimtes De gebouwen staan op de rooilijn. Het maaiveld is ontworpen op ooghoogte, waarbij de plint een hoogwaardige en stedelijke uitstraling heeft. De representatieve gevels aan de stadsstraten hebben duidelijk zichtbare entrees. In de plint en het middendeel komen geen buitenruimtes aan de stadzijde en de gevel is relatief gesloten naar de omgeving.

Binnentuin en doorgangzijde I buitenruimtes De zijgevels en de gevels grenzend aan de binnentuin hebben een sterke link met het maaiveld, grote ramen en een verrassende uitstraling. De binnen - buiten functies lopen in elkaar over. Buitenruimtes in het middendeel van de gevel zijn geïntegreerd in het gevelconcept en gelijkmatig over de gevel verdeeld. Ze dragen bij aan de uitstraling en geometrie van het volume. De materialisatie komt logisch voort uit het gebouwconcept.

Duidelijk herkenbare entree door de verbijzondering in de gevel.

De textuur van de top heeft dezelfde kleurstelling, maar oogt door de verfijning minder dominant dan het middendeel.

Gevel met subtiel kleurverschil van geprofileerd metselwerk dat geleidelijk opener wordt afhankelijk van de zijde in de context.

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 99

ARCHITECTUUR 5. Middenvolume

Volume F Het middenvolume omkadert de groene binnentuin en speelt een sleutelrol in het aantrekkelijk maken van de doorwaadbaarheid van het plan en de activatie van de binnentuin op maaiveld. Op hoogte markeert de nieuwe ontwikkeling zich als een duidelijk herkenbaar gebouw die een verrijking van het stadssilhouet vormt. Het volume vormt enerzijds een eenheid met de omliggende gebouwen door de horizontale geleding die herkenbaar is in een open en uitnodigende plint en een setback op de bovenste lagen die het silhouet verkleint. Anderzijds biedt de positie in het midden ruimte voor verassing en vrijheid. De architectonische expressie moet zich voegen zich in het totale stadsgezicht, zonder

Horizontale geleding Volume bestaat uit een subtiele geleding, opgebouwd uit een plint, midden en een beëindiging

Verticale ritmiek I buitenruimtes De gevel openingen kunnen afwijken van het sterk verticale karakter en een speels patroon hebben. Buitenruimtes in het middendeel van de gevel zijn geïntegreerd in het gevelconcept en gelijkmatig over de gevel verdeeld. Ze dragen bij aan de uitstraling en geometrie van het volume. De materialisatie komt logisch voort uit het gebouwconcept.

In de groene tuin oogt dit gebouw verfrissend en licht door het kleurgebruik. De gevel kenmerkt zicht door zijn eenvoud waarbij de ramen een speels ritme hebben.

Zichtrelatie van de binnenruimtes naar de tuin

De gevel verwijst naar de driedeling van de basis, midden en bekroning in de klassieke architectuur. De lagen zijn zichtbaar door de verschillende grijstinten van het metselwerk, door de horizontale band en uitstekende en terugliggende baksteenlagen.

Samenhang landschap De plintlaag wordt aan drie zijden omgeven door de groene binnentuin en werkt als het verlengde van de buitenruimte. De binnen-buiten relatie wordt bereikt door middel van zichtlijnen, transparante gevel, te openen geveldelen en entrees.

Kleur en materialisatie De kleur en materialisatie voegt zich in het totale stadsgezicht, zonder het te overheersen. Vanaf een afstand voegt het zich passend in de context.

De gevel loopt de hoek om en heeft afhankelijk van de zijde een andere invulling zonder dat het de alzijdigheid verliest. De buitenruimtes zijn in het volume opgenomen.

Binnen en buiten lopen geheel in elkaar over en activeren elkaar.

Met het gebruik van 1 hoofdmateriaal op verschillende manieren is er verfijning, diepte en schaal toegevoegd.

te overheersen en schreeuwerig te zijn.

100 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 101

BEELDKWALITEIT

BEELDKWALITEIT

Overgang binnen - buiten. Plint

Overgang binnen - buiten. Plint

De ruimtelijke overgang tussen de straat, het gebouwinterieur en de openbare ruimte of binnenplaats bepaalt het leven en de kwaliteit van de stad, hoe mensen de straat ervaren. De plint en eerste twee lagen, zijn de lagen waar de wisselwerking tussen publiek en privaat plaatsvindt. De nieuwe gebouwen hebben zachte overgangen tussen verschillende soorten ruimtes, die eveneens een betekenisvol spel van ruimtelijke sequenties vormen. •

Overgang: Aan de Singel en de Keizerstraat vormt de

Functies langs de gevel waar veel daglicht komt

In de binnentuin reikt het groen tot aan de gevel

Lobby met daglicht waar de postbussen zijn mee ontworpen

De paden zijn omgeven door weelderig groen

In de binnentuin heeft de plint een sterke relatie met buiten

Fysieke routes tussen binnen en buiten programma

Zorgvuldig ingepaste publieke stadsvoorzieningen

Buitenprogrammering

Programma loopt van binnen naar buiten in elkaar over

representatieve voortuin een buffer tussen gebouw en straat. Aan de Keizerstraat en Brinkpoortstraat vormt de gevel de representatieve stedelijke wand op de rooilijn. •

Open versus gesloten

Representatieve voorzone Singel en Keizerstraat

Geen voorzone aan Singelstraat en Brinkpoortstraat

Ontwerp van goed vormgegeven plinten op straatniveau. De vormgeving past in maat en schaal bij het gevelontwerp. Aan de binnentuin zijn de plinten van de gebouwen doorwaadbaar ontworpen en is er een zicht en fysieke link met het landschap. •

Programmering Waarborgen van een goede programma mix op plintniveau die de omliggende ruimte positief activeert.

•

Toegankelijkheid Goed herkenbare gebouwentrees met een uitnodigende, transparante uitstraling. Hoogteverschillen worden in het landschap of

Groene oase binnenterrein met padenstelsel

Padenstelsel verbreedt zich op diverse plekken tot terrasruimte

gebouw opgelost, zodat het gebied voor iedereen toegankelijk te maken.

102 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 103

BEELDKWALITEIT

BEELDKWALITEIT

Overgang binnen - buiten. Plint

Overgang binnen - buiten. Middendeel

Fietsenstalling

Privacy en openheid gevels

Om overlast van geparkeerde fietsen in de openbare

Met de verdichtingsopgave in binnenstedelijk gebied

ruimte te voorkomen, moet een vriendelijke een

wordt rekening gehouden met privacy en inkijk in relatie

uitnodigende fietsentoegang en hellingbaan worden

tot de omliggende bebouwing. Dit wordt gedaan door

gerealiseerd.

middel van de stedenkundige opzet en oplossingen te implementeren om de inkijk te beperken.

Pakkethub Door een centrale pakkethub kan de logistiek efficiënt

Buitenruimtes in het middendeel

georganiseerd worden zodat er een minimale impact op

•

de omgeving ontstaat.

diepte wordt er extra afstand gemaakt. •

Techniek

De gevels van technische ruimten dienen onderdeel

De gevels hebben diepte. Door het maken van Luiken en schermen kunnen op een nieuwe manier worden geïnterpreteerd en ingezet waarbij wel daglicht wordt binnengehaald, maar inkijk wordt

Vriendelijke en uitnodigende fietsenstalling

De gevels hebben diepte

De gevels hebben een relatief gesloten uitstraling naar de context

De gevels van de technische ruimte zijn qua materialisering onderdeel van het hoofdconcept.

Het groen wordt gebruikt om zicht af te schermen

De luiken bieden bescherming tegen zonlicht en geven privacy

Gemakkelijk toegankelijke pakket hub

Mogelijk werken met een nieuwe interpretatie van luiken

Het baksteen patroon biedt lichtinval en tegelijkertijd privacy

geminimaliseerd.

uit te maken van het hoofdconcept. Gesloten •

geveldelen worden strategisch geplaatst om de impact

De gevels naar de Parksingel, Brinkpoortstraat en

te minimaliseren en te lange gesloten geveldelen

Singelstraat zijn relatief gesloten en hebben geen

te vermijden. Ventilatieroosters, brievenbussen,

grote open raamvlakken die zorgen voor inkijk. •

bevoorrading en afvalcontainers vormen een integraal

Aan de straatzijdes komen geen balkons voor de gevel. Buitenruimtes zijn geïntegreerd in het

onderdeel van het ontwerp.

gevelconcept en gelijkmatig over de gevel verdeeld. Ze dragen bij aan de uitstraling en geometrie van de volumes.

104 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 105

BEELDKWALITEIT Overgang binnen - buiten. Beëindiging

Daklandschap De hoogste daken zullen naast dat ze worden ingezet voor zonnepanelen en overige daktechniek ook worden ingezet voor waterretentie en ecologie. Onder en/of tussen de zonnepanelen en overige techniek zullen 'bruine daken' of 'natuurdaken' bijdragen aan het verhogen van de biodiversiteit in het gebied. De overige daken worden ingericht als groen gebruiksdak met waterretentie. Plantenbakken op de dakranden worden gecombineerd met een balustrade. Het geheel wordt in samenhang met het gebouw ontworpen. De beplanting in de dakrand-plantenbakken wordt eenduidig vormgegeven en collectief onderhouden

Groen speelt een verbindende rol in de daken

Gevelmateriaal wordt doorgezet

Grote plantenbakken in dezelde materialisatie

Collectieve functies aan het dakterras

Groen op de laag waar het dak teruggelegen ligt

Daktuin met hogere beplanting

Het groen hekwerk is mee ontworpen

Planten als afscheiding

Collectieve daktuin als onderdeel van de levendige campus

Plantenbakken en balustrade vormen een geheel

Zonnepanelen op de hoogste daken

groen gebruiksdak met waterretentie

zodat dakrand en beplanting bijdraagt aan een samenhangend beeld van het beschermde stadsgezicht. Gelijktijdig dragen de groene dakranden bij aan de privacy in relatie tot de omliggende bebouwing. Voor de programma onderdelen zonder eigen buitenruimte komt de gezamenlijke buitenruimte aan het binnenterrein of op de daken grenzend aan het binnenterrein.

106 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 107

BEELDKWALITEIT Binnentuin

Buitenruimte (schoolplein) “Van stenig plein naar groene oase” De hoofdruimte binnen het plan, ter plaatse van het vroegere schoolplein, is ook in het nieuwe plan de centrale plek van de ontwikkeling. Net als in het tuinontwerp uit het einde van de 19e eeuw wordt er gewerkt met een divers assortiment van fraaie inheemse planten gecombineerd met ‘nieuwe’ bijzondere en mogelijk uitheemse bomen en planten welke bijdragen aan het gewenste aantrekkelijke beeld en geschikt zijn voor het veranderende klimaat. Verblijfsplekken in de tuin

De binnentuin wordt ingericht als een groene oase waar het groen de bebouwing en verharding domineert. De onverharde bodem kan veel meer regenwater opnemen en het kan er overdag en ’s nachts een stuk koeler zijn dan in een verstedelijkte omgeving. Groeninrichting tot aan de gevel

Het padennetwerk wordt opgebouwd uit grote elementen die als een soort reuze flagstones de verschillende functies met elkaar verbinden. Op diverse plekken zullen deze paden verbreden tot verblijfsen ontmoetingsplekken, en worden er gekoppeld aan deze verhardingselementen zitmogelijkheden toegevoegd. In de verhardingselementen zal subtiele oriëntatieverlichting worden geïntegreerd. •

Zitelementen

De groeninrichting loopt in de basis van gevel tot gevel en wordt doorsneden door een robuust padennetwerk.

•

Het landschap markeert de entrees.

•

Minimaal 50% groen, maximaal 50% verhard.

•

Fraaie inheemse planten gecombineerd met ‘nieuwe’ bijzondere en mogelijk uitheemse bomen en planten.

Padennetwerk

108 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

Nieuwe bijzondere uitheemse bomen en planten

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 109

BEELDKWALITEIT Groene gelaagdheid

Formele voortuin •

Formele voortuinzone vormt een contrast met de achterzijde die een vrijer en groener gevoel oproept.

Een laag muurtje als overgang naar de Singel

Eigentijds transparant hekwerk

Klimplanten groeien omhoog

Zichtlijnen en routes via de doorgangen tussen de gebouwen

Klimplanten die de gevels begroeien

Sequenties van ruimtes, binnentuin, doorgang, straat

Groene gelaagdheid De gelaagdheid van de tuin zit hem enerzijds in de diverse lagen van beplanting die er worden toegepast als ook in het feit dat het groen zich niet beperkt tot het maaiveld maar wordt gecombineerd met klimplanten die de gevels begroeien, dakterrassen en beplante dakranden. Deze groentoevoeging draagt bij aan de klimaatbestendigheid van de ontwikkeling.

110 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 111

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE

112 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 113

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE

Dit hoofdstuk is een verslag van het

hebben opgehaald om daar vervolgens in het laatste

meerdere gesprekken gevoerd om te komen tot een

Het project werd gedurende de avond toegelicht

(gebouw F). Zorgen die leven gaan vooral over

van het Concept Masterplan in februari 2022

participatieproces dat samenhangt met de

deel op te reageren hoe we hier mee om zijn gegaan.

dialoog en te onderzoeken waar de zorgen leven en

aan de hand van een vijftal banners, waarop de

het historische stadsgezicht, bezonning en

enkele belangrijke kwantitatieve en kwalitatieve

vaststelling van het voorliggende Masterplan Topicus

We maken onderscheid tussen omwonenden en

hoe deze zorgen weggenomen kunnen worden.

belangrijkste aspecten van het masterplan “ Topicus

zijn gerelateerd aan onderdeel 2 (privacy). Er

uitgangspunten vastgesteld voor het totale

Campus door de gemeenteraad. Eerder heeft de

verschillende erfgoedpartijen.

Campus” zijn gepresenteerd. Vertegenwoordigers

worden wisselende suggesties gedaan. Zo

volume, de bouwhoogten van het plan en het

Tot slot is er op 10 april 2024 een inloopavond

van X-Topics, Explorius, Barcode en Felixx waren

stellen sommigen voor om aan de station kant

behoud van de gymzaal en de kweekschool die

georganiseerd voor alle omwonenden waarvoor ook

aanwezig om vragen te beantwoorden en verdere

meer volume te maken. Een ander stelt voor om

afwijken van het huidige bestemmingsplan.

erfgoedpartijen en raadsleden zijn uitgenodigd. Hier

uitleg te geven. De banners gaven een overzicht

Gebouw F te vergroten. Tot slot stelt iemand voor

Er zijn bij de totstandkoming van het plan

is bewust voor gekozen omdat niet alle omwonenden

van de beoogde ontwikkelingen op de verschillende

om meer functioneel souterrain te maken.

tussentijdse gesprekken geweest met het

Voor de omwonenden is de ruimtelijke impact van

zijn vertegenwoordigd in de stichting. Voor deze

onderwerpen zoals stedenbouwkundige opzet,

De tweede zorg gaat over privacy en

Q-team en de PAR, waarbij is onderzocht hoe

In het participatieproces gedurende de ontwerpstap

de voorgenomen ontwikkeling het meest voelbaar.

avond is huis aan huis een uitnodiging verspreid (zie

programmering, verkeer en ontsluiting, bezonning,

geluidsoverlast die vooral vanuit het

nieuwbouw een goede aansluiting vindt bij

van concept naar definitief masterplan, waren de

Daarom is met de omgeving wederom intensief

afbeelding 1) en is daarnaast gecommuniceerd via de

beeldkwaliteit, openbare ruimte, landschap en

woonprogramma wordt verwacht. Mogelijke

de omgeving. De integrale kwaliteit is leidend

kaders en uitgangspunten uit het door de raad

overleg geweest. Zoals bekend heeft een aantal

projectwebsite https://topicus.nl/campus.

duurzaamheid. Gedurende de avond was er voor

inkijk in de bestaande woningen buiten

en het te ontwikkelen programma en volume

vastgestelde concept masterplan leidend. Bij de

bewoners het initiatief genomen tot oprichting

de ca. 60 aanwezigen ruimschoots de mogelijkheid

kantoortijden en met name vanuit de individuele

is hier een resultante van. In de stap naar het

vaststelling van het concept masterplan is door de

van de Stichting Belangen Bewoners Brinkpoort-,

om vragen te stellen en feedback te geven. De

balkons worden als knelpunt genoemd. Ook

definitieve masterplan is het bovengrondse

raad een aantal kwalitatieve en kwantitatieve kaders

Singel- en Keizerstraat (“de Stichting”). De Stichting

gesprekken waren levendig en de verschillende

geluidsoverlast van gezamenlijke dakterrassen

volume als gevolg hiervan gedaald. In de

meegegeven. Deze opgave is ruimtelijk met het

heeft tot doel het behartigen van de belangen

genoemde onderwerpen zijn uitgebreid besproken.

wordt als zorg geuit en in dezelfde zin genoemd

huidige planvorming is een bovengrondvolume

Q-team, vanuit haar adviserende rol, uitgewerkt.

van de bewoners van de genoemde straten bij de

Naast de gesprekken tijdens de participatieavond

met de doelgroep studenten. Door de verruiming

opgenomen van ca. 13.100m2. In het concept

plannen en besluiten die betrekking hebben op de

was er ook gelegenheid om schriftelijk en of

van het woonprogramma naar 50% wordt deze

masterplan gingen de onderliggende telmodellen

Met deze paragraaf geven we gehoor aan de wens

herinrichting en herontwikkeling van de Topicus

naderhand via de website te reageren dan wel nadere

zorg vergroot. Daarnaast zijn er vragen wat er

nog uit van ca. 14.055m2. Hierdoor zijn de

van de raad om de participatie een vervolg te geven

Campus. Als vervolg op de communicatie gedurende

vragen te stellen. Van die mogelijkheid hebben

’s nachts gebeurt met de binnentuin, dit vooral

verhoudingen in de programmering mee

en stakeholders te blijven betrekken. We beseffen

het concept masterplan is met de stichting drie

in totaal 17 bewoners gebruik gemaakt. Via de

vanuit de zorg voor overlast.

veranderd.

ons dat de ruimtelijke ingreep van de Topicus

keer overleg geweest (juli 2022, december 2023

projectwebsite is een reactie gegeven op de vragen

3. Als derde punt worden ingangen van de

Campus een ontwikkeling is die veel betrekking heeft

en maart 2024). Deelnemers aan dit overleg waren

die via de projectsite zijn ingediend en die tijdens de

gebouwen, fietsenstalling en het auto

begrijpelijk. In de stap naar het definitieve

op de inwoners en omwonenden van Deventer. Het

de vertegenwoordigers en bestuursleden van de

avond zijn gesteld. Dit is gedaan door onderwerpen

parkeren genoemd. Er wordt gevreesd voor

masterplan is dit een belangrijk thema

doel van de participatie in de stap om te komen tot

stichting, allen bewoners van de Brinkpoortstraat en

te bundelen. Om redenen van privacy (AVG) zijn de

verkeersoverlast vanuit auto en fiets.

geweest. De impact is vooral aanwezig aan de

een definitief Masterplan is om binnen vastgestelde

Singelstraat. Het doel van de overleggen was om de

reacties geanonimiseerd.

kaders van het concept masterplan te zoeken naar

Stichting bij te praten over de stand van zaken om te

genoemd zoals diverse planologische aspecten,

ten opzichte van het concept masterplan de

maatregelen die de zorgen die leven bij de omgeving

komen tot een definitief Masterplan. En van de kant

mogelijke schade tijdens de realisatie en hoe

volgende zaken gewijzigd. Enerzijds is gebouw

te verzachten of weg te nemen. We hebben hiervoor

van de Stichting was er gelegenheid om vragen te

bewoners worden betrokken bij het vervolg.

E geprogrammeerd als kantoor in plaats van

een zorgvuldig proces doorlopen waarin we in deze

stellen, verduidelijking te vragen en kanttekeningen

paragraaf op hoofdlijnen verslag doen.

te plaatsen ten behoeve van de omwonenden.

gemeenteraad het Ontwikkelingsperspectief (januari 2021) en het Concept Masterplan (februari 2022) ter zake van deze ontwikkeling vastgesteld waarin ook een participatieparagraaf was opgenomen.

Omwonenden Met wie en hoe is er gecommuniceerd?

We hanteren in de verslaglegging de volgende

Daarnaast zijn er met twee direct aanwonenden/

opbouw. We geven eerst aan met wie en hoe

eigenaren van de Keizerstraat 1-op-1 gesprekken

er gecommuniceerd is. Daarna geven we een

gevoerd. Met één aanwonende is het bij een gesprek

samenvatting met wat we in deze overleg momenten

gebleven en bij een andere aanwonende zijn

114 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

Afbeelding 1: verspreidingsgebied

2.

4. Tot slot worden een aantal praktische punten

Wat is er opgehaald? De input die is opgehaald laat zich grotendeels samenvatten in vier onderdelen. 1.

2.

De zorg voor overlast vanuit privacy is

Brinkpoortstraat. In dit deel van het plan zijn

een woongebouw, waardoor er geen functionele Wat is er met de reacties gedaan?

Het eerste deel betreft de omvang van het

Wij zijn blij met de ontvangen input, feedback en

volume. Er leven vooral zorgen als het gaat om

kritiek op de gepresenteerde plannen. Daar waar

de hoogte aan de Singelstraat, Brinkpoortstraat

mogelijk is dit meegenomen in de ontwikkeling.

en het centrale volume op het middenterrein

1.

Door de Gemeenteraad zijn bij de vaststelling

wijziging plaatsvindt ten opzichte van de huidige situatie. Daarnaast is met de afdeling wonen van de gemeente gesproken over de uitwerking van het woonprogramma. In afwijking van het woonbeleid is gekozen om een groot deel van de woningen kleiner te maken dan 50m2 gbo.

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 115

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE

Hierdoor is er geen individuele buitenruimte

geprobeerd weg te nemen door te kiezen voor een

als vraag hoe dit blok zich verhoudt tot de campus

masterplan vormen hier een aanvulling op om de

In het belang dat de nieuwbouw tussen de

(balkon) nodig maar kan dit collectief opgelost

collectieve fietsenstalling onder de gebouwen A

als geheel en het beschermd stadsgezicht.

kwaliteit in het vervolgproces te borgen.

Kweekschool en de Gymzaal ondergeschikt is, is

worden op plekken waar de mogelijke overlast

en B, voor alle gebouwen. De entree voor het fiets

Aan alle partijen is per mail de 80% versie van

In hun gezamenlijke reactie d.d. 26 april 2024 vragen

In nauwe samenspraak met het Q-team en de PAR

gebouw C verder naar achter geplaatst ten opzichte

voor de omgeving beperkt is. Gevolg is dat de

parkeren zal dan ook ontsloten worden op de

het masterplan gestuurd, waarbij de mogelijkheid

de Stichting Oud Deventer en de Bond Heemschut

als adviserende en toetsende partij, is onderzocht

van de rooilijn, waarmee een kleine voortuinzone

buitenruimtes aan de Brinkpoortstraat zeer

hoek van de Singel en de Keizerstraat zodat de

bestond voor een toelichting. Alle partijen zijn

aandacht voor een viertal aspecten, namelijk: (i)de

hoe nieuwbouw een goede aansluiting vindt bij de

ontstaat en kan het maximaal 3 bouwlagen hoog

beperkt zijn wat een grote zorg weg neemt bij de

omwonenden hier zo weinig mogelijk overlast van

telefonisch geconsulteerd of er aanvullende vragen

basishoogte van 16 meter in lijn met de nota Deventer

omgeving. De integrale kwaliteit is leidend en het

worden in plaats van de 4 lagen in het concept

omgeving. De zorg voor mogelijk geluidsoverlast

ervaren. Het mogelijke gevaar dat gebruikers van

waren of behoefte aan een toelichting. Daarnaast zijn

Laag, (ii)een bouwhoogte aan de Brinkpoortstraat

te ontwikkelen volume is hier een resultante van.

masterplan.

vanaf balkons en dakterrassen zal hiermee ook

de andere gebouwen de fiets niet stallen wordt

alle partijen uitgenodigd voor de informatieavond op

gelijk aan de bestaande bebouwing (maximaal 13,5

In de ‘Visie op Hoger Bouwen in Deventer’ van

minder zijn. Wat goed is om te vermelden dat

ondervangen door het opzetten van actief beheer.

10 april. Hier is door verschillende partijen gebruik

meter bij een goothoogte van 11,5 meter), (iii) een

februari 2024 staat een kaart opgenomen waarbij de

Er is in deze fase bewust gekozen om de volumes in

van gemaakt.

mogelijke schaalbreuk aan de Singel met de bouw

gebouwen van de Topicus Campus in de categorie

‘wit’ te laten zien en met referentiebeelden te werken,

van een dubbele villa (gebouw B) en (iv) een mogelijke

16 – 31m vallen. Dat neemt niet weg dat we hier te

om de focus te leggen op de stedenbouwkundige

• Stichting Industrieel Erfgoed Deventer (“SIED”)

er verwarring lijkt te bestaan over de primaire

4. In het masterplan zijn de kritische RO aspecten

doelgroep van de Topicus Campus. Het gaat om

onderzocht en verwerkt. Op het moment dat

werknemers van Topicus. Dit zijn goed opgeleide

het masterplan is vastgesteld zullen we de

De RCE heeft per brief een korte reactie gestuurd.

verstoring van het ensemble van de gymzaal en de

maken hebben met een beschermd stuk stadsgezicht

opzet in plaats van de architectuur. In het hoofdstuk

werkende professionals in de leeftijd 25-35,

voorbereidingen voor de planologische procedure

Ook hebben initiatiefnemers een gezamenlijke

kweekschool door de bouw van Blok C.

en dichtbij gelegen buurpanden.

‘Beeldkwaliteit’ staan de uitgangspunten die een

veelal bestaande uit 1-persoons huishoudens

opstarten en worden alle planologische

schriftelijke reactie ontvangen van de Stichting Oud

met een inkomen in de IT. Dit zijn geen studenten

onderwerpen conform wet- en regelgeving

Deventer en de Bond Heemschut. De SIED heeft

waar voor gevreesd wordt. In de plannen is ook

onderzocht. Tijdens de ontwerpstappen die

ervoor gekozen af te zien van een reactie omdat zij

rekening gehouden dat de bebouwing geen

komen blijven wij de omgeving betrekken op de

zich richt op het behoud van met name industrieel

negatieve impact heeft op de bezonning van de

wijze zoals we dat ook eerder gedaan hebben.

erfgoed wat geen onderdeel uit maakt van de Topicus

bestaande omgeving. Door het terugbrengen van

In het vervolgproces zal er ook meer duidelijk

Campus.

het totale programma zoals aangegeven onder

worden over de bouwmethodiek, de fasering en

punt 1 zijn de verhoudingen van de verschillende

de te verwachten overlast tijdens de realisatie.

programma’s veranderd. Tot slot wordt voor de

Zorgen over schade zijn heel begrijpelijk. De

binnentuin enerzijds actief beheer gevoerd en

wijze hoe we dit voorkomen tijdens de realisatie

daarnaast is er de mogelijkheid om de binnentuin

middels monitoren krijgt een plek in het vervolg

af te sluiten mocht dit in de praktijk nodig blijken

proces.

opgelost. Hierdoor ontstaat ruimte voor het toevoegen van een groene binnenruimte met verblijfskwaliteit en mogelijkheden voor klimaat adaptieve maatregelen. De verkeersintensiteit in de omliggende straten zal daardoor afnemen waardoor er geen verkeersoverlast van de auto is te verwachten. De zorg voor fietsenoverlast is

116 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

Op de campus heeft gebouw F een scharnierfunctie en verbindt het de villa’s en het ensemble ruimtelijk en functioneel met elkaar. Met de omkadering van de binnentuin ontstaat er een intieme binnenruimte en de plint programmering resulteert in looproutes, ontmoetingen, kennisdeling en activatie van de gebruikers tussen de individuele gebouwen. Vanaf

de uitwerking van de plannen in het bijzonder

een afstand presenteert het volume zich subtiel

aandacht voor twee aspecten: ten eerste een nadere

en abstract achter de Kweekschool en de villa’s.

uitwerking van c.q. toelichting op het centrale

Doordat gebouw F zich bevindt in de tweede lijn

volume (gebouw F) en de ontwerpdetaillering van

achter de nieuwe en bestaande bebouwing is gebouw

enkele beeldbepalende blokken waaronder Blok F

F vanaf straatniveau, direct grenzend aan het carré,

en het “scharnierpunt” dat Blok A op de hoek van

ondergeschikt en niet overal waarneembaar. In het

De initiatiefnemers hebben -net als bij het concept

de Singel en de Keizerstraat is. Met name vraagt

masterplan is er een verdiepingsslag gemaakt in het

Masterplan- naast de Rijksdienst voor het Cultureel

de RCE aandacht voor het feit dat de huidige witte

hoofdstuk ‘Beeldkwaliteit’ waar wordt ingegaan op de

Erfgoed (“RCE”) de navolgende lokale erfgoedpartijen

volumes in het Masterplan nog te weinig inzicht

esthetische voorwaarden die de volumes in relatie tot

uitgenodigd te reflecteren op de 80% versie van het

geven hoe blok A een passende geleding krijgt, onder

de context én in relatie tot elkaar hebben. Daarnaast

Masterplan:

meer door toe te passen textuur/materiaalgebruik,

worden de uitgangspunten per gebouw beschreven

• Stichting Oud Deventer

die daadwerkelijk aansluit bij de bestaande

waaronder de geleding, proporties en kleurstelling.

• Bond Heemschut

villastructuur. Ten aanzien van Blok F stelt de RCE

Voor deze locatie geldt het ‘Beeldkwaliteitsplan

3. In de Topicus Campus wordt geen auto bestaande parkeervoorzieningen in de omgeving

Wat is er met de reacties gedaan?

In haar advies d.d. 5 april 2024 vraagt de RCE bij

te zijn. parkeren gefaciliteerd. Het parkeren wordt in

Wat is er opgehaald?

beeld geven over de esthetische kwaliteit, de

Erfgoed

De bouwhoogte van de volumes aan de

kleurstelling en de aandacht voor detail die in de

Brinkpoortstraat (D en E) refereren naar de hoogte

vervolgfase worden uitgewerkt. De uitwerking van

van de context (de basis en 2 verdiepingen) door de

deze punten gaat een positieve bijdrage leveren aan

3 bouwlagen die in de rooilijn liggen. Om de schaal

de leesbaarheid en schaal van de volumes en zullen

van deze lange lijn te doorbreken komt er net als de

in het participatie vervolg worden besproken.

dakkapellen van de tegenoverliggende bebouwing, een deel van de 4de bouwlaag tot aan de rooilijn dat een profiel aan het gebouw geeft. De 5de laag is hoger dan de tegenoverliggende bebouwing en ligt terug. Deze terug gelegen laag wordt afgescheiden door groen, dat kwaliteit geeft en zorgt ervoor dat de nieuwbouw op de campus goede aansluiting vindt bij de omgeving. In het hoofdstuk ‘Beeldkwaliteit’ wordt aangegeven hoe de geleding terugkomt in de individuele gebouwen. Gebouw B heeft aan de voorzijde deels een teruggesprongen geveldeel, wat zorgt voor een elegante verticaliteit en een schaalverkleining. Het torentje van de Kweekschool is hiermee prominent zichtbaar.

Deventer Binnenstad’. De uitgangspunten in het

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 117

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE

Participatie vervolg

gaan we afstemmen met de omwonenden (klankbordgroep) voordat we het definitief maken.

Na de vaststelling van het Masterplan werken we de

Samen geven we immers vorm aan dit deel.

plannen verder uit richting een omgevingsplan. Ook dan zullen we participatie een vervolg geven.

Tot slot

We beseffen ons, zoals gezegd, dat de ontwikkeling

We kijken terug op een prettig proces waarin we met

vooral voor omwonenden impact heeft. We zijn

veel verschillende stakeholders constructief hebben

niet overal dezelfde mening toegedaan maar

gesproken. Dat we niet op alle onderdelen dezelfde

hechten belang aan een zorgvuldig proces waarin

mening zijn toegedaan heeft het gesprek over waar

we samen ook kijken wat wel mogelijk is. Ondanks

we wel zorgen kunnen wegnemen of het plan kunnen

meningsverschillen vinden wij het betrekken van

verbeteren niet in de weg gestaan. De reacties en

de directe omgeving belangrijk en zullen hier ook

gesprekken hebben geleid tot planaanpassingen die

verdere invulling aan geven.

de kwaliteit verbeteren en een aantal zorgen vanuit

In de afgelopen periode heeft de participatie

de omwonenden kunnen wegnemen of op zijn minst

voornamelijk bestaan uit raadplegen. Er is ingezet

verzachten. In de komende ontwerpstappen wordt er

op het verzamelen van wensen, meningen en

een vervolg gegeven aan dit proces.

voorkeuren. In de planuitwerking hebben we hier zo veel als mogelijk mee gedaan. We hebben de intentie om in het vervolgtraject een participatie niveau hoger te gaan. We zullen de buurt dan vragen om te adviseren. We zullen de omgeving om een gezamenlijk antwoord vragen. Wanneer er van een advies wordt afgeweken zal dit goed gemotiveerd moeten worden. Natuurlijk gebeurd dit binnen de kaders van het masterplan. Daarnaast vinden we dat we meer kunnen communiceren. Ook wanneer het project even stil ligt is het goed om dit te melden. We gaan dit proces samen met een externe adviseur verder vorm geven. We starten met een participatieplan waarin we duiding geven aan de participatie en invulling geven aan de wens van ons om de buurt actiever mee te laten denken binnen de gestelde kaders. Het concept communicatieplan

118 | TOPICUS CAMPUS | BARCODE ARCHITECTS & FELIXX

BARCODE ARCHITECTS & FELIXX | TOPICUS CAMPUS | 119