2024-667 Programmabegroting 2025 incl bijlagen
Tekst van het document
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 49
Overhead In de BBV-regels is voorgeschreven wat onder de definitie overhead wordt verstaan. De definitie luidt: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Door de definitie te gebruiken kan een eenduidig inzicht worden gegeven in de kosten die direct zijn toe te rekenen aan bepaalde taakvelden. Er moet in het programmaplan worden aangegeven welk bedrag dit in de gemeente betreft. (bedragen x €1.000) 2025 2026 2027 2028 Overhead 39.029 37.245 36.164 36.237
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 50
Programma's Burger en bestuur Omschrijving In dit programma gaat het om de relatie tussen gemeente en inwoner en de manier waarop Deventer bestuurd wordt. Het gemeentebestuur wordt gevormd door de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders. De raad vormt de vertegenwoordiging van de inwoners van Deventer. Ze bestaat uit 39 raadsleden en geeft richting aan het beleid en controleert de uitvoering daarvan. Het dagelijks bestuur van de gemeente is belegd bij het college van B&W. Binnen de door de raad gestelde kaders geeft het college uitvoering aan het beleid. De gemeente heeft vele taken. De rol die ze aanneemt loopt uiteen van reguleren (vergunningen verlenen en handhaven), uitvoeren, regisseren in netwerkverbanden, stimuleren of faciliteren, tot loslaten wanneer particuliere initiatieven de overheid niet nodig hebben. Gezamenlijk zorgen we voor de beste oplossingen en keuzes voor onze inwoners en betrekken onze inwoners beter en op nieuwe, innovatieve manieren. We willen de samenwerking tussen partijen bevorderen om onze inwoners het allerbeste te kunnen bieden. Dat vraagt naast inzet ook draagvlak bij en betrokkenheid van inwoners. We zetten in op een zorgvuldige dialoog en participatie met de samenleving over zowel de korte als de lange termijn.
Daarbij willen we alle belanghebbenden tijdig betrekken en in de gelegenheid stellen om mee te praten, hun belang te duiden en deze belangen ook mee laten wegen in de besluitvorming. Onze dienstverlening sluit aan op de vraag van inwoners en ondernemers. Producten en diensten zijn toegankelijk, met transparante procedures, korte doorlooptijden en heldere antwoorden door kundige en vriendelijke medewerkers. We bieden advies als er meer ondersteuning nodig is. We werken aan passende regels: we kijken welke regels belemmerend werken, onnodige regelgeving wordt losgelaten. Veel dienstverlening is digitaal beschikbaar, maar sommige vragen lenen zich niet voor digitale afhandeling. Bovendien heeft een deel van onze inwoners moeite met digitale dienstverlening. Daarom zijn alle contactkanalen (balie, telefoon, email, social media, whatsapp en digitaal) van groot belang, houden we deze kanalen maximaal open en kiest de inwoner en ondernemer zélf zijn contactkanaal: de omnichannel strategie. Dit is niet alleen klantvriendelijk, het is tevens (kosten)efficiënt, omdat het herstelkosten in de vorm van informatieloops, onnodig herhaalcontact, klachten en bezwaar helpt voorkomen.
We willen Deventer zodanig positioneren in (boven)lokale samenwerkingen dat dit ten goede komt aan de ambities en opgaven waar Deventer voor staat én Deventer (nog) beter te positioneren op nationale en internationale schaal. De gemeente Deventer staat altijd in verbinding met haar omgeving. Steeds meer zaken spelen op bovenlokaal of regionaal schaalniveau. We kunnen onze ambities en doelstellingen niet alleen verwezenlijken. Wij hebben de kennis, expertise, massa en bestuurskracht van andere gemeenten en overheden hard nodig. Ook nationale en Europese subsidieprogramma’s vragen vaak om regionale of stedelijke samenwerking. Goede contacten met regionale, provinciale, landelijke en soms zelfs Europese overheden en instanties zijn daarom cruciaal. Afhankelijk van het vraagstuk wisselt het schaalniveau waarop we samenwerken.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 51
Actuele beleidscontext Participatie We willen de kennis en ervaring van inwoners en ondernemers goed benutten. In het eerste jaar van deze bestuursperiode hebben we de participatieverordening en het participatiebeleid vastgesteld. Deze stukken geven richting aan de doelstellingen en de vorm van participatie die wordt toegepast. Bij elk project of beleidsvoornemen wordt aangegeven welke trede op de ‘participatieladder’ aan de orde is en waarom. In Deventer zijn al veel participatie-instrumenten beschikbaar zoals het forum, het correctief lokaal referendum, het digipanel en het uitdaagrecht. De komende jaren actualiseren we deze, maken ze toegankelijker, benutten ze actiever en voegen we nieuwe instrumenten toe. In 2022 is de Wet open overheid van kracht geworden, deze wordt in enkele jaren stapsgewijs ingevoerd. In 2023 hebben we een plan opgesteld om te komen tot een goed uitvoerbare werkwijze voor de Woo-verzoeken; deze hebben we de afgelopen twee jaar gestroomlijnd en verbeterd. De komende jaren richten we ons op het actief openbaar maken van informatie. Daarbij betrekken we wetgeving die inhoudelijk raakt aan de Woo, zoals de nieuwe Archiefwet. Publieke Dienstverlening In 2014 zijn paspoort en ID-kaart 10 jaar geldig geworden. Vanaf 2024 neemt het aantal aanvragen voor deze reisdocumenten gedurende enkele jaren flink toe: de paspoortenpiek.
We hebben voorbereidingen getroffen om deze piek op te vangen, zowel in werkwijze als het aantal medewerkers. De mogelijkheden voor digitale dienstverlening nemen toe en worden steeds persoonlijker. We onderzoeken mogelijkheden om de regie op eigen gegevens door inwoners mogelijk te maken. En we werken met MijnDeventer toe naar één digitale ingang voor de inwoners. Daarbij voldoen we aan de eisen voor digitale toegankelijkheid. Regionale Samenwerking Deventer werkt nauw samen met andere overheden (gemeenten, provincies, waterschappen, rijk), zowel op lokaal als op (inter)nationaal niveau. Binnen de Regio Stedendriehoek geven we uitvoering aan de Regionale Agenda 2022 - 2030 en het daaruit volgende Uitvoeringsprogramma 2023 - 2030. In 2024 is de propositie Regio Deal (5e tranche) gehonoreerd; het Rijk heeft de Regio Stedendriehoek €20 miljoen toegekend. In 2025 maken we verdere afspraken met het rijk en starten we met de uitvoering van de Regio Deal. Daarnaast heeft het rijk de provincies opdracht gegeven om op een groot aantal taakvelden, samen met de gemeenten, waterschappen en bijvoorbeeld woningcorporaties, met integrale plannen te komen. We versterken daarom de samenwerking met de provincie(s). Via de G40 en VNG proberen wij, zowel ambtelijk als bestuurlijk, invloed uit te oefenen op de landelijke programma’s en onze kennis te versterken.
Gelijktijdig met het versterken van de samenwerking regionaal, provinciaal en nationaal zetten we om succesvolle aanvragen te doen voor subsidies. In 2024 is de gewijzigde gemeenschappelijke regeling vastgesteld. Daarin is ook een paragraaf opgenomen voor evaluatie van de regeling. Plan is om dit eens in de vier jaar te doen en nog vóór de gemeenteraadsverkiezingen. Evaluatie zal dan in 2025 plaatsvinden.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 52
Doelen & prestaties Programma
Taakveld
Burger en bestuur
0.1 Bestuur; 0.2 Burgerzaken; 3.1 Economische ontwikkeling; 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie; 6.5 Arbeidsparticipatie; 6.6 Maatwerkvoorziening (WMO); 8.3 Wonen en bouwen; 0.10 Mutaties reserves. Opgave
Doelstelling: We leveren gastvrije dienstverlening die voldoet aan de landelijke BurgerServiceCode
1
Onze dienstverlening sluit aan op de vraag van inwoners en ondernemers. Producten en diensten zijn toegankelijk, met transparante procedures, korte doorlooptijden en heldere antwoorden door kundige en vriendelijke medewerkers. We hanteren hiervoor de kwaliteitsnormen uit de landelijke BurgerServiceCode.
✔
Prestatie
Uitvoeren paspoortenpiek
2
3
Budget
In 2024 is de paspoortenpiek gestart, de 10-jarige cyclus waarin er gedurende enkele jaren veel meer reisdocumenten worden €218.000 aangevraagd. De piek is op zijn hoogste punt in 2027 en neemt dan geleidelijk af. Het team Publiekscontacten voert de aanvragen uit, zodanig dat onze dienstverlening kwalitatief en kwantitatief op orde is. Prestatie
Voortgangsrapportage Publieke Dienstverlening
Jaarlijks leveren we de voortgangsrapportage Publieke Dienstverlening, waarin een kwantitatieve en kwalitatieve beschrijving van de geleverde dienstverlening, aan de hand van de landelijke Burgerservicecode. Hiervoor voeren we in 2025 een klanttevredenheidsonderzoek uit bij onze telefonische, digitale en balie-dienstverlening. Prestatie
Implementatie Podium D
Het gemeentebrede zaak- en archiefsysteem e-Suite vervangen we voor een set van componenten. Deze hebben we in Dimpact-verband met meerdere gemeenten en op basis van de common ground-techniek ontwikkeld.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 53
Budget Binnen uren en budget Publieke Dienstverlening
Budget over te hevelen van 2024
4
Prestatie
Doorontwikkelen DeventerWijzer
Budget
DeventerWijzer is een online platform dat inwoners informatie over wonen, welzijn, zorg en geldzaken biedt. In 2025 wordt DeventerWijzer doorontwikkeld, zodat inwoners informatie nog sneller en makkelijker kunnen vinden en deze informatie beter beheerd kan worden. Prestatie
Implementatie videobellen
Budget
In 2021 hebben we een succesvolle pilot uitgevoerd met videobellen. Nu voeren we videobellen definitief in. Opgave Doelstelling: We streven naar een (meer) participerende samenleving
1
Participatie en een modern samenspel tussen overheid en samenleving versterken ons gemeentebestuur en creëren maatschappelijke meerwaarde. We willen de kennis en ervaring van inwoners en ondernemers goed benutten.
✔
Prestatie
Monitoren en evalueren participatiebeleid en -verordening
We hebben in 2023 het participatiebeleid en de participatieverordening vastgesteld. In 2025 monitoren we de uitvoering en evalueren we het beleid. Prestatie
Beter benutten participatie-instrumenten
Veel instrumenten zijn beschikbaar zoals het forum, digipanel, uitdaagrecht en het Burgerberaad. We willen samen met de raad bezien hoe we deze en nieuwe instrumenten actiever kunnen benutten, toegankelijker kunnen maken of actualiseren. Prestatie
Implementeren Wet open overheid
De Wet open overheid (Woo) is in 2021 in werking getreden. Naast het stroomlijnen van Woo-verzoeken, verplicht de wet de overheid om bepaalde informatie actief openbaar te maken. In totaal gaat het om 17 informatiecategorieën, zoals wetten, beschikkingen en onderzoeksrapporten. In totaal krijgt de overheid 5 tot 8 jaar de tijd voor de actieve openbaarmaking en het verbeteren van de informatiehuishouding. In 2025 stellen we een plan op voor deze actieve openbaarmaking.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 54
2
3
4
Budget Uren binnen vaste formatie
Budget Binnen beschikbare Participatie-uren €279.000 Budget Binnen Woo budget €302.000
Prestatie
UItvoeren Actieplan Jongerenparticipatie
In 2024 hebben we het Actieplan Jongerenparticipatie opgesteld, in 2025 voeren we dit plan uit.
Prestatie
Budget Binnen budget Participatie (€279.000)
Ontwikkelen Participatie-atlas
Budget
In 2025 ontwikkelen we een online platform met het overzicht van bewonersinitiatieven en participatietrajecten, wat zowel voor Binnen Participatie budget inwoners als voor ambtenaren overzicht en inzicht biedt. Opgave Doelstelling: We werken aan partnerschappen en subsidieverwerving
1
2
3
4
We willen Deventer zodanig positioneren in (boven) regionale samenwerkingen dat dit ten goede komt aan de ambities en opgaven waar Deventer voor staat én Deventer (nog) beter te positioneren op nationale en internationale schaal. Gelijktijdig met het versterken van deze samenwerkingen zetten we in om succesvolle aanvragen te doen voor subsidies.
✔
✔
✔
✔
Prestatie
Strategische Agenda regio Stedendriehoek
In regioverband geven wij invulling aan de Regionale Agenda 2022-2030 van de Regio Stedendriehoek, inclusief Uitvoeringsagenda 2023-2030, en de Regio Deal. Prestatie
Budget € 704.000
We versterken onze subsidieverwervingskracht
We vergroten de kansen op succesvolle aanvragen en toekenningen door de bewustwording van subsidiekansen in de organisatie te versterken, de subsidieverantwoording goed te organiseren en ruimte te bieden voor het inhuren van expertise. Prestatie
€1.097.000
Relatie provincies en (kennis)organisaties
We investeren in onze relatie met de provincies Overijssel en Gelderland. We vergroten en delen onze kennis via VNG en G40 (inclusief Platform 31) en gebruiken hun lobbykracht. Prestatie
Budget
Uitvoeren lobbydossiers
We zetten gestructureerd in op minimaal vier lobbydossiers met een eenduidige lobbyboodschap om zo onze lobbykracht te versterken.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 55
Budget € 331.000
Budget Binnen budget subsidieverwerving
Exploitatie (bedragen x €1.000)
2024
2025
2026
2027
2028
Lasten
13.035
12.605
11.841
11.651
11.514
Baten
1.985
2.168
2.396
2.544
2.385
-11.050
-10.437
-9.445
-9.106
-9.129
Storting in reserves
0
200
0
6
0
Putting uit reserves
1.486
900
82
0
200
Saldo reserves (taakveld Mutaties reserves)
1.486
700
82
-6
200
Saldo inclusief reserves
-9.564
-9.737
-9.363
-9.113
-8.929
Saldo exclusief reserves
• • • • • • • • • •
De wijziging van het saldo inclusief reserves met € 173.000 in 2025 ten opzichte van 2024 is als volgt te verklaren: Loon- en prijscompensatie stijging (€418.000); Verhoging van de gemeentelijke ledenbijdrage GGU VNG (€53.000); Lagere kosten door aflopen eenmalige budgetten voor implementatie applicatie burgerzaken (-€142.000) en E-suite (-€337.000); In 2024 werden de Europese verkiezingen gehouden, in 2025 is er geen verkiezing (-€324.000); In 2025 was voor de Tweede Kamerverkiezingen een bedrag beschikbaar van €193.000. De eerst komende Tweede Kamerverkiezing is in 2027. Het bedrag is gestort in de reserve om de verschuiving van de verkiezing naar 2027 te kunnen dekken; Het meerjarig budget dat het Rijk beschikbaar heeft gesteld voor de Wet open overheid is in 2025 €29.000 hoger; Eenmalige budgetten voor 2025 toegekend bij de Voorjaarsnota 2024 voor Onderzoek Slavernijverleden (€75.000), hogere kosten Kabinetszaken (€50.000) en 80 jaar bevrijding in 2025 (€40.000); Extra budget voor hogere kosten voor het Raadsinformatiesysteem (€50.000); Rente en afschrijving voor de investering van AV middelen van de Raad (€80.000). Dit budget was al beschikbaar gesteld bij de VJN 2023 en is overgekomen van Algemene middelen; Lagere kosten licenties (-€12.000).
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 56
Taakvelden (bedragen x €1.000)
Burger en Bestuur
2024
2025
2026
2027
2028
Arbeidspar.toeleiding naar werk
-15
-16
-16
-16
-16
Begraafplaatsen
-5
-6
-6
-6
-6
Belastingen Overig
-6
-7
-7
-7
-7
Bestuur
-7.149
-7.255
-6.855
-6.757
-6.806
Burgerzaken
-3.669
-3.054
-2.461
-2.220
-2.194
Economische ontwikkeling
-15
-15
-15
-15
-15
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
-30
-32
-32
-32
-32
OZB woningen
-109
0
0
0
0
Samenkracht en burgerparticipatie
-33
-35
-35
-35
-35
Wonen en Bouwen
-18
-18
-18
-18
-18
-11.050
-10.437
-9.445
-9.106
-9.129
2025
2026
2027
2028
Uitgaven t.l.v. voorzieningen
360
360
360
360
Inkomsten t.g.v. voorzieningen
434
434
435
435
Saldo
74
74
75
75
Saldo exclusief reserves
Voorzieningen (bedragen x €1.000)
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 57
Gerelateerde informatie Documenten Documentnaam Voortgangsrapportage Publieke Dienstverlening 2023 Participatiebeleid gemeente Deventer Strategische Agenda Cleantech Regio 2022-2030 Uitvoeringsagenda Regio Stedendriehoek 2023-2030 Voortgangsrapportage Regio Deal maart 2023
Bestandsgrootte 5,8 Mb 8,3 Mb 1,5 Mb 0,1 Mb 18,2 Mb
Openen Voortgangsrapportage Publieke Dienstverlening 2023 Participatiebeleid Strategische Agenda Regio Stedendriehoek Uitvoeringsagenda Voortgangsrapportage Regio Deal
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 58
Openbare orde en veiligheid Omschrijving Het doel van het programma Veiligheid is om in samenwerking (binnen de organisatie en met onze partners) de veiligheid en leefbaarheid in de gemeente en ook de weerbaarheid van burgers te versterken in Deventer. Het programma omvat een breed en complex terrein van activiteiten. Breed omdat veiligheid vele onderwerpen omvat, van geweld in afhankelijkheidsrelaties en de aanpak veelplegers, tot de bestuurlijke aanpak van ondermijnende criminaliteit. Ook het voorkomen van radicalisering, overlast op straat, het voorkomen en beperken van de risico's van drugsgebruik en digitale criminaliteit behoren tot de reikwijdte van het programma Complex, omdat voor een effectieve aanpak van veiligheidsvraagstukken de verbinding en samenwerking met en inzet van tal van partijen in de veiligheidsketen en ook daarbuiten essentieel is. Kerntaken uit de Strategische Veiligheidsagenda zijn daarom: 1. Signaleren en adviseren op trends en ontwikkelingen die veiligheid en leefbaarheid negatief (kunnen) beïnvloeden. 2. Regie voeren op integrale aanpak (beleidsmatige regie) 3. Regie voeren op adequate uitvoering (operationeel regie) Er zijn natuurlijk grenzen ten aanzien van de mogelijkheden om vanuit de gemeente het gevoel van veiligheid te beïnvloeden. Gelukkig zien we steeds vaker dat vele instanties het als hun taak zien hier een bijdrage aan te leveren.
Toezicht en handhaving ondersteunen de uitvoering van het beleid. Waar mogelijk vindt de inzet van toezicht plaats in overleg met bewoners en instellingen. Daarnaast leveren we vanuit het programma een actieve bijdrage aan de veiligheidsregio IJsselland en daarmee aan rampenbestrijding en crisisbeheersing. De centrale gemeentelijke uitvoerende rol bestaat verder uit reguleren door middel van vergunningverlening en toezicht en handhaving. Daarnaast is er sprake van regisseren en faciliteren bij bijvoorbeeld evenementen en voetbalwedstrijden.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 59
Actuele beleidscontext Samen werken aan een veilig, rechtvaardig en weerbaarheid Deventer In de afgelopen jaren is er in Deventer veel werk verricht om de leefbaarheid en veiligheid te bevorderen en de samenwerking naar een hoger niveau te brengen. Dat heeft onder ander geleid tot dalende criminaliteitscijfers en een toegenomen gevoel van veiligheid. Belangrijk is dat in Deventer het beleidsmatige fundament gekoppeld is aan de uitvoeringspraktijk en daarmee vanuit korte lijnen snel gereageerd kan worden op problematiek. • • •
Voor de periode 2024-2027 is een Strategische Veiligheidsagenda opgesteld met aantal nieuwe accenten. Zoals: meer ruimte en positie voor de burgemeester als regisseur op het veiligheidsdomein vergroten van inzicht in risico's die de gemeente bedreigen (ondermijnende criminaliteit) inzetten op twee grote domeinen: 1. Concrete maatregelen tegen de ondermijnende effecten van criminaliteit (Bibob, integrale handhaving, bestuurlijke maatregelen) 2. Inzetten op jeugd, zorg en veiligheid Daarnaast willen we de resultaten op ons veiligheid fundament op peil houden. Denk daarbij aan inzet bij crisis, openbare orde en veiligheid, evenementen en overige wettelijke taken. Vanzelfsprekend doen we dit in nauwe samenwerking met partners binnen en buiten de gemeente, op lokaal en regionaal niveau. De focus zal blijven om in samenwerking met interne en externe partners vanuit een programmatische insteek de veiligheid, rechtvaardigheid en weerbaarheid te versterken in Deventer. Vergunningenverlening en toezicht en handhaving ondersteunen de uitvoering van het beleid.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 60
Doelen & prestaties Programma
Taakveld
Openbare orde en veiligheid
1.1 Crisisbeheersing en brandweer; 1.2 Openbare orde en veiligheid; 0.10 Mutaties reserves. Opgave
Doelstelling: Behouden en verbeteren van de objectieve en subjectieve veiligheid
1
2
✔
Deventer is een gemeente die veilig is en voelt en dat willen we zo houden. Prestatie
Deelnemen aan het Zorg- en Veiligheidshuis IJsselland
We nemen deel aan het Zorg- en Veiligheidshuis IJsselland. Het Zorg- en Veiligheidshuis is een samenwerkingsverband op het snijvlak van de beleidsvelden veiligheid en zorg. Het Zorg- en Veiligheidshuis biedt expertise bij ernstige overlast, jeugdproblematiek, geweld in afhankelijkheidsrelaties, mensenhandel, radicalisering, veelplegers etc. Prestatie
Prestatie
Budget €25.000
Budget €10.000
Versterken van bestuurlijke aanpak tegen drugscriminaliteit
We verminderen drugsoverlast op straat door middel van bestuurlijke maatregelen (APV, wet Damocles). Daarnaast stellen we nieuw coffeeshopbeleid vast. Prestatie
€100.000
Versterken van het bewustzijn van de gevaren van digitale criminaliteit
We vergroten het bewustzijn van inwoners op het gebied van digitale criminaliteit door middel van publiekscampagnes en voorlichting voor specifieke doelgroepen. Prestatie
Budget
Verkrijgen en behouden van het keurmerk veilig ondernemen
We verkrijgen en behouden voor ieder winkelgebied en alle bedrijventerreinen het keurmerk veilig ondernemen.
Budget €10.000
Zorgdragen voor een ongunstig klimaat voor ondermijnende activiteiten
We beschermen de samenleving zo goed als mogelijk tegen de ondermijnende effecten van criminaliteit en maken de gemeente onaantrekkelijk voor de georganiseerde criminaliteit. Dit doen we met een aanpak gericht op de onderliggende, niet direct zichtbare vormen en structuren van ondermijnende criminaliteit. In samenwerking met onze overheidspartners, inwoners, bedrijven en instellingen maken we de samenleving weerbaarder tegen criminele invloeden die de democratische rechtsstaat en een veilig en gezond woon- en leefklimaat bedreigen.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 61
3
Budget €200.000
4
Opgave Doelstelling: Voorkomen en verminderen van de onveiligheid in Deventer veroorzaakt door brand, ramp of crisis
1
2
Bewaken en monitoren van prestaties van de Veiligheidsregio IJsselland
We bewaken en monitoren de prestaties van de Veiligheidsregio IJsselland.
Prestatie
Budget € 8.555.000
Voorbereiden en uitvoeren van gemeentelijke crisistaken
We bereiden de gemeentelijke crisistaken voor en voeren deze uit.
4
✔
We voorkomen en verminderen de onveiligheid in Deventer veroorzaakt door brand, ramp of crisis. Prestatie
3
Budget €10.000 Opgave
Doelstelling: Zorgdragen voor de naleving van regels en voorschriften ten behoeve van de openbare orde
1
2
✔
We dragen zorg voor de naleving van regels en voorschriften ten behoeve van de openbare orde. Prestatie
Uitvoeren toezicht en handhaving
We houden toezicht en handhaven de regels in het publieke domein, door uitvoering van de activiteiten die zijn vastgelegd en geprioriteerd in het Uitvoeringsprogramma VTH. Prestatie
Uitvoeren vergunningverlening
We verlenen vergunningen en adviseren over bijzondere wetten (horeca, evenementen, coffeeshops en seksinrichtingen) waardoor 100% van de vergunningplichtige bedrijven en organisaties voldoen aan alle wettelijke eisen.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 62
3
Budget €1.441.000
Budget € 1.400.000
4
Beleidsindicatoren Nummer Taakveld
Naam
Toelichting
6
Veiligheid
Verwijzingen Halt
Jaar
2025
2024
2023
2022
Waarde
6
6
8
11
Nummer Taakveld
Aantal per 1.000 jongeren
Naam
Toelichting
8
Veiligheid
Winkeldiefstallen
Jaar
2025
2024
2023
2022
Waarde
3,20
3,20
2,70
1,80
Nummer Taakveld
Aantal per 1.000 inwoners
Naam
Toelichting
9
Veiligheid
Geweldsmisdrijven
Jaar
2025
2024
2023
2022
Waarde
4,40
4,40
3,90
4,40
Nummer Taakveld
Aantal per 1.000 inwoners
Naam
Toelichting
10
Veiligheid
Diefstallen uit woning
Jaar
2025
2024
2023
2022
Waarde
1,10
1,10
1,80
1,90
Nummer Taakveld
Aantal per 1.000 inwoners
Naam
Toelichting
Vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag
11
Veiligheid
Jaar
2025
2024
2023
2022
Waarde
6,30
6,30
5,90
7,10
Aantal per 1.000 inwoners
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 63
Bron Bureau Halt
Bron CBS
Bron CBS
Bron CBS
Bron CBS
Exploitatie (bedragen x €1.000)
2024
2025
2026
2027
2028
Lasten
13.545
14.759
14.566
14.410
14.121
Baten
1.189
1.330
1.253
1.253
1.040
-12.357
-13.429
-13.314
-13.156
-13.081
Storting in reserves
0
0
0
0
0
Putting uit reserves
114
14
13
13
13
Saldo reserves (taakveld Mutaties reserves)
114
14
13
13
13
-12.243
-13.416
-13.300
-13.143
-13.068
Saldo exclusief reserves
Saldo inclusief reserves
De wijziging van het saldo inclusief reserves met €1.173.000 in 2025 ten opzichte van 2024 is als volgt te verklaren: • • •
Regio- en rampenbestrijding: Loon/prijs index Veiligheidsregio: €231.000 stijging. Functioneel Leeftijds Ontslag 2025 lager dan in 2024 €23.000 daling. VJN 2024 Hogere bijdrage 2025 €424.000 stijging.
• • • • •
Openbare orde & veiligheid: Loon/prijsindex €138.000 stijging. VJN 2024 uitbreiding fte Bibob €89.000 stijging. VJN 2024 uitbreiding fte procesregisseur €70.000 stijging. VJN 2024 fansupport Go Ahead (DVO Circulus) €49.000 stijging. VJN 2024 budget vuurwerkshow €40.000 stijging.
• •
Stadstoezicht: Loon/prijsindex €82.000 stijging. VJN 2024 inzet fte coördinator €99.000 stijging. Baten: • Index huuropbrengsten €12.307. • Index leges opbrengsten €10.730.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 64
Taakvelden (bedragen x €1.000)
Openbare Orde en Veiligheid
2024
2025
2026
2027
2028
Crisisbeheersing en Brandweer
-8.365
-8.978
-8.918
-8.760
-8.759
Openbare orde en Veiligheid
-3.992
-4.452
-4.396
-4.396
-4.322
Saldo exclusief reserves
-12.357
-13.429
-13.314
-13.156
-13.081
Gerelateerde informatie Documenten Documentnaam Aanpak geweld in afhankelijkheidsrelaties en seksueel grensoverschrijdend gedrag Sekswerkbeleid Deventer Beleidsregel toepassing wet Bibob gemeente Deventer Regelgeving evenementen Uitvoeringsprogramma VTH 2024 Huisvestingsverordening Deventer Strategische Veiligheidsagenda en Voortgangsrapportage Preventie en handhavingsplan Alcoholwet gemeente Deventer Beleidsregel artikel 13b Opiumwet gemeente Deventer
Bestandsgrootte
0,2 Mb 1,0 Mb 1,0 Mb 0,1 Mb
Openen De aanpak Geweld in afhankelijkheidsrelaties en seksueel grensoverschrijdend gedrag 2024 is aan de gemeenteraad aangeboden. Sekswerkbeleid Deventer 2024 Beleidsregel toepassing wet Bibob gemeente Deventer Evenementenbeleid Deventer VTH-Uitvoeringsprogramma VTH 2024 gemeente Deventer Huisvestingsverordening 2022 Strategische Veilligheidsagenda en voortgangsrapportage 2024 gemeente Deventer Preventie en handhavingsplan Alcoholwet gemeente Deventer 2024-2027 Beleidsregel artikel 13b Opiumwet gemeente Deventer
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 65
Leefomgeving Omschrijving Dit programma omvat de inrichting, het onderhoud en verbetering van de openbare ruimte. Daarnaast valt binnen dit programma het uitvoeren van maatregelen voor een betere bereikbaarheid en verkeersmobiliteit, parkeren en de realisatie van nieuwe fysieke infrastructuur. De belangrijkste taken van dit programma zijn het uitvoeren van beheertaken, het veiligheidsonderhoud, het dagelijks - en regulier onderhoud, het groot onderhoud, her- inrichtingen in de openbare ruimte en het exploiteren van het haven- en parkeerbedrijf. Wij regisseren de uitvoering van deze kerntaken. Tegelijkertijd transformeren wij naar een stimulerende, faciliterende en loslatende gemeente, die ruimte biedt aan burgerinitiatief en zelfbeheer. Naast de zorg voor een (duurzame) instandhouding van de leefomgeving zijn er in de loop der jaren een aantal belangrijke waarden toegevoegd aan de maatschappelijke betekenis van de openbare ruimte voor de gemeenschap. Deze staan uitgebreid beschreven in de vastgestelde Visie Leefomgeving en worden samengevat in de hieronder genoemde 4 pijlers. Daarnaast bestaat dit programma uit enkele publiekrechtelijke taken voor onderdelen die aan de openbare ruimte zijn gerelateerd. Dit zijn de ligplekken in de havens, inritten, rioolaansluitingen, verkeersbesluiten, kabels en leidingen en begraafplaatsen
1. 2. 3. 4.
De verhouding tussen overheid en de samenleving verandert. Voor Deventer is de visie Leefomgeving het uitgangspunt. De visie gaat uit van 4 pijlers: Schoon, heel en veilig Bewuste inrichting Maximaal rendement Ruimte voor initiatief Door het beperkte investeringsvermogen van de afgelopen jaren bij zowel gemeente als partners transformeert de instandhouding van de openbare ruimte naar een meer organische manier van buurtvernieuwing. Wij brengen kleinschalige ontwikkelingen en reguliere beheermaatregelen organisatorisch en financieel onder in één proces. Nu met de gebiedsgerichte aanpak en het wijkgericht werken ontstaan meer kansen om vanuit een integrale programmering de beschikbare middelen nog doelmatiger in te zetten en beter op elkaar af te stemmen. De actualiteit Een duidelijke ontwikkeling die wordt waargenomen is dat de gebruiksdruk op de openbare ruimte nog steeds flink aan het toenemen is en dit vraagt extra inspanningen om hier goed grip op te houden. Steeds weer nieuwe maatschappelijke ontwikkelingen en inzichten vragen om een antwoord van de gemeente om hier allemaal op een verantwoorde manier een plek aan te geven.
Je kan hierbij denken aan klimaatverandering, energie transitieopgave, participatieinitiatieven, fitheid/gezondheidsbehoeften, de inclusieve samenleving, nieuwe vormen van mobiliteit maar vooral dat wonen, werken en recreëren allemaal veel meer geïntegreerd wordt in ons dagelijks levenspatroon. Kortom dit vraagt om een duidelijke regie in die openbare ruimte die een ontwikkelende en faciliterende grondhouding in het beheer van de openbare ruimte nodig heeft. Naast deze houding is het onvermijdelijk dat dit een grotere claim gaat leggen op de beschikbare middelen in de komende jaren.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 66
Actuele beleidscontext Programma Leefomgeving zet zich al geruime tijd hard in om alle afgesproken doelen en prestaties van de programmabegroting waar te maken. Dit gebeurt volgens lijnen zoals in de Visie Leefomgeving (2014) en het bijbehorende Uitvoeringsprogramma (2016) zijn vastgelegd. De kern van deze visie is dat er voor iedereen in Deventer een schone, hele en veilige leefomgeving wordt geboden. Met daarbij het streven naar een maximaal rendement van de investeringen, ruimte voor initiatief en uiteindelijk een fijne en prettige woonomgeving. Ondanks het feit dat de Visie Leefomgeving nog een grote mate van actualiteit en urgentie ademt, wordt ingezet op het actualiseren van deze visie ten einde beter aan te kunnen sluiten bij actuele ontwikkelingen op het gebied van energietransitie, klimaatadaptatie en verduurzaming in de gehele beheer en onderhoudscyclus. Daarmee zal meer duiding worden gegeven aan het begrip ‘Ontwikkelend beheren’ waarbij hele buurten door interventies vanuit programma Leefomgeving functioneel naar het juiste niveau getild worden. Daarbij gaan de thema’s vergrijzing, gezondheid, inclusiviteit en (bewoners) initiatieven om extra inzet vragen de komende jaren bij leefomgeving. We hopen in 2025 de actualisatie van de visie af te kunnen ronden.
Reeds geruime tijd wordt geconstateerd dat het steeds moeilijker wordt om de gehele opgave waarvoor het programma Leefomgeving staat waar te kunnen maken. In 2023 is de nota kapitaalgoederen (NKG) opgesteld met daarbij een onderbouwing hoeveel middelen benodigd zijn voor de komende jaren. Bij behandeling van de voorjaarsnota 2023 en de voorjaarsnota 2024 is daar voor een deel aan tegemoet gekomen maar is daarmee nog niet geheel op orde gebracht. Om daar wel in te voorzien zullen extra aanvullende middelen nodig zijn om aan alle (wettelijke) eisen en (maatschappelijke) wensen te kunnen voldoen de komende jaren. 1. Ontwikkelingen en trends voor de komende jaren Inleiding Welke ontwikkelingen hebben we gezien in de afgelopen jaren en welke ontwikkelingen zien we de komende jaren op ons afkomen? De trends en de ontwikkelingen die gesignaleerd worden zijn een mix van zaken die al spelen, zich ook voort blijven zetten en zaken die vrijwel zeker gaan spelen in de nabije toekomst. Er volgt hieronder een weergave van diverse zaken die invloed hebben op de inrichting en het beheer en onderhoud van onze Leefomgeving. Deze beïnvloeden ons handelen en de inzet van de beschikbare en benodigde middelen voor de komende jaren.
De ontwikkelingen en trends De verandering van ons klimaat is een tijd geleden al onderkend en heeft geresulteerd in een klimaatadaptatieprogramma om wateroverlast, droogte en hittestress doelmatig aan te kunnen pakken. We zijn gestart met een langdurig en intensief traject om deze knelpunten het hoofd te bieden. De eerste stappen zijn gezet maar er liggen nog de nodige uitdagingen die we aan moeten gaan. De energie- en warmte-transitie -opgaven hebben gevolgen voor de gebouwde fysieke omgeving maar ook een enorme impact op de, niet-bebouwde fysieke leefomgeving. Er komen voorzieningen onder en boven de grond waardoor deze opgebroken en de inrichting aangepast moet worden. Hier gaat het nodige veranderen in de nabije toekomst. De circulaire en duurzame samenleving is niet direct een geheel nieuwe ontwikkeling maar deze gaat steeds meer invloed krijgen op het handelen in de fysieke leefomgeving. De aanbestedingen gaan daar nog meer op ingericht worden. De inrichting en het beheer van de openbare ruimte wordt anders waardoor een andere inzet van (meer) middelen plaats gaan vinden de komende jaren. Een andere duidelijke trend is dat mensen een gezonde samenleving steeds belangrijker vinden en tevens zien we dat men meer wil integreren in de dagelijkse levenscyclus.
Zeker sinds de komst van de coronapandemie hebben mensen het buiten sporten en bewegen in de dagelijkse leefomgeving opnieuw uitgevonden en zijn wonen, werken en recreëren (sporten) meer met elkaar verweven geraakt.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 67
Naast de speelvoorzieningen voor kinderen melden steeds vaker volwassenen zich met sport- en speelbehoeften in hun directe woonomgeving. Gezondheid in de openbare ruimte is voor de komende jaren een belangrijk thema. Zie hiervoor ook het door de raad vastgestelde speelbeleidsplan. Vanaf 2027 zijn hiervoor bij de voorjaarsnota 2024 middelen beschikbaar gesteld. In het verlengde van bovengenoemde behoeften is er een duidelijk waarneembare beweging dat bewoners en soms ook bedrijven met initiatieven naar ons toe komen om enkele onderdelen van de openbare ruimte aan te mogen passen of soms zelfs in eigen beheer te mogen krijgen. De participatie samenleving in alle facetten, van heel bescheiden een paar plantjes bij een boom tot en met right to plan/challenge, vraagt om zorgvuldige begeleiding zeker wanneer we als gemeente de regie vast willen houden. Een andere waarneembare trend die zich nog steeds meer manifesteert is de zogenaamde juridificering van de maatschappij. Veel vaker dan in het verleden bewandelen bewoners en bedrijven de juridische weg om hun gelijk te krijgen en daarmee zaken naar hun hand te zetten. Het zal duidelijk zijn dat we hier graag op een juiste en adequate manier op moeten reageren en dat het inzet vraagt van ons.
Het continu meebewegen en meedenken in behoeften die voortkomen uit verschillende invalshoeken zoals, die bijvoorbeeld ontstaan door een vraag vanuit de gewenste inclusieve maatschappij, maakt dat er hierop adequaat ingespeeld moet worden bij de inrichting van onze openbare ruimte. Iedereen moet mee kunnen blijven doen en waar nodig betekent dat een aangepaste openbare ruimte. Dit veroorzaakt een vraag/behoefte die niet altijd gelijke trend houdt met de technische programmering. De vastgestelde omgevingsvisie geeft aan dat we midden in de maatschappij staan en samen met de bewoners, bedrijven en alle belanghebbende partijen in de stad moeten bouwen aan onze gemeente. De organisatie dient daarvoor verschillende rollen aan te nemen, die variëren van regisseur, beheerder, participant, realisator tot informant. In de openbare ruimte zijn deze rollen allemaal aan de orde en soms lopen deze rollen door elkaar heen. Bovenstaande sluit nauw aan op de ambitie om een participatieve samenleving te willen zijn en daarmee bewoners en bedrijven ruimte te geven voor initiatieven in allerlei vormen en verschillende omvang. Van kleinschalig (stoeptegel)- niveau tot en met right to challenge met alles wat daartussen zit en wat daarbij komt kijken. Veelal spelen zich dit soort zaken af in de openbare ruimte en zal daar passend op gereageerd moeten worden.
Dan zijn er de nog de diverse grote ambities van Deventer zelf waarin we met partijen gebiedsgericht willen bouwen aan de toekomst van onze mooie gemeente. De openbare ruimte is een belangrijk onderdeel, het fundament, dat bij al die gebieden volwaardig meegenomen dient te worden zodat het functioneren ervan al in een vroeg stadium een volwaardige plek krijgt in het geheel. We denken hierbij aan onder andere de bereikbaarheid, de groenstructuur, het klimaatadaptatieprogramma, het thema gezondheid, ontmoeting, riolering, etc. Vooral door de grote ontwikkeling op het gebied van Wonen, Ruimte en Stad zijn er op het vlak van bereikbaarheid (op peil houden) en een robuuste groen/blauwe structuur behouden/ontwikkelen flinke uitdagingen te verwachten de komende jaren. Denk hierbij aan het verbeteren/uitbouwen van de fietsinfrastructuur maar ook aan de afronding van het Hanzetrace is daarbij van belang. De groen/blauwe infrastructuur is van groot belang voor onder andere de benodigde klimaatmaatregelen, gezonde leefomgeving, aantrekkelijke leefstad en voor recreatiemogelijkheden. Om al deze zaken goed in beeld te houden is het nodig om de data goed op orde te krijgen en de systemen zowel binnen als buiten op elkaar afgestemd te krijgen zodat we de juiste sturingsinformatie in handen hebben. Het data-gestuurd werken zorgt ervoor dat we regie houden op hetgeen er gebeurt in de gemeente.
We kunnen daarmee communiceren met andere partijen en overheden die eveneens belangen hebben bij een organisatie die weet wat er speelt. Het stelt ons tevens beter in staat om van tijd tot tijd innovatieve zaken in te brengen in onze leefomgeving.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 68
2. Concrete vragen en aandachtspunten De vraag is niet zozeer of we met de bovengenoemde ontwikkelingen mee willen bewegen en mee willen doen maar meer hoe we dit zouden kunnen doen de komende jaren. Zijn we ingesteld als organisatie om al deze opgaven aan te kunnen? Beschikken we over de gevraagde kennis en ervaring? De verwachting daarbij is dat op het vlak van capaciteit zowel kwantitatief als kwalitatief aanvulling nodig is bij het programma Leefomgeving om alle veranderingen, aanvullende behoeften en maatschappelijke groei op te kunnen vangen. Hebben we voldoende middelen om de stad en het buitengebied op orde te houden, maar ook om mee te kunnen groeien met de genoemde maatschappelijke ontwikkelingen? Beschikken we al over de juiste 'gereedschappen’ om al deze zaken aan te kunnen en zijn ze op korte termijn inzetbaar? Wordt er op de juiste wijze regie gevoerd op de openbare ruimte in Deventer om alle ontwikkelingen op een goede manier een plek te geven in de komende jaren? Dit ook in relatie tot de verbonden partijen die voor ons actief zijn. Waar het programma Leefomgeving zich tot enkele jaren geleden zich nog ‘enkelvoudig’ kon richten op het beheer en onderhoud van de openbare ruimte, dient zij zich nu steeds meer op andere integrale gemeentelijke doelstellingen te richten om hiermee te kunnen voldoen aan de brede maatschappelijke verwachtingen.
Daarom zijn er nu al afspraken gemaakt om op een wijkgerichte manier en integraler naar de brede opgaven te kijken en daar een passende gezamenlijke programmering op te zetten voor de inrichting van een gebied of een wijk. In een gebiedsgerichte aanpak kunnen we kruisverbanden aanbrengen vanuit het sociaal en ruimtelijk domein. Daarbij kun je de opgaven zoals energie- en warmte-transitie, toekomstige bedrijventerreinen, klimaatadaptatie, een gezonde, duurzame en veilige leefomgeving goed borgen. De aanleidingen om zaken in de inrichting en of het beheer in de leefomgeving aan te passen worden dus niet meer louter en alleen ingegeven door een technische noodzaak maar ook omdat we als gemeenschap andere eisen stellen dan enkele jaren geleden. Het overkomt ons dan ook steeds vaker dat bewoners, bedrijven of andere belanghebbenden met verzoeken voor aanpassingen komen, ruim voordat de inrichting aan groot onderhoud toe is. Het knelpunt hierbij is dat we daar de middelen niet altijd voor hebben en de verzoeken niet (volledig) kunnen honoreren. Het programma Leefomgeving wil graag die brede regierol in de openbare ruimte op zich nemen. Daarbij zien we, naast de wijkgerichte aanpak en een aantal andere activiteiten die al in gang zijn ingezet, 3 hoofdsporen voor ons; 1.
Het eerste spoor is het maken van een nota kapitaalgoederen Leefomgeving (NKG) waarin staat wat we aan assets (producten) hebben in de openbare ruimte en wat het kost om deze (duurzaam en) op niveau in stand te houden. In deze nota kapitaalgoederen kijken we niet alleen naar de vervangingsopgave maar ook naar de onderhoudsopgave. Daarnaast is gekeken naar de noodzaak om de werkwijze van Leefomgeving begrotingstechnisch aan te laten sluiten op de BBV. De nota kapitaalgoederen feeft meerjarig inzicht in de stand van zaken van alle elementen die onderdeel uitmaken van de leefomgeving. De nota kapitaalgoederen Leefomgeving is in 2023 aan de raad gepresenteerd. De resultaten daarvan zijn gebruikt in de aanloop naar de Voorjaarsnota 2023 en de voorjaarsnota 2024 inclusief meerjarig perspectief. Hierbij zijn eerste stappen gemaakt naar aanvullende dekking. Afgesproken is dat in 2027 een herijking van de nota kapitaalgoederen Leefomgeving plaatsvindt. We sluiten echter niet uit dat een bijstelling van het budget tot aan de herijking in 2027 noodzakelijk zal zijn. 2. Het tweede spoor is het opzetten van een zogenaamde tactische beheer cyclus waarin we de middellange termijnplanning van het onderhoud in beeld gaan brengen.
De toegevoegde waarde van deze planning is dat we beter kunnen afstemmen op transitie-opgaven en andere langere termijnplanningen als bijvoorbeeld TBBT, energietransitie en de gehele ontwikkeling aangaande Wonen en Voorzieningen; 3. Het derde spoor is meer van organisatorische aard en moet aangeven wat er kwalitatief en kwantitatief nodig is om alle ontwikkelingen en doelstellingen waar te kunnen maken in de komende jaren.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 69
Doelen & prestaties Programma
Taakveld
Leefomgeving
0.5 Treasury; 0.63 Parkeerbelasting; 2.1 Verkeer en vervoer; 2.2 Parkeren; 2.4 Economische havens en waterwegen; 2.5 Openbaar vervoer; 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie; 6.3 Inkomensregelingen; 7.2 Riolering; 7.5 Begraafplaatsen en crematoria; 0.10 Mutaties reserves. Opgave
Doelstelling: Bereikbaarheid van Deventer
1
2
We zorgen voor een goede (duurzame) bereikbaarheid van Deventer.
✔
✔
Prestatie
Onderzoek flexibele hoogwaterkering
Op momenten van hoog water in de IJssel is het vanuit maatschappelijke overwegingen wenselijk om over een tijdelijke hoogwaterkering te beschikken. Het huidige systeem voor een tijdelijke hoogwaterkering bestaat uit het plaatsen van een rij bigbags langs de IJssel. In 2024 is onderzocht wat een duurzame en technisch verantwoorde manier is om de hoogwaterkering in te blijven vullen. In 2025 vindt afstemming plaats met andere betrokken overheden, Rijkswaterstaat en Waterschap Drents Overijsselse Delta, en wordt hieruit een voorstel voor de raad voorbereid. Prestatie
Prestatie
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 70
✔
In 2024 is bij de begroting €75.000 beschikbaar gesteld.
Budget €1.400.000
Aanpakken van de verkeersongevalslocaties concentratiepunten
Aan de hand van de monitoring van de ongevalslocaties worden de concentratiepunten in beeld gebracht en waar nodig aangepakt.
4
Budget
Investering fietspad Oostermaatsdijk
In 2024 wordt een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd. Eind 2024 is de definitieve raming bekend. Voor de uitvoering van het project is 1,4 miljoen gereserveerd in de begroting. Afhankelijke van de definitieve raming gaan we in 2025 over tot realisatie.
3
Budget p.m.
Prestatie
Fietsvoorzieningen (parkeren) verbeteren
Naar aanleiding van de door de raad bij de voorjaarsnota 2023 aangenomen motie gaan we in samenwerking met de centrum(parkeer)garage, een gebouwde/bewaakte fietsenstalling in het centrum van Deventer realiseren. Daarnaast wordt ook bezien wat er aan aanvullende maatregelen nodig is de komende jaren in de openbare ruimte; nietjes , bewoners parkeren, gedragsmaatregelen, regelgeving en handhaving. Bij de voorjaarsnota 2024 is voor 2025 €125.000 beschikbaar gesteld.
Budget €125.000
Opgave Doelstelling: Bewuste inrichting afgestemd op de behoefte die past bij de situatie en de huidige tijd (anticiperen op maatschappelijke ontwikkelingen) Bij het (groot) onderhoud aan de openbare ruimte sturen we niet alleen op de technische toestand van de leefomgeving maar sturen we op een inrichting die past bij de functionele eisen die daar op dit moment aan gesteld worden. Prestatie
1
2
3
4
✔
✔
✔
✔
Uitvoering geven aan speelbeleidsplan
Budget €0
Prestatie
Uitvoering geven aan het klimaatadaptatieprogramma
We geven, conform het coalitieakkoord, uitvoering aan het in 2021 vastgestelde klimaatadaptatieprogramma. In 2025 wordt het programma geactualiseerd. Prestatie
Budget p.m.
Vergroenen binnenstad
Budget
In 2023 is gestart met het vergroenen van de binnenstad. Dit betreft een nieuwe opgave voortvloeiend uit het coalitie akkoord. €84.000 In 2025 gaan we hier mee verder. Prestatie
Invoering boomkroonmonitor
De komend drie jaar het totale boomkroonvolume in Deventer te monitoren en hierover jaarlijks aan de raad te rapporteren.
Prestatie
Budget €45.000
Route Huize Salland WC De Flora optimaliseren
Om de bewoners van Huize Salland in de wijk te laten (blijven) functioneren wordt de route naar het winkelcentrum geoptimaliseerd zodat zij veilig en prettig heen en weer kunnen bewegen tussen beide locaties
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 71
Budget €150.000
Opgave Doelstelling: Sturen op beleving en gedrag
1
2
3
Bij het werken in de leefomgeving krijgt beleving (en gedrag) in de openbare ruimte een zwaar accent naast het maken van economische en sociale verbindingen.
✔
✔
✔
Prestatie
Verbetering verblijfskwaliteit van de openbare ruimte in de binnenstad
We sturen op het verbeteren van de verblijfskwaliteit van de openbare ruimte in de binnenstad.
Prestatie
Prestatie
Budget p.m.
Verlichting binnenstad (agenda)
in 2025 voorstellen voorleggen aan het college om door middel van verlichting de binnenstad nog verder door te laten ontwikkelen van 'place to buy' naar 'place to be'.
Budget p.m.
Herinrichting Triple B-pleinen Deventer
In 2024 is een procesmatig overzicht aangeboden van wat er per plein benodigd is om te komen tot een (herinrichtings-)plan. De Brink in Bathmen is inmiddels gestart, Het Broederenplein kan voorlopig nog niet starten en de Beestenmarkt moet nog nader onderzocht worden
4
Budget €3.000.000
Opgave Doelstelling: Waardering openbare ruimte; het schoon (mooi) heel en veilig houden van de fysieke leefomgeving
1
2
We voldoen aan de beeldmeetlatten zoals vastgelegd in de 'Uitvoeringsagenda bij de visie Leefomgeving' (monitoren d.m.v. de maandelijkse schouwresultaten). Inwoners waarderen de openbare ruimte in 2023 gemiddeld met een 6,7. (monitoren met 2-jaarlijks bewonersonderzoek).
✔
✔
Prestatie
Regulier onderhoud van de openbare ruimte door afspraken met verbonden partijen (via DVO's) en marktpartijen Er zijn contracten en overeenkomsten met onze verbonden partijen en met marktpartijen om het dagelijks onderhoud aan de openbare ruimte te realiseren. Het regulier of dagelijks onderhoud is deels belegd bij de verbonden partijen als HGB (groen) en Circulus (reiniging). In de dienstverleningsovereenkomsten (DVO's) wordt dit jaarlijks vastgelegd. Daarnaast zijn er contracten met marktpartijen voor diverse vormen van klein, verzorgend en groot onderhoud aan asfaltverhardingen, elementenverhardingen, pompen en gemalen, openbare verlichting, verkeersregelinstallaties, parkeerinstallaties, onderhoud van het sluiscomplex en civiele kunstwerken.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 72
Budget €12.500.000
3
4 ✔
Prestatie
MJOP-MIND projecten (groot onderhoud)
We combineren de opgave en de middelen voor groot onderhoud (MJOP), voor vervanging (MJOP) en voor de voor het optimaliseren van de verkeersinfrastructuur (MIND) in de hele openbare ruimte tot één integrale opgave. Daarbij streven we naar maximaal rendement en maximale meerwaarde (pijlers 2 en 3 uit de visie Leefomgeving). Een belangrijke werkwijze hierbij is de buurtgerichte aanpak waarbij geografisch en technisch de middelen worden gebundeld. Prestatie
Budget €7.564.000
Nota kapitaalgoederen Deventer met passende fasering in de meerjarenbegroting
Budget
In de begroting 2025-2028 ruimte te reserveren voor een “passend financieel ingroeiscenario” om te kunnen anticiperen op de €250.000 geraamde opgaven in de openbare ruimte met oog voor de totale gemeentebegroting en de totale financiële situatie. De eenmalig beschikbaar gestelde middelen bij de begroting 2024 worden ingezet bij de aanpak van de boomwortelproblematiek. Prestatie
Opstellen Groen / Blauwe Hoofdstructuur
In 2024 is begonnen met het opstellen van de Groen / Blauwe Hoofdstructuur. In 2025 willen we deze in samenhang met de omgevingsvisie formaliseren
Prestatie
Visie Leefomgeving (update)
Hoewel de Visie Leefomgeving op veel aspecten nog actueel is, is de Visie toe aan een update, waarbij de samenhang moet worden gezocht met de omgevingsvisie.
Prestatie
Wortelopdruk
Hier is in 2024 binnen het eigen programma €100.000 voor beschikbaar gesteld. Budget In 2024 is binnen het eigen programma €100.000 voor gereserveerd. Budget
We gaan het knelpunt m.b.t de wortelopdruk binnen Deventer de komende jaren planmatig aanpakken om veiligheidsrisico's te beheersen. De dekking van deze aanpak komt uit de eenmalig beschikbaar gestelde extra middelen Nota Kapitaal Goederen welke is voorzien bij de begroting 2024. Jaarlijks worden de grootste knelpunten in kaart gebracht en bekeken wat mogelijke acties kunnen zijn.
Prestatie
Budget
Uitvoering Speelbeleidsplan (spelen, bewegen en ontmoeten)
Uitvoering geven aan het speelbeleidsplan (spelen, bewegen en ontmoeten)
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 73
Hier is bij de begroting 2024 €1.500.000 voor beschikbaar gesteld.
Budget
Opgave Doelstelling: We bieden ruimte voor initiatief in de leefomgeving om zo een plus toe te voegen aan de leefomgeving
1
2
3
We doen een beroep op inwoners en bedrijfsleven om samen met ons te zorgen voor de kwaliteit van de leefomgeving. (tekst uit het coalitieakkoord)
✔
✔
✔
Prestatie
De initiatieftafel faciliteert diverse bewonersinitiatieven
In 2025 worden weer diverse initiatieven gefaciliteerd in de openbare ruimte.
Prestatie
Prestatie
p.m.
Budget p.m.
Outdoor Freerunpark
In overleg met de jongeren, freerunners en andere betrokkenen na te gaan wat de voorwaarden en wensen zijn ten aanzien van een attractief en duurzaam freerunpark, aanvullend op de bestaande voorzieningen en op basis hiervan een ‘houtkoolschets’ te maken en na te gaan welke potentiële geschikte locaties op Deventer grondgebied bestaan voor de realisatie van dit volwaardige freerunpark, en in samenspraak met de voornoemde betrokkenen tot een voorkeurslocatie te komen. Prestatie
Budget
Meenemen bewonersinitiatief bij herinrichting Van Vlotenlaan
Bij de uitvoering van het onderdeel van de Van Vlotenlaan uit MJOP-MIND na te gaan welke meekoppelkansen er zijn om – naar aanleiding van de ideeën van de bewoners - het winkelplein De Hoogstraat aantrekkelijker te maken. De raad tijdig te informeren over de mogelijkheden, meekoppelkansen en de eventuele (financiële) consequenties daarvan.
Budget In 2024 is bij de begroting € 25.000 beschikbaar gesteld.
Kwaliteitsimpuls Winkelcentrum Vijfhoek
Op initiatief van de winkeliers worden kleine aanpassingen voorbereid om te komen tot een verhoging van de (groene) kwaliteit van het winkelplein te komen.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 74
4
Budget €150.000
Exploitatie (bedragen x €1.000)
2024
2025
2026
2027
2028
Lasten
58.233
47.725
46.245
47.129
47.174
Baten
20.289
17.431
17.381
17.381
17.381
Saldo exclusief reserves
-37.944
-30.294
-28.864
-29.748
-29.793
Storting in reserves
2.867
2.080
2.066
1.065
1.065
Putting uit reserves
8.144
1.691
1.842
1.689
1.690
Saldo reserves (taakveld Mutaties reserves)
5.277
-390
-224
624
625
-32.667
-30.684
-29.087
-29.124
-29.168
Saldo inclusief reserves
• • •
De wijziging van het saldo inclusief reserves met €1.983.000 in 2025 ten opzichte van 2024 is als volgt te verklaren: Als gevolg van loon- en prijsstijging zijn de lasten in 2025 €1.450.000 hoger dan in 2024. Als gevolg van een lagere renteomslag zijn de lasten in 2025 €176.000 lager dan in 2024. Als gevolg van de stijging van de tarieven voor riolering, parkeren, begraafrechten en havens, zijn de baten in 2025 €860.000 hoger dan ik 2024.
• • • • • • •
In 2024 zijn de volgende incidentele budgetten beschikbaar gesteld: Voor kabels en leidingen is per saldo eenmalig €250.000 extra budget beschikbaar gesteld. Voor energie is een extra budget van €150.000 beschikbaar gesteld. Voor de rotonde Hoge Hondstraat is een extra budget beschikbaar gesteld van €450.000. Voor de fietsstructuur A1 is een extra budget beschikbaar gesteld van €550.000. Voor de overname speeltoestellen is een budget beschikbaar gesteld van €475.000. Voor Baggeren voorhaven is een budget beschikbaar gestel van €500.000. Voor onderhoud sluis is een budget beschikbaar gesteld van €100.000.
• •
In 2025 zijn de volgende incidentele budgetten beschikbaar gesteld: Voor actualisatie visie leefomgeving is een budget van €100.000 beschikbaar gesteld Voor Fietsparkeren binnenstad is een extra budget van €125.000 beschikbaar gesteld.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 75
Taakvelden (bedragen x €1.000)
Leefomgeving
2024
2025
2026
2027
2028
Begraafplaatsen
-234
-259
-260
-259
-259
Economische Havens en waterwegen
-26
-22
-22
-21
-21
Inkomensregelingen
-624
-624
-624
-624
-624
-10.723
-10.186
-10.134
-10.828
-10.828
Openbaar vervoer
-203
-198
-198
-198
-198
Parkeerbelasting
3.775
3.998
3.881
3.934
3.934
Parkeren
-2.879
-2.906
-2.906
-2.907
-2.907
Riolering
1.628
1.795
1.795
1.797
1.797
Ruimtelijke ordening
-46
0
0
0
0
Treasury
20
21
21
21
21
Verkeer en vervoer
-28.633
-21.913
-20.417
-20.664
-20.708
Saldo exclusief reserves
-37.944
-30.294
-28.864
-29.748
-29.793
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 76
Gerelateerde informatie Documenten Documentnaam Gemeentelijk Rioleringsprogramma 2022-2026 Visie Leefomgeving 2014 Uitvoeringsprogramma leefomgeving 2016 MeerJarenOnderhoudsProgramma Mind Meerjaren perspectief Parkeren 2024 Nota kapitaalgoederen Nota areaalaccres
Bestandsgrootte 4,3 Mb 7,8 Mb 2,4 Mb 36,1 Mb 0,5 Mb 1,6 Mb 119 kb
Openen Gemeentelijk Rioleringsprogramma 2022-2026 Visie Leefomgeving 2014 Uitvoeringsprogramma leefomgeving 2016 MeerJarenOnderhoudsProgramma Mind Meerjaren perspectief Parkeren 2024 Nota kapitaalgoederen Nota areaalaccres
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 77
Milieu en duurzaamheid Omschrijving 4a. Milieu en duurzaamheid Anno 2024 staan we voor grote duurzaamheidsopgaven: de aarde warmt op, de biodiversiteit neemt drastisch af en de leefomgeving van mensen overal ter wereld staat onder druk. Dit is grotendeels het gevolg van menselijk gedrag en de hoeveelheid grondstoffen die we gebruiken voor producten, diensten energie en voeding – de milieudruk die daarmee gepaard gaat overschrijdt stelselmatig de grenzen van wat de aarde aankan. Het programma Milieu & Duurzaamheid heeft zich ook in de afgelopen jaren ontwikkeld van een -traditionele - sectorale bescherming van het milieu naar een meer integrale bescherming. Vanuit de traditionele milieuaspecten zoals bodem, geluid, lucht, geur, trillingen, energieverbruik, veiligheid en natuur, naar een uitgebreider en integraal advies op het gebied van “duurzaamheid”. Dit begrip is niet meer weg te denken in het programma en het gemeentelijk beleid. Een belangrijk aspect dat steeds meer aandacht krijgt is hoe we ervoor kunnen zorgen dat ons land bij geopolitieke verschuivingen minder afhankelijk is van andere landen voor de levering van grondstoffen. Daarvoor is de omslag naar een 'circulaire economie' nodig. Producten worden zoveel mogelijk binnen gesloten kringlopen geproduceerd, gedistribueerd en geconsumeerd.
Zodoende wordt de waarde van grondstoffen, materialen en producten zo lang mogelijk behouden, waardoor er bijna geen afval meer is. Dit leidt tot een bijdrage aan de klimaatopgave, de biodiversiteitsopgave, het creëren van een schoon milieu en een veilige en schone leefomgeving en de leveringszekerheid van grondstoffen. In een toekomstige circulaire economie is het de bedoeling om alleen herbruikbare primaire, secundaire en duurzame biogrondstoffen te gebruiken en hergebruiken. 4b. Energie transitie Het programma omvat de overgang naar een duurzame, rechtvaardige, robuuste en klimaatneutrale energievoorziening in Deventer. De belangrijkste onderdelen in deze transitie zijn het verlagen van het fossiele energieverbruik en het vergroten van de lokale duurzame opwek van energie. Hiermee wordt de CO2-uitstoot door de energievoorziening gereduceerd en wordt bijgedragen aan het beperken van de klimaatverandering. Randvoorwaardelijk voor de energietransitie is een toekomstbestendige energie-infrastructuur. Daarbij gaat het o.a. om voldoende netcapaciteit, een goede netinpassing, slim koppelen van vraag en aanbod van energie en energieopslag. De opgave van een toekomstbestendige energievoorzieningen is breder dan alleen een klimaatthema. Het gaat ook om de beschikbaarheid, betrouwbaarheid en betaalbaarheid van de energievoorziening voor bewoners, bedrijven en mobiliteit.
Daarmee is energietransitie ook een maatschappelijke en economische factor van belang. Dit geldt voor bestaande woon- en werkgebieden en nadrukkelijk ook bij nieuwe ontwikkelingen zoals nieuwbouw en de transitie in het landelijk gebied. Dat maakt dat het programma energietransitie is verweven met de andere gemeentelijke programma’s. De doelstellingen kunnen alleen worden gerealiseerd samen met bewoners, bedrijven en onze gebiedspartners. Betrokkenheid en participatie van bewoners en andere belanghebbenden in de energietransitie is daarmee essentieel. De doelstellingen en activiteiten in het programma worden in grote mate bepaald door de verplichtingen uit het Klimaatakkoord, Klimaatwet en de RES West-Overijssel. Deze worden in de Deventer context en in samenhang met andere opgaven opgepakt. Dit is uitgewerkt in de Deventer Energievisie.
Programmabegroting 2025 Meerjarenbegroting 2026-2028 | gemeente Deventer | 78
Actuele beleidscontext 4a. Milieu en Duurzaamheid Het programma Milieu & Duurzaamheid heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld van een -traditionele - sectorale bescherming van het milieu naar een meer integrale bescherming. Vanuit de traditionele milieuaspecten zoals bodem, geluid, lucht, geur, trillingen, energieverbruik, veiligheid en natuur, naar een uitgebreider en integraal advies op het gebied van “duurzaamheid”. Dit begrip is niet meer weg te denken in het programma en het gemeentelijk beleid. Een goede ontwikkeling is dat wij - in steeds meer en in een eerder stadium – worden betrokken bij de verschillende plannen, gebiedsontwikkelingen en ambities. De centrale vraag daarbij is – naast advies over de bescherming tegen de milieugevolgen, ook vaak “hoe kunnen we ervoor zorgen dat dit plan duurzamer kan”? Wat zijn de juridische (on) mogelijkheden, hoe kunnen we inwoners, bedrijven en ontwikkelaars stimuleren om te kiezen voor duurzamere alternatieven, zonder dat we ze belemmeren en te veel regels opleggen? Hoe kunnen we ervoor zorgen dat initiatieven “groener” kunnen? Er wordt van ons verwacht dat we samen met de verschillende vakafdelingen (groen, beheer openbare ruimte, mobiliteit, klimaatadaptatie, om er maar een paar te noemen) invulling geven aan wat er nu wordt verstaan onder “duurzaam” en “circulair”.