2024-01-24 Transcript Raadsvergadering Gemeenteraad Deventer 24 januari 2024

TRANSCRIPT VAN DE RAADSVERGADERING VAN GEMEENTE DEVENTER d.d. 24 januari 2024

Opening De voorzitter: Dames en heren, goedenavond. Leden van de raad, leden van het college, familie en betrokkenen hier in de zaal, kijkers thuis. Welkom bij de raadsvergadering van 24 januari 2024. Speciaal welkom voor de familie en vrienden van vertrekkers en nieuwkomers, raadslid of wethouder. Gasten van Alex De Bokx, Jaimi Van Essen, Jan Schuring en Thomas Walder, van harte welkom. Er is bericht van verhindering van mevrouw Te Boekhorst, mevrouw Sipman en mevrouw Eltink. Er zijn geen vragen voor het vragenkwartier en daarmee vervalt dat agendapunt. En we starten daarom met het afscheid, een benoeming, een installatie en een beëdiging. Ik loop even met u door de agenda. We gaan zo beginnen met het punt dat wethouder Walder heeft aangegeven dat hij stopt als wethouder en dat geldt ook voor Jan Schuring, als fractievoorzitter en als raadslid. Wij nemen zo afscheid van ze en daarmee komen er twee plekken vrij en die worden ook meteen weer ingevuld. Dat betekent dat we een nieuw raadslid gaan installeren, de heer Alex De Bokx, en een nieuwe wethouder gaan installeren, de heer Jaimi Van Essen. Na de afscheidswoorden en de installatie van de heer De Bokx en de benoeming van de heer Van Essen, zal ik de vergadering schorsen zodat u hen, nou ja afscheid van hen kan nemen, danwel kan feliciteren met hun benoeming en installatie.

Maar eerst sta ik graag stil met u bij één van de dragers van de democratie van Deventer. Een medewerker die jarenlang een actieve bijdrage aan het functioneren van de raad heeft vervuld. Ik heb het over bode Piet Hoeksema. Piet maakt gebruik van de regeling die beschikbaar is voor mensen die meer dan 42 jaar de publieke zaak hebben gediend. Piet, kom even naar voren als je wil. Applaus voor Piet, dames en heren. Piet, heel veel dank voor al je ondersteuning op heel veel momenten en heel veel verschillende gelegenheden. Gisteren nog hebben we een rondleiding van Piet gekregen als college door de catacomben van het stadhuis. Mocht u die gelegenheid een keer krijgen, dan is dat zeer aan te bevelen. Dank voor alles wat je hebt gedaan en je praktische hulp, altijd weer, om te zorgen dat dingen goed gaan. Ik wens je alle goeds en wens je een heel fijn verdiend pensioen. Dankjewel, Piet.

2

Afscheid wethouder Thomas Walder De voorzitter: Dan gaan we naar het afscheid van Thomas Walder. Ik zal zo eerst het woord voeren, daarna zal de heer Akdemir het woord voeren en daarna zal Thomas Walder zelf ook nog het woord kort tot u richten. Dus dat gaan we eerst doen. Ik heb een stapel toespraken hier. Ik zal de goede pakken. Beste mensen. Gisteren hebben we op een prachtige manier afscheid genomen van Thomas, of eigenlijk andersom geredeneerd, Thomas heeft op een prachtige manier afscheid van ons genomen. Daar komt het eigenlijk op neer. Voor diegenen onder u die erbij zijn geweest. Het was een prachtige theatervoorstelling. Maar vandaag krijgen we de gelegenheid om ook hier afscheid van Thomas te nemen. Op 11 juli Thomas werd je hier, 11 juli 2018 werd je hier geïnstalleerd als wethouder van Deventer en je begon met dat lastige dossier Werkmakelaar-Oost, dat je behendig tot een goed einde bracht. Dossiers die in die eerste periode van jou hier vaak voorbijkwamen waren S/park en bedrijvenpark A1. En in de huidige raadsperiode was het vooral het dossier Milieu en Energie die de gemoederen hier bezighielden. Ondernemers in onze gemeente konden altijd op je rekenen. Gisteren werd ook nog eens duidelijk hoeveel waardering vanuit ondernemend Deventer er is voor jouw inzet in de afgelopen jaren.

Je zette samen met MKB Deventer en DEP Deventer ook echt internationaal op de kaart. In het college was je degene die onverwacht uit de hoek kon komen, vaak met een eigenzinnige reflectie, maar ook met buitengewoon scherpe en creatieve humor. We hebben mede dankzij jou heel veel gelachen in het college en dat is heel erg fijn. Je bijdrage was inhoudelijk ook vaak een mooie basis voor een goed gesprek. Je kon ook stevig mopperen, vooral als dingen naar jouw smaak te lang duurden of te veel bureaucratisch gedoe opleverden. En dat mopperen gaan wij als college niet direct missen, maar die humor van Thomas, die gaan wij zeer missen. Gisteren heb ik ook uitgelegd dat de meeste ambtenaren het prettig vonden om met Thomas te werken, vooral als ze dezelfde kant op werkten, college en raad, dan ging dat heel goed. Maar het kwam wel eens voor dat Thomas een beetje eigenwijs was en dat de goedbedoelde ambtelijke adviezen in de wind werden geslagen. En die vonden dat dus ook lastiger. Je eigengereidheid leidde ook hier in deze gemeenteraad soms tot stevige debatten. Maar als je Thomas op zijn scherpst, dan ging hij fantastisch hier in de raad en dan was er geen speld tussen te krijgen. Maar er zijn ook momenten dat, nou dat het wat moeizamer ging, zal ik maar zeggen. En met die raad had je dus ook wel een beetje een duale relatie.

Nou hoort dat ook hè, zult u zeggen, maar die duale relatie, die leidde ook wel eens tot stevige debatten. En soms had Thomas, naar mijn smaak had je last van je eigen overtuigingen. Je had de raadsleden de neiging om uit te leggen dat ze echt op het verkeerde spoor zaten. En als de raad dat spoor vervolgens toch koos, dan liet je het niet na om je ongenoegen daarover te laten blijken. Vorige week nog kwam het dossier Verkaveling bovengronds, tot irritatie van in ieder geval een deel van de raad. Je hebt het jezelf niet altijd makkelijk gemaakt hier in deze raad. Het enthousiasme voor je werk nam het afgelopen jaar af en dat hebben we ook wel gevoeld. En je wilde meer thuis zijn voor Senna, voor Toby en natuurlijk ook voor Tessa. En dat dat niet altijd lukte, dat ging steeds verder op jou drukken. Het vak van wethouder, dames heren, dat kun je alleen uitvoeren als de leuke dingen van het vak zwaarder wegen dan de mindere kanten ervan. En dus begrijpen we goed dat je deze keuze hebt gemaakt. Beste Thomas, dank voor alles wat je voor Deventer hebt gedaan. We zijn heel benieuwd waar je nieuwsgierigheid, je denkkracht, je vlijmscherpe humor jou gaat brengen. Maar we wensen je in ieder geval een heel mooie toekomst. Professioneel gezien, maar bovenal ook met je gezin, privé dus. Wij wensen je alle goeds.

Ja, we zijn nog niet gekomen aan het einde van het afscheid nemen, maar ik wilde nu eerst de heer Akdemir het woord geven, om ook zijn woorden tot Thomas Walder te richten. De heer Akdemir: Ja, dank voorzitter. En vandaag staan we wederom hier om afscheid te nemen van Thomas. Beste Thomas. Je bent een gewaardeerde wethouder en een dierbare collega geweest voor heel veel mensen hier. Na bijna een decennium van toewijding aan het wethouderschap, eerst in Hellendoorn, dan vervolgens in onze prachtige stad Deventer, heb je besloten om een nieuwe weg in te slaan. Thomas, jouw bijdrage aan Deventer is opmerkelijk. Als wethouder van economie, milieu en duurzaamheid heb je onvermoeibaar gewerkt aan de ontwikkeling van onze mooie stad. Je visie voor duurzaamheid in het circulair A1 Bedrijvenpark heeft Deventer weer landelijk op de kaart gezet. Ook in de uitdagende tijden van de coronacrisis bijvoorbeeld heb je met veel creativiteit en vastberadenheid de ondernemers in onze stad ondersteund. Je beschrijft het wethouderschap als een prachtig vak, gevuld met bijzondere momenten. Dit werd ook weerspiegeld in je werk,

3

zoals die keer dat je een lintje knipte voor een locatie die al twee maanden open was. Een anekdote die jouw vermogen om met bijzondere situaties om te gaan en er het beste van te maken illustreert. We hebben gisteren al bij de afscheidsreceptie het nodige uitgewisseld. Daarom zal ik nu tot een afronding komen. Ik wil je graag bedanken voor je jaren van dienst, je passie en je toewijding. Je laat een blijvende indruk achter op Deventer en op ons allemaal. We wensen je het allerbeste in je toekomstige carrière en een gelukkig en evenwichtiger privéleven. Alle goeds, Thomas. De voorzitter: Wethouder Walder, u heeft het laatste woord. De heer Walder: Ja, de laatste keer dat ik een betoog open met de woorden: dank u wel, voorzitter. Welgemeend, dank u wel voorzitter. Mijn laatste raadsvergadering is dit, of zoals iemand tegen mij zei: de eerste raadsvergadering die u niet tot het einde overleeft. Maar goed, ik doe dit vak nu al bijna tien jaar en dan is dat goed. Ik heb gisterenmiddag een fantastisch afscheid gehad in theater MIMIK en ik vond het fijn dat veel van jullie daar ook bij waren. En omdat ik daar eigenlijk al mijn afscheidsspeech heb gegeven, voor degenen die zich zorgen maken, ik ga daar vanavond niet overheen, zal ik vanavond mijn speech wat beperkter houden. Automatisch wat korter en dat is goed, want ik moet ook wennen aan dat ik hier wat minder spreektijd heb.

Want als ik vanaf nu tot u wil spreken, bijvoorbeeld in deze zaal, dan heb ik mij gewoon te houden aan de regels die voor alle inwoners gelden, namelijk vijf minuten spreektijd. Zonder interrupties, dat lijkt me trouwens heerlijk. En dat geldt trouwens, die vijf minuten, per raadstafel hè? Dus als er dan woensdagavond zeg negen raadstafels zijn, negen keer vijf, dan heb je toch weer mooi drie kwartier spreektijd. Ik heb gisteren nog wat laatste acties afgerond, boeken dichtgedaan en de lijken in de kast gesorteerd op alfabet voor Jaimi en toen dus mijn afscheidsreceptie. Ik heb een ongelooflijk fijne, goede en mooie afscheidsreceptie gehad. De afscheidsreceptie is een ritueel wat ook helpt in die afsluiting. En ik was aan de ene kant ongelooflijk overweldigd door de hoeveelheid mensen die er waren en aan de andere kant ook heel erg verwarrend door de intimiteit van die bijeenkomst. En het voelde echt als een gezamenlijke afsluiting. En ik fietste naar huis en dan voel je ook: ja, dit is voorbij. Het is klaar. En ik kom thuis en ik vier dat met mijn vriendin nog even en ik zeg: ja, dit wethouderschap is nu echt voorbij. En dan word je de ochtend erna wakker en dan blijkt dat je nog steeds wethouder bent. Want daar kunnen we pas vanavond wat aan doen. Het was goed, ik had die tijd ook nog even nodig.

Het opruimen van spullen, het inleveren van devices, het terugbellen van de laatste mensen die ik nog wilde spreken. Nou, dat was de ene helft van de dag. De andere helft van de dag was ik verstrikt in het web van het werkelijk onmogelijke systeem van nummerbehoud bij Vodafone. Dat hoort er ook bij. Ik zie trouwens mijnheer Kleine Schaars al kijken. Ik ben gewend als ik ergens kritiek op uit, dat ik dan de vraag krijg of die kritiek van persoonlijke aard is of namens het college. Ik zal u zeggen: dit was kritiek op persoonlijke aard. Alhoewel, ik kijk naar links. Nee, het is toch namens het college. Eén van de dingen die ik, in ieder geval wat ik het meest ga missen aan het wethouderschap, dat zijn alle mensen die deze gemeente zo bijzonder maken. Alle ondernemers die kleur geven aan de gemeente, de culturele instellingen, de actieve inwoners die zich zonder belangen inzetten voor een mooie samenleving. En natuurlijk jullie allemaal. Beginnen met de ambtelijke organisatie, altijd trouw hun vrije avonden opofferend op de bankjes hierachter. Een ambtelijke organisatie met hardwerkende, gepassioneerde, kwalitatief uitstekende mensen, waar ik altijd een hele fijne werkrelatie mee gehad heb. Dus ik ben daar erg blij mee en ik denk daar met een goed gevoel aan terug. En een college, college van burgemeester en wethouders. Wij vergaderen altijd op de dinsdag.

U moet weten, dat zijn vergaderingen die soms wel zes uur lang duren. Maar die zijn dan toch altijd, ja toch wel redelijk te harden, omdat we een goede relatie hebben onderling, constructieve discussies voeren en een heel leuk en fijn gevoel voor humor hebben. Dat is een soort, ja een beetje moeilijk uit te leggen, een soort beroepshumor, waarvan ik altijd denk: ja, wat fijn dat deze vergaderingen niet openbaar zijn. En dan natuurlijk jullie als raad. De democratie. En de democratie is geen ideaal systeem, maar als het dan toch moet, dan maar met mensen zoals jullie. Dankjewel. De voorzitter: Nou prachtig Thomas, dankjewel. Afscheid raadslid Jan Schuring

4

De voorzitter: We gaan door naar het volgende afscheid en dat is het afscheid van Jan Schuring. Jan, ik sta even op. Beste raadsleden, maar vooral beste Jan. Voor ons allen hier kwam jouw aankondiging van jouw vertrek als een verrassing, onverwacht. En de aanleiding voor je besluit was de hele discussie rondom het dossier Podiumkunsten. Zware afwegingen, ingewikkelde overleggen, een lastige balanceeract. Ik heb er alles aan gedaan om het onmogelijke met elkaar te verenigen, schrijf je in je brief en dat klopt inderdaad. Je was altijd bezig om te kijken hoe eventueel iets toch kon. Waar zit de meerderheid? Hoe krijg ik mensen mee? Dat heb je gedaan bij de podiumkunsten, maar dat deed je bijvoorbeeld ook in 2019 bij de discussies rondom het Speelgoedmuseum. En dat leverde nog wel eens complexe teksten op, lijvige moties of amendementen. Vaak ook op het allerlaatste moment ingediend, wikkend en wegend, zoekend naar een compromis, zodat de trein weer verder kon. Op 1 februari 2017 begon je als vervanger van de helaas overleden Ankie Pannekoek. Van 2018 tot 2022 was je fractievoorzitter van D66. Fractievoorzitter, dus ook van het college dragende partij. En dat schept verplichtingen die jij zeker ook voelde. Het verwijt dat soms wel eens kwam van de oppositie dat de coalitie alle besluitvorming vooraf zou voorkoken, dat raakte jou.

Je probeerde in de breedte van de raad te komen met afspraken, oplossingen. Met wisselend resultaat. Je merkte toch dat de coalitie, zoals die in Deventer bestaat, afstemming en afspraken vergt. Als lid van D66 was en ben je een warm voorstander, pleitbezorger van betrokkenheid van inwoners bij de besluitvorming, in alle vormen en zeker ook bij de vorm van het Burgerberaad. En met succes, want dat gaat er dit jaar van komen. Een ander onderwerp waar je warm voor liep, was de verduurzaming van het maatschappelijk vastgoed. Ook hier diverse voorstellen en creatieve gedachten, en zeker ook resultaten. Maar de meeste tijd ging toch wel een cultuur. Cultuur in de volle breedte. Ik noemde al het Speelgoedmuseum, maar ook de Waag en de bibliotheek hadden jouw warme aandacht. En uiteindelijk deed dan de discussie rondom de podiumkunsten jou besluiten dat het genoeg is geweest. In je rol van fractievoorzitter van een partij als D66 heb je mooie, maar ook lastige tijden gehad. Mondige, eigenwijze types, die partijgenoten van je. Ik ken ze. En de kiezer heeft natuurlijk altijd gelijk, maar dat is niet altijd jouw gelijk. Maar Jan, je kan terugkijken op een mooie periode. Een periode waarin jouw fractie en jijzelf naar eer en geweten een gewetensvolle bijdrage hebben geleverd aan het nog mooier en beter maken van onze stad en onze dorpen. Een periode waar je trots op kan zijn.

Kiezen is ook verliezen, geef je in je afscheidsbrief aan. En ik concludeer dat het met jouw keuze om te stoppen met het raadswerk, hoe begrijpelijk wellicht ook, Deventer een bevlogen raadslid verliest. Dankjewel Jan, voor al je inzet. De voorzitter: De heer Van Wijk, ga uw gang. De heer Van Wijk: Dank, voorzitter. Beste toeschouwers, online publiek, raadsleden, griffie, ambtenaren, college en beste Jan. Jouw pad in de politiek, Jan, is er één geweest van vastberadenheid en principes, maar ook van het verbinding zoeken. Als fractievoorzitter van D66 heb je niet alleen met hart en ziel gewerkt, maar ook met een duidelijk doel voor ogen: het welzijn van Deventer en haar inwoners. Jouw toewijding aan cultuur, lokale ontwikkeling en progressieve waarden, heeft een onuitwisbare indruk achtergelaten. In drie verschillende perspectieven wil ik terugblikken op wat Jan Schuring heeft gedaan en wat hij heeft gedaan voor de fractie, voor de gemeente en wat hij heeft gebracht in de raad. Zoals gezegd een tumultueus december rondom het Burgerweeshuis. De teleurstelling her en der over de uitkomst van de beslissing was niet de makkelijkste maat voor de fractie. In de fractie werd verdeeld gedacht over het Twee onder één dak voorstel, wat op een goede, inhoudelijke en respectvolle manier in de fractie werd besproken.

Dat dit mogelijk was, had niet gekund zonder de leiding en de richting van Jan. Op een integere, vrolijke, humorrijke, maar ook zeer verbindende rol heeft hij dat gedaan. Er was ruimte voor alle inhoudelijke aspecten en afwijkende meningen en hij was daarbij in moeilijke situaties geleid en geholpen, waar hij nooit zijn eigen mening probeerde op te leggen, maar op inhoud probeerde te overtuigen, zonder in de loopgraven te blijven. Dat siert hem. We waren het niet altijd eens, maar wel altijd met elkaar als team bezig. Zo ook in december rondom Burgerhaven en het dossier Twee onder één dak. Het was dan ook als fractie een hard gelag om de vrijdag voor Kerst bij elkaar te moeten komen en het besluit van Jan aan te moeten horen dat hij ging stoppen als raadslid. We vonden dit erg verdrietig voor hem, jammer voor ons, maar we konden ook zijn besluit goed voorstellen en respecteren. Na een poos van wennen aan dit besluit, merk je ook een tweeledig spoor ontstaan in de emoties. We gaan hem heel erg missen, zowel zijn kennis als zijn verbinding

5

en humor, maar hij laat ook een fractie na die klaar staat om zelfverzekerd het stokje over te nemen. We verliezen een raadslid en krijgen een nieuw raadslid erbij en we hebben veel vertrouwen in de kandidaat wethouder Jaimi. D66 Deventer kijkt met optimisme naar de toekomst van Deventer. Voorzitter, ten tweede wat Jan de gemeente heeft gebracht. Ja, los van hoe u en raadsleden uit vorige periodes inhoudelijk dachten over onderwerpen, hij heeft toch een aardig track record neergezet vanaf de paar maanden in 2015 dat hij vervangend raadslid was en toen weer vanaf februari 2017 tot nu. Hij heeft in totaal 23 amendementen en 29 moties ingediend. Daarbij zijn geen amendementen meegeteld waar hij mede-indiener was, ook niet moties, en van die 23 amendementen heeft hij uiteindelijk 4 ingetrokken en van de resterende 19 zijn er 18 aangenomen. Alle 29 moties zijn aangenomen. Dat brengt hem op een succespercentage van 98 procent van alle moties en amendementen die hij heeft ingediend. Geen slechte score, zou ik zeggen voorzitter. Het zou u ook niet verbazen dat van deze moties en amendementen er 13 over het Burgerweeshuis gingen. Er was een reden dat hij mister Burgerweeshuis werd genoemd, al zal die naam nu bij sommigen van u gemixte gevoelens opbrengen, niet in het minste bij hemzelf. Een ander onderwerp.

In de fractie was het vaak hilarisch als het over wat meer geavanceerde ICT-uitdagingen ging, die we allemaal wel als raadslid tegenkwamen. En Jans kwaliteit hieromtrent, of beter gezegd zijn onwil om te snappen of om het zelf te doen. Tot mijn stomme verbazing kwam ik bij het doorspitten van alle moties en amendementen van Jan zelfs een motie over ICT van hem tegen. Wat wat minder bekend is wellicht, is dat er ook meerdere moties en amendementen door hem zijn ingebracht om juist de minima en de kwetsbaren van Deventer te helpen. En natuurlijk over duurzaamheid en economie. Ja, wat heeft dat opgeleverd? Op het gebied van cultuur heb je de toekomst gekeerd voor het Speelgoedmuseum. Voor cultuur in brede zin, door inhoudelijke en culturele perspectieven te verbeteren en in de loop van de jaren samen met andere partijen het structurele budget voor cultuur weten te verhogen. We zitten als gemeente Deventer nu net iets onder het landelijk gemiddelde van wat we uitgeven aan cultuur, maar voor een ambitieuze stad als Deventer is dat natuurlijk nog niet genoeg. Laten we als raad Jans passie voor cultuur volgen en vooral kijken welke culturele functies het huidige en toekomstige Deventer verder kan brengen, om een mooie, bruisende en culturele stad voor iedereen te zijn.

Ja, en als sociaal liberaal heeft hij natuurlijk ook zaken voor elkaar gekregen die een extra setje nodig hadden voor sommige andere mensen die het moeilijk hadden, door op economie samen aan de slag te gaan met leegstand in de binnenstad of als progressieveling te werken aan de verruiming van de openingstijden op zondag. En bij het Bedrijvenpark niet alleen het economische perspectief heeft neergezet, maar ook het duurzaamheidsperspectief. En als laatste ook nog wat ik wilde benoemen, het nodige gedaan rondom vluchtelingenopvang. Als derde en laatste perspectief, voorzitter, wil ik het hebben over de raad en Jans rol daarin. Politiek gaat vaak ook over jezelf profileren, maar Jan benoemde en roemde ook goede punten of acties van andere partijen en raadsleden. Zoals bijvoorbeeld een collega-raadslid, die al bij een raadstafel met een motie kwam, zodat andere partijen hier tijdig op konden voorbereiden. Hij heeft dit als goed voorbeeld benoemd om vaker te doen. Standpunten waarin hij zich niet meteen kon vinden, werden met verhelderende vragen of met humor benaderd om toch te kijken waar die ander nu belang aan hechtte. Deze open houding, het op de bal spelen en niet op de persoon, de verbinding zoeken naar gemeenschappelijkheid, het goed wegen van dilemma's, zijn denk ik goede voorbeelden voor ons om mee te nemen in ons raadswerk.

Tot slot, voorzitter, wil ik Jan bedanken voor wat hij heeft bereikt en hoe hij dat heeft gedaan. Zoals je hebt gemerkt, is de toespraak op de manier gegaan zoals jij het zou doen. Want Jan, je bent niet echt kort van stof, dus dan krijg je ook geen mandversie. Met al die vrijgekomen tijd ben ik ook benieuwd wat je volgende stappen gaan zijn. Jouw kennende ga je niet stilzitten. Weddenschappen over welke club Jan gaat voorzitten in de toekomst kunnen worden aangemeld bij ondergetekende. Rest mij je niet alleen te bedanken voor je progressieve en democratische inzet en resultaten, maar ook voor je warmte, je luisterend oor, je kennisoverdracht, maar ook de vriendelijkheid en humor. Je bent een warme, integere man en we gaan je heel erg missen. De voorzitter: Jan, voor jou het laatste woord ook. De heer Schuring: Dank. Dank, allerbeste raadsleden, college, gasten van de raad, familie. Allereerst Ron en Rik, jullie heel veel bedankt voor jullie mooie woorden van afscheid. Die succesratio, hoe heet dat nou, die zo hoog was? Goed te horen. Deed me goed om al deze teksten te horen. Dank je daarvoor. En het is vandaag een

6

hele bijzondere raadsvergadering met een komen en gaan van in totaal vier partijgenoten. De Benoemings- en Vertrouwenscommissies zijn er maar druk mee geweest, en ook Ron met al zijn inleidingen, speeches. We zijn alweer een maand verder sinds het debat zo kort voor de kerstdagen. En ja, twee dagen later stuurde ik mijn brief over mijn vertrek uit de lokale politiek. Een scenario dat ik daarvoor niet had voorzien en ook niet had gepland. Maar het is goed dat we inmiddels een maand verder zijn. Eerdere versies van mijn afscheidswoorden zijn in de prullenbak verdwenen. Het ging veel te veel over de gebeurtenissen van een maand geleden. Ja, u snapt ook en het is logisch, waar het hart en waar het hoofd vol van zijn, daar stroomt de mond van over. Maar afscheidswoorden hoeven geen verantwoordingsverhaal te zijn en te worden, dus ik ga u niets meer zeggen over wat er allemaal gebeurd is. U kunt ook geen vragen stellen over mijn reflectie, dus ik hou het verder kort. Geen uitgebreide en sappige verhandelingen over wat er allemaal gebeurde. Dat zullen enkelen van u misschien spijtig vinden en een enkele andere kan opgelucht ademhalen. Dat is ook goed, denk ik. En natuurlijk sta ik open voor verzoeken voor één op één gesprekken om bij te praten met een kop koffie over wat er allemaal gebeurd is. Ik ben niet verdampt vanaf heden, dus het is aan wie dat wenst.

En over die twintigste december kan ik eigenlijk alleen maar volstaan met de vanzelfsprekendheid dat mijn keuzes inderdaad gemotiveerd waren vanuit de inhoud en voor mij volstrekt rationeel waren, hoewel ik een gevoelsmens ben. En heb ik een maand geleden als raadslid een juiste, rationele keus gemaakt? Ja, dat weet je niet zeker. Maar de toekomst zal het leren. Ik ontving gelukkig uitgesproken en dankbare reacties uit het culturele veld, ook verdrietige reacties door mijn besluit om te stoppen met dit raadswerk. Mijn inzet voor een stevige culturele infrastructuur werd gelukkig erkend en herkend. En geen zorgen daarover, zeg ik tegen de culturele sector. Ik vertrek, maar mijn opvolger, de fractie en vast ook velen van u in deze raad zullen blijven knokken voor een levendige cultuursector in Deventer. Na het debat ontving ik natuurlijk ook vervelende reacties. Iemand vroeg me bezorgd of ik bedreigd was. Nee, gelukkig dat was niet het geval. Ik vond wel verdrietig en teleurstellend de reacties waarmee mijn motivatie werd betwist. Dat ik me niet liet leiden bij de keuzes van 20 december door het algemeen belang of door de inhoud, maar door mijn eigen belang als een wethouderschap, behoud van de coalitie of iets anders wat in mijn belang alleen zou zijn.

Nou die frames, die konden gelukkig met mijn ontslagbrief naar de voorzitter direct naar de vuilnisbak, zoals Martijn Ubels terecht constateerde in de Stentor. En ik het vond fijn dat te lezen. Beste raadsleden. Ik heb de afgelopen zeven jaar, sprekers hiervoor zijn er al mooi op ingegaan, vanaf februari 2017 met veel plezier en energie de progressiefliberale ambities van onze D66-kiezers in Deventer behartigd in deze raad en daarmee inderdaad ook gelukkig mooie resultaten bereikt. Ik herinner me met enig genoegen de korte periode dat we in de oppositie zaten, voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2018, dat we een raadsmeerderheid voor elkaar kregen voor mijn motie voor de vrije keus van winkeliers om de winkel op zondag open te houden, zo zij dat wensten. Maar daarna ook nog veel andere zaken, zoals het behoud van het Speelgoedmuseum inderdaad, tegen het voorstel van het college in. Versnelde verduurzaming van het maatschappelijk vastgoed, waaronder de Waag. De herinrichting van de Triple-B pleinen en andere projecten die Deventer aantrekkelijk maken. En op grotere afstand de komende tijd zal ik de resultaten van het eerste Burgerberaad over klimaat volgen en ik ben ook heel erg blij dat dit er komt, mede dankzij de initiatieven die ik daarvoor inderdaad nam.

En vorige maand was ik ook trots op het resultaat dat het amendement ook leidde, werd niet altijd gezien, tot een structurele verhoging van het cultuurbudget in onze gemeente met zo'n 1,5 miljoen per jaar. Nou, met zo'n forse verhoging had ik drie jaar geleden echt niet kunnen dromen. Maar goed, het debat van vorige maand en de gebeurtenissen daarvoor en daarna, die leerden me helaas ook dat mijn integriteit dus in twijfel werd getrokken en die me om politieke redenen nog lang zouden worden nagedragen. Daar voelde ik niet voor en mijn effectiviteit zou beperken. Ik gaf al aan dat ik een gevoelsmens ben. Heb ik een juiste gevoelsmatige inschatting gemaakt een maand geleden en een goede keus gemaakt? Die vraag is eigenlijk niet meer relevant, nu ik met de ontslagbrief aan onze voorzitter een deur heb dichtgetrokken. Ik heb nu opeens zeeën van vrije tijd sinds een maand en ik lig nu 's nachts wakker te piekeren over de vraag waar ik al die vrije tijd mee moet vullen. We gaan het zien. Mijn vrouw zit daarachter, die zal me vaker thuis treffen en is daar ook wel blij mee, zegt ze, hoewel ze me ook een andere afloop had gegund. Ja. Ik kijk ook vol trots en vertrouwen naar de fractie hier tegenover me, die het belangrijke raadswerk voor D66 zal voortzetten.

Jullie hebben je echt enorm snel ingewerkt en hebben in twee jaar meer voor de kiezen gehad dan wat je je had voorgesteld bij de start van deze periode. En jullie mogen ook trots zijn op heel veel succesvol aangenomen moties en amendementen, volgens mij heeft men al een heel hoge scoreratio en hebben daarmee al vaak de regionale pagina's van de

7

Stentor bereikt. En dat is natuurlijk ook wat waard. En ook vanavond weer een goede motie om het gebruik van landbouwgif te voorkomen op gemeentelijke gronden. Ik reken op brede steun in deze raad en ik kijk naar het stukje morgen in de Stentor. Ik heb Martijn niet gezien, maar misschien dat hij op stream meekijkt om het te schrijven. O, kijk. Met mijn dichtgetrokken deur ontstaat er ook ruimte voor vernieuwing. Met Alex De Bokx wordt vanavond een talentvol nieuw raadslid beëdigd. Alex, hartstikke fijn, heel mooi dat je ervoor gaat. En ik ben er zeker van dat u in deze raad met Alex, maar ook met de rest van de fractie zeker nog heel veel plezier, maar ook heel veel last, het is net hoe je het bekijkt, zult beleven. En Oğuzhan, jij bent de nieuwe fractievoorzitter. De fractie heeft jou gekozen en heeft daarmee een hele goede keuze gemaakt. Ik heb je persoonlijk al gecomplimenteerd met je initiatiefrijke optreden de laatste tijd en je hebt het onverwacht veel voor je kiezen gekregen de afgelopen weken en dat zal misschien nog even duren, maar je kan het en ik wens je heel veel succes de komende tijd die voor je staat, in je nieuwe rol. Ik ben ook heel blij met de voordracht van Jaimi Van Essen. Waar zit Jaimi eigenlijk? Ah, kijk. Als opvolger van Thomas.

Jaimi, je bent een talent voor het lokaal bestuur, en ondanks je jonge leeftijd heb je al veel relevante ervaring in je nieuwe portefeuille die je hier gaat invullen. Tenminste, de benoeming moet nog even volgen, maar ik ga ervan uit dat dat succesvol allemaal gaat lopen. Ik wens je heel veel succes hier in Deventer. Ik hoop ook dat de optie die je op je woning had, dat je die hebt kunnen verzilveren? Ik zie ja knikken. Ja, gelukkig. O, bijna? Nou, dat is nog niet helemaal zeker. En als het toch nog misgaat, dan roep ik Rob op om vooral de bouwproductie in Deventer flink op peil te houden, zodat Jaimi ook snel een Deventenaar kan worden. En ik adviseer het college in dat verband ook dringend om eens serieus te kijken naar de ontwikkelmogelijkheden van het Haveneiland. Je weet maar nooit wat daar allemaal nog mogelijk is. Beste raad. U gaat verder met uw belangrijke en soms ook wat ondergewaardeerde werk van volksvertegenwoordiger, om het leven van de inwoners in Deventer vooruit te helpen. Ik wil u vragen en uitnodigen vooral om bij dat werk scherp op de bal te blijven spelen. Speel op de bal en niet op de man. Geuit van het vertrouwen dat elk raadslid zich hier, u allemaal zich laat leiden door het algemeen belang, al heeft natuurlijk elke fractie zijn eigen interpretatie wat dat algemeen belang inhoudt.

Ik heb er alle vertrouwen in dat u dat blijft doen zoals u altijd gedaan hebt. Ik wens u daar heel veel succes met uw belangrijke werk voor Deventer. Ik dank u wel. De voorzitter: Dank Jan, voor je mooie woorden. Benoemingen De voorzitter: En we gaan zo nog even stoppen, maar we gaan eerst over tot installatie en benoemen. 1.

Onderzoek geloofsbrieven en beëdiging van raadslid A.S. (Alex) de Bokx (D66)

De voorzitter: Dat betekent dat we beginnen met het onderzoek naar de geloofsbrieven en beëdiging van raadslid Alex De Bokx. Voor het toelaten tot de gemeenteraad van Deventer is een Commissie van Geloofsbrieven uit uw midden benoemd, bestaande uit de leden Sipman, Varenbrink en Smidt. Ze hebben de aangeleverde verklaringen van de heer De Bokx gecontroleerd en mevrouw Schmidt, ik vraag u graag om de bevindingen van de commissie met de raad te delen. U heeft het woord... Mevrouw Schmidt-Versteeg: Dank u wel, voorzitter. Voor de heer De Bokx heeft de Commissie zich, met inachtneming van zowel dat wat is beschreven in de Kieswet als in de Gemeentewet, gebogen over de door de heer De Bokx aangeleverde stukken en verklaringen. De Commissie heeft de stukken gecontroleerd en in orde bevonden. Er is uit de stukken niets gebleken dat de benoeming van de heer De Bokx tot lid van de gemeenteraad van Deventer in de weg staat. Wij heten hem van harte welkom en wensen hem succes bij zijn werkzaamheden voor onze raad. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Schmidt. Veel dank ook aan u en de commissie en daarmee ontbind ik de commissie ook weer en kunnen we overgaan tot de beëdiging van de heer De Bokx. Mijnheer De Bokx, wilt u naar voren komen, dan gaat u allen staan.

Ik verklaar dat ik om tot raadslid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof

8

dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als raadslid naar eer en geweten zal vervullen. De heer De Bokx: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Van harte gefeliciteerd. De voorzitter: Welkom als raadslid en je mag meteen inderdaad plaatsnemen om door te gaan met de benoeming van een kandidaat-wethouder. 2.

A. Bevindingen Commissie benoembaarheid wethouder

De voorzitter: Dan gaan we naar de bevindingen van de Commissie Benoembaarheid Wethouder. Voor die benoeming is een commissie bij elkaar geweest, de Commissie Benoembaarheid Wethouder, waarin alle fractievoorzitters zitting hebben. Ze hebben namens de raad de verschillende bescheiden en verklaringen over de heer Van Essen gecontroleerd. En ik geef graag het woord aan de nestor van de fractievoorzitters, mevrouw Schmidt, om aan te geven wat de bevindingen van de commissie zijn. Mevrouw Schmidt-Versteeg: Dank u wel, voorzitter. Deze brief is iets langer. Geachte leden van de raad. In overeenstemming met uw reglement van orde, artikel 8, is door de voorzitter van de raad een ad hoc Commissie Benoembaarheid Wethouders ingesteld. Deze Commissie, die bestaat uit fractievoorzitters van iedere in de raad vertegenwoordigde fractie, heeft door de kandidaat-wethouder aangeleverde voor toetsing benodigde documenten en informatie bestudeerd. Daarnaast heeft de Commissie kennisgenomen van de resultaten in de rapportage van het onderzoek dat door een onafhankelijk bureau in opdracht van de burgemeester naar de kandidaat-wethouder is verricht. Tot slot heeft de Commissie de vereisten benoemd in de Gemeentewet en in artikel 8 lid 5, van ons reglement van orde gecontroleerd en in orde bevonden.

De ad hoc Commissie Benoembaarheid concludeert dat er geen reden, aanleidingen of situaties zijn gevonden die de benoembaarheid van de heer Van Essen tot wethouder van de gemeente in Deventer in de weg staan. De Commissie adviseert daarom de raad positief over de rechtmatigheid van zijn kandidatuur. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Schmidt. 2.B.Presentatie, benoeming en beëdiging wethouder J. (Jaimi) van Essen (D66) De voorzitter: Daarmee is de heer Van Essen een in principe benoembare wethouder. U mag daar zo direct over stemmen, maar het lijkt me goed dat de heer Van Essen zich eerst aan uzelf voorstelt en mogelijke vragen ook van uw kant beantwoord. Ik geef het woord aan de heer Van Essen, kandidaat-wethouder. De heer Van Essen: Ja, dank u wel voorzitter. Bijzonder om hier in deze raadzaal te staan, een paar uur nadat ik mijn ontslagbrief in Losser als wethouder heb ingediend. En wat ik ook bijzonder vind is dat hier een raadslid van de grootste fractie uit Losser, collegeleden, maar ook bestuurssecretarissen aanwezig zijn om me te steunen. Of voorzitter, misschien wel om zeker te weten dat ik niet in Losser terugkom. Nee, Deventer is op mijn pad gekomen, voorzitter, en dat is een fantastische uitdaging. Belangrijk voor mij en voor mijn vrouw waren ons gevoel bij deze stad. Dat heeft u ook in het stuk van de Stentor mogelijk al kunnen lezen.

Mijn vrouw heeft hier gestudeerd. Het is een prachtige gemeente met mooie dorpen, zoals ik die in Losser ook ken, en een fantastische stad. En Deventer is ontwikkelgericht, groeit economisch, heeft een stedelijk karakter. En dat is nieuw voor mij en dat vind ik een hartstikke mooie uitdaging. Ook de portefeuille die Thomas achterlaat past als gegoten. Niet alleen omdat ik daar in Losser en in Twente ervaring mee op heb mogen doen, maar ook past het bij mijn interesses en mijn drive. De portefeuille economie daarnaast, voorzitter, zie ik als een kans om de gemeente snel te leren kennen, want dat zal mijn uitdaging hier zijn. Om inwoners te leren kennen, de ondernemers te leren kennen, de stad en

9

de dorpen. En ik kijk uit naar een goede samenwerking met al die inwoners, met uw raad, met het college en met de organisatie. En ook bij de fracties die ik nog niet de hand heb kunnen schudden of waar ik nog niet langs heb kunnen gaan, kom ik graag langs voor een nadere kennismaking. Kortom voorzitter, ik heb ontzettend veel energie, ontzettend veel zin om hier aan de slag te gaan. Ik neem mijn ervaringen uit de Twentse mee om in te zetten voor deze mooie gemeente. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Essen. Vragen aan de heer Van Essen? De heer Donkers. De heer Donkers: Ja, dank voor de vraag allereerst en natuurlijk een welkom aan de heer Van Essen namens de fractie van de VVD, ook aan zijn familie. Welkom in dit prachtige gebouw. Ik heb ooit voor werk in het gemeentehuis van Losser mogen zijn. En volgens mij kunnen we samen concluderen dat u hier op vooruitgaat. Voorzitter, de heer Van Essen is geselecteerd door de fractie van D66, maar wordt benoemd door de raad. En voor mijn fractie daartoe over kan gaan, hebben wij een aantal vragen. De heer Van Essen heeft namelijk in Twente een prominente rol gespeeld in de RES en hij had ook zon en wind in zijn dossier, in zijn portefeuille in zijn gemeente Losser. Hij zal ongetwijfeld weten dat ook dat dossier speelt in Deventer en dat er zorgen en onrust over is in de gemeenschap.

De vraag van de VVD is daarom hoe de heer Van Essen terugkijkt op zijn rol op dat dossier in Losser en welke lessen hij meeneemt naar Deventer in zijn beoogde nieuwe rol als wethouder? De voorzitter: De heer Van Essen, ga uw gang. De heer Van Essen: Ja voorzitter en VVD, dank voor de vragen. Ja, het klopt dat ik binnen de RES in Twente een voorzittersrol heb mogen vervullen. Dat we in onze gemeente ook druk zijn geweest met zon- en windprojecten. En met name die windprojecten, dat zal niets nieuws zijn voor u, dat zijn projecten waar emoties hoog op kunnen lopen. Waar soms dingen geroepen worden, gezegd worden, die de waarheid misschien niet benaderen. Maar dat laat des te meer zien dat het contact met de samenleving daarin ontzettend belangrijk is. Wat ik daarvan geleerd heb in Losser is dat je op tijd strepen moet trekken als mensen onfatsoenlijk met je omgaan. Maar bovenal, en dat hebben we ook binnen de RES gedaan, een inwonersforum georganiseerd. Op tijd met voor- en tegenstanders om tafel gaan. En dat zou ook mijn eerste move zijn hier om in de eerste twee weken in dit belangrijke dossier, in het belangrijke dossier van de energietransitie voor- en tegenstanders te leren kennen en dat ze ook weten bij wie ze terecht kunnen met hun zorgen, met hun vragen of met hun ideeën. De voorzitter: De heer Donkers.

De heer Donkers Dank, de heer Van Essen, voor zijn reflectie en wil ik hem ook uitnodigen of hem verzoeken dat gesprek ook aan te gaan met de raad. Dit is een dossier waar de raad een duidelijke mening over heeft. Dat staat los van het coalitieprogramma dat de heer Van Essen gaan uitvoeren, is onze verwachting. Dus die uitgestoken hand, maar ook wel echt het verzoek om dat te doen, voordat de heer Van Essen ook een rol pakt in de RES. Dank, voorzitter. De voorzitter: De heer Van Essen. De heer Van Essen: Ja voorzitter, tot slot die uitgestoken hand neem ik graag aan en is eigenlijk vanzelfsprekend voor mij. De voorzitter: Uitstekend. De heer Kleine Schaars, ga uw gang. De heer Kleine Schaars: Ja welkom, mijnheer Van Essen. Wij hebben nog niet kennisgemaakt, anders dan even de hand geschud straks. Dat is jammer. Mijn vragen sluiten wel een beetje aan op de vragen die de VVD net heeft gegeven. Er circuleert een stuk op het internet van Hallo Losser. Dat heeft te maken met een Woo-verzoek. Daar trekken zij nogal wat sterke conclusies over manipulatie draagvlak en misschien wel de ergste, het niet volledig informeren van de gemeenteraad. Zou u daar eens op willen reflecteren?

10

De voorzitter: De heer Van Essen. De heer Van Essen: Ja voorzitter, ik ben ook eigenlijk wel blij dat die vraag komt, want naar mijn idee kunnen we daarmee ook over zo'n stuk al even wat klare wijn schenken. Nee, ik zei het net al enigszins in antwoord op de vraag van de VVD, dat we in een tijd leven waarin mensen heel veel schrijven, roepen, online zetten en dat treft bestuurders en raadsleden misschien nog wel vaker dan andere inwoners. Zo ook in het winddossier in Twente. Daar zijn stukken online gekomen. Daar heb ik zelf wat van gevonden, maar bovenal heeft de burgemeester daar een streep getrokken dat de gemeente Losser niet gediend is van allerlei insinuaties en beschuldigingen die de dialoog met mensen die graag met de gemeente, het college, de raadsleden in gesprek gaan over de energietransitie, dat we daar een streep trekken. Dat is ook onderschreven door de raad. Ik vind het ook mooi dat, zoals ik net zei, dat de fractievoorzitter van de grootste partij hier ook aanwezig is. Dus ik nodig u ook uit, mocht u daar na afloop van de vergadering nog even over door willen praten, dan kan dat ongetwijfeld. De voorzitter: De heer Kleine Schaars. De heer Kleine Schaars: Die uitgestoken hand die neem ik natuurlijk aan, maar dat doen we dan graag als fractie. Dus dat zullen we zeker dan een afspraak voor u maken.

Maar u krijgt dat dossier zoals dat in Losser was hier natuurlijk ook. Dat dossier is in Deventer niet zo heel soepel verlopen. Dat heeft nogal, nou laat ik het dan zachtjes zeggen, we praten hier over de regie en wie dan de regie heeft. Nou, we weten dat we de regie niet meer hebben. Hoe denkt u dat dossier hier te gaan aanpakken? De voorzitter: De heer Van Essen. De heer Van Essen: Ja voorzitter, net werd het al even genoemd in de afscheidswoorden van Jan. Een inwoners of een Burgerberaad. Nou, ik denk dat dat een mooi middel is om inwoners er goed bij te betrekken. Nou, ik heb ook de uitgestoken hand willen pakken van de VVD en van andere raadsleden om er met u daar goed het gesprek over te hebben. En bovenal denk ik ook, en ik zag dat u de gedeputeerde hier ook al een keer had uitgenodigd, dat ook die rol niet onbelangrijk is. Sterker nog, daar begint hij misschien wel als je kijkt wat de provincie de laatste tijd voor moves heeft gemaakt. Dus ik denk dat dat belangrijk is. En als u dan even kijkt naar mij als persoon, voorzitter. Ik denk dat ik een toegankelijke bestuurder ben. Dat geldt voor voor- en tegenstanders van dit soort ontwikkelingen. En ik heb ook met de woorden dat ik in mijn eerste twee weken echt ruimte wil maken voor die voor- en tegenstanders, heb ik hopelijk ook een signaal afgegeven dat ik daar niet mee wacht en direct mee aan de slag ga.

De voorzitter: De heer Kleine Schaars. De heer Kleine Schaars: Dank. De voorzitter: Ja? Uitstekend, dank u wel. Andere vragen nog? Ja, de heer De Niet. Ga uw gang. De heer De Niet: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, ik heb ook nog niet kunnen kennismaken met de heer Van Essen, dus we gaan graag dat ook een keer doen vanuit de ChristenUnie-fractie. U bent van harte welkom. Wel een vraag die wel een beetje aansluit. U neemt best wel ingewikkelde dossiers ook over die de raad hebben gespleten, maar ook de samenleving. U wordt voorgedragen door de coalitie, primair door D66, maar uiteindelijk ook door de coalitie. Maar ook dit soort ingewikkelde dossiers, ja daar is samenwerking, ook over die grenzen heen, van groot belang. Mijn vraag aan de nieuwe beoogd wethouder is: ja, op welke wijze gaat u ook juist de verbinding zoeken met de oppositie en de oppositiepartijen in deze raad? De voorzitter: De heer Van Essen.

11

De heer Van Essen: Ja voorzitter, ik denk dat de ervaring uit Losser daarin gewoon behulpzaam is, waar de raad ook gewoon verdeeld is over dit vraagstuk, waar de coalitie verdeeld is over dit vraagstuk. Nou, ik neem de uitnodiging graag aan, voorzitter, om bij de ChristenUnie langs te komen, ook gevoelens op te halen van elke fractie over dit dossier en daarmee hoop ik gewoon een goede start te maken om niet alleen hier te zijn voor een partij, voor een coalitie, maar voor de hele raad. Want dit dossier gaat iedereen aan. Iedereen wordt aangesproken over deze projecten. En iedereen moet daar voor zijn of haar partij en missie waarvoor hij hier zit ook gewoon een goed antwoord kunnen geven en ook het gevoel hebben dat ze meedoen op dit vraagstuk. De voorzitter: Dank u wel. Verder geen vragen? Dank u wel, mijnheer Van Essen. Dan gaan wij over tot stemming. Dat doen we schriftelijk, want het gaat over een persoon. Het is een geheime stemming en u krijgt een stembriefje van de griffier. Graag invullen en als de meerderheid van u voor zijn benoeming stemt, dan heeft u hem ook benoemd. We schorsen de vergadering even om de stemmen te tellen en dat wordt gedaan door de leden Schol en Varenbrink, samen met de griffier. Dames en heren, ik verzoek om uw plaatsen weer in te nemen. De heer Varenbrink heeft het woord om de uitslag van de stemming bekend te maken.

De heer Varenbrink: Voorzitter, het stembureau heeft geteld. Er zijn 36 stemmen uitgebracht. Eén niet geldige stem, één tegenstem, drie stemmen voor de heer Oğuzhan Akdemir en dan rest 31 stemmen voor de heer Van Essen. En daarmee geef ik het woord weer terug aan de voorzitter. De voorzitter: Dat betekent dat de heer Van Essen is benoemd tot wethouder van de gemeente Deventer. Dank, leden van het stembureau. U bent ontheven van uw taak en daarmee gaan we de belofte gaat u afleggen, mijnheer Van Essen. Dan gaan we dat doen. Dan. Ik verklaar dat ik om tot wethouder benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of na te laten, rechtstreeks noch middellijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als wethouder naar eer en geweten zal vervullen. De heer Van Essen: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Van harte gefeliciteerd. De voorzitter: Ik schors de vergadering tot vijf over negen. Dames en heren. Het is prettig dat de raad weer op sterkte is en ook het college. We gaan door met een deels vernieuwde ploeg in het college en ook een nieuw raadslid. Dus we gaan aan de slag. Hamerstukken 3.

Bestemmingsplan Bathmenseweg 46 en Harmelingsdijk 2

De voorzitter: En we vervolgen met een hamerstuk en dan enkele debat stukken. En als de tijd het toestaat, doen we ook nog een aantal moties vreemd aan de orde. Het hamerstuk gaat over het bestemmingsplan Bathmenseweg 46 en Harmelingsdijk 2. Zijn er leden die? Ja. De heer Van Straaten, ga uw gang. De heer Van Straaten: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, het platteland verandert behoorlijk. Steeds meer mensen komen in de buurt te wonen van intensieve veehouderij, ook als die letterlijk ziekmakend kan zijn. GroenLinks maakt zich zorgen over de gezondheidsrisico's van dit soort planvorming en roept het college op om de volksgezondheid te prioriteren boven de belangen van de veehouderij. Desalniettemin zal GroenLinks instemmen met dit bestemmingsplan.

12

De voorzitter: Dank u wel, de heer Van Straaten. Dan de heer De Niet. De heer De Niet: Dank u wel, voorzitter. Ja, dit bestemmingsplan en ook de besluitvorming en de besprekingen in de raadstafel laten zien hoe moeilijk het is om ook zo’n rood-voor-rood-regeling goed uit te voeren en daar de belangen ook van boeren en van de initiatiefnemer goed tegen elkaar af te wegen. Wat ons betreft staan er keuzes in die ook anders gemaakt hadden kunnen worden. Dat is nu te laat in het proces. Wij zullen daarom instemmen met dit bestemmingsplan, maar ook het college oproepen om die belangen ook bij volgende rood-voor-roodregelingen echt zorgvuldig te wegen. De voorzitter: Dank u wel, beiden, voor uw oproep. Verder geen stemverklaringen? Kunt u zich allen vinden in dit voorstel? Dat is het geval. Dan heeft u aldus besloten. Debatstukken 4.

Ontwerp Meerjarenbeleidsplan Politie 2024-2027

De voorzitter: En dan gaan we verder met het Ontwerp Meerjarenbeleidsplan Politie 2024-2027. Aangezien ik zelf portefeuillehouder ben, wil ik de plaatsvervangend voorzitter vragen om de vergadering even over te nemen. En de heer Kaya heeft aangeven dat hij de vergadering zal verlaten om uw welbekende reden. Dan geef ik het voorzitterschap nu over. De voorzitter: Amendement bij dit raadsvoorstel Meerjarenbeleidsplan Politie 2024-2027 van het CDA. Daarvoor heeft de fractie een amendement ingediend. Mag ik de heer Van der Linde het woord geven om zijn amendement, namelijk zienswijze met betrekking tot politiecapaciteit, toe te lichten. De heer Van der Linde: Dank u wel, voorzitter. Voor ons ligt het raadsvoorstel om geen zienswijze in te dienen op het Meerjarenbeleidsplan Politie 2024-2027. Wij, CDA Deventer, samen met mede-indieners Gemeentebelang en Partij van de Arbeid. Wij vinden dat er wel een zienswijze ingediend moet worden. Namelijk, dit meerjarenbeleidsplan bepaalt in hoge mate de sterkteverdeling en toebedeling van de politiecapaciteit tot 2028 en deze capaciteit is voor IJsselland-Zuid, waar Deventer onder valt, in onze ogen ontoereikend. Er is een aantoonbaar tekort aan politiecapaciteit, waardoor onder meer de wijkagenten te weinig tijd aan hun wijk kunnen besteden, omdat zij steeds voor andere diensten moeten bijspringen.

U heeft dat kunnen lezen in de beantwoording op de vragen die het CDA eerder gesteld heeft. Er is bij de politie continu sprake van schaarstemanagement om met bestaande tekorten om te kunnen gaan. Verschillende onderzoeken laten zien dat Oost-Nederland er zeer pover vanaf komt in de toebedeling van de politiecapaciteit. Dit wordt tot 2028 volgens dit beleidsplan niet veel beter en heeft dan ook direct negatieve gevolgen voor Deventer. Ook de regioburgemeester Hubert Bruls heeft zich publiekelijk geuit in de Stentor dat de grens is bereikt en hij spreekt over substantiële tekorten nu en in de toekomst. Ook andere burgemeesters roeren zich nu, u kunt dat zien in andere media. Voorzitter, wij vinden dat ook Deventer daar wat van moet zeggen. Vandaar dit amendement om wel een zienswijze in te dienen, conform de gevoegde zienswijzebrief die ook in het RIS staat. De inhoud van deze brief is tot stand gekomen in samenwerking met het beleidsteam Veiligheid van de gemeente en de burgemeester. Als je nu niets zegt over de tekorten, dan sta je tot 2028 zeker achteraan als het gaat om toereikende toebedeling van de gewenste politiecapaciteit en kunnen we onze eigen veiligheidsagenda niet optimaal uitvoeren. Dank u, voorzitter. De voorzitter: Dank, mijnheer Van der Linde, voor uw toelichting. Roept wat vragen op vanuit de raad. Mevrouw Zieverink, aan u het woord.

Mevrouw Zieverink: Dank, voorzitter. Ook dank aan het CDA voor dit amendement. Tegelijkertijd zijn we ook wel kritisch, want zoals mijnheer Van der Linde al terecht zegt, voorzitter, is er een tekort, is er allang een tekort en moeten we daar ook wat van zeggen. En dat zegt dit amendement en de brief ook. En tegelijkertijd roepen we niet

13

op tot een hele concrete actie. Dus wat willen we graag? Extra fte erbij? Willen we dat er nagedacht wordt over andere mogelijkheden om in te zetten, bijvoorbeeld technologie? Wij missen ook wel een beetje de oproep tot actie. Het is ook wel heel makkelijk om alleen zorgen te uiten. We zijn eigenlijk wel heel erg benieuwd of daar ook gesprekken over zijn geweest en eigenlijk weet ik ook niet of alleen mijnheer Van der Linde hierop zou moeten reageren of dat we de portefeuillehouder ook zouden moeten vragen. De voorzitter: Laten we beide doen. Beginnen we met de heer Van der Linde. De heer Van der Linde: Ja, dank u wel. Dank u wel voor deze vraag. Het begint met deze zienswijze. Ik ben het met u eens, er moet eigenlijk veel meer gebeuren willen we echt resultaat boeken en meer politiecapaciteit erbij krijgen. Deze zienswijze leidt niet dat er volgende week tien politieagenten in Deventer op de stoep staan om ons te versterken. Daar ben ik me van bewust. Maar het is wel de eerste stap. Deze zienswijze is het instrument wat we nu hebben, een vermogen om invloed uit te oefenen. En ik denk dat we daarmee moeten beginnen en dat we dat zeker moeten doen. Wat het CDA ook gedaan heeft is: wij hebben ook de fractie van de Tweede Kamer onze zienswijze en de brief gestuurd, met het verzoek om daar ook verder actie voor te nemen.

Want ja, het is toch een breder probleem en dat moet ook op hoger niveau worden afgehandeld en worden behandeld. Wij zijn de gemeenteraad van Deventer. Ons instrument op dit moment is een zienswijze indienen en daarom vinden wij dat dat nu moet gebeuren. De voorzitter: Mevrouw Zieverink. Nee. De heer Akdemir. De heer Akdemir: Dank, voorzitter. Mijnheer Van der Linde geeft aan dat dit slechts de eerste stap is in het proces. Wanneer en hoe zou die tweede stap dan eruit moeten komen te zien? Is dat in de nabije toekomst, is dat in 2028? Kunt u dat even in de tijdlijn even duiden? De voorzitter: Mijnheer Van der Linde. De heer Van der Linde: Meerdere stappen, wat ik al zei, is breder hiervan, vooral vanuit Oost-Nederland, breder onze zorg uitspreken. De regioburgemeester Bruls heeft dat gedaan, wat ik u verteld heb. Ik vind ook dat onze burgemeester dat moet doen. Ik vind ook dat andere burgemeesters dat moeten doen, zeker in Oost-Nederland. De kwetsbaarheid van ons gebied is groot. We liggen aan de A1, we hebben een uitgestrekt landelijk gebied. De steden, we hebben een groei. Deventer heeft een groei. Dat betekent dat de politiecapaciteit daarmee in de pas moet lopen. Dus wij vinden dat we eerst vanuit Deventer deze stap moeten zetten. Maar ik heb ook alles doorgestuurd naar Olst-Wijhe, naar Raalte. Ik weet dat Deventer ook begint.

Dus wij als CDA proberen ook … Daar zijn we al mee bezig, hebben we al gedaan, ook breder hiervoor aandacht te vragen. Maar ja, wij zijn de gemeenteraad van Deventer. Mij gaat het nu, ons gaat het nu in eerste instantie om onze gemeente, onze inwoners, onze veiligheid en openbare orde. En vandaar dat we hiermee beginnen. De voorzitter: Mijnheer Akdemir. De heer Akdemir: Ja, dank voorzitter. Wat ik begrijp uit de woorden van mijnheer Van der Linde is dat dit wederom de eerste stap is, maar ik mis nog steeds een beetje de duiding. Wat is dan de tweede stap? Is dat het samentrekken met de verschillende andere gemeenten om juist, dat hebben we ook in de raadstafel benoemd, om te organiseren om gezamenlijk dat statement te maken richting de landelijke politiek wellicht ook. Is dat de tweede stap? En als dat het geval is, overweegt u dan ook een motie in te dienen? De voorzitter: Korte reactie van mijnheer Van der Linde. De heer Van der Linde: Vooralsnog dienen we nog geen motie in. Dit is de eerste stap. We kijken wat de regio, hoe de regioburgemeester hierop reageert. We kijken hoe andere burgemeesters ons voorbeeld volgen. In Limburg gebeurt dat al, in Twente zal dat gebeuren. En dan gaan we verder dit. Ik ben het met u eens, ik ben het

14

met de heer Akdemir eens, voorzitter, dit blijft aandacht vergen in geheel Oost-Nederland. En dat gaan we zeker doen. Dank. Dan de heer Zuijdam, aan u het woord. De heer Zuijdam: Voorzitter. De VVD, die is groot voorstander van meer blauw op straat en dat zijn wij helemaal met het CDA eens. Toch hoor ik de heer Van der Linde de hele tijd zeggen: wij zijn de gemeenteraad. Maar ergens mis ik de gemeentepolitie, want die hebben we niet. We hebben een landelijke politie. Dus wij gaan daar uiteindelijk niet over. Zouden we dan niet beter kunnen inzetten op meer toezicht en handhaving, daar meer fte in kwijt te kunnen, omdat wij het dan uit onze eigen begroting doen? Of uitbreiding bijvoorbeeld door slim cameratoezicht. De voorzitter: Mijnheer Van der Linde. De heer Van der Linde: Ik zeg inderdaad: wij zijn de gemeenteraad van Deventer. Waar het om gaat, waar Deventer onder valt, is het basisteam IJsselland-Zuid. Dus daar richten wij ons in de breedte op. En natuurlijk, ik heb met de politie gesproken. Zij doen er echt alles aan. Ik heb al het woord schaarstemanagement en schaarsteplanning genoemd. Ik ben een dag en een avond met de politie meegegaan. Ik heb gezien hoe zij roosteren, hoe zij met die schaarste omgaan. Elke dag is het voor de politie weer een truc om zo optimaal mogelijk de beschikbare capaciteit in te zetten.

En dat doen ze heel goed, maar het is wel elke dag schaarsteplanning. En waar het ons om gaat, wat wij zien is dat de wijkagent in Deventer de sluitpost is van als er tekorten zijn of als er iemand ziek is of weet ik wat, of als de ME op moet treden of als er noodhulp wordt gedaan of als er een andere handhavingsdienst moet zijn. Dan wordt die wijkagent uit de wijk getrokken en dan kan hij die norm van 80 procent in de wijk, wat heel belangrijk is, ook voor preventie, niet alleen voor repressie, dan kan hij die 80 procent niet behalen en dan kan hij die verbindingen niet meer aangaan met de burger, met alle instituties et cetera. Dus het gevolg voor Deventer, zoals ik dat heb gezien, geobserveerd, is dat die wijkagent niet aan zijn optimale invulling en zijn optimale taakuitoefening kan komen. Dat vinden we zorgelijk. De voorzitter: De heer Zuijdam. De heer Zuijdam: Voorzitter, ik ben het nog steeds helemaal eens met de heer Van der Linde. Een uitbreiding zou hartstikke goed zijn, maar op het moment dat je dat doet, je gaat dat uitbreiden, dan bestaat ook heel groot de kans van goh, in Deventer hebben we nu extra poppetjes, dan kunnen we er ook extra meer weghalen. Dus netto schiet je er dan denk ik misschien wellicht niet zo heel veel mee op.

Mijn vraag was daarbij ook: zouden we dan niet beter kunnen focussen op uitbreiding van handhaving en toezicht of slim cameratoezicht? De voorzitter: Mijnheer Van der Linde. De heer Van der Linde: Ja, wat mij betreft gaan we alle instrumenten inzetten om de openbare orde en veiligheid van Deventer te garanderen zoveel mogelijk. Dus cameratoezicht, daar moet je heel goed naar kijken hoe of wat. Boa's zijn een uitstekende aanvulling op de politiecapaciteit in Deventer. Ik wil wel even gebruikmaken dat in het RIS staat … De voorzitter: Mijnheer Van der Linde, we hebben nog heel veel moties en het is tien over negen, dus als u uw … De heer Van der Linde: Ik wil wel de vraag beantwoorden. De voorzitter: Ja, graag. De heer Van der Linde: Maar bij deze dan. Als mijnheer Zuijdam tevreden is, dan hou ik op. De voorzitter: En ik zag mijnheer Zuijdam knikken, dus ik stel voor dat we naar het college gaan.

15

De heer König: Voorzitter, dank u wel. En ik wil de heer Van der Linde, maar eigenlijk ook de rest van de fracties bedanken voor het uitstekende debat dat we in de oordeelsvormende fase en ook in de beeldvormende fase over dit onderwerp hebben gehad. Het college was van mening dat het indienen van een zienswijze niet zoveel zou uitmaken, omdat papier geduldig is en dat er de facto niks mee veranderd. Tegelijkertijd kan het college zich goed voorstellen dat deze gemeenteraad wel een signaal wil afgeven. Want op zichzelf zijn de punten die de heer Van der Linden aanhaalt, voorzitter, zeker aan de orde. Nu is het wel zo bij politiecapaciteit dat we altijd een tekort aan politiecapaciteit hebben, in die zin dat je altijd moet prioriteren. En op zichzelf is dat ook helemaal niet verkeerd. Maar dat Oost-Nederland te maken heeft met grote tekorten, dat is zeker het geval. Dat geldt overigens trouwens ook voor andere delen van het land, laten we ook heel reëel over zijn. Dus mijn aanvankelijke aarzeling was: ik dacht als dit het amendement wordt dat leidt tot een brief aan de regioburgemeester onder het motto: Deventer waarschuwt Den Haag nog één keer, dan had ik daar de nodige aarzeling bij. Maar als het breed gedragen is, en ik merk ook bij collega's, maar ook bij andere gemeenten en gemeenteraden dat er breed ook wel onrust is over de druk op de politie. De capaciteit is beperkt.