2022-819 Programmabegroting 2023 MJB 2024-2026 incl bijlagen

Hiermee wordt de CO2-uitstoot door de energievoorziening gereduceerd en wordt bijgedragen aan het beperken van de klimaatverandering. Randvoorwaardelijk voor de energietransitie is een toekomstbestendige energie-infrastructuur. Daarbij gaat het o.a. om voldoende netcapaciteit, een goede netinpassing, slim koppelen van vraag en aanbod van energie en energieopslag. De opgave van een toekomstbestendige energievoorzieningen is breder dan alleen een klimaatthema. Het gaat ook om de beschikbaarheid, betrouwbaarheid en betaalbaarheid van de energievoorziening voor bewoners, bedrijven en mobiliteit. Daarmee is energietransitie ook een maatschappelijke en economische factor van belang. Dit geldt voor bestaande woon- en werkgebieden en nadrukkelijk ook bij nieuwe ontwikkelingen zoals nieuwbouw en de transitie in het landelijk gebied. Dat maakt dat het programma energietransitie is verweven met de andere programma’s. De doelstellingen kunnen alleen worden gerealiseerd samen met bewoners, bedrijven en onze gebiedspartners. Betrokkenheid en participatie van bewoners en andere belanghebbenden in de energietransitie is daarmee essentieel. De doelstellingen en activiteiten in het programma worden in grote mate bepaald door de verplichtingen uit het klimaatakkoord en de klimaatwet. Deze worden in de Deventer context en in samenhang met andere opgaven opgepakt.

Hiertoe wordt onder ander het Energieplan Deventer geactualiseerd.

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 86

Actuele beleidscontext 4a. Milieu en Duurzaamheid Het programma Milieu & Duurzaamheid heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld van een -traditionele - sectorale bescherming van het milieu naar een meer integrale bescherming. Vanuit de traditionele milieuaspecten zoals bodem, geluid, lucht, geur, trillingen, energieverbruik, veiligheid en natuur, naar een uitgebreider en integraal advies op het gebied van “duurzaamheid”. Dit begrip is niet meer weg te denken in het programma en het gemeentelijk beleid. Een goede ontwikkeling is dat wij - in een steeds eerder stadium – worden betrokken bij de verschillende plannen, gebiedsontwikkelingen en ambities. De centrale vraag daarbij is – naast advies over de bescherming tegen de milieugevolgen, ook vaak “hoe kunnen we ervoor zorgen dat dit plan duurzamer kan”? Wat zijn de juridische (on) mogelijkheden, hoe kunnen we inwoners, bedrijven en ontwikkelaars stimuleren om te kiezen voor duurzamere alternatieven, zonder dat we ze belemmeren en te veel regels opleggen? Hoe kunnen we ervoor zorgen dat initiatieven “groener” kunnen? Er wordt van ons verwacht dat we samen met de verschillende vakafdelingen (groen, beheer openbare ruimte, mobiliteit, klimaatadaptatie, om er maar een paar te noemen) invulling geven aan wat er nu wordt verstaan onder “duurzaam” en “circulair”.

Op de verschillende terreinen gebeurt er onder de noemer van deze begrippen al heel veel. Dit doen we in samenwerking met veel partijen, intern en extern. We werken nauw samen met onze verbonden partijen: de Omgevingsdienst IJsselland en Circulus. Daarnaast voeren we ook werkzaamheden uit in samenwerking met de Stichting Ulebelt, het Duurzaamheidscentrum, vrijwilligers en bedrijven. Sinds 2016 is Deventer een Global Goals Gemeente. De 17 Sustainable Development Goals zijn enorm belangrijk voor klimaat en maatschappij. Daarnaast bieden ze kansen voor innovatie van bestaande en nieuwe business. Volgens internationaal onderzoek zorgen de Global Goals wereldwijd voor een economische groei van mogelijk 30 biljoen euro en 380 miljoen nieuwe banen (onderzoek Better Business, Better World). De Global Goals dragen bij aan de verdere groei en (inter)nationale profilering van Deventer. Deventer wordt van oudsher gekenmerkt door een open houding naar de wereld om haar heen. Vanuit die houding heeft Deventer zich gecommitteerd aan de 17 Global Goals. Toen de VN in 2015 de 17 Global Goals vaststelden, werden deze direct geadopteerd door alle lidstaten. En de reden is helder: waar de eerdere Milleniumdoelen nog vooral gericht waren op ontwikkelingslanden, zijn de Global Goals belangrijk voor de hele wereld, dus ook voor Deventer.

Ontwikkelingen met betrekking tot de Global Goals zijn te volgen via www.deventer4globalgoals.nl

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 87

4b. Energietransitie Klimaatdoelstellingen In 2015 is het mondiale klimaatakkoord van Parijs gesloten. Daarin hebben landen afgesproken de wereldwijde temperatuurstijging in ieder geval onder de 2 oC te houden en bij voorkeur onder de 1,5 oC. Het akkoord moet door de landen in nationaal beleid en wetgeving worden vertaald. In 2019 is het nationale Klimaatakkoord vastgesteld en zijn de klimaatdoelen vastgelegd in de Klimaatwet. Met het regeerakkoord (2021) zijn de doelstellingen bekrachtigd (en deels aangescherpt). Doelen CO2-Reductie • 2030: 55% reductie CO2-uitstoot (ten opzichte van 1990) • 2050: 95% reductie CO2-uitstoot (ten opzichte van 1990) • 2050: 100% CO2-neutrale elektriciteitsvoorziening Doelen aardgasvrij • 2030: 20% bestaande woningen aardgasvrij (ca. 10.000 woningen in Deventer) • 2050: 100% bestaande woningen aardgasvrij Regionale Energiestrategie (grootschalige opwek en bovenlokale warmte) Als uitvloeisel van het Klimaatakkoord zijn in 30 regio’s in Nederland Regionale Energiestrategieën (RES) opgesteld. De RES gaat voornamelijk in op grootschalige opwek van elektriciteit met grote zonnedaken, zonneparken en windenergie en (voor zover van toepassing) op de verdeling van bovenlokale warmtebronnen. De RES-en zijn onderdeel van een totaalpakket aan maatregelen dat nodig is om de klimaatdoelen te realiseren. Deventer valt binnen de RES West Overijssel.

Het Deventer RES-bod (door raad vastgesteld juli 2021) bedraagt 212 GWh aan grootschalige opwek. Dit dient uiterlijk in 2030 gerealiseerd te zijn en in 2025 moeten de benodigde vergunningen zijn verstrekt. Er zijn in Deventer geen bovenlokale warmtebronnen. De RES wordt iedere 2 jaar geactualiseerd waarbij nieuwe inzichten en (technologische) ontwikkelingen kunnen worden meegenomen. In de RES 2.0 moet het Deventer-bod nader worden geconcretiseerd (verdeling zon-wind en concrete zoeklocaties). De RES 2.0 moet op 1 juli 2023 zijn vastgesteld. Transitievisie Warmte (aardgasvrij wonen en energiebesparing) Een andere opdracht uit het Klimaatakkoord is dat iedere gemeente een Transitievisie Warmte (TVW) opstelt. In de TVW wordt per wijk/dorp weergegeven wat het beste en meest passende alternatief voor aardgas is (energetisch, technisch en economisch) en of de overgang in het betreffende gebied voor of na 2030 is voorzien. De TVW voor Deventer is vastgesteld in februari 2021. De concrete uitwerking van de TVW per buurt vindt plaats in Wijk Uitvoeringsplannen (WUP’s). De WUP's voor Zandweerd en Bathmen zijn inmiddels vastgesteld en in uitvoering. De realisatie van het Slim Warmtenet Zandweerd is onderdeel van het WUP Zandweerd. Bij het opstellen van de WUP’s wordt een wijkaanpak gehanteerd.

Daarbij worden de bewoners en de andere partners in de betreffende buurt nadrukkelijk betrokken en worden koppelkansen (verduurzaming woningbezit corporaties, sociaal, klimaatadoptie, ruimtelijke kwaliteit, MJOP, etc.) zoveel mogelijk benut. Jaarlijks willen wij twee nieuwe WUP-trajecten opstarten. Het realiseren van het Slim Warmtenet Zandweerd, nieuwe collectieve warmte projecten (waaronder opschaling van de productie van groen gas) en het verduurzamen van de bestaande aardgas gestookte warmtenetten is onderdeel van de warmtetransitie.

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 88

Faciliteren bewoners, betaalbaarheid en energiearmoede In de energietransitie wordt veel gevraagd van bewoners, bedrijven en organisaties. De gemeente heeft hierbij een belangrijke faciliterende rol. Naast beschikbare regelingen vanuit o.a. het rijk en de provincie ontwikkelen wij aanvullend instrumentarium en specifieke regelingen om bewoners te helpen stappen te maken om fossielvrij en betaalbaar te wonen. Speciale aandacht gaat daarbij uit naar de aanpak van energiearmoede door het structureel verduurzamen van energie-onzuinige woningen. Dit wordt in afstemming met Werk en Inkomen opgepakt. Met bijvoorbeeld Transform en het Duurzaamheidskrediet Deventer worden instrumenten en een werkwijze ontwikkelt die we breed in de wijkaanpakken kunnen inzetten. Toekomstbestendige netinfrastructuur Om de levering en teruglevering van elektriciteit goed te kunnen faciliteren moet de capaciteit van het elektriciteitsnetwerk (van hoogspanningsnet tot en met de wijken) structureel worden uitgebreid. De netbeheerders Tennet, Enexis en Liander zijn hiervoor verantwoordelijk. In overleg met de netbeheerders wordt daarbij zoveel mogelijk aangesloten bij de ruimtelijke ontwikkeling in Deventer. In een toekomstbestendige energievoorzieningen is naast voldoende netcapaciteit ook een “slimme” netinfrastructuur essentieel.

Daarmee kan worden gestuurd op vraag en aanbod, opslag en toepassing van alternatieve energiebronnen en -dragers (waaronder waterstof en biogas). Dit vraagt om samenwerking tussen grote energiegebruikers en -opwekkers. En ook (elektrische) mobiliteit speelt hierin een belangrijke rol. Samen met het Deventer Economisch Perspectief werken we aan twee energieHUB’s op bedrijventerreinen. Uitgangspunten bij de realisatie • We werken samen met bewoners, bedrijven en organisaties en passen zoveel mogelijk een wijkgerichte/gebiedsgerichte aanpak voor. • We werken samen met gebiedspartners (o.a. woningcorporaties, maatschappelijke organisatie, nutsbedrijven). • We zoeken actief naar synergie met andere programma’s en ontwikkelingen. • We combineren beschikbare middelen en regelingen om meer impact te realiseren. Rijksbijdrage en dekking Omdat vanuit het Klimaatakkoord een stevige regierol bij gemeenten is neergelegd worden er ook extra rijksmiddelen aan de gemeenten toegekend om de klimaatdoelstellingen te kunnen realiseren. Dit is ook in de voorjaarsnota 2022 opgenomen. Met de meicirculaire is een incidenteel bedrag van €580.000 toegekend aan Deventer. Met Prinsjesdag wordt meer duidelijkheid over de specifieke structurele rijksbijdrage aan gemeenten voor de energietransitie in de periode tot en met 2030.

Daarbij wordt uitgegaan van een jaarlijks bedrag dat minimaal gelijk is aan de bijdrage 2022. De structurele bijdrage zal met de najaarscirculaire 2022 definitief worden. De gemeentelijke bijdrage aangevuld met de bovengenoemde rijksbijdrage geeft voldoende dekking voor de noodzakelijke capaciteitsinzet om invulling te geven aan het klimaatakkoord en het bestuursakkoord. Als de structurele rijksbijdrage niet wordt toegekend, en of als deze bijdrage lager uitvalt, dan kunnen niet alle noodzakelijke activiteiten en projecten worden opgepakt.

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 89

Doelen & prestaties Programma

Taakvelden

Milieu en duurzaamheid

0.5 Treasury; 6.3 Inkomensregelingen; 7.3 Afval; 7.4 Milieubeheer; 0.10 Mutaties reserves. Opgave

Doelstelling: A: Biodiversiteit en ecologie - Sustainable Development Goal 15: leven op het land

1

2

De maatschappelijke roep om het behoud en herstel van biodiversiteit groeit. De inwoners van gemeente Deventer verwachten dat hier meer aandacht aangegeven wordt. Dit maakt dat het nodig is om de waardevolle gebieden goed in kaart te hebben en te beheren. Daarbij dient een beleidskader en waarden vastgesteld te worden voor gezonde ecosystemen en biodiversiteit. Er is een steeds grotere vraag naar de inzet van de functie van de stadsecoloog. Prestatie

Het hanteren van natuurinclusief bouwen als normering

Budget

Alle nieuwbouwprojecten dienen te voldoen aan de hoogste normen van Natuurinclusief bouwen. We beoordelen of de huidige normen aangescherpt kunnen worden. Prestatie

Het inzetten van lokale ecologische kennis

Budget

Door inzet van (lokale) ecologische kennis en advies bij ruimtelijke ontwikkelingen, vergunningverlening en onderhoud van de openbare ruimte streven we ecologisch optimale situaties na. Hierbij benutten we actief het netwerk van vrijwilligers. Prestatie

Het vaststellen en handhaven van beleid blauw / groene hoofdstructuur

We brengen waardevolle blauw / groene hoofdstructuren in kaart en hiervoor voeren we een aangepast beleid. Daarbij dienen we ervoor te zorgen dat deze waarden ook meetellen in het gemeentelijk beleid. De Wet Natuurbescherming vraagt een verdere implementatie, door middel van het opstellen van een gedragscode voor de gemeente

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 90

Budget

3

4

Opgave Doelstelling: A: Doorgaande verbetering duurzaamheid en het verminderen van milieugevolgen - Sustainable Development Goal 11: duurzame steden Doorgaande verbetering van duurzaamheid in de hele gemeente. Duurzaamheid speelt op allerlei terreinen; bij groen- en waterstructuren, klimaatadaptie, mobiliteit, binnen de maak- en kenniseconomie, bedrijventerreinen, binnen droge en natte ecologische verbindingszones. Prestatie

Bewustwording van zorg voor leefomgeving

Door middel van natuur- en milieueducatie worden inwoners, met name via de basisscholen, bewust gemaakt van de zorg voor de eigen leefomgeving en dierenwelzijn. Prestatie

1

2

Budget

Budget

Het begrip duurzaamheid voor de gemeente vertalen in concrete voorbeelden. Door inzet van kennis en advies over duurzaamheidsthema's worden initiatieven (in het voortraject) van o.a. ruimtelijke ontwikkelingen, bij groen- en waterstructuren, Klimaatadaptatie, mobiliteit, binnen de maak- en kenniseconomie, bedrijventerreinen, binnen droge en natte ecologische verbindingszones gefaciliteerd. Prestatie

Opstellen handelingskader Duurzaamheid

Budget € 50.000

Opstellen handelingskader Duurzaamheid

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 91

4 ✔

€ 452.000

Kennis en advies duurzaamheidsthema's

3

Opgave Doelstelling: A: Gezonde leefbare toekomstbestendige stad - Sustainable Development Goal 9: duurzame industrie

1

2

Het doel van de huidige milieuregelgeving is het terugdringen van de milieugevolgen, met name op de aspecten geluid, luchtkwaliteit, geuroverlast en bodemverontreinigng. Vaak is deze bescherming nog sectoraal, maar we werken naar een steeds meer integrale bescherming. Vanuit de traditionele milieuaspecten zoals bodem, geluid, lucht, geur, trillingen, energieverbruik, Vooruitlopend op de nieuwe Omgevingswet wordt dit ook van ons verwacht. Het begrip omgevingswaarde speelt een belangrijke rol in de Omgevingswet. Door de integraliteit gaat het om het afwegen van alle belangen en waarden die in de fysieke leefomgeving een rol spelen, het gaat over de wijze waarop we al die belangen laten meewegen in het proces. Het gaat over duurzame, ecologische, ruimtelijke, economische, sociale, financiële, klimaat, of energietransitie belangen. Hoe zorgen we er met elkaar voor dat al deze – tegenstrijdige - belangen voldoende tot zijn recht komen. En hoe zorgen we ervoor dat we hierin initiatieven van bewoners en bedrijven voldoende kunnen ondersteunen. Prestatie

Het bewaken, centraal gegevensbeheer, uniforme processen bodemkwaliteit

Budget

Het extra investeren in handhaving Milieuregelgeving voor energiebesparing

Naast de wettelijke verplichtingen willen we de energiebesparing bij grote bedrijven verder stimuleren. Deze inzet combineren we met het verder toekomstbestendig maken van bedrijven(terreinen), waarbij ook de thema’s klimaatadaptatie, tegengaan hittestress, en andere besparingen aan bod komen. Vanuit de Cleantech regio in samenwerking met het DEP (programma economie en energie) onderzoeken we of een bedrijvenadviseur duurzaamheid ingezet kan worden.

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 92

Budget €50.000

4 ✔

Het onderzoeken en monitoren van de kwaliteit van bodem en grondwater en het waar nodig saneren van verontreinigingen zodat alle risico’s als gevolg van bodemverontreiniging zijn weggenomen of beheerst. Het preventief (laten) beoordelen van de kwaliteit van de bodem bij aangewezen milieubelastende activiteiten. Prestatie

3

Prestatie

Het in beeld brengen van omgevingswaarden fysieke leefomgeving (in het Omgevingsplan)

Budget

Bij de invoering van de toekomstige Omgevingswet staat het begrip “fysieke leefomgeving” centraal. Bij de uitvoering van deze wet komen alle aspecten van de fysieke leefomgeving samen: Op dit moment werken we samen met het Kernteam Omgevingswet om de werkzaamheden duidelijk te maken die voortvloeien uit de Omgevingswet. Integrale gebiedsontwikkeling is in dit kader onontbeerlijk en het is zaak om hierin een evenwichtige afweging te maken. Elk gebied heeft eigen kwaliteiten die versterkt kunnen worden en hoe kunnen we daarbij de dilemma’s (stikstof, ecologische kwaliteit, ruimte, economie, klimaat, financieel) helder maken en bepalen welke waarden – in een bepaald gebied- voor gaan? Veel kennis is al binnen de gemeente aanwezig, vaak nog wel versnipperd en gefragmenteerd. Zo is er bijvoorbeeld al veel informatie over bodemonderzoeken, luchtkwaliteit, externe veiligheid, geluid, natuurwaarden, ecologische kennis, landschapselementen, enzovoorts. In het kader van de Omgevingswet en het Digitaal Stelsel Omgevingswet, de DSO zal deze informatie verder ontsloten moeten worden. Prestatie

Het uitvoering geven van het Schone Lucht Akkoord

In 2018 heeft de gemeente Deventer het Schone Lucht Akkoord (SLA) getekend waarmee het zich heeft verplicht om op verschillende taakvelden extra inzet te plegen om de luchtkwaliteit te verbeteren. Jaarlijks rapporteren we over de genomen maatregelen. Prestatie

Het verder terugdringen van geluidsoverlast

Budget € 10.000

Budget

Het verder terugdringen van geluidoverlast als gevolg van verkeer en geluidoverlast van milieubelastende activiteiten zoveel als mogelijk voorkomen middels wettelijke vereisten. Het verminderen van geluidoverlast als gevolg van auto- en treinverkeer door het uitvoeren van saneringsmaatregelen, zodat de geluidoverlast in geen enkele woning in Deventer boven de wettelijke norm ligt.

Prestatie

Omgevingsdienst IJsselland - Vergunningverlening, toezicht, handhaving en advies wet Milieubeheer / Omgevingswet De Omgevingsdienst IJsselland verzorgt de gemeente Deventer de vergunningverlening, toezicht, handhaving en advies op gebied van de milieuaspecten van de wet milieubeheer en de toekomstige Omgevingswet. Dit om structurele overschrijdingen van milieunormen in de fysieke leefomgeving tegen te gaan waarbij er extra aandacht is voor energietoezicht op energierelevante bedrijven.

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 93

Budget € 1.750.000

Opgave Doelstelling: A: Zorgvuldig omgaan met grondstoffen, circulariteit bevorderen - Sustainable Development Goal 12: verantwoorde consumptie Er is steeds meer noodzaak aanwezig om zorgvuldiger om te gaan met grondstoffen. Veel grondstoffen zijn kostbaar en – uiteindelijk – schaars. De gestelde doelstellingen zijn om 50% circulair te zijn in 2030 en om volledig (100%) circulair te zijn in 2050. We dienen de transitie naar een circulaire samenleving te versnellen. Het gaat om het op- en ombouwen naar een circulaire economie.

Prestatie

Het bewuster omgaan met grondstoffen, producten en afval.

Initiatieven ondernemen om zuiniger om te gaan met kostbare grondstoffen en producten en daarbij het hergebruik van grondstoffen bevorderen. Meer aandacht voor de kwaliteit van steeds meer specifieke grondstofstromen (bouwmaterialen, grind, stenen, hout, biomassa). Ook zullen we verwerkingsinitiatieven meer en meer beoordelen op totale milieu en sociale; inclusief de impact van de materialen (CO2 belasting, grondstoffen kompas, klimaatzaken en biodiversiteitsverlies in internationale verplichte CSRD rapportage (milieu en sociale impact van bedrijfsactiviteiten). Het is belangrijk om expertise over de ontwikkelingen van de verwerkingstechnieken te combineren met vragen in de markt. Prestatie

1

Budget

Circulaire principes worden steeds meer integraal onderdeel van het beleid- en besluitvormingsproces en de uitvoering van de €100.000 gemeente. Het is een manier van denken over hoe we met grondstoffen, producten en afval omgaan. Binnen de gemeente gebeurt al veel. Vaak nog wel ad hoc en afhankelijk van de betreffende medewerker en zijn of haar expertise. Aan ons de taak om deze acties te versterken, door dit in samenwerking op te pakken en dit breder uit te zetten. Een concreet handelingskader circulariteit vaststellen is het uitgangspunt. We gaan voorlopig uit van de ver speerpunten: • Circulaire bedrijventerreinen (aansluiten bij en het versterken van de acties programma Economie en toekomstbestendige bedrijventerreinen, samenwerking in de cleantechregio. • Circulair bouwen. De grote woningbouwopgave en verschillende lopende projecten bieden veel kansen en mogelijkheden, we zouden moeten willen een goed en inspirerend voorbeeld te zijn voor onze inwoners. Zorgen voor vermindering van het gebruik van kostbare grondstoffen, de verlenging van de levensduur, biobased oplossingen en zorgen voor demonteerbare materialen. Door schoner en emissieloos te bouwen, werken we ook aan het realiseren van onze doelstellingen voor het reduceren van stikstof en CO2.

• Circulaire gronduitgifte (aangeven welke mogelijkheden er zijn er om dit concreet vorm te geven) • Circulaire openbare ruimte (in samenwerking met het programma 3 Leefomgeving mogelijkheden verder benutten om bestekken meer circulair in te richten.

3

4 ✔

€50.000

Het opstellen van een handelingskader Circulariteit

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 94

2

Budget

Prestatie

Het verder verminderen van de hoeveelheid restafval, betere scheiding en optimalisering inzameling.

Een aanzet hiervoor is gedaan in het Grondstoffenplan 2022-2024 van de gemeente, dat in samenwerking met Circulus is opgezet. Het zoveel mogelijk gescheiden inzamelen van huishoudelijk afval, onder meer door hogere scheidingspercentages gft, papier, glas en plastic staat hierin centraal.

Budget € 250.000

Opgave Doelstelling: B: Bedrijven helpen verduurzamen

1

2

Bedrijven helpen om hun gebouwen en bedrijfsvoering te verduurzamen: besparen gebruik (fossiele) energie, duurzaam verwarmen, zelf energie opwekken. Samenwerken tussen bedrijven voor realisatie en uitwisseling van energie is belangrijk aandachtspunt. Dit draagt bij aan de CO2-reductie doelstellingen en een toekomstbestendige betrouwbare energievoorziening voor bedrijven. Prestatie

Opschalen adviseren en controleren bedrijven

Opschalen advisering en controle bedrijven voor realisatie van (minimaal wettelijke verplichte) energiebesparing door de Omgevingsdienst door verdubbeling aantal bedrijfsbezoeken. Hierbij slimme combinatie zoeken met lopende acties uit uitvoeringsprogramma Toekomstbestendige Bedrijventerreinen (TBBT). Prestatie

Budget

Budget

In samenwerking met DEP en betrokken bedrijven de haalbaarheid (technisch, financieel organisatorisch) verkenning van twee energiehub’s op bedrijventerreinen en in een faciliterende rol bijdragen aan de realisatie.

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 95

€50.000

4 ✔

€50.000

Verkennen van twee energiehub's

3

Opgave Doelstelling: B: Bewoners helpen hun woning te verduurzamen

1

2

Bewoners helpen hun woning te verduurzamen: besparen gebruik (fossiele) energie, duurzaam verwarmen, zelf energie opwekken. De betaalbaarheid van de energierekening is belangrijk aandachtpunt. Dit draagt bij aan de CO2-reductie doelstellingen en een toekomstbestendige betaalbare energievoorziening. Prestatie

Doorontwikkelen en beschikbaar stellen van faciliteiten die bewoners helpen te verduurzamen

Doorontwikkelen en beschikbaar stellen van instrumenten en faciliteiten die bewoners helpen te verduurzamen: o Lancering marktplein Transform (advies, uitvoering, realisatie, financiering) als eerste toegepast in Zandweerd. o Gemeente brede introductie keuze-app voor maatwerkadvies over verduurzamen. o Verder opschalen inzet energiecoaches, minimaal 600 huisbezoeken per jaar o Organiseren (buurt)gerichte collectieve (inkoop)acties o Opschalen toepassing Deventer Duurzaamheidskrediet

Prestatie

€100.000

Budget

Met de beschikbare rijksmiddelen minimaal 600 energie-onzuinige koopwoningen van bewoners met een “kleine beurs” €850.000 verduurzamen waarmee hun energierekening structureel lager wordt. Wanneer extra (rijks)middelen beschikbaar komen wordt in afstemming Werk & Inkomen opgeschaald. Prestatie

Realisatie en exploitatie Slim Warmtenet Zandweerd

Budget

Gefaseerde realisatie en start exploitatie Slim Warmtenet Zandweerd (2000 woningen aardgasloos in periode 2022 – 2028).

Prestatie

Wijk uitvoeringsplannen

Budget

Per jaar in minimaal twee wijken/dorpen met de bewoners aan de slag met het opstellen en uitvoeren van een Wijk Uitvoeringsplan (in samenwerkingsverband Fossielvrij en Betaalbaar Wonen) en/of het faciliteren van bottom up buurtinitiatieven

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 96

€100.000

4 ✔

Budget

Energie-onzuinige koopwoningen verduurzamen

3

Opgave Doelstelling: B: Informeren en samenwerken met bewoners en bedrijven/organisaties

1

2

Informeren van en samenwerken met bewoners en bedrijven/organisaties bij het vormgeven en invullen van de energietransitie in Deventer. Dit draagt bij aan een gevoelde gezamenlijke verantwoordelijkheid en goede democratische besluitvorming ten aanzien van de energietransitie.

Prestatie

burgerberaad over energietransitie/duurzaamheid

Organiseren van een burgerberaad over energietransitie/duurzaamheid.

Prestatie

Prestatie

€250.000

Budget

Organiseren/faciliteren van minimaal twee gebiedsgerichte participatietrajecten per jaar om met initiatiefnemers, bewoners en organisaties lokale energie-initiatieven verder te brengen.

€50.000

versterken van de samenwerking met lokale coöperaties

Verder versterken van de samenwerking met lokale coöperaties (Deventer Energie en Noaber Energie, Duurzaamheidscentrum) om bewoners eenduidig en goed vindbaar te voorzien van informatie, inspiratie, hulp en handlingsperspectief in de energietransitie

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 97

Budget €50.000

4 ✔

Budget

gebiedsgerichte participatietrajecten

3

Opgave Doelstelling: B: langetermijnstrategie grootschalige opwek

1

2

Een langetermijnstrategie voor de grootschalige opwek van duurzame elektriciteit en alternatieve bronnen voor aardgas. Dit draagt bij aan lokale productie en gebruik van duurzame energie en daarmee aan de CO2-reductie doelstellingen. Prestatie

Prestatie

Budget €50.000

Verkennen opschalen van de productie van groen gas uit mest

Budget

Samen met de agrarische sector en op basis van de ervaringen met Oxe Geeft Gas verkennen van de haalbaarheid voor het opschalen van de productie van groen gas uit mest. De verkenning wordt in 2023 met de raad gedeeld. Prestatie

€50.000

Verkennen van de mogelijkheden van diepe geothermie

Budget

Samen met de provincie en de drinkwaterbedrijven verkennen van de mogelijkheid voor toepassingen van diepe geothermie in Deventer. Omdat dit wijziging in wet- en regelgeving vraagt is dit een meerjarenproces.

€25.000

Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren

Milieu en Duurzaamheid

Nummer Taakveld

Naam

Waarde Toelichting

Bron

33

Volksgezondheid en milieu

Omvang huishoudelijk restafval

78

Kg/inwoner

CBS

34

Volksgezondheid en milieu

Hernieuwbare elektriciteit

11

%

RWS

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 98

4 ✔

Concretisering RES

Concretisering van het RES-bod in de RES 2.0.

3

Exploitatie (bedragen x €1.000)

2022

2023

2024

2025

2026

Lasten

22.551

18.959

17.292

17.298

17.341

Baten

18.868

15.530

14.929

14.937

14.980

Saldo exclusief reserves

-3.684

-3.429

-2.363

-2.362

-2.361

Storting in reserves

45

46

21

22

23

Putting uit reserves

706

935

1

1

1

Saldo reserves (taakveld Mutaties reserves)

661

889

-20

-21

-22

-3.023

-2.540

-2.383

-2.383

-2.383

Saldo inclusief reserves

De daling van het saldo inclusief reserves met €483.000 in 2023 ten opzichte van 2022 is als volgt te verklaren: Duurzaamheid In 2022 was, conform Voorjaarsnota 2021, voor uitvoering van de vastgestelde wijkuitvoeringsplannen €97.000 beschikbaar. Doordat dit bedrag eenmalig was zorgt het voor een daling van het saldo in 2023. Milieubeheer • In 2022 was er een eenmalige extra bijdrage van €117.000 aan de Omgevingsdienst IJsselland; de structurele bijdrage stijgt vanaf 2023 met €70.000; • In 2022 is er eenmalig middelen beschikbaar gesteld voor een onderzoek naar de toekomstbestendigheid van de Ulebelt (€60.000); • In 2022 is er eenmalig middelen beschikbaar gesteld voor een haalbaarheidsonderzoek ondergrondse verkabeling Diepenveen/Colmschate (€260.000).

Taakvelden (bedragen x €1.000)

Milieu en Duurzaamheid

2022

2023

2024

2025

2026

Afval

2.061

1.614

2.265

2.265

2.265

Inkomensregelingen

-903

-903

-903

-903

-903

-4.852

-4.150

-3.734

-3.733

-3.732

9

10

10

10

10

-3.684

-3.429

-2.363

-2.362

-2.361

Milieubeheer Treasury Saldo exclusief reserves

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 99

Gerelateerde informatie Documenten Documentnaam Grondstoffenplan 2020-2024 Beleidsnota ecologie Gebiedsgericht Grondwaterbeheerplan Omgevingsvisie externe veiligheid 2015 Uitvoeringsagenda Duurzaamheid Energieplan Deventer

Bestandsgrootte 1,2 Mb 2,5 Mb 1,7 Mb 4,7 Mb 1,3 Mb 1,1 Mb

Openen Grondstoffenplan Deventer 2020-2024 Beleidsnota ecologie Gebiedsgericht Grondwaterbeheerplan Omgevingsvisie externe veiligheid 2015 Uitvoeringsagenda Duurzaamheid Energieplan

Begroting 2023 - 2026 | Gemeente Deventer | 100