CConstaterende datDeurne
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 - Concept OER Omgevingsvisie Deurne - commissie

Raadscommissie Omgeving 8 september 2026, gemeente DeurneBij agendapunt: Omgevingsvisie Deurne 2050 - 20:3555.272 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 7

RAPPORT Omgevingseffectrapport (OER) Bij de omgevingsvisie Gemeente Deurne Klant: Gemeente Deurne Referentie: BK8795-RHD-XX-XX-RP-X-0001 Status: Concept/001 Datum: 3 juni 2026

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 BK8795-RHD-XX-XX-RP-X-0001 ii HASKONING NEDERLAND B.V. Laan 1914 no.35 3818 EX Amersfoort Netherlands Mobility & Infrastructure Trade register number: 56515154 Telefoon: +31 88 348 20 00 Fax: +31 33 463 36 52 E-mail: info@haskoning.com Website: haskoning.com Titel document: Omgevingseffectrapport (OER) Ondertitel: Bij de omgevingsvisie Gemeente Deurne Referentie: BK8795-RHD-XX-XX-RP-X-0001 Uw kenmerk Click or tap here to enter text. Status: Concept/001 Datum: 3 juni 2026 Projectnaam: OV-OER-Deurne Projectnummer: BK8795 Auteur(s): YV, EvK Opgesteld door: Click here to enter text. Gecontroleerd door: VM Datum: 2 juni 2026 Goedgekeurd door: Datum: Classificatie: Projectgerelateerd Behoudens andersluidende afspraken met de Opdrachtgever, mag niets uit dit document worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt of worden gebruikt voor een ander doel dan waarvoor het document is vervaardigd. Haskoning Nederland B.V. aanvaardt geen enkele verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid voor dit document, anders dan jegens de Opdrachtgever. Let op: dit document bevat mogelijk persoonsgegevens van medewerkers van Haskoning Nederland B.V. Voordat publicatie plaatsvindt (of anderszins openbaarmaking), dient dit document te worden geanonimiseerd of dient toestemming te worden verkregen om dit document met persoonsgegevens te publiceren.

Dit hoeft niet als wet- of regelgeving anonimiseren niet toestaat. Dit document kan zijn opgesteld met behulp van kunstmatige intelligentie (AI); alle door AI gegenereerde inhoud is beoordeeld en gevalideerd door onze experts. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 1 Inhoud Publieksvriendelijke samenvatting 3 1 Waarom een omgevingsvisie en omgevingseffectrapport? 4 1.1 Omgevingsvisie gemeente Deurne 4 1.2 Waarom een omgevingseffectrapport? 4 1.3 De mer-procedure 5 1.4 Leeswijzer 6 2 De omgevingsvisie 7 2.1 Totstandkoming van de omgevingsvisie 7 2.2 Inhoud van de omgevingsvisie 7 3 Het omgevingseffectrapport 10 3.1 Proces en aanpak 10 3.2 Beoordelingskader 11 3.3 Foto van de leefomgeving 12 4 De referentiesituatie: foto van de leefomgeving 14 4.1 Kwaliteitsniveaus 15 4.2 Aandachtspunten en knelpunten voor verdere uitwerking van de Omgevingsvisie 16 5 Scenario’s voor nieuw beleid 19 5.1 Totstandkoming scenario’s 19 5.2 Onderzochte scenario’s 26 5.3 Effectbeoordeling 30 6 Het voorkeursalternatief 34 6.1 Voorkeursalternatief op hoofdlijnen 34 6.2 Definitief voorkeursalternatief 42 7 Gevolgen van het voorkeursalternatief voor de omgeving 49 7.1 Beoordeling per beoordelingsaspect 49 7.2 Ontwikkeling knelpunten en aandachtspunten ten opzichte van de referentiesituatie 55 7.3 Vergelijking definitief

voorkeursalternatief met voorkeursalternatief op hoofdlijnen 59 8 Gevolgen voor Natura 2000-gebieden 62 8.1 Resultaten Passende Beoordeling 62 P r o j e c t g e r e l a t e e r d 9 | Consistentie nieuw beleid | 66 9.1 | Beoordeling per pijler | 66 10 | Doelbereik | 68 10.1 | Beoordeling per ambitie | 69 11 | Mitigerende maatregelen | 72 11.1 | Aandachtspunten | 72 11.2 | Knelpunten | 72 12 | Vervolg op het OER | 75 12.1 | Doorwerking in programma’s | 75 12.2 | Doorwerking in omgevingsplan | 76 12.3 | Monitoring van de beleidsambities uit de omgevingsvisie | 77 Begrippenlijst | 79 Bijlagen A1 | Foto van de Leefomgeving A2 | Effectbeoordeling scenario’s A2.1 | Scenario A A2.2 | Scenario B A2.3 | Scenario C A3 | Presentatie effectbeoordeling scenario’s A4 | Effectbeoordeling voorkeursalternatief op hoofdlijnen A5 | Presentatie effectbeoordeling voorkeursalternatief op hoofdlijnen A6 | Effectbeoordeling definitief voorkeursalternatief A7 | Vergelijking definitief voorkeuralternatief met voorkeuralternatief op hoofdlijnen A8 | Passende Beoordeling A9 | Botsproeven 3 juni 2026 | CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" | BK8795-RHD-XX-XX- | 2 RP-X-0001 P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 3 Publieksvriendelijke samenvatting De publieksvriendelijke samenvatting wordt toegevoegd na de reviewronde.

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 4 1 Waarom een omgevingsvisie en omgevingseffectrapport? 1.1 Omgevingsvisie gemeente Deurne Elke Nederlandse gemeente moet uiterlijk in 2027 een vastgestelde omgevingsvisie hebben, dit is wettelijk bepaald in de Omgevingswet. De omgevingsvisie is een visie voor een lange periode, tot 2050. In deze visie staan de grote onderwerpen uit de leefomgeving, zoals wonen, verkeer, natuur, landschap, gezondheid en economie. De gemeente Deurne werkt aan het opstellen van de omgevingsvisie. In de omgevingsvisie beschrijft de gemeente wat zij wil bereiken. Dit heten ambities. Met deze ambities gaat de gemeente keuzes maken voor nieuw beleid. De keuzes voor nieuw beleid worden op hoofdlijnen in de omgevingsvisie opgenomen. Deze verdere uitwerking van de hoofdlijnen gebeurt nadat de omgevingsvisie vastgesteld is. 1.2 Waarom een omgevingseffectrapport? De gemeente Deurne wil de gevolgen van het nieuwe omgevingsbeleid uit de omgevingsvisie op de leefomgeving in beeld brengen. Daarom is er bij de omgevingsvisie een omgevingseffectrapport (OER) opgesteld. Het OER levert de informatie die nodig is om een zorgvuldig besluit te nemen over de omgevingsvisie. Daarbij zijn alle relevante belangen meegewogen. Ook beschrijft en verantwoordt het OER de resultaten van dit proces.

Voor bepaalde ontwikkelingen moet onder de Omgevingswet een milieueffectrapportage (mer) worden uitgevoerd. In het Omgevingsbesluit (hoofdstuk 11 en bijlage V) is opgenomen voor welke activiteiten en ontwikkelingen een mer-plicht geldt. Voorbeelden van activiteiten en ontwikkelingen waarvoor dit geldt zijn: • De aanleg van wegen, spoorwegen en binnenvaarwegen van een bepaalde lengte; • De bouw van meer dan 2.000 woningen; • De bouw of aanpassing van een windturbinepark of verbrandingsinstallatie. Het kan ook zijn dat in de omgevingsvisie beleid staat wat mogelijk verstorend is voor de natuur in Natura 2000-gebieden. Dit zijn gebieden die op Europees niveau beschermd zijn. Als onduidelijk is hoe groot de mogelijke gevolgen zijn voor dit gebied, moet hier onderzoek naar gedaan worden. Dit onderzoek heet een passende beoordeling. Voor de gemeente Deurne wordt een passende beoordeling uitgevoerd, deze is onderdeel van het OER en toegevoegd als bijlage A8. Als een mer bij een omgevingsvisie verplicht is, dan moet de uitgebreide mer-procedure doorlopen worden. Er wordt dan een milieueffectrapport (MER) opgesteld, dat met de (ontwerp)-omgevingsvisie ter inzage gaat en waar de Commissie voor de milieueffectrapportage (Commissie mer) een advies over moet geven. Een MER bij de omgevingsvisie wordt OER genoemd, zoals uitgelegd in onderstaand kader.

Wat is mer, wat is MER en wat is OER? Mer staat voor ‘milieueffectrapportage’ en is de procedure waarbinnen een MER wordt opgesteld. MER staat voor ‘milieueffectrapport’ en bevat de resultaten van het onderzoek naar de (milieu)effecten binnen een mer De toevoeging ‘plan’ (planMER) wil zeggen dat het om een MER voor een plan gaat, zoals een omgevingsvisie. De omgevingsvisie bevat de menselijke leefomgeving als geheel, dus zowel fysiek, economisch als sociaal. Dit vraagt om een breder georiënteerd proces dan een traditioneel MER. OER staat voor ‘omgevingseffectrapport’, waarin naast de milieueffecten ook andere omgevingseffecten, zoals sociale en economische, in beeld worden gebracht. We spreken daarom hier niet over een planMER maar over een OER. Voor de juridische juistheid wordt nog wel gesproken van een mer-procedure. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 5 De omgevingsvisie beschrijft de ambities van de gemeente en wat de gemeente op hoofdlijnen gaat doen om die ambities te halen (het nieuwe beleid). Het OER beschrijft: • De kwaliteiten van de leefomgeving (de huidige situatie en autonome ontwikkeling). • De gevolgen van het beleid op de leefomgeving. • Of het beleid bijdraagt aan het halen van de gestelde ambities.

Bij de uitwerking van de omgevingsvisie heeft de gemeente ingezet op een proces met interactie tussen het uitwerken van de omgevingsvisie en het opstellen van het OER. Dit wordt een ontwerpend-OER genoemd. De interactie tussen beide bestaat uit regelmatige wederzijdse terugkoppeling tussen de beleidsontwikkeling aan de ene kant (omgevingsvisie) en de gevolgen ervan voor de leefomgeving aan de andere kant (mer). Dit proces staat weergegeven in Figuur 3.1. Op deze manier is het OER gebruikt om het beleid aan te scherpen en om beleidskeuzes te maken en aan te scherpen. De gemeente wil het OER ook gebruiken als basis voor het monitoren en bijsturen van het beleid tijdens de uitvoering. 1.3 De mer-procedure De omgevingsvisie heeft een kaderstellend karakter. Dit betekent dat de hoofdlijnen van de omgevingsvisie verder uitgewerkt wordt in omgevingsprogramma’s en omgevingsplannen. Deze programma’s en plannen kunnen met meer detail duidelijk maken wat er op welke plek precies gaat gebeuren. Vanwege het kaderstellend karakter moet de mer-procedure doorlopen worden. Met een mer-procedure wordt milieu-informatie meegenomen bij het opstellen van de omgevingsvisie. Door milieu-informatie volwaardig mee te nemen bij de besluitvorming kunnen gevolgen voor het milieu voorkomen worden. Deze milieu-informatie wordt gepresenteerd met een milieueffectrapport (MER).

Omdat een omgevingsvisie naast milieu ook ingaat op het sociale en economische domein wordt voor een omgevingsvisie doorgaans een omgevingseffectrapport (OER) opgesteld. In het OER zijn op basis van de mer-procedure de gevolgen van de omgevingsvisie op de leefomgeving in beeld gebracht. Die informatie moet gebruikt worden bij de besluitvorming over de omgevingsvisie. De mer- procedure is gebaseerd op Europese regelgeving. Het doel van mer is het bieden van voldoende informatie waarmee de gemeente Deurne het milieu- en leefomgevingsbelang volwaardig en vroegtijdig in de plan- en besluitvorming over de omgevingsvisie kan betrekken. De mer-procedure voor de omgevingsvisie is verlopen in lijn met de wettelijke vereisten, deze is als volgt: 1. Openbare kennisgeving van het voornemen door bevoegd gezag De mer-procedure is gestart met een bekendmaking van het voornemen via een openbare kennisgeving en publicatie van de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD). De NRD heeft ter visie gelegen van 13 november 2025 tot en met 24 december 2025. 2. Raadplegen betrokken instanties over reikwijdte en detailniveau van het OER en vaststellen reikwijdte en detailniveau De gemeente Deurne heeft verschillende instanties gevraagd om op de NRD te reageren. Daarnaast heeft iedereen de mogelijkheid gehad schriftelijk te reageren op de ter inzage gelegde NRD.

Op de NRD zijn zes zienswijzen binnengekomen vanuit de stad en de betrokken instanties. De gemeente heeft een Nota van Antwoord opgesteld en de relevante punten uit de zienswijzen hebben een plek gekregen in het OER. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 6 3. Opstellen OER en Passende Beoordeling Vervolgens is het OER opgesteld. Omdat significante negatieve effecten op instandhoudingsdoelstellingen van de Natura 2000-gebieden in de omgeving van Deurne op voorhand niet konden worden uitgesloten is er een Passende Beoordeling uitgevoerd voor het voorkeursalternatief (zie hoofdstuk 8 van dit OER). De Passende Beoordeling is een bijlage bij het OER (A8). 4. Terinzagelegging OER en ontwerp-omgevingsvisie Het OER wordt wanneer? samen met de ontwerp-omgevingsvisie zes weken ter inzage gelegd. Iedereen heeft in deze zes weken de gelegenheid zienswijzen in te dienen. De Commissie voor de milieueffectrapportage toetst in deze periode de kwaliteit van het OER en beoordeelt of de juiste (milieu)informatie aanwezig is om een besluit over de omgevingsvisie te kunnen nemen. 5. Besluit en vervolg De omgevingsvisie en het OER worden vastgesteld door het bevoegd gezag, de gemeenteraad van de gemeente Deurne.

1.4 Leeswijzer Dit OER bestaat uit de volgende hoofdstukken: • Hoofdstuk 2: De omgevingsvisie • Hoofdstuk 3: Het OER • Hoofdstuk 4: De referentiesituatie: foto van de leefomgeving • Hoofdstuk 5: Scenario’s voor nieuw beleid • Hoofdstuk 6: Het voorkeursalternatief • Hoofdstuk 7: Gevolgen van het voorkeursalternatief voor de omgeving • Hoofdstuk 8: Gevolgen voor Natura 2000-gebieden • Hoofdstuk 9: Consistentie nieuw beleid • Hoofdstuk 10: Doelbereik • Hoofdstuk 11: Mitigerende maatregelen • Hoofdstuk 12: Vervolg op het OER Na hoofdstuk 12 is een begrippenlijst opgenomen met per OER-gerelateerd begrip een uitleg van de betekenis. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 7 2 De omgevingsvisie 2.1 Totstandkoming van de omgevingsvisie De gemeente Deurne stelt haar omgevingsvisie op in vier fases: Fase 1: Bepalen van de uitgangspositie Het bepalen van de uitgangspositie is afgerond. Met de gemeentelijke samenwerkingspartners (bijvoorbeeld waterschap, omgevingsdienst, GGD, veiligheidsregio) is bekeken wat de relevante opgaven voor Deurne zijn. Fase 2: Het keuzeproces en opstellen raamwerk In fase 2 is een ‘Foto van de leefomgeving’ opgesteld. Een rapport waarin de huidige stand van zaken van de fysieke leefomgeving aan de hand van thema’s is geanalyseerd. Ook is ‘Het verhaal van Deurne’ opgesteld.

Dit verhaal gaat in op de vragen: Wat is Deurne voor een gemeente, wat is onze identiteit, waar liggen onze basiswaarden en kernkwaliteiten, hoe zien wij dit naar de toekomst en wat zijn dan onze belangrijke pijlers? Deze pijlers zijn richtinggevend en bepalend voor de koers die wordt ingeslagen. Het ‘verhaal’ vormt de basis voor Koersdocument Omgevingsvisie Deurne 2050, het raamwerk voor de omgevingsvisie. Het Koersdocument Omgevingsvisie Deurne 2050 is op 27 mei 2025 vastgesteld door de gemeenteraad. Hiermee is fase 2 afgerond. Fase 3: Vertaling naar de omgevingsvisie Dit OER maakt onderdeel uit van fase 3. Op 24 februari 2026 is het voorkeursalternatief op hoofdlijnen vastgesteld (zie ook hoofdstuk 6.1). Op basis van het voorkeursalternatief op hoofdlijnen is een definitief voorkeursalternatief uitgewerkt. Dit definitieve voorkeursalternatief heeft een plek gekregen in de ontwerp-omgevingsvisie. Het college van burgemeester en wethouders heeft dit ontwerp voorgelegd aan de gemeenteraad, waarna de ontwerp- omgevingsvisie is vrijgegeven voor inspraak. Dit OER ligt gelijktijdig ter inzage met de ontwerp- omgevingsvisie. Fase 4: Vaststellen van de omgevingsvisie De ontwerp-omgevingsvisie wordt zes weken ter inzage gelegd. Iedereen kan daarop reageren met een zienswijze (reactie). De ingediende zienswijzen leiden mogelijk tot aanpassingen.

Uiteindelijk stelt de gemeenteraad de omgevingsvisie vast. 2.2 Inhoud van de omgevingsvisie Ambities en doelen In de omgevingsvisie worden de belangrijkste gemeentelijke ambities en doelstellingen beschreven. Om te komen tot de ambities en doelen voor de gemeente Deurne heeft de gemeente op basis van ‘Het verhaal van Deurne’ vijf basiswaarden geformuleerd. Deze geven aan wat de gemeente in de identiteit van Deurne belangrijk vindt en wat beschermd en mogelijk versterkt moet worden (zie ’waarom’ in onderstaand schema). Vervolgens zijn er drie ontwerpprincipes geformuleerd die aangeven hoe een thema of vraagstuk wordt benaderd (zie ‘’hoe’’ in onderstaand schema). Welke prioriteiten worden gesteld voor beleid is weergegeven onder ‘’wat’’ in onderstaand schema. Het betreffen de ambities en doelen. De gemeente Deurne onderscheidt vier kernopgaven: (1) vitale kernen, (2) vitaal buitengebied, (3) gezond Deurne en (4) Duurzaam Deurne. Iedere kernopgave is uiteengezet in verschillende relevante thema’s, zoals werken of mobiliteit.

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 8 Overkoepelend zijn er in het ‘Koersdocument’ tien richtinggevende pijlers benoemd, de principes die helpen bij het maken van strategische keuzes om te komen tot ontwikkeling van Deurne. Op basis van deze basiswaarden, ontwerpprincipes, ambities, doelen, kernopgaven, thema’s en richtinggevende pijlers heeft de gemeente Deurne haar omgevingsvisie ontwikkeld. Waarom? Basiswaarden Geven aan wat we in de identiteit van Deurne belangrijk vinden en wat we willen beschermen en mogelijk versterken (‘waarom’; basis) 1. Hechte gemeenschappen vormen het hart van de Deurnese samenleving 2. Bijzondere/kenmerkende identiteiten van de Deurnese Peeldorpen en buurtschappen 3. Zes verweven toplandschappen, verbonden via dorpsstraten en bebouwingslinten 4. Een regio gevuld met een rijke en gelaagde cultuurhistorie 5. Traditie van pionieren en hard werken Hoe? Ontwerpprincipes Geven aan hoe een thema of vraagstuk wordt benaderd (‘hoe’; proces) 1. Ondergrond als basis: het water- en bodemsysteem vormt een belangrijk uitgangspunt: beleid moet passend zijn bij dit systeem. 2. Gebiedsindeling als basis: de 11 verschillende gebiedstypen en hun unieke kwaliteiten vormen een belangrijk uitgangspunt: beleid moet per gebied differentiëren om deze kwaliteiten te borgen. 3.

Actieve en integrale RO als basis: de gemeente kiest een brede, sturende rol voor een veelbelovende toekomst Pijler 01 - Ruimtelijke ordening: Een veelbelovende toekomst voor Deurne door actieve en integrale RO Wat? Ambities en doelen Geven aan welke prioriteiten worden gesteld voor beleid (‘wat’; inhoud): - pijlers en thema’s gesorteerd naar kernopgave – Algemeen • Landschap en erfgoed als leidraad voor ontwikkeling • Natuur, landschap en groen wordt meer, kwalitatief beter en bereikbaar • Cultuurhistorische waarden worden benut door beleving, bescherming en ontwikkeling • Kenmerkende identiteiten van de dorpen en landschappen borgen en versterken Pijler 02 - Identiteit: Kenmerkende identiteiten van Deurnese dorpen en landschappen borgen en versterken Pijler 04 - Landschap & erfgoed: Landschap en erfgoed als leidraad voor ontwikkeling 1.Vitale kernen • Verstedelijking: doorontwikkeling tot een volwaardig knooppunt met levendige dorpen • Wonen, welzijn en zorg is passend, geschikt en toekomstbestendig • Werken: verzilveren van kansen binnen de regionale dynamiek; regionale samenwerking versterkt synergie tussen bedrijven • Mobiliteit: Deurne is bereikbaar, veilig, leefbaar en duurzaam. Mobiliteit staat in dienst van de andere opgaven.

Pijler 03 - Gemeenschap & wonen: Woningbouwontwikkelingen enten op lokale gemeenschappen Pijler 08 - Werken: Regionale samenwerking versterkt synergie tussen bedrijven Pijler 10 - Mobiliteit: Mobiliteit is geen doel op zich en staat in dienst van andere opgaves P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 9 Wat? 2. Vitaal buitengebied • Landbouwtransitie: er is ruimte voor kansen, perspectief voor het agrarisch gebied • Vrijetijdseconomie: natuur en cultuur als basis • Sociaal-economisch potentieel van recreatie en toerisme uitnutten Pijler 07 Recreatie: Sociaal-economisch potentieel van recreatie en toerisme uitnutten Pijler 09 Landbouw: Perspectief bieden voor het agrarisch gebied 3. Gezond Deurne • Hoogwaardig woon- leef- en verblijfsklimaat in een gezonde en groene omgeving • Gezondheid als een vanzelfsprekende parameter Pijler 06 Gezondheid: Gezondheid als een vanzelfsprekende parameter 4.

Duurzaam Deurne • Uiteenlopende doelen op het gebied van duurzaamheid worden geconcretiseerd • Duurzaamheid en vergroening als onderdeel van alle plannen Pijler 05 Duurzaamheid en groen: Duurzaamheid en vergroening als onderdeel van alle plannen P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 10 3 Het omgevingseffectrapport 3.1 Proces en aanpak Onderstaande Figuur 3.1 geeft het proces van dit OER schematisch weer, waarbij ook de interactie met de omgevingsvisie te zien is. In deze paragraaf worden de stappen op hoofdlijnen beschreven. In de overige paragrafen van dit hoofdstuk worden deze stappen uitgebreider beschreven. NRD De NRD beschrijft welke onderscheidende scenario’s in het OER onderzocht gaan worden (‘reikwijdte’). Daarnaast staat er in de NRD welke beoordelingsaspecten onderzocht gaan worden, de manier waarop en met welke diepgang (‘detailniveau’) dat gebeurt. Beoordelingskader In het beoordelingskader zijn beoordelingsaspecten opgenomen die in dit OER beoordeeld zijn. Het vormt daarmee het kader voor de beschrijving van de huidige situatie en de autonome ontwikkelingen en de effecten van de omgevingsvisie. Foto van de leefomgeving De gemeente Deurne heeft in 2021 al een ‘foto van de leefomgeving’ gemaakt. De foto geeft een beeld van hoe de leefomgeving er nu voor staat.

Deze foto is geactualiseerd met de nieuwste inzichten, ontwikkelingen en beleidskader (zie bijlage A1). De leefomgeving wordt beoordeeld op basis van aspecten zoals opgenomen in het beoordelingskader van het OER (zie paragraaf 3.2). Het is belangrijk dat deze aspecten goed meetbaar zijn met indicatoren. Dit beoordelingskader is in lijn met het ‘Deurnese rad van de leefomgeving’. Effectbeoordeling scenario’s en voorkeursalternatief (op hoofdlijnen) In het OER zijn scenario’s voor nieuw beleid onderzocht. De scenario’s zijn ingevuld vanuit een bepaalde dominante invalshoek, waarbij beide scenario’s een bepaalde nadruk kennen qua beleidsinvulling. Aan de hand van het beoordelingskader zijn de effecten van de scenario’s in beeld gebracht. Op basis van de resultaten van de effectbeoordeling van de scenario’s, heeft de gemeente Deurne een voorkeursalternatief op hoofdlijnen opgesteld. Daarbij zijn elementen uit de scenario’s samengevoegd tot één alternatief. Deze is vervolgens op effecten beoordeeld, op basis waarvan het definitieve Figuur 3.1: Processchema omgevingsvisie en OER gemeente Deurne P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 11 voorkeursalternatief is uitgewerkt. Voor het definitieve voorkeursalternatief is ook een effectbeoordeling gedaan.

Het nieuwe beleid is op relevante beoordelingsaspecten (scoping) beoordeeld in termen van kansen op positieve effecten en risico’s op negatieve effecten op basis van expert-judgement. Het kan ook zijn dat er wel een relatie is maar dat er nagenoeg geen effect te verwachten is, of dat positieve en negatieve effecten tegen elkaar opwegen. De reden dat wordt gesproken van kansen en risico’s, is omdat er nog een mate van onzekerheid is over daadwerkelijke uitwerking van nieuw beleid. Pas bij verdere concretisering van het beleid in vervolgplannen wordt duidelijk hoe groot die ontwikkeling van effecten daadwerkelijk is. Voor de beoordeling is een vijfpuntschaal gehanteerd, deze is weergeven in onderstaande tabel.

Tabel 3.1: Gehanteerde scoringsmethodiek bij effectbeoordeling Score Definitie ++ Kans op een positief effect + Kans op een positief effect – in geringe mate vanwege afhankelijkheid van derden, kleine geografische omvang, kleine effectomvang en/of betreft deel van beoordelingsaspect 0 Nagenoeg geen effect of zowel kansen als risico’s, per saldo neutraal effect - Risico op een negatief effect – in geringe mate vanwege afhankelijkheid van derden, kleine geografische omvang, kleine effectomvang en/of betreft deel van beoordelingsaspect - - Risico op negatief effect Botsproeven en mitigerende maatregelen Met zogenaamde ‘botsproeven’ is beoordeeld in hoeverre het nieuwe beleid consistent is en of ze ruimtelijk gezien naast elkaar kunnen bestaan. Er is beoordeeld of de verschillende beleidsonderdelen elkaar versterken en conflicteren. Voor het voorkeursalternatief op hoofdlijnen en het definitieve voorkeursalternatief zijn botsproeven uitgevoerd. Voor leefomgevingsaspecten waar het nieuwe beleid risico’s oplevert op negatieve effecten, en waar er ondanks het nieuwe beleid nog sprake is van een tekortschietend kwaliteitsniveau mogelijkheden voor verdere verbetering gegeven. Dat is gedaan in de vorm van beleidsopties of concrete mitigerende maatregelen.

Effectbeoordeling en doelbereik om nieuw beleid te concretiseren en aan te scherpen In dit OER zijn de effecten van het nieuwe beleid in beeld gebracht en beoordeeld in welke mate ze bijdragen aan het halen van ambities. Dit is iteratief en interactief gedaan: nieuw beleid is in dit OER beoordeeld, de uitkomsten daarvan zijn gebruikt om het nieuwe beleid aan te scherpen of te concretiseren. Passende Beoordeling Natura 2000 Omdat op voorhand niet uitgesloten kon worden dat het nieuwe beleid tot significante negatieve effecten in Natura 2000-gebieden leidt, is een Passende Beoordeling opgesteld. Daarin is beoordeeld of het nieuwe beleid tot significante negatieve effecten op de instandhoudingsdoelen van Natura 2000-gebieden kan leiden en zo ja, op welke manier die effecten voorkomen kunnen worden (‘mitigerende maatregelen’). 3.2 Beoordelingskader De kwaliteiten van de leefomgeving en de effecten van de omgevingsvisie worden in beeld gebracht aan de hand van een beoordelingskader met leefomgevingsthema’s (zie Tabel 3.2). Naast de aspecten binnen het domein van de Omgevingswet (de fysieke leefomgeving), bevat het beoordelingskader ook sociale en P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 12 economische aspecten.

Met een dergelijk breed beoordelingskader – breder dan gangbaar bij mer – kan een OER daadwerkelijk bijdragen aan een goede weging van alle belangen in de Omgevingsvisie. Het beoordelingskader moet voldoende breed zijn om de staat van de leefomgeving en het behalen van ambities goed te kunnen duiden. Het beoordelingskader is in lijn gebracht met het ‘Deurnese rad van de leefomgeving’. Dit is een rapport dat door de gemeente Deurne op basis van gegevens van PONTELOS, jaarlijks wordt geactualiseerd en in kaart brengt hoe de leefomgeving in Deurne ervoor staat ten opzichte van het gemiddelde in Nederland.

Tabel 3.2: Beoordelingskader OER Thema Beoordelingsaspect Arbeid Werkgelegenheid, arbeidsparticipatie Ruimtelijke vestigingsvoorwaarden Bedrijventerreinen, detailhandel en horeca Economisch kapitaal Infrastructuur en bereikbaarheid Autobereikbaarheid, wandel- en fietsnetwerk, openbaar vervoer, agrarische transportroutes, duurzame en slimme mobiliteit Natuur Natura 2000-gebieden, Natuurnetwerk Brabant en EVZ, beschermde soorten Landschap Landschappelijke kwaliteit, groen- en waterbeleving Bodem en water Bodemkwaliteit en bodemdaling, bodemvitaliteit, grondwater, oppervlaktewater Lucht Luchtkwaliteit, broeikasgassen Energie en grondstoffen Energieverbruik, duurzame opwekking, circulariteit Ecologisch kapitaal Hinder Omgevingsveiligheid, geluidhinder, geurhinder, lichthinder, trillinghinder, hittestress, wateroverlast Participatie Maatschappelijke participatie, economische participatie Kunst, cultuur en onderwijs Cultuurhistorisch erfgoed, culturele voorzieningen, archeologische waarden, onderwijsvoorzieningen Gezondheid Gezonde leefstijl en leefomgeving en leefomgeving, gezondheidsvoorzieningen Veiligheid Verkeersveiligheid, sociale veiligheid Sociaal- cultureel kapitaal Wonen en recreatie Woningaanbod en behoefte, recreatie en toerisme 3.3 Foto van de leefomgeving De ‘foto van de leefomgeving’ is de referentiesituatie die gebruikt is in dit OER.

Het beschrijft hoe de leefomgeving er nu voor staat, dit wordt de huidige situatie genoemd. Ook is in beeld gebracht hoe de leefomgeving naar verwachting ontwikkelt in de toekomst (2040). Dit wordt de autonome ontwikkeling genoemd. De autonome ontwikkeling is de verwachte toekomstige situatie bij voortzetting van het huidige beleid, rekening houdend met autonome trends (bijvoorbeeld klimaatverandering) en al genomen besluiten over ingrepen in de leefomgeving. Per beoordelingsaspect wordt de huidige situatie en de autonome ontwikkeling beschreven. Op die manier brengt de ‘foto van de leefomgeving’ in beeld wat de kwaliteit is van de verschillende aspecten van de leefomgeving in Deurne. Ook laat de ‘foto van de leefomgeving’ zien bij welke leefomgevingsaspecten er, nu en in de toekomst, problemen en knelpunten optreden en welke autonome trends er daarin te verwachten zijn. Deze informatie vormt belangrijke input voor de Omgevingsvisie. Door tijdig te weten waar knelpunten of problemen zich voordoen kan er in de Omgevingsvisie een keuze gemaakt worden voor nieuw strategisch beleid dat daarop gericht is.

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 13 In dit OER is het nieuwe beleid uit de Omgevingsvisie getoetst op effecten in termen van kansen op positieve effecten en risico’s op negatieve effecten ten opzichte van de referentielijst. Het OER heeft een abstract karakter en de effecten zijn daarom kwalitatief beoordeeld. Door het nieuwe beleid uit de Omgevingsvisie te beoordelen in het OER is een beeld ontstaan van de te verwachten impact van het nieuwe beleid, inclusief mate van invloed dat het nieuwe (strategische) beleid heeft op autonome trends en ontwikkelingen ten opzichte van het bestaande beleid. Dit OER geeft een samenvatting van de ‘foto van de leefomgeving’ in hoofdstuk 4. Basis voor monitoring De horizon voor de Omgevingsvisie is 2050 en het karakter is abstract. Dat maakt dat het nog onduidelijk is hoe het beleid uit de Omgevingsvisie precies wordt uitgevoerd. Daarnaast is er onzekerheid over de implicaties die het beleid op lange termijn heeft voor de fysieke leefomgeving. Daarom is het belangrijk dat er vroegtijdig wordt ingezet op monitoring van de kwaliteit van de leefomgeving. Gezien deze onzekerheden is het belangrijk om met monitoring de ‘vinger aan de pols te houden’. Dit wordt gedaan tijdens de periode dat het beleid uitgevoerd wordt.

Op die manier kan er bij eventuele onvoorziene omstandigheden tijdig bijgestuurd worden. Ook voor deze monitoring is het belangrijk om een beeld te hebben van de uitgangssituatie waartegen autonome ontwikkelingen en het optreden van effecten, kansen en risico’s kunnen worden afgezet. De beschrijving van de ‘foto van de leefomgeving’ biedt daarom ook een basis voor toekomstige monitoring. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 14 4 De referentiesituatie: foto van de leefomgeving In dit hoofdstuk zijn de belangrijkste bevindingen uit de ‘foto van de leefomgeving’ beschreven. De volledige foto van de leefomgeving is opgenomen in bijlage A1. De resultaten van de foto van de leefomgeving zijn samengevat weergegeven in het ‘Rad van de leefomgeving Deurne’ (zie onderstaande Figuur 4.1). De witte lijn geeft de huidige situatie weer, de witte stippellijn de autonome ontwikkeling in 2040. Figuur 4.1: Rad van de leefomgeving gemeente Deurne

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 15 Het verschil tussen de autonome ontwikkeling en de huidige situatie geeft weer in hoeverre er sprake is van een negatieve of positieve autonome trend. De positie van de lijnen in het Rad (de doorgetrokken lijn en de stippellijn) is per aspect bepaald aan de hand van de definitie en de gehanteerde schaallat, zoals in de komende hoofdstukken per beoordelingsaspect beschreven en verantwoord is. 4.1 Kwaliteitsniveaus Aspecten met een goed kwaliteitsniveau In de gemeente Deurne zijn een aantal aspecten die er goed voor staan in de leefomgeving (groen kwaliteitsniveau). Dit zijn de aspecten landschappelijke kwaliteit, broeikasgassen, maatschappelijke participatie en archeologische waarden. Aspecten met een matig kwaliteitsniveau Veel van de aspecten uit de leefomgeving in Deurne staan er matig voor. Dit houdt in dat er zich mogelijk wel knelpunten voor doen, maar dat zich beperkt tot enkele locaties. Er valt onderscheid te maken in: • Matig kwaliteitsniveau met een autonome verbetering van de situatie • Matig kwaliteitsniveau met een gelijkblijvende autonome situatie • Matig kwaliteitsniveau met een autonome verslechtering van de situatie. Deze aspecten vormen een mogelijk aandachtspunt.

Autonome verbetering van de situatie De aspecten met een matig kwaliteitsniveau en een autonome verbetering zijn: bedrijventerreinen, detailhandel en horeca, wandel- en fietsnetwerk, luchtkwaliteit, circulariteit, geurhinder, trillinghinder, verkeersveiligheid, sociale veiligheid, woningaanbod- en behoefte, recreatie en toerisme. Doordat bij deze aspecten een matig kwaliteitsniveau hebben maar autonoom verbeteren, vormen ze niet direct een aandachtspunt. Gelijkblijvende autonome situatie De aspecten met een matig kwaliteitsniveau en een gelijkblijvende autonome situatie zijn: openbaar vervoer, beschermde soorten, biodiversiteit, bodemkwaliteit en bodemdaling, bodemvitaliteit, grondwater en droogte, energieverbruik, geluidhinder, lichthinder, cultureel erfgoed, culturele voorzieningen, onderwijsvoorzieningen. Doordat bij deze aspecten een matig kwaliteitsniveau hebben maar autonoom niet verbeteren of verslechteren, vormen ze niet direct een aandachtspunt. Autonome verslechtering van de situatie: aandachtspunten De aspecten met een matig kwaliteitsniveau en een autonome verslechtering zijn: werkgelegenheid en arbeidsparticipatie, autobereikbaarheid, wateroverlast, hittestress, economische participatie. Doordat bij deze aspecten een matig kwaliteitsniveau hebben en autonoom verslechteren, vormen ze een aandachtspunt.

Aspecten met een slecht kwaliteitsniveau: knelpunten Tot slot zijn er aspecten uit de leefomgeving in Deurne die er slecht voor staan: op veel locaties doen zich knelpunten voor. Er valt onderscheid te maken in: • Slecht kwaliteitsniveau in de huidige situatie met een autonome verbetering naar kwaliteitsniveau oranje (matig) • Slecht kwaliteitsniveau met een autonome verbetering van de situatie • Slecht kwaliteitsniveau met een gelijkblijvende autonome situatie • Slecht kwaliteitsniveau met een autonome verslechtering van de situatie. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 16 Autonome verbetering van de situatie naar kwaliteitsniveau oranje De aspecten met een slecht kwaliteitsniveau en een autonome verbetering naar kwaliteitsniveau oranje (matig) zijn: Natuurnetwerk Brabant en EVZ, oppervlaktewater, duurzame opwekking. Ondanks de autonome verbetering vormen deze aspecten nog steeds een knelpunt en dus behoeven ze aandacht. Autonome verbetering van de situatie De aspecten met een slecht kwaliteitsniveau en een autonome verbetering (maar geen dusdanige verbetering naar een beter kwaliteitsniveau) zijn: duurzame en slimme mobiliteit, Natura 2000-gebieden, groen- en waterbeleving, omgevingsveiligheid, gezonde leefstijl en leefomgeving en leefomgeving.

Ook deze aspecten vormen een knelpunt en behoeven daarmee aandacht. Gelijkblijvende autonome situatie Het aspect met een slecht kwaliteitsniveau en een gelijkblijvende autonome situatie is: gezondheidsvoorzieningen. Dit aspect vormt een knelpunt en behoeft extra aandacht vanwege de gelijkblijvende autonome trend. Autonome verslechtering van de situatie Het aspect met een slecht kwaliteitsniveau en een verslechterende autonome situatie is: agrarische transportroutes. Dit aspect vormt een knelpunt en behoeft extra aandacht vanwege de verslechterende autonome trend. 4.2 Aandachtspunten en knelpunten voor verdere uitwerking van de Omgevingsvisie Zoals in de voorgaande paragraaf toegelicht vormen sommige aspecten een aandachtspunt of knelpunt. Vanuit het belang van de kwaliteit van de leefomgeving liggen bij deze aspecten de belangrijkste opgaven voor de Omgevingsvisie. De aspecten waar het om gaat en specifieke aandachtspunten zijn hieronder in Tabel 4.1 omschreven. Tabel 4.1: Knel- en aandachtspunten in de referentiesituatie Kwaliteitsniveau Aspect Huidig Autonoom Toelichting kwaliteitsniveau Aandachtspunten Werkgelegenheid en arbeidsparticipatie  Het aantal banen in Deurne is lager dan provinciaal gemiddeld. De netto arbeidsparticipatie is in Deurne gelijk aan het gemiddelde in de provincie. Door vergrijzing en krimp van de bevolkingsgroei neemt het aantal werkzame mensen af.

Autobereikbaarheid  De omliggende gemeenten zijn voornamelijk binnen 15 minuten bereikbaar, maar naar sommige omliggende dorpen is de reistijd (te) lang (15 en 30 minuten). Daarnaast is er op een aantal plekken sprake van congestie in de ochtend- en avondspits. De autonome toename van woningen en bedrijvigheid in de gemeente Deurne zorgt voor meer verkeersbewegingen en daarmee een langere reistijd. Wateroverlast  Op een aantal plekken in Deurne is sprake van onbegaanbare wegen als gevolg van extreme neerslag en het aandeel verharding in (woon)kernen is overwegend tussen de 50% en 70%. Door klimaatverandering zal de intensiteit en frequentie P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 17 Kwaliteitsniveau Aspect Huidig Autonoom Toelichting kwaliteitsniveau van hoosbuiten verder toenemen. Concrete inpassing van maatregelen uit het geactualiseerde GRP zijn nog onduidelijk. Hittestress  Bijna overal is sprake van lichte of matige hittestress en in een groot deel van de bebouwde kom ligt het stedelijke hitte eiland effect tussen de 1°C en 2°C. Hittestress in stedelijk gebied zal verder toenemen door klimaatverandering. Economische participatie  Eén op de zeven volwassenen (15%) in Deurne heeft moeite met rondkomen en ongeveer één op de acht jongvolwassenen (12%) heeft schulden.

Het aantal personen met een bijstandsuitkering en het percentage huishoudens onder het sociaal minimuminkomen is lager dan provinciaal gemiddeld, wat betekend dat relatief meer mensen in Deurne een voldoende financiële positie hebben. Autonoom neemt de druk op financiële bestaanszekerheid (landelijk) steeds meer toe. Knelpunten Natuurnetwerk Brabant en EVZ  Er is momenteel sprake van een grote restopgave van het Natuurnetwerk Brabant. Daarnaast komen de beheertypen op veel locaties niet overeen met de ambitie natuurtypen. De provincie heeft als doel om uiterlijk in 2027 het Natuurnetwerk te voltooien. De verwachting is dat Deurne dit niet gaat halen, maar in 2040 zal een groter deel voltooid zijn. Oppervlaktewater  De chemische toestand en de ecologische toestand of potentieel van de KRW-wateren voldoet niet aan de KRW- doelstellingen voor 2027. Omdat de waterkwaliteit in Deurne in sterke mate afhankelijk is van Limburg en België, heeft de gemeente een beperkte invloed op het kwaliteitsniveau. De provincie en het Waterschap Aa en Maas nemen maatregelen om de waterkwaliteit te verbeteren. Of de doelstelling in 2027 al gehaald wordt is de vraag. Duurzame opwekking  De duurzame opwekking in Deurne blijft achter ten opzichte van de doelen uit het klimaatakkoord van Parijs.

Het aandeel opgewekte hernieuwbare energie in Deurne was in 2023 op het niveau van de doelstelling van 2020. De gemeente Deurne heeft in de RES een gepland aandeel van 52 GWh. Door dit aandeel is er een kans dat de doelen uit het klimaatakkoord gehaald worden. Duurzame en slimme mobiliteit  Het aantal elektrische auto’s per 1.000 inwoners en het aantal deelauto’s per 100.000 inwoners is in Deurne lager dan provinciaal gemiddeld. Het aandeel elektrische auto’s zal autonoom toenemen en de provincie Noord-Brabant en de gemeente zet in op het stimuleren en faciliteren van deelconcepten en elektrische voertuigen. Natura 2000-gebieden  In de Natura 2000-gebieden in en rondom Deurne worden de instandhoudingsdoelstellingen in de huidige situatie niet behaald. De stikstofdeposities in die gebieden liggen boven de kritische depositiewaarden. Rijk en provincie nemen maatregelen voor stikstofreductie en natuurverbetering, maar die zijn naar verwachting onvoldoende om de instandhoudingsdoelen en de kritische depositiewaarden te behalen. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 18 Kwaliteitsniveau Aspect Huidig Autonoom Toelichting kwaliteitsniveau Groen- en waterbeleving  De afstand tot een koele groene plek van minimaal 200 m2 is in Deurne gemiddeld meer dan 500 meter.

Gemeentelijk beleid is vooral gefocust op vergroenen van straten, maar voegt geen nieuwe groenvoorzieningen toe. Omgevingsveiligheid  Er bevinden zich meerdere kwetsbare gebouwen binnen een 10-6 risicocontour en er is sprake van een groot aandeel bebouwing binnen aandachtsgebied, omdat de spoorlijn (basisnet) door de kern van Deurne loopt. Na 2036 zal de Brabantroute ontlast worden, omdat Duitsland werkt aan een betere aansluiting met de Betuweroute, waardoor er over het spoor in Deurne een stuk minder goederentreinen (met gevaarlijke stoffen) zullen rijden. Gezonde leefstijl en leefomgeving en leefomgeving  De kernindicator beweegvriendelijke omgeving scoort in Deurne iets onder het landelijk gemiddelde. De sportaccommodaties, recreatief groen-blauw en nabijheid van voorzieningen is in Deurne ondermaats. Het aantal volwassenen met overgewicht is iets meer dan 50% en ligt daarmee ver van het streven af in het Nationale Preventieakkoord (38%). De gemeente Deurne investeert in samenwerking met verschillende organisaties in een Gezonde leefstijl en leefomgeving en leefomgeving. Gezondheidsvoorzieningen = De afstand tot bijna alle typen gezondheidsvoorzieningen (huisartsenpraktijk, huisartsenpost, apotheek, ziekenhuis) is in Deurne fors groter dan provinciaal gemiddeld. Enkel de afstand tot een buitenpolikliniek is kleiner.

Autonoom staan de zorgvoorzieningen onder druk, met name in de kleine kernen. Anderzijds, de gemeente Deurne zet zich in voor laagdrempelige zorg in de buurt samen met verschillende ketenpartners. Agrarische transportroutes  De score die gebruikers in Deurne toekent aan de kwaliteit van landbouwverkeerroutes is onvoldoende en is niet in balans met hoe belangrijk gebruikers het vindt. Autonoom komen de agrarische transportroutes steeds meer onder druk te staan door recreatie en woon-werkverkeer in het buitengebied. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 19 5 Scenario’s voor nieuw beleid 5.1 Totstandkoming scenario’s Ontwikkellijnen Aan de hand van de thema’s en pijlers heeft de gemeente Deurne drie ontwikkellijnen opgesteld. De ontwikkellijnen zijn gebaseerd op de drie perspectieven zoals benoemd in de Ruimtelijke ordeningsbrief van het Ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening van 17 mei 2022. In deze brief wordt door het kabinet de basis gelegd voor nieuw nationaal ruimtelijk beleid en de uitvoering daarvan. Met deze perspectieven wordt de complexiteit van de opgaven doorgrond, de samenhang in beeld gebracht (tussen opgaven, verschillende schaalniveaus, tussen nu en de lange termijn) en de thema’s vastgesteld waarover richtinggevende uitspraken nodig zijn.

De ontwikkellijnen gelden naast elkaar en in samenhang tot elkaar. De draagkracht van de ondergrond, het water- en bodemsysteem, is van betekenis voor de vraagstukken in alle drie de ontwikkellijnen. De ontwikkellijnen zijn te relateren aan de drie kapitalen (bekend als people, planet en profit) die alle aspecten van de leefomgeving omvatten. Dit draagt bij aan het streven naar een duurzame balans en kwalitatieve leefomgeving. Met het ‘Rad van de Deurnes leefomgeving 2024’ zijn de drie kapitalen voor Deurne inzichtelijk gemaakt. Drie ontwikkellijnen: 1. Deurne, natuurlijk en beleefbaar (ecologisch kapitaal = planet) 2. Deurne, herkenbaar en verbonden (sociaal-cultureel kapitaal = people) 3. Deurne, dynamisch en ondernemersgezind (economisch kapitaal = profit) De ontwikkellijnen zijn in het Koersdocument ruimtelijk uitgewerkt in onderstaande kaartbeelden (het ‘’waar’’). Figuur 5.1: Ontwikkellijnen (1: Deurne, natuurlijk en beleefbar, 2: Deurne herkenbaar en verbonden en 3: Deurne, dynamisch en ondernemingsgezind) Van ontwikkellijnen naar scenario’s Op basis van de drie ontwikkellijnen uit het Koersdocument en de “Schaalsprong Deurne” zijn drie scenario’s bepaald waarbij de gemeente Deurne de ruimte onderzoekt voor een groei naar ongeveer 50.000 inwoners. Deze scenario’s zijn onderzocht als alternatieven in dit OER.

Per scenario worden min of meer synchroon met de drie ontwikkellijnen een beperkt aantal onderwerpen sterk aangezet om zo de

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 20 hoeken van het speelveld te onderzoeken. Het voorkeursalternatief bestaat uit een combinatie van de scenario’s. De scenario’s betreffen: • Scenario A: Pro agri-food & business • Scenario B: Pro Brainport Eindhoven • Scenario C: Pro Groen-Blauw Onderstaand worden de scenario’s toegelicht. Scenario A: Vooruitstrevend slim agrarisch Het eerste scenario staat in het teken van het bieden van goede kansen voor een toekomstbestendige landbouw. Ondernemers in de agri-food krijgen de ruimte en in het onderwijs staat de voedselwaardeketen, gezond leven en gezonde voeding centraal. De toekomstbestendige landbouw centraal: daarmee wordt gezegd dat het landbouwareaal zo groot mogelijk dient te blijven en geen ruimte wordt geboden aan functies die de ontwikkeling van de (toekomstbestendige) landbouw in de weg staan. De gemeente Deurne zet daarmee volop in op het bieden van perspectief aan de agrarische sector en ziet ook groeikansen voor de agri-food industrie. Ten oosten van de kern Deurne wordt een (regionaal) bedrijventerrein ontwikkeld met de focus op agri-food en business. Binnen het Deurnese landbouwareaal bestaan wel verschillen in lijn met de landschappen die Deurne rijk is. Deurne bouwt samen met al haar ondernemers verder aan de identiteit van hard werken en pionieren.

Zo blijft Deurne herkenbaar als gemeente in de Peel. De nieuwe woningen die in de gemeente moeten komen, zullen voornamelijk in hogere dichtheden gebouwd worden, zoveel mogelijk binnenstedelijk. Zo blijft het landbouwareaal zoveel mogelijk intact. Uitbreidingen in de randen van Deurne gebeuren alleen als dit ook in samenhang met de agrarische ketens mogelijk is. Een FSI van 1,5 rondom het station is een uitgangspunt van het bouwen van de nieuwe woningen. Er wordt een stationskwartier ontworpen, passend bij deze hogere dichtheid. Rondom Deurne wordt een compacte groene rand opgenomen waarin inwoners hun ronde kunnen maken en ruimte vinden om te recreëren. De randen vormen de buffer tussen het agrarisch gebied en het dorp. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 21 Figuur 5.2: Scenario A: Pro agri-food & business

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 22 Scenario B: Deurne als hart van de regio In het tweede scenario opent de gemeente Deurne zich veel meer naar de buitenwereld en is zij economisch uitnodigend met als doel de lokale economie veelzijdiger te maken en de werkgelegenheid flink te laten groeien, in gelijke tred met het te bouwen aantal woningen. De gemeente zoek nadrukkelijk verdere aansluiting met de Brainport Eindhoven. Waar rondom de omgeving van de High Tech Campus Eindhoven steeds minder ruimte beschikbaar is om de gevraagde hoeveelheid bedrijvigheid en wonen een plek te geven, opent Deurne haar deuren voor bijvoorbeeld een nieuwe tech-campus, opgenomen in een prettige en gezonde omgeving waar de menselijke maat nog overeind gebleven is. De campus ligt in de noordoosthoek van de gemeente Deurne en wordt via een nieuw parkachtig landschap goed verknoopt met dorp Deurne en de omringende toplandschappen. De traditie van meer dan 100 jaar geleden, nieuwe dorpen vestigen en groeien in bedrijvigheid, wordt in dit scenario in een modern ‘jasje’ gehesen. Arbeidskrachten komen naar Deurne om comfortabel en betaalbaar te kunnen wonen én ook te werken in de eigen gemeente.

Daarnaast, door de goede verbinding van het intercitystation met de omliggende steden (zoals Eindhoven), is Deurne ook in trek als woongemeente voor forensen. Het buitengebied transformeert in dit scenario mee met de gekozen schaalsprong. Het landschap wordt toegankelijker, biedt ruimte voor de groeiende bevolking. Dat heeft gevolgen voor de huidige agrarische gemeenschappen. Het areaal wordt kleiner, natuurinclusiever en het landgebruik multifunctioneler. Voor ondernemers en bewoners van het buitengebied liggen er veel kansen op het gebied van recreatie en toerisme, landschapsbeheer en energie-opwek en -opslag. De gemeente Deurne stimuleert recreatie en toerisme actief door plekken aan te wijzen voor vormen van intensieve recreatie en een degelijk netwerk van recreatieve routes op te zetten in aantrekkelijke toplandschappen. Het netwerk verknoopt Deurne goed met omliggende aantrekkelijke landschappen en kernen. Zo pionieren de unieke landschappen van Deurne mee en ontstaat een nieuwe evenwichtige omgeving waar het prettig opgroeien is. Daar waar het kan wordt het groenblauwe raamwerk versterkt en is er ruimte voor het versterken van natuurlijke processen in het landschap. De beekdalen, het hoogveen en de Peelrandbreuk vormen belangrijke aantrekkelijke dragers van het Deurnese verhaal.

Zo probeert Deurne haar wens voor natuurherstel en economische groei te combineren, waar economische groei prioriteit ten bate van de schaalsprong één is. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 23 Figuur 5.3: Scenario B: Pro Brainport Eindhoven

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 24 Scenario C: Deurne groeit en bloeit In het laatste scenario wil de gemeente Deurne de natuur weer volledig herstellen of verder ontwikkelen. Alles voor een zo groot mogelijke biodiversiteit. Dat houdt in dat het agrarisch areaal kleiner wordt daar waar dit voor het herstel van de natuur als noodzakelijk wordt geacht. Natuurgebieden in en om de gemeente worden met elkaar verbonden en waar nodig, verstevigd. Ook zet Deurne in op het maximaal vasthouden van water. Daarbij wordt goed gekeken hoe de landschappen voor de grote ontginningen functioneerden. Vanaf het Peelkanaal worden gebieden vernat en wordt onderzocht of deze gebieden een rol kunnen spelen in het vastleggen van watervoorraden. Deze natte gebieden dragen bij aan het verder vergroten van de biodiversiteit en zijn een boost voor de huidige Natura 2000 gebieden. Ook zorgen deze gebieden voor een robuust landschap waarin het ook bij een veranderend klimaat aangenaam wonen is. De schaalsprong wordt namelijk ook in dit scenario opgenomen en Deurne gaat groeien naar 50.000 inwoners. Op de plekken die vanuit water en bodem sturend geschikt worden geacht is ruimte voor uitbreiding.

Deze uitbreiding gebeurt bij voorkeur door middel van overzichtelijke buurtschappen, ingebed in aantrekkelijk groene landschappen, altijd in de buurt van water zoals de beekdalen. Deze buurtschappen steken in op energieneutraliteit en zelfvoorzienendheid. Dat betekent dat in de buurtschappen ook ruimte is voor (lichte) vormen van werken. De huidige kern Deurne verdicht net als in de andere scenario's maar ruimte voor groen in de bestaande kern staat daarbij voorop. Het huidige aangename leefklimaat dient te worden versterkt, een belangrijke maatregel daarin is meer bomen in Deurne voor meer koelte tijdens hittegolven. In dit scenario is ook recreatie belangrijk maar dan kleinschalig, gericht op genieten van de natuur. En werken? Dat blijft van belang, maar Deurne beseft ook dat het goed verbonden is met de regio. Richting Helmond en Eindhoven worden de doorfietsverbindingen verbeterd en de lobby voor meer intercitytreinen die stoppen in Deurne en Deurne verbinden met Venlo, Eindhoven en verder blijft gevoerd worden. Voor haar mobiliteit rolt Deurne het STOMP-principe geleidelijk uit. Onthaasten doe je in Deurne. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 25 Figuur 5.4: Scenario C: Pro Groen-Blauw

P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 26 5.2 Onderzochte scenario’s Voor het OER is een selectie gemaakt van in het OER te beoordelen beleid in de scenario’s en het voorkeursalternatief. Dat gaat om: • Nieuw beleid, dat wil zeggen: beleid waar nog niet over besloten is of niet eerder een kader voor geschapen is. Beleid waar al eerder toe besloten is maakt deel uit van de autonome ontwikkeling/referentiesituatie, waar de effecten van nieuw beleid tegen afgezet worden. • Voldoende concreet beleid, dat wil zeggen: voldoende duidelijk wat (functie) er op hoofdlijnen waar en in welke omvang gedaan gaat worden. • Beleid waar een relatie gelegd kan worden met het beoordelingskader van het OER. • Beleid waar de gemeente zelf toe bevoegd is om mogelijk te maken of invloed op kan uitoefenen In onderstaande paragrafen is per scenario geselecteerde beleid opgenomen dat beoordeeld is in dit OER. Dit noemen we ‘beleidsuitspraken’. Dit nieuwe beleid is gerangschikt onder de tien richtinggevende pijlers. Voor pijler 1 (Ruimtelijke ordening: Een veelbelovende toekomst voor Deurne door actieve en integrale RO) is geen beleid geformuleerd omdat dit een overkoepelende pijler is. 5.2.1 Beleidsuitspraken scenario A In Figuur 5.2 is de ruimtelijke uitwerking van scenario A op een kaart weergegeven.

De beleidsuitspraken van scenario A per richtinggevende pijler zijn: 2. Kenmerkende identiteiten van Deurnese dorpen en landschappen borgen en versterken • Peelrandbreuk zichtbaar maken in het landschap als groene ecologische en recreatieve verbinding. 3. Woningbouwontwikkelingen enten op lokale gemeenschappen • Woningen tot 2040, in totaal 5.000 woningen tot 2050. • Nieuwe woningen binnen bestaand stedelijk gebied in hogere dichtheid. • Leegstaande (vervallen) erven in het buitengebied transformeren tot agrarisch gebied en aan de kernranden wordt extra woonruimte gerecreëerd (‘ruilen’ van ruimte). • Binnenstedelijke overlast gevende bedrijven komen buiten de kernen, waardoor in de kernen ruimte vrijkomt voor nieuwe woningen, lichte werkvormen of andere voorzieningen. 4. Landschap en erfgoed als leidraad voor ontwikkeling • De zuidelijke beekdalen verruimen, vergroenen (waterberging en natuurlijke oevers) en beleefbaar maken (ruimte voor recreatie). • Om de kwetsbare natuurgebieden heen komt een bufferzone voor natuurbescherming en natuurherstel. 5. Duurzaamheid en vergroening als onderdeel van alle plannen • Gronden die niet geschikt zijn voor de landbouw maken ruimte voor energie. Voorkeur voor kleinschalige windparken (landschappelijk ingepast). o Langs de A67 komt een groene zone met ruimte voor duurzame energieopwekking.

• Op het biobased industriecluster komen biogasinstallaties waarin mest omgezet kan worden naar energie en warmte. • Benutten van staldaken en glastuinbouw voor opwek van zonne-energie (om te voorzien in de benodigde energie voor een duurzaam agri-food systeem). • Om kernen komt een compacte groene rand als bufferzone voor recreatie. • Ruimte voor groen en water in de kernen (klimaatrobuuste inrichting). P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 27 6. Gezondheid als een vanzelfsprekende parameter • Extra plekken om buiten te bewegen. 7. Sociaal-economisch potentieel van recreatie en toerisme uitnutten • Gronden die niet geschikt zijn voor de landbouw maken ruimte voor recreatie, bijvoorbeeld wandelpaden of natuurgerichte activiteiten, educatie over natuur en landbouw, streekproductenverkoop of kleinschalige verblijfsvoorzieningen. 8. Regionale samenwerking versterkt synergie tussen bedrijven • Beperkte groei van bedrijvigheid, enkel locaties voor uitplaatsen van binnenstedelijke bedrijven. Hiervoor zijn drie nieuwe locaties in beeld (agrarisch/circulair georiënteerd); o Bij Deurne en Vlierden (max. 150 ha) o Bij Liessel-Neerkant-Helenaveen (max. 15 hectaren) o Biobased industriecluster • Versterken van bestaande (familie)bedrijven, met name in de maakindustrie.

Nieuwe bedrijvigheid wordt alleen toegelaten als deze past bij het karakter van de gemeente en waarde toevoegt voor inwoners. • Bedrijven werken circulair en gebruiken schone energie. 9. Perspectief bieden voor het agrarisch gebied • Landbouwareaal zo groot mogelijk houden en daarbinnen nauwelijks ruimte te bieden aan functies die de ontwikkeling van duurzame landbouw in de weg staan: circulair, natuurinclusief, regeneratieve landbouw, kringlooplandbouw, zero-waste beleid (veevoer regionaal verbouwen en gebruiken, mest uit veehouderijen verwerken tot organische meststoffen, regionale verkoop) en hightech boerderijen. • Op dekzandruggen is ruimte voor houtproductie, voedselbossen en agroforestry. 10. Mobiliteit is geen doel op zich en staat in dienst van andere opgaves • Inzet op stille, actieve vervoersmiddelen. • Creëren van mobiliteitshubs, met elektrische deelauto’s- en fietsen bij OV-knooppunten. • Fiets- en wandelroutes worden verbeterd en uitgebreid, zodat de verschillende dorpen in Deurne elkaar goed kunnen vinden en bereiken. • Nieuwe wijken worden zoveel mogelijk autoluw ingericht. 5.2.2 Beleidsuitspraken scenario B In Figuur 5.3 is de ruimtelijke uitwerking van scenario B op een kaart weergegeven. De beleidsuitspraken van scenario B per richtinggevende pijler zijn: 2.

Kenmerkende identiteiten van Deurnese dorpen en landschappen borgen en versterken • De kernen en landschappen blijven herkenbaar. 3. Woningbouwontwikkelingen enten op lokale gemeenschappen • 8.500 woningen tot 2040, in totaal 10.000 woningen tot 2050. • Inbreiding rondom het station en nabij werklocaties. • Hoogwaardige en kleinschalige uitbreidingen van de kernen. • én de ontwikkeling van één à twee nieuwe wijken nabij de kern Deurne, met aandacht voor het behoud van beekdalen. • Deurne investeert in ontmoetingsplekken op wijkniveau. • Zorg wordt beter en centraal georganiseerd. P r o j e c t g e r e l a t e e r d 3 juni 2026 CLICK TO ENTER "DLSHORTTITLE" BK8795-RHD-XX-XX- RP-X-0001 28 4. Landschap en erfgoed als leidraad voor ontwikkeling • Versterken van het karakter van de Peel, de beekdalen en de cultuurhistorische structuren. • Bijvoorbeeld ten oosten van Deurne het kleinschalige geborgen landschap van heggen, hagen, bosjes en bomenlaantjes herstellen en uitbreiden waar passend. • Meer ruimte langs de beken, deze zijn beleefbaar. 5. Duurzaamheid en vergroening als onderdeel van alle plannen • Opwekking en opslag van duurzame energie in het buitengebied o Zonneweiden o Geclusterde windturbines o Energieopslag als (neven)activiteit op boeren erven • Stadsverwarming door geothermie.

• Meer groen o Versterken groenblauw raamwerk binnen de kernen o Meer bomen en groen als tegenhanger van inbreiding o Bedrijventerreinen worden omringd door groen o Uitbreiding van bestaande bossen als natuurlijke buffer (o.a. voor het hoogveen) 6. Gezondheid als een vanzelfsprekende parameter • Het landelijk gebied is een goed toegankelijk landschapspark voor de kernen en vormt daarmee een recreatief uitloopgebied met veel nieuwe aantrekkelijke routes. 7. Sociaal-economisch potentieel van recreatie en toerisme uitnutten • In Nationaal Park De Peel versterken van recreatie, toerisme en natuurbeleving d.m.v. een netwerk van recreatieve routes, daar waar hat de natuur niet schaadt. • Recreatie en toerisme als (neven)activiteiten op boeren erven in het buitengebied, bijvoorbeeld overnachten bij de boer, lokale verkoop producten, pluktuinen, wellness). • Helenaveen krijgt een kleinschalig recreatief-toeristisch cluster met uitbreiding van vakantiewoningen. • Zandwinningsplas wordt recreatieplas met vakantiewoningen. 8. Regionale samenwerking versterkt synergie tussen bedrijven • Meer mensen gaan werken in Deurne. • Verticale groei maakt een mix van wonen en werken mogelijk. • De bestaande bedrijventerreinen bij Deurne ontwikkelen tot moderne ondernemingszones waar circulaire economie, hightech maakindustrie en ICT samenkomen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://deurne.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/83ec7fed-ebe5-4689-ac08-d2e19be696bb?agendaItemId=418fe696-9340-47f9-9c1d-4d0b2bcb596c