Bijlage 1 - Concept ontwerp omgevingsvisie Deurne 2050 - commissie
Tekst van het document
Concept Ontwerp Omgevingsvisie Deurne 2050 Gemeente Deurne Datum: 16 juli 2026 – collegebespreking
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 ii HASKONING NEDERLAND B.V. Laan 1914 no.35 3818 EX Amersfoort Netherlands Mobility & Infrastructure Trade register number: 56515154 Telefoon: +31 88 348 20 00 E-mail: info@haskoning.com Website: haskoning.com Titel document: Concept Ontwerp Omgevingsvisie Deurne 2050 Datum: : 16 juli 2026 Projectnaam: BK8795 Behoudens andersluidende afspraken met de Opdrachtgever, mag niets uit dit document worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt of worden gebruikt voor een ander doel dan waarvoor het document is vervaardigd. Haskoning Nederland B.V. aanvaardt geen enkele verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid voor dit document, anders dan jegens de Opdrachtgever. Let op: dit document bevat mogelijk persoonsgegevens van medewerkers van Haskoning Nederland B.V. Voordat publicatie plaatsvindt (of anderszins openbaarmaking), dient dit document te worden geanonimiseerd of dient toestemming te worden verkregen om dit document met persoonsgegevens te publiceren. Dit hoeft niet als wet- of regelgeving anonimiseren niet toestaat. Dit document kan zijn opgesteld met behulp van kunstmatige intelligentie (AI); alle door AI gegenereerde inhoud is beoordeeld en gevalideerd door onze experts.
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 CLICK TO ENTER "DLDATE" BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 iii INHOUD 1 De Omgevingsvisie van Deurne 2 1.1 Inleiding 2 1.2 De eigenheid van Deurne 3 1.3 De Deurnese waarden behouden 4 1.4 De ontwikkelprincipes voor Deurne 5 1.5 Drie hoofdthema’s: onze samenleving, milieu en welvaart 8 2 Gebiedsaanwijzingen 19 2.1 Stadsdorp Deurne 21 2.2 Beekdorpen 24 2.3 Helenaveen en de Peel 29 2.4 Ontginningslandschap 32 2.5 Groene Peelvallei 34 2.6 Deurne in de regio 36 3 Aan de slag met de Omgevingsvisie 37 3.1 Rolverdeling (sturingsfilosofie) 37 3.2 Instrumenten 38 3.3 Beleidscyclus en monitoring 41 3.4 Kostenverhaal 43 4 Het Deurne van nu 45 4.1 De tien Deurnese Pijlers, onze opgaven en ambities 45 5 Waarom een Omgevingsvisie? 48 5.1 Met de Omgevingsvisie richting geven aan de toekomst 48 5.2 Totstandkoming 49 V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 1 Leeswijzer De Deurnese Omgevingsvisie bestaat uit de volgende onderdelen. Hoofdstukken 1, 2 en 3 vormen de Omgevingsvisie van Deurne en bevatten onze toekomstambities en beschrijven hoe we richting geven aan de ontwikkeling tot Deurne in 2050. Hoofdstukken 4 en 5 bevatten het voortraject en beschrijven de huidige situatie van Deurne, de aanleiding en totstandkoming van de Omgevingsvisie. De Omgevingsvisie van Deurne: hoofdstuk 1 t/m 3 1.
De Omgevingsvisie van Deurne: in dit deel beschrijven we de koers voor Deurne richting 2050. We benoemen de kwaliteiten die Deurne kenmerken, de waarden die we willen behouden en versterken, de ontwikkelprincipes voor toekomstige ontwikkelingen en de hoofdthema’s die richting geven aan onze ambities. •Het eigene van Deurne: Deurne heeft een rijke geschiedenis en een eigen karakter. Deze kenmerken hebben de ontwikkeling van de gemeente gevormd en vormen het vertrekpunt voor de koers richting 2050. •De Deurnese waarden behouden: De kwaliteiten die inwoners waarderen en die we willen behouden en versterken. •Ontwikkelprincipes: Drie principes die richting geven aan toekomstige ontwikkelingen en voortbouwen op de waarden en ambities van Deurne. •Drie hoofdthema’s: Aan de hand van drie hoofdthema’s beschrijven we de belangrijkste maatschappelijke opgaven, ambities en kansen voor de ontwikkeling van Deurne richting 2050. 2. Gebiedsaanwijzingen: Deurne bestaat uit verschillende gebieden met ieder een eigen karakter, functie en opgave. Per deelgebied maken we inzichtelijk hoe de gemeentelijke ambities en ruimtelijke keuzes worden uitgewerkt. We maken onderscheid in: •Stadsdorp Deurne •Beekdorpen •Helenaveen en de Peel •Ontginningslandschap •Groene Peelvallei 3. Aan de slag met de Omgevingsvisie: Dit deel beschrijft hoe we uitvoering geven aan de Omgevingsvisie.
We gaan in op de rol van de gemeente, de samenwerking met andere partijen, de inzet van instrumenten en de wijze waarop we de visie actueel houden. De Omgevingsvisie vormt daarbij het kader voor ontwikkelingen op de korte, middellange en lange termijn. Het traject van de Omgevingsvisie: hoofdstuk 4 en 5 4. Het Deurne van nu: De uitgangssituatie van Deurne, inclusief bestaand beleid, relevante ontwikkelingen en ambities die richting geven aan de Omgevingsvisie. 5. Waarom een Omgevingsvisie: De aanleiding, meerwaarde en totstandkoming van de Omgevingsvisie. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 2 1 De Omgevingsvisie van Deurne 1.1 Inleiding Met deze Omgevingsvisie geeft de gemeente Deurne richting aan de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving tot 2050. De visie beschrijft de kwaliteiten en waarden, de ambities die we nastreven en de keuzes die nodig zijn om deze te realiseren. De Omgevingsvisie bestaat uit vier samenhangende onderdelen: • het eigene van Deurne (§1.2): de kenmerken die Deurne maken tot wat het is; • de Deurnese waarden (§1.3): de kwaliteiten die we willen behouden en versterken; • leidende principes en keuzes voor de toekomst (§1.4): de uitgangspunten en keuzes die richting geven aan de ontwikkeling van Deurne tot 2050; • uitwerking naar gebieden (§1.5): de gebiedsgerichte uitwerking van de visie voor de verschillende deelgebieden.
Deze onderdelen geven gezamenlijk richting aan toekomstige plannen en keuzes voor de inrichting van onze ruimte. De uitvoering van de Omgevingsvisie is beschreven in Hoofdstuk 3. Hoofdstuk 4 omschrijft het voortraject. Waarom we een omgevingsvisie maken en hoe deze tot stand is gekomen lees je in Hoofdstuk 5. Rol omgevingsvisie Deze Omgevingsvisie beschrijft de koers van Deurne richting 2050. De visie geeft richting aan toekomstige ontwikkelingen, maar bevat bewust geen uitwerking op perceel-, project- of uitvoeringsniveau. De Omgevingsvisie geeft antwoord op de vragen: •wat willen we behouden; •waar willen we naartoe; •welke keuzes maken we; •welke ontwikkelingen passen waar. De Omgevingsvisie vormt daarmee het strategische afwegingskader voor toekomstige ruimtelijke keuzes. De uitwerking van deze keuzes vindt plaats in omgevingsprogramma's, het omgevingsplan en concrete projecten. Daarbij geldt: de Omgevingsvisie gaat over richting geven, niet over het uitwerken van projecten. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 3 1.2 De eigenheid van Deurne De gemeente Deurne heeft een rijke geschiedenis en een herkenbare identiteit. Deze kwaliteiten hebben de ontwikkeling van de gemeente gevormd en vormen het vertrekpunt voor de koers richting 2050.
De identiteit van Deurne wordt in belangrijke mate bepaald door de Peel, de Peelrandbreuk en het bijbehorende bodem- en watersysteem. Ook het kasteeldomein Haageind, de bos- en beekdallandschappen en de historisch gegroeide dorpenstructuur dragen bij aan het karakter van de gemeente. Samen vormen zij de basis voor een aantrekkelijk woon-, werk- en leefklimaat en voor de waarden die richting geven aan deze Omgevingsvisie. Deurne is bovendien een gemeente met sterke gemeenschappen, een ondernemende mentaliteit en een gunstige bereikbaarheid dankzij het intercitystation en de ligging aan belangrijke verkeersverbindingen. Deze kwaliteiten maken Deurne tot een aantrekkelijke plek om te wonen, werken en recreëren. Tegelijkertijd staat Deurne voor grote maatschappelijke en ruimtelijke opgaven. We willen ruimte bieden aan groei, voldoende woningen realiseren en de leefbaarheid van onze kernen versterken. Ook vraagt de transitie van het buitengebied om keuzes rondom natuurherstel, waterbeheer, landbouw en recreatie. Daarbij zijn bodem en water leidend voor toekomstige ontwikkelingen. De kern Deurne en de kerkdorpen Helenaveen, Neerkant, Liessel en Vlierden vormen samen één gemeente. Vitale kernen, een sterk buitengebied en een goede balans tussen wonen, werken en voorzieningen zijn essentieel voor de toekomst van Deurne.
Met deze Omgevingsvisie geven we richting aan deze ontwikkelingen. Daarbij zoeken we voortdurend naar een evenwicht tussen groei en kwaliteit, en tussen mens, natuur en economie. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 4 1.3 De Deurnese waarden behouden Deurne kent kwaliteiten die inwoners herkennen, waarderen en waar zij trots op zijn. Deze kwaliteiten vormen de basis van onze identiteit en geven richting aan de ontwikkeling van de gemeente. We vatten ze samen in vijf Deurnese waarden1: Hechte gemeenschappen vormen het hart van de Deurnese samenleving Deurne kent sterke gemeenschappen met actieve dorpen, buurtschappen, verenigingen en vrijwilligers. De sociale verbondenheid draagt bij aan leefbaarheid, gezondheid, samenredzaamheid en brede welvaart. Ook in een periode van groei en verandering blijven we deze kracht koesteren en versterken. Zes verweven toplandschappen, verbonden via dorpsstraten en bebouwingslinten Deurne wordt gekenmerkt door een grote landschappelijke diversiteit. Bossen en heide, beekdalen, essen- en kampenlandschappen, hoogveen, ontginningen en de Peelrandbreuk vormen samen een herkenbaar en samenhangend geheel. Deze landschappen bepalen de identiteit van Deurne en dragen bij aan biodiversiteit, klimaatbestendigheid, recreatie en leefkwaliteit.
Bijzondere identiteiten van de Deurnese Peeldorpen en buurtschappen Elke kern, dorp, wijk en buurt heeft een eigen karakter en een eigen ontstaansgeschiedenis. Deze verschillen zijn zichtbaar in het landschap, de bebouwing en de gemeenschap. Juist deze diversiteit maakt Deurne sterk en draagt bij aan de verbondenheid van inwoners met hun leefomgeving. Een regio gevuld met een rijke en gelaagde cultuurhistorie Deurne kent een rijk verleden dat zichtbaar is in landschappen, erfgoed, historische structuren en karakteristieke plekken. Deze cultuurhistorische kwaliteiten versterken de identiteit van de gemeente en dragen bij aan de beleving, recreatieve aantrekkingskracht en ruimtelijke kwaliteit van Deurne. Traditie van pionieren en hard werken Door de eeuwen heen heeft Deurne zich steeds opnieuw ontwikkeld en aangepast aan veranderende omstandigheden. Deze geschiedenis heeft geleid tot een mentaliteit van aanpakken, samenwerken en vernieuwen. Die pioniersgeest helpt ons ook bij de opgaven van vandaag, zoals woningbouw, De waarden als afwegingskader De Deurnese waarden vormen het uitgangspunt en afwegingskader voor deze Omgevingsvisie. Ze geven richting aan ruimtelijke ontwikkelingen, beleidskeuzes en de verdere uitwerking in omgevingsprogramma’s en het omgevingsplan. Ontwikkelingen doen geen afbreuk aan deze kwaliteiten.
Waar mogelijk dragen ze juist bij aan het versterken van de leefomgeving, met aandacht voor gezondheid, duurzaamheid en omgevingskwaliteit. 1 Zie Koersdocument Omgevingsvisie Deurne 2050 (20250527 Koersdocument Omgevingsvisie vastgesteld 27-5-25.pdf) V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 5 1.4 De ontwikkelprincipes voor Deurne De gemeente Deurne groeit en ontwikkelt zich, met behoud van kwaliteiten. We streven naar een gezonde leefomgeving, vitale kernen en een toekomstbestendig buitengebied. Om richting te geven aan deze ontwikkeling hanteren we drie ontwikkelprincipes. Deze principes vormen het afwegingskader voor toekomstige ruimtelijke keuzes. 1. Groeiplan 2050 Het Groeiplan gaat over het realiseren van een passende en toekomstbestendige groei van alle kernen. Groei is voor de gemeente Deurne geen doel op zich, maar een kans om de leefbaarheid, economie en kwaliteit van onze leefomgeving te versterken. Daarbij zien we groei als een integrale ontwikkeling: het gaat om het toevoegen van woningen en banen, en het versterken van voorzieningen, bereikbaarheid en leefkwaliteit. De manier waarop we groeien moet aansluiten bij het karakter van Deurne. De omvang en het tempo van de groei verschillen per kern. Dit stemmen we af op de schaal, identiteit, kwaliteiten en mogelijkheden van het gebied en op regionale ontwikkelingen.
We willen dat elke ontwikkeling bijdraagt aan een sterk netwerk van voorzieningen, waaronder onderwijs-, zorg-, welzijns-, sport- en culturele voorzieningen, goede bereikbaarheid en mobiliteit, een gezonde en duurzame leefomgeving, klimaatadaptatie en landschappelijke kwaliteit. Zo blijven de Deurnese Waarden (§1.3) leidend en herkenbaar. Groei versterkt daarmee de bestaande kwaliteiten en zorgt voor samenhang tussen onze kernen en het landschap. Voor de kerkdorpen Helenaveen, Neerkant, Liessel en Vlierden wordt de koers uit deze Omgevingsvisie na vaststelling verder uitgewerkt in afzonderlijke dorpsprogramma's. Deze programma's worden opgesteld als gebiedsgerichte omgevingsprogramma's onder de Omgevingswet en geven per dorp invulling aan thema's als leefbaarheid, voorzieningen, woningbouw, bereikbaarheid, gezondheid en de kwaliteit van de leefomgeving. Hiermee ontstaat ruimte voor maatwerk dat aansluit bij de identiteit, schaal en ontwikkelbehoefte van iedere kern. 2. Vitaal landelijk gebied De opgave vitaal landelijk gebied richt zich op de ontwikkeling van een sterk en toekomstbestendig buitengebied, waarin landbouw, natuur en andere functies in onderlinge samenhang worden ontwikkeld. We benutten de unieke Deurnese toplandschappen en werken daarmee aan een aantrekkelijk, leefbaar en gezond buitengebied.
Ons buitengebied ontwikkelt zich verder tot een plek waar landbouw, wonen, natuur, landschap en recreatie elkaar versterken waarbij iedere functie een passende plek heeft. Bodem en water zijn daarbij sturend voor de inrichting van een klimaatadaptief en robuust landschap. De overgang van dorp naar landschap wordt versterkt door groen dorpsranden, landschappelijke inpassing en een betere verbinding tussen kernen en buitengebied. Zo ontstaat een landschap dat gezond en veerkrachtig is, en waar zowel de natuur als de mensen van profiteren. In het buitengebied combineren we de verschillende functies zorgvuldig. Denk aan toekomstbestendige landbouw die samen met natuur, landschap en waterbeheer bijdraagt aan een vitaal buitengebied, naast verbonden natuurgebieden, recreatie die bijdraagt aan levendigheid en economie, en ruimte voor boeren om nieuwe inkomstenbronnen te ontwikkelen. Met een gebiedsgerichte benadering (functies die aansluiten V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 6 bij de kwaliteiten en mogelijkheden van een gebied) en door multifunctioneel gebruik van het land versterken we tegelijkertijd de kwaliteit van het landschap. 3. Gezondheid Gezondheid en welvaart hangen nauw met elkaar samen. Een aantrekkelijke leefomgeving, voldoende voorzieningen, goede bereikbaarheid en sterke gemeenschappen dragen bij aan de brede welvaart van inwoners.
Daarom streven we naar een leefomgeving waarin mensen gezond kunnen leven, elkaar kunnen ontmoeten en kunnen deelnemen aan het maatschappelijke leven. Gezondheid vormt daarbij een belangrijk uitgangspunt voor ruimtelijke keuzes. De inrichting van de Deurnese leefomgeving stimuleert ontmoeting, beweging en een gezonde leefstijl. Gezondheid vormt daarbij een belangrijk uitgangspunt voor ruimtelijke keuzes. De inrichting van Deurnese leefomgeving stimuleert ontmoeting, beweging en een gezonde leefstijl. We investeren in een schone, groene en veilige openbare ruimte, met aandacht voor routes, speelplekken, sportvoorzieningen, klimaatadaptatie en de bereikbaarheid van voorzieningen. We streven naar een goede samenhang tussen wonen, welzijn, ontmoeten en zorg. Bij ruimtelijke ontwikkelingen houden we rekening met de bereikbaarheid van maatschappelijke voorzieningen, sportvoorzieningen en zorgvoorzieningen. Zo dragen we bij aan een inclusieve, gezonde en aantrekkelijke leefomgeving voor alle inwoners. Doorwerking De drie ontwikkelprincipes gelden voor onze hele gemeente. Ze zijn gebaseerd op onze Deurnese waarden en onze ambities voor 2050 en zijn ruimtelijk doorvertaald naar de Omgevingsvisiekaart. Hierin is in één oogopslag te zien wat we willen met onze omgeving op de lange termijn. In hoofdstuk 2 (Gebiedsaanwijzingen) worden de ontwikkelprincipes verder uitgewerkt per deelgebied.
Reikwijdte omgevingsvisiekaart De Omgevingsvisiekaart geeft op hoofdlijnen weer hoe Deurne zich richting 2050 wil ontwikkelen. De kaart visualiseert de ruimtelijke keuzes uit deze omgevingsvisie en laat zien waar bepaalde kwaliteiten, functies en ontwikkelrichtingen centraal staan. De kaart heeft een strategisch karakter en is bedoeld als afwegingskader voor toekomstige ruimtelijke keuzes. De weergegeven gebieden en ontwikkelrichtingen zijn daarom indicatief en niet juridisch bindend. De exacte uitwerking van ontwikkelingen vindt plaats in programma's, het omgevingsplan en concrete projecten. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 7
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 8 1.5 Drie hoofdthema’s: onze samenleving, milieu en welvaart We willen als gemeente Deurne vernieuwen. Dit doen we door ruimte te geven aan nieuwe ontwikkelingen terwijl we onze identiteit versterken. Daarbij staan de menselijke maat en verbondenheid centraal. We spelen actief in op maatschappelijke trends en opgaven die ons raken, zoals woningnood, energietransitie en klimaatverandering (alle trends en opgaven zijn beschreven in het Koersdocument). Tegelijkertijd benutten we kansen om ook richting 2050 een aantrekkelijke gemeente te blijven. Onze aanpak beschrijven we met behulp van drie hoofdthema’s: • Onze samenleving • Ons milieu • Onze welvaart Elk hoofdthema introduceren we met richtinggevende pijlers2. Vervolgens leggen we uit welke ambities we daarbij hebben en hoe we hier op lange termijn aan gaan werken. Bij elk thema en elke ontwikkeling is het belangrijk dat er samenhang en integraliteit op elk schaalniveau is. Daarom is er één overkoepelende pijler die voor de hele omgevingsvisie belangrijk is: Deze pijler benadrukt dat we integraal werken en de verbinding zoeken tussen thema’s, belangen en partijen. We werken samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties en zetten in op participatie, transparantie en het benutten van lokale kennis en kracht.
Alleen door samen te werken kunnen we de opgaven van vandaag en morgen effectief aanpakken en bouwen aan een toekomstbestendig Deurne. 2 De richtinggevende pijlers worden geïntroduceerd in ons Koersdocument. Je leest hier ook meer over in Hoofdstuk 5.
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 9 1.5.1 Onze samenleving De geschiedenis zichtbaar maken Gemeente Deurne heeft een lange geschiedenis van cultuur, vakmanschap en pionieren. De eerste gemeenschappen vestigden zich bij de beekdalen en rondom de Peelrandbreuk, waar water, hogere gronden en vruchtbare bodems samenkwamen. Op de ooit woeste gronden ontwikkelden zich landbouw, dorpen en later kwamen daar de kenmerkende Peelontginningen bij. De rijke cultuurhistorie is nog altijd zichtbaar in onder andere het beschermd dorpsgezicht van Helenaveen en de bolle akkers. Ook in 2050 zijn de cultuurhistorische kwaliteiten van Deurne zichtbaar, herkenbaar en beleefbaar. We benutten deze kwaliteiten actief bij de verdere ontwikkeling van Deurne. Dit doen we door erfgoed toegankelijker te maken voor bezoekers en het stimuleren van nieuwe manieren van gebruik. Bijvoorbeeld door historische gebouwen open te stellen voor rondleidingen of door oude gebouwen een nieuwe functie te geven. Groeiplan 2050: groeien vanuit kwaliteit Het evenwicht tussen wonen en werken is bepalend voor de identiteit van onze gemeente.
Om onze positie in de regio te versterken en voldoende woonruimte te bieden aan huidige en toekomstige inwoners, werken we aan een woningbouwopgave waarbij groei geen doel op zich is, maar bijdraagt aan sterke wijken, vitale dorpen en een toekomstbestendige gemeente. Woningbouw versterkt de leefbaarheid, bereikbaarheid, voorzieningen en de identiteit van onze gemeente. We werken aan een toekomstbestendige woningvoorraad met een goede mix van woningtypen, met extra aandacht voor starters, gezinnen en senioren. Ook bieden we ruimte aan nieuwe woonvormen, bijvoorbeeld zelfbouw, CPO-projecten en andere woonconcepten. De leefomgeving moet van goede kwaliteit zijn bij de woningen. Dat betekent voldoende ruimte voor groen, ontmoeting en leefkwaliteit en een evenwichtige dichtheid met passende voorzieningen. Daarbij dragen deze woningen bij aan gezonde en leefbare buurten. We kiezen nadrukkelijk voor groei in alle dorpen en wijken. De woningbouw draagt actief bij aan het behoud van de leefbaarheid en de voorzieningen. Per kern bepalen we wat passend is voor de schaal, het bouwtempo en type woningen. Hiervoor kijken we naar de identiteit van de kern, aanwezige voorzieningen, behoefte vanuit inwoners en vanuit de directe regio. Groei ondersteunt de vitaliteit en draagt bij aan levendige gemeenschappen.
De strategie voor groei verschilt daarom per gebied: • De kern Deurne vangt het grootste deel van de groei op. De kern Deurne blijft belangrijk als centrum en locatie met goede voorzieningen en bereikbaarheid, onder andere door de aanwezigheid van het intercitystation. De nadruk ligt op strategische uitbreiding en het slim omgaan met ruimte binnen Richtinggevende pijlers voor Onze samenleving:
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 10 bestaand stedelijk gebied met behoud of verbetering van de leefkwaliteit (verdichting). Hiervoor zijn vier verstedelijkingslocaties aangewezen: 1. Verdichting rondom het intercitystation; 2. Uitbreiding ten noorden van de Houtenhoek tussen de N270 en de Vlier; 3. Uitbreiding aan de westzijde vanuit de bebouwde kom van Deurne richting Vlierden; 4. Uitbreiding aan de oostzijde rondom Merlenberg. • De kerkdorpen groeien op een manier die past bij hun identiteit, schaal en kwaliteiten, zodat de ontwikkelingen bijdragen aan de leefbaarheid, vitaliteit en het versterken van voorzieningen. De groeirichtingen per dorp geven daarbij op hoofdlijnen aan waar ruimte wordt gezien voor toekomstige groei. De verdere afweging en uitwerking vindt plaats in de op te stellen dorpsprogramma's: 1. Vlierden: noordoost en zuidwest; 2. Liessel: noord, oost en zuid; 3. Neerkant: noord en zuid 4. Helenaveen: oost, zuid en west. Bij alle ontwikkelingen zijn bodem en water sturend. We koppelen woningbouw nadrukkelijk aan investeringen in voorzieningen (zorg, onderwijs, ontmoeting), bereikbaarheid en mobiliteit, en een aantrekkelijke en groene leefomgeving. Alleen zo zorgen we dat Deurne groeit en een fijne plek blijft om te wonen, werken en leven. We benutten het groeiplan ook om de diversiteit van de woningvoorraad te vergroten.
Er liggen kansen om het aanbod aan voldoende passende woningen voor verschillende doelgroepen, zoals jongeren, ouderen en huishoudens met een kleinere portemonnee verder te versterken. Daarom ligt de prioriteit bij de realisatie van kleinere koop- en huurwoningen die zowel betaalbaar als levensloopbestendig zijn. Deze woningen zijn flexibel inzetbaar voor verschillende doelgroepen en dragen bij aan een betere balans op de woningmarkt. Door gemengd te bouwen en wonen – juist in gebieden waar meer variatie in woningvoorraad gewenst is – versterken we de leefbaarheid, brengen we meer dynamiek in wijken en dorpen en stimuleren we doorstroming. Dit helpt inwoners om in hun eigen omgeving woonstappen te maken en langer zelfstandig thuis te blijven wonen. Tegelijkertijd onderkennen we dat het realiseren van woningen een complexe opgave is. De ontwikkeling van woningbouw vraagt om een goede afstemming met opgaven op het gebied van energie, mobiliteit, natuur en infrastructuur. Dit vraagt om duidelijke keuzes en een integrale aanpak tot verschillende functies die om ruimte vragen, fasering en een actieve rol van de gemeente om projecten daadwerkelijk tot uitvoering te brengen. Kwaliteit staat daarbij centraal. Alle nieuwe woningen worden zorgvuldig landschappelijk ingepast, met respect voor het karakter van onze dorpen en de kwaliteiten van de zes toplandschappen.
We bouwen in toenemende mate toekomstgericht, met aandacht voor toekomstbestendige energievoorziening, klimaatbestendige inrichting, voldoende groen en het versterken van natuur en biodiversiteit. Daarnaast voldoen we minimaal aan de wettelijke eisen en verbeteren we ons op het gebied van geur, fijnstof, lucht- en geluidskwaliteit, zodat we blijven bouwen aan een gezonde leefomgeving voor huidige en toekomstige inwoners. Hoe en waar we groeien verschilt per gebied. Je leest hier meer over in Hoofdstuk 2: Gebiedsaanwijzingen. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 11 Iedereen kan meedoen Zowel in bestaande als in nieuwe wijken zetten we in op een sociale en inclusieve samenleving. Dat betekent dat iedereen die dat wil kan deelnemen aan werk, school, sport, bewegen en cultuur. We richten onze leefomgeving zo in dat ontmoeting tussen (huidige en nieuwe) inwoners wordt gestimuleerd, met voldoende ruimte voor groen, spelen en bewegen. Met de groei van de gemeente zorgen we dat de voorzieningen meebewegen. We houden basisvoorzieningen zoals onderwijs, zorg en sport bereikbaar en beschikbaar in alle dorpen en wijken. Dit is essentieel voor de leefbaarheid, het verenigingsleven en het dagelijks functioneren van onze inwoners. Goed bereikbare voorzieningen zorgen ervoor dat mensen elkaar vaker spontaan ontmoeten en langer zelfstandig thuis kunnen wonen.
We maken voorzieningen toekomstbestendiger door ruimtes slimmer te benutten en ze voor meerdere functies te gebruiken (multifunctioneel gebruik). Ook (lokale) ondernemers en verenigingen spelen hierin een belangrijke rol bijvoorbeeld door het bieden van stageplekken, het ondersteunen van activiteiten en het versterken van de binding tussen werk en samenleving. Samen werken we aan een levendig, veilig en toegankelijk Deurne, waarin inwoners zich betrokken voelen bij hun buurt, dorp of wijk. Toegankelijk, veilig en bereikbaar We werken aan een openbare ruimte die groen, aantrekkelijk en functioneel is. Dit betekent dat we de ruimte voor groen, verblijfskwaliteit en klimaatadaptatie waar dit mogelijk is vergroten. We maken wandelen, fietsen en openbaar vervoer aantrekkelijke en vanzelfsprekende keuzes. Daarbij hanteren we het STOMP-principe als richting, maar kijken we vooral naar praktische en haalbare oplossingen die passen bij Deurne. STOMP is een voorkeursvolgorde van Stappen, Trappen, Openbaar Vervoer, Meerijden (deelmobiliteit) naar Privéauto. Daarom investeren we in een logisch en samenhangend netwerk van wandel- en fietsroutes binnen en tussen de kernen en zetten we in op goede openbaarvervoerverbindingen van en naar voorzieningen, werk- en recreatieroutes. Routes worden veiliger, duidelijker en toegankelijker, ook voor mensen met een beperking.
Daarnaast verbeteren we de verbindingen tussen kernen en het buitengebied, zodat ommetjes, recreatie en dagelijks gebruik goed samengaan. Samen met regionale partners werken we aan doorfietsroutes richting Helmond, Horst-America en Eindhoven. Ook versterken we het openbaar vervoer en de bereikbaarheid van de dorpen. Op die manier krijgen inwoners meer keuzevrijheid in hoe zij zich verplaatsen. Het station van Deurne ontwikkelen we verder als mobiliteitshub, waar trein, bus, fiets en deelmobiliteit samenkomen. Tegelijkertijd, door het groeiende aantal inwoners, is het belangrijk om wegen veilig in te richten en verschillende verkeersstromen te scheiden van elkaar. Zo verbeteren we de verkeersveiligheid in woonwijken en dorpen. Een rondweg kan op langere termijn bijdragen aan bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid. Daarom reserveren we ruimte om deze mogelijkheid verder te onderzoeken en af te wegen, in samenhang met landschap, natuur, leefomgeving en financiële haalbaarheid. Zo werken we aan een Deurne dat prettig is voor iedereen. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 12 1.5.2 Ons milieu Het groene en toekomstbestendige Deurne We zijn een groene gemeente en bouwen deze kwaliteit richting 2050 verder uit. We versterken de samenhangende structuren van groen en water, zowel in de kernen als in het buitengebied.
Tegelijk bereiden we ons beter voor op klimaatverandering door water en bodem sturend te laten zijn bij nieuwe ontwikkelingen3. Dat vraagt om een andere manier van werken. We sluiten nieuwe ontwikkelingen beter aan op de kwaliteiten van bodem en water. Zo maken we het natuurlijke systeem robuuster, vergroten we onze weerbaarheid tegen extreem weer en dragen we bij aan schoon en voldoende (drink)water. Ook staan we voor de opgaven van de energietransitie. We zetten in op duurzame energie op een manier die past bij onze gemeente: zorgvuldig ingepast, met oog voor landschap, leefomgeving en de capaciteit van het energienet. Door energie, klimaatadaptatie en natuurinclusiviteit te verbinden, werken we stap voor stap aan een toekomstbestendig Deurne. In het buitengebied zoeken we voortdurend naar een nieuwe balans. Op sommige plekken geven we prioriteit aan natuurherstel, op andere aan beleving, recreatie of economische ontwikkeling. Iedere plek heeft eigen kwaliteiten en mogelijkheden. Daarom maken we bewuste keuzes met als uitgangspunt een vitaal buitengebied waarin natuur, landbouw, economie en leefbaarheid in evenwicht zijn. Natuur met kwaliteit We werken gericht aan het verbeteren de kwaliteit van onze natuur.
In de Deurnese hoogveengebieden (Deurnese Peel, Heitrakse Peel, ’t Zinkske, de Bult) en omliggende Mariapeel en Groote Peel is door ontwatering in het verleden bos ontstaan op plekken waar van oorsprong hoogveen, natte heide en droge heide voorkwamen. We werken aan herstel van natte en open landschappen die kenmerkend zijn voor deze gebieden. Hiervoor is een goed functionerend bodem- en watersysteem essentieel. Door water langer vast te houden versterken we de natuurkwaliteit, vergroten we de weerbaarheid tegen droogte en dragen we bij aan een klimaatrobuuste inrichting van het gebied. Zowel de bossen als de beekdallandschappen zijn aangewezen als toplandschappen van Deurne. We versterken de kwaliteit van onze bossen en geven de beekdalen meer ruimte. Natuurherstel versterkt de kwaliteit en veerkracht van ecosystemen. Hierdoor ontstaat meer ruimte voor planten- en diersoorten, wordt beter ingespeeld op droogte en extreme neerslag en ontstaat een aantrekkelijkere leefomgeving. Het is voor natuurherstel belangrijk dat het bodem- en 3 Water en bodem sturend betekent dat de eigenschappen van water en de bodem leidend zijn bij het maken van fysiek ruimtelijke keuzes – zoals waar we bouwen, wonen, landbouwbedrijven en nieuwe wegen aanleggen. We passen onze plannen aan water en bodem, niet andersom.
Zo bouwen we veilig en toekomstbestendig, houden we rekening met een veranderend klimaat. Dit is duurzamer en voorkomt schade door bijvoorbeeld overstromingen of verzakkingen. Richtinggevende pijlers voor Ons milieu:
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 13 watersysteem in orde is, vooral in de zones rondom de natuurgebieden. We versterken onze natuur (onder andere) door: • Natuurgebieden onderling te verbinden via beekdalen en ecologische verbindingszones; • Natuurwaarden in het agrarisch gebied te verbeteren via gericht beheer, samen met ondernemers; • Buffers en hydrologische maatregelen in te zetten waar dat nodig is voor herstel; • Ontwikkelingen zorgvuldig af te stemmen op de kwaliteit en draagkracht van natuurgebieden. Ruimte voor recreatie en beleving Door de groei van Deurne neemt ook de behoefte aan ontspanning, gezondheid en ontmoeting toe. Door recreatie beter te spreiden, versterken we zowel de beleefbaarheid als de kwaliteit van onze natuurgebieden. Dit doen we door: • Het toevoegen van extra bos- en groengebieden: De bestaande bossen behoren tot de Toplandschappen van Deurne en vragen om aanvullende groene uitloopgebieden om de recreatieve kwaliteit ook in de toekomst hoog te houden. Meer bos en groen zorgt ervoor dat we de recreatieve druk beter kunnen verdelen; • Versterking van de Peel als recreatief landschap: De Peel vormt een bijzonder natuur- en cultuurhistorisch landschap dat gemeentegrenzen overstijgt. We versterken recreatieve verbindingen tussen Helenaveen, de Deurnese Peel, Mariapeel, Groote Peel en Griendtsveen.
Daarbij zetten we in op samenhangende wandel-, fiets- en recreatieve routes, goede recreatieve voorzieningen en het beleefbaar maken van de gezamenlijke geschiedenis van de turfwinning en het hoogveenlandschap. Zo versterken we de Peel als aantrekkelijk recreatief gebied voor inwoners en bezoekers. • Een divers aanbod aan activiteiten voor dagrecreatie: We bieden meer ruimte aan activiteiten die passen bij onze identiteit. Zo willen we de beekdalen toegankelijk maken en de voormalige zandwinplas De Brink (gedeeltelijk) inzetten voor recreatie. • Versterking van cultuurhistorische landschappen: Langs de Peelrandbreuk maken we specifieke gebieden meer beleefbaar door het aanleggen van recreatieve (wandel)routes langs cultuurhistorische elementen. Daarvoor moeten we sommige cultuurhistorische elementen nog beter in ere herstellen, zoals de open-beslotenheid van de houtwallenstructuur, coulisselandschappen en vochtige graslandjes door heggen omsluiten; • Ruimte voor vernieuwende en gebiedseigen verblijfslocaties: We verwelkomen initiatieven die passen bij onze identiteit, zoals natuurkamperen, mini-campings, B&B’s en trekkershutten. Daarmee geven we tevens ruimte aan bewoners en ondernemers om in het buitengebied (neven)activiteiten te organiseren. Sterke verbindingen van groen en water We versterken de samenhang tussen groen en water in de hele gemeente.
Langs de randen van de kernen werken we aan groene overgangen, groene buffers, naar het buitengebied. Deze versterken de landschappelijke kwaliteit, dragen bij aan een aantrekkelijk leefmilieu en bieden waar mogelijk ruimte voor waterberging en recreatie. Binnen de kernen bouwen we aan een groen-blauwe structuur met bomen, regenwaterbuffers en wadi’s. Deze sluit aan op bestaande landschapselementen zoals beken, houtwallen en bosjes en versterkt de verbinding tussen natuurgebieden zoals de Deurnese Peel en Mariapeel en De Bult. Zo ontstaat een klimaatbestendige leefomgeving waarin natuur, landschap en water elkaar versterken. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 14 De energietransitie inzetten voor kansen De energietransitie - de overstap van fossiele brandstoffen naar hernieuwbare bronnen zoals zon, wind, duurzame warmte en/of mestvergisting - biedt kansen om onze energievoorziening toekomstbestendig, betaalbaar en duurzaam te maken. Naast deze overstap bouwen we klimaatbestendig en netbewust. Belangrijk is dat de energietransitie haalbaar en uitvoerbaar is. Duurzame energie vermindert schadelijke uitstoot en helpt het klimaat beschermen, terwijl we minder afhankelijk worden van eindige grondstoffen. De beschikbaarheid van energie en netwerkcapaciteit is een randvoorwaarde voor economische ontwikkeling.
Daarom is de energietransitie niet alleen een duurzaamheidsopgave, maar ook een economische opgave. Onze ambitie is een aardgasvrije en energieneutrale gemeente te zijn in 2050. We werken hiervoor langs vier sporen: 1. Energie besparen – wat we niet gebruiken, hoeven we niet op te wekken; 2. Zoveel mogelijk zon-op-dak – prioriteit voor daken en gebouwen; 3. Duurzame opwekking met zon en wind op land, gecombineerd met opslag; 4. Duurzame warmte. Omdat zonnepanelen op alleen daken niet genoeg energie opleveren, zoeken we aanvullend naar de mogelijkheden voor grootschalige duurzame energieopwekking bij Waterplas de Brink, rondom het huidige glastuinbouwgebied bij de N270, de Liesselse Bossen en langs de weerzijden van de A67. Ook zoeken we in het buitengebied naar plekken voor een aantal energiehubs: multifunctionele knooppunten waar we duurzame energie opwekken, opslaan en verspreiden. We stimuleren innovatieve oplossingen die bijdragen aan een toekomstbestendig energiesysteem zoals energieopslag, slimme energienetwerken, aquathermie, bodemenergie, mestvergisting, waterstof en lokale energie-uitwisseling. Energiehubs kunnen hierbij fungeren als proeftuin voor nieuwe technieken en samenwerkingsvormen. Door innovatie te combineren met onze ruimtelijke kwaliteiten versterken we zowel de energietransitie als het economisch vestigingsklimaat.
Duurzame energievoorzieningen benaderen we vanuit een integraal en regionaal perspectief, zodat deze goed aansluiten bij landschap, natuur en infrastructuur. Deze energiehubs situeren we bij voorkeur langs bestaande infrastructuur. We hebben daarom ook een sterke ambitie voor energieopwekking langs de A67. Samen met tien Brabantse gemeenten werken we hier aan een klimaatcorridor die energieopwekking combineert met natuur, klimaatadaptatie, biodiversiteit, mobiliteit en landschapsbehoud. Vanuit Deurne verkennen we hier de potentie van windenergie, maar hiervoor zijn nog geen concrete plannen. We streven naar een zorgvuldige inpassing van duurzame energie, waarbij energieopwekking, landschap, leefomgeving en natuur elkaar versterken. Ten slotte werken we aan duurzame warmte en het gasloos maken van onze gebouwde omgeving. We ondersteunen bewoners en bedrijven die individueel willen verduurzamen en werken met een wijkgerichte aanpak waarin bewoners en bedrijven gezamenlijk kunnen overstappen op duurzame warmteoplossingen. Omdat elke buurt zijn eigen kenmerken heeft, werken we met buurtgerichte uitvoeringsplannen. Daarnaast hebben we in gemeente Deurne grote potentie voor warmteopwekking via mestvergisting. We onderzoeken of we hiermee gebouwen op een rendabele manier kunnen verwarmen.
Voor ondernemers zoeken we naar mogelijkheden om samen te werken op het gebied van duurzame energie. Zo dragen ook de werklocaties bij aan de energietransitie en ontstaat ruimte voor economische ontwikkeling. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 15 1.5.3 Onze welvaart De economie van Deurne We zijn als Deurne een sterke woon-werkgemeente, met hechte gemeenschappen en een veelzijdige economische structuur. Het aantal inwoners, banen en voorzieningen is in evenwicht en dat willen we graag behouden: wonen en werken horen bij elkaar. Dankzij onze strategische ligging aan spoor en weg, en als onderdeel van de Brainportregio, het Land van de Peel en op de as naar de Greenport, vervullen we een belangrijke regionale schakelrol. Deze positie willen we versterken door ruimte te bieden aan toekomstbestendige bedrijvigheid die past bij onze identiteit: innovatief, regionaal verbonden en met oog voor gezondheid en omgeving. Een toekomstbestendige gemeente biedt inwoners voldoende werkgelegenheid binnen aanvaardbare afstand. Zo kan de arbeidsmarkt goed functioneren. Daarbij houden we nadrukkelijk oog voor de leefomgeving en menselijke maat. We kiezen voor kwalitatieve economische ontwikkeling, met aandacht voor werkgelegenheid, welzijn, gezondheid en leefbaarheid. Een banengroei zorgt er ook voor dat nieuwe en bestaande voorzieningen economisch gedragen worden.
Zo staat werkgelegenheid direct in dienst van de gemeenschap Omdat werkgelegenheid niet één-op-één meegroeit met het aantal inwoners, richten we ons op circa 5.000 extra banen bovenop de autonome groei richting 2040 en verdere ontwikkeling naar 2050 toe. Daarbij geldt als uitgangspunt: de juiste bedrijven op de meest passende plek.4 Kenmerkend voor de Deurnese economie is de maakindustrie, agrofood, familiebedrijven en een groeiende circulaire en innovatieve sector. Een sterke economie vraagt om voldoende en goed opgeleide vakmensen. Daarom investeren we in een veerkrachtige arbeidsmarkt waarin onderwijs, ondernemers en overheid samenwerken aan talentontwikkeling, praktijkleren en een goede aansluiting tussen opleiding en werk. Zo houden we werkgelegenheid lokaal, bieden we perspectief aan jongeren en versterken we onze economische structuur. De belangrijkste groeikansen liggen in de maakindustrie en de voedselproducerende en -verwerkende sector. Samenwerking tussen bedrijven en (beroeps)onderwijs houdt de Deurnese pioniersgeest zichtbaar en ondersteunt familiebedrijven in het inspelen op veranderende omstandigheden. We zetten in op een robuuste energievoorziening met ruimte voor opwek, opslag en slimme verdeling, zodat ondernemers kunnen blijven investeren en groeien en netcongestie economische ontwikkeling niet belemmert.
4 Programma Economie 2026-2040 gemeente Deurne (Document Deurne - Bijlage 1 - Programma Economie 2026 - 2040 - iBabs Publieksportaal) Richtinggevende pijlers voor Onze welvaart:
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 16 Werken op bedrijventerreinen Bedrijventerreinen blijven de belangrijkste locaties voor productie, innovatie en werkgelegenheid. Hier concentreert zich met name de maak- en bouwindustrie. Op onze bestaande bedrijventerreinen benutten we de ruimte steeds slimmer en efficiënter. Daarmee creëren we nieuwe mogelijkheden voor ondernemen, innovatie en verduurzaming. Bij het huidige bedrijventerrein Kranenmortel zien we ruimte voor uitbreiding (Kranenmortel-Zuid). Daarnaast zoeken we – in afstemming met de regio – naar nieuwe bedrijventerreinruimte. Dit doen we altijd met oog voor bereikbaarheid, logistiek, duurzaamheid en landschappelijke inpassing. Tegelijk verbeteren we de kwaliteit van bedrijventerreinen. We vergroenen waar mogelijk, beperken hittestress en wateroverlast en zorgen voor een gezonde werkomgeving. Ook kijken we naar betere ontsluiting en, waar passend, extra voorzieningen zoals wandelroutes. Daarmee zijn de bedrijventerreinen van nu ook toekomstbestendig. We maken bewuste keuzes welke bedrijven waar passen. Waar bedrijven zich verder willen ontwikkelen en hun omgeving ontgroeien, bieden we ruimte op locaties die beter aansluiten bij hun bedrijfsvoering. Vrijkomende locaties bieden kansen voor woningbouw, vergroening en kwaliteitsverbetering van de leefomgeving.
Het verplaatsen van bedrijven doen we op logische momenten, bijvoorbeeld als een bedrijf wil stoppen of juist behoefte heeft aan meer ruimte en wil verhuizen. Bedrijven met een grote ruimtevraag of waarbij veel geur, geluid of luchtvervuiling vrijkomt, verplaatsen we naar circulaire werklandschappen in het buitengebied. Dit zijn bedrijventerreinen waarop we streven naar maximaal gebruik van circulair materiaal het duurzaam opwekken en gebruiken van energie. Hier ontwikkelen we circulaire ecosystemen waarin bedrijven water, restproducten en restwarmte met elkaar delen. Daarnaast moeten slimme transporthubs en korte ketens de CO2-uitstoot beperken. Zo vormen we onze bedrijventerreinen langzaam om tot circulaire werklandschappen. We stimuleren circulaire economie door reststromen te benutten, energie te delen en samen te werken in ketens. Op die manier houden we ook rekening met de belasting van het energienet. Innovatieve ondernemers krijgen de ruimte om te experimenteren met circulaire productie, nieuwe materialen en duurzame energievoorziening, zodat Deurne economisch toekomstbestendig blijft. De nieuwe werklandschappen worden opgezet tussen de N270 en de Wittedijk en langs de A67 tussen Neerkant en Helenaveen.
Op deze locaties verwelkomen we naast bestaande ondernemers, ook nieuwe en pionierende ondernemers die aansluiting vinden bij en samenwerken met de Brainport, Greenport en/of Foodtech. We kiezen er bewust voor de werklandschappen dichtbij belangrijke hoofdinfrastructuur te ontwikkelen zodat de bedrijven goed bereikbaar zijn. Naast dat we wensen dat veel inwoners in hun eigen gemeente kunnen werken, zal er ook een grote groep zijn die dagelijks naar grotere steden als Helmond of Eindhoven afreist voor werk. Het opbouwen van de circulaire landschappen, het groeiende inwoneraantal en het groeiende aantal mensen dat werkt in de gemeente Deurne vraagt om een toekomstbestendig mobiliteitsnetwerk waarbij we bedrijven goed ontsluiten per fiets, OV, deelvervoer, auto en vrachtverkeer. Werken in de kernen Naast bedrijventerreinen bieden we ook in de kernen ruimte voor werk. Denk aan zorg, onderwijs, dienstverlening, detailhandel en lokale bedrijvigheid. We blijven inzetten op een goede mix van wonen, V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 17 werken en voorzieningen. Dit zorgt voor levendige dorpen en wijken, versterkt de lokale economie en maakt dagelijkse voorzieningen goed bereikbaar voor inwoners. Werken in het buitengebied Het buitengebied verandert en vraagt om een toekomstbestendige aanpak.
In samenwerking met de agrarische sector werken we aan een landbouw die duurzamer, gezonder en meer in balans is met natuur en omgeving. We willen dat onze boerenbedrijven vitaal blijven door het creëren en benutten van nieuwe kansen. Verbindingen met zorg, recreatie, energie, kringlooplandbouw en maakactiviteiten zorgen voor nieuwe economische dragers in het buitengebied. De landbouw blijft een belangrijke drager van het buitengebied en ontwikkelt zich verder richting nieuwe, toekomstbestendige verdienmodellen. De grootste ontwikkelkansen liggen in slimme combinaties van landbouw, energie, recreatie, zorg en innovatie. Op geschikte locaties, zoals het huidige glastuinbouwconcentratiegebied, ontstaan mogelijkheden voor combinaties van agrifood-activiteiten en duurzame energie, met potentie voor een toekomstgericht agrifoodcluster. Ook zien we kansen voor boeren op het gebied van mestvergisting (als bron voor groen gas) en willen we als gemeente het realiseren van gezamenlijke mestvergisters mogelijk maken op erven in het buitengebied. We noemen dit circulaire werklandschappen. Daarnaast richten we ons op herbestemming, transformatie of kwaliteitsverbetering van leegstaande agrarische gebouwen van boeren die stoppen.
Nieuwe functies voor vrijkomende agrarische bebouwing moet bijdragen aan leefbaarheid, ondernemerschap stimuleren en/of de waardering voor de agrarische sector verhogen. Zo creëren we een landbouwsector die in balans is met de omgeving. Het is hierbij belangrijk dat het functiegebruik past bij het type ondergrond: ook hier zijn bodem en water sturend bij nieuwe ontwikkelingen. Op basis van de ondergrond beoordelen we of een locatie geschikt is voor bijvoorbeeld landbouw, wonen of recreatie, en stimuleren we vormen van landbouw die passen bij de kwaliteiten van natuurgebieden, beekdalen en watersystemen. We gebruiken kansen om dit te optimaliseren door het faciliteren van grondruil en technische maatregelen toe te passen, zoals het bewateren van gewassen op druppelniveau en ondergronds. Daarnaast ondersteunen we de ontwikkeling van kruidenrijke graslanden en toekomstbestendige landbouwvormen die bijdragen aan biodiversiteit, waterbeheer en een vitaal buitengebied. We helpen agrariërs hierbij en bieden ze de juiste middelen om toekomstbestendig te ondernemen. Deurne als gastvrije tuin in Brainport Vrije tijd en recreatie worden steeds belangrijker en dragen bij aan welzijn, ontmoeting en leefkwaliteit. We bouwen verder op onze kwaliteiten op het gebied van natuur, cultuur en gastvrijheid.
We ontwikkelen Deurne verder als gastvrije tuin in Brainport: een plek waar inwoners en bezoekers kunnen ontspannen, bewegen en ontmoeten. De vrijetijdseconomie groeit mee en levert naar verwachting circa 250 tot 500 extra banen op, met zowel economische als maatschappelijke meerwaarde. Door in te zetten op toegankelijke natuur, hoogwaardige ontmoetingsplekken en een divers aanbod aan dag- en verblijfsrecreatie groeit de vrijetijdssector mee met de toenemende vraag binnen een groeiend Deurne en de regio. Een voorbeeld is kasteeldomein Haageind. Het domein is een plek voor inwoners om te ontspannen en is één van onze visitekaartjes voor toeristen. We ontwikkelen Haageind tot een belangrijke recreatieve plek, ook wel een recreatieve hotspot, waar natuur, cultuurhistorie en ontmoeten samenkomen. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 18 Daarnaast vergroten we de aantrekkelijkheid van Deurne door goede informatievoorziening, een gastvrij centrum en een gevarieerd aanbod van evenementen. Ook ons erfgoed speelt hierin een belangrijke rol. Door ons erfgoed beter te beschermen, zichtbaar te maken en te benutten, versterken we zowel de identiteit van Deurne als de recreatieve aantrekkingskracht.
Nationaal programma voor Defensie en stikstof rondom natuurgebieden In en rondom Deurne spelen opgaven vanuit het nationale programma voor Defensie en stikstof rondom natuurgebieden. De exacte aard en omvang van deze ontwikkelingen zijn op dit moment nog niet duidelijk. Daardoor is ook nog niet bekend wat de gevolgen zijn voor de leefomgeving, zoals wonen, natuur, landbouw en mobiliteit. De gemeente volgt deze ontwikkelingen actief en blijft in gesprek met het Rijk en andere betrokken partijen. We houden er rekening mee dat Defensie in de toekomst mogelijk extra ruimte vraagt in en rond Deurne. Als de plannen concreet worden en gevolgen hebben voor onze gemeente, passen we deze omgevingsvisie hierop aan. Zo zorgen we dat ons beleid actueel blijft en blijft aansluiten bij nieuwe ontwikkelingen. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 19 2 Gebiedsaanwijzingen In Hoofdstuk 1 (De omgevingsvisie van Deurne) staan de kwaliteiten, ontwikkelprincipes en hoofdthema’s voor de hele gemeente omschreven. De uitwerking daarvan verschilt echter per gebied. Deurne kent grote verschillen in landschap, identiteit, functies en ontwikkelopgaven. Daarom kiezen we voor een gebiedsgerichte aanpak waarbij ontwikkelingen aansluiten bij de kwaliteiten en mogelijkheden van iedere plek.
De gebiedsindeling sluit aan bij de landschappelijke structuur, de ontstaansgeschiedenis en de ruimtelijke opgaven. Zo kunnen we gerichter sturen op de ontwikkeling van de leefomgeving en tegelijkertijd maatwerk bieden waar dat nodig is. In de omgevingsvisie onderscheiden we vijf deelgebieden: • Stadsdorp Deurne: de kern Deurne en haar directe omgeving, waar wonen, werken, voorzieningen en mobiliteit samenkomen. Hier wordt het grootste deel van de groei opgevangen, met aandacht voor een goede verbinding tussen dorp en landschap. • Beekdorpen: de dorpen Vlierden, Liessel en Neerkant met het omliggende buitengebied, waar wonen, voorzieningen, landschap, landbouw en recreatie samen bijdragen aan een vitaal en leefbaar gebied. • Helenaveen en de Peel: het dorp Helenaveen met het omliggende Peelgebied, waar wonen, voorzieningen, natuur, cultuurhistorie en recreatie gezamenlijk richting geven aan een vitaal, leefbaar en beleefbaar gebied. • Ontginningslandschap: het economisch productielandschap waar toekomstbestendige landbouw, ondernemerschap, innovatie en duurzame energie de belangrijkste ontwikkelrichtingen vormen. Groene Peelvallei: het groene recreatielandschap waar natuurbeleving, vrijetijdseconomie, recreatie en ecologische verbindingen centraal staan. Per deelgebied beschrijven we de belangrijkste kwaliteiten, opgaven en ontwikkelrichtingen.
Daarmee geven we invulling aan onze ambities en zorgen we voor samenhang tussen wonen, werken, natuur, landschap, bereikbaarheid en gezondheid. De gebiedsindeling is geen bestuurlijke of juridische indeling, maar een ruimtelijk hulpmiddel om richting te geven aan de ontwikkeling van Deurne. De grenzen zijn daarom niet altijd scherp afgebakend. Binnen elk deelgebied blijft ruimte bestaan voor gebiedsspecifieke afwegingen en maatwerk. Zo ontstaat een herkenbaar ruimtelijk raamwerk dat recht doet aan de verschillen binnen Deurne én bijdraagt aan een samenhangende ontwikkeling van de gemeente als geheel. V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 20
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 21 2.1 Stadsdorp Deurne In Stadsdorp Deurne kiezen we voor… In Stadsdorp Deurne kiezen we niet voor… Gezonde en leefbare wijken door gerichte: uitbreiding én verdichting gekoppeld aan investeringen in groen, voorzieningen en bereikbaarheid. Eenzijdige woningbouw en verstening zonder aandacht voor klimaatadaptatie, waterberging en verblijfskwaliteit Ruimte voor ondernemerschap, werkgelegenheid en toekomstbestendige bedrijvigheid Een mobiliteitssysteem waarin de auto de enige logische keuze is Een levendig centrum als economisch en sociaal hart en een stationsgebied als motor voor mobiliteit, voorzieningen, wonen en werken Grootstedelijke ontwikkelingen die niet passen bij de schaal en identiteit van Deurne In 2050 heeft de kern Deurne zicht ontwikkeld tot een levendig en toekomstbestendig stadsdorp. De kern combineert de schaal en identiteit van een dorp met de voorzieningen en dynamiek van een stad. Er is een levendig centrum dat ruimte biedt aan winkels, horeca, cultuur en maatschappelijke functies. De woonwijken zijn compact en zo ingericht dat ontmoeting, beweging en groen vanzelfsprekend zijn. Dankzij sterke verbindingen voor fiets, openbaar vervoer en auto is Deurne uitstekend bereikbaar, zowel binnen de gemeente als in de regio.
Hierdoor ontstaat een aantrekkelijk woon- en werkklimaat voor inwoners en ondernemers. Aanvullend op de gemeentebrede ontwikkelprincipes en hoofdthema’s (H1) geven we in Stadsdorp Deurne extra aandacht aan: Groei met oog voor kwaliteit en samenhang: De kern Deurne staat voor een flinke woningbouwopgave. Woningbouw in de kern Deurne draait niet alleen om aantallen. Het gaat vooral om het verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving. Om de groei te realiseren zoeken we naar een balans tussen uitbreiding en inbreiding (verdichting en transformatie). • Uitbreidingen zijn nodig om genoeg ruimte te kunnen bieden voor groen, leefkwaliteit en diverse woonmilieus. Uitbreiding vindt plaats op strategische locaties aan de randen van de kern. Daarvoor zien we mogelijkheden bij Deurne-Oost, Grote Bottel en Walsberg. Hier zorgen we voor een evenwichtige mix van woningtypen en woonvormen, met aandacht voor starters, gezinnen en senioren. • Verdichting zetten we in op locaties waar dit de ruimtelijke kwaliteit, bereikbaarheid en levendigheid versterkt. Voor verdichting zien we vooral grote potentie in het stationsgebied en in het gebied
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 22 tussen het centrum en de N270 (Elkerliek). Hier kunnen we compacter bouwen, met hoogteaccenten waar dat passend is bij de omgeving en de nabijheid van voorzieningen en infrastructuur. Door slim met de beschikbare ruimte om te gaan ontstaat er meer ruimte voor groen, ontmoeting en een fijne openbare ruimte. We zetten in op een groene, toegankelijke en aantrekkelijke leefomgeving met ruimte voor beweging, sport en ontmoeting. ‘Gezond’ en ‘leefbaar’ vormen belangrijke uitgangspunten in de afweging tussen verdichting, uitbreiding en kwaliteit van de leefomgeving. Nieuwe woonontwikkelingen bieden kansen om de sociale samenhang, bereikbaarheid en het voorzieningen verder te versterken. Daarom zorgen we ervoor dat woningbouw altijd hand in hand gaat met investeringen in infrastructuur, groen, voorzieningen en ontmoetingsplekken. In wijken waar kansen liggen om de leefbaarheid te versterken (Koolhof, Heikakker, centrum en Deurne- West) combineren we fysieke verbeteringen met aandacht voor sociale cohesie en gemeenschapsgevoel. Kortom, het is ons doel dat de woningbouwopgave niet alleen zorgt voor nieuwe woningen, maar ook juist bijdraagt aan een mooier en fijner Deurne.
Het stationsgebied als motor voor ontwikkeling: De aanwezigheid van het intercitystation maakt kern Deurne een strategisch knooppunt voor wonen, werken en mobiliteit. We ontwikkelen het stationsgebied verder als levendig en gemengd gebied waar wonen, werken en voorzieningen samenkomen. Door hier te verdichten maken we optimaal gebruik van de aanwezige infrastructuur en versterken we de positie van Deurne als regionaal knooppunt. De transformatie van het stationsgebied heeft directe invloed op de omliggende woonwijken, het centrum en de bedrijventerreinen. Daarbij investeren we in veilige, aantrekkelijke en herkenbare verbindingen voor fietsers en voetgangers van en naar het station. Het stationsgebied wordt een dynamische entree van Deurne. Door ruimte te bieden aan ondernemers die bijdragen aan de levendigheid en kwaliteit van het stationsgebied zorgen we voor een leefbare omgeving waar verblijfsklimaat en bereikbaarheid samenkomen. Een centrum dat bruist en gastvrij is: Het centrum van Deurne vormt het economisch en sociaal hart van de gemeente. Er is hier een concentratie van functies en activiteiten die de hele gemeente bedienen. Detailhandel, horeca, cultuur, recreatie, maatschappelijke voorzieningen en evenementen zorgen voor een levendig en aantrekkelijk centrum en maken het tot een ontmoetingsplek voor inwoners en bezoekers.
Het is onze ambitie dat het centrum van Deurne bruisend, gastvrij en écht Deurnes is. We werken daarvoor aan: • een sterke mix van detailhandel, horeca, cultuur en voorzieningen; • meer ruimte voor verblijf, groen en beleving; • een wandel- en fietsvriendelijke inrichting; • een aantrekkelijke en kwalitatief hoogwaardige openbare ruimte. Door functies beter te combineren en elkaar te laten versterken, blijft het centrum levendig, economisch vitaal en herkenbaar Deurnes. Kranenmortel Zuid, ruimte voor economie en werkgelegenheid: Er is vanuit ondernemers een grote behoefte aan nieuwe bedrijfslocaties. Daarom ontwikkelen we in ieder geval aan de zuidzijde van Deurne een nieuw bedrijventerrein, Kranenmortel Zuid. Hier is ruimte voor middelzware tot zwaardere industriële activiteiten. Kranenmortel Zuid ligt tegen bestaande bedrijven en woningen aan. Daarom besteden we extra aandacht aan een goede inpassing in de omgeving. Nieuwe bedrijven dragen actief bij aan doelen op het V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 23 gebied van duurzaamheid, klimaatadaptatie en gezondheid. Zo wordt het een toekomstbestendig en een gezonde plek om te werken. Bereikbaar en gezond in beweging: De groei van de kern Deurne leidt tot een toename van verkeersbewegingen.
Om de bereikbaarheid, gezondheid en leefbaarheid gezamenlijk te versterken, werken we aan een samenhangend mobiliteitssysteem. We onderzoeken de mogelijkheden en de noodzaak voor het ontwikkelen van een rondwegstructuur om de kern Deurne. Binnen de kern van Deurne blijft alles bereikbaar met de auto, maar wandelen, fietsen, OV en deelmobiliteit worden aantrekkelijk en vanzelfsprekende keuzes (dit noemen we het STOMP-principe). In en rondom de kern zetten we in op aantrekkelijke en doorlopende routes die wandelen en fietsen makkelijker en inclusiever maken. Met inclusiever bedoelen we dat verblijfsruimtes in de openbare ruimte beter toegankelijk worden voor mensen met een fysieke beperking, zodat er voor hen zo min mogelijk obstakels zijn. Hiermee bevorderen we gezondheid en ontstaan er meer kansen om elkaar spontaan te ontmoeten. Op geschikte locaties biedt maatwerk in parkeernormen ruimte voor extra groen, ontmoeting en verblijfskwaliteit. Op verschillende plekken liggen kansen om door vergroening en waterberging de leefomgeving nog klimaatbestendiger en aantrekkelijker te maken. Het is daarom een vanzelfsprekendheid om bij het bouwen van woningen en voorzieningen, en bij het inrichten van de openbare ruimte, rekening te houden met klimaatadaptatie. We zetten in op vergroening, waterberging en een klimaatbestendige inrichting.
V e r t r o u w e l i j k 16 juli 2026 BK8795-HAS-XX-XX-RP-X-0001 24 2.2 Beekdorpen In de Beekdorpen kiezen we voor… In de Beekdorpen kiezen we niet voor… Groei passend bij schaal, identiteit en kwaliteiten van ieder dorp met een passende woningvoorraad voor verschillende levensfasen en doelgroepen Uitbreidingen die afbreuk doen aan het dorpse karakter en een eenzijdige woningbouw die onvoldoende aansluit bij de lokale behoefte Leefbare dorpen met sterke gemeenschappen, toekomstbestendige voorzieningen en ruimte voor lokaal ondernemerschap Groei zonder bijdrage aan leefbaarheid, sociale samenhang en voorzieningen Een sterke relatie tussen dorpen, landschap en buitengebied Een uniforme aanpak die geen rekening houdt met de verschillen tussen de dorpen en losstaat van landschap en omgevingskwaliteit In 2050 zijn de beekdorpen Vlierden, Liessel en Neerkant vitale en toekomstbestendige woonkernen. De dorpen zijn gegroeid met respect voor de dorpse karakters en met een gevarieerd woningaanbod. Dit heeft gezorgd voor voldoende voorzieningen, leefbaarheid en sterke gemeenschappen. In het buitengebied wordt geboerd met aandacht voor natuur, biodiversiteit en landschappelijke kwaliteit.. Het landschap is niet alleen functioneel, maar ook beleefbaar en toegankelijk voor inwoners en bezoekers. Het buitengebied vormt daarmee een belangrijke schakel tussen stad en land.