RIS322793 Bijlage Rapport Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag 2023-2024
Tekst van het document
Hoewel zij 13% van de Haagse huishoudens uitmaken, beslaan zij slechts 7% van het cultuurpubliek. Relatief gezien hebben de Sociale Cultuurhoppers (index 66) nog de sterkste vertegenwoordiging binnen deze hoofdgroep: zij vormen 11% van de huishoudens en 7% van het cultuurpubliek. 42
38 0
50 Index meting 3
100
150
200
Index meting 2
Nu wordt er ingegaan op de veranderingen ten opzichte van de vorige meting. De indexen van de Weelderige Cultuurminnaars en Klassieke Cultuurliefhebbers zijn aanzienlijk gedaald, die van de Culturele Alleseters laat een lichte daling laat zien. Daarentegen is de index van de Kindrijke Cultuurvreters gestegen, net als die van de Startende Cultuurspeurders, Proevende Buitenwijkers, Nieuwsgierige Toekomstgrijpers, Flanerende Plezierzoekers en Sociale Cultuurhoppers. Ook de Actieve Vermaakvangers en Lokale Vrijetijdsgenieters laten een toename zien, al is deze stijging minder sterk dan bij de andere groepen. Uit dit hoofdstuk blijkt, net als bij de voorgaande metingen, dat niet alle Culturele Doelgroepen in gelijke mate gebruikmaken van de culturele voorzieningen. Toch is er een positieve ontwikkeling zichtbaar ten opzichte van de vorige meting. De hierboven beschreven veranderingen ten opzichte van de vorige meting leiden ertoe dat de index van de cultuurgebruikers in de hoofdgroep Intensief daalt (van 168 naar 160), terwijl de indexen van de hoofdgroepen Medium (van 93 naar 102) en Licht (van 44 naar 51) juist stijgen. Daarnaast neemt het aandeel van de hoofdgroep Intensief in het cultureel publiek af (van 63% naar 56%), terwijl de aandelen van de hoofdgroepen Medium (van 18% naar 20%) en Licht (van 19% naar 22%) toenemen.
Deze verschuivingen duiden op een betere spreiding van de doelgroepen binnen het Haagse cultuurpubliek, waardoor de verdeling iets meer in lijn komt met die van de Haagse huishoudens.
4.2 Cultuurpubliek per sector De deelnemende instellingen zijn onderverdeeld in de volgende sectoren: 1. Musea en beeldende kunst 2. Programmerende instellingen (theaters en podia) 3. Producerende instellingen (gezelschappen) 4. Festivals 5. Cultuureducatie 6. Cultuurankers Veel cultuurankers vervullen een dubbele rol en vallen daarom in twee categorieën, bijvoorbeeld zowel in de categorie theater als in de categorie cultuuranker. De Haagse bibliotheken zijn enkel als cultuuranker gecategoriseerd.
43
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
4.2.1 Musea en beeldende kunst De Haagse musea worden het meeste bezocht door Klassieke Cultuurliefhebbers (24%), Culturele Alleseters (18%) en Startende Cultuurspeurders (11%). Alle doelgroepen uit de hoofdgroep Intensief laten een sterke oververtegenwoordiging zien ten opzichte van hun aandeel in de stad. Vooral de Weelderige Cultuurminnaars (index 195) en de Klassieke Cultuurliefhebbers (index 187) hebben hoge indexen, alhoewel deze wel allebei zijn gedaald ten opzichte van de vorige meting. De doelgroepen uit de hoofdgroep Medium komen ongeveer even vaak terug in het publiek van de Haagse musea als hun aandeel in de stad. De Actieve Vermaakvangers zijn daarbij het beste vertegenwoordigd (index 115), en de Startende Cultuurspeurders maken een mooie stijging ten opzichte van de vorige meting (index stijgt van 79 naar 91). Voor de doelgroepen waarvoor cultuurparticipatie minder vanzelfsprekend is (Nieuwsgierige Toekomstgrijpers, Flanerende Plezierzoekers, Sociale Cultuurhoppers en Lokale Vrijetijdsgenieters), zien we een ondervertegenwoordiging in het publiek van de Haagse musea.
Figuur 7a: Meting 3: Samenstelling publiek musea
Figuur 7b: Meting 2: Samenstelling publiek musea
7% 6%
6%
18%
4%
9%
3%
3%
Voor de sector musea zijn er dus geen opvallende zaken ten opzichte van het te verwachten bereik: alle Culturele Doelgroepen uit de hoofdgroep Intensief zijn oververtegenwoordigd, doelgroepen uit Medium zijn normaal vertegenwoordigd en doelgroepen uit Licht zijn ondervertegenwoordigd bij de musea.
169
Kindrijke Cultuurvreters
135
116
Weelderige Cultuurminnaars
195
221
Klassieke Cultuurliefhebbers
187
195
Startende Cultuurspeurders
91
79
Actieve Vermaakvangers
115
121
Proevende Buitenwijkers
81
86
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
43
37
Flanerende Plezierzoekers
40
35
Sociale Cultuurhoppers
56
51
Lokale Vrijetijdsgenieters
44
41 0
50 Index meting 3
100 Index meting 2
44
150
200
Fotografie: Bart Grietens (155)
Figuur 6: Index bezoekers musea 166
11%
25%
24%
Kansen voor de museale sector: • Actieve Vermaakvangers hebben de potentie om door te groeien van een gemiddeld bereik (index 115) naar een hoger bereik, zeker gezien hun index in de totale Haagse cultuursector (die hoger is) en ook aangezien sommige musea deze doelgroep nu al bovengemiddeld goed weten te bereiken. • Startende Cultuurspeurders zijn gemiddeld vertegenwoordigd binnen het museumpubliek (index 91) en vallen daardoor niet direct op. Toch weten musea deze doelgroep, op één sector na, beter te bereiken dan alle andere sectoren en is het van belang om de aanwezigheid van deze groep in het cultuurpubliek te versterken. Aangezien de Startende Cultuurspeurders een relatief groot deel van de Haagse huishoudens vormen en zij in de toekomst kunnen doorgroeien tot Culturele Alleseters of Kindrijke Cultuurvreters, is deze doelgroep interessant voor musea. • Ook bij de Proevende Buitenwijkers en de Kindrijke Cultuurvreters zijn nog groeimogelijkheden voor de museale sector. Van alle sectoren weten musea deze doelgroepen namelijk het minst goed te bereiken, wat kansen biedt voor verdere ontwikkeling. • Musea weten de Culturele Alleseters en Klassieke Cultuurliefhebbers het beste te bereiken van alle sectoren.
Kennisdeling over interessant aanbod of over aantrekkelijke communicatiestijlen kan een impuls en inspiratie zijn voor andere culturele instellingen die deze doelgroepen meer willen bereiken.
Culturele Alleseters
8%
10%
10%
11%
20%
4%
5% 4%
6%
45
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
4.2.2 Programmerende instellingen De programmerende instellingen worden vooral goed bezocht door Culturele Alleseters (17%), Klassieke Cultuurliefhebbers (17%) en Startende Cultuurspeurders (12%). Er is sprake van een oververtegenwoordiging van alle Culturele Doelgroepen uit hoofdgroep Intensief, maar opvallend is dat ook de Actieve Vermaakvangers (index 133) en de Proevende Buitenwijkers (index 135) meer voorkomen onder het publiek van programmerende instellingen dan dat zij voorkomen in Haagse huishoudens. De Startende Cultuurspeurders zijn normaal vertegenwoordigd en komen ongeveer evenveel voor onder het publiek van de programmerende instellingen als dat zij aanwezig zijn in de stad. Alhoewel alle Culturele Doelgroepen uit de hoofdgroep Licht ondervertegenwoordigd zijn in het publiek van de Haagse programmerende instellingen, vallen de Sociale Cultuurhoppers op met slechts een lichte ondervertegenwoordiging (index 73).
Figuur 9a: Meting 3: Samenstelling publiek programmerende instellingen
8%
Figuur 9b: Meting 2: Samenstelling publiek programmerende instellingen
5%
6%
17%
7% 3%
9%
6%
7% 11%
4%
17%
20%
156
155
Kindrijke Cultuurvreters
136
136
Weelderige Cultuurminnaars
204
232
Klassieke Cultuurliefhebbers
131
155
Startende Cultuurspeurders
99
87
Actieve Vermaakvangers
133
124
Proevende Buitenwijkers
135
122
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
57
43
Flanerende Plezierzoekers
56
49
Sociale Cultuurhoppers
73
60
Lokale Vrijetijdsgenieters
36
33 100
46
150
200
250
Fotografie: Martijn Beekman (Bibliotheek Leidschenveen-Ypenburg)
Culturele Alleseters
Index meting 2
12%
11%
12%
Figuur 8: Index bezoekers programmerende instellingen
50
10%
3%
Kansen voor programmerende instellingen: • Alhoewel programmerende instellingen de Startende Cultuurspeurders al het beste weten te bereiken van alle sectoren (index 99) is er nog ruimte om meer Startende Cultuurspeurders te trekken. Dit is ook interessant omdat het een aanzienlijk aandeel van de Haagse huishoudens betreft. Ook kunnen programmerende instellingen kennis delen met andere sectoren die meer moeite hebben om de Startende Cultuurspeurders te bereiken. • Alhoewel de programmerende instellingen de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers, Flanerende Plezierzoekers en Sociale Cultuurhoppers al relatief goed weten te bereiken (als beste, op de sector cultuureducatie na), valt er nog winst te behalen. Er is groeipotentie, juist omdat sommige programmerende instellingen deze doelgroepen behorend tot hoofdgroep Licht al beter dan de overige sectoren weten te bereiken. • Ook bij de Lokale Vrijetijdsgenieters (index 36) is nog lichte groeipotentie, ook gezien de index van deze doelgroep binnen de totale Haagse cultuursector (40). • De intensieve cultuurgebruikers worden goed bereikt, maar er is nog ruimte voor groei bij de Klassieke Cultuurliefhebbers (index 131). De andere deelsectoren tonen aan dat er nog veel hogere indexen mogelijk zijn (voornamelijk musea en producerende instellingen).
Index meting 3
18%
6%
Kortom: programmerende instellingen laten op twee doelgroepen (de Actieve Vermaakvangers en de Proevende Buitenwijkers) een ander - namelijk hoger - bereik zien dan verwacht.
0
5%
47
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
4.2.3 Producerende instellingen De Haagse producerende instellingen worden vooral veel bezocht door de Klassieke Cultuurliefhebbers (23%), maar ook door de Culturele Alleseters, Kindrijke Cultuurvreters en Weelderige Cultuurminnaars (allemaal 16%). Al deze doelgroepen, die behoren tot hoofdgroep Intensief, zijn oververtegenwoordigd onder het publiek van producerende instellingen. Vooral de Weelderige Cultuurminnaars (301) en de Kindrijke Cultuurvreters (242) komen veel meer voor onder het publiek dan zij aanwezig zijn in de stad. Er is een opvallende stijging van de index van Kindrijke Cultuurvreters (van 97 naar 242) ten opzichte van de vorige meting. Deze stijging lijkt veroorzaakt te zijn door de deelname van twee instellingen (die beiden niet deelnamen aan de vorige meting) die deze groep erg goed weten te bereiken. De producerende instellingen bereiken de Actieve Vermaakvangers (index 110) en Proevende Buitenwijkers (index 113) redelijk goed, vooral in vergelijking met de vorige meting. Daarentegen valt wel op dat de Startende Cultuurspeurders (index 41), die die behoren tot doelgroep Medium, sterk ondervertegenwoordigd zijn. De meeste producerende instellingen weten deze doelgroep nog niet goed te bereiken.
De Culturele Doelgroepen uit de hoofdgroep Licht zijn allemaal ondervertegenwoordigd onder het publiek van de producerende instellingen, vooral de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers. Producerende instellingen lijken de jongere doelgroepen nog wat minder te bereiken.
Figuur 11a: Meting 3: Samenstelling publiek producerende instellingen
6% 4%
4%
Figuur 11b: Meting 2: Samenstelling publiek producerende instellingen
16%
3%
3%
7%
16%
5%
23%
34%
97
Weelderige Cultuurminnaars
301
245
Klassieke Cultuurliefhebbers
182
269
Startende Cultuurspeurders
41
55
Actieve Vermaakvangers
110
82
Proevende Buitenwijkers
113
73
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
19
23
Flanerende Plezierzoekers
34
22
Sociale Cultuurhoppers
51
38
Lokale Vrijetijdsgenieters
27
36 0
50 Index meting 3
100
150 Index meting 2
48
200
250
300
350
Fotografie: Menno van der Meer (De Dutch Don’t Dance Division)
168
Kindrijke Cultuurvreters
7%
13% 16%
Figuur 10: Index bezoekers producerende instellingen
242
20%
6%
Kansen voor de producerende instellingen: • Zowel de Startende Cultuurspeurders als de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers zijn zwaar ondervertegenwoordigd onder het publiek van de producerende instellingen. Alle andere sectoren weten deze twee groepen beter te bedienen. Mogelijk zou cross sectoraal samenwerken een kans kunnen zijn voor de producerende instellingen om deze jongere doelgroepen beter te bereiken. • Ook valt op dat de overige Culturele Doelgroepen die in hoofdgroep Licht vallen het minste vertegenwoordigd zijn onder het publiek van de producerende instellingen. De producerende instellingen scoren lagere indexen voor deze culturele doelgroepen dan alle andere sectoren. Mogelijk kunnen ze inspiratie ophalen bij andere sectoren om deze doelgroepen beter te bereiken. • De producerende instellingen weten de Weelderige Cultuurminnaars (index 301) veruit het beste te bereiken van alle sectoren. De kennis over en werkwijze van de producerende instellingen kunnen als inspiratie dienen voor andere instellingen die de Weelderige Cultuurminnaars minder goed weten te bereiken.
150
5%
4%
Kortom: producerende instellingen bereiken de meeste doelgroepen zoals verwacht, behalve de Startende Cultuurspeurders, die zijn namelijk ondervertegenwoordigd.
Culturele Alleseters
4%
49
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
4.2.4 Festivals Haagse festivals worden vooral veel bezocht door Klassieke Cultuurliefhebbers (22%), Culturele Alleseters (18%) en Kindrijke Cultuurvreters (12%). De Weelderige Cultuurminnaars (index 196) zijn het beste vertegenwoordigd, maar ook de andere doelgroepen binnen hoofdgroep Intensief zijn oververtegenwoordigd. Wel valt op dat de index van zowel de Kindrijke Cultuurvreters als van de Weelderige Cultuurminnaars aanzienlijk is gedaald. Die van de Klassieke Cultuurliefhebbers is juist aanzienlijk gestegen. Net als bij de vorige meting worden de Actieve Vermaakvangers (index 152) opvallend goed bereikt door de festivalsector in Den Haag, al is de index nu wel iets lager. De overige Culturele Doelgroepen van hoofdgroep Medium worden normaal vertegenwoordigd en daar zijn weinig veranderingen. De Culturele Doelgroepen uit hoofdgroep Licht zijn, net als bij de vorige meting, veel minder te vinden onder het publiek van festivals dan dat zij aanwezig zijn in de stad.
Figuur 13a: Meting 3: Samenstelling publiek festivals
6%
Figuur 13b: Meting 2: Samenstelling publiek festivals
5%
6%
18%
6%
12%
11%
5%
12% 17%
22%
Culturele Alleseters
166
164
Kindrijke Cultuurvreters
183
210
Weelderige Cultuurminnaars
196
232
Klassieke Cultuurliefhebbers
173
132
Startende Cultuurspeurders
86
79
Actieve Vermaakvangers
152
187
Proevende Buitenwijkers
86
90
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
34
33
Flanerende Plezierzoekers
42
46
Sociale Cultuurhoppers
52
52
Lokale Vrijetijdsgenieters
35
26 100 Index meting 2
50
150
200
Fotografie: Raymond van Mil (PIP Den Haag)
Figuur 12: Index bezoekers festivals
50
15%
10%
10%
Kansen voor festivals: • De Proevende Buitenwijkers zijn minder vertegenwoordigd in het publiek van festivals in vergelijking met hun aanwezigheid in het cultuurpubliek van de gehele Haagse cultuursector. Dat laat zien dat er nog ruimte is voor groei. • Vooral Nieuwsgierige Toekomstgrijpers maar ook de Startende Cultuurspeurders zijn ondervertegenwoordigd onder het publiek van festivals in vergelijking met de overige sectoren en het algehele Haagse cultuurpubliek. Net als de producerende instellingen zouden festivals wellicht inspiratie op kunnen halen bij andere sectoren die deze jonge groepen beter weten te bereiken (bijvoorbeeld programmerende instellingen). • De Flanerende Plezierzoekers, Sociale Cultuurhoppers en Lokale Vrijetijdsgenieters zijn sowieso al sterk ondervertegenwoordigd in het algehele Haagse cultuurpubliek, maar bij de sector festivals is dat nog sterker dan bij de meeste andere sectoren. Er is dus zeker nog groeipotentie voor deze Culturele Doelgroepen uit de hoofdgroep Licht bij festivals.
Index meting 3
19%
5%
4% 4%
Kortom: de Haagse festivals bereiken de Culturele Doelgroepen grotendeels zoals verwacht, alleen zijn de Actieve Vermaakvangers oververtegenwoordigd (terwijl normale vertegenwoordiging wordt verwacht).
0
4%
6%
51
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
4.2.5 Cultuurankers De Cultuurankers worden in absolute zin het meest bezocht door de Klassieke Cultuurliefhebbers (21%), de Culturele Alleseters (15%) en de Kindrijke Cultuurvreters (11%). Alle culturele doelgroepen uit de hoofdgroep Intensief zijn oververtegenwoordigd onder het publiek van de Cultuurankers. Binnen de hoofdcategorie Medium zien we opvallende dingen: zowel de Actieve Vermaakvangers (index 189) als de Proevende Buitenwijkers kennen een stevige oververtegenwoordiging (index 144). Dat betekent dat de Cultuurankers hen bovengemiddeld weten te bereiken. De Startende Cultuurspeurders, ook onderdeel van de hoofdgroep Medium, zijn daarentegen juist flink ondervertegenwoordigd. Alle Culturele Doelgroepen binnen de hoofdgroep Licht zijn ondervertegenwoordigd onder het publiek van de Cultuurankers. Daarbij valt op dat de index van de Flanerende Plezierzoekers (index 51) aanzienlijk is gedaald t.o.v. de vorige meting (index 79). De indexen van de overige Culturele Doelgroepen die behoren tot de hoofdgroep Licht zijn wel gestegen ten opzichte van de vorige meting.
Figuur 15a: Meting 3: Samenstelling publiek Cultuurankers
9%
Figuur 15b: Meting 2: Samenstelling publiek Cultuurankers
8%
15%
7%
7%
9% 5%
Kortom: de Cultuurankers bereiken acht van de elf Culturele Doelgroepen zoals verwacht, maar hebben een oververtegenwoordiging van de Actieve Vermaakvangers en de Proevende Buitenwijkers terwijl de Startende Cultuurspeurders juist zijn ondervertegenwoordigd.
7%
8%
21%
108
Kindrijke Cultuurvreters
166
191
Weelderige Cultuurminnaars
173
168
Klassieke Cultuurliefhebbers
162
147
Startende Cultuurspeurders
58
60
Actieve Vermaakvangers
189
192
Proevende Buitenwijkers
144
143
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
36
23
Flanerende Plezierzoekers
51
79
Sociale Cultuurhoppers
69
65
Lokale Vrijetijdsgenieters
60
54 0
50 Index meting 3
100 Index meting 2
52
150
200
Fotografie: Kim Vos (Another Kind of Blue)
Figuur 14: Index bezoekers Cultuurankers 134
9%
5%
Kansen voor de Cultuurankers: • De Cultuurankers bereiken de Sociale Cultuurhoppers en de Lokale Vrijetijdsgenieters relatief goed in vergelijking met de andere sectoren. Dat blijkt uit het feit dat de indexen voor deze groepen onder het publiek van de Cultuurankers hoger ligt dan de index van deze groepen in het totale Haagse cultuurpubliek. Toch is er nog ruimte voor groei: enerzijds om andere sectoren hierover te inspireren en in te lichten, anderzijds om deze groepen nóg meer te bereiken en te zorgen dat zij evenveel onder het publiek van de Cultuurankers voorkomen als dat zij in de Haagse huishoudens voorkomen. • Binnen de hoofdgroep Licht weten de Cultuurankers de groep Nieuwsgierige Toekomstgrijpers (index 36) wat minder te bereiken. Daar ligt nog ruimte voor groei, zeker gezien de index van deze groep in het totale Haagse cultuurpubliek (index 50). • Ook bij een andere jonge doelgroep, namelijk de Startende Cultuurspeurders, bestaan nog kansen voor de Cultuurankers. Deze groep is in het algehele Haagse cultuurpubliek normaal vertegenwoordigd (index 94), maar onder de Cultuurankers ondervertegenwoordigd (index 58).
Culturele Alleseters
14%
10%
11%
7%
13%
7%
8%
53
19%
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
4.2.6 Cultuureducatie Cultuureducatie is een sector die bij deze meting van het Publieksonderzoek Cultuursector nieuw is toegevoegd. Daardoor is er geen vergelijking mogelijk met de vorige meting. Ter volledigheid is de analyse van de sector cultuureducatie opgenomen in dit rapport. Echter moet er een kanttekening bij geplaatst worden dat de resultaten van deze sector gebaseerd zijn op slechts twee instellingen. Uit de individuele analyses blijkt daarnaast dat zij onderling veel verschil hebben in hun bezoekersprofiel.
• De cultuureducatie instellingen hebben als enige een oververtegenwoordiging bij twee doelgroepen onder hoofdgroep Licht, namelijk bij de Flanerende Plezierzoekers en de Sociale Cultuurhoppers. Daarnaast bereiken ze de Kindrijke Cultuurvreters het allerbeste van alle sectoren. De kennis over en werkwijze van de cultuureducatie instellingen kunnen als inspiratie dienen voor andere sectoren die deze groepen minder goed weten te bereiken. • Er is voor de cultuureducatie instellingen, gezien de index van deze groepen in het totale Haagse cultuurpubliek, nog ruimte voor groei binnen het bereik van de Weelderige Cultuurminnaars, de Actieve Vermaakvangers en de Proevende Buitenwijkers. De andere deelsectoren tonen aan dat er nog veel hogere indexen mogelijk zijn.
Onder het publiek van de cultuureducatie instellingen komen in absolute zin de Flanerende Plezierzoekers (21%), de Sociale Cultuurhoppers (17%) en de Kindrijke Cultuurvreters (16%) het meeste voor. Opvallend is dat deze sector als enige een ondervertegenwoordiging kent van twee Culturele Doelgroepen die bij de hoofdgroep Intensief horen, namelijk Culturele Alleseters (index 73) en Klassieke Cultuurliefhebbers (54). De overige twee doelgroepen die onder hoofdgroep Intensief vallen, de Kindrijke Cultuurvreters en de Weelderige Cultuurminnaars, kennen wel een oververtegenwoordiging. Bij de hoofdgroep Medium zijn de Actieve Vermaakvangers en de Proevende Buitenwijkers normaal vertegenwoordigd, terwijl de Startende Cultuurspeurders zijn ondervertegenwoordigd. Er zijn nog meer resultaten die opvallen in vergelijking met de overige sectoren: als enige sector kennen de cultuureducatie instellingen een oververtegenwoordiging van de Flanerende Plezierzoekers (index 156) en de Sociale Cultuurhoppers (index 147) die beide behoren tot hoofdgroep Licht. De overige Culturele Doelgroepen die onder de hoofdgroep Licht vallen zijn ondervertegenwoordigd en komen onder het publiek van de cultuureducatie instellingen minder voor dan onder de Haagse huishoudens.
Figuur 17: Meting 3: Samenstelling publiek Cultuureducatie
6%
8%
17%
Kortom: de cultuureducatie instellingen bereiken zes van de elf Culturele Doelgroepen zoals verwacht, maar hebben een ondervertegenwoordiging van de Culturele Alleseters, de Klassieke Cultuurliefhebbers en de Startende Cultuurspeurders terwijl de Flanerende Plezierzoekers en de Sociale Cultuurhoppers juist zijn oververtegenwoordigd. De afwijkende resultaten zijn waarschijnlijk het gevolg van het feit dat deze sector slechts twee instellingen omvat, die bovendien sterk van elkaar verschillen in termen van publieksbereik.
16%
8% 21%
7% 3%
5% 3%
Kansen voor sector cultuureducatie: • De cultuureducatie instellingen bereiken de Culturele Alleseters, de Startende Cultuurspeurders en de Klassieke Cultuurliefhebbers veel minder dan de andere sectoren. Daar ligt dus, zeker gezien de index van deze groepen in het totale Haagse cultuurpubliek, nog een kans. Echter is het feit dat deze groepen minder voorkomen onder het publiek van cultuureducatie instellingen mogelijk ook logisch gezien de demografische kenmerken van deze groepen (nog) geen kinderen of geen thuiswonende kinderen meer).
Culturele Alleseters
73
Kindrijke Cultuurvreters
246
Weelderige Cultuurminnaars
164
Klassieke Cultuurliefhebbers
54
Startende Cultuurspeurders
45
Actieve Vermaakvangers
118
Proevende Buitenwijkers
106
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
62
Flanerende Plezierzoekers
156
Sociale Cultuurhoppers
147
Lokale Vrijetijdsgenieters
42
0
50 Index meting 3
100 Index meting 2
54
150
200
250
Fotografie: Ilona Noworacka (Art-S-Cool)
Figuur 16: Index bezoekers cultuureducatie
55
6%
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
Figuur 18: Procentueel aandeel van het publiek per Culturele Doelgroep, uitgesplitst naar sector en vergeleken met de verdeling in Haagse huishoudens. Culturele Doelgroep
Musea
Programmerend
Producerend
Cultuurankers
Festivals
Cultuureducatie
% huishoudens
Culturele Alleseters
18%
17%
16%
15%
18%
8%
11%
Kindrijke Cultuurvreters
9%
9%
16%
11%
12%
16%
7%
Weelderige Cultuurminnaars
10%
11%
16%
9%
10%
8%
5%
Klassieke Cultuurliefhebbers
24%
17%
23%
21%
22%
7%
13%
Startende Cultuurspeurders
11%
12%
5%
7%
11%
6%
13%
Actieve Vermaakvangers
3%
4%
3%
5%
4%
3%
3%
Proevende Buitenwijkers
4%
7%
6%
7%
4%
5%
5%
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
2%
3%
1%
2%
2%
3%
5%
Flanerende Plezierzoekers
5%
7%
4%
7%
6%
21%
13%
Sociale Cultuurhoppers
6%
8%
6%
8%
6%
17%
11%
Lokale Vrijetijdsgenieters
7%
5%
4%
9%
5%
6%
15%
Culturele Doelgroep
Musea
Programmerend
Producerend
Cultuurankers
Festivals
Cultuureducatie
Totale cultuursector
Culturele Alleseters
166
156
150
134
166
73
159
Kindrijke Cultuurvreters
135
136
242
166
183
246
137
Weelderige Cultuurminnaars
195
204
301
173
196
164
199
Klassieke Cultuurliefhebbers
187
131
182
162
173
54
157
Startende Cultuurspeurders
91
99
41
58
86
45
94
Actieve Vermaakvangers
115
133
110
189
152
118
124
Proevende Buitenwijkers
81
135
113
144
86
106
109
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
43
57
19
36
34
62
50
Flanerende Plezierzoekers
40
56
34
51
42
156
51
Sociale Cultuurhoppers
56
73
51
69
52
147
66
Lokale Vrijetijdsgenieters
44
36
27
60
35
42
40
56
Fotografie: Sjoerd Derine (Holland Dance Festival)
Figuur 19: Index bereik per Culturele Doelgroep, uitgesplitst naar sector en de totale Haagse cultuursector.
57
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
5 1
The Hague & Partners
In dit hoofdstuk onderzoeken we de herkomst van bezoekers van culturele instellingen, zowel uit verschillende delen van Nederland als uit de Haagse wijken. Daarnaast worden de verschillen in de spreiding van het bezoek per sector en per genre geanalyseerd. Ook zoomen we in op de vier Culturele Doelgroepen binnen de hoofdgroep Licht en bekijken we in welke wijken zij wonen en waar hun cultuurparticipatie het hoogst is. 5.1 Spreiding cultuurpubliek over stad, provincie en rest van Nederland Figuur 20: Procentuele verdeling van het cultuurpubliek per regio, totaal en per sector
Totaal
Musea/ beeldende Programmerend Producerend kunst
Festivals
Cultuurankers
Cultuureducatie
Gemeente Den Haag
33%
22%
52%
57%
45%
65%
87%
Provincie Zuid-Holland (excl. Den Haag)
33%
33%
34%
24%
26%
26%
8%
Rest van Nederland (excl. Zuid-Holland)
33%
44%
13%
9%
17%
9%
2%
* Wanneer een sector niet optelt tot 100%, komt dat omdat sommige instellingen in bepaalde regio’s minder dan 50 bezoekers ontvangen. Deze instellingen worden daardoor niet meegerekend in de cijfers voor die regio’s.
De culturele sector in Den Haag heeft een gespreid bereik: een derde van de bezoekers komt uit de gemeente Den Haag, een derde komt uit de rest van provincie Zuid-Holland en nog eens een derde komt uit de rest van Nederland. Het lokale, regionale en nationale bereik verschilt per sector. Musea trekken relatief weinig bezoekers uit Den Haag zelf (22%), terwijl alle andere culturele sectoren juist voornamelijk door inwoners van de stad worden bezocht. Daarentegen trekken musea het grootste aandeel bezoekers uit de rest van Nederland (exclusief Zuid-Holland), terwijl dit bij de overige sectoren juist de kleinste groep vormt.
5.2 Spreiding Haags cultuurpubliek Op deze kaart zie je de verdeling van Haagse bezoekers van culturele instellingen in Den Haag. Hoe donkerder groen de gebieden zijn, hoe hoger de cultuurparticipatie. Op deze kaart zijn wijken met minder dan honderd huishoudens wit gelaten.
Fotografie: Jeffrey Grouwstra (Laaktheater)
Ruim bovengemiddeld (index >150) Bovengemiddeld (index 120-150) Gemiddeld (index 80-120) Benedengemiddeld (index 50-80) Ruim benedengemiddeld (index <50)
Spreiding van culturele bezoekers over Den Haag Voorwoord 58
59
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
Uit bovenstaande kaart wordt duidelijk dat de cultuurparticipatie van Haagse huishoudens niet evenwichtig verdeeld is. Er zijn wijken waarvan de bewoners relatief vaak culturele instellingen bezoeken, en wijken waar dit juist wat meer achterblijft. De wijken met de hoogste cultuurparticipatie liggen meer in de buurt bij de kust, vooral ten noordwesten van het centrum. De hoogste indexcijfers, en dus de hoogste mate van cultuurparticipatie, zien we in wijken als Zorgvliet, Vogelwijk, Duinoord, Geuzen- en Statenkwartier en het Zeeheldenkwartier. De wijken met de laagste cultuurparticipatie liggen juist ten zuidoosten van het centrum, voorbeelden daarvan zijn de Groente- en Fruitmarkt, Transvaalkwartier, Moerwijk, Bouwlust en Vrederust en Hoornwijk. Grofweg is deze verdeling van meer en minder participerende wijken hetzelfde als bij de vorige meting. In de tabel hieronder vind je de top vijftien Haagse wijken met het hoogste aantal huishoudens en daarnaast hun indexcijfer, waarbij geldt, hoe hoger het indexcijfer, hoe hoger de cultuurparticipatie. Figuur 21: Top vijftien Haagse wijken met het grootste aantal huishoudens en het bijbehorende indexcijfer Wijk
Huishoudens (3e meting)
Index (3e meting)
Laakkwartier en Spoorwijk
20.925
55
Index (2e meting) 52
Centrum
13.828
143
145
Bouwlust en Vrederust
12.917
28
21
Schildersbuurt
12.796
42
34
Scheveningen
10.867
113
109
Bezuidenhout
10.835
139
144
Moerwijk
10.617
27
19
Morgenstond
10.144
32
27
Waldeck
9.980
82
79
Valkenboskwartier
9.843
150
139
Ypenburg
9.795
63
73
Mariahoeve en Marlot
8.914
75
76
Loosduinen
8.777
80
70
Wateringse Veld
8.598
56
57
Leyenburg
8.530
80
62
De wijken met een bovengemiddelde index (> 120) zijn Valkenboskwartier, Centrum, Bezuidenhout en Scheveningen. Wijken met een gemiddelde index (80-120) zijn Waldeck, Loosduinen en Leyenburg. Een groot deel van de grootste wijken heeft echter een benedengemiddelde index (< 80). Dit geldt voor Laakkwartier en Spoorwijk, Bouwlust en Vrederust, Schildersbuurt, Moerwijk, Morgenstond, Ypenburg, Mariahoeve en Marlot, en Wateringse Veld. In onderstaande grafieken wordt per Culturele Doelgroep de top vijf wijken getoond waar het hoogste procentuele aandeel van die specifieke doelgroep woont. Zo blijkt bijvoorbeeld dat in Den Haag de meeste Culturele Alleseters wonen in Willemspark, Archipelbuurt, Duinoord, Bezuidenhout en de Bomen- en Bloemenbuurt. Deze informatie kan instellingen helpen gerichter in te spelen op de doelgroepen die ze willen bereiken, door zich te richten op de wijken waar deze groep het meest aanwezig is. 60
Fotografie: Tessa Veldhorst (De Schaapjesfabriek)
Positief is dat in tien van de vijftien wijken met de meeste huishoudens de index bij deze meting hoger ligt dan tijdens de tweede meting, wat wijst op een toename van cultuurparticipatie. Daarnaast blijkt dat de indexen van alle wijken met een ruim benedengemiddelde cultuurparticipatie (index < 50) allemaal zijn gestegen deze meting. Zo stijgt Bouwlust en Vrederust van 21 naar 28, de Schildersbuurt van 34 naar 42, Moerwijk van 19 naar 27 en Morgenstond van 27 naar 32. Toch valt op dat veel van de grootste wijken nog steeds een lage index hebben. Dit betekent dat huishoudens uit deze wijken minder vertegenwoordigd zijn in het cultuurpubliek dan verwacht op basis van hun aandeel in de stad.
61
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
Figuur 22 A t/m I: Top vijf wijken per Culturele Doelgroep waar het hoogste percentage van die specifieke doelgroep woont
Culturele Alleseters per wijk Willemspark
Van Stolkpark en Scheveningse Bosjes
Vruchtenbuurt & Bomen- en Bloemenbuurt
25%
0
5
10
15
20
25
30
35
40
0
3
39%
Zorgvliet
56%
Forepark
30%
Vogelwijk
41%
Westbroekpark en Duttendel
18%
Ypenburg & Leidschenveen
18%
0
6
9
12
15
0
10
15
20
25
30
35
Westbroekpark en Duttendel
39%
Kijkduin en Ockenburgh
39%
40
Hoornwijk
45%
Kraayenstein en Vroondaal
13%
Centrum
34%
Wateringse Veld
12%
Zeeheldenkwartier
30%
Ypenburg
11%
Stationsbuurt
29%
Hoornwijk
10%
20
30
40
15%
Morgenstond
13%
Stationsbuurt
12%
Moerwijk
12%
Valkenboskwartier & Regentessekwartier
11%
20
0
20
30
40
50
60
50
60
70
80
0
3
6
9
12
41%
Bouwlust en Vrederust
32%
Waldeck
27%
20
25
30
35
Schildersbuurt
26%
15
0
62
15
Lokale Vrijetijdsgenieters per wijk
Haagse Bos
17%
Valkenboskwartier
13%
70%
10
20
30
15
17%
Ypenburg
26%
Zuiderpark
12
19%
Duindorp
10
9
19%
Stationsbuurt
5
6
19%
Schildersbuurt
0
3
Sociale Cultuurhoppers per wijk
28%
Bouwlust en Vrederust
Actieve Vermaakvangers per wijk Leidschenveen
10
15
29%
Morgenstond
10
76%
0
10
29%
Transvaalkwartier
Schildersbuurt
0
Startende Cultuurspeurders per wijk Binckhorst
5
32%
Moerwijk
40%
Benoordenhout
5
10%
Laakkwartier en Spoorwijk
Flanerende Plezierzoekers per wijk
Vogelwijk
22%
10%
Leidschenveen
Weelderige Cultuurminnaars per wijk
Van Stolkpark en Scheveningse Bosjes
10%
Wateringse Veld
10%
Wateringse Veld
10%
Forepark
11%
Vruchtenbuurt
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers per wijk
19%
Ypenburg
11%
Leidschenveen
28%
Duinoord
12%
Hoornwijk
30%
Groenteen Fruitmarkt
13%
Rustenburg en Oostbroek
36%
Archipelbuurt
Proevende Buitenwijkers per wijk
Kindrijke Cultuurvreters per wijk
36%
40
50
60
70
80
63
0
5
10
15
20
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
5.3 Spreiding over wijken per sector
5.4 Spreiding over wijken per genre
Naast de spreiding van de totale cultuurparticipatie over de wijken, is het ook interessant om de verschillen per sector te bekijken en in te zien hoe de bezoekers van deze sectoren zich over de wijken van Den Haag verdelen. Hoe donkerder groen de gebieden zijn, hoe meer bezoekers van deze sector uit die wijk komen.
Ruim bovengemiddeld (index >150) Bovengemiddeld (index 120-150) Gemiddeld (index 80-120) Benedengemiddeld (index 50-80) Ruim benedengemiddeld (index <50)
Bij de deelnemende culturele instellingen is naast sector ook een indeling gemaakt op basis van genre. Onderscheid wordt daarbij gemaakt tussen klassieke muziek, populaire muziek, dans, theater en overige. Hoe donkerder groen de gebieden zijn, hoe meer bezoekers van dit genre uit die wijk komen. Klassieke muziek
3e meting
2e meting
3e meting
2e meting
3e meting
2e meting
3e meting
2e meting
In de derde meting zijn er relatief gezien meer bezoekers van klassieke muziek uit de wijken Kraayenstein en Vroondaal, Loosduinen, Leyenburg en Valkenboskwartier. Er zijn juist relatief minder bezoekers van klassieke muziek uit de wijken Centrum, Willemspark en Haagse Bos dan bij de vorige meting.
Populaire muziek Musea en beeldende kunst De vijf wijken in Den Haag met relatief gezien de meeste museumbezoekers zijn Zorgvliet, Duinoord, Van Stolkpark en Scheveningse Bosjes, Geuzen- en Statenkwartier en Archipelbuurt.
Programmerende instellingen De vijf wijken met relatief gezien het hoogste aantal bezoekers van programmerende instellingen zijn de Vogelwijk, Regentessekwartier, Vruchtenbuurt, Bomen- en Bloemenbuurt en het Zeeheldenkwartier.
Bij populaire muziek is er een index stijging geweest voor veel wijken ten zuidwesten van het centrum: Kijkduin en Ockenburg, Kraayenstein en Vroondaal, Loosduinen, Waldeck, Leyenburg en Zuiderpark. Dit terwijl de indexcijfers van de meer centraal gelegen wijken Stationsbuurt en Centrum juist zijn gedaald.
Dans
Producerende instellingen De wijken waar de producerende instellingen relatief gezien de meeste bezoekers weten te trekken zijn het Van Stolkpark en Scheveningse Bosjes, Vogelwijk, Vruchtenbuurt, Benoordenhout en de Archipelbuurt.
Festivals De wijken waar relatief gezien de meeste festivalbezoekers wonen zijn Zorgvliet, Vogelwijk, Van Stolkpark en Scheveningse Bosjes, Duinoord en Benoordenhout.
De indexcijfers voor de dichter bij de kust gelegen wijken Kijkduin en Ockenburg, Belgisch Park, Geuzen- en Statenkwartier, Van Stolkpark en de Scheveningse Bosjes zijn gedaald. Net zoals de indexen van de meer centraal gelegen wijken Willemspark en Schildersbuurt.
Theater Bij theater valt het op dat de indexen voor de zuidoostelijke wijken Laakkwartier en Spoorwijk, Binckhorst en Schildersbuurt zijn gedaald, terwijl de wijken Loosduinen, Zuiderpark en het Bezuidenhout juist zijn gestegen qua index. Verder is te zien dat de indexen van drie dichter bij de kust gelegen wijken, Kijkduin en Ockenburg, Belgisch Park en het Van Stolkpark en de Scheveningse Bosjes zijn gedaald. Cultuurankers Bezoekers van de Cultuurankers wonen relatief gezien het vaakste in de Vruchtenbuurt, Regentessekwartier, Vogelwijk, Bomen- en Bloemenbuurt en het Valkenboskwartier.
Cultuureducatie De instellingen die behoren tot cultuureducatie trekken relatief gezien veel bezoekers uit de wijken Schildersbuurt, Zorgvliet, Vogelwijk, Van Stolkpark en Scheveningse Bosjes en de Groente- en Fruitmarkt. 64
65
Ruim bovengemiddeld (index >150) Bovengemiddeld (index 120-150) Gemiddeld (index 80-120) Benedengemiddeld (index 50-80) Ruim benedengemiddeld (index <50)
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
5.5 Focus op de Culturele Doelgroepen met lage cultuurparticipatie
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
In dit hoofdstuk werpen we een blik op de doelgroepen die minder intensief culturele instellingen bezoeken: de lichte gebruikers. Het zijn namelijk deze groepen waar de cultuurparticipatie achterblijft. Waar wonen ze? En vanuit welke wijken bezoeken ze het cultuuraanbod het meest?
De Nieuwsgierige Toekomstgrijpers wonen bijna alleen in grote steden en zijn daarmee echt een stadse doelgroep. Het aantal huishoudens in Den Haag dat tot deze groep behoort is laag (5%). In deze kaart zie je welke wijken in absolute zin de meeste huishoudens bevatten die tot de doelgroep Nieuwsgierige Toekomstgrijpers behoren. Nieuwsgierige Toekomstgrijpers wonen vooral in de wijken Laakkwartier en Spoorwijk, Morgenstond, Moerwijk, Schildersbuurt en het Valkenboskwartier.
Binnen het Culturele Doelgroepenmodel zijn er vier doelgroepen die zich laten kenmerken als lichte cultuurgebruikers. Dat zijn de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers, Flanerende Plezierzoekers, Sociale Cultuurhoppers en Lokale Vrijetijdsgenieters. Samen vertegenwoordigen deze groepen 44% van de alle aanwezige huishoudens in Den Haag. Echter, slechts 22% van alle culturele bezoekers behoort tot een van deze vier doelgroepen. Dat betekent dat deze groepen in mindere mate terugkomen in het cultureel publiek in vergelijking met hun vertegenwoordiging in de stad.
2000 of meer huishoudens 1000-2000 huishoudens 500-1000 huishoudens 150-500 huishoudens Minder dan 150 huishoudens
Fotografie: Museum Panorama Mesdag
In onderstaande tabel zie je per wijk hoe sterk de cultuurparticipatie is van de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers die er wonen. De wijken waar de cultuurparticipatie het hoogste is onder de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers zijn Regentessekwartier, Valkenboskwartier en de Stationsbuurt. Dit zijn de meer centraal gelegen wijken, waarbij cultureel aanbod vaak ook dichterbij is. De wijken Laakkwartier en Spoorwijk en de Schildersbuurt hebben, gezien hun stijgende indexen boven de 100, een goede uitgangspositie om het bezoek verder te intensiveren. Figuur 23: Aantal huishoudens van Nieuwsgierige Toekomstgrijpers per wijk en de index van cultuurparticipatie (meting 3 en 2) van de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers die in deze wijken wonen
66
Wijk
Huishoudens
Index (3e meting)
Laakkwartier en Spoorwijk
3.028
113
Index (2e meting) 97
Morgenstond
1.323
35
33
Moerwijk
1.240
34
22
Schildersbuurt
1.187
115
96 210
Valkenboskwartier
1.089
177
Mariahoeve en Marlot
863
93
79
Regentessekwartier
849
196
212
Stationsbuurt
847
137
218
Leyenburg
742
118
91
Bouwlust en Vredelust
696
34
37
Rustenburg en Oostbroek
599
113
104
Transvaalkwartier
506
52
74
Waldeck
257
49
94
Loosduinen
195
42
12
Groente- en Fruitmarkt
66
33
31
67
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
Flanerende Plezierzoekers
Sociale Cultuurhoppers
Flanerende Plezierzoekers hebben een aandeel van 13% in de Haagse huishoudens en vormen daarmee qua aandeel (samen met de Klassieke Cultuurliefhebbers en Startende Cultuurspeurders) de tweede groep qua volume in Den Haag. De Flanerende Plezierzoekers wonen, zoals zichtbaar is op de kaart, vooral in de zuidoostelijke wijken Laakkwartier en Spoorwijk, Schildersbuurt en Moerwijk.
Sociale Cultuurhoppers hebben een aanzienlijk aandeel van 11% in de Haagse huishoudens. De Sociale Cultuurhoppers wonen in absolute zin het meeste in de wijken Laakkwartier en Spoorwijk, Schildersbuurt en Centrum.
2000 of meer huishoudens 1000-2000 huishoudens 500-1000 huishoudens 150-500 huishoudens Minder dan 150 huishoudens
2000 of meer huishoudens 1000-2000 huishoudens 500-1000 huishoudens 150-500 huishoudens Minder dan 150 huishoudens
De wijken met de sterkste cultuurparticipatie van de Flanerende Plezierzoekers zijn, net als bij de Nieuwsgierige Toekomstgrijpers, de meer centraal gelegen wijken Regentessekwartier, Valkenboskwartier en Stationsbuurt. De wijken Rustenburg en Oostbroek, Mariahoeve en Marlot, Leyenburg en Waldeck hebben, gezien de indexen, binnen deze doelgroep een goede uitgangspositie om het bezoek te intensiveren.
De wijken met de sterkste cultuurparticipatie onder de Sociale Cultuurhoppers zijn Valkenboskwartier, Centrum en Bezuidenhout. Kansrijk voor het intensiveren van het bezoek zijn de wijken Loosduinen, Waldeck en Stationsbuurt.
Figuur 24: Aantal huishoudens van Flanerende Plezierzoekers per wijk en de index van cultuurparticipatie (meting 3 en 2) van de Flanerende Plezierzoekers die in deze wijken wonen
Figuur 25: Aantal huishoudens van Sociale Cultuurhoppers per wijk en de index van cultuurparticipatie (meting 3 en 2) van de Sociale Cultuurhoppers die in deze wijken wonen
Wijk
Huishoudens
Index (3e meting)
Index (2e meting)
Wijk
Huishoudens
Index (3e meting)
Laakkwartier en Spoorwijk
5.068
89
117
Laakkwartier en Spoorwijk
2.781
62
57
Schildersbuurt
3.567
84
70
Schildersbuurt
2.482
48
46
Index (2e meting)
Moerwijk
3.360
38
32
Centrum
1.795
171
193
Bouwlust en Vrederust
3.329
51
30
Valkenboskwartier
1.699
194
173 74
Morgenstond
2.902
47
53
Ypenburg
1.695
55
Rustenburg en Oostbroek
1.828
112
117
Bouwlust en Vredelust
1.639
33
37
Transvaalkwartier
1.771
52
57
Waldeck
1.517
97
90
Valkenboskwartier
1.736
209
198
Moerwijk
1.369
47
18
Mariahoeve en Marlot
1.655
103
117
Stationsbuurt
1.359
141
169
Stationsbuurt
1.285
197
232
Loosduinen
1.337
94
90
Leyenburg
1.117
112
86
Bezuidenhout
1.330
158
201
Ypenburg
1.080
71
99
Mariahoeve en Marlot
1.193
83
81
Regentessekwartier
895
264
261
Wateringse Veld
1.120
59
54
Loosduinen
886
81
96
Morgenstond
1.094
45
41
Waldeck
875
100
105
Leidschenveen
926
60
64
68
69
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
Lokale Vrijetijdsgenieters Lokale Vrijetijdsgenieters vormen de grootste groep qua volume in Den Haag met een aandeel van 15%. De Lokale Vrijetijdsgenieters zijn het meest aanwezig in de wijken Bouwlust en Vrederust, Laakkwartier en Spoorwijk en de Schildersbuurt.
2000 of meer huishoudens 1000-2000 huishoudens 500-1000 huishoudens 150-500 huishoudens Minder dan 150 huishoudens
De wijken met de sterkste cultuurparticipatie onder de Lokale Vrijetijdsgenieters zijn de Bomen- en Bloemenbuurt, Centrum en Scheveningen. De wijken Leyenburg, Rustenburg en Oostbroek en Loosduinen hebben binnen deze doelgroep een goede uitgangspositie om het bezoek te intensiveren.
Figuur 26: Aantal huishoudens van Lokale Vrijetijdsgenieters per wijk en de index van cultuurparticipatie (meting 3 en 2) van de Lokale Vrijetijdsgenieters die in deze wijken wonen Huishoudens
Index (3e meting)
4.071
36
Index (2e meting) 34
Laakkwartier en Spoorwijk
3.470
89
76
Schildersbuurt
3.296
53
62
Waldeck
2.732
114
132
Moerwijk
2.629
41
36
Morgenstond
2.438
73
48
Loosduinen
1.907
107
98
Mariahoeve en Marlot
1.730
82
97
Transvaalkwartier
1.544
26
28
Scheveningen
1.494
118
118
Rustenburg en Oostbroek
1.401
100
92
Leyenburg
1.312
102
75
Centrum
1.300
206
176
Bomen- en bloemenbuurt
832
227
260
Benoordenhout
814
88
164
70
Fotografie: Sandra Uittenboogaart (Theater Dakota)
Wijk Bouwlust en Vrederust
71
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
6
Deze stadsbrede analyse biedt inzicht in de samenstelling van het cultuurpubliek in Den Haag tijdens het culturele seizoen 2023-2024. Wat blijkt is dat de totale culturele sector de Intensieve gebruikers zeer goed weet te bereiken: maar liefst 56% van de bezoekers behoort tot deze groep huishoudens, voor wie het vanzelfsprekend is om cultuur te bezoeken. Dit percentage is hoog, zeker gezien het feit dat deze groep slechts 36% van de Haagse huishoudens vormt. De Medium gebruikers, die incidenteel gebruikmaken van het cultuuraanbod, maken ongeveer 20% van het Haagse cultuurpubliek uit, wat overeenkomt met hun aandeel in de Haagse huishoudens. Conform de verwachtingen zijn de vier doelgroepen die bekendstaan als Lichte cultuurgebruikers het minst vertegenwoordigd binnen het Haagse cultuurpubliek. Zij vormen gezamenlijk 22% van het cultuurpubliek, terwijl hun aandeel in de Haagse huishoudens aanzienlijk groter is (44%). Figuur 27: Overzicht van aandeel en bereik per hoofdgroep Meting 3: Meting 2: Aandeel in cultureel Aandeel in cultureel publiek (%) publiek (%)
Hoofdgroep
Aandeel in huishoudens (%)
Meting 3: Index bereik
Meting 2: Index bereik
Intensief
36%
56%
63%
160
168
Medium
20%
20%
18%
102
93
Licht
44%
22%
19%
51
44
Net als bij de vorige twee metingen bevestigen deze resultaten dat niet iedereen evenveel gebruik maakt van het bestaande cultuuraanbod in de stad. Vooral onder de lichte gebruikers van cultuur blijft het daadwerkelijke bezoek aan culturele instellingen achter.
Fotografie: Foto Studio Gerrit Schreurs (Museum Beelden aan Zee)
Figuur 28: Index per Culturele Doelgroep: vergelijking van meting 3 met meting 2
Conclusie
72
Culturele Alleseters
159 168
Kindrijke Cultuurvreters
137 97
Weelderige Cultuurminnaars
199 245
Klassieke Cultuurliefhebbers
157 269
Startende Cultuurspeurders
94 55
Actieve Vermaakvangers
124 82
Proevende Buitenwijkers
109 73
Nieuwsgierige Toekomstgrijpers
50 23
Flanerende Plezierzoekers
51 22
Sociale Cultuurhoppers
66 38
Lokale Vrijetijdsgenieters
40 36
0
50 Index meting 3
100
150
200
250
300
Index meting 2
Toch is er, net als bij de vorige meting, een positieve ontwikkeling zichtbaar. De indexen van alle vier de doelgroepen met de laagste cultuurparticipatie zijn toegenomen, wat betekent dat zij nu meer deelnemen aan het cultuuraanbod dan voorheen. Dit is ook terug te zien in hun procentuele aandeel binnen het cultuurpubliek, dat is gestegen van 19% in de vorige meting naar 22% in de huidige meting. Ook de drie doelgroepen met een middelmatige cultuurparticipatie laten een groei zien in de indexen, daarnaast stijgt hun aandeel van 18% naar 20%. Tegelijkertijd dalen de indexen van de intensieve cultuurgebruikers en neemt hun aandeel in het cultuurpubliek af van 63% naar 56%. Deze verschuivingen duiden op een evenwichtiger gebruik van het cultuuraanbod in de stad. 73
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
1
The Hague & Partners
Haagse Nacht onderzoek Het nachtleven is een belangrijk onderdeel van de stadscultuur in Den Haag. Het speelt in op de wensen en behoeften van specifieke doelgroepen die op deze manier cultuur ervaren en beleven. De gemeente Den Haag vindt het belangrijk een breed cultuuraanbod te bieden. Of men daarin slaagt wordt onder andere tweejaarlijks gemeten via het Publieksonderzoek Cultuursector. Het nachtleven kwam daar soms wat minder tot zijn recht. Om meer inzicht te krijgen in de beleving van de Haagse Nacht en haar publiek, is er een onderzoek uitgevoerd door The Hague & Partners in samenwerking met drie Haagse partners en de gemeente Den Haag. Dit was enerzijds een wens vanuit de sector, anderzijds biedt het aanvullende inzichten en ervaringen, perspectieven en ideeën van nachtgangers ter aanvulling op het Publiekscultuuronderzoek. Het onderzoek is uitgevoerd bij PIP, PAARD en The Grey Space in the Middle. Daarnaast sluit het onderzoek aan bij de onlangs door de gemeente gelanceerde Nachtvisie. Het onderzoek combineert kwantitatieve data (antwoorden op gesloten vragen) met kwalitatieve inzichten (antwoorden op open vragen). Elke instelling kon vragen toevoegen aan de enquête die specifiek relevant zijn voor de ontwikkeling van hun eigen (nacht)concepten. De enquêtes zijn afzonderlijk uitgezet via een gelegenheidssteekproef, gecoördineerd door de deelnemende instellingen zelf.
Met dit onderzoek hopen we de gemeente aanvullende inzichten te geven in de beleving van de Haagse Nacht, en de deelnemende instellingen te ondersteunen met waardevolle informatie over de meningen en wensen van hun bezoekers. Deze inzichten kunnen zij benutten om hun toekomstige plannen nog beter af te stemmen op hun publiek. De enquête is zoals eerder vermeld verspreid via een gelegenheidssteekproef door de betrokken instellingen. Dit betekent dat de respondenten geen representatieve afspiegeling vormen van de gehele populatie Haagse nachtbezoekers. Hieronder staan de bevindingen van het Haagse Nacht onderzoek, waarbij de resultaten van de deelnemende instellingen zijn samengevat. Wanneer er percentages worden weergegeven, geven deze de spreiding aan van de resultaten van de afzonderlijke deelnemende instellingen. Frequentie bezoek De meeste respondenten bezoeken het Haagse nachtleven maandelijks of wekelijks. Belangrijkste redenen Muziek, plezier, dansen en sociale interactie zijn de meest genoemde redenen om uit te gaan.
Fotografie: Esmée de Vette (The Grey Space in the Middle)
Belangrijkste belemmeringen Veelvoorkomende belemmeringen zijn een niet-aansprekend aanbod, verplichtingen op het gebied van werk, studie of zorg, en financiële beperkingen, vooral vanwege consumptiekosten en entreegelden.
Bijlage
Voorwoord 74
Maximale reistijd Een groot deel van de respondenten is bereid om 45+ minuten te reizen voor een bezoek aan het Haagse nachtleven. Toch geeft ook een aanzienlijk aantal aan dat 20-30 minuten reistijd als maximaal wordt ervaren. Het Haagse nachtleven als ontmoetingsplek Het Haagse nachtleven wordt door de respondenten als een belangrijke plek gezien om nieuwe mensen te ontmoeten, met percentages variërend van 41% tot 61%. Bezoek per type uitgaansgelegenheid Bars en cafés worden het vaakst bezocht, gevolgd door clubs en festivals. Concertzalen worden minder vaak genoemd als favoriete uitgaansplek.
75
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners
Favoriete locaties Veelgenoemde locaties in het Haagse nachtleven zijn de drie deelnemende instellingen Paard, PIP en The Grey Space. Maar ook Club Laak, de Grote Markt en De Paap worden regelmatig genoemd. Frequentie bezoek aan locaties De meeste respondenten bezoeken hun favoriete nachtlocaties maandelijks, terwijl een deel ze jaarlijks bezoekt. Rapportcijfer Haagse nachtleven Het Haagse nachtleven krijgt gemiddeld een rapportcijfer tussen de 5,5 en 6,0. De meest genoemde verbeterpunten zijn een breder aanbod en meer diversiteit in het programma. Gevoel van onveiligheid De grootste groep respondenten voelt zich zelden onveilig tijdens een bezoek aan het Haagse nachtleven (tussen de 42% en 48%). Tegelijkertijd ervaart een aanzienlijk deel zich soms onveilig (22% - 30%), en een kleine groep geeft aan zich vaak onveilig te voelen (2% - 7%). De meest genoemde oorzaken zijn grensoverschrijdend gedrag en agressief gedrag. Veelgenoemde oplossingen zijn meer toezicht, een goed vindbaar meldpunt en betere voorlichting. Tevredenheid met openingstijden De tevredenheid met de openingstijden verschilt. 23% tot 40% is ontevreden over de openingstijden in Den Haag. Tegelijkertijd is ook 38% tot 50% wel tevreden met de openingstijden. Daarnaast is er een redelijk grote groep (25% tot 38%) die neutraal staat tegenover de openingstijden.
De behoefte voor een podium dat 24 uur open is, is aanzienlijk: het varieert van 42% tot 70%. Het grootste gedeelte van de respondenten die behoefte heeft aan een 24-uurs podium zou deze plek maandelijks bezoeken. Manieren om op de hoogte te blijven van het aanbod Sociale media en aanbevelingen van anderen zijn de meest gebruikte manieren om op de hoogte te blijven van wat er te doen is in het Haagse nachtleven. Bezoek aan andere steden en locaties Populaire steden om uit te gaan naast Den Haag zijn Amsterdam en Rotterdam. Vaak genoemde locaties zijn onder andere Paradiso, Melkweg, Tivoli, Garage Noord, Skatecafé, Perron en Radion.
Fotografie: Inga Powilleit (Rijksmuseum De Gevangenpoort)
Voorgestelde verbeteringen De meest genoemde verbeteringen zijn meer variatie in het aanbod, een kwalitatief beter muziekaanbod en ruimere openingstijden.
76
77
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
1
The Hague & Partners
Verantwoording De informatie in deze publicatie is gebaseerd op onderzoeksrapporten en analyse van de data aangeleverd door de deelnemende Haagse culturele instellingen. De weergave van de personages van het doelgroepenmodel zijn gebaseerd op kennis uit onderzoeksdata, maar de personages zelf zijn fictief. Het betreft zogenaamde persona’s, representanten van de doelgroep. Met dank aan: Gemeente Den Haag, Rotterdam Festivals, Whooz, alle deelnemende culturele instellingen Gebruikte bronnen: • Het Culturele Doelgroepenmodel (Rotterdam Festivals); rotterdamfestivals.nl/nl/publieksbereik/culturele-doelgroepenmodel • TH&P Dashboard Publieksonderzoek Cultuursector • TH&P Wijkdashboard • Zee aan mogelijkheden - Beleidskader Kunst en Cultuur 2021-2024 • Cultuurvisie Den Haag 2033
Colofon Samenstelling en redactie:
Deze publicatie is tot stand gekomen i.s.m. de gemeente Den Haag.
Voor meer informatie en vragen over deze publicatie: onderzoek@thehague.com Eindredactie: The Hague & Partners / Guusje Thijs Vormgeving: Naz Costante
Fotografie: Wouter Vellekoop (Residentie Orkest)
Fotografie: Tessa Veldhorst (De Schaapjesfabriek) (cover en Matangi Quartet), Vera Cornel (Doelgroepen), Wouter Vellekoop (Residentie Orkest) Esmée de Vette (Filmhuis Den Haag & The Grey Space in the Middle), Kim Vos (Another Kind of Blue), Ilona Noworacka (Art-S-Cool), Foto Studio Gerrit Schreurs (Museum Beelden aan Zee), Martijn Beekman (Bibliotheek Leidschenveen-Ypenburg), Menno van der Meer (De Dutch Don’t Dance Division), Bart Grietens (155 & Opera2Day), Anne Reitsma (Haags Historisch Museum), Jostijn Ligtvoet Fotografie (HIIIT), Sjoerd Derine (Holland Dance Festival), Inga Powilleit (Rijksmuseum De Gevangenpoort), Jeffrey Grouwstra (Laaktheater), Raymond van Mil (PIP Den Haag), Sandra Uittenboogaart (Theater Dakota), Eveline van Egdom (Theater de Vaillant), Mees Trouwborst (PAARD) e.a.
Colofon
Voorwoord
Hoewel de teksten in deze publicatie met de grootst mogelijke zorgvuldigheid tot stand zijn gekomen, kunnen door het gebruik ervan geen rechten ontleend worden aan of aanspraak gemaakt worden op de juistheid en volledigheid van de inhoud. Ook aanvaarden wij geen aansprakelijkheid voor eventuele schade die daardoor kan ontstaan. The Hague & Partners heeft geprobeerd alle rechthebbenden van de in deze uitgave opgenomen foto’s te achterhalen. Wanneer u meent rechthebbende te zijn van één of meerdere foto’s dient u contact op te nemen met The Hague & Partners (info@thehague.com). © The Hague & Partners 2025
78
79
Publieksonderzoek Cultuursector Den Haag
The Hague & Partners Prinses Beatrixlaan 582 2508 CD Den Haag