Document · PDF

RIS321525 Bijlage 2 Nota van Beantwoording zienswijzen lijn 6C INTHR KOPIE 2025.02.18 geredigeerd

Gemeenteraad 3 april 2025, gemeente Den HaagBij agendapunt: Voorstel van het college inzake Voorontwerp INTHR lijn 6C (Bezuidenhout) (RIS321525)18.153 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Het wijzigen van deze situatie naar een dubbel tramspoor is niet alleen onnodig, maar kan ook leiden tot onvoorziene problemen. De bestaande infrastructuur is afgestemd op de huidige verkeersintensiteit en -soort. Een dergelijke

Nota van beantwoording Pagina 25 van 47

ingrijpende verandering zou een uitgebreide impactanalyse vereisen om de gevolgen voor de omgeving goed in kaart te brengen. 4. Aansprakelijkheid bij Schade Er is momenteel geen duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij eventuele schade aan de panden door de aanleg en het gebruik van het nieuwe tramspoor. Zelfs jaren na de aanleg kunnen trillingen en andere gevolgen schade veroorzaken. Het is essentieel dat de gemeente volledige aansprakelijkheid accepteert voor alle mogelijke schade aan panden, zowel tijdens de aanleg als in de jaren daarna. Zonder deze garantie blijft de onzekerheid en het financiële risico volledig bij de eigenaren van de panden liggen, wat onacceptabel is. 5. Impact op Leefbaarheid en Wooncomfort De leefbaarheid en het wooncomfort van de omwonenden zullen ernstig worden aangetast. De toename van geluidsoverlast en trillingen maakt de omgeving minder aantrekkelijk om te wonen en kan leiden tot waardevermindering van de panden. Wij verzoeken u met klem om deze bezwaren serieus te nemen en de plannen voor de aanleg van het dubbel tramspoor te heroverwegen. De bewoners van het Stuyvesantplein zijn bereid om deze bezwaren nader toe te lichten en deel te nemen aan eventuele inspraakavonden of vergaderingen om onze standpunten verder te verduidelijken. Met vriendelijke groet, … 1.

Een gerenommeerd extern onderzoeksbureau heeft een geluid- en trillingsonderzoek verricht. De bestaande fundering onder de trambaan wordt volledig vervangen door een nieuwe fundering. Mede hierdoor blijven de trillingsterktes op alle trillingsgevoelige objecten ruim binnen de grenswaarden van de SBR-A richtlijn (Schade aan bouwwerken). Hierdoor is de kans op schade nihil. Op alle punten wordt in de huidige situatie voldaan aan de SBR-B richtlijn (Hinder voor personen in gebouwen) voor bestaande situaties. Ook in de gewijzigde situatie worden de streefwaarden van de SBR-B richtlijn niet overschreven rondom het Stuyvesantplein en Loudonstraat. De reden dat de trillingen binnen de grenswaarden blijven komt door de nieuwe trambaanconstructie, die beter trillingen kan absorberen. Ook zijn de bochten ruimer waardoor de trams makkelijker door de bochten rijden. 2. De tram rijdt nu heen en weer over het Stuyvesantplein, parallel aan de rijbaan. De bestaande spoorligging moet worden herzien omdat de nieuwe trams langer zijn. Door twee bochten direct achter elkaar te plaatsen (S-slinger), zoals aan de noordzijde van het plein, versneld slijtage optreden aan zowel spoor als tram en is er kans op meer geluid.

Nota van beantwoording Pagina 26 van 47

Door de sporen naast elkaar te leggen, is een tegenbocht voor tramverkeer uit de Loudonstraat niet meer nodig. De gemeente verwacht geen negatieve gevolgen voor de veiligheid. De trambestuurders hebben beter overzicht en de voorrangssituatie is helder. Hierdoor zijn geen omstandigheden aanwezig die ervoor kunnen zorgen dat het verplaatsen van het spoor bestempeld kan worden als verkeersonveilig. Van een intensivering in het aantal tramritten is geen sprake. 3. De gemeente heeft samen met de HTM een risico-inventarisatie opgesteld over de (tram)veiligheid op het Stuyvesantplein. Hieruit blijkt dat de (tram)veiligheid van het Stuyvesantplein in de nieuwe situatie verbetert, zoals bij punt 2 is beschreven. 4. Het onderzoek toont aan dat de streefwaarden in de nieuwe situatie niet worden overschreden. Tijdens de uitvoering worden de omliggende panden voorzien van trillingmeters, zodat we kunnen monitoren of er niet te veel trillingen ontstaan. 5. Het plein zal niet meer ingesloten zijn door sporen aan beide zijden van het plein. Via de oversteekplaatsen kan het plein veilig bereikt worden en beter gebruikt. Dit zal de leefbaarheid van de buurt verbeteren. Het Geluid- en trillingsonderzoek concludeert dat er zowel het geluid als de trillingen binnen de wettelijke normen blijven.

Reactie 21 Geachte leden van het college van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Den Haag, Tijdens de inloopavond in de Aventkerk hebben wij al aangegeven dat wij ons verzetten tegen de realisatie van een middenhalte in de Loudonstraat. Wij vinden dat toen niet goed is geluisterd naar onze mening hierover. Daarom zet ik deze hieronder op papier. Dit is tevens onze zienswijze waarmee wij aangeven tegen plaatsing van een middenhalte te zijn. - Een middenhalte in het smalste deel van de Loudonstraat gaat ongetwijfeld geluidsoverlast geven door: het bellen van vertrekkende trams, trillingen van wegrijdende trams (onze woning staat op houten palen), het geluid van wachtende passagiers op het perron voor de slaapkamers aan de voorzijde van de woning. Daarnaast is er kans op visuele overlast door verlichte reclames in de abri's. - Door plaatsing van een middenhalte voor de deur van onze waning zal deze zeer waarschijnlijk in waarde dalen. Dit is voor ons een grote financiële tegenvaller, zeker omdat wij onlangs onze waning in zijn geheel hebben laten verbouwen met het oog op de toekomst. - Het is onwenselijk dat de parkeergelegenheid voor onze deur verdwijnt. Wij zijn beide mindervalide. Een vervangende parkeerplek om de hoek is daarom voor ons geen optie.

Nota van beantwoording Pagina 27 van 47

- Wij hebben het gevoel dat alternatieven voor de middenhalte in de Loudonstraat onvoldoende zijn onderzocht. Ik noem er een paar: * De halte kan geplaatst worden tegenover het gemeentekantoor aan de Loudonstraat 95 of aan de andere zijde tegenover Medisch Centrum aan de Loudonstraat 118 en bij PsyQ. Bij deze nieuwere gebouwen is de straat veel breder. De bewoners van de woningen boven het Medisch Centrum parkeren in de onder het gebouw aanwezige parkeergarage. Hierin is ook nog genoeg ruimte voor de een parkeerplek voor huisartsen. * De medewerkers van het gemeentekantoor komen met de tram en kunnen dan voor de deur uitstappen. Bovendien is het gemeentekantoor geen stadsdeelkantoor meer en komen er daardoor veel minder bezoekers voor gemeentezaken. * Deze alternatieve plek is ook gunstiger voor de Nutsschool en Dak die volgens de planning van de gemeente in het voorjaar 2026 gereed moet zijn. * Een halte op bovengenoemde plek bevordert de veiligheid van schoolgaande kinderen. * Door de halte op deze alternatieve plek te realiseren wordt de afstand maar 220 meter groter ten opzichte van de door u voorgestelde locatie ter hoogte van het Stuyvensantplein. De overlast voor de bewoners wordt door daarentegen hierdoor veel kleiner. Ik ga ervan uit dat u het voorstel van een middenhalte in de loudonstraat in heroverweging neemt. Hierover hoor ik graag van u.

Met vriendelijke groeten, … Zie antwoord bij Reactie 16

Reactie 22 Geachte heer/mevrouw, Hierbij maak ik bezwaar tegen het voornemen om een dubbel tramspoor aan te leggen voor de panden aan het Stuyvesantplein te Den Haag, op de volgende gronden: 1. Zwaardere Trams en Trillingen De voorgestelde aanleg van een dubbel tramspoor brengt met zich mee dat zwaardere trams over het spoor zullen rijden. Deze zwaardere trams veroorzaken aanzienlijk meer trillingen, die direct van invloed zijn op de omliggende panden. De trillingen kunnen leiden tot structurele schade aan de panden, waaronder scheuren in muren en fundamenten (riolering). Onze panden aan het Stuyvesantplein zijn niet ontworpen om dergelijke belasting door continue trillingen te weerstaan, wat een aanzienlijk risico vormt voor de integriteit en veiligheid van het gebouw. 1. Veiligheid De veiligheid van de omwonenden en bezoekers komt in het geding door de aanleg van een dubbel tramspoor. Zwaardere trams en hogere frequentie van trams vergroten het risico op ongelukken. De

Nota van beantwoording Pagina 28 van 47

straat is niet geschikt voor een dergelijke intensivering van het tramverkeer zonder ingrijpende veiligheidsmaatregelen, zoals betere oversteekplaatsen en snelheidsbeperkingen. 1. Aanpassing Oude Situatie De huidige situatie heeft jarenlang goed gefunctioneerd zonder significante problemen. Het wijzigen van deze situatie naar een dubbel tramspoor is niet alleen onnodig, maar kan ook leiden tot onvoorziene problemen. De bestaande infrastructuur is afgestemd op de huidige verkeersintensiteit en -soort. Een dergelijke ingrijpende verandering zou een uitgebreide impactanalyse vereisen om de gevolgen voor de omgeving goed in kaart te brengen. 1. Aansprakelijkheid bij Schade Er is momenteel geen duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij eventuele schade aan de panden door de aanleg en het gebruik van het nieuwe tramspoor. Zelfs jaren na de aanleg kunnen trillingen en andere gevolgen schade veroorzaken. Het is essentieel dat de gemeente volledige aansprakelijkheid accepteert voor alle mogelijke schade aan panden, zowel tijdens de aanleg als in de jaren daarna. Zonder deze garantie blijft de onzekerheid en het financiële risico volledig bij de eigenaren van de panden liggen, wat onacceptabel is. 1. Impact op Leefbaarheid en Wooncomfort De leefbaarheid en het wooncomfort van de omwonenden zullen ernstig worden aangetast.

De toename van geluidsoverlast en trillingen maakt de omgeving minder aantrekkelijk om te wonen en kan leiden tot waardevermindering van de panden. Ik wil u vriendelijk doch met klem verzoeken om deze bezwaren serieus te nemen en de plannen voor de aanleg van het dubbel tramspoor te heroverwegen. De bewoners van het Stuyvesantplein zijn bereid om deze bezwaren nader toe te lichten en deel te nemen aan eventuele inspraakavonden of vergaderingen om onze standpunten verder te verduidelijken. Graag ontvang ik tot een bevestiging van goede ontvangst van dit bezwaarschrift. Met vriendelijke groet, … Zie antwoord bij Reactie 20

Reactie 23 Geachte heer/mevrouw, Hierbij maak ik bezwaar tegen het voornemen om een dubbel tramspoor aan te leggen voor de panden aan het Stuyvesantplein te Den Haag. Ik maak bezwaar op de volgende gronden:

Nota van beantwoording Pagina 29 van 47

•

Zwaardere Trams en Trillingen De voorgestelde aanleg van een dubbel tramspoor brengt met zich mee dat zwaardere trams over het spoor zullen rijden. Deze zwaardere trams veroorzaken aanzienlijk meer trillingen, die direct van invloed zijn op de omliggende panden. De trillingen kunnen leiden tot structurele schade aan de panden, waaronder scheuren in muren en fundamenten (riolering). Mijn pand is niet ontworpen om dergelijke belasting door continue trillingen te weerstaan, wat een aanzienlijk risico vormt voor de integriteit en veiligheid van het gebouw.

•

Veiligheid De veiligheid van de omwonenden en bezoekers komt in het geding door de aanleg van een dubbel tramspoor. Zwaardere trams en hogere frequentie van trams vergroten het risico op ongelukken. De straat is niet geschikt voor een dergelijke intensivering van het tramverkeer zonder ingrijpende veiligheidsmaatregelen, zoals betere oversteekplaatsen en snelheidsbeperkingen.

•

Aanpassing Oude Situatie De huidige situatie heeft jarenlang goed gefunctioneerd zonder significante problemen. Het wijzigen van deze situatie naar een dubbel tramspoor is niet alleen onnodig, maar kan ook leiden tot onvoorziene problemen. De bestaande infrastructuur is afgestemd op de huidige verkeersintensiteit en -soort. Een dergelijke ingrijpende verandering zou een uitgebreide impactanalyse vereisen om de gevolgen voor de omgeving goed in kaart te brengen.

•

Aansprakelijkheid bij Schade Er is momenteel geen duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij eventuele schade aan de panden door de aanleg en het gebruik van het nieuwe tramspoor. Zelfs jaren na de aanleg kunnen trillingen en andere gevolgen schade veroorzaken. Het is essentieel dat de gemeente volledige aansprakelijkheid accepteert voor alle mogelijke schade aan panden, zowel tijdens de aanleg als in de jaren daarna. Zonder deze garantie blijft de onzekerheid en het financiële risico volledig bij de eigenaren van de panden liggen, wat onacceptabel is.

•

Impact op Leefbaarheid en Wooncomfort De leefbaarheid en het wooncomfort van de omwonenden zullen ernstig worden aangetast. De toename van geluidsoverlast en trillingen maakt de omgeving minder aantrekkelijk om te wonen en kan leiden tot waardevermindering van de panden.

Ik verzoek u met klem om deze bezwaren serieus te nemen en de plannen voor de aanleg van het dubbel tramspoor te heroverwegen. Ik ben bereid om mijn bezwaren nader toe te lichten en deel te nemen aan eventuele inspraakavonden of vergaderingen om mijn standpunten verder te verduidelijken.

Nota van beantwoording Pagina 30 van 47

Met vriendelijke groet, …. Zie antwoord bij Reactie 20

Reactie 24 Geachte heer/mevrouw,

Hierbij maak ik bezwaar tegen het voornemen om een dubbel tramspoor aan te leggen voor de panden aan het Stuyvesantplein te Den Haag. Ik maak bezwaar op de volgende gronden:

1. Zwaardere Trams en Trillingen De voorgestelde aanleg van een dubbel tramspoor brengt met zich mee dat zwaardere trams over het spoor zullen rijden. Deze zwaardere trams veroorzaken aanzienlijk meer trillingen, die direct van invloed zijn op de omliggende panden. De trillingen kunnen leiden tot structurele schade aan de panden, waaronder scheuren in muren en fundamenten (riolering). Mijn pand is niet ontworpen om dergelijke belasting door continue trillingen te weerstaan, wat een aanzienlijk risico vormt voor de integriteit en veiligheid van het gebouw.

1. Veiligheid De veiligheid van de omwonenden en bezoekers komt in het geding door de aanleg van een dubbel tramspoor. Zwaardere trams en hogere frequentie van trams vergroten het risico op ongelukken. De straat is niet geschikt voor een dergelijke intensivering van het tramverkeer zonder ingrijpende veiligheidsmaatregelen, zoals betere oversteekplaatsen en snelheidsbeperkingen.

1. Aanpassing Oude Situatie De huidige situatie heeft jarenlang goed gefunctioneerd zonder significante problemen. Het wijzigen van deze situatie naar een dubbel tramspoor is niet alleen onnodig, maar kan ook leiden tot onvoorziene problemen. De bestaande infrastructuur is afgestemd op de huidige verkeersintensiteit en -soort. Een dergelijke ingrijpende verandering zou een uitgebreide impactanalyse vereisen om de gevolgen voor de omgeving goed in kaart te brengen.

1. Aansprakelijkheid bij Schade Er is momenteel geen duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij eventuele schade aan de panden door de aanleg en het gebruik van het nieuwe tramspoor. Zelfs jaren na de

Nota van beantwoording Pagina 31 van 47

aanleg kunnen trillingen en andere gevolgen schade veroorzaken. Het is essentieel dat de gemeente volledige aansprakelijkheid accepteert voor alle mogelijke schade aan panden, zowel tijdens de aanleg als in de jaren daarna. Zonder deze garantie blijft de onzekerheid en het financiële risico volledig bij de eigenaren van de panden liggen, wat onacceptabel is.

1. Impact op Leefbaarheid en Wooncomfort De leefbaarheid en het wooncomfort van de omwonenden zullen ernstig worden aangetast. De toename van geluidsoverlast en trillingen maakt de omgeving minder aantrekkelijk om te wonen en kan leiden tot waardevermindering van de panden.

Met vriendelijke groet, …. Zie antwoord bij Reactie 20

Reactie 25 Geachte leden van het college van burgemeesters en wethouders, Met deze brief willen wij onze zienswijze indienen ten aanzien van het concept voorontwerp van de aanpassing van tramlijn 6, met speciﬁeke betrekking tot de voorgenomen plaatsing van een tramhalte aan de Loudonstraat, voor onze woning aan de Loudonstraat . Wij hebben verschillende zorgen over de gevolgen van deze ingreep en willen deze graag met u delen. 1.

Veiligheidsrisico’s voor voetgangers

Eén van onze grootste zorgen is de veiligheid rondom de beoogde locatie van de nieuw te ontwikkelen tramhalte. De Loudonstraat is een straat met een gemengd gebruik van tram, auto’s, ﬁetsers en voetgangers, waarbij onvoldoende ruimte is om een tramhalte te creëren in het midden van de weg, en de auto’s parallel te laten passeren. Dit betekent dat auto’s bij een stilstaande tram, dus gemiddeld elke 5 minuten (elke 10 minuten een tram, beide kanten op), gedurende ca. enkele minuten stil zullen staan op de rijbaan en auto’s daarachter zullen moeten wachten. Zoals het projectteam zelf ook schrijft in haar Plantoelichting1, “worden er geen obstakels in het trottoir geplaatst, zodat een nood- en hulpdienstenvoertuig een halterende tram te allen tijde kan passeren”. Wij voorzien echter dat niet alleen nood- en hulpdienstenvoertuigen, maar ook overig verkeer, met name auto’s - om de tram te

Nota van beantwoording Pagina 32 van 47

ontwijken - zonder belemmering over de stoep zullen kunnen rijden, wat de veiligheid van voetgangers, en in het bijzonder kinderen, ernstig in gevaar brengt. Het voorgenomen besluit om een tramhalte te maken in het midden van de Loudonstraat vinden wij dan ook niet verantwoord aangezien dit hoogstwaarschijnlijk zal leiden tot gevaarlijke verkeerssituaties, met name bij het passeren van auto’s en hulpdiensten. Zoals het projectteam zelf aangeeft is deze oplossing “niet zonder discussie” en vinden de nood- en hulpdiensten deze oplossing zelf om die reden eveneens onvoldoende. Wij vinden dit nog zwak uitgedrukt en maken ons ernstige zorgen om de veiligheid van voetgangers op de Loudonstraat als deze plannen doorgang vinden. Wij vragen ons af of het projectteam rekening heeft gehouden met de verantwoordelijkheid van de Gemeente Den Haag om door middel van een juiste inrichting van de openbare ruimte te voorkomen dat ongelukken kunnen plaatsvinden. We vinden het dan ook onbegrijpelijk hoe het projectteam tot deze “voorkeursoptie” van een middenhalte in de Loudonstraat is gekomen en onderbouwen dat hierna (onder 4) ook door de andere optie nogmaals onder de aandacht te brengen, die onzes inziens niet voldoende de kans heeft gekregen en waarbij de veiligheid niet in het geding komt. 2.

Geluidsoverlast en trillingen

Wij zijn als bewoners van een benedenwoning aan de Loudonstraat tevens bezorgd over de toename van geluidsoverlast en trillingen door het frequente stoppen van de tram voor onze deur. Het is bekend dat het stoppen en optrekken van trams voor de deur voor een toename in geluid en trillingen kan zorgen, hetgeen een negatief eﬀect zal hebben op onze woonkwaliteit. Op dit moment 1 Plantoelichting concept voorontwerp tramlijn 6C Bezuidenhout-Mariahoeve in het kader van instroom nieuwe trams Haagse Regio (INTHR), 16 mei 2024 (“Concept V4.0”), pagina 10. wonen we aan een straat met een passerende tram; in de “voorkeursoptie” van de Gemeente verandert dat naar een elke 5 minuten gedurende enkele minuten stilstaande en vervolgens optrekkende tram voor de deur en wachtende en in- en uitstappende passagiers met bijkomende overlast. De geschetste situatie biedt geen eﬀectieve maatregelen om deze overlast te beperken, wat voor ons onacceptabel is. Daar komt bij dat als onderdeel van de “voorkeursoptie” aanzienlijk meer mensen last krijgen van de stilstaande tram dan op dit moment het geval is met de tramhalte voor de Spar supermarkt, waar zich dus geen benedenwoningen bevinden.

Wij vragen ons ten zeerste af of het projectteam hier rekening mee heeft gehouden en vertrouwen erop dat het College van burgemeester en wethouders ernaar zal streven een besluit te nemen dat voor zo min mogelijk burgers van de Gemeente Den Haag negatieve gevolgen meebrengt. 3.

Vermindering van autoparkeerplaatsen en ﬁetsparkeergelegenheid

De beoogde locatie voor de tramhalte zou ten koste gaan van de nu al zeer beperkte parkeergelegenheid in de Loudonstraat. Zowel voor auto’s als voor ﬁetsers is er op dit moment een tekort aan parkeerplaatsen. Wij hebben gelezen dat als onderdeel van de “voorkeursoptie” een groot aantal parkeerplaatsen in de Loudonstraat noodzakelijkerwijze komt te vervallen om voldoende ruimte te creëren voor de nieuw te plaatsen tramhalte. Het antwoord van het projectteam hierop dat we elke keer krijgen, is dat er “elders in de wijk” voldoende parkeergelegenheid bij zal komen om voor het wegvallen van parkeerplaatsen te compenseren. Wij vinden dit echter geen toereikend antwoord, aangezien het op dit moment al geregeld onmogelijk is om parkeergelegenheid te vinden in de nabije omgeving van de woning en dat met deze

Nota van beantwoording Pagina 33 van 47

plannen voor de bewoners van de Loudonstraat nog lastiger zal worden. Met name voor enkele bekende buren die slecht ter been zijn, vinden wij dat het projectteam zich met dit alternatief dan ook onvoldoende heeft ingeleefd in de bewoners. 4.

Alternatief onvoldoende onderzocht: Locatie tramhalte op Stuyvesantplein

Wij zijn van mening dat het Stuyvesantplein een veel geschiktere locatie is voor de tramhalte. Deze locatie biedt meer ruimte en betere doorstromingsmogelijkheden voor zowel het openbaar vervoer als ander verkeer en – belangrijker – deze locatie levert géén onveilige situaties op. Wij begrijpen dan ook niet waarom het projectteam, in samenspraak met de Pleinenwerkgroep, tot de conclusie is gekomen dat deze locatie niet wenselijk is. Het participatieproces rondom deze beslissing is in onze ogen niet zorgvuldig verlopen, omdat de bewoners van de Loudonstraat en omgeving niet bij dit “klankbordoverleg” betrokken zijn geweest. Het is allereerst onduidelijk wie in deze Pleinenwerkgroep deelnemen en wat de motivatie is geweest om deze locatie niet als wenselijk te zien. Dit heeft geleid tot een onvolledig beeld van de voorkeuren en behoeften van de wijkbewoners. Tijdens de inloopavond begrepen we bovendien dat de keuze om de halte niet op het plein te maken iets te maken zou hebben met de “ontmoetingsfunctie” van het plein en dat het oorlogsmonument in dat geval verplaatst zou moeten worden, maar deze toelichtingen vinden wij onvoldoende en wij begrijpen dan ook niet hoe het projectteam deze deelbelangen boven het belang van de veiligheid van burgers en de onevenredige overlast voor bewoners van de Loudonstraat heeft kunnen stellen.

Gelet op de overlast die de voorgenomen plannen hebben voor de bewoners van de Loudonstraat, hadden zij tenminste in hetzelfde stadium als de “Pleinenwerkgroep” betrokken moeten worden en niet achteraf en slechts ter informatie, toen het plan feitelijk al vaststond. Wij hebben dan ook ernstige bedenkingen bij de wijze waarop het participatieproces is verlopen. De betrokkenheid van bewoners van de Loudonstraat is naar onze mening onvoldoende geweest. Er lijkt geen zorgvuldige afweging te zijn gemaakt op basis van de daadwerkelijke input van bewoners tijdens de inloopavonden. Een gedegen participatieproces vereist dat alle betrokken partijen tijdig én op de juiste manier worden geraadpleegd, wat in dit geval niet heeft plaatsgevonden. Conclusie Gezien bovenstaande punten verzoeken wij de gemeente om de plaatsing van de tramhalte aan de Loudonstraat te heroverwegen en serieus te onderzoeken of het Stuyvesantplein een beter alternatief kan zijn. Daarnaast vragen wij om een herziening van het participatieproces, zodat de mening van alle betrokkenen op de juiste wijze wordt meegenomen in de besluitvorming. Wij hopen dat u onze zorgen en die van onze buren serieus neemt en wij zien graag een reactie en vervolg op dit proces tegemoet. Met vriendelijke groet,

Voor de locatiekeuze van halte Stuyvesantplein, zie veel gestelde vragen en opmerkingen aan het begin van het document. 1. Zoals kenbaar gemaakt in de plantoelichting heeft een zoektocht plaatsgevonden om ervoor te zorgen dat nood- en hulpdiensten, specifiek

Nota van beantwoording Pagina 34 van 47

brandweervoertuigen, een middenhalte kunnen passeren. Om ervoor te zorgen dat personenauto’s een halterende tram niet eenvoudig kunnen passeren is de rijbaan ter hoogte van de halte smaller uitgevoerd. Daarnaast bevindt zich een fietsstrook. De ruimte tussen een halterende tram en de trottoirband is onvoldoende om met een personenauto op snelheid te passeren. Automobilisten die zich niet aan de geldende verkeersregels houden, zijn niet als uitgangspunt gehouden; wel is er getracht asociaal verkeersgedrag te ontmoedigen. Daarnaast duurt een gemiddelde haltering van een tram 25 seconden. 2. Door een extern gerenommeerd onderzoeksbureau is er een geluid- en trillingsonderzoek verricht en door de nieuwe fundering van de trambaan zullen de trillingsterktes op alle trillinggevoelige objecten ruim binnen de grenswaarden van de SBR-A richtlijn (schade aan gebouwen) blijven. Hierdoor is de kans op schade nihil. Op alle punten wordt in de huidige situatie voldaan aan de SBR-B richtlijn (Hinder voor personen in gebouwen) voor bestaande situaties. Ook in de gewijzigde situatie worden de streefwaarden van de SBR-B richtlijn niet overschreven rondom het Stuyvesantplein en Loudonstraat. De reden dat de trillingen binnen de grenswaarden blijven komt door de nieuwe trambaanconstructie, die beter trillingen kan absorberen.

In verband met de lengte van de nieuwe trams is er onvoldoende ruimte om aan de westzijde van het Stuyvesantplein (voor de supermarkt) een toegankelijke halte te creëren. 3. Vermindering van autoparkeerplaatsen en fietsparkeergelegenheid: Vanwege de beperkte breedte in de Loudonstraat zal parkeren tussen het plein en de Van Lansbergestraat/Sibergstraat volledig komen te vervallen maar is ruimte aanwezig op de Juliana van Stolberglaan voor compensatie. De balans in de omgeving van het Stuyvesantplein komt, na compensatie in de Juliana van Stolberglaan, op min twee parkeerplaatsen. 4. In uw zienswijze schrijf u dat halterende trams verkeer ophouden, wat kan leiden tot verkeersonveilige situaties. Hoewel het passeren van een halterende tram vanwege de doorgetrokken streep niet is toegestaan, is het wel mogelijk om via het trottoir te passeren met een personenauto. Wij verwachten dat eventuele opstoppingen beperkt blijven, omdat de Loudonstraat voor een gebiedsontsluitingsweg een beperkte intensiteit kent van circa 2500 motorvoertuigen per etmaal. Bovendien verwachten wij geen gevaarlijk rijgedrag omdat het halteren niet lang duurt. Tijdens de SO- en de VO-fase zijn drie inloopbijeenkomsten geweest, is meerdere keren met de wijkraad, pleinenwerkgroep en de klankbordgroep gesproken.

Op de site Aanpassen tramlijn 6 voor nieuwe tram - Projecten - Den Haag is de voortgang van het project bijgehouden, staan de terugkoppelingen van de inloopbijeenkomsten en staan de tekeningen van SO en VO.

Reactie 26 Geachte heer/mevrouw,

Nota van beantwoording Pagina 35 van 47

Hierbij maken wij bezwaar tegen het voornemen om een dubbel tramspoor aan te leggen voor de panden aan het Stuyvesantplein te Den Haag. Wij maken bezwaar op de volgende gronden: 1. Zwaardere Trams en Trillingen De voorgestelde aanleg van een dubbel tramspoor brengt met zich mee dat zwaardere trams over het spoor zullen rijden. Deze zwaardere trams veroorzaken aanzienlijk meer trillingen, die direct van invloed zijn op de omliggende panden. De trillingen kunnen leiden tot structurele schade aan de panden, waaronder scheuren in muren en fundamenten (riolering). Onze panden aan het Stuyvesantplein zijn niet ontworpen om dergelijke belasting door continue trillingen te weerstaan, wat een aanzienlijk risico vormt voor de integriteit en veiligheid van het gebouw. 1. Veiligheid De veiligheid van de omwonenden en bezoekers komt in het geding door de aanleg van een dubbel tramspoor. Zwaardere trams en hogere frequentie van trams vergroten het risico op ongelukken. De straat is niet geschikt voor een dergelijke intensivering van het tramverkeer zonder ingrijpende veiligheidsmaatregelen, zoals betere oversteekplaatsen en snelheidsbeperkingen. 1. Aansprakelijkheid bij Schade Er is momenteel geen duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij eventuele schade aan de panden door de aanleg en het gebruik van het nieuwe tramspoor.

Zelfs jaren na de aanleg kunnen trillingen en andere gevolgen schade veroorzaken. Het is essentieel dat de gemeente volledige aansprakelijkheid accepteert voor alle mogelijke schade aan panden, zowel tijdens de aanleg als in de jaren daarna. Zonder deze garantie blijft de onzekerheid en het financiële risico volledig bij de eigenaren van de panden liggen, wat onacceptabel is. 1. Impact op Leefbaarheid en Wooncomfort De leefbaarheid en het wooncomfort van de omwonenden zullen ernstig worden aangetast. De toename van geluidsoverlast en trillingen maakt de omgeving minder aantrekkelijk om te wonen en kan leiden tot waardevermindering van de panden.

Wij verzoeken u met klem om deze bezwaren serieus te nemen en de plannen voor de aanleg van het dubbel tramspoor te heroverwegen. De bewoners van het Stuyvesantplein zijn bereid om deze bezwaren nader toe te lichten en deel te nemen aan eventuele inspraakavonden of vergaderingen om onze standpunten verder te verduidelijken.

Met vriendelijke groet, … Zie antwoord bij Reactie 20

Nota van beantwoording Pagina 36 van 47

Reactie 27 Geachte leden van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Den Haag, Hierbij dien ik mijn bezwaar in tegen de geplande middenhalte aan de Loudonstraat. Na een zorgvuldige beoordeling van de plannen en de situatie ter plaatse, zijn er verschillende zwaarwegende bezwaren die ik onder uw aandacht wil brengen. Hieronder vindt u een gedetailleerde onderbouwing van mijn bezwaren: Onveilige Verkeerssituatie De geplande midden halte is gesitueerd op het smalste gedeelte van de Loudonstraat, waar de straat op zijn smalst 4 meter breed is. Dit deel van de straat is bovendien een kruising met drie toegangswegen. Deze situatie maakt het bijzonder kwetsbaar voor verkeersproblemen. De nabijheid van meerdere in- en uitritten van bedrijfspanden, vergroot de complexiteit en het risico op ongevallen aanzienlijk. Ook wordt er een nieuw zebrapad aangelegd, dat over het naastliggende fietspad zal lopen, wat de verkeerssituatie verder compliceert. Er zijn geen openbare documenten of rapporten beschikbaar die aantonen dat een grondige verkeersveiligheidsanalyse is uitgevoerd. De combinatie van verhoogde verkeersdrukte door trams en het gemengd verkeer kan leiden tot gevaarlijke situaties en verkeersongevallen. Ik verzoek daarom om een gedetailleerde risicoanalyse en verkeersveiligheidsstudie die deze situatie grondig onderzoekt en de mogelijke gevolgen in kaart brengt.

Schade aan Woningen door Trillingen De woningen in het gebied zijn gebouwd op houten palen, een type fundering dat gevoelig is voor trillingen. De trams zullen optrekken en stoppen op een afstand van ongeveer 3 meter van deze woningen. Studies, zoals "Impact of Tram Vibrations on Wooden Foundations" (Publicatie X, 2023), tonen aan dat dergelijke trillingen structurele schade kunnen veroorzaken aan houten funderingen. Er is echter geen informatie beschikbaar over specifiek onderzoek naar de impact van trilling op de funderingen van de woningen in deze straat. Daarom verzoek ik om inzage in relevante studies of rapporten die zijn uitgevoerd, evenals de maatregelen die zijn genomen om mogelijke schade aan de woningen te voorkomen. Impact op Parkeergelegenheid De aanleg van de halte zal minimaal 50 parkeerplaatsen aan beide kanten van de Loudonstraat elimineren. Volgens een recent parkeeronderzoek in de wijk ([Onderzoeksrapport Y, 2024]), is er al een bestaande parkeerdruk, met een tekort van 30 parkeerplaatsen op piekmomenten. Het verlies van deze parkeerplaatsen zal leiden tot aanzienlijke overlast en een tekort aan parkeergelegenheden voor bewoners en bezoekers, wat de leefbaarheid in de wijk zal verminderen.

Geluidoverlast en Visuele Overlast De aanwezigheid van een tramhalte zal leiden tot geluidoverlast door het optrekken en stoppen van trams, wat kan bijdragen aan een verhoogd geluidsniveau tot 75 dB, zoals gemeten in vergelijkbare situaties (Studie Z, 2022). Dit zal vooral storend zijn voor de bewoners, met name in de vroege ochtend en late avonduren. Bovendien zal de visuele overlast van de halte, inclusief verlichting en reclameborden, de esthetiek van de straat beïnvloeden

Nota van beantwoording Pagina 37 van 47

en mogelijk afbreuk doen aan de uitstraling van de woonomgeving. Dit kan een negatieve impact hebben op de kwaliteit van leven in de straat. Beperkingen voor Hulpdiensten De geplande midden halte bevindt zich op een smalste gedeelte van de straat waar hulpdiensten zoals brandweer en ambulance al moeite hebben om door te rijden. Dit probleem werd bevestigd door een recent rapport van de Brandweer (Rapport A, 2024), waarin wordt vermeld dat de doorgang bij drukte vaak wordt belemmerd. De toevoeging van een tramhalte op deze locatie zal de toegang voor hulpdiensten verder belemmeren, wat kan leiden tot gevaarlijke vertragingen bij noodgevallen en de veiligheid van de bewoners in gevaar kan brengen. Alternatieve Locaties Gezien de bovengenoemde bezwaren stel ik voor om alternatieve locaties te overwegen: Alternatieve Locaties Gezien de bovengenoemde bezwaren stel ik voor om alternatieve locaties te overwegen: • Tegenover het gemeentekantoor aan de Loudonstraat 95: Deze locatie heeft een bredere straat en is beter bestand tegen trillingen door nieuwere bouwconstructies. Bovendien bevinden de omliggende panden zich op een grotere afstand van de eventuele halte, wat de impact op overlast op de omliggende woningendrastisch vermindert. Dit gebied is tevens minder druk bevolkt, wat de belasting op het verkeer en de bewoners vermindert.

• Aan de andere zijde van de Loudonstraat, tegenover het medisch centrum aan Loudonstraat 118 en Spyq: Deze locatie beschikt over bredere straten en ondergrondse parkeervoorzieningen, wat kan helpen bij het verminderen van parkeeroverlast en verkeersdrukte. Dit biedt een betere infrastructuur voor zowel verkeer als parkeren. en is minder druk bevolkt Conclusie De geplande middenhalte op de huidige locatie heeft aanzienlijke negatieve gevolgen voor de verkeersveiligheid, woningwaarde, leefbaarheid en de staat van de omliggende woningen. De risico’s van trillingen, de impact op parkeermogelijkheden, geluidoverlast, visuele overlast en de toegankelijkheid voor hulpdiensten zijn onvoldoende onderzocht. Ik verzoek u dringend om de plannen te heroverwegen en alternatieve locaties te overwegen die minder ingrijpend zijn voor de bewoners en de veiligheid in de straat. Ik zie uw reactie met belangstelling tegemoet en verzoek om inzage in de relevante studies en analyses die zijn uitgevoerd met betrekking tot de geplande middenhalte. Met vriendelijke groet, … Onveilige verkeerssituatie: De Loudonstraat sluit aan op het Stuyvesantplein waar een verplichte rijrichting geldt. Buiten de aanwezigheid van tramverkeer en een bedrijfsmatige inrit is dit geen uitzonderlijke situatie. Alle ruimtelijke ontwerpen zijn intern getoetst; deze adviezen zijn beschikbaar. Gezien de

Nota van beantwoording Pagina 38 van 47

beperkte verkeersdrukte (minder dan 2500 voertuigen per dag) is nader verkeersonderzoek niet nodig. Schade aan woningen door trillingen: Een extern gerenommeerd onderzoeksbureau heeft een geluid- en trillingsonderzoek verricht en door de nieuwe fundering van de trambaan zullen de trillingsterktes op alle trillingsgevoelige objecten ruim binnen de grenswaarden van de SBR-A richtlijn (schade aan gebouwen) blijven. Hierdoor is de kans op schade nihil. Op alle punten wordt in de huidige situatie voldaan aan de SBR-B richtlijn (Hinder voor personen in gebouwen) voor bestaande situaties. Ook in de gewijzigde situatie worden de streefwaarden van de SBR-B richtlijn niet overschreven rondom het Stuyvesantplein en Loudonstraat. De reden dat de trillingen binnen de grenswaarden blijven komt door de nieuwe trambaanconstructie, die beter trillingen kan absorberen. Impact op parkeergelegenheid: Om de tramhalte te kunnen realiseren komt alle parkeren in de Loudonstraat tussen het Stuyvesantplein en de Sibergstraat en Van Lansbergestraat te vervallen. In tegenstelling tot de 50 parkeerplaatsen in uw schrijven komt de parkeerbalans in de omgeving van het Stuyvesantplein door dit project op min twee parkeerplaatsen uit. Dit komt omdat ruimte is gevonden compensatie toe te passen in de Juliana van Stolberglaan ter hoogte van de bestaande halte Stuyvesantplein.

Onbetwist blijft dat sprake is van een hoge parkeerdruk. Geluidoverlast en visuele overlast: Door afremmende en optrekkende nieuwe trams wordt de geluidsoverlast niet hoger dan bij passerende trams op snelheid. Volgens het geluid- en trillingsonderzoek is er sprake van een aanvaardbare verandering volgens de wet geluidshinder. Beperkingen voor hulpdiensten: De Loudonstraat kent een intensiteit van circa 2500 motorvoertuigen per etmaal (bron: verkeersmodel Den Haag) wat voor een gebiedsontsluitingsweg relatief laag is. Een tram staat een beperkte tijd (gemiddeld 25 seconden) te halteren. Mocht de situatie zich voordoen dat een tram staat te halteren en een hulpdienst met spoed moet passeren dan kan dit door deels over het trottoir te rijden. Voor de locatiekeuze van halte Stuyvesantplein, zie Veel gestelde vragen en opmerkingen aan het begin van dit document.

Reactie 28 Beste meneer, mevrouw, Ik heb een voorstel voor het traject van de nieuwe tram 6-lijn

Nota van beantwoording Pagina 39 van 47

t.a.v. het stuk van de Loudonstraat tussen het Stuyvesantplein en de van Heutszstraat (dit is het smalste deel van de Loudonstraat met aan beide kanten portiekwoningen): Aangezien de nieuwe tramlijm op dit gedeelte aan beide kanten dichtbij de huizen komt te liggen, vraag ik U extra maatregelen te nemen voor het voorkomen van geluids- en trillingsoverlast voor de bewoners op dit gedeelte. Dit is relevant omdat de nieuw aan te schaffen tram (type TINA van Stadler) langer, breder en daardoor veel zwaarder is dan de oude tram. In Darmstadt (D), waar de TINA reeds geintroduceerd is, zijn er veel klachten van omwonenden over het geluid en trillingen van deze TINA-tram t.o.v. de oude tram die daar reed. Bovendien zal de tram hier gaan remmen en optrekken i.v.m. de nieuwe halte die in de straat komt te liggen met extra druk en geluid. De Loudonstraat heeft daar ook geen beplanting of iets dergelijks wat zou kunnen dempen, de stoep is vrij smal en zo te zien zullen de tramlijnen over de hele breedte meer ruimte in moeten nemen voor een bredere tram die aan 2 kanten moet passeren. Misschien kan gekeken worden naar de maatregelen die genomen zijn op het tramtraject in Delft bij de Universiteit i.v.m. overlast door trillingen? En/of extra dempingplaten of iets dergelijks? Voorkomen is beter dan genezen… Met vriendelijke groet, ….

Een extern gerenommeerd onderzoeksbureau heeft een geluid- en trillingsonderzoek verricht en door de nieuwe fundering van de trambaan zullen de trillingsterktes op alle trillingsgevoelige objecten ruim binnen de grenswaarden van de SBR-A richtlijn (schade aan gebouwen) blijven. Hierdoor is de kans op schade nihil. Op alle punten wordt in de huidige situatie voldaan aan de SBR-B richtlijn (Hinder voor personen in gebouwen) voor bestaande situaties. Ook in de gewijzigde situatie worden de streefwaarden van de SBR-B richtlijn niet overschreven rondom het Stuyvesantplein en Loudonstraat. De reden dat de trillingen binnen de grenswaarden blijven komt door de nieuwe trambaanconstructie, die beter trillingen kan absorberen. Door afremmende en optrekkende nieuwe trams wordt de geluidsoverlast niet hoger dan bij passerende trams op snelheid. Volgens het geluid- en trillingsonderzoek is er sprake van een aanvaardbare verandering volgens de wet geluidshinder.

Nota van beantwoording Pagina 40 van 47

Reactie 29 (Fietsersbond) Hierbij maken wij als Fietsersbond Haagse regio onze zienswijze kenbaar met betrekking tot het VO tramlijn 6c in het kader van instroom nieuwe trams Haagse Regio (INTHR). Wij hebben de stukken bestudeerd en komen tot de conclusie dat de fietsvoorzieningen langs het betreffende traject op veel plaatsen al ruim voldoende zijn ingepast met ruime oversteekvoorzieningen en vrijliggende fietspaden. In één deelgebied zouden wij wel graag een wijziging in de plannen zien. Dit betreft de inrichting van het Stuyvesantplein en de aangrenzende Loudonstraat. Een fundamenteel principe van verkeersveiligheid is het scheiden van autoen fietsverkeer als de maximumsnelheid van de weg hoger is dan 30 km/uur. Er zou daarom voor deze ontsluitingswegen een keuze moeten worden gemaakt tussen GOW50 met vrijliggende fietspaden en GOW30 met fietsstroken. Waar fietsstroken worden toegepast beveelt CROW een breedte aan van 200 tot 225 cm met een minimum van 170 cm, exclusief markering en eventuele rollaag langs het trottoir. “Parkeren naast de fietsstrook wordt afgeraden; als parkeren toch wordt toegestaan, dan alleen in combinatie met schrikstrook.” In de tekeningen is te zien dat gekozen is voor een 50 km/u weg met grijs asfalt en fietsstroken van 175 cm. De parkeerstroken zijn smal (200 cm) en er zijn geen schrikstroken tussen parkeerstrook en fietsstrook ingetekend.

Dit is wat de Fietsersbond niet acceptabel; deze voorgestelde inrichting is niet verkeersveilig en voldoet niet aan het gemeentelijke beleid noch aan de landelijke CROW richtlijnen. Wij vragen u het Stuyvesantplein en de Loudonstraat in te richten als GOW30 straten. Dit maakt dat fietsers het Stuyvesantplein in verschillende richtingen veiliger kunnen passeren en past bij het STOMP-principe en de ontwikkeling om meer wegen fietsveiliger in te richten (“30 is het nieuwe 50”). Verder constateren wij nog de volgende punten, die niet allemaal direct met fietsers te maken hebben: • Alle haltes hebben maar aan één kant een opgang met zebra. Gemiddeld de helft van de passagiers komt/gaat van de andere kant. Je kunt er zeker van zijn dat een aanmerkelijk deel een toegang zoekt en vindt aan de andere kant. Waarom dit niet gelijk faciliteren? • Er is behoorlijk wat fietsverkeer ván de Pahudstraat náár de Loudonstraat. Velen rijden niet het hele plein rond, maar nemen de kortste route tegen het verkeer in. Het verdwijnen van de rails daar maakt het heel goed mogelijk daar een stukje fietspad in de tegenrichting te realiseren, met een oversteek dwars over de rails naar de fietsstrook. De nieuw te planten bomen kunnen dan misschien een stukje opschuiven. • Voor verkeer van het plein naar de Loudonstraat ligt het zebrapad direct om de hoek.

Dit is niet echt veilig, reden ook om snelheidsremmende maatregelen te treffen.

Nota van beantwoording Pagina 41 van 47

• Een deel van de passagiers zal dwars over het plein komen en gaan. Het is dan logisch een oversteekplaats tussen de sporen - direct naar de halte - te realiseren. 30 km/h in Loudonstraat en Stuyvesantplein: De opdracht voor de uitwerking van dit project is op basis van 50 km/h. Behalve de Fietsersbond zijn er veel partijen die in de Loudonstraat en op het Stuyvesantplein een 30 km/h inrichting zouden willen zien. Hierover was binnen de gemeente Den Haag nog geen besluit genomen ten tijde van het maken van dit VO. Vooruitlopend op dit besluit is er onderzocht hoe een GOW30 (GebiedsOntsluitingsWeg voor 30 km/h) mét tram er uit zou kunnen zien. De conclusie is dat dit door middel van materialisatie van de verharding vormgegeven zou kunnen worden zonder dat het ontwerp (qua indeling) gewijzigd hoeft te worden. In november 2024 is er een officieel besluit (RIS320624) genomen om dit plein als een 30 km/h gebied te beschouwen, en zal dit in het ontwerp (in de DO-fase) worden verwerkt. Eenzijdig toegankelijkheid van halteperrons: De voorkeur is om de loopstromen vanaf de halte te bundelen en voetgangers op een veilige manier de rijweg te laten oversteken door middel van een voetgangersoversteekplaats.

Een extra oversteek aan de andere zijde van het perron is niet wenselijk vanwege de onveiligheid hiervan: passagiers en/of andere mensen gebruiken deze plaats als oversteek tussen de perrons. En een extra oversteek over de rijbanen betekent dat trams hun snelheid moeten aanpassen terwijl het beleid is dat de tram kan versnellen waar het kan. Fietsers van Pahudstraat en Stuyvesantstraat naar Loudonstraat: Er is op het plein onvoldoende ruimte om dit op een veilige manier te faciliteren. De fietsers zullen dan tegen de rijrichting inrijden. De zichtlijnen van zowel automobilisten als trambestuurders zijn onvoldoende. Bovendien zullen er bomen gekapt en/of verplaatst moeten worden. Dat betekent inderdaad dat fietsers om moeten fietsen of een stukje over het trottoir moeten lopen. Oversteekplaats van halte in Loudonstraat: Oversteekplaat van de halte voldoet niet maar wordt door de gemeente als gewenst geacht. Het aantal voetgangers in verhouding tot het autoverkeer en locatie maakt een voorziening wenselijk. Een en ander is intern getoetst en akkoord bevonden. Looproute over plein richting halte: De voetgangers zullen nabij de Juliana van Stolberglaan kunnen oversteken of aan de noordzijde van het plein. Vanwege de zichtlijnen van de trambestuurders kan tussen de bomen geen veilige oversteek gemaakt worden.

Reactie 30 Beste, als bewoner (adres) wil ik u graag mijn persoonlijke zienswijze delen

Nota van beantwoording Pagina 42 van 47

Voor wat betreft het traject rond Stuijvesantplein en Loudonstraat is mij bekend dat gegeven de behoefte de verblijfs- en pleinfunctie van het Stuijvesantplein te behouden, de noodzakelijke lengte van de halteperrons en de beperktere bochtstraal van 25 meter voor de nieuwe trams, besloten is de halteplaats naar het midden van de Loudonstraat te verplaatsen en de beide tramsporen langs de oostzijde van het plein te verbinden met de Juliana van Stolberglaan. Er zijn een aantal zorgen bij de bewoners aan de oostzijde van het Stuijvesantplein waar de twee tramsporen moeten komen te liggen. Van belang zal zijn dat de fundering van het hele traject vanaf Juliana van Stolberglaan tot voorbij de bocht de Loudonstraat in zeer degelijk aangelegd wordt. Het moet u bekend zijn dat tijdens de geplande renovatie van de riolering is gebleken dat de fundering van het tramspoor in de huidige situatie niet correct aangelegd was en de aannemer daarom geweigerd heeft de renovatie uit te voeren, zodat daar nu ook de riolering nog vernieuwd moet worden. Hier is bijzondere aandacht nodig om te zorgen dat de fundering van de nieuwe tramsporen voldoende sterk en stabiel zal zijn. Voor de invloed op de verkeerssituatie merk ik op dat er tegenstrijdige informatie is gepresenteerd tijdens de inspraak.

Er is sprake geweest van het instellen van een 30km-zone en tegelijk is het argument opgevoerd dat voor voldoende doorgang voor politie, brandweer en hulpdiensten het uitvoeren van verkeers- en snelheid remmende maatregelen problematisch is. Door de situering van de tramhalte op een verhoogde middenberm om de hoek van het Stuijvesantplein in de Loudonstraat, dus vanaf de rijbaan op het plein naast de tramsporen verscholen achter een bocht voor het verkeer, ontstaat in het huidige ontwerp een potentieel gevaarlijke situatie die vraagt om bijzondere aandacht. Naar mijn mening is het instellen van beperking van de snelheid tot 30 km/h zeker gerechtvaardigd. De smalle doorgang na de bocht richting Loudonstraat maakt dit voor hulpdiensten m.i. geen bezwaar, aangezien daar sowieso geen hoge snelheid kan worden gereden omdat bij een halterende tram om de hoek een noodstop noodzakelijk is. Om die reden vraag ik u om snelheidsbeperkende maatregelen voor het snelverkeer, bij voorkeur in combinatie met een voetgangersoversteekplaats en/of het faciliteren van fietsverkeer vanaf de noordkant van het plein richting Loudonstraat. Faciliteren van langzaam verkeer en voetgangers.

Naast trams in twee richtingen en doorgang voor hulpdiensten van en naar Mariahoeve is er ook een woonfunctie voor aan het plein, nieuwe recycling oracs, een viskiosk, een buurtsuper en een verblijfsplek op het middendeel van het plein. Verkeerskundigen plannen daar spaarzaam zebra's in naar de tramhalte,

Nota van beantwoording Pagina 43 van 47

tekenen een fietsstrook aan de trottoirkant, proberen nog zo mogelijk nog wat parkeerplaatsen in te plannen, en dan is voor de rest het privilege voor de auto. En hoewel geen rotonde uiteraard eenrichtingsverkeer. Door het karakteristieke stratenplan van het bezuidenhout en door de dubbele rijstroken van de Juliana van Stolberglaan, ontstaat de bijzondere situatie dat fietsers en voetgangers, toch feitelijk de te prefereren verkeersmiddelen voor de lokale gebruikers van het plein, voor het veilig gebruiken van de oversteekplaatsen enorme afstandren moeten afleggen. Voetgangers van de ene kant naat de andere kant een paar honderd meter langs de gevels over de trottiors, en fietsers uit de Pahudstraat richting Loudonstraat met het verkeer mee 4 maal voorrang verlenen op een brede autoweg en een aantal malen over de tremrails oversteken. Dat gebeurt natuurlijk niet: voetgangers lopen dwars over het plein, en fietsers zullen ofwel spookrijden tegen het verkeer danwel langs de huizen over de stoep de korste en ook veiligste weg kiezen. Ik heb daarom t.o.v. de voorgestelde tekening twee verzoeken: - voorzie in een veilige oversteekplaats in het verlengde van de zuidkant van de Loudonstraat, zodat het aanrijdend verkeer duidelijk zicht heeft op deze looplijn.

- maak het eenrichtingsverkeer *met uizondering voor fietsers*, liefst met een rode fietsstrook aan de pleinkant, ten minste tussen Pahudstraat en Loudonstraat. Aangezien er in de *huidige* situatie ter plaatse nu een tramspoor ligt, en aangezien voor de bevoorrading van de Spar (en ook voor hulpdiensten en normale verkeersfuncties) een truck met oplegger en plein moet kunnen ronden, kan er voldoende ruimte zijn voor een vrije fietsstrook aan twee kanten wanneer die door de markering en kleur van het wegdek wordt aangegeven. Bomen en overige voorzieningen. In het huidig ontwerp is weinig aandacht besteed aan plaatsing van bomen. Wel komen een aantal oude kastanjes te vervallen aan de oostkant en ook zijn twee grote bomen aan de zuidkant langs de Juliana van Stolberglaan, waar momenteel de recyclingcontainers langs het fietspad staan, reeds gesneuveld. Aangezien het versteende middenplein in de zomer een hot-spot wordt behoren juist aan de zuidkant een aantal grote bomen geplaatst te worden, in lijn met de Juliana van Stolberglaan, tussen fietspad en middenplein. Dit geeft schaduw waar het nodig is en draagt bij aan de verblijfsfunctie en een prettig leefklimaat.

Nota van beantwoording Pagina 44 van 47

Ik zou gaarne persoonlijk toelichten, c.q. bijdragen aan de uiteindelijke uitwerking van de inrichting van het plein en het uitwerken van het verkeersplan.

Met vriendelijke groet, …. Twee tramsporen aan oostzijde: De rails en de onderliggende fundering wordt geheel vernieuwd. De nieuwe fundering zal worden voorzien van dempend materiaal. Het ontwerp van de middenhalte in de Loudonstraat is getoetst door de verkeerskundigen van de gemeente en de politie (het VOV) op de verkeersveiligheid. Zij zijn akkoord met de positie van de halte en de oversteekplaats. De opdracht voor de uitwerking van dit project is op basis van 50 km/h. Er zijn veel partijen die in de Loudonstraat en op het Stuyvesantplein een 30 km/h inrichting zouden willen zien. Hierover was binnen de gemeente Den Haag nog geen besluit genomen ten tijde van het maken van dit VO. Vooruitlopend op dit besluit is er onderzocht hoe een GOW30 (GebiedsOntsluitingsWeg voor 30 km/h) mét tram er uit zou kunnen zien. De conclusie is dat dit door middel van materialisatie van de verharding vormgegeven zou kunnen worden zonder dat het ontwerp (qua indeling) gewijzigd hoeft te worden. In november 2024 is er een officieel besluit (RIS320624) genomen om dit plein als een 30 km/h gebied te beschouwen, en zal dit in het ontwerp (in de DO-fase) worden verwerkt. Het is niet mogelijk om aan de andere zijde van de middenhalte een oversteekplaats te maken omdat deze dan voor de zijstraat uit zou komen.

De halte zou dan richting het plein verschoven moeten worden, maar dat is in verband met de bochten naar het Stuyvesantplein niet mogelijk. De rijbaan rond het plein is onvoldoende breed om fietsers de ruimte te geven om twee richtingen op te fietsen. Het plein wordt voorzien van een maximaal aantal (nieuwe) bomen waarbij rekening is gehouden met de mogelijkheid om op het plein activiteiten te faciliteren voor de buurtbewoners. Het ontwerp is van een aantal jaar geleden en in samenwerking met de pleinenwerkgroep al enige tijd geleden uitgevoerd. Bij het ontwerp van de bomen is er rekening gehouden met zowel bovengrondse als ondergrondse (kabels en leidingen) infrastructuur.

Reactie 31 Geachte heer/mevrouw,

Nota van beantwoording Pagina 45 van 47

1. Aansprakelijkheid bij Schade. Er is momenteel geen duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij eventuele schade aan de panden door de aanleg en het gebruik van het nieuwe tramspoor. Zelfs jaren na de aanleg kunnen trillingen en andere gevolgen schade veroorzaken. Het is essentieel dat de gemeente volledige aansprakelijkheid accepteert voor alle mogelijke schade aan panden, zowel tijdens de aanleg als in de jaren daarna. Zonder deze garantie blijft de onzekerheid en het financiële risico volledig bij de eigenaren van de panden liggen, wat onacceptabel is.

Nota van beantwoording Pagina 46 van 47

Nota van beantwoording Pagina 47 van 47

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15311437/1