RIS317988 Bijlage 2 Jaarverslag VTH 2022 versie nov 23

Heel concreet betekent dit dat op de juiste plek, op het juiste moment, de juiste dingen worden gedaan. In 2022 is met name aandacht geschonken aan het verbeteren van het dashboard bij Vergunningen & Handhaving. Hiervoor zijn de rapporten geactualiseerd en is data uit Key2 vergunningen in lijn gebracht met de Balanced Scorecard. Ook zijn de Balanced Scorecards op de team dashboards geplaatst waardoor informatie voor alle teams toegankelijk en inzichtelijk is. De volgende stap is de Balanced Scorecard automatisch te laten vullen waarmee informatie altijd actueel wordt getoond. Dit is afhankelijk van de ontwikkelingen bij de Omgevingswet en van de applicatie Centric Leefomgeving als vervanger van Key2. Integrale handhavingsacties In 2022 zijn meerdere integrale handhavingsacties verdeeld over de stad gehouden. De acties zijn gecoördineerd door BSD/directie Veiligheid en hebben als doel het vergroten van de zichtbaarheid en meldingsbereidheid en het gezamenlijk preventief en handhavend optreden tegen diverse vormen van overlast en misstanden. Bij de acties wordt er gezamenlijk opgetreden door onder andere de politie, brandweer, Stedin, Nederlandse Voedselen Warenautoriteit (NVWA), douane, Koninklijke Marechaussee, Openbaar Ministerie, HTM, Belastingzaken, Haagse Pandbrigade en de Handhavingsorganisatie.

Er wordt bij deze acties niet alleen opgetreden tegen overtredingen en misstanden, maar er wordt ook preventief informatie gegeven over bijvoorbeeld het aanbieden van afval en het hoe en waar uitlaten van honden. Extra inzet op Scheveningen In 2022 is met het Actieplan Scheveningen gezorgd voor duidelijke afspraken en afstemming over de rolverdeling en maatregelen bij warm weer en/of verwachtte drukte. Het Scanteam is extra ingezet om te controleren op het betalen van parkeergeld en werkte hierbij samen met de wegsleepdienst bij het zetten van wielklemmen. Opschaling op basis van de scenario’s vond plaats in een wekelijks overleg waarbij de coördinator van het handhavingsteam Scheveningen de inzet organiseerde. Ook vonden er verschillende integrale handhavingsacties plaats waarbij werd gecontroleerd op alcohol-, drugs- en lachgasgebruik, fietsen in het voetgangersgebied en geluidsoverlast in verschillende vormen. Verbod lachgas In het uitgaansleven in Den Haag is het gebruik van lachgas een duidelijke trend. Venters zijn bijvoorbeeld in de nachtelijke uren in en rondom de horeca-kernen aanwezig voor de verkoop van lachgas. Ook wordt lachgas veelvuldig gebruikt in de openbare ruimte. Deze trend heeft een negatief effect op de openbare orde en veiligheid in uitgaanscentra en andere plekken in de stad.

Uiteindelijk is besloten om wegen in Den Haag aan te wijzen waar het venten van lachgas op de openbare weg verboden wordt. Sinds de invoering van het verbod op het venten van lachgas zien we een daling van venters die lachgas aanbieden rondom de horeca-kernen en in de

20

openbare ruimte. De handhavers kunnen bij constateren van een overtreding een bestuurlijke boete opleggen. Actieplan Schone Stoep Het Programma voor een Schone Stad 2021-2022 (RIS307053) is in november 2020 door het college gepresenteerd. Elementen hierin zijn de aanpak van zwerfafval en rattenoverlast. Begin 2022 volgt de ‘Voortgangsrapportage Programma voor een Schone Stad 2021-2022’. Met deze voortgangsrapportage wordt de gemeenteraad over de voortgang van dit programma geïnformeerd. Zoals is toegezegd worden in deze voortgangsrapportage ook de bijzonderheden bij de aanpak van rattenoverlast opgenomen. Zwerfafval De stadsbrede campagne “Schoon, doen we toch gewoon” is voortgezet. Hiermee wil de gemeente de inwoners van Den Haag bewust maken van hun eigen verantwoordelijkheid om de buurt schoon te houden. De focus ligt op verschillende soorten zwerfafval in de stad, op het strand en in de groengebieden, ratten aantrekkend afval en afval/grofvuil dat naast de containers wordt gezet. De campagne wordt verspreid via social media, muurkranten, stads krant en wijk/buurt media. Handhavers hebben aandacht voor afval, waarin zij waarschuwen, toezicht houden, en eventueel boetes opleggen. Bijplaatsingen ORAC’s Iedereen moet in een schone stad kunnen leven. Afval op straat is dan ook een grote ergernis van bewoners.

In de afgelopen twee jaar is in het kader van het Actieplan Schone stoep gestart met diverse experimentele interventies om bijplaatsingen te verminderen. De evaluatie van het tweede jaar Actieplan Schone Stoep volgt in Q1 2023. De pilot waarbij camera’s worden ingezet bij ORAC-hotspots, wordt ook in 2023 geëvalueerd. Verder wordt ingezet op het werven en faciliteren van ORAC-adoptanten, voor het schoonhouden van de stad. Rattenoverlast Ook in 2022 hebben gemeente, HMS en woningcorporaties weer ingezet op het voorkomen en bestrijden van rattenoverlast. De aanpak bestaat uit de elementen ‘basis op orde’, ‘betrokkenheid creëren’ en handhaving. Het aanpakken van rattenoverlast is een gedeelde verantwoordelijkheid waar bewoners een belangrijke rol in spelen. De HMS heeft honderden meldingen rattenoverlast afgehandeld. Het gebruik van de intelligente rattenklem is verder uitgebreid. Tijdens verschillende integrale leefbaarheidsacties zijn handhavers het gesprek aangegaan met het publiek en hebben ze flyers uitgedeeld. Zowel tijdens reguliere surveillance als tijdens specifieke acties wordt er ingezet op het thema (bedrijfs-) afval. Aanpak Ondermijning Ondermijning is een veelkoppig monster dat niet alleen bestreden kan worden door de Bestuursdienst binnen de gemeente en de strafrechtelijke keten.

Vanuit de Handhavingsorganisatie geven handhavers signalen van ondermijning door aan de politie. In 2022 zijn er 45 controles op het DOR uitgevoerd. Er zijn 2 bestuurlijke waarschuwingen uitgereikt. Eind 2022 is gestart met een pilot in de automotive branche. Bij 5 autobedrijven is het inkoopregister gecontroleerd. De pilot moet nog geëvalueerd worden voordat de controles kunnen worden uitgebreid met de automotive branche. De controles bij de branches juweliers, telecombedrijven en fietsopkopers worden in ieder geval in 2023 voortgezet. Aangepast terrassenbeleid In 2022 is het terrassenbeleid niet gewijzigd. Er is wel een aanpassing van het beleid voorbereid: een aantal regels uit het beleid dat in 2020 is ingevoerd wordt in 2023 vereenvoudigd of geschrapt. Vanwege het opheffen van de beperkingen door COVID-19, is de beëindiging van de verruiming van de terrasmaatregelen (extra oppervlakte, meer mogelijkheden parkeerplaatsterras en terrasafscheidingen) in gang gezet. Standplaatsen Eind 2021 zijn van rechtswege de vergunningen voor standplaatsen geëindigd. In 2022 konden oude ondernemers de vergunning opnieuw aanvragen en zijn deze opnieuw verleend. Er zijn in 2022 drie openstellingen gepubliceerd van de vastgestelde locaties voor ambulante standplaatsen. Voor de meeste hoefde niet geloot te worden. Voor 1 locatie is er geloot loting tussen ondernemers.

Daarnaast is er gehandhaafd op tenminste 3 locaties op het niet weghalen van de verkoopwagen van de standplaats na de verkooptijd.

21

3.2 Operationeel De volgende resultaten zijn behaald bij de in het Jaarplan 2022 gestelde operationele doelen. 3.2.1 Vergunningen buitenruimte Tabel 7: Vergunningaanvragen 2022

Onderwerp

Aantal te behandelen aanvragen Realisatie 2022

KPI: % afgehandeld binnen wettelijke termijn* Plan 2022 Realisatie 20222

Kappen 700 Uitweg 120 Reclame 320 APV en Telecom Nachtelijke 110 werkzaamheden Opbrekingen 1.275 Terrassen 550 Containers 40 Overig in/op straat 575 (inclusief steigers) Milieuzone 750 Straathandel, Markten, Binnenwateren

488 78 154

99% 99% 99%

99% 99% 99%

105

99%

99%

1.412 411 42

99% 99% 99%

99% 99% 100%

795

99%

99%

253

99%

99%

Standplaats Incidentele markt Ligplaats Bromfietsen milieuzone

250

288

99%

99%

80

101

99%

100%

20

19

99%

100%

Plan 2022 WABO

private

in

991

99%

*Doelstelling is op tijd een beschikking te nemen, zodat niet automatisch positief wordt beschikt op aanvragen vanwege het verlopen van de wettelijke beschikbare termijn.

In 2022 is er een lager aantal WABO-vergunningaanvragen gedaan. Vooral voor reclame is een significante daling opgetreden. Voor de overige vergunningaanvragen valt op dat voor de bromfietsen in milieuzones een fors aantal aanvragen is gedaan dat niet was voorzien. Handelsreclame De leges voor de het behandelen van aanvragen om een omgevingsvergunning voor handelsreclame zijn vanaf 1 januari 2022 ondergebracht in de legesverordening omgevingsvergunningen Den Haag en niet meer in de algemene legesverordening Den Haag. Voor het voeren van handelsreclame in Den Haag is in veel gevallen namelijk een omgevingsvergunning nodig. Het aantal afgehandelde reclameaanvragen is in 2022 dan ook gehalveerd. Steigers en containers Het aantal afgehandelde aanvragen in 2022 is niet gedaald maar toegenomen. 3.2.2 Toezicht en handhaving buitenruimte In de Nota Handhaving Buitenruimte (RIS305151) zijn de prioriteiten voor Toezicht en Handhaving Openbare Ruimte vastgelegd. De belangrijkste thema’s daarin zijn afval, parkeer- en verkeersoverlast, hondenoverlast en overlast van gestalde fietsen. In 2020 en 2021 is daar de handhaving van de COVID-19 maatregelen bijgekomen die begin 2022 weer is beëindigd. Meldingen van overlast zijn afgehandeld en er is opgetreden met boetes en herstelmaatregelen (met name bij handhaving huisvuil en fietsen). Hieronder de resultaten op de verschillende onderwerpen.

22

Meldingen overlast Figuur 3: Ingekomen overlast meldingen

In 2022 is in de grafiek een spectaculaire daling te zien in het aantal meldingen van afvaloverlast (. Dat komt echter doordat de meldingen niet meer via de HHO lopen maar rechtsreeks naar de dienst gaan die voor het opruimen moet zorgen. Als die meldingen meegenomen worden is het aantal meldingen vanwege afval min of meer gelijk gebleven (ruim 13.500). In 2022 is Centrum nog steeds koploper in het aantal meldingen, gevolgd door Scheveningen en Escamp. Van de daling in het aantal meldingen is in Centrum het grootst (van bijna 8.000 naar ruim 6.000) Het aantal meldingen vanwege parkeren is toegenomen. De toename in meldingen is ook opgevolgd door een toename van ca. 20% in handhaving. Het aantal meldingen in Scheveningen is ook toegenomen. Dat kan deels veroorzaakt zijn door de grotere aandacht die er is gegeven aan de overlast tijdens het Actieplan Scheveningen tijdens het zomerseizoen. Boetes en herstelmaatregelen De inzet van de handhaving is gericht op een gebiedsgerichte en thematische aanpak. De aanpak is gebaseerd op de nota Handhaving buitenruimte. Daarbij is er een balans tussen enerzijds het vasthoudend en planmatig aanpakken van hardnekkige leefbaarheidsproblemen in de stad en anderzijds het flexibel, informatie gestuurd en inspelend op situaties die onmiddellijk om actie vragen.

De handhaving sluit hiermee aan op de politieke ambities en op de directe behoefte van bewoners. Tabel 8: Boetes en waarschuwingen 2022 bij handhaving op leefbaarheid

Stadsdeel

Boetes

Waarschuwing en

2022

2022

Centrum

9.436

1.709

Escamp

8.802

Categorie

Boetes

Waarschuwing en

2022

2022

Parkeren

26.263

3.397

1.336

Rijdend verkeer

1.851

882

1.654

88

Haagse Hout

2.563

580

Gestalde (brom)fietsen

Laak

4.111

462

Drank & Horeca

706

273

LeidschenveenYpenburg

1.188

268

Honden

670

288

Loosduinen

1.951

261

Afval

270

101

Scheveningen

2.819

486

Diverse leefbaarheid 1.664

685

Segbroek

2.033

563

Noodverordening maatregelen COVID-19

23

2

23

Stadsdeel

Boetes

Waarschuwing en

2022

2022

Categorie

Boetes

Waarschuwing en

2022

2022

Niet stadsdeel 14.180 specifiek

1.564

Handhavingscamera’ 14.003 s bij milieuzones

1.492

Totaal

7.229

Totaal

7.229

47.083

47.083

In het Jaarplan 2022 is uitgegaan van 26.500 boetes. Er zijn uiteindelijk ruim 47.000 boetes uitgeschreven. Daarnaast zijn er ruim 7.200 waarschuwingen uitgedeeld. Dit is een daling ten opzichte van 2021 waarin bijna 38.000 boetes en ruim 31.000 waarschuwingen zijn uitgedeeld. Er zijn aanzienlijk minder waarschuwingen uitgedeeld. Dat wordt vooral veroorzaakt door een verschuiving bij de milieuzones van waarschuwen naar beboeten (-94% resp. +76%) en het opheffen van de COVID-19 maatregelen. Fietshandhaving In 2022 is ingezet op een gecombineerde inzet van communicatie en fietshandhaving. De website is aangepast waardoor bewoners makkelijker informatie terug kunnen vinden over achtergelaten fietsen en dit kunnen melden. Ook is er ingezet op het vrijhouden van geleide lijnen, waardoor het centrum van de stad makkelijker toegankelijk is voor mensen met een beperking. Daarnaast blijven handhavers alert op fietswrakken en verwijderen ze deze volgens de 28 dagen procedure. Voor 2022 was geschat dat er ca. 30.000 fietsen moesten worden verwijderd. Er zijn uiteindelijk bijna 25.000 fietsen verwijderd. De meeste fietsen zijn verwijderd in Centrum, daar zijn bijna 35% meer fietsen verwijderd dan in 2021. Deel(bak)fietsen en –scooters In 2022 zijn er geen nieuwe vergunningen verstrekt aan deelfiets- en scooteraanbieders.

Er vindt periodiek overleg plaats tussen de HHO, DSO Mobiliteit en de deelaanbieders. Buiten deze overleggen om zijn de lijnen kort wanneer er meldingen binnenkomen van (structurele) overlast en/of overtredingen. DSO Mobiliteit is bezig met de uitrol van microhubs voor deelvoertuigen. De HHO is hierbij betrokken in het kader van handhaving. Ook bij het opstellen van de strategie Deelmobiliteit is de HHO direct betrokken. Figuur 4: Verwijderde fietsen uit de buitenruimte

Tabel 9: Verwijderde fietsen per stadsdeel 2022

Stadsdeel

Centrum Escamp Haagse Hout Laak LeidschenveenYpenburg Loosduinen

Verwijderde fietsen per stadsdeel 10.494 2.446 3.256 1.987 382 539

24

Stadsdeel

Scheveningen Segbroek Overig Totaal

Verwijderde fietsen per stadsdeel 2.472 2.699 574 24.849

Afval De handhaving op afvalstoffen maakt onderdeel uit van de ‘Keten van Schoon’ en het uitvoeringsplan ‘Een schone stad’. Handhaving zet langs twee sporen in: heterdaadhandhaving dat leidt tot boetes en onderzoek van huisvuil dat resulteert in verwijdering van huisvuil met kostenverhaal op de overtreder. Tabel 10: Handhaving op afval 2022

Boetes* 2022 Bijplaatsingen en grofvuil 69 Huishoudelijk restafval 6 Bedrijfsafval 98 Straatafval 87 Overig afval 10 Verwijderen huisvuil met kostenverhaal** Bestuursrechtelijke rapportages 3.171 Besluiten kostenverhaal 2.350 *De handhavers van de gemeente (bijzonder opsporingsambtenaren (BOA’s)) treden op tegen overtreders die op heterdaad worden betrapt bij het verkeerd aanbieden van vuil/afval. Sinds 2017 wordt daarbij de bestuurlijke boete ingezet. **De medewerkers van het Haags Werk Bedrijf (HWB) onderzoeken huisvuil (in zakken en dozen) en maken daar bestuursrechtelijke rapportages van op. Kan uit onderzoek een overtreder worden achterhaald dan wordt op aanschrijving door de het team bestuursrechtelijke handhaving van de Handhavingsorganisatie (HHO), het verkeerd aangeboden vuil op kosten van de overtreder opgeruimd.

In 2022 is het heterdaadzaken met 20% afgenomen. Ook het aantal kostenverhaal zaken is afgenomen met meer dan 50%. De kostenverhaalzaken zijn afgenomen omdat er minder geadresseerde post wordt ontvangen die bij onderzoek van de bijplaatsing kan leiden tot kostenverhaal (minder bewijs). Daarnaast is door het opheffen van de COVID-19 maatregelen het aantal mensen dat aan huis gebonden was sterk afgenomen. Milieuzones Vanaf 1 april 2022 is actief gehandhaafd op de milieuzones die vanaf 1 januari 2022 zijn ingesteld. Met ingang van 1 januari 2022 geldt er in Den Haag een milieuzone voor vrachtauto’s en autobussen die op diesel rijden met een emissieklasse 5 of lager. Er mogen alleen vrachtauto's en autobussen die rijden op diesel met emissieklasse 6 of hoger de Haagse milieuzone in. Vrachtauto’s en autobussen met een emissieklasse van 5 of lager mogen een deel van stad niet meer in. De milieuzone ligt binnen de Centrumring (S100) en het Telderstracé (S200), de Centrumring en het Telderstracé zelf horen niet bij de milieuzone. Bestuurders van vrachtauto’s en autobussen die niet in de milieuzone mochten rijden kregen eerst een waarschuwing. Vanaf 1 april 2022 werden er boetes opgelegd voor vrachtauto’s en autobussen die op diesel rijden in de milieuzone en een emissieklasse 5 of lager hebben.

Er zijn kortgeleden raadsvragen gesteld In relatie tot de beleidsregel ontheffingverlening milieuzone oude brom- en snorfietsen, de verwachting is dat er geen aanpassingen worden doorgevoerd in de beleidsregel ontheffingverlening milieuzone oude brom- en snorfietsen. Voor het jaar 2023 zijn er geen beleidsmatige aanpassingen voor de bestaande milieuzones. Daarnaast worden er voor de milieuzone brommers, milieuzone personenauto/bestelbus en milieuzone vracht/autobussen ontheffingen verleend. We kennen voor de milieuzone vracht/autobussen de volgende ontheffingen: dagontheffingen, hardheidsclausule, levertijd schoner voertuig en continuïteit van een onderneming. Parkeer- en verkeersoverlast Op veel plaatsen in de stad wordt overlast ondervonden van stilstaand en rijdend verkeer. Met boetes en waarschuwingen is opgetreden tegen onder andere parkeren op de stoep, fietsen op de stoep en tal van andere

25

hinderlijke en gevaarlijke gedragingen in het verkeer. In 2022 zijn in Escamp en Centrum de meeste overtredingen geconstateerd, net als in 2021. Er is zowel een stijging te zien in de bestuurlijke boetes als in de combi-bon sancties. In Laak is ook significant meer gehandhaafd: in alle categorieën is een stijging te zien. Tabel 11: Parkeer- en verkeersmaatregelen

Centrum

Bestuurlijke Combibon Waarschuwing Totaal boete sanctie 322 7.101 1.251 8.674

Escamp

1.443

7.034

1.205

9.682

Haagse Hout

381

1.252

412

2.045

45 Laak Leidschenveen- 84 Ypenburg 5 Loosduinen 4 Scheveningen

3.892

426

4.363

875

189

1.148

1.662

154

1.821

2.287

282

2.573

Segbroek

66

1.547

319

1.932

Onbekend

33

81

41

155

Totaal

2.383

25.731

4.279

32.393

Maatregelen COVID-19 In mei 2022 is de Wet Tijdelijke Maatregelen COVID-19 buiten werking gesteld. De maatregelen zijn voorafgaand aan de buitenwerkingstelling afgebouwd. De maatregelen hebben in deze maanden (januari en februari) geen noemenswaardige impact gehad op handhaving. In aantal is het ten opzichte van 2021 te verwaarlozen. Nautische BOA’s In 2022 zijn de Nautische Boa’s volledig opgeleid. De inzet is in 2022 gepleegd op de vastgestelde thema’s. In 2022 hebben de nautische boa’s veel op het water gesurveilleerd. Zo is er gecontroleerd of de staand wandvissers hun netten niet te dicht bij de kustlijn uitzetten. In een enkel geval is er proces-verbaal opgemaakt. Daarnaast waren de nautische handhavers voor de havendienst de ogen en oren op het water. Er zijn meerdere waterscooters in de haven geconstateerd. Hier is proces-verbaal tegen opgemaakt. De nautische handhavers hadden ook aandacht voor de veiligheid in de haven. Zo werden er schippers aangesproken die passagiers zonder reddingsvest vervoerden of de marifoon niet uitluisteren.

26

4. Milieu 4.1 Beleid en ontwikkelingen 4.1.1 Algemeen Den Haag heeft milieutaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving milieu in mandaat overgedragen aan de Omgevingsdienst Haaglanden (ODH). De ODH is belast met: - toetsing (beoordelen van onderzoeksrapporten, aanvragen, plannen en voorstellen); - vergunnen, beschikken, melden, ontheffen (behandelen concrete aanvragen); - toezicht (inspecteren, constateren, rapporteren van uitvoeringssituatie); - handhaving (optreden en sanctioneren bij overtreding). De ODH voert deze taken uit voor negen Haaglanden gemeenten en de Provincie Zuid-Holland. De begroting ODH is conform het bedrijfsplan gebaseerd op output op basis van voorcalculatie conform het Koersplan 2019-2023. De deelnemersbijdrage van Den Haag in 2022 bedroeg €6.792175,00. De afrekening vindt plaats op basis van nacalculatie. Dat betekent afrekening op basis van de werkelijk gemaakte kosten voor producten en diensten (werkelijk bestede uren keer werkelijk gehanteerd uurtarief). De financiële verantwoording zal plaatsvinden via de lijn Dagelijks Bestuur/Algemeen Bestuur. De ODH geeft in de Jaarrapportage 2022 voor Den Haag aan dat het aantal uren op basis van voorcalculatie 70.309 uren is. Het werkelijk aantal bestede uren is 68.253.

Het totaal aantal uitgevoerde zaken binnen het programma Toezicht en Vergunningverlening ligt in 2022 beduidend onder de werkplanraming, de urenrealisatie ligt eveneens onder de werkplanraming. Het lagere aantal gerealiseerde zaken wordt vooral veroorzaakt door een opvallend laag aantal asbestsloopmeldingen. De realisatie in 2022 van het programma Toezicht en Handhaving is in aantallen afgeronde zaken hoger dan de raming, de tijdsbesteding blijft ietwat achter. Er is een hogere realisatie van ondermijningszaken, overlastmeldingen, voorvallen, her- en sanctiecontroles en handhavingsproducten.

4.1.2 Ontwikkelingen In het jaarplan 2022 zijn drie ontwikkelingen opgenomen met betrekking tot milieu. Hieronder wordt per ontwikkeling een korte terugblik gegeven op 2022. De ODH heeft een uitgebreidere evaluatie opgenomen in de jaarrapportage. Duurzaamheid Bedrijven zijn op grond van het Activiteitenbesluit (artikel 2.15) verplicht om energiebesparende maatregelen te nemen als hun jaarverbruik hoger is dan 50.000 kWh stroom en/of 25.000 m 3 gas. In de zogenaamde Erkende Maatregelen Lijsten (EML) is opgenomen welke maatregelen een bedrijf moet treffen. Om bedrijven verder te stimuleren deze maatregelen te nemen is per 1 juli 2019 ook de Informatieplicht van kracht geworden. Bedrijven zijn verplicht om hun energiegegevens en de energiebesparende maatregelen die zij hebben genomen te vermelden. De stand van zaken van de informatieplicht in de gemeente, deze zijn verdeeld in vier categorieën: • Groen – het aantal bedrijven dat voldoet aan de informatieplicht; • Geel – de bedrijven die niet onder de informatieplicht vallen na controles etc.; • Grijs- mogelijk informatieplichtige bedrijven waar een controle in uitvoering is; • Blauw – de beschatte informatieplictige bedrijven waar nog geen informatie over is binnengekomen.

27

Figuur 5, informatieplicht bij bedrijven

In 2022 zijn er in totaal 385 beoordelingen uitgevoerd van ingediende meldingen informatieplicht. Dit aantal is lager dan gepland. Er bleken onvoldoende ingediende meldingen te zijn om alle geplande beoordelingen te kunnen realiseren. Eind 2022 zijn nog ondernemers aangeschreven om te voldoen aan informatieplicht energiebesparingsplicht vanuit de Specifieke uitkering toezicht & handhaving energiebesparingsplicht (SPUK THE 2022-20226, financiële middelen vanuit het rijk voor extra toezicht en handhaving van de energiebesparingsplicht). Van de totaal 600 aangeschreven bedrijven waren er 166 gevestigd in Den Haag. In 2023 vindt de verdere navolging plaats van de verzonden brieven, vanuit het budget SPUK THE 2022-2026. Aanvullend op de geplande werkzaamheden zijn er 20 extra hercontroles energie/duurzaamheid, 47 extra hercontroles informatieplicht en drie sanctiecontrole informatieplicht extra uitgevoerd. VUE3 Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat heeft extra financiële middelen beschikbaar gesteld voor de Versterkte uitvoering energiebesparings- en informatieplicht (VUE). Met deze VUE-regeling wordt de gemeente in staat gesteld haar toezichts- en handhavingstaken op het gebied van energiebesparings-en informatieplicht te intensiveren.

In het kader van VUE3 (versterkte uitvoering energiebesparingsplicht) zijn in 2022 in Den Haag 378 administratieve controles op informatieplicht energiebesparingsplicht en zes energie/duurzaamheid controles uitgevoerd. Additionele opdracht(en) Voor 2022 is door Den Haag een additionele opdracht verstrekt voor de uitvoering van extra duurzaamheidstoezicht. Het aanvullende toezichtproject is in goede samenwerking met de gemeente tot stand gekomen en door de ODH uitgevoerd. Op drie bedrijventerreinen zijn controles op energiebesparingsplicht en/of informatieplicht uitgevoerd. Vanuit het project zijn uiteindelijk 24 duurzaamheidscontroles en 47 themacontroles duurzaamheid gerealiseerd verdeeld over de drie bedrijfsterreinen. De navolging door middel van her- en sanctiecontroles is afhankelijk van de termijnen en vindt ook nog in 2023 plaats. In 2022 is twee maal een projectoverleg gevoerd aangaande de uitvoering en voortgang van de werkzaamheden op de betrokken bedrijfsterreinen. Daarnaast vindt er maandelijks een afstemmingsoverleg plaats met de gemeente in het kader van toezicht energiebesparingsplicht, informatieplicht en samenwerking tussen ODH en gemeente. Ook worden planningen met elkaar gedeeld en waar mogelijk afgestemd. Verdere intensivering van de samenwerking tussen ODH en Pandbrigade zal wellicht in de toekomst mogelijk/wenselijk zijn.

Circulair ondernemen Om in te spelen op de ontwikkelingen inzake ZZS en circulaire economie zij themacontroles uitgevoerd om bedrijven die met deze onderwerpen bezig zijn te informeren maar ook na te gaan of de nieuwe ontwikkelingen binnen de milieuwetgeving passen. Een voorbeeld ‘branche’ zou de kringloopwinkels/refurbishing winkels kunnen zijn. Door onvoorziene omstandigheden en extra inzet op ondermijning is er in 2022 geen uitvoering

28

gegeven aan deze controles. De uitvoering van dit project is opgenomen in het werkplan 2023.

4.2 Operationeel De operationele evaluatie is onderverdeel in Toetsing & Vergunningverlening en Toezicht & Handhaving. De ODH maakt in de jaarrapportage dezelfde verdeling.

4.2.1 Vergunningverlening & Toetsing Vergunningverlening en meldingen De ODH is verantwoordelijk voor de vergunningverlening (beschikking, melding, ontheffing) op grond van onder andere de Wet milieubeheer, Wet bodembescherming, Wet geluidshinder, Vuurwerk melding en vuurwerkverkoopvergunning, Ontheffing van route gevaarlijke stoffen en de Nachtontheffing voor trams. De werkzaamheden voor vergunningverlening zijn vraag-gestuurd. Alle aanvragen worden volledig getoetst. In 2022 zijn er in totaal 2.262 aanvragen beoordeeld, gespecificeerd in tabel 1. Het totaal aantal Wm-zaken lag in 2022 ruim onder de werkplanraming (-640). Dit wordt grotendeels veroorzaakt door het lagere aantal asbestsloopmeldingen (-844). Deze meldingen maken in de rapportage onderdeel uit van de milieubeheerzaken. Het gerealiseerd aantal zaken is opvallend laag t.o.v.de raming. Met name de eenvoudige meldingen (-797). Het aantal toetsingen en adviezen is daarentegen hoger dan de raming (+189). Tabel 12: Vergunningverlening ODH

Categorie Beschikkingen Maatwerkvoorschriften Meldingen Ontheffing verleend/behandeld

Aantal 120 53 2086 3

Toetsing Bij toetsing wordt getoetst of wordt voldaan aan de geldende regelgeving. Het betreft met name de specialistische toetsing van bodem, geluid, lucht en externe veiligheid. De werkzaamheden voor toetsing zijn vraag-gestuurd. Er is 2022 650 keer een bodemtoets uitgevoerd, 181 keer een toets voor geluid, lucht en externe veiligheid, 134 toetsing en advies asbest en er zijn 115 toetsen milieubeheer in het kader van de Wabo uitgevoerd. Figuur 6: Toetsing ODH

4.2.2 Toezicht en handhaving Begin 2021 is een nieuwe probleemanalyse en prioriteitenstelling geïmplementeerd. De nieuwe methodiek heeft als doel een regionaal uitvoeringskader vast te leggen waarbij ook ruimte is voor lokale en landelijke prioriteiten.

29

Met de probleemanalyse wordt dus een risico gerichte inzet van de beschikbare capaciteit gerealiseerd, waarbij het de bedoeling is dat in beginsel dezelfde soort bedrijven in de hele regio onderworpen worden aan hetzelfde toezichtregime. 2021 is dus het eerste jaar waarin we volgens deze nieuwe prioritering werken. In de onderstaande paragrafen wordt ingegaan op de resultaten van Toezicht en Handhaving. Toezicht Op basis van de prioriteitstelling en de outputbegroting toezicht en handhaving is vastgesteld bij welke bedrijfscategorieën regulier toezicht wordt gehouden. Aanvullend doet de ODH gestapeld toezicht (samen met DSO, DSB, BSD, VRH), vuurwerkcontroles, aspectcontroles naar aanleiding van overlastmeldingen en toezicht naar aanleiding van een calamiteit (crisesorganisatie) of na melding aan de ODH van een ongewoon voorval door een bedrijf. Dit komt bovenop het planmatig toezicht. Dit heeft samengevat geleid tot de milieucontroles, zoals weergegeven in figuur 6. Figuur 7: Controles ODH

Overlastmeldingen Den Haag kenmerkt zich door een hoge bebouwingsdichtheid. Wonen en werken zijn daarbij nauw verweven. Naast de meldingen van overlast van de grotere productiebedrijven zijn met name de kleine horecazaken in de woonwijken zelf, die de meeste overlast veroorzaken. Er zijn 1775 overlastmeldingen geregistreerd. Het aantal is hoger dan in 2021 (1096 overlastmeldingen). De toename van het aantal meldingen is zichtbaar voor de meeste gemeenten in de regio en lijkt het gevolg te zijn van de nieuw hybride samenleving. Enerzijds werken veel mensen nog thuis en ervaren overdag overlast als gevolg van bedrijfsmatige activiteiten in hun woonomgeving die ze voor COVID-19 niet bemerkte, anderzijds is de samenleving weer volledig op gang gekomen en is de overlast veroorzaakt door bijvoorbeeld horeca activiteiten weer terug op het niveau van voor COVID-19. Het gevolg is toegenomen aantal meldingen en toezichtactiviteiten naar aanleiding van overlast.

30

Figuur 8: Overlastmeldingen

Handhaving Handhaving heeft plaatsgevonden conform de Landelijke Handhavingsstrategie, waarbij de inzet van het instrumentarium afhankelijk is van de ernst van de overtreding in relatie tot het gedrag van de overtreder. Er is 126 keer een voornemen voor het opleggen van een dwangsom verstuurd en er is 86 keer een last onder dwangsom opgelegd. In totaal is 68 keer een last onder dwangsom ingetrokken. (Dit kan ook betrekking hebben op last onder dwangsommen uit voorgaande jaren). In totaal is 47 keer een last onder dwangsom ingevorderd. Er is 5 keer proces verbaal opgemaakt en er is 8 keer een bestuurlijke strafbeschikking toegepast. Tabel 13: Handhavingsinstrumenten

Instrument Verstuurde voornemers opleggen dwangsom Opleggen last onder dwangsom Ingetrokken last onder dwangsom Ingevorderde last onder dwangsom Proces verbaal Bestuurlijke strafbeschikking

Aantal 126 86 68 47 5 8

Monitoring van de taakuitvoering gebeurt aan de hand van een door het bestuur vastgesteld dashboard met indicatoren (KPI). Wat betreft de KPI gerealiseerd werkvolume wordt verwezen naar de bijlagen I en II. De KPI voor het programma T&H (naleefgedrag) is aangegeven in de tabel in bijlage III. Voor het programma T&V betreft het verder een tweetal KPI’s, te weten: 1. Tijdigheid 2. Resultaat van bezwaar- en beroepszaken. Een indicator tijdigheid van de taakuitvoering is ODH-breed uitgewerkt voor de procedures waarvoor wettelijk vastgestelde termijnen gelden. Hierbij is onderscheid gemaakt in reguliere en uitgebreide procedures. Voor deze indicator geldt geen vastgestelde norm. Bij de reguliere procedure is 95% vergunningaanvragen binnen 8 weken afgegeven en bij de uitgebreide voorbereidingsprocedure (26 weken) is 77% tijdig afgehandeld. Uit het overzicht blijkt dat de tijdigheid voor uitgebreide procedures weliswaar lager scoren dan de reguliere procedures, maar de score is voor beide procedures hoger dan in het voorgaande jaar. In de onderstaande tabel is het aantal bezwaar- en beroepszaken weergegeven voor toetsing en vergunningverlening en handhaving op het niveau van de gemeente Den Haag

31

Tabel 14: Bezwaar en Beroep

Bezwaar & Beroep

Aantal gerealiseerd Bezwaar en Beroep programma Toetsing & Vergunningverlening Bezwaar 2 1 ongegrond 1 deels gegrond, deels ongegrond Beroep 1 1 gegrond Hoger Beroep 0 1 ongegrond 1 niet-ontvankelijk Bezwaar en Beroep programma Toezicht & Handhaving Behandeling bezwaar zonder voorlopige voorziening 5 7 ongegrond 1 gegrond 2 niet-ontvankelijk 4 deels gegrond en deels ongegrond 1 ingetrokken Behandelen bezwaar met voorlopige voorziening 0 Behandelen beroep zonder voorlopige voorziening 6 5 ingetrokken 1 niet ontvankelijk Behandelen beroep met voorlopige voorziening 0 Behandelen hoger beroep 1 ongegrond 1 niet-ontvankelijk Overige taken De overige taken van de ODH betreffen onder andere het ondersteunen van bestuur en de ambtelijke organisatie, deelname aan de crisisorganisatie, participatie in netwerken (zoals het HEIT), het actueel houden van het informatiesysteem, het op het verzoek inzage geven in dossierinformatie aan derden en de voorbereidingen op de Omgevingswet. In het werkplan 2021 is tijd ingeruimd voor een aantal “overige taken”. De inzet op deze taken is vooraf voorzien van een urenbudget. Realisatie vindt plaats op basis van gebleken behoefte. De totale inzet op de “overige taken” ligt onder de werkplanraming. Daarbinnen ligt de inzet op de implementatie Omgevingswet boven de werkplanraming.

32

5. Veiligheid Op het gebied van Veiligheid zijn de volgende taakvelden onderscheiden: Brandveiligheid, Horeca en Evenementen. In het jaarplan VTH Den Haag 2022 zijn de voorgenomen beleidsmatige ontwikkelingen en operationele doelen op het gebied van deze taakvelden voor 2022 opgenomen, voor zowel vergunningverlening als planmatig toezicht.

5.1 Beleidsmatige terugblik 2022 Brandveiligheid De taken op het gebied van Brandveiligheid worden uitgevoerd door de afdeling Risicobeheersing van de Veiligheidsregio Haaglanden (verder: VRH). De VRH is een door de Wet Veiligheidsregio’s verplichte gemeenschappelijke regeling. Nederland telt in totaal 25 veiligheidsregio’s, waarbij elke regio anders is georganiseerd en andere taken kent. De VRH behartigt de belangen van de negen gemeenten (Delft, Den Haag, Leidschendam-Voorburg, Midden Delfland, Pijnacker-Nootdorp, Rijswijk, Wassenaar, Westland, Zoetermeer) op het gebied van brandweerzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing, en geneeskundige hulpverlening. Naast incidentbestrijding is ook risicobeheersing een hoofdtaak van de brandweerzorg. Risicobeheersing gaat daarbij over de mogelijkheden om branden, rampen en crises te voorkomen, te beperken, de zelfredzaamheid te versterken en de maatregelen om het brandweeroptreden zo effectief en veilig mogelijk te kunnen laten plaatsvinden. Door het bevoegd gezag vroegtijdig te adviseren, en daarmee te ondersteunen bij het maken van een weloverwogen afweging, voert de VRH adviestaken uit ten behoeve van het bereiken en in stand houden van een veilige fysieke leefomgeving.

Het afgelopen jaar is verder geïnvesteerd in het professionaliseren en specialiseren van de medewerkers en is verder invulling gegeven aan het thema ‘risicogericht werken’. De VRH gebruikt bij het toezicht op brandveiligheid in de realisatie- en gebruiksfase een risicoanalyse. Deze indeling heeft de VRH op regionaal niveau bepaald. In 2022 is aan de hand van deze risicoanalyse de mate van toezicht bepaald, in 2023 zal deze risicoanalyse worden geactualiseerd. Behoudens de Wet veiligheidsregio’s heeft aankomende wet- en regelgeving (Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen) invloed op het werk van de VRH. Het afgelopen jaar is gebruikt voor de voorbereiding hierop door in te zetten op drie speerpunten: adviesrol nieuwe stijl, borging adviestaak en informatievoorziening. Door een proactieve inzet streeft de VRH ernaar vroegtijdig betrokken te zijn bij ruimtelijke- en bouwontwikkelingen en gemeentelijke beleidsontwikkeling, waaronder ook de instrumenten van de Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Hierdoor worden veiligheidsrisico’s vroegtijdig inzichtelijk en kan het bevoegd gezag aan de hand van het advies een weloverwogen afweging maken over het veilig ontwerpen van omgeving en bouwwerken. Dit komt tot uiting door mee te denken hoe ruimtelijke- en bouwontwikkeling zo veilig als mogelijk gerealiseerd kunnen worden.

Doordat vroegtijdig alle belangen en risico’s inzichtelijk gemaakt worden, is het mogelijk belangen met elkaar te verenigen. Met de invoering van de Omgevingswet, en daarmee de introductie van het instrument omgevingsplan, wordt een toevoeging gedaan aan de Wet veiligheidsregio’s. Omgevingsplannen kunnen effect hebben op de uitvoering van de taken van de VRH, daarbij is het van belang dat bij de inrichting van de omgeving rekening gehouden wordt met het voorkomen, beperken en bestrijden van branden, rampen en crises. In dit kader wordt door de VRH in elk geval geadviseerd op de thema’s: brandveiligheid, omgevingsveiligheid, energietransitie, verdichting en klimaat. In eerste instantie gaat de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen alleen gelden voor gebouwen waar de risico’s voor gebruikers beperkt zijn, de zogenaamde gevolgklasse 1. Voor de VRH heeft dit op korte termijn geen gevolgen omdat deze categorie al buiten de scope van de werkzaamheden valt (risicoklasse Laag). Wel zoekt de VRH aansluiting bij pilots en proefprojecten zodat kennis en ervaring kan worden opgedaan voor volgende gevolgklassen.

5.2 Operationele terugblik 2022 Brandveiligheid Bij het bepalen van de operationele doelen voor 2022 voor de stad Den Haag, zoals neergelegd in het jaarplan 2022, is uitgegaan van het feit dat de opdracht aan de afdeling Risicobeheersing van de VRH vraaggestuurd is. De planning voor het jaar 2022 was daarom gebaseerd op de ervaringscijfers over 2021. Hieronder worden de operationele resultaten over 2022 weergegeven.

33

Toetsing en advisering vergunningverlening brandveiligheid De advisering op brandveiligheid van de Wabo-vergunningen en meldingen brandveilig gebruik wordt risicogericht en integraal uitgevoerd. De focus van de advisering ligt op het voorkomen en beperken van ongevallen bij brand, veilig en adequaat repressief op kunnen treden en het beperken van de impact op de openbare orde en veiligheid. Tijdens het adviseren wordt zowel het voorkomen en beperken van ongevallen bij brand als een veilig en adequaat optreden van de brandweer meegenomen. Het advies wordt gevormd door middel van een wettelijke toets aangevuld met een risicogericht advies, waardoor het mogelijk is om meer maatwerk te bieden. In de onderstaande tabel staan de aantallen uitgebrachte adviezen bij het toetsen van aanvragen per categorie en per risicoklassen (hoog, midden, laag). Tabel 15: Aantal uitgebrachte adviezen per categorie

Planning 2022 Hoog Midden Advies beginselplannen/Bouwen 146 243 Gebruiksmelding/Advies gebruiksvergunningen 147 170 Nadere gegevens 193 114 Totaal 486 527

Laag 291 28 14 333

Realisatie 2022 Hoog Midden 144 291 96 168 115 108 355 567

Laag 321 19 6 346

Toezicht en advisering handhaving brandveiligheid De VRH voert zowel in de realisatie- als de gebruiksfase het toezicht uit op de brandveiligheid. Op basis van een risicoanalyse zijn bouwwerken ingedeeld in risicoklassen (hoog, midden, laag). Deze indeling in risicoklassen en de controlefrequentie zijn op regionaal niveau bepaald. Aanvullend hierop worden ook controles uitgevoerd voor (klacht)meldingen, op verzoek van gemeenten of andere ketenpartners, evenementen en themacontroles, zoals bijvoorbeeld kerst, voetbal- of carnavalsversiering. Tabel 16: Aantal uitgebrachte adviezen over toezicht en handhaving (hoog, midden, laag)

Controles, vervolgcontroles en opvolging klachten

Planning 2022 893

Realisatie 2022 1.681

Het geplande aantal is gebaseerd op het jaar 2021. Toen zijn er door COVID-19 echter minder controles uitgevoerd. Het gerealiseerde aantal in 2022 betreft zowel controles in de realisatie- als de gebruiksfase.

5.3 Evenementen Na de coronapandemie was sprake van zichtbaar herstel van de evenementensector. Ten opzichte van 2021 was in 2022 sprake van een duidelijke toename van het aantal middelgrote- en kleine evenementen. Het aantal grote evenementen bleef nagenoeg stabiel. De toename kan mede worden verklaard door een stijgend aantal aanvragen vanuit de vechtsportbranche. Gemeente, politie en de vechtsportautoriteiten zijn de recentelijk ingevoerde vergunningplicht steeds actiever gaan uitdragen.

34

Figuur 9: Aangevraagde en verleende vergunningen en ontheffingen voor evenementen

In 2022 hebben zich geen situaties voorgedaan waarbij moest worden overgegaan tot handhaving . Als daar uit oogpunt van veiligheid - aanleiding toe bestaat wordt ten aanzien van repeterende evenementen een evaluatie gehouden en worden afspraken gemaakt met de organisatie. In 2022 is een viertal bezwaar- en beroepsprocedures doorlopen. Hoewel er ten opzichte van 2021 (slechts 1) een toename zichtbaar is, wordt opgemerkt dat het totale aantal procedures - afgezet tegen het aantal evenementen - minimaal is. KPI’s Evenementen Ook in 2022 was het doel om alle aanvragen voor vergunningen en ontheffingen zo snel mogelijk en ten minste binnen de wettelijke termijn af te handelen. Er zijn geen ingebrekestellingen geweest. Capaciteit Evenementen Het formatieve aantal fte voor 2022 voor evenementen was: Functieomschrijving BSD administratieve ondersteuning BSD vergunningverleners BSD beleidsadviseurs binnen het team Evenementen

Afdeling Veiligheid Veiligheid Veiligheid

Aantal fte formatief 4 3 3

Dit aantal fte was toereikend voor de werkzaamheden in 2022.

5.4 Horeca Het informatiegestuurde toezicht bij horeca-inrichtingen wordt uitgevoerd door de politie en DSB, eventueel in samenwerking met het HEIT. Het toezicht op horeca-activiteiten vond informatiegestuurd en op basis van excessen en duidelijke signalen plaats. In de tabel hieronder worden de geplande en gerealiseerde aantallen weergegeven. Tabel 17: Aantallen vergunningen en ontheffingen Horeca

Aanvragen voor ontheffing schenken zwak alcoholische drank Aanvragen alcoholwet Aanvragen alcoholwetvergunning horeca Aanvragen alcoholwetvergunningen slijterijen Melding verruimde openingstijden Aanvragen ontheffing sluitingstijden

Jaarplan 2022 250 1800

200 -

Aantallen 2022 76 140 140 20 10 7

35

Aantallen handhaving Horeca In 2022 is 285 keer bestuurlijk gehandhaafd op overtredingen en incidenten in directe relatie tot horeca en alcoholverstrekkers en zijn er 46 bezwaar- en beroepsprocedures doorlopen. Capaciteit Horeca Het formatieve aantal fte voor 2022 voor Horeca en Alcoholverstrekkers was: Functieomschrijving BSD vergunningverleners BSD beleidsadviseurs binnen het horecateam

Afdeling Veiligheid Veiligheid

Aantal fte formatief 5 3

Dit aantal fte was toereikend voor de werkzaamheden in 2022.

36