RIS315197 Bijlage 5 Armoedemonitor

Sm 52 55 56 50 Langdurige minima 105% sm 50 54 56 56 110% sm 48 53 54 54 130% sm 42 46 47 47 150% sm 38 41 42 42 Bron: CBS 2022f, 2021, 2020

29/35

Armoedemonitor CBS onderzoek naar kenmerken van de Haagse minima en het bereik van minimaregelingen

4.6

Vergoeding voor langdurig zieken en gehandicapten

De vergoeding is bedoeld voor langdurig zieken en mensen met een beperking, met een inkomen tot 150 procent van het sociaal minimum. Voor toekenning is nodig een Wmoindicatie, een indicatiebesluit van het CIZ of een indicatie van een wijkverpleegkundige. Tabel 15: bereik vergoeding langdurig zieken en gehandicapten in 2017-2020 onder minimahuishoudens met een inkomen tot 150 procent sociaal minimum én onder minima met een lager en hoger inkomen (percentages) 2017 2018 2019 2020 Bereik (150%) 20 21 22 19 Soort huishouden Eenpersoonshuishouden 23 24 25 22 Paar zonder kinderen 22 22 22 19 Paar met kinderen 10 9 11 9 Eenoudergezin 16 17 18 16 Leeftijd hoofdkostwinner < 24 jaar 4 6 6 4 25-45 jaar 10 11 12 10 45-65 jaar 23 24 25 23 65 + 35 33 35 28 Bron van inkomen Inkomen uit arbeid 2 3 3 3 Inkomen uit eigen onderneming 1 1 1 0 Bijstandsuitkering 23 26 29 25 Andere uitkering 23 23 24 21 Pensioen 35 33 32 28 Financiële situatie Problematische schulden 15 Zorggebruik Hoge zorgkosten 40 41 36 Langdurig hoge zorgkosten 58 59 55 Wmo 67 69 64 56 Alle minimahuishoudens 105% sm 24 25 26 23 110% sm 24 25 26 23 130% sm 22 23 24 21 150% sm 20 21 22 19 Langdurige minima 105% sm 31 31 32 30 110% sm 30 31 32 30 130% sm 28 28 29 27 150% sm 25 26 27 21 Bron: CBS 2022f, 2021, 2020 De potentiële doelgroep kan niet volledig via CBS-registraties in beeld gebracht worden.

Ter indicatie geven we het bereik weer voor verschillende groepen (zie tabel 15). Van alle minimahuishoudens met een inkomen tot 150 procent van het sociaal minimum vroeg 19

30/35

Armoedemonitor CBS onderzoek naar kenmerken van de Haagse minima en het bereik van minimaregelingen

procent een tegemoetkoming aan. Het bereik onder minima uit deze groep met een Wmoindicatie en hoge zorgkosten, al dan niet langdurig, ligt hoger met respectievelijk 56, 36 en 55 procent. De genoemde bereikscijfers liggen lager dan in 2019, in lijn met een daling van het aantal toekenningen.

4.7

Bijzondere bijstand

Bijzondere bijstand kan worden aangevraagd door Hagenaars van 21 jaar en ouder met een inkomen rond het sociaal minimum, bij noodzakelijke en onverwachte kosten die niet op een andere manier te betalen zijn. Tabel 16: bereik bijzondere bijstand in 2017 -2020 onder minimahuishoudens met een inkomen tot 105 procent sociaal minimum én onder minimahuishoudens met een lager en hoger inkomen (percentages) 2017 2018 2019 2020 Bereik (105%) 10 10 11 11 Soort huishouden Eenpersoonshuishouden 10 10 11 11 Paar zonder kinderen 5 5 5 5 Paar met kinderen 9 9 10 10 Eenoudergezin 14 15 16 16 Leeftijd hoofdkostwinner < 24 jaar 10 14 13 12 25-45 jaar 14 14 15 15 45-65 jaar 11 11 12 13 65 + 2 2 3 3 Bron van inkomen Inkomen uit arbeid 4 4 4 4 Inkomen uit eigen onderneming 2 0 2 1 Bijstandsuitkering 15 16 18 18 Andere uitkering 5 10 10 9 Pensioen 2 3 3 3 Financiële situatie Problematische schulden 23 Zorggebruik Hoge zorgkosten 13 14 15 Langdurig hoge zorgkosten 15 15 16 Wmo 15 15 16 16 Alle minimahuishoudens 105% sm 10 10 11 11 110% sm 10 10 11 11 130% sm 9 9 10 9 150% sm 8 8 9 9 Langdurige minima 105% sm 8 9 10 10 110% sm 8 9 10 10 130% sm 8 8 10 9 150% sm 7 8 9 9 Bron: CBS 2022f, 2021, 2020

31/35

Armoedemonitor CBS onderzoek naar kenmerken van de Haagse minima en het bereik van minimaregelingen

De gemeente bekijkt per aanvraag of er sprake is van een bijzondere of dringende situatie. Een hoog bereik is daarom geen doel op zich. Tabel 16 geeft ter indicatie het bereik weer onder huishoudens met een inkomen tot 105 procent van het sociaal minimum en weinig vermogen. Het bereik is verhoudingsgewijs hoog onder huishoudens met bijstand, eenoudergezinnen, huishoudens met schulden en hoge zorgkosten. Paren zonder kinderen, huishoudens met inkomen uit werk of een pensioen maken nauwelijks gebruik van bijzondere bijstand.

4.8

Kwijtschelding van gemeentelijke belastingen

Huishoudens met een laag inkomen zonder vermogen (lager dan de bijstandsnorm), bezittingen en onvoldoende betalingscapaciteit om de aanslag te betalen, berekend over een periode van 12 maanden vanaf aanvraagdatum, kunnen kwijtschelding van gemeentelijke belastingen aanvragen. Tabel 17 geeft weer wat het bereik is onder minimahuishoudens met een inkomen tot 105 procent van het sociaal minimum en weinig vermogen. In totaal maakt 56 procent van de deze huishoudens gebruik van kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. Dat is vergelijkbaar met 2019 maar lager dan in de jaren ervoor. Het bereik is verhoudingsgewijs hoog onder eenoudergezinnen, huishoudens met bijstand en langdurige minima met een inkomen tot 110 procent van het sociaal minimum. Het bereik is laag onder huishoudens met inkomen uit werk. Ook daalde het bereik onder huishoudens met een uitkering anders dan bijstand.

Tabel 17: bereik kwijtschelding gemeentelijke belastingen in 2017-2020 onder minimahuishoudens met een inkomen tot 105 procent sm én onder minimahuishoudens met een lager en hoger inkomen (percentages) 2017 2018 2019 2020 Bereik (105%) 63 61 56 56 Soort huishouden Eenpersoonshuishouden 63 61 56 55 Paar zonder kinderen 56 55 51 50 Paar met kinderen 56 56 51 52 Eenoudergezin 73 70 63 63 Leeftijd hoofdkostwinner < 24 jaar 41 35 24 22 25-45 jaar 58 55 49 48 45-65 jaar 69 68 63 63 65 + 64 62 58 57 Bron van inkomen Inkomen uit arbeid 22 22 17 16 Inkomen uit eigen onderneming 4 4 3 2 Bijstandsuitkering 80 77 73 72 Andere uitkering 55 56 50 45 Pensioen 64 62 57 57 Financiële situatie Problematische schulden 49

32/35

Armoedemonitor CBS onderzoek naar kenmerken van de Haagse minima en het bereik van minimaregelingen

Vervolg tabel 17: kwijtschelding gemeentelijke belastingen 2017 Zorggebruik Hoge zorgkosten Langdurig hoge zorgkosten Wmo 73 Alle minimahuishoudens 105% sm 63 110% sm 60 130% sm 52 150% sm 46 Langdurige minima 105% sm 74 110% sm 71 130% sm 61 150% sm 54 Bron: CBS 2022f, 2021, 2020

2018

2019

2020

66 70 71

61 65 66

61 64 66

61 59 50 44

56 54 46 40

56 53 45 39

73 70 60 53

68 65 55 48

68 65 55 48

33/35

Armoedemonitor CBS onderzoek naar kenmerken van de Haagse minima en het bereik van minimaregelingen

Bijlage 1: literatuur 1.

Ahamiame, S. Hoedemaker, R. Michon, L. Wenneker, C. Slot, J. (2019) Amsterdamse Armoedemonitor 2018. Amsterdam: Gemeente Amsterdam 2. Ahamiame, S., Hoedemaker, R. Michon, l. en Schmitz, D. (2021). Amsterdamse Armoedemonitor: Amsterdam: gemeente Amsterdam 3. Boonen, L., D. van Son, P. Stam & R. Hoekstra (2022). Sociaaleconomische gezondheidsverschillen in relatie tot producten en adviezen van het Zorginstituut. Utrecht: Equalis (in samenwerking met Pharos). 4. CBS 2020: tabellenset Armoedemonitor gemeente Den Haag, 2017 en 2018* (cbs.nl) 5. CBS 2021: tabellenset Armoedemonitor gemeente Den Haag, 2019* (cbs.nl) 6. CBS 2022a: langdurig laag inkomen: https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85344NED/table?dl=7453E 7. CBS 2022b: StatLine - Economische groei; bbp en toegevoegde waarde volumemutaties; nr (cbs.nl) 8. CBS 2022c: https://www.cbs.nl/-/media/_excel/2022/41/steunmaatregelen-coronaper-regio-14-oktober-2022.xlsx 9. CBS 2022d: StatLine - Arbeidsdeelname; provincie (cbs.nl) 10. CBS 2022e: https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/80794NED/table?dl=73193. 11. CBS 2022f: tabellenset Armoedemonitor gemeente Den Haag, 2020 (cbs.nl) 12. CBS 2022g: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2022/26/meer-mensen-verwachtenverslechtering-van-hun-financiele-situatie 13. CPB 2022a: Concept-Macro Economische Verkenning 2023 (2022). CPB: Den Haag 14.

CPB 2022b: Macro Economische Verkenning 2023 (2022). CPB: Den Haag 15. CPB 2022c: Scenario’s energieprijzen (2022) CPB: Den Haag 16. Warnaar, M. C. en C. van Gaalen (2022a). Minima-effectrapportage gemeente den Haag 2022 17. Van Gaalen, C en S. Lamers (2022b). Update Minima-effectrapportage 2022: een doorkijk naar 2023. Utrecht: Nibud 18. Kalthoff, J. (2020). Opgroeien en Opvoeden in armoede. 3e herziene versie. Utrecht: Nederlands Jeugd Instituut 19. Kunst, A. E., Een overzicht van sociaal-economische verschillen in gezondheid in Europa, Amsterdam (2010) 20. Pharos (2022). Sociaaleconomische gezondheidsverschillen (SEGV). Factsheet juli 2022. Utrecht: Pharos. Kok, A. Sociaal-economische positie: meer dan een achtergrondkenmerk in de psychiatrie. Tijdschr Psychiatr. 2022;64(8):490-493 21. Plantinga, A. , M. Zeelenberg en S. M. Breugelmans (2018). De effecten van armoede op voelen, denken en doen. 22. Financieel jaarverslag over 2020, Stichting Leergeld Den Haag 23. Wildeboer Schut, J en S. Hof (2022). Kennisnotitie Armoede ramingen september 2022. Den Haag: SCP 24. UWV 2021 https://www.werk.nl/arbeidsmarktinformatie/dashboards/ww

34/35

Armoedemonitor CBS onderzoek naar kenmerken van de Haagse minima en het bereik van minimaregelingen

Bijlage 2: normbedragen Minimahuishoudens hebben een laag inkomen en een vermogen tot de gestelde grenzen hiervoor in de Participatiewet. Onderstaande normbedragen voor het maandelijkse huishoudinkomen gelden per 1 juli 2022 (tussen haakjes de bedragen per 1 januari 2023). De Armoedemonitor gaat over het jaar 2020 en bij de berekening van het inkomen is uitgegaan van de normen die golden in 2020. Tabel 16: inkomensgrenzen 21 tot en met de AOW-leeftijd Alleenstaande 100% € 1.047 (in 2023: € 1.196) Tot 110% € 1.152 (in 2023: € 1.250) Tot 120% € 1.257 (in 2023: € 1.364) Tot 130% € 1.361 (in 2023: € 1.477) Tot 150% € 1.571 (in 2023: € 1.704) AOW-leeftijd of ouder Alleenstaande 100% € 1.262 (in 2023: € 1.331) Tot 110% € 1.388 (in 2023: € 1.489) Tot 120% € 1.514 (in 2023: € 1.624) Tot 130% € 1.640 (in 2023: € 1.760) Tot 150% € 1.893 (in 2023: € 2.030) Bron: gemeente Den Haag

Alleenstaande ouder € 1.346 € 1.481 (in 2023: € 1.607) € 1.615 (in 2023: € 1.753) € 1.750 (in 2023: € 1.899) € 2.019 (in 2023: € 2.191)

Gezin € 1.495 (in 2023: € 1.708) € 1.645 (in 2023: € 1.785) € 1.795 (in 2023: € 1.948) € 1.944 (in 2023: € 2.110) € 2.243 (in 2023: € 2.435)

Alleenstaande ouder € 1.535 € 1.689 (in 2023: € 1.842) € 1.843 (in 2023: € 2.009) € 1.996 (in 2023: € 2.176) € 2.303 (in 2023: € 2.511)

Gezin € 1.728 (in 2023: € 1.807) € 1.901 (in 2023: € 2.027) € 2.074 (in 2023: € 2.211) € 2.247 (in 2023: € 2.395) € 2.592 (in 2023: € 2.763)

Het maximale vermogen voor alleenstaanden was in 2022 €6.505 (in 2023 € 7.605) en voor gezinnen € 13.010 (in 2023 € 15.210). Voor deze Armoedemonitor over het jaar 2020 is uitgegaan van de toen geldende vermogensgrenzen.

35/35