RIS314681 Notulen van de raad van 19 januari 2023 def

Vergadering gemeenteraad gehouden op donderdag 19 januari 2023 (Geopend te 13.30 uur) Voorzitter: de burgemeester, mr. J.H.C. van Zanen Griffier: drs. C.G.C.M. Blankwaard-Rombouts

Agenda A. Vaststelling agenda B. Stad in de raad C. Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken D. Vaststelling van de notulen van 1 december 2022 E. Verslag van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven nieuw benoemd raadslid en fractievertegenwoordiger F. Beëdiging van het nieuw benoemd raadslid en de fractievertegenwoordiger G. Vaststelling van de Besluitenlijst G.1 Voorstel van het college inzake opheffing geheimhouding (RIS314354) G.2 Voorstel van het presidium inzake bekrachtiging geheimhouding (nvt) G.3 Voorstel van het college inzake benoeming leden Welstands- en Monumentencommissie (RIS313737) G.4 Voorstel van het college inzake herbenoeming voorzitter raad van toezicht De Haagse Scholen (RIS314063) G.5 Voorstel van het college inzake Aanvraag herziening omgevingsplan Binckhorst (Grote Beerstraat 32-34) (RIS314041) H. Actualiteitendebat Afsluiting Neherkade Beraadslaging over I. Initiatiefvoorstel "De Beatrijs" (RIS312095) (De punten J en K worden gezamenlijk aan de orde gesteld) J. Gewijzigd voorstel van het college inzake aanbieding Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026 (RIS313807) K. Voorstel van het college inzake aanbieding Regionaal beleidsplan 2023-2026 'Coalitie voor veiligheid' (RIS313808) L. Raadsvoorstel: Rekenkameronderzoek Lokaal Initiatievenfonds voor Schone Energie (LISE) (RIS313422) M.

Voorstel van het college inzake Definitief maken transitievisie warmte (RIS313867) N. Voorstel van het college inzake vaststelling voorontwerp Kijkduin Bad -Deltaplein & omgeving (RIS313354) Afronding debat commissie O. Verkeersveiligheid kruispunt Waldorpstraat/Viaductweg (RIS313626) P. Jaarverslag 2019-2020 Welstands- en Monumentencommissie (RIS309479) Q. Laak R. Aangekondigde blokkade van de A12 S. Wijkberaad Leyenburg stopt (RIS313277) T. Reactie college inzake eindrapport Jeugdombudsman leerlingenvervoer (RIS313331) U. Inclusie mbo-studenten Haagse Introductieweek (RIS313027) Stemmingen (incl. gestaakte stemmen raad 21 december 2022) De voorzitter. Ingevolge het Reglement van orde open ik de vergadering.

1

Presentielijst Aanwezig zijn 45 leden: Ahraui (PvdA), Arp (SP), Assad (D66), Baboeram (GroenLinks), Barker (PvdD), Van Basten Batenburg (VVD), Bingöl (CDA), Bom (Hart voor ), Bos (GroenLinks), Butt (GroenLinks), De Vuyst (GroenLinks), Van Doorn (D66), Dubbelaar (Hart voor ), Van Esch (D66), Faïd (HSP), Gerritsen (PvdD), Groenewold (D66), De Groot (CDA), Guernaoui (Hart voor ), Van der Helm (VVD), Hofstra (VVD), Holman (PvdA), Icar (DENK), Klokkenburg-Reedeker (CU/SGP), Kruis (PVV), Mahmood (DENK), Martinez van Andel (Hart voor ), Martini (Hart voor ), Van Meijeren (FVD), Meinesz (Hart voor ), Mekers (D66), De Mos (Hart voor ), Mostert (D66), Noorlander (D66), Partiman (CDA), Peeck (VVD), De Ridder (VVD), Roep (VVD), Sewtahal (PvdA)*, Sluijs (Hart voor ), Smit (PvdD), Thepass (GL), Uduba (VVD) Verdonk (Hart voor ) en Verduin (D66). * Sewtahal onthoudt zich van stemming op agendapunt T De voorzitter. Aangezien het vereiste aantal leden aanwezig is, kan de vergadering voortgang vinden. Geachte leden van de raad. Het is donderdag 19 januari 2023. Welkom aan iedereen: de mensen van de griffie, de mensen op de publieke tribune, de collegeleden, de vertegenwoordigers van de media en de mensen thuis; ik hoop dat het vanmiddag en misschien ook vanavond plezierig is. Bericht van verhindering is ontvangen van het lid Baboeram. Mogelijk sluit zij aan voor de stemmingen.

Van wethouder Balster is het bericht ontvangen dat hij in verband met verplichtingen elders van 13.30 uur tot 15.30 uur en na 17.00 uur afwezig is. Wethouder Bruines is na 19.00 uur ongeveer drie kwartier afwezig. Alle stemmingen zijn aan het eind van de vergadering aan de orde. Daarna is er gelegenheid voor het afleggen van stemverklaringen. Als u wil spreken met elkaar, doet u dat vooral, maar niet hier. Ik doe een dringend beroep, van links tot rechts, van de grootste fractie tot de kleinste fractie: hou uw mond dicht, doe het binnensmonds. Als u gezellig met elkaar wil praten - ik kan me voorstellen dat u dat graag wil - doe dat dan buiten. Dat is één. Twee: we spreken via de voorzitter. Dat geldt ook voor de insprekers. Dat stond overigens al in alle stukken: we spreken gewoon via de voorzitter. Richt u zich tot mij en daarmee natuurlijk ook tot de leden van de gemeenteraad, maar niet tot hen persoonlijk.

Aan de orde is: A.

Vaststelling agenda.

De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

Aan de orde is: B.

Stad in de raad.

De voorzitter. Er zijn drie insprekers aangemeld. Zij hebben drie minuten. Ongeveer een half minuutje voor het einde, dus vlak voor het eind, zeg ik dat u nog een half minuutje heeft. Schrik daar niet van. En nogmaals, spreek tot mij. Het gaat om de zaken, niet om de persoon. Ik zal daar ook maar eens bij zeggen - dat geldt ook voor de leden van de raad en de leden van het college - dat als u iets heel leuk vindt, u dat vooral moet vinden, maar niet moet laten horen. Ook als u iets niet leuk vindt, mag u dat niet laten horen. Zo hebben we het hier afgesproken. Dat geldt dus voor iedereen. Dat zeg ik maar even aan de voorkant. 2

We beginnen met een inspreker die iets wil zeggen naar aanleiding van het actualiteitendebat over de afsluiting van de Neherkade. De heer Drijver (H). Goedemiddag, meneer de voorzitter. Op de meeste basisscholen leren we dat als mooie stad achter de duinen bestaat uit lange straten en lanen, parallel aan en haaks op het strand. Die lange lijnen door de stad zijn getrokken vanuit het centrum en zijn steeds gebruikt om de stad verder uit te breiden, door Lindo, Berlage, Dudok en Van der Sluijs. Het is een raamwerk van verkeersverbindingen, dat aan het eind van de 20ste eeuw de immigranten in in de Schilderswijk en in Transvaal een prima ondernemingskans bood om een eigen zaak te beginnen om zo in het eigen levensonderhoud te kunnen voorzien. Verkeer is niet per definitie verkeerd. In een stad met lange lanen verwacht je niet halverwege de Apeldoornselaan en Poeldijk zomaar een poller midden op de weg. Boem! We hebben net gemaild dat uit het verkeersbesluit van de Escamplaan blijkt dat de horrorpoller er zonder vergunning staat. We hebben u ook de jurisprudentie gemaild dat de rechtbank bij meer dan 30 ongelukken per jaar bij een poller van oordeel is dat de gemeente voor 50% aansprakelijk is voor de door de poller ontstane schade. Bij verkeersmaatregelen moeten belangen worden herkend, gewogen en besproken.

Dat betreft ook de bereikbaarheid, de doorstroming, de buurteconomie en de luchtkwaliteit. Dat is al met al genoeg munitie om deze gemeente tot aan de Raad van State te herinneren aan haar verplichtingen, zoals de Wegenverkeerswet die aan haar stelt. De voorzitter. Dan is er een spreker over het initiatiefvoorstel De Beatrijs. De heer Graafstein (I). Meneer de burgemeester. We hebben afgelopen week in de commissie al gesproken over het initiatiefvoorstel De Beatrijs na geprobeerd te hebben De Samenscholing door te laten gaan. Daar gaan jullie vandaag over stemmen. Ik hoop natuurlijk dat dat goed uitpakt, want wij moeten daar helaas weg. We hebben de afgelopen tijd gezien hoe belangrijk deze plek is geworden voor de mensen daar en hoe bekend deze plek bij jullie is geworden. Het levert veel discussie op; zoals u weet, is het een hele belangrijke plek. Het is een plek waar je meer dan op andere plekken jezelf kan zijn, waar mensen met een kleine beurs gewoon lekker goedkoop kunnen drinken en eten, waar je jezelf kan zijn in een goede muziekstijl die ergens anders in de stad misschien niet geaccepteerd wordt, waar je gewoon leuke queerfeestjes hebt zonder oude snoepers, zoals bij het COC of De Vink. Wij willen dit graag laten bestaan. Daarom heeft de HSP een hartstikke mooi initiatiefvoorstel geschreven. We hopen dat u dat straks gaat omarmen.

Anders komen er misschien nog wat moties. Ook heeft gewoon een vrijplaats nodig, zoals elke grote stad in Nederland. Wij hopen dus dat u dat vandaag meeneemt. Anders zou dit de laatste keer zijn dat u mij hier ziet; dat is voor sommige partijen misschien heel fijn, maar ik hoop dat u goed stemt. Hart voor heeft gewoon ook nog de kans om het college een beetje omver te gooien. Stem goed! De voorzitter. Ten slotte een inspreker over het voorstel van het college inzake het definitief maken van de Transitievisie Warmte. De heer Oudshoorn (M). Ik mag dit doen namens Fossielvrij. Fossielvrij en de gemeente trekken al een hele tijd samen op voor een betere, duurzamere gemeente. Dat is in drie raadsperiodes gebeurd. In die tijd is de ambitie van de gemeente van 2040 naar 2030 gegaan en is in deze gemeente enorm veel kennis opgedaan over hoe dat allemaal zou kunnen. Nu staan jullie voor het besluit over de Transitievisie Warmte. Deze Transitievisie Warmte draait alles om. Fossielvrij en de gemeente zijn vrienden. Soms zijn zij goede vrienden en soms gaat het wat moeilijker, maar goede vrienden moeten elkaar soms ook gewoon de waarheid vertellen. Deze Transitievisie Warmte haalt de ambitie van 2030 achteruit, haalt de ambitie van 2040 onderuit, die u twaalf jaar geleden nog had, en gaat terug naar de ambitie van 2050, als die al wordt gehaald.

Het doet ons heel veel pijn dat u hier bijna klakkeloos een verhaal overneemt waar een kaartje bij zit over 2030, terwijl in de bijlage staat: nee, 2030 moet je niet serieus nemen; dat gaat over de investeringsbeslissing. Iemand die er een beetje verstand van heeft, weet dan: o, in 2035 gaat het over de wijken waar we tempo gaan maken. Maar het doet ook heel veel pijn omdat we met 300 organisaties in de stad het klimaatpact kracht hebben bijgezet om in 2030 klimaatneutraal te worden. Er is urgentie in deze stad, waar steeds meer initiatieven voor worden 3

opgezet. Wat zegt u nu tegen de initiatieven die al tien jaar bezig zijn? Zij horen nu: 2050 is ook wel goed. De stad gaat wel sneller, maar u bent niet meer de vriend die de stad sneller helpt te gaan. U bent degene die zegt: hier gaan we in 2040 misschien fossiele warmtenetten aanleggen; dus wacht daar maar op. U bent degene die zegt: we hebben voor de helft van de stad geen idee wat daar gaat gebeuren; neem maar een hybride warmtepomp. De voorzitter. U heeft nog een halve minuut. De heer Oudshoorn. En u bent degene die de armste mensen in deze wijk van fossiel naar fossielmonopolistisch helpt. Dat doet pijn. Ik hoop van harte dat u er nog zo veel mogelijk aan vertimmert, maar vooral ook dat u al die bewoners die nu vooroplopen, op de een of andere manier weer mee gaat krijgen, want die bewoners krijgen hier van al die andere bewoners uit hun straat te horen dat de gemeente het niet serieus neemt. 10.000 woningen … De voorzitter. Dank u wel. Uw tijd is voorbij.

Aan de orde is: C.

Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken.

De raad heeft hieromtrent beslist zoals hierna bij elk nummer is aangegeven. Nr.

Raadsadres

Voorstel voor afdoening

1

Belanghebbende d.d. 29 december 2022 inzake rolstoeltoegankelijkheid renovatie Kijkduin Badplaats (10459148) Bedrijven Investeringen Zone Westvlietweg d.d. 5 januari 2023 inzake verzoek tot vaststelling en besluit diversen m.b.t. BIZ Westvlietweg (10459243) Provincie Zuid-Holland d.d. 22 december 2022 inzake financieel toezicht begroting 2023 (10459270) Belanghebbende d.d. 11 januari 2023 inzake betaalwijze onroerende-zaakbelasting (10459617)

In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan de commissie Ruimte In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan de commissie Bestuur

Nr.

Zienswijze ontwerp Strategische Agenda MRDH

Voorstel voor afdoening

1

Metropoolregio Rotterdam d.d. 16 december 2022 (10450435)

Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel

Nr.

Ter kennisneming

Voorstel voor afdoening

1

Belanghebbende d.d. 18 december 2022 inzake helpen ING te divesteren uit fossiel (10450482)

Voor kennisgeving aannemen

2.

3

4

In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan de commissie Bestuur In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan de commissie Bestuur

4

2

3

4 5

6

Dunea d.d. 15 december 2022 inzake zienswijze Nota Reikwijdte en Detailniveau (aanpak omgevingseffectrapportage) (10450494) Belanghebbende d.d. 1 januari 2023 inzake verzoek om beantwoording brief 10340039 (10458695) Belanghebbende d.d. 2 januari 2023 inzake betaald parkeren Vogelwijk (10459024) Belanghebbende d.d. 22 december 2022 inzake klacht m.b.t. behandelen verzoeken tot handhaving en meldingen horecaoverlast Herenstraat (10459045) Belanghebbende d.d. 9 januari 2023 inzake aangifte overlast vuurwerk (10459124)

Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen

Aan de orde is: D.

Vaststelling van de Notulen van 1 december 2022.

De Notulen worden ongewijzigd vastgesteld.

Aan de orde is: E. Verslag van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven nieuw benoemd raadslid en fractievertegenwoordiger. De voorzitter. Ik heb een brief ontvangen van mevrouw Tseggai, waarin zij aangeeft langer tijd nodig te hebben voor haar herstel. Vanuit de raadzaal wens ik haar namens ons allen een spoedig herstel; ik heb dat afgelopen week ook persoonlijk gedaan. Ter vervanging wordt meneer Ahraui tijdelijk herbenoemd; zo zijn de regels en ik heb dat afgelopen week getekend. Van de fractie van Forum voor Democratie is het bericht ontvangen dat fractievertegenwoordiger mevrouw De Vos terugtreedt. De heer Van Houten is voorgedragen voor het innemen van haar plaats. Ik geef het woord aan de voorzitter van de commissie, mevrouw Arp. Lesley Arp (SP). De commissie uit de raad van de gemeente , in vergadering bijeen op donderdag 19 januari 2023, in wier handen werden gesteld de geloofsbrieven en verdere bij de Kieswet gevorderde stukken ingezonden door de heer S. Ahraui, tijdelijk benoemd tot lid van de raad van de gemeente ter vervanging van mevrouw Tseggai, rapporteert de raad van de gemeente dat zij bovengenoemde bescheiden heeft onderzocht en in orde heeft bevonden. De commissie adviseert tot zijn toelating als lid van de raad van de gemeente .

De commissie tot onderzoek bescheiden fractievertegenwoordigers deelt de gemeenteraad mee dat, gebruikmakend van artikel 4 van de Verordening raadscommissies, als fractievertegenwoordiger is voorgedragen de heer Philip van Houten. De commissie verklaart dat betrokkene aan de gestelde eisen voldoet en mitsdien op grond van artikel 4 van de Verordening raadscommissies kan worden toegelaten als fractievertegenwoordiger. De voorzitter. Dank u wel, mevrouw Arp.

5

Aan de orde is: F.

Beëdiging van nieuw benoemd raadslid en fractievertegenwoordiger.

De voorzitter. Ik verzoek u allen om te gaan staan. Ik verzoek de heer Ahraui en de heer Van Houten om naar voren te komen. Ik begin met u, meneer Ahraui. U legt de eed af. De tekst van de eed luidt als volgt: 'Ik zweer dat ik, om tot lid van de raad benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als lid van de raad naar eer en geweten zal vervullen.' De heer Ahraui (PvdA). Zo waarlijk helpe mij God almachtig. De voorzitter. Van harte gefeliciteerd! Zet uw carrière voort! (Applaus) De voorzitter. Meneer Van Houten, u legt de verklaring en belofte af. De tekst van de belofte luidt als volgt: 'Ik verklaar dat ik, om tot fractievertegenwoordiger benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen.

Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als fractievertegenwoordiger naar eer en geweten zal vervullen.' De heer Van Houten (FVD). Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter. Gefeliciteerd en succes! (Applaus) De voorzitter. Ik schors de vergadering voor een enkel moment. Heren, de bloemen zijn onderweg. De vergadering wordt van 13.48 uur tot 13.51 uur geschorst.

Aan de orde is: G.

Vaststelling van de besluitenlijst.

G.1 G.2 G.3

Voorstel van het college inzake opheffing geheimhouding (RIS314354) Voorstel van het presidium inzake bekrachtiging geheimhouding (nvt) Voorstel van het college inzake benoeming leden Welstands- en Monumentencommissie (RIS313737) Voorstel van het college inzake herbenoeming voorzitter raad van toezicht De Haagse Scholen (RIS314063) Voorstel van het college inzake Aanvraag herziening omgevingsplan Binckhorst (Grote Beerstraat 32-34) (RIS314041)

G.4 G.5

Deze voorstellen worden zonder beraadslaging en zonder stemming aangenomen.

6

Aan de orde is: H.

Actualiteitendebat afsluiting Neherkade.

De voorzitter. De aanvrager heeft één termijn met drie minuten spreektijd. Interrupties zijn toegestaan. Het college beantwoordt de vragen in één termijn met drie minuten spreektijd. De aanvrager kan moties indienen. De beraadslaging wordt geopend. Jelle Meinesz (Hart voor ). Voorzitter. Wij hebben dit actualiteitendebat aangevraagd, maar niet omdat het een briljant idee was om de waterleiding onder het asfalt van de drukke doorgaande weg in de tunnel aan te leggen. Die had bijvoorbeeld ook onder de B-weg aan de zijkant gelegd kunnen worden. Daar had je dan veel makkelijker bij gekund en dat zou tot minder verkeersproblemen en minder calamiteiten leiden. Nee, we hebben dit debat aangevraagd omdat het tien over twaalf is geworden in dit gebied. Het verkeer loopt aan alle kanten vast. Na de invoering van de knip op de Parallelweg, die overigens door niemand in de Schilderswijk en Transvaal is gevraagd en waarschijnlijk meer gemaakt is om de bewoners van het Huijgenspark te pleasen, is er op de Vaillantlaan geen doorkomen meer aan. Het staat er voortdurend vast en de inwoners van Transvaal en de Schilderswijk zijn iedere dag een halfuur langer onderweg om van en naar hun werk te komen en/of om weer thuis te komen. Hulpdiensten moeten nu en dan over de stoep van de Vaillantlaan rijden. Ondernemers op de Hoefkade en de Stationsweg blijven verstoken van klanten.

Marieke van Doorn (D66). Bedoelt de heer Meinesz dat mensen elke dag een halfuur langer onderweg zijn of heeft dat te maken met het incident op de Neherkade met de gesprongen waterleiding? Jelle Meinesz (Hart voor ). Alle inwoners van Transvaal en de Schilderswijk zijn per dag sowieso een halfuur langer onderweg na de afsluiting van de Parallelweg, maar met deze nieuwe calamiteit erbij is dat weer veel langer geworden. Marieke van Doorn (D66). Ik ben benieuwd waarop de heer Meinesz dat halfuur baseert, want we hebben hier in commissieverband ook een evaluatie van die verkeersmaatregelen in de Schilderswijk gezien. Daaruit blijkt dat er in de spits inderdaad weleens ongeveer vijf minuten langer in de auto gezeten moet worden om ergens te komen, maar ik ben benieuwd waar de heer Meinesz dat halfuur vandaan heeft. Jelle Meinesz (Hart voor ). Wij krijgen dagelijks e-mails van allemaal inwoners uit deze wijken en die geven ons aan dat ze allemaal heel lang onderweg zijn om thuis te komen. U zegt dat er een evaluatie is gedaan. Volgens mij was er een keer een enquête op internet over hoe men erover dacht en hoe men het daar ervaarde. Die enquête werd plotseling van het net gehaald, want iedereen - maar dan ook werkelijk iedereen - had een probleem bij het naar huis komen. De voorzitter. De laatste keer, mevrouw Van Doorn. Marieke van Doorn (D66).

Krijgt de heer Meinesz of de fractie van Hart voor ook weleens e-mails of andere signalen uit de Schilderswijk dat mensen juist blij zijn met die verkeersmaatregelen, omdat moeders hun kinderen nu weer naar school durven te laten fietsen en omdat schooldirecteuren en leraren de ramen weer open durven te zetten, omdat de luchtkwaliteit in de Schilderswijk verbeterd is? Jelle Meinesz (Hart voor ). Heeft u het dan over de scholen op de Vaillantlaan?

7

De voorzitter. Zo werkt het niet. Mevrouw Van Doorn, kunt u knikken? Nee, ze heeft het niet over die scholen. Jelle Meinesz (Hart voor ). Ik zei al dat hulpdiensten nu en dan over de stoep van de Vaillantlaan moeten rijden en dat ondernemers verstoken blijven van klanten. Adeel Mahmood (DENK). Ik ben een beetje verbaasd over de vraag van D66 over die vijf minuten. Gelooft de heer Meinesz mij als ik, als iemand die in de buurt van de Vaillantlaan en in de Schilderswijk woont en dagelijks heel veel mensen spreekt, zeg dat wij over een kilometer soms twintig minuten doen? En hoe rijmt u dat dan met de papieren werkelijkheid waar D66 het over heeft, namelijk dat er in de spits maar een vertraging van vijf minuten ontstaat? Welke verhalen zou u eerder geloven: de verhalen van de duizenden bewoners van de Schilderswijk die dit wekelijks meemaken of wat er misschien in één alinea van de tekst staat en wat niet overeenkomt met de realiteit? Heeft u daar misschien wat meer over te vertellen? Jelle Meinesz (Hart voor ). Dan moet ik toch kiezen voor uw verhaal, meneer Mahmood, want dat komt veel meer overeen met de e-mails die wij bij onze partij binnenkrijgen. Adeel Mahmood (DENK). Ik heb ook een vraag over de luchtkwaliteit. We hebben recent weer in een onderzoek kunnen lezen dat heel veel mensen in , met name in achterstandswijken, vaker kans op kanker hebben et cetera.

Nu wordt er gesproken over een deel van de Schilderswijk waar de problemen misschien iets verminderd zijn, maar nog steeds niet voldoende. Maar op de Vaillantlaan lag de luchtkwaliteit al aan de topgrens; ik denk dat die daar nu zelfs overheen is. Wat vindt u daarvan? Wat kunnen wij antwoorden aan de bewoners van de Vaillantlaan en omgeving op de vraag wat de Haagse raad doet voor de gezondheidsproblemen waar zij dagelijks mee te maken hebben? Jelle Meinesz (Hart voor ). Daar hebben wij zelf natuurlijk ook vragen over gesteld, want met het plan voor Centrum-Noord is gebleken dat er straks ook nog eens 3% meer verkeer de Vaillantlaan op komt. Ik heb de wethouder toen ook gevraagd of de luchtkwaliteit in Centrum-Noord misschien belangrijker is dan de luchtkwaliteit op de Vaillantlaan. Toen antwoordde de wethouder dat de Vaillantlaan breder is of iets in die trant, maar wij denken dat de luchtkwaliteit op de Vaillantlaan enorm achteruit is gegaan na het afsluiten van de Parallelweg. De knip is onder andere gemaakt om 70% van het sluipverkeer dat volgens oud-wethouder Verkeer Van Asten niks in de wijk te zoeken had, ertoe te bewegen om over de Vaillantlaan en de Neherkade te rijden. Dat doen ze nu massaal, want ze kunnen niet anders. Maar nu hebben we een probleem: deze ongeveer allerlaatste route die er nog is om de stad in of uit te gaan, is nu afgesloten.

Bussen rijden over de B-weg van de Neherkade, die daar niet voor bedoeld is. Ook een groot gedeelte van het andere verkeer maakt gebruik van die B-weg. Ook hulpdiensten staan langer vast op deze route. Er zitten ook een heleboel ondernemers. Het is gewoon gevaarlijk, want die moeten daar in en uit hun bedrijf rijden. Wij van Hart voor vinden dit een slechte zaak. Je moet te allen tijde rekening houden met calamiteiten die kunnen gebeuren. Daarom een motie die mede is ondertekend door Adeel Mahmood van DENK en Sebastian Kruis van de PVV - deze motie verbroedert dus - en die mede was ondertekend door het CDA, de VVD en nog een partij, maar die hebben in het kader van het dualisme niet meer meegetekend. De voorzitter. U moet het dictum nog even voorlezen. Jelle Meinesz (Hart voor ). O ja. Vergeef mij mijn onnozelheid. Het dictum luidt: verzoekt het college tijdelijk de pollers op de Parallelweg en Hoefkade te laten zakken om de verkeershinder te verminderen, daarbij rekening te houden met de verkeersveiligheid van alle werkgebruikers en hierbij snelheidsbeperkende verkeersmaatregelen in te stellen, zoals een maximumsnelheid van 30 km/uur. De voorzitter. Mevrouw Van Doorn is al drie keer geweest, maar zij wil nu ongetwijfeld over iets anders interrumperen.

8

Marieke van Doorn (D66). Ja, absoluut, voorzitter. Het gaat over de verkeersveiligheid, die ook in het dictum wordt genoemd. Uit een evaluatie die zojuist werd gediskwalificeerd, blijkt ook dat het aantal ongevallen met letsel gehalveerd is sinds die pollers bestaan. Vindt de heer Meinesz dat niet een belangrijk gegeven? Jelle Meinesz (Hart voor ). U zegt dat er minder ongelukken zijn gebeurd sinds de poller is geplaatst. Marieke van Doorn (D66). Dat zeg ik niet, maar dat blijkt uit de evaluatie die we in commissieverband al met elkaar hebben besproken. We hebben het daar al eerder over gehad. Ik weet dus dat u die cijfers kent. Ik vraag mij dus af of dat de fractie van Hart voor niets doet en of u het ongemak van automobilisten belangrijker vindt dan verkeersveiligheid. Jelle Meinesz (Hart voor ). Allereerst is mij niet bekend wat voor ongelukken dat zijn. Zijn dat fietsers die tegen fietsers aan knallen of fietsers die tegen scooters aan knallen? Dat is mij niet bekend. Ten tweede: als dat de leidraad is waarmee D66 werkt, kunt u de poller op de Escamplaan meteen weghalen, want daar waren nul ongelukken en daar zijn er nu 54 tegenaan gereden. Caroline Peeck (VVD). Meneer Meinesz, net als de andere fracties vinden wij het ongelofelijk vervelend dat … De voorzitter. Via de voorzitter spreken, hè? Caroline Peeck (VVD). Sorry, voorzitter. De voorzitter.

Het is heel flauw, maar we moeten het even doen. Caroline Peeck (VVD). Ook wij vinden het ongelofelijk vervelend voor de bewoners van de Schilderswijk en de Stationsbuurt dat de leidingen gesprongen zijn en dat de Neherkade dicht is. Dat is volgens mij waar het actualiteitendebat nu over zou gaan, maar u framet dit als een pollerdebat. Wat gaat deze motie nu brengen om de Neherkade te ontlasten en de doorstroom daar te verbeteren voor de bewoners van de Stationsbuurt en de Schilderswijk? Jelle Meinesz (Hart voor ). Allereerst zijn we altijd van mening geweest dat die poller er nooit had moeten komen, maar dit is geen pollerdebat. De Neherkade is nu afgesloten. U moet zich voorstellen dat het nu misschien allemaal mondjesmaat kan doorlopen, maar als er een calamiteit gebeurt, hebben we een groot probleem. Als er in De Put een ongeluk gebeurt, hebben we grote problemen. De hulpdiensten kunnen daar niet meer komen of kunnen daar niet meer door gaan. Daarom willen wij dat die poller zakt, zodat er meer uitwijkmogelijkheden zijn om daar weg te komen. Caroline Peeck (VVD). Volgens mij is het feit dat de poller op de Parallelweg nu omhoog staat juist heel goed met het oog op calamiteiten, want als de poller naar beneden zou gaan en als iedereen daarlangs zou rijden, zou daar de file staan, terwijl de brandweer die poller juist gebruikt bij calamiteiten.

Op de Hoefkade is die op dit moment naar beneden. Daar gaat het verkeer juist naar de Vaillantlaan toe als de poller omlaag is. Jelle Meinesz (Hart voor ). Ik dacht dat de VVD altijd voor doorstroming in de stad was. Maar los daarvan: je komt niet zomaar bij die poller. Als je op de Neherkade of in de Binckhorst staat en als er in dat gebied iets aan de hand zou zijn, kom je daar dus niet. Het gaat er dus om dat de auto's die voor de hulpdiensten staan, makkelijk weg kunnen rijden. Caroline Peeck (VVD). Dat los je nog steeds niet op door die pollers naar beneden te krijgen. Ik had heel graag met u rondgereden om te kijken wat wél de routes zouden kunnen zijn om de Neherkade te ontlasten, maar die uitnodiging heb ik helaas niet gekregen.

9

Jelle Meinesz (Hart voor ). Als er een ongeluk gebeurt in De Put en als de brandweer of een ambulance daar vanaf de andere kant moet komen, kan dat niet omdat al dat verkeer daar staat. Als dat verkeer weg kan stromen in de richting van de Parallelweg, kan de brandweer of een ambulance daar wel komen. Wij stellen dus voor om die poller te laten zakken zolang de Neherkade openligt. De voorzitter. Door de heer Meinesz, daartoe gesteund door de heer Mahmood, wordt de volgende motie (H.1 HvDH) ingediend:

Motie H.1 HvDH Tijdelijk pollers Schilderswijk laten zakken De raad van de gemeente , in vergadering bijeen op 19 januari 2023, ter bespreking van een actualiteitendebat over de raadsmededeling: Afsluiting Neherkade (RIS314330). Constaterende dat, • sinds vrijdagochtend 13 januari 2023 de Neherkade voor twee weken is afgesloten tussen de Calandstraat/Slachthuislaan en de Rijswijkseweg; • deze afsluiting nodig is vanwege noodzakelijke werkzaamheden aan een belangrijke watertransportleiding van Dunea ter hoogte van de 1e Laakdwarsweg; • de afsluiting zorgt voor forse verkeershinder en weggebruikers hierdoor te maken hebben met extra reistijd en drukte. Overwegende dat, • de voorgestelde maatregelen om de verkeershinder te verminderen bestaat uit omleidingsroutes en verkeersregelaars. Van mening dat, • er naar alle maatregelen gekeken moet worden die nodig zijn om de verkeershinder te verminderen. Verzoekt het college, • tijdelijk de pollers op de Parallelweg en Hoefkade te laten zakken om de verkeershinder te verminderen, daarbij rekening te houden met de verkeersveiligheid van alle werkgebruikers en hierbij snelheidsbeperkende verkeersmaatregelen in te stellen zoals een maximumsnelheid van 30 km/uur. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Wethouder Mulder (VVD). Voorzitter.

Het is vervelend dat de Neherkade is afgesloten in verband met, zoals al werd gezegd, een gesprongen waterleiding. Maar het was nodig om de Neherkade af te sluiten omdat we geen gevaarlijke situaties willen hebben op de Neherkade, zoals een wegzakkend wegdek. Zodra het probleem bij ons bekend werd, hebben we, zoals gebruikelijk bij dit soort zaken, gelijk maatregelen genomen in overleg met het waterleidingsbedrijf Dunea en ook in overleg met de hulpdiensten. Want de Neherkade is niet geheel afgesloten. Je kan nog steeds over de ongelijkvloerse kruising, maar niet via alle banen. Een van de banen in de ongelijkvloerse kruising is speciaal bedoeld voor hulpdiensten. Die kunnen in geval van calamiteiten dus gebruikmaken van de Neherkade. Er is ook een plan voor omleidingsroutes gemaakt; dat is ook gebruikelijk. Dat betekent onder andere de inzet van verkeersregelaars en van omleidingsborden. De omleidingsroute is de S105/S106 via de Prinses Beatrixlaan in Rijswijk. Tegelijkertijd monitoren wij de situatie ter plekke, zoals we ook altijd doen. Dat doen we eigenlijk de hele dag. We hebben hier in een verkeerscentrale in het stadhuis. Die is de hele dag open en daar zitten permanent onze mensen om te kijken wat er gebeurt. Dan kunnen we ook gelijk ingrijpen, zoals ook gebruikelijk is. Die verkeersregelcentrale hier in het stadhuis is een 10

soort war room. Daar staan camera's. Je kunt de Neherkade zien met computers om te kijken hoe het staat met vertragingen. Dunea zit ondertussen ook niet stil. Er wordt hard gewerkt aan het herstel van de waterleiding. Dat gebeurt ook in het weekend. Ik ben er ook wezen kijken. Ik werd weggestuurd, want ik had geen helm. Dan word je ook als wethouder gewoon van de bouwplaats verwijderd, maar dat terzijde: geen rangen en standen op de bouwplaats. Als het nodig is om aanvullende maatregelen te nemen, doen we dat ook. Daarbij maak ik gebruik van onze verkeerskundigen. Op dit moment is het niet nodig om aanvullende maatregelen te nemen. De situatie is wat ons betreft beheersbaar. Overdag duurt het een tot drie minuten langer als je over de Neherkade gaat. In de spits, op het allerdrukste moment, duurt het vijf tot tien minuten langer. Dat is ontzettend vervelend voor automobilisten, maar het is beheersbaar. Aanvullende maatregelen zijn dus niet nodig. De motie over aanvullende maatregelen moet ik dan ook ontraden, want zij is niet nodig. Als je de pollers op de Parallelweg en de Hoefkade omlaag zou doen, heeft dat ook nadelen, want waarschijnlijk gaan daar mensen doorheen rijden. Je krijgt dan filevorming. Mevrouw Peeck zei het al: dat wil de brandweer liever niet, want het is voor de brandweer een calamiteitenroute. Ook de verkeersveiligheid komt in het geding.

Er werd al verwezen naar de evaluatie van de verkeersmaatregelen in de Schilderswijk. Daarin zie je ook dat het aantal ongelukken tussen auto en fiets en tussen auto en voetganger is gehalveerd. Vandaag was er helaas een ongeluk op de Hoefkade met een auto en een fietser. Als het nodig is, zal het college dus extra maatregelen nemen. Dat ligt niet in de lijn der verwachting en het werk is gelukkig alweer bijna klaar. Tot slot wil ik graag de verkeersregelaars bedanken die daar namens ons staan om het verkeer te regelen. Adeel Mahmood (DENK). Ik ken de wethouder als iemand die vaak praktisch naar bepaalde zaken kijkt. Dat heb ik de afgelopen tijd in bepaalde dossiers gezien: hij wil echt in de richting van oplossingen werken. Ik hoop dat hij dat ook op dit dossier wil. Is de wethouder het met mij eens dat de enige in- en uitgang van De Put, de Schilderswijk in en uit, te kwetsbaar is? Wethouder Mulder (VVD). Ik vind het moeilijk om dat zo in het algemeen te zeggen. Ik zei net dat we, als er een calamiteit is, gelijk ingrijpen met omleidingsroutes. Dan kijken we wat op dat moment het beste is. Het is nu dus niet aan de orde om op basis van de Neherkade nog iets te doen aan de Vaillantlaan. Zodra er iets plaatsvindt in De Put - dat is natuurlijk een kwetsbare plek - gaan we weer kijken welke oplossing werkt. Dat is een tamelijk pragmatische houding. Adeel Mahmood (DENK).

We hebben eerder, in november, meegemaakt dat De Put vanwege werkzaamheden tijdelijk dicht was. Dat was echt één grote chaos. Nu blijkt het inderdaad wat beheersbaarder te zijn. Ik denk dat dat de realiteit is en dat we ook gewoon eerlijk moeten toegeven dat het wat beter doorstroomt dan bij de afsluiting van De Put. Is de wethouder het dan wél met mij eens dat hij, als De Put een keer wordt afgesloten of als er een calamiteit is, juist wél moet kijken naar praktische oplossingen voor de doorstroming en dat een van die oplossingen het tijdelijk laten zakken van de pollers kan zijn. Wethouder Mulder (VVD). Als het nodig is en als het in een bepaalde situatie helpt om de poller te laten zakken, neem ik dat gelijk mee in de overweging. Op dit moment, in deze situatie, zien wij geen problemen die andere maatregelen noodzakelijk maken. Als er een calamiteit is, ben ik altijd bereid dat is ook logisch - om te kijken wat de beste oplossing is die we hebben. Die moet je natuurlijk ook afwegen, want een oplossing heeft ook weer voor- en nadelen. Die afweging moet je maken. Ik doe dat pragmatisch om iets op te lossen, zonder dat ik daar van tevoren taboes bij heb. Maar nogmaals, op dit moment is het niet nodig om pollers naar beneden te doen op de Parallelweg en de Hoefkade. Adeel Mahmood (DENK). Ik hoor van de wethouder dat dat gewoon bespreekbaar is, ook in de toekomst.

We zullen daar dus gewoon scherp naar kijken. Het zal een bredere discussie zijn, die vandaag misschien niet gevoerd kan worden. Het gaat echt om het regelen van alternatieven voor deze kwetsbare in- en uitgang van de Schilderswijk maar ook om de slechte luchtkwaliteit. Ik denk dat we 11

daar in de toekomst nog een debat met de wethouder over zullen voeren. Misschien kunnen we dan met wat voorstellen komen, maar voor nu is het duidelijk dat de wethouder een open houding heeft, ook ten aanzien van de pollers. Wethouder Mulder (VVD). Ik moet even kijken of de samenvatting van mijn woorden door DENK klopt. Ik heb bij deze calamiteit op dit moment geen reden om aanvullende maatregelen te nemen. Als de heer Mahmood zegt dat de heer Mulder openstaat voor het omlaag doen van pollers: ik heb niet gezegd dat we dat permanent zouden willen op de Parallelweg. Dat moet duidelijk zijn. De beraadslaging wordt gesloten. De voorzitter. Aan het eind van de beraadslagingen zal de stemming over de motie aan de orde komen.

Aan de orde is: I.

Initiatiefvoorstel De Beatrijs (RIS312095).

De voorzitter. Ik denk dat mevrouw Faïd eerst een korte toelichting gaat geven. Fatima Faïd (HSP). Voorzitter. Vandaag bespreken we hier het initiatiefvoorstel De Beatrijs. Acht maanden geleden schreven we samen met de SP, de Partij voor de Dieren, de PvdA en GroenLinks dit initiatiefvoorstel om de activiteiten in De Samenscholing een kans te geven op continuïteit. Het preadvies van afgelopen december was kortaf en beperkt. Dat was jammer. Toch zien we dat er beweging op gang is gekomen. De waarde van deze plek is duidelijk naar voren gekomen en wordt breed gedragen. Op de achtergrond wordt druk gezocht naar mogelijke alternatieve locaties. De raad zal daar straks ongetwijfeld naar vragen. We zijn benieuwd naar het antwoord van het college hierop. Wat er ook uit de zoektocht naar voren komt, we weten dat de Beatrijsstraat een uitermate geschikte plek is voor een vrijplaats. Dat hebben zij de afgelopen jaren duidelijk bewezen. Vandaar dat wij nog steeds achter dit initiatiefvoorstel staan. De beraadslaging wordt geopend. Isabel Bos (GroenLinks). Voorzitter. Allereerst dank aan de indiener van het initiatiefvoorstel. Dank ook voor de fijne samenwerking hierbij met de HSP en andere partijen die dit initiatiefvoorstel mede hebben ingediend.

We zullen het initiatiefvoorstel van harte steunen, want GroenLinks is een groot voorstander van De Samenscholing en ook van het blijven van De Samenscholing. heeft De Samenscholing immers keihard nodig. De Samenscholing is een belangrijk initiatief voor de kwetsbaren in de samenleving, voor mensen in armoede, voor queerpersonen, voor mensen die steun nodig hebben en ook gewoon voor liefhebbers van tegencultuur en van goede muziek. Vanwege deze waarden voor de gemeente hebben we wat GroenLinks betreft als gemeente een morele plicht om ze te helpen naar een nieuwe huisvesting. Die zoektocht is moeilijk gebleken, zoals de wethouder eerder aangaf. Lastig hierbij is ook dat we als raad eigenlijk weinig inzicht hebben in het gemeentelijk vastgoed. Daarom heb ik voor het reces een motie ingediend om als raad en ook als initiatiefnemers in de stad meer en beter inzicht te krijgen in gemeentelijk vastgoed. Ik hoor straks graag van de wethouder welke locaties op dit moment onderzocht worden binnen de kaders van de 650 vierkante meter die De Samenscholing heeft aangegeven nodig te hebben en hoe we inzicht gaan krijgen in de zoektocht die zij op dit moment uitvoert. In de commissie is toegezegd dat we hier inzicht in zullen krijgen. Ik zie dit dan ook graag tegemoet. Ik wil de wethouder graag op het hart drukken dat er nog acht dagen zijn totdat de dwangsom start.

Er is dus haast nodig; er is echt een snelle oplossing nodig om het initiatief te kunnen behouden, want heeft De Samenscholing nodig maar De Samenscholing heeft nu nodig. Laten we nu als gemeente laten zien hoe we waardevolle tijdelijke initiatieven naar nieuwe huisvesting begeleiden en hoeveel vrijplaatsen zoals deze echt voor ons betekenen. 12

Leonie Gerritsen (PvdD). Voorzitter. Vrijplaats De Samenscholing was het eerste onderwerp waarmee ik me als raadslid mocht bezighouden en nu sta ik hier weer, vast niet voor de laatste keer, een betoog te houden over vrijplaatsen. Wellicht had een hoop van deze ellende voorkomen kunnen worden als gewoon een vrijplaatsenbeleid had gehad. Dit had de wethouder misschien moeten maken toen ze wist dat het pand in de Beatrijsstraat een andere bestemming zou krijgen, want nu rennen we achter de feiten aan en daar is niemand bij gebaat. Dus liever laat dan nooit een motie, die ik indien met de SP, de HSP en GroenLinks en waarvan het dictum luidt: verzoekt het college met spoed aan de slag te gaan met een vrijplaatsenbeleid en dit in Q3 van 2023 aan de raad voor te leggen en hierbij inspiratie te putten uit Expeditie Vrije ruimte, het vrijplaatsendocument van Amsterdam. De Partij voor de Dieren zou het liefst zien dat De Samenscholing kan blijven waar zij zit. Daarom steunen wij het voorstel De Beatrijs van de Haagse Stadspartij; dank ook aan de HSP voor het schrijven van dit mooie voorstel. Niet alleen is De Samenscholing van onschatbare waarde voor de wijk, het zou ook echt een catastrofe zijn om alles en iedereen op straat te zetten en over maanden of jaren weer helemaal vanuit het niets te moeten beginnen. Dat kunnen we mensen niet aandoen.

Wethouders, toon dus daadkracht, toon empathie en toon medemenselijkheid. Ik weet dat de wethouder en haar team achter de schermen hard bezig zijn, maar zonder resultaten zal De Samenscholing echt ten onder gaan. Laat De Samenscholing blijven en ga als de wiedeweerga aan de slag om een alternatieve locatie te vinden. Ook namens de SP, de HSP en de PvdA dien ik daarom een motie in met als dictum: verzoekt het college met een stofkam door de stad te gaan om een (tijdelijk) leegstaand pand te vinden waar De Samenscholing zich kan vestigen terwijl er wordt gewerkt aan een vrijplaatsenbeleid en aan de raad te rapporteren welke panden hiervoor zijn onderzocht en op basis waarvan deze wel of niet geschikt worden bevonden. De voorzitter. Door mevrouw Gerritsen, daartoe gesteund door mevrouw Arp, mevrouw Faïd en mevrouw Bos, wordt de volgende motie (I.1 PvdD) ingediend:

Motie I.1 PvdD Met spoed aan de slag met vrijplaatsenbeleid De raad van de gemeente , in vergadering bijeen op 19 januari 2023, ter bespreking van Initiatiefvoorstel "De Beatrijs". Constaterende, dat: • de enige en laatste vrijplaats van ‘de Samenscholing’ op korte termijn uit het pand wordt gezet waarin zij nu gehuisvest is; • initiatief ‘de Samenscholing’ een belangrijke plek is voor verschillende doelgroepen die verder nergens terecht kunnen in de stad. Overwegende, dat: • vrijplaatsen waardevol zijn voor een stad op maatschappelijk, cultureel, kunstzinnig en sociaal vlak; • er nog geen begin is gemaakt aan een vrijplaatsenbeleid voor , maar er onlangs in Amsterdam een soortgelijk traject is afgerond en dus niet het wiel opnieuw hoeft uit te vinden; • het moeilijk is voor een community als ‘de Samenscholing’ om bij elkaar te blijven en opnieuw op te starten als het jaren duurt voor zij een alternatieve locatie hebben. Verzoekt het college: • met spoed aan de slag te gaan met een vrijplaatsenbeleid en dit in Q3 van 2023 aan de raad voor te leggen; • hierbij inspiratie te putten uit ‘Expeditie Vrije ruimte’, het vrijplaatsendocument van Amsterdam. En gaat over tot de orde van de dag. 13

De voorzitter. Door mevrouw Gerritsen, daartoe gesteund door mevrouw Arp, mevrouw Faïd en de heer Ahraui, wordt de volgende motie (I.2 PvdD) ingediend:

Motie I.2 PvdD Tijdelijke locatie voor de Samenscholing De raad van de gemeente , in vergadering bijeen op 19 januari 2023, ter bespreking van Initiatiefvoorstel "De Beatrijs". Constaterende, dat: • de enige en laatste vrijplaats van ‘de Samenscholing’ op korte termijn uit het pand wordt gezet waarin zij nu gehuisvest is; • initiatief ‘de Samenscholing’ een belangrijke plek is voor verschillende doelgroepen die verder nergens terecht kunnen in de stad. Overwegende, dat: • het zeer omslachtig is om de Samenscholing (met restaurant, popzaal, weggeefwinkel etc) helemaal op te heffen om dit jaren later weer helemaal op te moeten bouwen op een nieuwe locatie; • een doorstart voor de Samenscholing als collectief ingewikkeld is als er niet snel een (tussen)oplossing komt; • de Samenscholing al heeft aangegeven genoegen te nemen met een veel kleiner pand dan waar tot nu toe naar gezocht is; • er in een grote stad als ook veel leegstand wordt geconstateerd. Verzoekt het college: • met een stofkam door de stad te gaan om een (tijdelijk) leegstaand pand te vinden waar de Samenscholing zich kan vestigen terwijl er wordt gewerkt aan een vrijplaatsenbeleid; • aan de raad te rapporteren welke panden hiervoor zijn onderzocht en op basis waarvan deze wel/niet geschikt worden bevonden. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging.

De voorzitter. Meneer Mekers gaat zijn maidenspeech houden. Peter Mekers (D66). Voorzitter. Wat een eer om hier te staan voor mijn eerste inbreng in deze raad, bovendien over een plek die mij aan het hart gaat, Moerwijk, waar ikzelf heb gewoond. In 2006 kwam ik naar voor mijn studie. Mijn eerste kennismaking met de stad was destijds niet opperbest: ik kwam uit Overijssel en vond met moeite een kamer aan de Rijswijkseweg. En wat voor een kamer: in een studentenhuis waarin de badkamer was omgebouwd tot slaapkamer zonder ramen, waar we gezamenlijk alleen de keuken deelden waar in de hoek een douchecabine stond, maar zonder gordijnen. Mijn wooncarrière voerde me verder van een studentenkamer bij de Bierkade via een sociale huurwoning in Moerwijk uiteindelijk naar een koopwoning in Kortenbos. Ik had de keuze om zelf te verhuizen of te blijven, een keuze die veel Hagenaars en Hagenezen niet hebben, omdat er geen passende plek voor hen beschikbaar is, omdat ze van een woningcorporatie met wachtlijsten afhankelijk zijn of omdat een droomwoning kopen voor hen onbetaalbaar is. Laten we het over de sociale woningbouw hebben, want bijna één op de drie Hagenaars woont in een sociale woningbouwwoning. Onze meest kwetsbare inwoners zijn aangewezen op die woningen, de mensen die vaker hulp nodig hebben, de mensen die vaak druk bezig zijn met overleven.

Dat kan ik weten, want ik heb jaren voor woningbouwcorporaties in gewerkt. Als bewonersconsulent

14

werd ik gebeld als er brand was geweest, moest ik opdraven als er een heftige burenruzie was of moest ik ingrijpen als er ernstige overlast werd veroorzaakt. De Haagse buurten en wijken gaan me aan het hart, maar in al die jaren zag ik wijken die erop achteruitgingen, want als in een wijk te veel mensen hulp nodig hebben en te veel mensen alleen bezig zijn met overleven, gaan de problemen elkaar versterken. Laten we dit nu gebeuren? Ik vrees van wel, want het is een keuze waar sociale woningen komen. Het is een keuze waar kwetsbare mensen komen te wonen. Het is een keuze of we kansarm van kansrijk scheiden of mixen. Dat kan beter en dat moet beter. We moeten die wijken diverser maken en de kwetsbare bewoners ook sociaal draagkrachtige buren gunnen, een buur die je kan helpen als het even niet zelf lukt, zodat kwetsbare buurten zichzelf versterken en zodat we beter omkijken naar elkaar, niet met minder goedkope woningen in maar wel met een eerlijkere verdeling over de stad, niet door alleen te focussen op nieuwbouw maar ook door beter te sturen op het huidige verhuurbeleid.

Het besef dat wij de keuze hebben wie waar woont, of problemen elkaar versterken of dat mensen elkaar helpen, heeft mij overtuigd om de raad in te willen om te zorgen voor een eerlijke kans voor elke Hagenaar en Hagenees in de stad, een eerlijke kans op een leefbare en fijne buurt, een gezonde buurt en een buurt om je thuis te voelen, want jouw buurt is meer dan beton en stenen. En dan over Moerwijk en De Beatrijs. Ik dank nogmaals de indieners van het initiatiefvoorstel en ook de inspreker, want ook in dit stuk Moerwijk wordt gewerkt aan het versterken van de buurt. Dat is keihard nodig. Moerwijk is een kwetsbare wijk waar we voor meer kracht moeten zorgen. De Beatrijs gaat niet alleen een plek worden waar mensen kunnen werken en ondernemen, het is ook een plek om in deze buurt carrière te maken en een toekomst op te bouwen en om creatief en economisch bij te dragen aan de buurt en aan heel , zodat de bewoners de kans krijgen om meer uit het leven te halen.

Daarom ben ik blij met de plannen die deze raad al eerder heeft aangenomen voor deze plek, want na jaren van onzekerheid en tijdelijke invulling is er nu gestart met renovatie en ligt er een duurzaam plan waarin bijvoorbeeld de Helicopter kan terugkeren, net als andere initiatieven, duurzaam, blijvend en zonder leegstandscontract met een einddatum, een plek waar gewerkt wordt aan de toekomst voor ondernemers, vrijwilligers, initiatieven en een toffe buurt. En ja, De Samenscholing kan niet blijven zitten in De Beatrijs tijdens de verbouwingen. Daar moeten we eerlijk over zijn, hoe waardevol we initiatieven en activiteiten die er nu plaatsvinden, ook vinden. gaat werken aan een vrijplaatsbeleid. Er moet plek zijn in de stad voor creatievelingen om zich uit te leven, voor buitenbeentjes en voor paradijsvogels. Maar in de tussentijd is het zuur dat initiatieven nu zonder ruimte komen te zitten. Dat begrijpen we. D66 is blij met de inzet en de toezeggingen die wethouder Bruines heeft gedaan om met de recent gewijzigde eisen van De Samenscholing nogmaals te kijken of er in de stad een andere plek is waar ze onderdak kan vinden. Ik hoop van harte dat dit snel lukt, want bewoners die gemotiveerd zijn om iets bij te dragen aan de stad en om hun buren en buurt vooruit te helpen, moeten we koesteren.

Iedereen heeft recht op een fijne buurt, of je nu in Moerwijk woont of in een andere prachtige Haagse wijk. Dat moeten we steunen. Dat moeten we versterken, koesteren en verder aanjagen. heeft inwoners met passie nodig, in de raad maar ook op straat. (Geroffel op de tafels) Peter Mekers (D66). Ik weet dat het niet gebruikelijk is om te interrumperen bij een maidenspeech, maar mochten er toch nog vragen zijn, dan sta ik daar vanwege het onderwerp voor open. De voorzitter. Dat is leuk. Iemand over dat douchegordijn misschien? Samir Ahraui (PvdA). Voorzitter. Allereerst felicitaties aan de heer Mekers voor zijn mooie maidenspeech. Vrijplaatsen horen in een stad als . Vrijplaatsen geven een plek aan alternatieve maatschappelijke en culturele initiatieven. Vanuit hier ondersteunen mensen initiatieven uit de stad, van weggeefwinkels tot activiteiten voor vluchtelingen. Zij geven mensen een thuis en houden de maatschappij geregeld een spiegel voor. Wij hebben het initiatiefvoorstel over De Samenscholing dan ook mede ingediend. Hoewel we zien dat het college echt van goede wil is, zijn we wat teleurgesteld over de beantwoording en over het feit dat we een week voor de sluiting nog geen zicht hebben op een gedegen oplossing. Wij blijven dan ook met andere partijen in de raad erop aandringen dat er een 15

andere plek gevonden moet worden, zeker nu het nog maar om een kleiner aantal vierkante meters gaat. Dat deze vierkante meters moeilijk te vinden zijn voor deze maar ook andere belangrijke maatschappelijke voorzieningen, is voor ons wederom een bewijs dat we zuinig moeten omgaan met ons eigen vastgoed en dat maatschappelijke wensen een plek horen te krijgen en te hebben in onze stad, zeker als ze zoveel maatschappelijke meerwaarde hebben. Vrijplaatsen horen bij . We ondersteunen dan ook van harte dat dit beleid zo snel mogelijk ontwikkeld gaat worden. Laten we er tot die tijd alles aan doen om De Samenscholing en het thuis dat zij voor zoveel bewoners biedt, te behouden voor onze stad. Dat is ook waarom we onder de motie van de Partij voor de Dieren staan die ertoe oproept om met een stofkam door de stad te gaan. Mevrouw Bos zei het zo mooi: heeft de Samenscholing nodig, maar vandaag heeft De Samenscholing nodig. Lesley Arp (SP). Voorzitter. Allereerst felicitaties aan de heer Mekers voor zijn maidenspeech. Complimenten aan de Haagse Stadspartij voor dit initiatiefvoorstel, in het bijzonder ook aan de heer De Boer voor de vasthoudendheid waarmee de HSP probeert de laatste vrijplaats van te redden van de ondergang. We hebben als SP het initiatiefvoorstel van harte medeondertekend.

Als extra blijk van dank aan de Haagse Stadspartij en als blijk van solidariteit tussen de linkse eenvrouwsfracties in de raad zal ik namens mevrouw Faïd twee moties indienen, allereerst de motie Wachten met uitzetting Samenscholing totdat kosten volledig helder zijn, met als dictum: verzoekt het college niet over te gaan tot uitzetting van De Samenscholing zolang er nog geen definitieve, getekende overeenkomst is met een aannemer en er nog geen definitieve gerechtelijke uitspraak is. Tot slot de motie Kom op tijd terug naar de raad, met als dictum: verzoekt het college het project opnieuw ter besluitvorming aan de raad voor te leggen als de huidige budgetoverschrijding nog hoger dan € 1 mln. wordt. Dat gaat om De Beatrijs. Beide moties worden mede ingediend door mijzelf en mevrouw Gerritsen van de Partij voor de Dieren. De voorzitter. Door mevrouw Arp, daartoe gesteund door mevrouw Faïd en mevrouw Gerritsen, worden de volgende moties (I.3 SP en I.4 SP) ingediend:

Motie I.3 SP Kom op tijd terug naar de raad De raad van de gemeente , in vergadering bijeen op 19 januari 2023, ter bespreking van Initiatiefvoorstel De Beatrijs (RIS312095). Constaterende, dat: • het project Beatrijsstraat inmiddels 1.000.000 duurder is dan in april 2022; • het college onderzoekt of de aangevraagde subsidie kan worden verhoogd; • de overschrijding bij ontoereikende subsidie door het college (deels) wordt opgevangen door verhoging van de huurprijs; • de overschrijding binnen de gegeven bandbreedte van de huurprijzen van 80-100 euro per m2 nog kan oplopen tot 2.500.000. Overwegende, dat: • er op dit moment sprake is van extreme prijsstijgingen in de bouwsector, waardoor tekorten eventueel verder kunnen oplopen; • er eventueel nog tegenvallers kunnen optreden tijdens de sanerings- en verbouwfase; • de totale investering voor het college nu 700.000 is, de andere 700.000 euro is subsidie via Kansen voor West II; • een overschrijding van 1.000.000 in 12 maanden erg hoog is; • de ruimte die de bandbreedte van de gemiddelde m2-prijs biedt kan leiden tot nog grotere overschrijdingen zonder dat de gemeenteraad daarover wordt gevraagd opnieuw te oordelen; • dat bij andere projecten een dermate grote overschrijding leidt tot nieuwe keuzes voor de raad.

16

Verzoekt het college: • het project opnieuw ter besluitvorming aan de raad voor te leggen als de huidige budgetoverschrijding nog hoger dan 1.000.000 wordt. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie I.4 SP Wachten met uitzetting Samenscholing totdat kosten volledig helder zijn De raad van de gemeente , in vergadering bijeen op 19 januari 2023, ter bespreking van Initiatiefvoorstel De Beatrijs (RIS 312095). Constaterende, dat: • het project Beatrijsstraat inmiddels 1.000.000 duurder is dan in april 2022; • er nog geen aannemer is gecontracteerd voor de bouwfase. Overwegende, dat: • de Samenscholing een essentiële maatschappelijke functie vervult; • uitzetten van de Samenscholing zonder contract met een aannemer voor de bouwfase kan leiden tot ongewilde leegstand; • er nog beroepsmogelijkheden openstaan voor de Samenscholing. Verzoekt het college: • niet over te gaan tot uitzetting van de Samenscholing zolang er nog geen definitieve, getekende overeenkomst is met een aannemer en er nog geen definitieve gerechtelijke uitspraak is. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Wethouder Bruines (D66). Voorzitter. Dank aan de leden van de raad en alle anderen die zo betrokken zijn bij dit onderwerp. We hebben het er vaker over gehad. We gaan die discussie nu niet overdoen. We staan nu waar we staan. Het college heeft heel goed gehoord hoeveel belang een meerderheid of een groot deel van de raad hecht aan het voortvarend doorzoeken naar een plek.

Daar wordt ook door iedereen naar gevraagd, in het bijzonder door GroenLinks en de Partij van de Arbeid. GroenLinks vraagt: kunt u ons nu inzicht geven in de locaties waar wordt gezocht? Dat vind ik erg lastig, omdat we daar nog geen definitieve duidelijkheid over hebben en omdat er natuurlijk meer aspecten spelen. Er is helaas een grote druk op elke plek in deze stad; daar is ook door de Partij van de Arbeid op gewezen. Dat betekent dat er niet, zeg maar, twintig panden leeg staan te wachten tot daar iets in gaat gebeuren. Voor de panden die wij nu in beeld hebben, was er al een ander plan of daar zit al iets anders in. We zijn dus aan het kijken of daarin geschoven kan worden. Ik hoop echt op een heel korte termijn namens het college met de mensen van De Samenscholing ergens te kunnen gaan kijken of dat iets is. Verder kan ik op dit moment niet gaan, maar weet dat het college echt serieus is - dat heeft u gelukkig gezien - en dat ik echt goede hoop heb dat er op korte termijn iets gaat lukken. Er ligt nu overigens ook een uitspraak van de rechtbank dat het pand ontruimd moet worden en dat het college terecht de stappen gezet heeft om tot een leeg pand te komen om voort te kunnen gaan met de verbouwingsplannen. Leonie Gerritsen (PvdD). Ik ben heel blij dat de wethouder zegt dat het college echt op zoek is en dat er goede hoop is dat er iets wordt gevonden.

Maar praktisch gezien: er staan heel veel spullen en er zijn heel veel mensen. Hoe zal dat in de tussentijd opgelost worden?

17

Wethouder Bruines (D66). Dat is een goede vraag. Ik was eigenlijk net op weg naar het antwoord op die vraag, want het moet op korte termijn natuurlijk wel leeg komen, omdat we echt door willen gaan, nu met de asbestsanering. We hebben eerder aangeboden om behulpzaam te zijn bij de tijdelijke opslag van spullen, maar ook door containers ter beschikking te stellen. Voor een deel zou het ook in het pand van Helena van Doeveren kunnen. Daar willen we echt heel positief over meedenken om in ieder geval te voorkomen dat men met de spullen niet weg kan. Dat aanbod stond en staat nog steeds als een overbruggingsperiode nodig is. Daar maken we graag concrete afspraken over om dat te gaan regelen; daarbij kijk ik ook even naar de tribune. Dan de ingediende moties. Mevrouw Gerritsen vraagt om met spoed aan de slag te gaan met vrijplaatsenbeleid, uiterlijk in Q3. Het vrijplaatsenbeleid is in het coalitieakkoord opgenomen. Daar voelt het college zich collegebreed aan gebonden, want dat gaat verder dan de portefeuille economie en wellicht cultuur. Dat moet ook integraal en dat gaat wat mij betreft ook snel van start. De voorbereidende gesprekken zijn nu een beetje begonnen. Q3 moet dus in principe haalbaar zijn, tenzij er hele gekke dingen langskomen, maar dan hoort u dat snel. Ik heb dat ook toegezegd in de commissie.

We doen inderdaad graag inspiratie op bij goede voorbeelden in andere steden. De Expeditie Vrije Ruimte in Amsterdam is mij bekend, maar er zijn ook andere steden die hier de nodige ervaring mee hebben. Ik hoop dus dat we hier inderdaad binnen deze periode bij u op terugkomen. In die zin kan ik deze motie aan de raad laten. Er is ook gevraagd naar de tijdelijke locatie en de stofkam. Die zoektocht met de stofkam hebben we gedaan en op basis van de nieuwe vierkante meters zijn we die ook aan het doen, met mogelijk op vrij korte termijn een positieve uitslag. Wat betreft het rapporteren aan de raad welke panden zijn onderzocht: zoals ik net zei, vind ik het lastig om daar nu inzicht in te geven, omdat daar ook van alles omheen speelt. Ik zeg u toe dat we, mocht het uiteindelijk allemaal niet lukken, onze afwegingen ten aanzien van de verschillende panden in beeld brengen. Dat heb ik ook toegezegd in de commissie en zo wil ik deze motie ook lezen. Richting mevrouw Bos: daarnaast speelt ook de al eerder aangenomen motie over inzicht in vastgoed. Die gaat wat breder dan dit onderwerp. Daar wordt op dit moment aan gewerkt. Daar zult u binnenkort een afdoening van krijgen. Beide moties laat ik dus aan de raad, met inachtneming van de opmerkingen die ik daarover gemaakt heb.

De motie van de SP en de HSP verzoekt het college om het project opnieuw ter besluitvorming aan de raad voor te leggen als de huidige budgetoverschrijding nog hoger dan € 1 mln. wordt. Ik heb u geïnformeerd over de maatregelen waaraan nu wordt gewerkt met betrekking tot de verhoging van de bouwkosten, die we niet alleen op dit dossier zien maar natuurlijk overal waar op dit moment in de stad gebouwd wordt. De lijn daarbij is dat, als ik u om meer uitvoeringskrediet moet vragen dan wij eerder hebben gedaan, natuurlijk altijd daarop teruggekomen wordt bij de raad. Ik ga ervan uit dat dat niet nodig is, maar als dat wel zo is, komen we vanzelfsprekend terug. Het is wel belangrijk om te noemen dat de uitvoering van het project reeds begonnen is. Op dit moment is de asbestsanering van start gegaan. Dat werkt in ieder geval beperkend voor de verdere mogelijkheden. Het college wil dit project natuurlijk heel graag voortzetten. We zullen er dus alles aan doen om de kosten niet verder te laten stijgen, maar de motie kan op deze manier aan de raad worden gelaten. De motie Wachten met uitzetting Samenscholing totdat de kosten volledig helder zijn is natuurlijk in strijd met een eerder door de raad genomen besluit om de Beatrijsstraat te transformeren. Daarbij is ook besloten dat er geen ruimte is voor de huidige gebruiker.