Document · PDF

RIS314283 Bijlage 3

Commissie Ruimte 22 februari 2023, gemeente Den HaagBij agendapunt: Raadsmededeling: GRIP-rapportage Q2 en Q3 2022, RIS314283.15.254 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 en Q3 2022 1. Rollen en verantwoordelijkheden GRIP-rapportage AMBTELIJK Projectleden

De projectleden helpen de projectleider met het opstellen van de rapportage. Zo wordt er input verzameld vanuit alle vakdisciplines van de organisatie waardoor er een hoogwaardige en multidisciplinaire risicoanalyse uitgevoerd kan worden. Onderdeel van de projectgroep zijn de projectcontrollers of/de planeconomen. Zij vervullen een belangrijke rol in het opstellen van het financiële plaatje.

Projectleiders

De projectleiders zijn integraal verantwoordelijk voor de projecten en daarmee ook voor de projectrapportage, waaruit de GRIP-rapportage wordt opgesteld. De projectleiders dienen naast input te leveren aan de planeconomen, planningsadviseurs en controllers zelf de rapportage inhoudelijk (tekstueel deel) te actualiseren.

Opdrachtnemer

De opdrachtnemer van een project is verantwoordelijk voor de inhoud van de GRIP-rapportage. Tijdens de kwartaalgesprekken worden de GRIP-projecten uitgebreid besproken en de projectrapportage wordt door de projectleider bij de opdrachtnemer aangeleverd. Uiteindelijk is de opdrachtnemer diegene die het totaaloverzicht maakt voor de raad; de GRIP-rapportage.

Opdrachtgevers DSO

De opdrachtgevers van de projecten komen samen in het DT DSO en het GMT en zijn een belangrijke schakel in de afstemmingsketen. Ze hebben een reviserende rol op de inhoud van de GRIP-rapportage voordat deze richting het bestuur gaat en zijn daarmee eindverantwoordelijk.

Opdrachtgevers DSB

De opdrachtgevers zijn integraal verantwoordelijk voor de projecten en daarmee ook voor de projectrapportage waaruit de GRIP-rapportage wordt opgesteld. De realisatie van het project vindt plaats door een IPM-team (Integraal Project management). Het IPM-team wordt door de opdrachtgever aangestuurd. De opdrachtgever wordt daarbij ondersteund door een projectcontroller.

Afdeling Beheersing De afdeling Beheersing Projecten zorgt voor uniformiteit in de rapportage en Projecten DSO scoring van de projecten. Ze hebben vanuit hun rol als projectbeheersers een reviserende rol op de het vullen van het format van de GRIP-rapportage voordat deze richting het bestuur gaat. IPM-team DSB

Projecten worden uitgevoerd conform de IPM-methode. Binnen deze methodiek worden een vijftal rolhouders benoemd: Projectmanager, contractmanager, technisch manager, omgevingsmanager en manager projectbeheersing.

College van Burgemeester en wethouders

Het college van burgemeester en wethouders is verantwoordelijk voor het dagelijks bestuur van de gemeente. Zij presenteren vanuit deze rol de GRIP-rapportage aan de raad en verduidelijken, al dan niet met behulp van ambtelijke ondersteuning, daar waar nodig en/of wenselijk.

Raad

Door de GRIP-rapportage wordt de raad geïnformeerd over de inhoud van de projecten. Hierin staat bijvoorbeeld als project conform doelstellingen, planning en prognose loopt of wanneer er bijgestuurd moet worden. De raad wordt geïnformeerd en heeft geen sturende rol. Alleen als er van de afgestemde kaders, die door middel van een raadsbesluit zijn vastgelegd, wordt afgeweken dan wordt de raad om besluitvorming gevraagd.

2. Algemene beschrijving van de projecten Kijkduin Bad

Kijkduin ontwikkelt zich naar een levendige en ontspannen familiebadplaats in een attractief landschap met unieke woonmilieus. Het Landschappelijk Raamwerk is de robuuste drager van de groene kwaliteiten in Kijkduin, als contramal voor de ontwikkellocaties (Projectdocument Kijkduin, 1 november 2016, DSO/2016.692, RIS295382). Op de ontwikkellocaties van het voormalige winkelcentrum (FRED) en het Atlantic Hotel (Boha) is de ontwikkeling van nieuw programma mogelijk in een unieke landschappelijke setting. Tussen deze locaties ligt het Deltaplein waar een Ondergrondse Entree en Fietsenstalling gerealiseerd wordt. Samenvattend zijn er vier grotere projecten in Kijkduin Bad: • Het winkelcentrum en de woningen (FRED), • De hotellocatie met woningen (BoHa), • De ondergrondse Entree en fietsenstalling (EeF), • De herinrichting van het openbare gebied. De opdracht voor dit project betreft de laatste twee: de realisatie van de ondergrondse Entree en fietsenstalling (EeF) en de herinrichting van het openbaar gebied.

Dreven Gaarden Zichten

De Dreven, De Gaarden en De Zichten zijn drie buurten in Den Haag Zuidwest waar grote sociaal maatschappelijke, en fysieke opgaven liggen. Er is sprake van problemen met werkgelegenheid, armoede, veiligheid, gezondheid en sociale cohesie. Het eenzijdige sociale woningbezit leidt daarnaast tot een eenzijdige bewonerssamenstelling met weinig mogelijkheden voor een wooncarrière. De huidige woonvoorraad, die binnen de plangrenzen vrijwel geheel in bezit is van Staedion, is sterk verouderd en is toe aan grootschalige en ingrijpende renovatie of vernieuwing. De gemeente, Staedion en haar ontwikkelaar Heijmans hebben een plan ontwikkelt om deze opgave aan te pakken. Hierbij worden 2060 woningen gesloopt of gerenoveerd en in totaal ca. 5500 nieuwe woningen in het gebied gebouwd waarbij een duidelijke strategie wordt ingezet van differentiatie door verdichting en niet door verdrijving. Naast het woonprogramma wordt ca. 15.000 m2 aan bedrijfsruimte toegevoegd om de wijkeconomie te versterken en wordt voorzien in ca. 7.000 m2 maatschappelijke voorzieningen. De herstructurering gaat gepaard met een opwaardering van de openbare ruimte en de groenvoorzieningen. De nieuwbouw levert een belangrijke bijdrage aan de energietransitie in Zuidwest.

Gebiedsontwikkeling De grondexploitatie (Grex) Spuikwartier omvat de gronduitgifte Spuikwartier voor de realisatie van drie torens met een gemengd programma, ondergrondse parkeervoorzieningen en de herinrichting van de openbare ruimte. Belangrijke aspecten in het project zijn de relaties tussen de verschillende vastgoedprojecten onderling en met de Grex. Niet alleen wordt een aanzienlijk programma gerealiseerd op een relatief klein oppervlak en in een kort tijdsbestek, maar het programma is veelal ook fysiek met elkaar verbonden via de verschillende ondergrondse parkeergarages. Vanuit de Grex maakt dit het tijdig en correct leveren van bouwrijpe kavels complex. Overkluizing Grotius In Q2 2022 worden de Grotiustorens I en II opgeleverd met 655 huurappartementen. Met ontwikkelaar Pro-Vastgoed BV is in maart 2017 met een ontwikkeling- en realisatieovereenkomst vastgelegd dat de gemeente Den Haag, onder andere ten behoeve van het reduceren van de geluidbelasting en de realisatie van een groene buitenruimte, een overkluizing over de Utrechtsebaan, ter plaatse Grotiusplaats, realiseert (RIS296559). Het realiseren van de overkluizing geeft invulling aan het vigerende bestemmingsplan Bezuidenhout 2e herziening – Grotiusplaats en was voorwaardelijk voor de ontwikkeling van de Grotiustorens.

Om de kwaliteit van de leefomgeving van de bewoners op niveau te brengen is op korte termijn de realisatie van extra groene openbare ruimte met Hofstadkwaliteit in de onmiddellijke nabijheid van de woontorens noodzakelijk, alsmede de realisatie van een afscherming van de woningen voor geluid van het verkeer vanuit de Utrechtsebaan. Haagvlietpoort The The Grace maakt onderdeel uit van de gebiedsontwikkeling Grace Haagvlietpoort (RIS301941). Op 23 oktober 2020 heeft het Samenwerkingsverband Laakveld een aanvraag omgevingsvergunning ingediend voor het bouwen van 2 woontorens met commerciële voorzieningen ter plaatse van het te slopen kantoorgebouw Rijswijkseweg 60 t/m 86A. De beoogde ontwikkeling betreft de realisatie van een gebouw met twee woontorens op een stedelijke laag met commerciële voorzieningen. De twee woontorens hebben een hoogte van circa 150 en 180 meter en bevatten 1.411 huurwoningen, waarvan 30% sociale huurwoningen en 20% middeldure huurwoningen. Binnen het project zijn ook circa 2.000 m² ondersteunende (commerciële) voorzieningen opgenomen die voor alle bewoners, onafhankelijk van het segment of doelgroep, vrij toegankelijk zijn. De Pier In 2018 is gestart met onderzoeken naar de toekomst van de Pier, daar het bouwwerk inmiddels ruim 60 jaar oud is.

Begin 2022 zijn de laatste aanvullende onderzoeken naar de bouwtechnische staat – de eindigheid van de Pier en de herstelkosten – van de Pier afgerond. Hieruit blijkt dat delen van de Pier – bovenal de in het werk gestorte delen - in slechte staat verkeren en een resterende levensduur hebben van ongeveer 5 jaar. April 2022 zijn twee moties over de Pier door de raad aangenomen. Hierin wordt gevraagd eerst te inventariseren wat de Haagse inwoners belangrijk vinden aan een mogelijk aangepaste Pier en de uitkomsten hiervan te betrekken bij de op te stellen kaders voor de herontwikkeling van de Pier. De gemeente heeft hiertoe in samenwerking en afstemming met KWV namens de Pier BV - de eigenaar van de Pier – een plan van aanpak participatie de Pier opgesteld. Deze zomer wordt gestart met een eerste enquête voor de bezoekers van de Pier. In het najaar volgen ook

Renovatie Binnenhof

Juliana van Stolberglaan

Tramremise HTM Gavi kavel

Gebiedspaspoort ZKD

participatiebijeenkomsten. Ook Rws, hoogheemschap en provincie wordt hierbij betrokken. De renovatie van het Binnenhof heeft veel impact op de binnenstad van Den Haag, onder andere met betrekking tot de inrichting van het gebouw en de aansluiting op de buitenruimte, logistiek, bouwwerkzaamheden, leefbaarheid voor ondernemers en bewoners, communicatie en bezoekersstromen. De opdracht richt zich op de brede inzet die vanuit de gemeente nodig is om de renovatie soepel te laten verlopen en overleg met RVB te voeren om de gemeentelijke belangen te vertegenwoordigen. Het op peil houden van de bezoekersstromen in het kader van de renovatie (programmering) is binnen de gemeente bij DSO belegd. Om bestuurlijke risico’s te beheersen dienen er voldoende middelen vrijgemaakt te worden om ook de gemeentelijke voorwaarden voor de buitenruimte onder de aandacht van het RVB te brengen en de afspraken na te komen die in het boekje "Renovatie met het oog op de omgeving" (2017) RIS296473 zijn opgenomen. Er is nadrukkelijk gekozen voor gezamenlijkheid in de relatie RVB gemeente. Goed samenwerken met het RVB betekent het proces intern goed organiseren en ervoor zorgen dat naast de programmering vanuit de gemeente het voortouw wordt genomen voor de benodigde processtappen die de tijdelijke situatie tijdens en uiteindelijke situatie na de renovatie betreffen.

Daarvoor is nodig dat de gemeentelijke betrokkenheid structureel vanuit de drie betrokken diensten is georganiseerd, met oog op efficiëntie, in control zijn, vooruitdenken en met één mond spreken. Om de benodigde afstemming te ondersteunen en gemeentelijke belangen voor de buitenruimte rondom en in het Binnenhofcomplex aan te duiden, is door de gemeente een werkdocument met daarin een visie op de buitenruimte opgesteld (staand beleid). Dit voor zowel de tijdelijke als de permanente situatie. Onderzocht wordt of ambities uit het raadsinitiatief Haagse Lanen (RIS309588) bij de planvorming kunnen worden betrokken Het Koninklijk Conservatorium (KC) is begin 2022 verhuisd van de Juliana van Stolberglaan naar Amare. Samen met de ANWB en het Rijksvastgoedbedrijf wordt gewerkt aan een plan voor nieuwe kantoren op de KC-locatie. De locatie is onderdeel van de gebiedsontwikkeling CID. Binnen enkele jaren worden de laatste roodbeige trams vervangen door de modernere, laagvloerse trams. Deze bredere en langere trams vragen om extra stallingscapaciteit die is voorzien op een deel van de GAVI-kavel. Daarbij is meervoudig gebruik een van de uitgangspunten voor de ontwikkeling van de GAVI-kavel. Hiervoor zijn sport- of bedrijfsfuncties aangewezen in de Nota van Uitgangspunten (RIS311712).

Het is de gemeentelijke ambitie om economische groei te stimuleren door het toevoegen van geschikte bedrijfshuisvesting, waaronder 175.000 m² op de bedrijventerreinen, 40.000 m2 voor ZKD. Deze ambitie wordt geoperationaliseerd door gebiedspaspoorten voor de bedrijventerrein op te stellen. (zoals beschreven in de vastgestelde bedrijvenstrategie (19 september 2019). Een gebiedspaspoort[1] geeft een strategisch perspectief met een blik op economische kansen en ruimtelijke kwaliteit. Het is geen blauwdruk maar een uitnodiging aan eigenaren, ondernemers en marktpartijen om mee te werken aan een kansrijke ontwikkeling

Gebieds Nota van Uitgangspunten Laakhavens

Renovatie Utrechtsebaan

Lijn 16, projecten in uitvoering

Middenboulevard Scheveningen fase 1

van hun terrein en om vastgoed te realiseren waar vraag naar is in de markt. Inmiddels (17 oktober 2019) is de Bedrijfshuisvestingsstrategie (RIS303177) ook door de raad vastgesteld. Hier wordt ingezet op het vernieuwen, intensiveren en verduurzamen van de bedrijventerreinen in Den Haag. De gemeente Den Haag moet hierin een actieve rol spelen door voorwaarden te scheppen voor, en ruimte bieden aan, bovengenoemde speerpunten. Hiervoor wordt voor het ZKD, een gebiedspaspoort opgesteld. De kaders, scope en invulling van een gebiedspaspoort worden door middel van een interne projectgroep uitgewerkt. Den Haag Zuidwest transformeert van een kwetsbaar gebied in een aantrekkelijk, vitaal, veerkrachtig en duurzaam Haags woongebied, met meer werkgelegenheid, hoge onderwijsambities, versterking van voorzieningenniveau, betere bereikbaarheid en een divers woningaanbod. Laakhavens/HS is één van de gebieden waar de stad gaat groeien. Zoals in de Gebiedsagenda College Campus (RIS304124) is vastgelegd, wordt hier in 20 jaar tijd een gemengd hoog stedelijk gebied ontwikkeld met circa 9.000 woningen, kantoren, hoogwaardige openbare ruimte en alle bijbehorende voorzieningen zoals nieuwe scholen, winkels, speelplekken en recreatieve voorzieningen. Er is een integrale ontwikkelvisie Laakhavens (Gebieds NvU) opgesteld, als uitwerking van de Gebiedsagenda Campus College.

De opgave is in essentie om ervoor zorg te dragen dat in de periode van 1 juli 2021 tot 1 april 2022 de Renovatie van de Utrechtsebaan (RIS297826 Meerjarenprogramma Kunstwerken III) wordt uitgevoerd. Met RIS312040 Update Werkzaamheden Renovatie Utrechtsebaan is de planning bijgesteld naar eind juni 2022. De komst van de nieuwe tram ter vervanging van de huidige GTL8 moet de strijd aankunnen met de auto, vooral wat betreft reistijd en comfort. Dit vraagt om een hele reeks maatregelen ter verbetering van infrastructuur en materieel. Binnen het project Instroom Nieuwe Tram Haagse Regio (INTHR) voert Den Haag de aanpassingen aan de infrastructuur onder andere uit op lijn 16. In Q1 2021 is gestart met het opstellen van de DO’s van de eerste projecten Lijn 16M (Erasmusweg t/m Gouverneurlaan), Lijn 16Z (Laan van Meerdervoort t/m Torenstraat) en Lijn 16S (Statenlaan t/m Waldeck Pyrmontkade). Voor deze projecten worden 4 aanbestedingen uitgevoerd:  Lijn 16X (Stadhouderslaan t/m Waldeck Pyrmontkade): dit betreft een deel van lijn 16Z en een deel van lijn 16S. De realisatie start in Q3 2022 en duurt t/m eind Q3 2022.  Lijn 16S (Statenlaan). De realisatie start in eind Q3 2022 en duurt t/m Q4 2022.  Lijn 16Z (Laan van Meerdervoort t/m Torenstraat). De realisatie start in Q3 2022 en duurt t/m Q3 2022. Lijn 16M (Erasmusweg t/m Gouverneurlaan).

De realisatie start in Q1 2022 en duurt t/m Q3 2022. De realisatie van de Middenboulevard Scheveningen is een onderdeel van het programma De Kust Gezond (DKG). Het huidige project betreft fase 1 van de Middenboulevard en loopt van het museum Beelden aan Zee tot de Palacestraat. Het proces van aanbesteden was toen al gestart. Na de stopgezette aanbesteding eind 2020 is op maandag 14 juni 2021 een nieuwe

aanbesteding gestart. Dit betreft de selectiefase voor de aanbesteding van een bouwteam Middenboulevard. Ongelijkvloerse kruising Zwolsestraat

De projectscope van de ongelijkvloerse kruising bestaat uit: het verlagen van de korte Zeekant, het verlengen van de brug inclusief verplaatsing landhoofd met daarin technische ruimtes, een ondergrondse aansluiting tussen de Zwolsestraat en de Boulevardgarage en de herinrichting van de openbare ruimte van zowel de kruising met de Gevers Deynootweg als de (korte zijde van de) Zeekant (in het raadsvoorstel aangeduid als Korte Zeekant).

3. Scoring GRIP-projecten De selectie van de GRIP-projecten wordt d.m.v. een scoring gedaan, zie voorstel nieuwe GRIP-rapportage RIS309058. De kenmerken zijn in samenhang met GROTIK+Maspecten beschreven: Kenmerk 1. Financiering (Geld)

Criteria a. Omvang project >10 €mln. b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie) c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen 2. Financiering (Risico) a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico gemeente 3. Complexiteit (Risico) a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn) b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter) 4. Complexiteit a. 2 of meer leden van het projectmanagementteam zijn (Organisatie) nog onervaren (<1 jaar in rol) 5. Complexiteit (Kwaliteit) a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt) 6. Compliance (Risico) a. Het project is afhankelijk van een complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/ of raakt infrastructuur derden. c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende wet- en regelgeving 7. Doorlooptijd (Tijd) a. Doorlooptijd project is >4 jaar b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is 8. Governance a.

Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken (Informatie) b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies 9. Imago (Risico) a. Het project is zichtbaar, exposure is groot en krijgt media aandacht. 10. Omgeving (Risico) a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen het project 11. Reputatie (Risico) a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op actualiteiten 12. Maatschappelijk (M) De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft. Het wegen van de projecten langs de criteria is niet voor elk criterium exacte wetenschap. Het is de verantwoordelijkheid van de wethouder om te bezien in hoeverre een kenmerk van toepassing is op een project of een programma. Centrale reflectie zorgt ervoor dat projecten onderling vergeleken kunnen worden. In onderstaande alinea wordt verder ingegaan op hoe we deze kenmerken in de praktijk toepassen.

Beoordeling projecten en opvolging Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

       

Het positief beantwoorden aan één criterium is voldoende om het bovenliggende kenmerk als positief aan te merken. Een project wat aan minimaal 9 kenmerken voldoet, wordt aangedragen voor de GRIP. De selectiecriteria worden initieel bij de startbeslissing voor de eerste keer aan een project toegewezen, ook als deze in de verkennings- of initiatiefase verkeerd. Elk nieuw project wordt langs de selectiecriteria gelegd. Door deze taak aan een beperkt aantal mensen toe te kennen, zorgen we ervoor dat de projecten eenduidig worden gescoord. Nieuwe projecten die worden geselecteerd, of als projecten van de lijst afvallen, worden door middel van een paragraaf in de rapportage ter informatie voorgelegd aan de raad. Op jaarlijkse basis (na GRIP-rapportage Q3) vindt een herijking van de portefeuille van het fysieke domein plaats. Verder vindt standaard herijking plaats bij faseovergangen van het project. Redenen voor tussentijdse aanpassing kunnen onder andere zijn; verandering in scope, verandering in financiering, verandering van stakeholders, etc. Deze herijking moet dan zijn onderbouwd door een formele scopewijziging of projectwijziging.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

NIEUWE PROJECTEN 2022 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerken

2022 1 Gebiedspaspoort ZKD Criteria

Score Toelichting scoring

a. Totale omvang projectbudget >10 €mln. 1. Financiering (Geld)

b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie) c. Het project maakt gebruik van externe financiering

Het project maakt gebruik van externe financiering

Koppeling met Zuidwest

Participatietraject met ondernemers is relatief nieuw voor de gemeente

Participatie met ondernemers is nog in ontwikkeling.

d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen 2. Financiering (Risico)

3. Complexiteit (Risico)

a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico voor de gemeente a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn) b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter)

4. Complexiteit (Organisatie)

5. Complexiteit (Kwaliteit)

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

6. Compliance (Risico)

7. Doorlooptijd (Tijd) 8. Governance (Informatie)

a. Het project is afhankelijk van complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/of raakt infrastructuur derden. c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving a. Doorlooptijd totale project is >4 jaar b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is. a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies

Ondernemers kunnen hun plannen indienen om hun vastgoed te ontwikkelen.

Inzet is om spelregels vast te leggen in overleg met ondernemers ( 1-2 jaar). Vervolgfase is om ondernemers te laten ontwikkelen (1-2 jaar). Convenant ZKD is gesloten met 4 wethouders (Balster, Bruines, Parbhudayal, van Alphen)

9. Imago (Risico)

a. Het project is zichtbaar, exposure is groot en krijgt media-aandacht.

10. Omgeving (Risico)

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen het project.

11. Reputatie (Risico)

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op actualiteiten.

12. Maatschappelijk (M)

De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

Totaalscore

Discussie bedrijfsruimte speelt al een tijd in Den Haag en koppeling met Zuidwest

2021

Ondernemers kunnen hun plannen indienen om hun vastgoed te ontwikkelen.

Inzet is om spelregels vast te leggen in overleg met ondernemers ( 1-2 jaar). Vervolgfase is om ondernemers te laten ontwikkelen (1-2 jaar). Convenant ZKD (RIS306377) is gesloten met 4 wethouders (Balster, Bruines, Parbhudayal, van Alphen) In de loop van 2021 ontstond discussie over o.a. Wonen op bedrijventerrein ZKD, zie convenant ZKD (RIS306377). Hierdoor is de media exposure gegroeid. Tevens blijft ook het tekort aan bedrijvigheid een aandachtspunt. In de loop van 2021 ontstond discussie over o.a. Wonen op bedrijventerrein ZKD. Hier door is de weerstand tegen project gegroeid. Discussie tussen ondernemers/vastgoedeigenaren over woningen/bedrijvigheid is opgelaaid. In de loop van 2021 ontstond discussie over o.a. Wonen op bedrijventerrein ZKD. Hierdoor is staat het project op de politieke agenda. Hemelwaterafvoer, hittestress en ambachtelijke bedrijvigheid blijven onder de aandacht. Tekort aan (ambachtelijke) bedrijvigheid in Den Haag. Voor de doorontwikkeling van Zuidwest en de schaalvergroting dienen er meer werkplekken te komen om dit deel van de stad leefbaar en duurzaam te houden.

10 2022

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

1 0

Informatie Project

Projectnaam

Conservatoriumlocatie

Kenmerken

Criteria a. Totale omvang projectbudget >10 €mln. b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie) c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico voor de gemeente a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn) b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten

1. Financiering (Geld)

2. Financiering (Risico)

3. Complexiteit (Risico)

Score Toelichting scoring

Potentiële GREX waarde circa 40 mln.

GREX met waarde >10 mln. Grex is sluitend (winstgevend)

(B) Overkluizing Utrechtse baan en/of wijzigen afrit + verkeersstromen J van stolberglaan is van invloed op ontsluiting van de kavel i.r.t. de ondergrondse parkeerbak.

Formeel niet het geval (A), maar het betreft twee grote ontwikkelingen die in samenhang als één project wordt ontwikkeld. Dit is gecompliceerd. Ook kan de sloop/ het bouwrijp maken als project an sich worden beschouwd.

Gecompliceerd is dat we met twee ontwikkelende partijen op één locatie te maken hebben.

Waarschijnlijk Milieueffectrapportage (MER) procedure en i.i.g. omgevingsplan procedure. PAS is relevant i.v.m. afstand natuurgebieden.

c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter) 4. Complexiteit (Organisatie)

5. Complexiteit (Kwaliteit)

6. Compliance (Risico)

a. 2 of meer leden van het projectmanagementteam zijn nog onervaren (<1 jaar in rol) a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt) a. Het project is afhankelijk van complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/of raakt infrastructuur derden.

Bestemmingsplan (BP) procedure is van toepassing Er wordt direct aan de Utrechtsebaan/A12 gesloopt en gebouwd.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving a. Doorlooptijd totale project is >4 jaar

Straks eventueel omgevingswet. Oplevering staat gepland 2027 Projectplanning staat voortdurend onder druk i.v.m. behoud ANWB voor Den Haag. Er zijn veel risico’s die de planning in gevaar kunnen brengen.

Planning is van groot belang voor slagen project (risico op afhaken ANWB), momenteel zijn er veel onzekere factoren voor de planning.

X b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies

Eerst was Saskia Bruines verantwoordelijke wethouder. Nu is dat Anne Mulder. Maar Saskia is nog steeds aangehaakt. Vanuit mobiliteit (parkeren, ontsluiting) ook van Asten betrokken.

Raakt nog steeds Economie i.v.m. werkgelegenheid en heeft raakvlak met openbare ruimte en verkeer. Maar Wethouder Anne Mulder is vanuit Stedelijke ontwikkeling verantwoordelijk.

9. Imago (Risico)

a. Het project is zichtbaar, exposure is groot X en krijgt media-aandacht.

Behoud of sloop van gebouw ligt gevoelig. Ook al in de media geweest.

Al meerdere malen aandacht gehad in de raad, meerdere moties aangenomen. Behoud of sloop van gebouw blijft gevoelig. Ook al in de media geweest.

10. Omgeving (Risico)

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen het project.

Nog niet omdat er nog geen duidelijke lijn is gecommuniceerd over wat met het gebouw gaat gebeuren. Maar i.r.t sloop gebouw is deze kans wel groot.

Eind 2021 is begonnen met de participatie. Omwonenden ervaren negatieve gevolgen van de bouw.

11. Reputatie (Risico)

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op actualiteiten.

Door de overgang naar een nieuwe fase (definitiefase) is er meer aandacht vanuit de politiek.

12. Maatschappelijk (M)

De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

Hoog i.v.m. werkgelegenheid: ca 65.000 m2 kantoren, 25 duizend voor ANWB, 40 duizend voor RVB, openbare ruimte en groen

7. Doorlooptijd (Tijd)

8. Governance (Informatie)

b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is. a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken

Totaalscore 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerken

Midden. Draagt waarschijnlijk bij aan werkgelegenheid (behoud ANWB) en het voorzieningenniveau, parkeren, openbare ruimte. Planvorming nog niet gereed. 7

9 2022

3 DKG Pier Criteria

Score Toelichting scoring

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

a. Totale omvang projectbudget >10 €mln.

1. Financiering (Geld)

b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie)

Het project zit in de initiatieffase. Op dit moment is nog geen van de financierings-kenmerken aan de orde. Het project wordt nu bekostigd met Algemene Middelen DSO. In de nabije toekomst moet er vanwege de slechte staat Pier iets gebeuren. In welke mate en wat dat impliceert voor de gemeentelijke financiën, is afhankelijk van de uiteindelijke haalbaarheid voor de eigenaar.

c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen

2. Financiering (Risico)

3. Complexiteit (Risico)

4. Complexiteit (Organisatie)

Er moet bekeken worden wat er nodig is om de huidige Pier nog 5 tot 7 jaar in stand te houden. Op verschillende momenten in het toekomstig traject voor de Pier zal mogelijk een beroep worden gedaan op een bijdrage van de gemeente. Ook wordt in de toekomst rekening gehouden met het realiseren van een groter Pierplan - passend bij de ambities van De Kust Gezond. Zowel de Pier als de grond onder de Pier zijn niet van de gemeente. In eerste instantie is dus de eigenaar van de Pier verantwoordelijk voor instandhouding van de Pier. Vanwege de iconische waarde van de Pier wordt door de raad en andere belanghebbenden een beroep op de gemeente gedaan. Dit betekent dat de gemeente jaarlijks middelen moet inzetten voor dit project. Vooralsnog is de eigenaar verantwoordelijk voor de kosten. Mogelijk zijn er voor de toekomst subsidies beschikbaar in het kader van herstel, revitalisatie en duurzaamheid. Geen garanties. Nog niet in het stadium dat nieuwe financieringsafspraken zijn gemaakt (voor het laatst in 2018 en zijn voldaan). Financieringsafspraken gaan er mogelijk komen als in het toekomstige traject een beroep wordt gedaan op de gemeente.

Omdat het hier om een gemeentelijk icoon gaat, wordt ook van de gemeente een financiële inspanning verwacht. Voorlopig nog in de vorm van apparaatslasten, onderzoek en een bijdrage in de participatie.

De Pier is een complex project vanwege de bouw deels in zee, vanwege de verschillende grondeigendomsposities en de aansluiting met de boulevard en het achterland.

Relatie met openbare ruimte (de Kust Gezond, Pierplein). Als de Pier herontwikkeld gaat worden dan gaat het zeker gebruik maken van nieuwe technologie. Nederland heeft maar één Pier. Een bouwwerk op zee is complex.

Gelet op de omvang van het project is een aanzienlijke inzet van de interne organisatie nodig.

Voor de participatiefase is capaciteit een aandachtspunt.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

5. Complexiteit (Kwaliteit)

6. Compliance (Risico)

7. Doorlooptijd (Tijd) 8. Governance (Informatie) 9. Imago (Risico)

a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt) a. Het project is afhankelijk van complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/of raakt X infrastructuur derden. c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving a. Doorlooptijd totale project is >4 jaar b. Klantplanning is dermate krap dat X vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is. a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies a. Het project is zichtbaar, exposure is groot X en krijgt media-aandacht.

10. Omgeving (Risico)

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen het project.

11. Reputatie (Risico)

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op actualiteiten. De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

12. Maatschappelijk (M) Totaalscore

De Pier is geen routinematig project en vraagt om innovatiekracht. Echter bevind het project zich nog in de initiatieffase om nu al te scoren.

Een nieuwe ontwikkeling heeft in meer of mindere mate invloed op de aansluiting van de openbare ruimte. In dit geval een grote invloed.

Mocht de Pier worden herontwikkeld dan is een bestemmingsplanwijziging nodig. X

X Na deze fase zullen er meerdere wethouders betrokken zijn. De Pier is het icoon van de Haagse kust Nu nog niet, maar als het gaat om sloop-nieuwbouw zal er in de toekomst mogelijk weerstand optreden.

X X X

Midden, plan is nog in de initiatieffase en impact is hierdoor minder hoog. 7

2021

De Pier is geen routinematig project. Echter is de score nu pas van toepassing omdat voortgang op de Pier na aannemen van de twee moties van start gaat. In 2021 bevond het project zich nog in de initiatieffase. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm alleen van toepassing als de Pier naar de gemeente zou gaan.

Door zijn ligging heeft de Pier issues met bereikbaarheid. Het zou goed kunnen dat een revitalisatie of herontwikkeling onderhavig is aan nieuwe wet en regelgeving. Doorlooptijd project is mogelijk 5 tot 10 jaar (dit is inclusief de openbare ruimte). Tot op heden wethouder Anne Mulder verantwoordelijk. Relatie met Economie en Openbare Ruimte. Pier is zeer zichtbaar, exposure is groot, veel media aandacht. Veel belanghebbenden en belangstellenden voor plannen Pier. Participatietraject eerste stap in betrokkenheid. Iedereen vindt iets van de plannen van de Pier. Hoog, Impact op een toeristische trekpleister van de stad.

2022

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

Informatie Project Projectnaam Kenmerken

4 Gavi-kavel Tramremise Criteria

Score Toelichting scoring

a. Totale omvang projectbudget >10 €mln. 1. Financiering (Geld)

b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie)

c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen

2. Financiering (Risico)

a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico voor de gemeente

Grex bijdrage moet nog berekend worden.

GEEN PROJECT

a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn) 3. Complexiteit (Risico)

4. Complexiteit (Organisatie)

MRDH (Metropoolregio Rotterdam Den Haag)

b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter) a. 2 of meer leden van het projectmanagementteam zijn nog onervaren (<1 jaar in rol)

Bij de basisvariant (alleen Remise, geen meervoudig ruimtegebruik) heeft de voorlopige businesscase indicatief tekort van € 12,1 miljoen negatief (nominaal pp 2021, globale berekening). Verschillende posten en risico’s konden nog niet worden meegenomen. Geen zekerheid over de kosten, onduidelijke welke investeringen nog meer door het plan gevraagd worden en geen enkele garantie dat alle kosten door de MRDH gedragen worden (§ 8.6 NvU, RIS311712). -Ontwikkeling tramremise, -Onderzoek meervoudig ruimtegebruik, -Resterende deel GAVI kavel, verwerving deel plas van Reef voor de ontsluiting van de kavel A4 ontwikkeling, Ontwikkeling GAVI Kavel

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) 5. Complexiteit (Kwaliteit)

6. Compliance (Risico)

7. Doorlooptijd (Tijd)

8. Governance (Informatie)

b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt) a. Het project is afhankelijk van complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/of raakt infrastructuur derden. c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving a. Doorlooptijd totale project is >4 jaar b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is.

Het is een eerste keer dat er een tramremise wordt ontwikkeld met dubbel ruimtegebruik. X

Meervoudig ruimtegebruik voor een Remise betekent een verregaande juridische samenwerking contractueel vormgeven tussen zeer ongelijksoortige ontwikkelingspartners. Mogelijk MER procedure, risico op bestemmingsplanprocedure vanwege een onteigening voor de ontsluiting Ypenburgse straatweg. Aansluiten spoor HTM

Gewenste oplevering is 2026. X

Planning MRDH. Bestelling trams is al gedaan door MRDH/HTM

Mobiliteit, RO, Economie, Sport

Mobiliteit stimuleren.

Hoog. 1. Tijdige realisatie remise speelt belangrijke rol in de kwaliteit van het OV netwerk. 2. Betreft de hele gebiedsontwikkeling met inpassing van de tramremise HTM. Heeft veel invloed op externe partijen.

a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies

9. Imago (Risico)

a. Het project is zichtbaar, exposure is groot en krijgt media-aandacht.

10. Omgeving (Risico) 11. Reputatie (Risico)

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen het project. a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op actualiteiten.

12. Maatschappelijk (M)

De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

GRIP projecten in beide jaren 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerk

1. Financiering (Geld)

2. Financiering (Risico)

2022 5 Overkluizing Utrechtsebaan Grotiusplaats Criteria a. Omvang project >10 €mln. b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie) c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen

Score Eventuele toelichting

a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico gemeente

Bij niet kunnen nakomen van afspraken gemeente, kans op mogelijke claim.

a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn)

3. Complexiteit (Risico)

Totale begroting Grotiusplaats (woningbouw en openbare ruimte) komt ruim boven 10 mln. Project wordt gedekt uit een grondexploitatie + Groei met Groei REIS. Provast betaalt gronduitgifte maar verder geen bijdrage extern.

b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten X

c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter)

Project bestaat uit twee woontorens met parkeergarage (private ontwikkeling) en de openbare ruimte met groene overkapping (gemeentelijke ontwikkeling). Raakvlak met Renovatie Utrechtsebaan en Maria Stuartplein (fysiek, tijd). Het project bevindt zich in een druk gebied waar veel ontwikkelingen plaatsvinden (bijv. renovatie Utrechtsebaan) en is een belangrijke doorstroom in de stad. Introductie van nieuw Retentiekrattensysteem om bomen beter te onderhouden; dit systeem is nog niet eerder toegepast in GDH.

Score Toelichting scoring Totale projectbudget > 10 mln. Investering en grex X GREX

De gemeente heeft een overeenkomst met de ontwikkelaar van de Grotiustorens afgesloten met daarin opgenomen de verplichting om een overkluizing te realiseren. (A) Het project Overkluizing raakt aan de studie voor de ondertunneling van de Utrechtsebaan. (B) Het project raakt aan het Maria Stuartplein (betreft de inrichting van de openbare ruimte rondom de Grotiustorens).

X Constructie overkluizing: de toepassing van kanaaltunnelplaten wordt regulier toegepast in de utiliteitsbouw en is eerder toegepast op een object van RWS (de A4). Op het maaiveld zal een ondergronds retentiekrattensysteem toegepast tbv de opvang en het vasthouden van regenwater en het verbeteren van de

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

4. Complexiteit (Organisatie)

5. Complexiteit (Kwaliteit)

a. 2 of meer leden van het projectmanagementteam zijn nog onervaren (<1 jaar in rol) a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) X b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt) a. Het project is afhankelijk van een complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/ of raakt infrastructuur derden.

6. Compliance (Risico)

X c. Het project is onderhavig (onderhevig) aan ontwikkelend beleid of veranderende wet- en regelgeving

X Gezien de complexiteit op o.a. juridisch vlak (realisatieovereenkomst) en de uitdagingen die er liggen voor het ontwerp overkluizing is dit een niet routinematig project geworden. (Contractvorm nog te bepalen)

Gezien de complexiteit op o.a. juridisch vlak (realisatieovereenkomst) en de uitdagingen die er liggen voor het ontwerp overkluizing is dit een niet routinematig project geworden.

De overkluizing van de Utrechtsebaan raakt aan de ontsluiting van Den Haag via de A-12.

Bestemmingsplan is gewijzigd voor deze ontwikkeling. Het project bevindt zich vlak bij het CS Den Haag en bevat een overkluizing over de Utrechtsebaan, een van de belangrijkste stadsentrees. Overkluizing en openbare ruimte grenzen aan gevels van private gebouwen (Provast, Rijksvastgoedbedrijf, Tweede Kamer).Veranderende regelgeving op vlak van milieu, duurzaamheid en bouwvereisten

a. Doorlooptijd project is >4 jaar

7. Doorlooptijd (Tijd)

8. Governance (Informatie)

b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is

a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies

Project loopt langer dan 4 jaar. Tevens heeft het project vertraging opgelopen waardoor het issue is ontstaan dat de aanbesteding niet gehaald kan worden.

Wethouder Mulder en Bredemeijer. X

groeiomstandigheden voor planten en bomen. Het projectteam bestaat uit ervaren IPMleden/senioren met (deels) onervarenheid met het interne gemeentelijke proces.

DSO en DSB zijn betrokken opdrachtgevers.

Na akkoord op het raadsvoorstel over de gewijzigde scope en ontwerp wordt de planning (en de actuele baseline herijkt). De overkluizing van de Utrechtsebaan bleek complexer en kostbaarder dan bij de eerdere varianten gedacht. Dit wordt voorgezet als een zelfstandig project met een aangepaste scope en ontwerp. De variant die nu ter besluitvorming voor ligt betreft een lichtere en goedkopere constructie. Het project valt onder verantwoordelijkheid van DSO en DSB. Gezien de overkluizing van de UB raakt aan het beheer en onderhoud van de UB is DSB nauw betrokken.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

1 8

Torens zijn nieuwe zichtlocatie vanaf A12. Veel aandacht in de media.

Bouw aan overkluizing heeft grote invloed op de bereikbaarheid van de stad. Daarnaast heeft de gemeente zichzelf de verplichting opgelegd om de overkluizing te realiseren (middels de overeenkomst met Provast en middels het BP).

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op X actualiteiten

Door de grote omvang van het project, in een gebied waar veel aandacht voor is.

Kosten en planning. Het creëren van een prettige leefomgeving voor de omwonenden.

De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

Hoog. Met dit project worden 655 woningen toegevoegd aan de Haagse woningvoorraad

Hoog. Met dit project worden 655 woningen toegevoegd aan de Haagse woningvoorraad, Belangrijke stadsentree (bereikbaarheid van de stad) en een prettige leefomgeving voor de bewoners.

9. Imago (Risico)

a. Het project is zichtbaar, exposure is groot X en krijgt media aandacht.

10. Omgeving (Risico)

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen het project

11. Reputatie (Risico) 12. Maatschappelijk (M) Totaal score 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerk

10 2022

6 Spuikwartier Criteria

Score Eventuele toelichting

a. Omvang project >10 €mln.

Score Toelichting scoring Het betreft de grondexploitatie Spuikwartier. Het projectbudget >10 mln.

Kosten project hoger dan 10 mln.

b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie) 1. Financiering (Geld)

2. Financiering (Risico) 3. Complexiteit (Risico)

c. Het project maakt gebruik van externe financiering

d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico gemeente a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn)

Project wordt gedekt uit een grondexploitatie.

NVT. Wel is er sprake van opbrengsten uit grondverkoop en verkoop van parkeergarages. Deze opbrengsten worden gebruikt om kosten te dekken (grondexploitatie). Het project betreft een grondexploitatie.

Betreft de openbare ruimte (o.a. herinrichting Spuiplein en Haagse loper), twee parkeergarages en meerdere torens met woon- en kantoorfuncties. Hangt

Het projectgebied bestaat uit meerdere deelprojecten zoals de bouw van de torens, de inrichting van de openbare ruimte en de renovatie parkeergarages.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten

4. Complexiteit (Organisatie)

5. Complexiteit (Kwaliteit)

c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter) a. 2 of meer leden van het projectmanagementteam zijn nog onervaren (<1 jaar in rol) a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt)

a. Het project is afhankelijk van een complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. 6. Compliance (Risico)

b. Het project maakt gebruik van/ of raakt infrastructuur derden.

c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving 7. Doorlooptijd (Tijd)

8. Governance (Informatie) 9. Imago (Risico) 10. Omgeving (Risico)

a. Doorlooptijd project is >4 jaar b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is

nauw samen met alle projecten in de gebiedsontwikkeling CID CS: Structuurvisie CID, Campusboulevard, etc.)

Het projectgebied heeft externe raakvlakken met bijvoorbeeld de bouw Amare en vervanging van het natuursteen rondom het Stadhuis.

Door de vele betrokken partijen en raakvlakken kan het wijzigingen van inhoudelijke uitgangspunten aan de orde zijn (binnen de kaders van de projectopdracht).

Een bestemmingsplan wijziging is nodig (kruimelregeling). Daarnaast worden diverse omgevingsvergunningen aangevraagd. Het project raakt bijvoorbeeld de Spuigarage van ASR, tram- en buslijnen HTM.

Ja. De gevolgen van het Didam-arrest bij de beoogde verkoop van de Turfmarktgarage. X

a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken X b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies a. Het project is zichtbaar, exposure is groot X en krijgt media aandacht. a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen X het project

Een bestemmingsplan wijziging is nodig (kruimelregeling). Daarnaast worden diverse omgevingsvergunningen aangevraagd. Het project raakt bijvoorbeeld de Spuigarage van ASR, tram- en buslijnen HTM. Ja. De gevolgen van het Didam-arrest bij de beoogde verkoop van de Turfmarktgarage. Doorlooptijd is langer dan 4 jaar.

Doorlooptijd is langer dan 4 jaar.

Wethouder Anne Mulder, Hilbert Bredemeijer en Robert Van Asten

Wethouder Anne Mulder en Hilbert Bredemeijer

Bijvoorbeeld: Rekenkameronderzoek en Raadsenquete.

SOS Den Haag heeft voorheen weerstand kenbaar gemaakt.

Project betreft o.a. bouw van Amare. Hierdoor extra aandacht van media. De geschiedenis van deze omgeving kent een georganiseerde groep belanghebbenden. Vastgoed, kantoren en woningen. Skaters e.a. belanghebbenden.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

2 0

11. Reputatie (Risico) 12. Maatschappelijk (M) Totaal score 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerk

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op X actualiteiten De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden X of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft. 10

2. Financiering (Risico)

Bijvoorbeeld: Rekenkameronderzoek, Raadsenquete.

Hoog, er worden ca 514 woningen toegevoegd

7 Kijkduin Bad Criteria

Score Eventuele toelichting

Score Toelichting scoring

Netto investeringsvolume (kosten minus opbrengsten) voor de EeF en de OR bedraagt € 17,5 mln.

b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie)

c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico gemeente

b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten

De dekking vindt plaats vanuit MIP, Grex en anterieure projecten

Budget OR en EeF is > € 20 miljoen

Zie b. een deel van de dekking is anterieur. Zie b. een deel van de dekking is vanuit de Grex.

a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn) 3. Complexiteit (Risico)

2022

a. Omvang project >10 €mln. 1. Financiering (Geld)

In het centrum van de stad, veel stakeholders.

Als BOHA de anterieure bijdrage niet zou betalen, loopt de gemeente een financieel risico. Het project bestaat uit twee private gebiedsontwikkelingen, een investering in vastgoed (Entree en Fietsenstalling) en Openbare Ruimte De uitvoering van de EeF en de openbare ruimte raken de private gebiedsontwikkelingsprojecten van Fred en BOHA

De dekking vindt plaats vanuit MIP, Grex en anterieure projecten Een deel van de dekking is anterieur Een deel van de dekking is vanuit de GREX

Als BOHA de anterieure bijdrage niet betaald, loopt de gemeente een financieel risico Het project bestaat uit twee private gebiedsontwikkelingen, een investering in vastgoed (Entree en Fietsenstalling) en Openbare Ruimte De uitvoering van de EeF en de openbare ruimte raken de private gebiedsontwikkelingsprojecten van Fred en BOHA

c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter)

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

4. Complexiteit (Organisatie)

5. Complexiteit (Kwaliteit)

6. Compliance (Risico)

a. 2 of meer leden van het projectmanagementteam zijn nog onervaren (<1 jaar in rol) a. Niet routinematig project (scope van het project is nieuw qua inhoud voor de gemeente) b. Innovatieve contract- of aanbestedingsvorm (nog niet eerder door gemeente gebruikt) a. Het project is afhankelijk van een complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/ of raakt infrastructuur derden.

Het gaat hier niet om de volwassenheid van de invulling maar om de periode waarvoor iemand betrokken is. Nergens anders in de stad is eerder een publieke toegang tot private parkeergarages ontwikkeld.

Nieuwe en onervaren leden van het team zijn inmiddels voldoende ingewerkt.

Nergens anders in de stad is eerder een publieke toegang tot private parkeergarages gebouwd

Het project dient aan te sluiten op de parkeergarages van BOHA en FRED. X

Mogelijk risico stikstofproblematiek

Het project dient aan te sluiten op de parkeergarage van FRED en idealiter ook van BOHA

Project loopt sinds 2009.

Het project loopt sinds 2009

c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving 7. Doorlooptijd (Tijd)

a. Doorlooptijd project is >4 jaar b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is

8. Governance (Informatie)

a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken X

Wethouder Mobiliteit, openbare ruimte en stedelijke ontwikkeling.

a. Het project is zichtbaar, exposure is groot X en krijgt media aandacht.

Het is het grootste en meest langdurende project in het gebied.

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen X het project

De EeF zelf is als uitkomst gewenst. Echter de lange voorbereidingstijd en onderhandelingen over het plan én de verwachte overlast tijdens de uitvoering en van de in- en uitrit na oplevering levert veel weerstand op in de omgeving.

b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies 9. Imago (Risico)

10. Omgeving (Risico)

Wethouder Anne Mulder (Stadsontwikkeling), wethouder Hilbert Bredemeijer (Openbare ruimte) en wethouder Robert van Asten (Mobiliteit) De raad (o.a. speelboot) en omgeving volgen de ontwikkelingen nauwgezet met grote belangstelling De EeF zelf is gewenst. Echter de lange voorbereidingstijd, gevolgen van onderhandelingen over het plan, de te verwachte overlast tijdens de uitvoering en zorgen over verkeersdrukte na oplevering levert weerstand op in de omgeving.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

2 2

11. Reputatie (Risico)

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op X actualiteiten

Uitloop en daardoor meer overlast voor paviljoenhouders, bewoners.

12. Maatschappelijk (M)

De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

De maatschappelijke doelen die we vanuit de gemeente nastreven op het gebied van duurzaamheid (versterking kustwering, vergroening, mobiliteitstransitie), mobiliteit, woningbouw, economische versterking (detailhandel en toerisme), kwaliteitsverbetering openbare ruimte.

Totaal score 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerk

2. Financiering (Risico)

3. Complexiteit (Risico)

Hoog. De maatschappelijke doelen die we vanuit de gemeente nastreven op het gebied van duurzaamheid (vergroening, mobiliteitstransitie), mobiliteit, woningbouw, economische versterking (detailhandel en toerisme), kwaliteitsverbetering openbare ruimte.

11 2022

8 Dreven Gaarden Zichten Criteria a. Omvang project >10 €mln.

1. Financiering (Geld)

Uitloop van het project heeft grote gevolgen voor overlast voor de omgeving. Na het on hold zetten en vervolgens besluit om door te gaan met de EeF is het onverhoopt niet (tijdig) uitvoeren van de EeF een groot politiek afbreukrisico.

b. Meerdere dekkingsbronnen (Investering en exploitatie) c. Het project maakt gebruik van externe financiering d. Het project maakt gebruik van Subsidies en/of Grex bijdragen a. Financieringsafspraken t.b.v. project derden met financieel risico gemeente a. Het project bestaat uit samengevoegde projecten (met behoud van eigen scope en rapportagelijn) b. Project met één of meerdere raakvlakprojecten

Score Eventuele toelichting 26,8 mln. BZK + woningbouw Impulse en 26,8 mln. GDH. Daarbij is er een samenwerkingsverband met Staedion en Heijmans. Ontwikkelingen bevinden zich ook op X grond van de gemeente.

Score Toelichting scoring € 54 mln.

WBI-subsidie, Eneco, Grondopbrengsten WBI-subsidie + grondopbrengsten WBI-subsidie

Bij niet nakomen van afspraken gemeente, kans op mogelijke claim.

Project is een integrale gebiedsaanpak en bestaat uit grootschalige sloopnieuwbouw in bewoond gebied. Naast fysieke opgaven kent het project ook sociaal maatschappelijke opgaven. Er zijn grote interferenties met het programmaplan Zuidwest, de gebiedsvisie

Gemeente is risicodrager van de grex Het project bestaat uit drie buurten en ruim 20 bouwplannen

Sportpark Escamp, Ongelijkvloerse Kruising Lozerlaan, Gebiedsagenda Uithof, Structuur visie Zuidwest, Programmaplan Zuidwest

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

2 3

Zuidwest en de aanvraag in het kader van leefbaarheid en veiligheid. Het project kent ook enkele ruimtelijke raakvlakprojecten. In het project zelf zijn ruim 20 deelprojecten.

Nieuw model voor exploitatie en beheer van collectieve centrale parkeervoorzieningen

In verband met lange doorloop is de samenstelling van het projectteam wisselend.

Nieuwe en onervaren leden van het team zijn inmiddels voldoende ingewerkt.

Contractvorm met BZK bijdrage is een initiële bijdrage waar de gemeente niet bekend mee is. Wel geldt deze bijdrage voor meer gebiedsontwikkelingen in de stad. Voor de samenwerking tussen de partijen tijdens de planontwikkelingsfase is een overeenkomst gesloten (RIS305715)

Gemeente doet nog maar zeer zelden binnenstedelijke gebiedsontwikkelingen van dit formaat. Contractvorm met BZK bijdrage is een initiële bijdrage waar de gemeente niet bekend mee is. Voor de samenwerking tussen de partijen tijdens de planontwikkelingsfase is een overeenkomst gesloten (RIS305715)

Ontwikkeling in nauwe samenwerking met het rijk.

Ontwikkeling in nauwe samenwerking met het rijk. Plus het parkeerbeleid, omgevingswet, etc.

c. Het project maakt gebruik van nieuwe technologie (de gemeente is een early adopter) 4. Complexiteit (Organisatie)

5. Complexiteit (Kwaliteit)

6. Compliance (Risico)

a. Het project is afhankelijk van een complexe ruimtelijke procedures waaronder bestemmingsplanwijziging. b. Het project maakt gebruik van/ of raakt X infrastructuur derden. c. Het project is onderhavig aan ontwikkelend beleid of veranderende weten regelgeving

Van initiatief tot startbouw heeft een project een doorlooptijd van 4 jaar (20192023). De grondexploitatie van fase 1 loopt 10 jaar. Het totale project loopt 15 tot 20 jaar.

Wethouder Balster, van Asten, Bredemeijer, Bruines en wethouder van Tongeren. Betrokkenheid van OCW en DSB

a. Doorlooptijd project is >4 jaar 7. Doorlooptijd (Tijd)

8. Governance (Informatie)

9. Imago (Risico)

b. Klantplanning is dermate krap dat vertraging op oplevering zonder ingrijpen op projectopdracht onvermijdelijk is a. Er zijn 2 of meer Wethouders betrokken b. Het project rapporteert aan 2 of meer directies a. Het project is zichtbaar, exposure is groot en krijgt media aandacht.

15 tot 20 jaar X

Wethouders: - Wonen/Zuidwest Verkeer/Cultuur - Buitenruimte/Sport Economie - Duurzaamheid/Energie DSO, DSB en OCW

Ja door de betrokkenheid van het Rijk en de weerstand vanuit de omgeving die de media opzoeken.

Vertrouwelijkheid: Intern

BIJLAGEN GRIP-RAPPORTAGE Q2 2022

2 4

10. Omgeving (Risico)

a. Er is weerstand vanuit de omgeving tegen X het project

Er is weerstand uit de omgeving op het project. Er zijn zorgen over goede huisvesting. Daar wordt op geanticipeerd

11. Reputatie (Risico)

a. Politiek afbreukrisico, project speelt in op X actualiteiten

Met name het aantal moties geeft weer hoeveel dit leeft.

12. Maatschappelijk (M)

De maatschappelijke relevantie wordt bepaald door de mate waarin een project getypeerd kan worden als een lage, midden of hoge impact op de maatschappelijke doelen die de gemeente nastreeft.

Hoog, betreft de sloop van meer dan 2000 bestaande woningen

Totaal score 2021 Informatie Project Projectnaam Kenmerk

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12403042/1