Document · PDF

RIS313318 Notulen van de raad van 8 september 2022

Gemeenteraad 20 oktober 2022, gemeente Den HaagBij agendapunt: Vaststelling van de Notulen van 8, 26 en 27 september 202256.603 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 6

Vergadering gemeenteraad Den Haag gehouden op donderdag 8 september 2022 (Geopend te 13.30 uur) Voorzitter: de burgemeester, mr. J.H.C. van Zanen Griffier: drs. C.G.C.M. Blankwaard-Rombouts

Agenda Herdenking van de oud-ombudsman de heer G. Ebbeling A. Vaststelling agenda B. Stad in de raad C. Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken D. Vaststelling van de Notulen van 30 juni 2022 en 7 juli 2022 E. Vaststelling van de Besluitenlijst E.1 Voorstel van het college inzake bekrachtiging geheimhouding (RIS313071) E.2 Voorstel van het presidium inzake bekrachtiging geheimhouding (niet aan de orde) E.3 Voorstel van het college inzake Opheffen geheimhouding (RIS312935) E.4 Voorstel van het college inzake Verordening gronduitgifte met erfpacht Den Haag 2022 (RIS312657) E.5 Gewijzigd voorstel van de Adviescommissie bezwaarschriften inzake bezwaarschrift van de heer Kraft van Ermel inzake verzoek om openbaarmaking van de verantwoording fractieondersteuning van de fractie Hart voor Den Haag/Groep De Mos over de jaren 2014-2018 (RIS313033) E.6 Voorstel van het college inzake Verordening tot intrekking van de Verordening individuele studietoeslag Den Haag 2015 (RIS312900) E.7 Voorstel van het college inzake Benoeming voorzitter welstands- en monumentencommissie (RIS312546) F. Datumbepaling F.1 Initiatiefvoorstel Hart voor Den Haag: 'Haagse ondernemers zijn GOUD waard!’ (RIS312990) F.2 Initiatiefvoorstel Partij voor de Dieren: Wonen in een leefbare stad (RIS313042) Beraadslaging over: G. Onderhandelingsproces H.

Proces programmabegroting 2023-2026 (RIS313029) I. Wateroverlast Keizerstraat (RIS312164) J. Voorstel van het college inzake Geluidsmaatregelen Fokker Terminal (RIS312069) JJ. Gewijzigd initiatiefvoorstel Hart voor Den Haag: Studenten huisvesting op orde (RIS309841) Afronding debat commissie K. Commissiebrief: Ontwikkelingen Kijkduin Bad (RIS312397) L. Afdoening motie: Echte banen voor buurtconciërges (RIS310600) M. Brief van wethouder van Sociale zaken en Werk inzake Inkomenssteun bij energiearmoede (RIS311730) N. Commissiebrief: Aanbiedingsbrief Monitor Toerisme 2020 (RIS311892) O. Brief wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening, mevrouw Bruines, inzake Urgentiebrief Bedrijfshuisvesting (RIS311819) 1

P. Brief wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening, mevrouw Bruines, inzake Voortgang Living Lab Scheveningen (RIS312343) Q. Beantwoording schriftelijke vragen stop gaslevering door Gazprom (RIS311755) R. Brief wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening, Bruines, inzake duurzame impuls winkelcentrum Loosduinen (RIS311535) S. Brief wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening, mevrouw Bruines, en wethouder Onderwijs, Sport en Buitenruimte, de heer Bredemeijer, inzake afspraken over planning uitrol glasvezel in heel Den Haag (RIS311983) T. Brief wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening, mevrouw Bruines, inzake Binnenhof renovatie update februari 2022 (RIS311529) U. Brief wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening, mevrouw Bruines, inzake Voorgenomen besluit Shell verplaatsen fiscale vestiging naar Verenigd Koninkrijk (RIS310707) V. Brief van wethouder Onderwijs, Sport en Buitenruimte inzake Resultaat onderzoek betere compensatie ecologische verbindingszone (RIS308406) W. Madestein (rondvraag) X. Raadsmededeling: Tweede voortgangsrapportage arbeidsmigranten 2021 (RIS311440) Y. Brief van wethouder van Zorg, Jeugd en Volksgezondheid inzake Start vaccinatie apenpokkenvirus regio Haaglanden (RIS312902) Z. Commissiebrief: Fase 1 verbetering fietsroute en verblijfsklimaat Gedempte Gracht en Gedempte Burgwal (RIS312392) AA.

Commissiebrief: Voortgangsrapportage actienota ‘Vanzelfsprekend Toegankelijk 2020-2022’(RIS311846) AB. Voorstel van het college inzake Vaststelling Voorontwerp onderdoorgang Trekvlietbrug voor langzaam verkeer (onderdeel No-Regret) (RIS312646) De voorzitter. Ingevolge het Reglement van orde open ik de vergadering.

Presentielijst Aanwezig zijn 42 leden: Arp (SP), Assad (D66), Van Asten (D66), Baboeram (GroenLinks), Balster (PvdA), Barker (PvdD), Van Basten Batenburg (VVD), Bom (Hart voor Den Haag), Bos (GroenLinks), Bredemeijer (CDA), Butt (GroenLinks), De Vuyst (GroenLinks), Van Doorn (D66), Dubbelaar (Hart voor Den Haag), Van Esch (D66), Faïd (HSP), Gerritsen (PvdD), De Graaf (VVD), Groenewold (D66), De Groot (CDA), Guernaoui (Hart voor Den Haag), Van der Helm (VVD), Holman (PvdA), Icar (DENK), Klokkenburg-Reedeker (CU/SGP), Kruis (PVV), Mahmood (DENK), Martinez van Andel (Hart voor Den Haag) Martini (Hart voor Den Haag), Van Meijeren (FVD), Meinesz (Hart voor Den Haag), Mostert (D66), Mulder (VVD), Noorlander (D66), Parbhudayal (VVD), Partiman (CDA), Peeck (VVD), Roep (VVD), Smit (PvdD), Vavier (GroenLinks), Verdonk (Hart voor Den Haag) en Verduin (D66) Afwezig: Tseggai (PvdA), De Mos (Hart voor Den Haag), Sluijs (Hart voor Den Haag) De voorzitter. Aangezien het vereiste aantal leden aanwezig is, kan de vergadering voortgang vinden.

Herdenking van de oud-ombudsman de heer G. Ebbeling.

De voorzitter. Ik verzoek u te gaan staan voor een in memoriam van Ger Ebbeling. Geachte leden van de raad, geachte familie, dochter, schoonzoon. Op 9 juli jongstleden overleed Ger Ebbeling op 95-jarige leeftijd. Ger Ebbeling was de eerste onafhankelijke gemeentelijke ombudsman van onze stad en van ons land. De raad benoemde hem in april 1980 met algemene stemmen. Met zijn benoeming liep Den Haag voor op het Rijk. Het instituut Nationale ombudsman 2

werd pas in 1982 in het leven geroepen. Ger Ebbeling was dus een pionier. Diverse dagbladen besteedden aandacht aan de benoeming van deze pionier, die in hun ogen een sprong in het duister zou maken. Het enige wat vaststond, was dat hij, al dan niet op eigen initiatief, onderzoek kon doen naar klachten over de manier waarop het ambtelijk apparaat, inclusief de politie en de gemeentelijke bestuurders, met de belangen van de burgers omging om daar vervolgens over te rapporteren aan het college. Ook kon de ombudsman adviseren over het herstellen van fouten of maatregelen aanbevelen om herhaling te voorkomen. Zelf liet Ger Ebbeling bij zijn aanstelling weten nog moeilijk te kunnen voorspellen van welke aard de klachten zouden zijn. Hij dacht zich in elk geval met veel zaken te kunnen gaan bezighouden. Dat de gemeentelijke ombudsman in een duidelijke behoefte voorzag, bleek al uit zijn eerste jaarverslag over 1980. In de eerste drie maanden kreeg hij 79 klachten binnen, waarvan er 51 afgehandeld konden worden in het jaarverslag. Het jaarverslag over 1982 vermeldde dat hij 300 klachten te behandelen kreeg, waarover na onderzoek zo'n 200 rapporten werden opgesteld. Ger Ebbeling stak zijn onafhankelijke, scherpe en kritische houding ten opzichte van het gemeentebestuur vanaf dag één niet onder stoelen of banken.

In het genoemde eerste jaarverslag schreef hij dat het college van burgemeester en wethouders wat traag reageerde op zijn adviezen. De manier waarop het college een klacht van een burger over een door de GG&GD verrichte aanstellingskeuring afdeed, kwalificeerde hij ooit als - ik citeer hem - 'aan minachting grenzende onverschilligheid'. Dat het vervullen van een pioniersrol vaak niet zonder slag of stoot gaat, bleek in 1983. Ik citeer: 'Hoe benarder de tijden, des te noodzakelijker is de bewaking van de ambtelijke ethiek'. Dat schreef Ebbeling in zijn jaarverslag over 1982. Nog maar nauwelijks had hij deze woorden op papier gezet of het gemeentebestuur maakte bekend van plan te zijn het instituut gemeentelijke ombudsman op te heffen. Dat zou echter niet gebeuren. Ger Ebbeling bekleedde de functie tot 1989. Dat moge alweer heel lang geleden zijn, maar dat neemt niet weg dat Ger Ebbeling tot aan zijn overlijden de actualiteit rond het overheidsoptreden op de voet volgde. Een vriend en oud-collega uit zijn tijd als directeur bij het ministerie van CRM tekende op dat zijn steeds scherpe analyses ook de stad Den Haag veel goeds hebben gebracht. Achter die constatering kunnen wij ons als huidig bestuur van de gemeente Den Haag geheel scharen.

Mag ik u vragen een moment stil te staan bij het overlijden van Ger Ebbeling? (De aanwezigen nemen staande enige ogenblikken stilte in acht) De voorzitter. Dank u wel. Ik schors en geef gelegenheid tot condoleren. De vergadering wordt van 13.40 uur tot 13.44 uur geschorst. De voorzitter. Goedemiddag en welkom op deze vergadering van de gemeenteraad van Den Haag van donderdag 8 september 2022, na een welverdiend reces voor u allemaal. Ook welkom aan de mensen thuis. Ik hoop dat u een goede zomer heeft gehad. We gaan er vanmiddag weer tegenaan als gemeenteraad om het beste te doen voor onze mensen in de stad. Bericht van verhindering voor deze vergadering is ontvangen van de leden Tseggai, Sluijs en De Mos. Mevrouw Tseggai heeft mij gistermiddag per brief laten weten gebruik te willen maken van de vervangingsregeling wegens langdurige ziekte. Deze procedure wordt in gang gezet en zal op korte termijn worden geëffectueerd. Ik ben nog niet zo lang geleden bij mevrouw Tseggai geweest. Ik vond haar, zoals ik ook tegen mevrouw Holman heb gezegd, moedig, strijdbaar en actief. De stemmingen bij deze raadsvergadering worden gebundeld en aan het einde van de vergadering aan de orde gesteld. Er zit een halfuur tussen het eind van de vergadering en het begin van de stemmingen, zoals we deze week in het presidium hebben afgesproken; dan weet u dat alvast.

Na de stemmingen is er gelegenheid voor het afleggen van stemverklaringen.

Aan de orde is: A.

Vaststelling agenda.

De heer Barker (PvdD). Voorzitter. De geluidsmaatregelen met betrekking tot de Fokker Terminal staan op de agenda. We hadden daar vorige week een commissiedebat over. Daarin ontstond veel onduidelijkheid. Bijvoorbeeld: is de ondernemer akkoord, wie gaat er bijdragen, worden de duurzaamheidsmaatregelen genomen? Al dat soort vragen bleven open. Daarom hebben we behoefte aan meer informatie over deze nieuwe bouwblunder voordat we daarover beslissen in de raad. Wij zouden dus het ordevoorstel willen doen om de behandeling van de Fokkerterminal te verplaatsen. De voorzitter. Dat is een punt van orde. Het voorstel van de heer Barker is om dit agendapunt van de agenda af te voeren. Meneer Kruis is het daarmee eens; een duimpje betekent bij u dat u het ermee eens bent. Verder zie ik: niet uitstellen, niet uitstellen, wel uitstellen, niet uitstellen. Ik kijk ook naar meneer Mulder; u bent ook van een grote partij. Niet uitstellen. We stellen het niet uit. U heeft wel een aantal medestanders, maar niet genoeg. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

Aan de orde is: B.

Stad in de raad.

De voorzitter. Er zijn vier insprekers aangemeld. We beginnen digitaal. De eerste inspreker, C. Loos, gaat iets zeggen over de commissiebrief Ontwikkelingen Kijkduin Bad. Mevrouw Loos (K). Goedemiddag. Mijn naam is Charlie Loos en ik ben waarnemer in politiek Den Haag namens de Actie- en Belangengroep Terug naar de bossen en VN-ambassadeur van Inclusie Nederland. We komen op voor mensen met een beperking. De grootste beperking is echter de ontoegankelijkheid. Ik heb met veel mensen gesproken en ik heb ook contact gehad met Margreet Roemeling van de stichting Voorall. Het zou beter zijn als de gemeente eerst aan een VN-ambassadeur met ervaring vraagt of iets toegankelijk is vóórdat aan het werk begonnen wordt. Kijkduin ging volledig op de schop. Dat houdt in dat de gemeente verplicht is om ervoor te zorgen dat het strand voor iedereen toegankelijk is, zoals in het VN-verdrag Handicap staat. Dat is nu echter niet het geval. Ik heb eerder een brief gemaild met een voorstel dat mijns inziens goed uitvoerbaar is. Het voorstel is om de hellingen geleidelijk op te hogen richting strand en de hellingen op het strand dus langer te maken. Dan worden de hellingen automatisch minder steil. De huidige hellingen zijn niet alleen te steil, maar ook een ramp om op te rijden. De betonplaten erlangs zijn verzakt en dus gevaarlijk voor mensen die blind of slechtziend zijn.

Vandaar mijn voorstel om in elkaar te haken betonplaten te gebruiken, want die verschuiven niet. Ik hoop dat er serieus aan gewerkt wordt om het strand écht voor iedereen toegankelijk te maken, want ook mensen met een bolderkar en een kinderwagen hebben daar gemak van. Ik zou het een aanfluiting vinden voor de gemeente Den Haag, die ernaar streeft 100% toegankelijk te zijn en tot de twaalf koplopers behoorde, als het strand van Kijkduin ontoegankelijk blijft. Zie mijn brief, die ik eerder heb gemaild, met een voorstel dat mijns inziens goed uitvoerbaar is. De voorzitter. Dank u wel. Er zijn twee insprekers over de brief van de wethouder Economie, Internationaal en Dienstverlening inzake de Urgentiebrief Bedrijfshuisvesting. Ik geef het woord aan R.C.J. Roodbol. De heer Roodbol (S). Zeer geachte leden van de gemeenteraad. Mijn naam is Raymond Roodbol. Ik ben sinds juli de nieuwe voorzitter van de stichting Bedrijventerreinen Haaglanden. De huisvesting van bedrijven is heel belangrijk voor een stad. Dat is een feit van algemene bekendheid. Steden worden met name bekend door hun economische functie. Den Haag kent een grote historie als bedrijvenstad; denk bijvoorbeeld aan de Caballero Fabriek. Maar ook nu zijn de bedrijventerreinen heel belangrijk. Zo zijn de Haagse bedrijventerreinen in directe zin goed voor circa 15% van het totale aantal banen in Den Haag.

Daarnaast zijn de bedrijventerreinen in totaliteit goed voor circa 40% van het bbp in Nederland en vindt bijna twee derde van de innovatie plaats bij bedrijven in deze gebieden. 4

Daarmee spelen bedrijventerreinen een essentiële rol in de lokale, maar ook in de gehele economie. Een stad kan niet zonder zijn bedrijventerreinen. Ook is er een relatieve oververtegenwoordiging van meer kwetsbare banen voor lager opgeleiden. Het sociaal-economisch belang van bedrijventerreinen, zeker voor lager opgeleiden in omliggende wijken, is dus groot. Deze bijdrage van bedrijventerreinen aan een inclusieve stad is des te groter omdat juist de lager opgeleiden en de lage inkomens veel afhankelijker zijn van werk dicht bij huis. Een scooter- en fietsafstand van circa 10 tot 15 kilometer is bijvoorbeeld een veelgebruikte vuistregel. Juist op bedrijventerreinen komen naast inclusiviteit de belangrijkste transities rondom energie, klimaat, circulaire economie en digitalisering samen. Hier zitten de bedrijven die huizen moeten verduurzamen. Hier is de ruimte voor grootschalige duurzame energieproductie en hier klopt het hart van de circulaire economie. En er is milieuruimte voor het been verwerken van grondstoffen. Voor het toekomstige verdienvermogen en de brede welvaart in Den Haag is voldoende plek voor bedrijventerreinen dus van essentieel belang. Daarnaast zijn bedrijventerreinen broedplaatsen voor innovatie. De voorzitter. Wilt u afronden? De heer Roodbol.

Innovatieve bedrijven op bedrijventerreinen zijn dagelijks bezig met oplossingen voor de bovenstaande uitdagingen, maar naast die innovatieve bedrijvigheid huisvesten bedrijventerreinen ook een breed scala aan stadsverzorgende bedrijven. Denk hierbij aan de loodgieters, stadslogistiek, bouwbedrijven, aannemers en noem maar op. Kortom, bedrijventerreinen zijn van … De voorzitter. Uw tijd is op. Het spijt me; u heeft drie minuten. De heer Roodbol. Oké. We willen in ieder geval graag laten weten dat wij het absoluut eens zijn met de urgentiebrief. De voorzitter. Dank u wel, meneer Roodbol. Ten slotte bij dit agendapunt N. Kappetein. Mevrouw Kappetein (S). Geachte voorzitter en leden van de gemeenteraad. Mijn naam is Nancy Kappetein en ik spreek in de hoedanigheid van secretaris van BIZ Westvlietweg en Bedrijven Belang Westvlietweg, namens de ondernemers van bedrijventerrein Westvlietweg. Op 31 augustus jongstleden hebben wij ook ingesproken in de vergadering van de algemene raadscommissie Bestuur. Ter kennisname is de inhoud hiervan via de griffie met u gedeeld.

Nogmaals willen we benadrukken dat diverse ondernemingen gevestigd op bedrijventerrein Westvlietweg uit hun jasje groeien of binnenkort zelfs geen bedrijfshuisvesting meer hebben en dat er ruimte nodig is om de bedrijfsactiviteiten uit te kunnen blijven oefenen, ruimte die aansluitend aan het huidige bedrijventerrein en op de GAVI-kavel kan worden gevonden en niet elders in groot Den Haag. We moeten alles in het werk stellen om deze ondernemingen met als werkgebied de regio Den Haag in onze stad te houden. Het gaat om goed georganiseerde en gecertificeerde bedrijven die minder aantrekkelijk zijn voor ondermijningsactiviteiten, willen verduurzamen en oog hebben voor groen. Ofschoon we in afwachting zijn van het ambitiedocument van de provincie, is er wel het woonwerkakkoord waarin het gedeelte aansluitend aan het bedrijventerrein is aangeduid als 'zoekgebied eventuele uitbreidingslocatie' en in het woon-werkakkoord light als 'zoekgebied voor nieuw bedrijventerrein'. Dit gebied, momenteel weiland waar geen woningbouw mogelijk is omdat het grenst aan de snelweg, is een van de weinige locaties waar kansen liggen om het urgente tekort aan bedrijfshuisvesting op te lossen.

Om de Westvlietweg te ontlasten, zou een parallelweg aan de Westvlietweg van de Spoorlaan tot aan Hoornwijck, langs de A4, als extra uitvalsweg gerealiseerd moeten worden, waarbij ontsluiting van deze extra uitvalsweg richting de GAVI-kavel een alternatief zou kunnen zijn. Ook de infrastructuur moet worden verbeterd door de doodlopende wegen te verbinden en wegen aan te sluiten op de nieuwe extra uitvalsweg. Daar waar aan de overzijde van de Vliet bedrijfsactiviteiten plaatsgemaakt hebben voor fraaie woningen en appartementencomplexen, willen we de bedrijfsactiviteiten op bedrijventerrein Westvlietweg niet alleen behouden maar ook uitbreiden. We steunen de urgentiebrief van wethouder Bruines, waarin staat dat het gewenst is dat een ontwikkelmanager wordt aangesteld en dat gestart wordt met de planvorming voor het toevoegen van 5

nieuw bedrijventerrein aansluitend aan bedrijventerrein Westvlietweg en op de GAVI-kavel. We willen mogelijkheden vinden voor extra uitvalswegen, parkeerplaatsen, permanente uitbreidingslocaties en, gezien de urgentie, ook tijdelijke oplossingen en vergunningen. We denken hierin graag mee en gaan liever vandaag dan morgen van start. Ik dank u wel voor uw aandacht. De voorzitter. Dank u wel. Ten slotte de vierde inspreker, C. Visser, over Madestein. Dat is een bekende, nu live en niet via de televisie. Mevrouw Visser (W). Geachte voorzitter en geachte leden van de gemeenteraad. In de commissievergadering van 1 september heeft wethouder Bredemeijer u op het verkeerde been gezet. Hij zei dat de kapvergunning was aangevraagd. Dat klopt inderdaad, maar hij zei niet dat de vergunning was verleend. De termijn om bezwaar aan te tekenen eindigt vanavond om 0.00 uur. Vanwege de beperkte tijd richt ik me op een aantal kernpunten. Het plan wordt 'een landschapsplan' genoemd, maar blijkt een recreatieplan te zijn. Veel recreatie betekent: versnippering, verstoring, vervuiling, vermesting - denk aan honden en stikstof - en een achteruitgang van de rust. Het plan gaat dus ten koste van de biodiversiteit.

In het voorlopig ontwerp staat: 'Het proces van verkrijgen van de kapvergunning is opgestart en kan worden afgerond ná besluitvorming over dit VO.' De kapvergunning is dus strijdig met deze regel, want u hééft geen besluit genomen over het VO. Op grond van de nota Stadsbomen en de nota Stadsnatuur is ook aan andere verplichtingen niet voldaan. Ik noem ze. Er is geen Bomen Effect Analyse, geen BEA, gemaakt. De BEA is niet aan u voorgelegd ter besluitvorming. Aan u is geen lijstje van onderzochte alternatieven voorgelegd. Er is geen Natuurkansenscan gemaakt. Er is dus geen zicht op de huidige natuurwaarden en die in de toekomst. Dit is onverantwoord in verband met de biodiversiteitsramp. Er is geen stikstofberekening gemaakt of overlegd. Wij hebben de te kappen bomen op een rijtje gezet. Ik heb dat aan u laten uitreiken. Het blijkt dat er 383 bomen met een goede, redelijke conditie worden gerooid. Dit zijn bomen met een levensverwachting van meer dan tien jaar. Het kappen van zoveel bomen van deze kwaliteit vinden wij niet te verdedigen. Wij menen dat een BEA had geleid tot substantieel minder bomenkap. De uitleg van de compensatie in de kapvergunning is ook onnavolgbaar. Het is in ieder geval onjuist om bomen van een bosplantsoen een-op-een te vergelijken met de herplant van een gewone boom. De bomenbalans klopt niet. Er komen veel asfaltpaden.

U weet: asfalt is ongunstig voor bomen omdat het geen water en voedingsstoffen doorlaat. Deze verharding wordt niet gecompenseerd, wat vanwege de klimaatramp en de biodiversiteitramp niet zou mogen worden toegestaan. Kortom, het plan verdient een heroverweging. Daar kunt u wat aan doen door het VO te bespreken én te zorgen dat de bomen pas gerooid mogen worden als alle vergunningen onherroepelijk zijn en de feitelijke en financiële uitvoering voldoende gewaarborgd is. De voorzitter. Dank u wel. Mevrouw Visser. Eén zin, als u het goedvindt. De voorzitter. Ja. Mevrouw Visser. Want de afspraak is: er gaat geen boom om, tenzij het aantoonbaar niet anders kan. Ik dank u wel. De voorzitter. Dank u wel voor uw bijdrage.

Aan de orde is: C.

Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken.

De raad heeft hieromtrent beslist zoals hierna bij elk nummer is aangegeven. Nr.

Raadsadres

Voorstel voor afdoening

Belanghebbende d.d. 5 juli 2022 inzake investeren veiligheid pand Middin (10355318)

Belanghebbenden d.d. 5 juli 2022 inzake speelplaats in Park Oostduin Arendsdorp (10355331)

Stichting Drugsbeleid d.d. 10 juli 2022 inzake burgerberaad over het drugsbeleid (10355349)

Belanghebbende d.d. 12 juli 2022 inzake sloop Quintus op Parnassiaterrein Loosduinen (10355542)

De Haagse Scholen d.d. 12 juli 2022 inzake opheffing openbare basisschool Ypenburg (10360436)

Belanghebbende d.d. 20 juli 2022 inzake vragen n.a.v. dienstverlening/procedures (10360449)

Stichting SOS Den Haag d.d. 24 juli 2022 inzake Spui Gedempte Gracht (10360479)

Belanghebbende d.d. 1 augustus 2022 inzake bezwaar afwijzingsbeschikking Maatschappelijke Opvang (10365712)

Belanghebbende d.d. 11 augustus 2022 inzake verzoek tot aanleg Laad Infrastructuur t.a.v. E-bikes en electrische scooters (10369032) Stichting SOS Den Haag d.d. 6 augustus 2022 inzake bestemmingsplannen in relatie tot horecabestemmingen binnenstad (10371970) Belanghebbende d.d. 28 augustus 2022 inzake crisissituatie Ter Apel (10379654)

In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Samenleving) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Leefomgeving) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Bestuur) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Samenleving) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Samenleving) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Bestuur) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Ruimte) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Samenleving) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Leefomgeving) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Bestuur) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Samenleving)

Nederlandse Vereniging tot bevordering van de Zondagsrust en Zondagsheiliging d.d. 29 augustus 2022 inzake evenementen in relatie tot zondagsrust (10379732) Belanghebbende d.d. 31 augustus 2022 inzake crisissituatie Ter Apel (10380107)

In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Bestuur) In handen van het college van B en W ter afdoening. Kopie antwoord ter kennisneming aan algemene raadscommissie (Samenleving)

Nr.

Zienswijze op ontwerp-bestemmingsplan Parapluherziening Flitsbezorging

Voorstel voor afdoening

Vereniging BIZ Zeeheldenkwartier d.d. 19 juli 2022 (10358826) Getir Netherlands B.V. d.d. 20 juli 2022 (10358847)

Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel

Nr.

Zienswijze op ontwerp-bestemmingsplan Steenzicht en Ruimzicht

Voorstel voor afdoening

Bewonersorganisatie Bouwlust-Vrederust d.d. 19 juli 2022 (10358865) Belanghebbende d.d. 19 juli 2022 (10360352) Hoogheemraadschap van Delfland d.d. 18 juli 2022 (10360389) Belanghebbende d.d. 20 en 21 juli 2022 (10360463)

Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel Te betrekken bij de behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel

Nr.

Ter kennisneming

Voorstel voor afdoening

Belanghebbende d.d. 6 juli 2022 inzake politie-optreden in Den Haag (10355380) Veiligheidsregio Haaglanden d.d. 8 juli 2022 inzake begroting veiligheidsregio Haaglanden (10355407) Gemeente Pijnacker-Nootdorp d.d. 8 juli 2022 inzake motie raad Pijnacker-Nootdorp over procedure aanwijzen lokale omroep (10355416) GR GGD en Veilig Thuis Haaglanden d.d. 8 juli 2022 inzake eerste bestuursrapportage 2022 (10355427) GR GGD en Veilig Thuis Haaglanden d.d. 8 juli 2022 inzake definitieve begroting 2023 en definitieve begrotingswijziging 2022 GR GGD en VT Haaglanden (10355460) Belanghebbende d.d. 8 juli 2022 inzake snelheid scootmobiel (10355471)

Voor kennisgeving aannemen

2 3 4

Voor kennisgeving aannemen

12 13 14

17 18

FNV d.d. 6 juli 2022 inzake kostendelersnorm onder de 27 jaar (10355478) Zorgvoordieren d.d. 10 juli 2022 inzake Haagse stadsboerderijen (10355483)

Voor kennisgeving aannemen

GR GGD en Veilig Thuis Haaglanden d.d. 8 juli 2022 inzake definitieve jaarstukken 2021 GR GGD en Veilig Thuis Haaglanden (10355489) Omgevingsdienst Haaglanden d.d. 14 juli 2022 inzake reactie ODH ingediende zienswijzen Begroting ODH 2023 (10357099)

Voor kennisgeving aannemen

Raad voor Dierenaangelegenheden (RDA) d.d. 14 juli 2022 inzake Dilemma’s in de Wildopvang (10357140) Werkgroep Dooievaar+/SOS Den Haag d.d. 17 juli 2022 inzake Amare (10357149) Belanghebbende d.d. 15 juli 2022 inzake vergunningsgebied parkeren (10357152) Belanghebbende d.d. 17 juli 2022 inzake samenleving (10357161) en d.d. 22 juli 2022 inzake drugshandel in Stieltjesstraat (10362407) Gemeente Goeree-Overflakkee d.d. 18 juli 2022 inzake motie Gebiedsgerichte aanpak ‘stikstof’ op Goeree-Overflakkee (10357169) Initiatiefgroep Parkeren Vogelwijk Noord d.d. 19 juli 2022 inzake afschrift verzoek tot draagvlakonderzoek betaald parkeren Vogelwijk Noord (10360603)

Voor kennisgeving aannemen

Belanghebbende d.d. 18 juli 2022 inzake De Pier Scheveningen (10360650) Belanghebbende d.d. 22 juli 2022 inzake Natura-2000 park niet voor evenementen (10360656) Gemeente Kerkrade d.d. 20 juli 2022 inzake aangenomen motie verspreiding en decentralisering Rijkswerkgelegenheid (10360665) Gemeente De Wolden d.d. 19 juli 2022 inzake motie over stikstofaanpak (10360671) Gemeente Etten-Leur d.d. 22 juli 2022 inzake motie zorgvuldig stikstofbeleid (10360679) Wijkberaad Bohemen, Waldeck, Kijkduin d.d. 21 juli 2022 inzake conceptvoorontwerp Deltaplein & omgeving (10362420)

Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen

ROVER afdeling Den Haag en omstreken d.d. 25 juli 2022 inzake voortgang werkzaamheden tracédeel tram 16 Zoutmanstraat – Centrum (16Z) (10362424) Landelijk Platform Slavernijverleden d.d. 18 juli 2022 inzake koloniaal- en slavernijverleden subsidieregeling en andere zaken (10362429) Belanghebbende d.d. 26 juli 2022 inzake ontoegankelijke stemlokalen nietrepresentatieve verkiezingen (10362436) Vereniging Houdt Vlietrand Groen d.d. 26 juli 2022 inzake omgevingsvergunningaangevraagd beginseluitspraak, nabij Virulylaan 50a (10363986) Gemeente Steenwijkerland d.d. 26 juli 2022 inzake motie Statement stikstofreductiedoelstellingen (10363993)

Voor kennisgeving aannemen

Jeugdautoriteit d.d. 28 juli 2022 inzake wat kan de jeugdautoriteit voor uw gemeente betekenen (10363996)

Voor kennisgeving aannemen

Belanghebbende d.d. 8 augustus 2022 inzake parkeerboete (10369093) Belanghebbende d.d. 6 augustus 2022 inzake rellende boeren (10369098) Vereniging Nederlandse Gemeenten d.d. 1 augustus 2022 inzake VNG Jaarverslag 2021 (10369105) Belangenvereniging Bedrijven Zichtenburg Kerketuinen Dekkershoek en Stichting BIZ ZKD d.d. 10 augustus 2022 inzake bezwaar tegen besluit verlenging tijdelijke vergunning Koperwerf 28 (10369112) Raad van State d.d. 10 augustus 2022 inzake uitspraak Bp Brasserskade (10372062) Sociaal en Groen d.d. 7 augustus 2022 inzake instellen Burgerkamer (10372067) Belanghebbende d.d. 13 augustus 2022 en 14 augustus 2022 inzake afvalproblematiek (10372089) Belanghebbende d.d. 15 augustus 2022 inzake verbouwing Binnenhof (10372131) Algemene Vereniging voor Natuurbescherming voor ’s-Gravenhage en omstreken d.d. 20 augustus 2022 inzake nader onderzoek naar een klimbos in het Zuiderpark (10375062) Belanghebbenden d.d. 18 augustus 2022 inzake verbouwing Ambassade VAE overtreedt bouwbesluit en -vergunning (10375109)

Voor kennisgeving aannemen

30 31

33 34 35

36 37

Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen Voor kennisgeving aannemen

Voor kennisgeving aannemen

Wijkberaad Bohemen, Waldeck, Kijkduin d.d. 18 augustus 2022 inzake zienswijze aan het college van B. en W. inzake conceptvoorontwerp Deltaplein & omgeving (10375135) Algemene Vereniging voor Natuurbescherming voor ’s-Gravenhage en omstreken d.d. 19 augustus 2022 inzake padelbanen en tennispark Marlot, aanvraag plaatsing 8 lichtmasten (10375210) Belanghebbende d.d. 19 augustus 2022 en 22 augustus 2022 inzake klacht Dienst Sociale Zaken (10375218) Belanghebbende d.d. 22 augustus 2022 en 27 augustus 2022 (behoort bij) inzake geparkeerde scooters (10375268) Stichting Geluidsoverlast Scheveningen d.d. 29 augustus 2022 inzake evenementen op Scheveningen 1e week september (10379577) Stichting Nationaal Monument Nederlands Slavernijverleden/Landelijk Platform Slavernijverleden d.d. 30 augustus 2022 inzake dankbetuiging aan wethouder Sociale Zaken en Werk (10379587)

Voor kennisgeving aannemen

Aan de orde is: D.

Vaststelling van de Notulen van de vergadering van 30 juni 2022 en 7 juli 2022.

De Notulen worden ongewijzigd vastgesteld.

Aan de orde is: E.

Vaststelling van de besluitenlijst.

E.1 E.2 E.3 E.4

Voorstel van het college inzake bekrachtiging geheimhouding (RIS313071) Voorstel van het presidium inzake bekrachtiging geheimhouding (niet aan de orde) Voorstel van het college inzake Opheffen geheimhouding (RIS312935) Voorstel van het college inzake Verordening gronduitgifte met erfpacht Den Haag 2022 (RIS312657) Gewijzigd voorstel van de Adviescommissie bezwaarschriften inzake bezwaarschrift van de heer Kraft van Ermel inzake verzoek om openbaarmaking van de verantwoording fractieondersteuning van de fractie Hart voor Den Haag/Groep De Mos over de jaren 20142018 (RIS313033) Voorstel van het college inzake Verordening tot intrekking van de Verordening individuele studietoeslag Den Haag 2015 (RIS312900) Voorstel van het college inzake Benoeming voorzitter welstands- en monumentencommissie (RIS312546)

E.5

E.6 E.7

Deze voorstellen worden achtereenvolgens zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming aangenomen. De voorzitter. Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. Constant Martini (Hart voor Den Haag). Voorzitter. Hart voor Den Haag wenst geacht te worden tegen voorstel E.7 over de voorzitter van de Welstandscommissie gestemd te hebben, niet zozeer omdat wij niet geloven dat hij voldoende technische kennis heeft, maar omdat tijdens het interview naar voren is gekomen dat zijn kennis van de stad en ervaring met de stad in ieder geval voor Hart voor Den Haag onvoldoende zijn om hem te benoemen. Sebastian Kruis (PVV). Voorzitter. Voor de Haagse PVV geldt hetzelfde als wat de heer Martini net verwoordde. De voorzitter. De fracties van Hart voor Den Haag en de PVV wordt op hun verzoek aantekening verleend dat zij geacht wensen te worden te hebben gestemd tegen voorstel E.7.

Aan de orde is: F.

Datumbepaling initiatiefvoorstellen:

F.1. Initiatiefvoorstel Hart voor Den Haag: 'Haagse ondernemers zijn GOUD waard' (RIS312990). De voorzitter. Een reactie van het college mag worden verwacht in het vierde kwartaal. Rachid Guernaoui (Hart voor Den Haag). Dat is goed. De voorzitter. We hebben in het presidium afgesproken om binnenkort eens te kijken of we deze procedure strak kunnen trekken; laat ik het in mijn eigen woorden zeggen. F.2.

Initiatiefvoorstel Partij voor de Dieren: Wonen in een leefbare stad (RIS313042).

De voorzitter. Een reactie van het college mag worden verwacht in het eerste kwartaal van volgend jaar. Robert Barker (PvdD). Voorzitter. Niet akkoord. Ik ga ervan uit dat het Q4 wordt, zoals is afgesproken. De voorzitter. Ik kijk even naar het college. Wie is hiervan? Dat kan ik niet uit mijn hoofd zeggen. Zoals altijd gaat het college zijn best doen om dit inderdaad in het vierde kwartaal georganiseerd te hebben. Meneer Barker, bij dezen; die heeft u weer binnen.

Aan de orde is: G.

Onderhandelingsproces.

De voorzitter. Als eerste is het woord aan de aanvrager van het debat, de heer Icar namens DENK. De beraadslaging wordt geopend. Nur Icar (DENK). Voorzitter. Vorige week, nog voordat de mediaberichten verschenen over het mogelijk mislukken van de coalitieonderhandelingen, hebben wij het verzoek ingediend om een debat. 12

De reden hiervoor is dat wij totaal geen duidelijkheid hebben over hoe het staat met de onderhandelingen, terwijl de uitdagingen met een sneltreinvaart op ons afkomen en heel Nederland naar Den Haag kijkt omdat wij er nog steeds niet uit zijn gekomen. Als enige gemeente in het land hebben wij nog geen akkoord. Tevens hebben wij te maken met een vertrouwensbreuk met de kiezer, die het liet afweten om te komen stemmen. Ik wil de onderhandelaar vragen wat voor signaal we aan deze kiezers geven nu we er nog steeds niet uit zijn gekomen en het vertrouwen alleen maar afneemt. Vervolgens zijn we ingehaald door de realiteit, namelijk dat de onderhandelingen bijna stukliepen - de VVD liep weg - om een paar uur later te horen dat het bijna rond is. Dat is de grootste U-turn van het jaar. Waarschijnlijk ontvangen wij binnenkort dus een coalitieakkoord. Gefeliciteerd daarmee; het is goed dat we nu wel zover zijn gekomen. Ons vertrouwen in de gezondheid van een nieuwe coalitie is wel behoorlijk geschaad. Jullie komen binnenkort misschien wel noodgedwongen met een akkoord, maar hoe gezond zal dit akkoord zijn? Wij hopen dat de partijen vandaag enig licht kunnen laten schijnen op dit gezondheidsvraagstuk van de toekomstige coalitie, met name op de onderlinge samenwerking. Er was ons beloofd dat in het proces de input van de rest van de raad meegenomen zou worden.

We hebben niks, noppes, nada gehoord. Wat is er gebeurd met deze beloften? Dan de staat van onze stad. Niemand is onfeilbaar. Met democratie als uithangbord vergt een formatie moed, maar dit debat hebben we vandaag omdat de democratie in onze stad hapert. De formatie moest zich via achterkamertjes voltrekken en echte moed ontbreekt. Tot op heden heb ik transparantie gemist. Is dit waarom we naar de stembus zijn gegaan? Is dit die belofte die we als politieke partijen aan onze stemmers hebben gegeven, namelijk dat elke stem telt? Als wij ons als politieke partijen al gepasseerd voelen, hoe moeten de mensen die gestemd hebben, zich dan voelen? Ze hebben immers letterlijk honger, schakelen de energie uit omdat die onbetaalbaar is geworden of vrezen als ondernemer kopje-onder te gaan omdat ze nog bijkomen van de coronapandemie. Het is een droevige dag. Net als bij meerdere collega-partijen heerst er maar één gedachte: hier hebben we precies voor gewaarschuwd, voor de arrogantie van de macht. Stijgende energiekosten, verergerde afvalproblematiek, een tekort aan woningen, overlast op straat, mensen die in armoede raken, toenemende criminaliteit, verkeerschaos door de stad, overbewoning in huizen die wel beschikbaar zijn, toename van schulden en meer mensen die aankloppen bij voedselbanken. Dat is een kleine opsomming van de verslechterde leefbaarheid van onze prachtige stad.

Den Haag, mooie stad achter de duinen, is op een crashkoers om Den Haag, de niet zo mooie stad achter de puinen te worden. Die problematiek is al jaren in beeld, maar komt elke keer als een shock aan, waarschijnlijk door het paardenklepachtige politieke beleid van de afgelopen colleges. De heer Donner kaartte in zijn bericht van 30 juni jongstleden aan dat de onderhandelaars van de vijf partijen een helder beeld van de knelpunten en mogelijkheden hebben en dus ook een realistisch beeld van zowel de mogelijkheden als de ruimte om hun ambities voor de stad te realiseren. Dat zijn dezelfde partijen die de stad de afgelopen drie jaar hebben bestuurd! Chapeau! Daadkracht en leiderschap zijn nodig voor een stabiel bestuur en een stabiele stad. Dit is allesbehalve dat. Hagenaars verdienen duidelijkheid. Den Haag wordt nu al zes maanden gegijzeld, terwijl er allemaal complexe vraagstukken op ons afkomen. Denk aan de hoeveelheid mensen die financieel in de klem komen en zich voor schuldhulpverlening aangemeld hebben. Dat zijn er nu al meer dan in 2020-2021. Denk aan de stijgende energierekening, waar ik het net over had, maar ook aan de stijgende prijzen van overige primaire basisbehoeften. Mensen kunnen geen boodschappen doen en raken meer en meer in de schulden.

Als dit nu al zo drastisch is, wat gaat er dan gebeuren wanneer de wintermaanden echt gaan beginnen? Wat gaat er dan van deze mensen terechtkomen? Dan hebben we het nog niet eens over de grote groep arbeidsmigranten. Vanochtend hebben we allemaal in de krant kunnen lezen dat een grote groep arbeidsmigranten hun baan en hoogstwaarschijnlijk ook hun woning zal verliezen. Dat geldt voor de groep die het geluk heeft om momenteel een woning te hebben, maar wat gebeurt er met hen als zij hun woning kwijtraken en niet terug willen naar het land van herkomst? Officieel mogen zij nu niet naar de maatschappelijke opvang voor daklozen. Kunnen wij er nu al van uitgaan dat er in de komende maanden een sterke toename zal zijn van dakloze mensen? Of zal ook dat achteraf als een shock komen als dit werkelijkheid wordt? Want het staat vast dat dit gaat gebeuren. De enigen die we de staat van de stad kunnen aanrekenen, zijn de coalitiepartijen. Zij hebben de afgelopen jaren de scepter gezwaaid. Er is een toenemend wantrouwen jegens de politiek. De 13

enigen die we daarvoor kunnen aankijken, zijn deze partijen. De afgelopen maanden kregen we heel vaak te horen dat het vertrouwen in de politiek hersteld moet worden. Ik vraag me af welke stappen deze partijen tot de dag van vandaag gezet hebben om dat vertrouwen te herstellen. Je zou verwachten dat de partijen na een jarenlange samenwerking voortborduren op de samenwerking van de afgelopen jaren. Hoe gaan we om met de meest kwetsbaren in de samenleving? Wie wordt er nou aan hun lot overgelaten? De meest kwetsbaren. We hebben geen tijd te verliezen. Ik merk dat de coalitiepartijen zich in een luxepositie wanen, maar die luxe hebben veel Hagenaars niet. Hoe kijken deze partijen aan tegen het lage vertrouwen in de politiek en wat is jullie rol hierin? Hoe kunnen de coalitiepartijen de Hagenaars garanderen dat er een stabiel bestuur staat dat tegen de komende uitdagingen bestand is? Wees geen orkest dat op de Titanic doorspeelt terwijl het schip zinkt. Daarom roep ik de formerende partijen op om te erkennen dat zij gefaald hebben en om aan te geven hoe nu betere stappen gezet gaan worden. Binnenkort spreken we blijkbaar over een nieuw akkoord. We moeten het maar gaan zien. Vandaag speelt wat ons betreft de gezondheid van de toekomstige coalitie de grootste rol.

Wat hebben de onderhandelaars hierover te zeggen om de raad en onze stad op z'n minst het gevoel te geven dat de stad bij deze vijf partijen in goede handen is? Mocht het zo zijn dat er meer tijd nodig is, dan zou ik voorstellen om daarover te spreken met de raad. Laten wij in dat geval de begroting komend jaar samen invullen, met de gehele raad. Laat de raad het komend jaar zijn rol nemen in het besturen van de stad. Jullie kunnen dan eventueel werken aan een nog gezonder akkoord. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Voorzitter. Hart voor Den Haag wil aan de slag. De stad moet bestuurd worden. We moeten het hebben over de inhoud. Wanneer kunnen we het akkoord verwachten? Wanneer is het debat? Wanneer wordt de stad weer bestuurd? Deze stad verdient beter. Dit debat had van ons helemaal niet gehoeven, want het levert niets anders op dan woordspelletjes. Denk aan: is het nou een formateur of een informateur? Hebben we nou een gespreksleider of hebben we een adviseur? Het gaat over drogredenen voor de lange duur van de formatie. We schieten daar niets mee op. Op z'n Haags gezegd: het is gewoon een puinhoop.

Waar is de heer Donner trouwens? Om in zijn eigen beeldspraak te blijven: waarom vraagt hij aan ons om tijdens de bevalling stil te blijven zitten en sluipt hij weg als de persweeën beginnen? Wanneer komt hij daar zelf verantwoording over afleggen? Uiteraard hebben wij de heer Donner het vertrouwen gegeven dat hij verdiende, waarvan wij dachten dat hij dat verdiende. Dat heeft hij beschaamd. Volgens de geldende politieke mores dient hij, dus niet een collega-raadslid, daarover gewoon verantwoording af te leggen. Als raad hebben we een brief ontvangen van de heer Donner. Tenminste, de brief was aan de onderhandelende partijen; er zat ook een begeleidend schrijven bij. Die brief kregen wij pas zes dagen na de dagtekening. Waarom is dat? Verder signaleren wij een discrepantie tussen de begeleidende brief en de brief van de heer Donner. In de brief van de heer Donner staat dat hij ermee gestopt is, terwijl in de begeleidende brief in ieder geval de suggestie wordt gewekt dat hij nog meestuurt in het proces. Waarom is die brief trouwens ondertekend door een ambtenaar in plaats van door de huidige trekker van de onderhandelingen, wie dat dan ook moge zijn? Een paar woorden van medeleven voor de VVD. De VVD gaat besturen in een links college: een stemverhouding van zeven voor de liberalen tegen een linkse meerderheid van minimaal zestien zetels.

Alle VVD-verkiezingsbeloften worden weggestemd. Over drie jaar is Den Haag autovrij, zijn de lastenverhogingen voor burgers en ondernemers door het dak gegaan, is er geen huis gebouwd, wachten Haagse jongeren weer drie jaar langer op een huis, is er in iedere wijk een asielzoekerscentrum en liggen de arbeidsmigranten overal dronken op de stoep, onder medeverantwoordelijkheid van de VVD. Hart voor Den Haag voorspelt dat het zoet van het pluche voor de VVD snel verdwenen zal zijn en dat het zuur de komende jaren zal blijven. Daarom hebben wij als Hart voor Den Haag een cadeautje gekocht voor de VVD om ons medeleven te betuigen. Ik zal het zo overhandigen aan de heer Mulder, maar er zit genoeg in voor de hele fractie. Hart voor Den Haag is klaar voor de oppositie. Wij zullen niet zuur zijn, wel scherp voor een veilig en vrij Den Haag. Robert Barker (PvdD). Voorzitter. Bijna iedereen die ik spreek, vraagt me hoe het staat met de coalitieonderhandelingen. Ze vragen dan of zetelwinnaars van de verkiezingen meedoen, zoals de 14

Partij voor de Dieren of Hart voor Den Haag. Ik moet dan 'nee' zeggen, want de huidige coalitie wil door. Dan zijn mensen verbaasd dat het zo ontzettend lang duurt als het gaat om een zittende coalitie. Dan vragen ze: hoe kan dat nou? Eigenlijk kan ik dat niet uitleggen. Het is eigenlijk ook niet uit te leggen hoe een zittende coalitie er zo lang over doet. We hebben ondertussen wel in de media kunnen lezen waar dat echt aan ligt: de tijd wordt genomen om rollebollend op straat te liggen. Adviseur Donner is 'm ondertussen gepeerd. Wat zegt dit zeer lange proces over de komende drieënhalf jaar? Hoeveel vertrouwen moeten we hebben in deze coalitie, een coalitie die er een circus van maakt en alles volledig dichtgetimmerd wil hebben? Voor de zomer gaven de partijen aan graag op hoofdlijnen een akkoord te willen en geen tijd te hebben om input uit de stad op te halen en ook geen tijd te hebben om input op te halen bij oppositiepartijen. Dat zou erna gebeuren. Nu we in september zijn, vraag ik me af of de coalitie dit nog steeds van belang vindt. Kan de coalitie verder aangeven wanneer het akkoord überhaupt wordt gepresenteerd en of de screening van de wethouders al is ingepland? Ik vraag me af of ook de burgemeester hierop kan ingaan, want ik ga ervan uit dat de afgesproken integriteitsprocedures nu wél worden gevolgd.

Het proces van de afgelopen maanden is eigenlijk niet uit te leggen aan de Haagse inwoners en laat zien dat deze doorstart met ongeveer dezelfde wethouders vooral plaatsvindt door een vastgelopen systeem, waarin de woningcrisis, de klimaatcrisis en de ecologische crisis niet worden aangepakt. Lesley Arp (SP). Voorzitter. Na maanden radiostilte konden wij maandag in de krant lezen dat het hommeles was aan de onderhandelingstafel. Tot mijn verbazing lazen wij dat het hete hangijzer het vraagstuk van lastenverlichting is, iets waarvan je niet zou verwachten dat het nu, bijna vier maanden na de aanstelling van adviseur Donner, nog op tafel zou liggen. De duiding die ik afgelopen maandag van deze bizarre situatie heb gegeven, zal ik hier maar niet herhalen. Wel heeft mijn fractie een aantal vragen; ik hoop dat die straks door een persoon worden beantwoord. Allereerst: is er inmiddels een akkoord over het totaalpakket aan bezuinigingen en lastenverzwaringen? Hoe komt het dat belangrijke financiële vraagstukken tot het laatste moment op tafel kunnen liggen? Ik verwacht dat de onderhandelaars vandaag niet happig zullen zijn om zaken over de inhoud los te laten, maar ze zouden op z'n minst kunnen toelichten welk proces is doorlopen sinds het moment dat zij volgens de heer Donner collectief zo geschrokken waren van de staat van de gemeentefinanciën.

Ten tweede: waarom is de raad pas op de hoogte gesteld van het vertrek van adviseur Donner nadat er gelekt was over ontevredenheid bij de VVD? Mijn fractie vindt het echt absurd dat de raad op deze manier met een voldongen feit is geconfronteerd, terwijl de heer Donner zijn opdracht nota bene van de raad heeft gekregen. En wie geeft er momenteel leiding aan de onderhandelingen? Dan over het informeren van de stad. Voor officieel nieuws over de onderhandelingen kunnen bewoners kijken op de webpagina, bij 'Berichten over de formatie'. Op die pagina was het de afgelopen twee maanden stil. Een uiterst summiere update kwam pas afgelopen maandag na het nieuws over onvrede bij de VVD. Al eerder heeft mijn fractie samen met andere fracties een punt gemaakt van het feit dat deze onderhandelingen te veel met de rug naar de stad plaatsvinden. Sindsdien is het er beslist niet beter op geworden. Hoe reflecteren de onderhandelaars hierop? Ten slotte. Uiteraard zijn de onderhandelingen een zaak van de onderhandelaars en niet van het college, maar het is nu eenmaal een feit dat een groot deel van de hoofdrolspelers zitting heeft in het huidige college. Op heel veel terreinen kan dit college nu niet daadkrachtig handelen. Vooral de stad is hier de dupe van.

Daarom wil mijn fractie toch weten of dit onderwerp ook onderwerp van gesprek is geweest binnen het college en welke rol de burgemeester hier als voorzitter in heeft genomen. Sebastian Kruis (PVV). Voorzitter. Ik heb een motie voorbereid. Ik hoop dat ik daarmee niet heel erg in strijd handel met de procedures. Ik zou traditioneel natuurlijk niets anders willen dan de procedures volgen, maar ik heb dit vanavond bedacht, toen ik de stukken op het laatste moment nog een keertje tot mij nam. De motie heet 'Kamperen is makkelijker dan formeren' en luidt: constaterende dat de onderhandelaars twee maanden voor de voortent hebben onderhandeld en de onderhandelaas na zes maanden nog steeds geen akkoord hebben gepresenteerd, overwegende dat voor deze prutsers een voortent opzetten blijkbaar makkelijker is dan onderhandelen en stadsbelang gaat boven strandbelang, verzoekt de onderhandelaars zo snel als mogelijk terug te gaan naar de camping waar ze de afgelopen 15

twee maanden hebben vertoeft en het gemeentehuis te verlaten en het bestuur over te laten aan andere partijen, die wél het beste voorhebben met de stad. De voorzitter. Door de heer Kruis wordt de volgende motie (G.1 PVV) ingediend:

Motie G.1 PVV kamperen is makkelijker dan formeren De gemeenteraad van Den Haag in vergadering bijeen op donderdag 8 september 2022 Constaterende, dat: • de onderhandelaars twee maanden voor de voortent hebben onderhandeld; • de onderhandelaars na 6 maanden nog steeds geen akkoord hebben gepresenteerd. Overwegende, dat: • voor deze prutsers een voortent opzetten blijkbaar makkelijker is dan onderhandelen, • stadsbelang gaat boven strandbelang. Verzoekt de onderhandelaars: • zo snel als mogelijk terug te gaan naar de camping waar ze de afgelopen twee maanden hebben vertoeft; • het gemeentehuis te verlaten en het bestuur over te laten aan andere partijen die wél het beste voor hebben met de stad. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Voorzitter. Het is bijna een halfjaar terug dat een deel van onze stad naar de stembus toog. Na bijna zes maanden zit de stad nog steeds zonder nieuw college. Ik heb het hier eerder gezegd: de stad wacht niet op ons. De stad vraagt ook niet om cadeautjes als hij er financieel beroerd voor staat en vraagt al helemaal niet om een politiek die vooral met zichzelf bezig is. De stad vraagt om bestuurders die verantwoordelijkheid nemen en het beste voor de stad voor ogen hebben ten behoeve van bloei van de stad en zijn inwoners.

Bijna tweeënhalve maand terug gaf - toen nog - adviseur Donner aan dat vragen of het proces sneller kan, is als een man die naast het bevallingsbed van de vrouw staat en vraagt of het sneller kan. Hij zei toen: 'Op zo'n moment geldt eenvoudig: tanden op elkaar, persen en steun bieden.' Nou, ik kan u verzekeren dat er, als een vrouw zo lang zou moeten persen, wordt gezegd: en nu heel rap, want anders wordt het een keizersnee. Dan komt bij bevallende vrouwen vaak de oerkracht naar boven en kan het alsnog zo gepiept zijn. Daarom één vraag van mijn kant aan de onderhandelaars: is de oerkracht er al en kan de stad snel een nieuw akkoord en een college verwachten? Ten slotte zal ik er, om in het jargon van de heer Donner te blijven, nog één compliment uit persen: jullie nemen als partijen verantwoordelijkheid. Dat is heel goed, maar het duurt ongelofelijk lang. Mijn advies zou zijn: neem de financiële situatie serieus, durf te kiezen en maak haast. De stad en alle organisaties en inwoners hebben duidelijkheid en perspectief nodig. Robert van Asten (D66). Voorzitter. Hoe aanlokkelijk het ook is om weer terug te gaan naar de camping, het weer is toch weer wat vochtiger. Dat is nooit goed voor een tent. We gebruiken overigens geen voortent, maar een luifel. Dat is vrij snel gedaan, in tegenstelling tot het coalitieakkoord. Dit duurt lang; dat hoeven we natuurlijk niemand uit te leggen.

We zijn er keihard mee aan het werk. Ik kan u zeggen dat we op zeer korte termijn een akkoord hopen te presenteren. Dat is eigenlijk wat ik in de basis op dit moment tegen u allen hierover kan zeggen, want we gaan natuurlijk niet in op hoe die onderhandelingen precies plaatsvinden, welke partij wat inbrengt en wie wat daarin belangrijk vindt. Ik zou bijna zeggen: kijk nog even goed naar ieders 16

verkiezingsprogramma; dan weet u waar de verschillen zijn en waarover het debat gaat. Het debat gaat natuurlijk niet alleen over wat we zelf willen. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Mag ik aan de heer Van Asten vragen in wat voor positie hij hier staat? Robert van Asten (D66). Fractievoorzitter van D66. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Interpreteer ik het dan goed dat de heer Van Asten niet namens de onderhandelende partijen praat, maar alleen vanuit D66? Robert van Asten (D66). Ja, in deze vorm sta ik hier natuurlijk als fractievoorzitter van D66. Er is geen andere mogelijkheid voor mij om hier te staan, maar als ik zeg dat de onderhandelende partijen hopen er snel uit te zijn, kunt u ervan uitgaan dat ik dat mede namens de andere partijen zeg. De voorzitter. Mevrouw Verdonk, de laatste keer. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Ik wil er even aan herinneren dat de heer Mulder gewoon op de spreeklijst stond. Heeft hij van u een verbod gekregen om hier te spreken? Mag alleen D66 aan het woord komen? Robert van Asten (D66). Nee, dat is natuurlijk absoluut niet het geval. Het staat iedereen vrij om te spreken. Dat is het mooie van deze gemeentedemocratie. Ik zat net midden in mijn verhaal. We kijken natuurlijk niet alleen naar de wensen vanuit de verkiezingsprogramma's.

De heer Donner heeft juist ook aangegeven dat er op deze stad een enorme druk ligt, met de uitdagingen die we hebben. We zien dat bij de bewoners van deze stad, maar ook bij de financiële mogelijkheden. Dat vraagt echt om duidelijke keuzes en duidelijke onderhandelingen daarover, zodat we weten waar we aan toe zijn. Zodra dat klaar is en zodra dat laatste stukje oerkracht gevonden is, hopen we dat hier in deze raadzaal met u te bespreken. Robert Barker (PvdD). Ik hoor de partijleider van D66 iets zeggen over de financiën, namelijk dat die zo'n enorme druk leggen. Ik vraag me dan af: what's new? Want we wisten dat toch al? Ik neem aan dat de heer Van Asten de begroting van de gemeente kende. Het is allemaal toch geen nieuws? Dus waarom duurt het zo lang? Robert van Asten (D66). Of het nou wel of geen nieuws is, het probleem is daarmee niet weg. Soms is een probleem een heel groot probleem en moet je daar dus echt heel goed over nadenken en moet je je goed laten voorlichten over wat bepaalde effecten van keuzes zullen zijn. Die tijd hebben we daar ook echt voor genomen en wij zullen die keuzes graag aan u voorleggen zodra dat akkoord er is. Robert Barker (PvdD). Gelooft de partijleider van D66 dat degene die de grote financiële problemen veroorzaakt heeft, de meest aangewezene is om ze op te lossen? Robert van Asten (D66).

Ik weet niet of we er heel veel mee opschieten als we het Rijk de sleutels van de stad geven, maar als u dat voorstelt, kunnen we daar nog over nadenken. De voorzitter. Meneer Barker, de laatste keer. Robert Barker (PvdD). Het is grappig dat de wethouder weer naar het Rijk verwijst, want eigenlijk is het natuurlijk de gemeentelijke begroting. De gemeente en het college waarin D66 zit, hebben er immers bewust voor gekozen om structurele uitgaven te dekken met incidentele middelen en hebben daarmee een gigantisch probleem gecreëerd voor de begroting. Het is dan dus wel heel gemakkelijk om naar het Rijk te verwijzen. De voorzitter. Het is overigens het raadslid Van Asten dat hier staat. 17

Robert van Asten (D66). Die begroting wordt natuurlijk wel goedgekeurd door de hele gemeenteraad; dat zeg ik als eerste. Ten tweede zit het probleem niet zozeer in wat het lid Barker zojuist zei, maar natuurlijk wel degelijk in wat wij op ons bordje krijgen op het punt van de opschalingskorting, het 'ravijn' 2026, de BUIG-tekorten en de jeugdhulp. Dat zijn allemaal problemen die van een paar deuren verder hier in dit stadhuis belanden. Nur Icar (DENK). Ik denk dat we het er met elkaar over eens zijn dat het heel lang duurt, maar hebben de onderhandelende partijen een deadline gesteld? Robert van Asten (D66). Nee, je stelt geen deadline aan een onderhandeling. Je zorgt ervoor dat je er met elkaar goed uit bent. We zijn allemaal mensen met het hart op de juiste plek voor de stad om ervoor te zorgen dat we dat akkoord zo snel mogelijk gaan presenteren. Nur Icar (DENK). Ongetwijfeld. Dat geloof ik, maar is het een idee om de stad iets meer te geven dan 'op korte termijn'? Want we wachten al zes maanden. 'Op korte termijn' kan twee maanden duren of misschien twee weken. Is er ruimte om de stad duidelijkheid te geven? Robert van Asten (D66). Nee, dat past nog steeds in uw vraag over een deadline. Als ik nu een datum zou noemen en als we die dan net niet halen, wat zou dan het gevolg zijn? 'Op zeker korte termijn' is dus het meest concrete wat ik u op dit moment kan geven.

Lesley Arp (SP). Ik had het gevoel dat de heer Van Asten naar een afronding ging. Ik wil één vraag dus herhalen: hoe zit het nou met onze adviseur, de heer Donner? Hij heeft van de raad een opdracht gekregen en vervolgens horen we via een briefje dat hij eigenlijk vertrokken is. Vindt de heer Van Asten dat niet een uiterst ongebruikelijk en eigenlijk ook een gênant signaal naar de raad, die die opdracht en dat vertrouwen heeft gegeven? En wie neemt nu zijn rol in? Robert van Asten (D66). We moeten even kijken naar de juiste wijze waarop de heer Donner is gevraagd om begeleiding te geven aan de gesprekken. Dat heeft hij met hart en ziel gedaan en hij heeft daar een heleboel tijd in gestoken. Ook heeft hij eigenlijk vanaf het eerste moment aangegeven dat er een vakantie gepland stond die hij ook zou gaan houden. Hij had zeker gehoopt dat we er voor die tijd uit zouden komen. Hij heeft er ook alle vertrouwen in - dat is ook in de brief geschreven - dat we eruit gaan komen. Hij heeft er dus ook voor gezorgd dat deze partijen nog steeds goed met elkaar in gesprek zijn over een nieuw onderhandelingsresultaat. We zullen het vertrouwen in de heer Donner zeker niet beschamen. Lesley Arp (SP). Het wordt er voor mij helaas niet heel veel duidelijker op.

Als dat akkoord er de komende weken toch niet komt, is de heer Donner dan definitief gestopt of komt hij dan terug? En waarom heeft men nooit het idee opgevat om in de zomer, toen wij twee maanden radiostilte hadden, even een brief hierover te schrijven met: de heer Donner vertrekt in september en dan gaan we het zus en zo doen? Robert van Asten (D66). Omdat we toen natuurlijk zeker niet vooruit konden lopen op wanneer we klaar zouden zijn. Dit was de deadline voor de heer Donner, simpelweg omdat hij een vakantie gepland had, die we hem zeer van harte gunnen. Ik hoop ook dat hij daar op dit moment van geniet. Op dit moment zijn vijf partijen samen aan het praten en we zijn ondertussen volwassen genoeg om die gesprekken goed met elkaar te voeren. We hopen u daar op zeer korte termijn verslag te kunnen doen. De voorzitter. De laatste keer, mevrouw Arp. Lesley Arp (SP). Ik moet eerlijk zeggen dat het mij niet zo heel veel uitmaakt hoe de vakantie van de heer Donner is. Het gaat er hier om dat dit een opdracht vanuit de raad is. Het gebrek aan bewustzijn daarover stelt me echt diep teleur. 18

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11905536/3