RIS313310 Stel Haags Coördinator tegen Discriminatie en Racisme in Bijlage

86

Online Het Openbaar Ministerie is belast met de strafrechtelijke handhaving van (online) discriminatie. In het jaarlijkse rapport Cijfers in Beeld rapporteert het OM over de specifieke discriminatiefeiten en de commune feiten met een discriminatieaspect, waaronder de feiten die plaatsvonden op het internet. Op 8 december 2021 heeft de Europese Commissie een voorstel gepubliceerd waarin het voornemen staat om de lijst met eurocrimes uit art. 83 VWEU uit te breiden met hate crime en hate speech. Artikel 83 VWEU omvat de vaststelling van gemeenschappelijke regels voor bepaalde, in het eerste lid van die bepaling opgenomen strafbare feiten, de zogenoemde ‘eurocrimes’, waaraan de Commissie heeft voorgenomen hate crime en hate speech toe te voegen. Artikel 83, lid 1 VWEU biedt de Commissie een grondslag om voorstellen voor richtlijnen te doen. Het Nederlandse kabinet staat positief tegenover het voorstel om haatzaaiende uitlatingen en haatmisdrijven aan de lijst van artikel 83, lid 1 VWEU toe te voegen.

4. Bijstaan en Beschermen

De NCDR pleit voor een spoedige opheffing van het formele en feitelijke verschil in mensenrechtenbescherming tussen Europees- en Caribisch Nederland. 87

Nationaal Programma tegen Discriminatie en Racisme

4.5 Lopend beleid en beleidsversterkingen - Caribisch Nederland

Op dit moment is er in de bescherming van mensenrechten sprake van een differentiatie rond het thema gelijke behandeling. Discriminatie is in het Europese- en Caribische deel van Nederland verboden. Artikel 1 van onze Grondwet en ook de internationale verdragen, zoals het Europees

Discriminatie is verboden. Of je nu in het Europese deel van Nederland of op de eilanden in Caribisch Nederland bent. Het recht op gelijke behandeling en het discriminatieverbod - gegarandeerd in artikel 1 van onze Grondwet en in internationale verdragen zoals het Europees Verdrag van de Rechten van de mens - is ook van toepassing in Caribisch Nederland. Momenteel is de gelijke behandelingswetgeving nog niet (geheel) van toepassing in Caribisch Nederland. Dit is onder andere het gevolg van afspraken tussen de rijksoverheid en de openbare lichamen over beperkte invoering van wetgeving (legislatieve terughoudendheid) na de staatkundige wijziging in 2010. Met de introductie van het comply- or-explainprincipe wordt afstand genomen van de legislatieve terughoudendheid. De komende tijd zal in het kader van de introductie van het comply-or-explain-principe bezien worden welke wetgeving aangepast moet worden. Een aanpassing van de gelijkebehandelingswetgeving maakt onderdeel uit van deze operatie.

51. Kamerstukken II 2021-2022 28 345, nr. 256.

88

Het ministerie van BZK zal in het najaar van 2022 het verkennend onderzoek naar de mogelijkheden om gelijkebehandelingswetgeving in te voeren voor Caribisch Nederland afronden. Op basis van deze verkenning zullen mogelijke vervolgstappen gezet worden, samen met de eilanden.

Verdrag van de Rechten van de Mens, zijn ook van toepassing in Caribisch Nederland. Echter, de gelijke behandelingswetgeving is grotendeels nog niet van toepassing in Caribisch Nederland. Voor het verbeteren van de mensenrechten is een goede infrastructuur nodig. Het is onder meer nodig om spoedig een meldpunt voor discriminatie op de eilanden te installeren waar inwoners terecht kunnen met vragen en klachten over de overheid, werkgevers of anderszins. In Europees Nederland is krachtens de WGA geregeld dat burgers zoveel mogelijk in hun directe leefomgeving terecht kunnen voor bijstand als ze te maken krijgen met discriminatie. Met deze wet is de toegang voor iedere burger tot een ADV gewaarborgd. Deze wet is niet van toepassing in Caribisch Nederland. Een spoedige implementatie van deze voorziening in Caribisch Nederland is een vereiste.

2. Erkennen en Voorkomen

De NCDR pleit voor een spoedige opheffing van het formele en feitelijke

worden overlegd) in Caribisch Nederland nog niet van kracht. Op dit

verschil in mensenrechtenbescherming tussen Europees- en Caribisch

moment hebben transgenderpersonen alleen de optie om aanpassingen

Nederland. Dit kan door een concreet tijdpad uit te zetten voor spoedige

in de geslachtsregistratie in Europees Nederland, volgens de Nederlandse

implementatie van de gelijke behandelingswetgeving in Caribisch

procedure, te regelen en het dan te laten inschrijven op de BES. Dit is

Nederland en de uitvoering van mensenrechten-verdragen, o.a. het

onnodig omslachtig en kostbaar voor betrokkenen.

VN-Verdrag Handicap, maar ook de bekrachtiging van het Verdrag van Istanbul. Dit verdrag stelt eisen aan de aanpak van geweld tegen

Artikel 227 van het Burgerlijke Wetboek BES bepaalt ook nog steeds dat

vrouwen en huiselijk geweld op velerlei vlakken. Het Verdrag trad op 1

een kind alleen geadopteerd kan worden door een paar van verschillend

maart 2016 in Europees Nederland in werking. In Caribisch Nederland

geslacht (en een alleenstaande). Dat is in NL al in 2009 veranderd. Verder

niet. De staatssecretaris van VWS heeft bij brief van 25 februari 2022 aan

is ook het partnerpensioen voor partners van hetzelfde geslacht nog niet

de Tweede Kamer toegezegd stappen te ondernemen voor bekrachtiging

geregeld.

van het Verdrag in Caribisch Nederland en aangekondigd dat hij voornemens is het Verdrag in 2025 te bekrachtigen.51

Ook de kerndoelen over seksuele diversiteit gelden nog niet in Caribisch Nederland. De nieuwe burgerschapsopdracht (met daarin een passage

De rechten van lhbtiq+ personen in Caribisch Nederland dienen ook

over een veilige omgeving ongeacht onder meer seksuele gerichtheid) is

gelijk te worden getrokken met bestaande rechten in Europees

in Caribisch Nederland nog niet van kracht. De NCDR roept de overheid

Nederland. Zo is de ‘transgenderwet’ (die nu in Nederland van kracht is

op om dit ook zo spoedig mogelijk op te pakken.

(en waarin is vastgelegd dat alleen een deskundigen-verklaring hoeft te

89

Colofon Ontwerp & vormgeving VormVijf, Den Haag Tekst Bureau NCDR Fotografie iStock, UnSplash, Freepik, Bureau NCDR, Mediatheek Rijksoverheid Het Nationaal Programma is ook online te raadplegen via np2022.bureauncdr.nl.

90

Dit is een uitgave van Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Adres: Postbus 20011, 2500 EA, Den Haag Website: www.bureauncdr.nl E-Mail: contact@bureauncdr.nl September 2022