Verslag commissie Omgeving d.d. 23 november 2020

De heer Vugs (SP) geeft aan dat de SP met een amendement komt en meegaat met de motie van Leefbaar 's-Hertogenbosch over de Vogelstraat et cetera.

15

De heer Theunissen (Bosch Belang) neemt het terug in de fractie en Bosch Belang komt misschien met een motie over de brug. Mevrouw Welten (VVD) is blij met de reactie van de wethouder omdat de twijfel over of het wel of niet een discussiestuk is weg is. De VVD komt met voorstellen over de verkeersafwikkeling, parkeren, de Vogelstraat en de huisjes waarover De Bossche Groenen sprak. De heer Hommersom (D66) neemt het terug in de fractie waar hij met name de haalbaarheidsstudie wil bespreken. Het college zegt dat de haalbaarheidsstudie niet in de raadsvergadering komt, terwijl in het dictum staat dat dit wel het geval is. De heer Van Koert (CDA) komt niet met een motie. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) komt met voorstellen over het verkeer, het parkeren, de Vogelstraat, de Diezebrug en punt 4. Mevrouw Hernández (50PLUS) neemt het terug in de fractie en ze wacht de moties van haar collega's af. De heer Smeets (Rosmalens Belang) gaat nadenken over de ontsluiting en het parkeren. De heer Vonk (GroenLinks) neemt het terug in de fractie, hij heeft op dit moment nog geen motie in gedachten. Dit agendapunt gaat als bespreekstuk naar de raad. De voorzitter schorst de vergadering. Schorsing De voorzitter heropent de vergadering. Hij kreeg het ordevoorstel van de heer Vonk en mevrouw Kummeling om het EKP-terrein op 24 november a.s.

te behandelen en nu eerst de andere punten van de agenda op te pakken. Hij vraagt wie dit agendapunt wil doorschuiven naar 24 november a.s. en hij stelt vast dat hier geen meerderheid voor is en derhalve dit agendapunt vandaag wordt behandeld. 7.

Ruimtelijk en functioneel kader en Beeldkwaliteitsplan EKP-terrein Noord Mevrouw Van Zwambagt (CDA) ziet een mooi plan dat voldoet aan de ambitie van een levendig stedelijk woongebied ingebed in de omgeving, een groen en duurzaamheid gebied met toekomstgerichte mobiliteit. Het gebied draagt bij aan fijn wonen en kenmerkend is het behoud van het bestaande EKP-gebouw dat meerdere functies kan krijgen. Verder komt er een gevarieerd woonprogramma met ongeveer 820 woningen. Het is een uniek gebied met een gelaagdheid in de hoogte van de bouwlagen wat voor extra hoogteaccenten zorgt. Gezien de centrale ligging van het gebied en de kansen die deze locatie biedt voor verdichting kunnen er relatief veel mensen wonen, werken, ontmoeten en reizen. In het gebied is ook veel ruimte voor studentenhuisvesting, het CDA heeft hier eerder in een motie aandacht voor gevraagd en is hier dan ook erg blij mee. Er komt ook ruimte voor individuele woonwensen voor jong en oud. Het CDA is ook erg blij dat de bewoners van Bosveld nadrukkelijk bij het plan zijn betrokken en ze vraagt hen bij de volgende fase weer te betrekken, met name bij het creëren van een parkachtige omgeving. Het moet niet alleen een gebied wordt om te wonen en te werken, maar ook nadrukkelijk om te recreëren.

Daarnaast moet er ruimte zijn voor onverwachte ontmoetingen in een groene, speelse en levendige omgeving met voldoende ruimte voor recreatie en het uitrollen van een groene loper is misschien een mooie suggestie. Er zijn op dertig inspraakreacties op dit ruimtelijk functioneel kader ingediend waarvan de meeste positief zijn. Een aantal reacties is gericht op de evenementenroute via de Paardskerkhofweg. Het CDA heeft al eerder vragen gesteld over de afwikkeling van de voetgangers en ook nu is weer gekeken naar dit punt. Een andere route lijkt niet meer mogelijkheden te bieden, dan wordt het probleem alleen verplaatst naar een andere straat waar ook veel mensen wonen en ze begrijpt dat het een moeilijk dilemma is. In de stukken ontbreekt een eerdere suggestie om een Passarelle aan te leggen ten behoeve van de afwikkeling van de voetgangers richting het centrum en het station. Hierover heeft 16

het CDA vragen gesteld en ook antwoord gekregen, de Passarelle zal in de toekomst verder worden behandeld. Het CDA roept op om in de plannen de Passarelle voor de evenementenroute uitdrukkelijk te betrekken als verbinding tussen de stad, het station en de Brabanthallen. Ze hoort graag wat de wethouder hiervan vindt. Er ligt een onderzoek van Goudappel Coffeng inzake de verkeersafwikkeling. Op diverse punten komt de verzadigingsgraad in de buurt van de 0,7 en dat wordt als te hoog ervaren. Goudappel Coffeng geeft aan dit verder te onderzoeken op basis van de kruispuntentoets. Ook al ligt het gebied op loopafstand van de binnenstad, de mobiliteit behorende bij 820 woningen moet wel goed zijn omdat er niet bij voorbaat van uitgegaan kan worden dat iedereen die er komt wonen zonder auto kan. Ze vindt dat hiermee aan de slag moet worden gegaan omdat ze niet voor een voldongen feit wil komen te staan. De afwikkeling van al het verkeer in dergelijke compacte gebieden is van cruciaal belang en daarom moeten alle alternatieve routes naast elkaar worden gelegd en moet worden gezocht naar de juiste afwikkeloplossing. Het CDA pleit voor een meer integraal plan wat betreft de verkeersontsluiting en de veiligheid die daarbij hoort. Het onderzoek is uitgevoerd in coronatijd en daarom vraagt ze zich af of deze metingen in de toekomst zullen voldoen.

Het CDA staat voor een stad met een goede bereikbaarheid en een veilige verkeersafwikkeling en dat ziet ze graag terug in het stuk. Ze wil vooral de parkeermogelijkheden niet onderschatten omdat er een waterbed effect kan ontstaan, waarbij auto's van mensen die op het EKP-terrein moeten zijn in andere wijken staan. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt of het CDA de nu voorgedragen parkeeroplossingen te klein vindt. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) vindt dat daar goed naar gekeken moet worden en dat uitgegaan moet worden van de parkeernorm, maar dat er in het totale gebied wel voldoende parkeergelegenheid moet zijn. Het CDA wil in ieder geval niet onder de norm uitkomen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vraagt wat mevrouw Van Zwambagt vindt van deelautoconcepten, daarmee kan de norm worden verlaagd. Als grootstedelijk wordt gebouwd, moet ook grootstedelijk worden gedacht op het gebied van mobiliteit en ze wil weten wat het CDA van een lightrail vindt. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) staat positief tegenover deeltijdmobiliteit, al is de vraag of dit voor iedereen geschikt is en of iedereen daar voldoende mee uit de voeten kan, dat moet goed worden onderzocht. Ook de mogelijkheid van een lightrail moet verder worden onderzocht. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vraagt hoe mevrouw Van Zwambagt denkt over het verlagen van de parkeernorm door het gebruik van deelauto's.

Mevrouw Van Zwambagt (CDA) zegt dat daar in het stuk rekening mee wordt gehouden. Het CDA staat daar niet negatief tegenover, maar er moet wel echt goed worden gekeken of mensen daar wel mee uit de voeten kunnen. Het CDA gaat ervan uit dat er een vervolgonderzoek komt, ze wil dat dit breed en integraal wordt en ze wil weten wat de wethouder hiervan vindt. Het lijkt erop dat de Paardskerkhofweg meer dan evenredig wordt belast terwijl het geen hoofdontsluitingsroute is en er geen snelheidsbeperkende maatregelen zijn. Ze wil van de wethouder weten hoe de 30km-situatie en de veiligheid daar wordt geborgd. De heer Vonk (GroenLinks) weet dat een inspreker heeft gevraagd om meer speelvoorzieningen voor kinderen in dit gebied en hij vraagt of mevrouw Van Zwambagt ook meer speelvoorzieningen in dit gebied wil. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) vindt dat nadrukkelijk met de bewoners naar de planontwikkeling moet worden gekeken. Het moet een parkachtige omgeving worden en daarbij kunnen ook speeltoestellen horen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vraagt of mevrouw van Zwambagt de bomen in het noorden van het terrein wil behouden, die kunnen worden gecombineerd met de speelplaatsen en het groen.

17

Mevrouw Van Zwambagt (CDA) kan zo niet zeggen of deze bomen wel of niet moeten worden behouden, ze denkt wel dat het belangrijk is dat dit in een goed plan wordt uitgewerkt De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) onderstreept dat bij deelbesluit 5 staat dat nu de bouwstenen voor de ontwikkeling van het gebied worden meegegeven. Bouwstenen zonder specie ertussen waaien echter bij de eerste de beste tegenwind om en daarom is draagvlak in de buurt erg belangrijk voor de ontwikkeling. De vraag is of er voldoende en op de juiste wijze met de buurt is gesproken en of zij genoeg inbreng hebben gehad. Er worden tot 2027 820 woningen gerealiseerd, maar hij ziet nu geen goede verkeersafwikkeling en niet de bijbehorende parkeeroplossingen. Hij gaat ervan uit dat er niet alleen mensen van GroenLinks en De Bossche Groenen komen wonen, maar mensen die wel een auto bij of onder de deur willen hebben. Deelauto's zijn mooi, maar die lossen maar 15% van de vraag op en dat zal in de toekomst niet of nauwelijks anders zijn. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat deelmobiliteit niet alleen voor groene mensen is en ze vraagt wat de heer Van Creij van een lightrailverbinding vindt. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) denkt dat een stuk lightrail wel kan, maar dat het wel betaalbaar moet blijven, Den Bosch is geen Wenen of een andere echte grote stad.

De heer Van Rooij (PvdA) vraagt waar de lightrail gaat rijden. De voorzitter wil deze vraag parkeren tot de bijdrage van mevrouw Kummeling. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) merkt op dat 430 parkeerplaatsen voor 820 woningen te weinig is. De studenten die in het kubusgebouw gaan wonen, mogen geen auto hebben maar studenten komen van heinde en verre en die kunnen niet allemaal met de trein. De bewoners van Boschveld zijn bang voor een waterbedeffect omdat de bewoners van de nieuwe woningen in die wijk zullen gaan parkeren. Er is in september jl. een verkeersonderzoek gedaan om te kunnen bepalen wat er daadwerkelijk moet gebeuren, maar een onderzoek dat middenin coronatijd is gedaan, levert een verkeerd uitgangspunt op. Op pagina 5 van hetzelfde rapport staat dat de Edisonstraat een verkeerstoename kan verwachten, maar als de bebouwing daar staat, komt er een knip in deze straat en hij vraagt zich af hoe serieus hij deze onderbouwing moet nemen. Hij vraagt het college te kijken naar wat er aan de verkeersafwikkeling kan en moet gebeuren. Het kan en mag niet zo zijn dat de bezoekersstromen van en naar de Brabanthallen via de Paardskerkhofweg gaan en hij wil kijken naar alternatieve routes. Voor evenementen die tot 00.00 uur duren hoeft niets te worden geregeld, deze bezoekers kunnen altijd door de Paardskerkhofweg lopen, maar die straat is daar niet geschikt voor.

De bewoners wonen daar ook voor de rust en hij wil kijken naar alternatieve routes zoals de oude Parallelweg. De heer Vugs (SP) stemt in met de vaststelling van dit kader met de opmerking dat de verkeersafwikkeling door de Paardskerkhofweg anders moet. De SP is met de bewoners van deze straat van mening dat de gedane metingen niet representatief zijn gelet op de periode waarin ze zijn gedaan. De SP zet ook vraagtekens bij de hoeveelheid parkeerplaatsen in het plan, dat staat of valt met voldoende deelname aan deelmobiliteit. Verder vindt hij dat er meer speelmogelijkheden voor kinderen in het plan moeten komen. De heer Verbruggen (D66) vindt het positief dat op het EKP-terrein, aan het water, in het ZuidWillemspark en in de Spoorzone, een gevarieerde stedelijke ontwikkeling met ruimte voor groen en kunst wordt gerealiseerd. Op deze plek worden woningen natuurinclusief en in de hoogte gebouwd, is plaats voor kleinschalige niet-woonfuncties en blijft de kunstacademie bestaan. Het is een ambitieus plan voor de toekomst van de stad tussen het industrieel erfgoed van de Grasso en de Stadsdelta. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vraagt of de heer Verbruggen hoogbouw van 60 meter hoog de hoogbouw vindt die Den Bosch nodig heeft. De heer Verbruggen (D66) zegt dat er in Den Bosch een tekort aan woningen en een stedelijke opgave is.

De bevolking groeit, Den Bosch is een populaire stad en daarom moet de hoogte in worden gebouwd. 18

Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vindt 60 meter helemaal niet hoog en ze vraagt waarom er geen toren van 120 meter hoog wordt gebouwd. De heer Verbruggen (D66) zegt dat voor een gebouw van 120 meter hoog extra veiligheidsmaatregelen nodig zijn. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat daarvoor dezelfde veiligheidsmaatregelen nodig zijn als voor een gebouw van 60 meter hoog. De heer Verbruggen (D66) heeft begrepen dat voor een gebouw van 120 meter hoog meer voorzieningen nodig zijn. Ook met meerdere torens kan in de woonbehoefte worden voorzien. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat het omslagpunt bij 100 meter ligt, bij hoger dan 100 meter bouwen, wordt het weer goedkoper en beter. De heer Verbruggen (D66) zegt dat de herontwikkeling van EKP-Noord ervoor zorgt dat meer mensen in de stad willen wonen en werken. Dat vraagt om innovatieve oplossingen en principiele keuzes ten aanzien van verstedelijking en bereikbaarheid. D66 is positief over het toepassen van mobility as a service en een mobiliteitshub in dit deel van de stad. Hiermee wordt het mogelijk dat bewoners, bezoekers en werknemers kunnen gebruikmaken van deelmobiliteit ter aanvulling op de eigen vervoersmiddelen en het openbaar vervoer. De heer Vugs (SP) vraagt zich af wat er gebeurt als mensen niet gebruikmaken van deelmobiliteit.

Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vraagt of de heer Verbruggen een lightrailverbinding van de Brabanthallen naar bijvoorbeeld het Jeroen Bosch Ziekenhuis ziet als een deel van deze mobiliteitsshift. De heer Verbruggen (D66) zegt in antwoord op de vraag van de heer Vugs dat mensen van meerdere vormen van mobiliteit gebruik kunnen maken. Er is een plan van aanpak voor een lightrailverbinding tussen Den Bosch en Tilburg, hij neemt aan dat mevrouw Kummeling de door haar voorgestelde lightrail in een andere vorm wil gieten en hij is benieuwd naar het voorstel van De Bossche Groenen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) wil een ontsluiting toevoegen die het verschil maakt en niet per se een verbinding over bestaand spoor naar steden die al een NS-station hebben omdat dit geen oplossing is. De heer Verbruggen (D66) weet dat lightrails in verschillende vormen en maten mogelijk zijn, het kan met een bestaande trein maar ook in de vorm van een tram of een metro. D66 staat open voor innovatieve oplossingen, maar het moet wel integraal worden benaderd, waarbij wordt gekeken naar alle haalbare opties. Ondanks dat het verkeersonderzoek aangeeft dat toename van de verkeersdruk mogelijk moet zijn, begrijpt hij de zorgen van de huidige bewoners en hij wil daarom rekening houden met deze zorgen en de effecten van een toename van het verkeer integraal blijven benaderen.

Om geen waterbedeffect te krijgen, vraagt hij het college de toezegging dat bewoners en bezoekers van EKP-Noord geen parkeervergunningen voor Boschveld kunnen aanvragen, zodat de parkeerdruk in Boschveld niet verder toeneemt als gevolg van EKP-Noord. Hij vraagt het college ook of het bereid is om samen met bewoners te kijken of er toch extra verkeersremmende maatregelen in de Paardskerkhofweg kunnen worden getroffen. De evenementenroute ligt buiten het plan, maar daar wel dichtbij en dit is een gevoelig onderwerp in de wijk. Er zijn meerdere wegen die naar de Brabanthallen leiden en hij vraagt of het college bereid is te kijken naar alternatieven voor deze route. Wat D66 betreft, hoeft de nieuwe evenementenroute niet de huidige route te vervangen, maar kan die bijvoorbeeld worden gebruikt om de druk te spreiden. Mevrouw Welten (VVD) vindt het goed dat de burger wordt meegenomen, maar jammer dat een verslag pas vier maanden later kwam en de mensen nauwelijks de tijd hebben gehad om zich voor te bereiden. Ze vraagt het college om deze mensen ook in het verdere traject alle ruimte te 19

bieden om hun inbreng te geven. Ze mist een integrale gebiedsvisie omdat de Stadsdelta en het EKP-terrein bijna niet los van elkaar kunnen worden gezien. De VVD heeft gevraagd om de hoogbouw harmonieus te laten aansluiten op het EKP-terrein en er moet wel een totaalbeeld zijn om dat goed te kunnen zien. Het is jammer dat de verkeersmetingen niet representatief zijn. De bewoners aan de Paardskerkhofweg maken zich ongerust over de evenementenroute, die route kan via de Nelson Mandelalaan, maar ook het doortrekken van perron 1 van het station is een mogelijkheid. Dan ontstaat een route via de andere kant van het spoor zodat de pijn wordt verdeeld. Het parkeren blijft een zorg in deze dichtbebouwde omgeving, ze wil graag zo veel mogelijk parkeren mogelijk maken en ze heeft er vertrouwen in dat het college zich aan de parkeernormen houdt en er een maatwerkoplossing komt. Ze vraagt aandacht voor de leefbaarheid in dit dichtbebouwde gebied met speelruimte voor de kinderen en groen. De heer Vonk (GroenLinks) kent mevrouw Welten als een warm voorstander van houtbouw en andere innovatieve manieren om te bouwen. Hier is het uitgangspunt bouwen in steen en beton en hij vraagt of mevrouw Welten ook meer wil doen met innovatieve houtbouw. Juist in een gebied waar ook de kunstacademie zit, kunnen wat meer creatieve dingen worden bedacht als blikvanger voor iemand die met de trein aankomt.

Mevrouw Welten (VVD) is zeker voor houtbouw omdat beton en staal milieubelastend zijn en dat geldt ook voor hoogbouw. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vraagt of mevrouw Welten weet dat in Noorwegen hoogbouw van hout bestaat. Daar is in 2019 een toren van 85 meter hoog van hout gebouwd en er kan ook een toren van 100 meter hoog worden gebouwd met een onderlaag, een basement, van andere materialen met daarboven houtbouw van 85,5 meter. Het is bewezen dat deze hoogte mogelijk is, maar misschien kan het nog hoger. Mevrouw Welten (VVD) is daarvan op de hoogte, ook in Londen staat een aantal van deze torens. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat in Noorwegen de hoogste staat. Mevrouw Welten (VVD) zegt dat rekening moet worden gehouden met een lift. De heer Smeets (Rosmalens Belang) ziet dit plan als de eerste concrete uitwerking van de Bossche Stadsdelta. Met 820 woningen wordt een serieuze klap gemaakt, er komt veel groen en ruimte voor niet-wonen en de kunstacademie kan daar ook een mooie plek krijgen. Veel insprekers zijn bijzonder enthousiast over het woongedeelte als zodanig. De zorgen gaan met name over de mobiliteit en het parkeren en niet zozeer over de parkeernorm, maar over een mogelijk waterbedeffect.

Hij is ervan overtuigd dat iemand die daar gaat wonen weet dat er minder parkeeropties zijn omdat het gebied dicht bij het station ligt en er veel OV en fietsuitgangen zijn. De bewoners aan de Paardskerkhofweg maken zich zorgen over de nachtelijke bezoekers van de Brabanthallen die langs hun huis komen en hij vraagt het college om goed te kijken naar de evenementenroute. De vraag is hoe representatief het verkeersonderzoek van Goudappel Coffeng is en hij vraagt of de snelheid van het verkeer op de Paardskerkhofweg kan worden beperkt door de weg anders in te richten en op de snelheid te handhaven. Mevrouw Welten (VVD) vraagt wat de heer Smeets ervan vindt om de stromen van en naar de evenementen in de Brabanthallen te verdelen door de route vanaf perron 1 door te trekken. De heer Smeets (Rosmalens Belang) vindt dit een interessante suggestie, maar hij vraagt zich wel af of dit goed te controleren is en of het probleem op deze manier niet meer wordt uitgesmeerd. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vindt dit plan een ambitieus en grootstedelijk plan, maar er ontbreekt een integrale visie. In 2018 is een ontwikkelkader opgesteld en omdat het terrein bij publiekstrekkers als de Brabanthallen, de Verkadefabriek en de Tramkade ligt, is het een buitenkans voor de hele stad.

Dat vraagt ook om zorgvuldigheid, met name voor de omwonenden en nieuwe bewoners, maar ook om grootstedelijk oplossingen. In het plan 'Uit de kunst aan de Dieze' staat middelhoogbouw van vier tot vijf lagen en daarin is ook een lift nodig omdat 20

vanaf vier lagen een lift verplicht is, en drie torens van ongeveer 60 meter. Een toren van 60 meter geeft een breed en lomp effect en op dit terrein met een grove stedenbouwkundige structuur door het industrieverleden, is zeker nabij het spoor een hogere slankere toren van 80 of 100 meter meer op zijn plek. Daardoor kunnen andere torens eventueel worden verlaagd of kan een park of groen met speelplekken worden gecreëerd of kunnen bomen behouden blijven. Ook aan de noordkant staat een hoge toren gepland, maar daar staan de meeste bomen en wordt aansluiting op de bestaande wijken gezocht. Ze wil aan de kant van het spoor de hoogte in, waardoor minder schaduwwerking voor de omliggende woonwijken ontstaat. Er wordt uitgegaan van grondstoffenbehoud, maar ze vraagt zich af wat de circulaire ambities voor nieuwbouw zijn. Op de artist's impression staan torens van beton met horizontale banden die aan de jaren '70 doen denken. Tussen 2018 en nu is het besef gegroeid dat er ecologische grenzen zijn, dat het delven van grondstoffen en beton schadelijk is voor de natuur en dat de vraag op wereldschaal niet is bij te houden. Er kan nu nog worden ingezet op circulair door hoofdzakelijk biobased en demontabele bouwonderdelen te gebruiken. De heer Verbruggen (D66) vraagt of mevrouw Kummeling het puin van de oude brug wil recyclen en verwerken in de hoogbouw.

Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vindt dat een leuke suggestie, dat zou een mooi basement voor de toren van 120 meter kunnen worden. De Bossche Groenen vindt dat de gemeente samen met de innovatie in de markt moet optrekken en die gaat de laatste jaren erg snel, ook op het gebied van duurzaamheid, omdat er de wens tot een circulaire samenleving is. Ze ziet zelfs de VVD steeds vaker de ommezwaai naar circulair maken. Qua mobiliteit wordt uitgegaan van toekomstige duurzame deelmobiliteit, daar is De Bossche Groenen voor, een levendig gebied met een programmamix en autoverkeer aan de randen, maar er bestaan ook terechte zorgen over de verkeersdrukte. Er komen parkeerplaatsen vanaf appartementen groter dan 80 m² en ze vindt onderscheid op basis van dit criterium onwenselijk omdat het gaat over hoe groot iemands portemonnee is. Een autodeelsysteem en het verlagen van de parkeernorm voor alle woningen is de oplossing omdat daarmee de verkeersoverlast voor bewoners en omwonenden wordt tegengegaan, natuurlijk in combinatie met een lightrailverbinding. Grootstedelijk ontwikkelingen vragen om grootstedelijke mobiliteitsoplossingen. De heer Van Rooij (PvdA) hoorde mevrouw Kummeling spreken over een lightrail van de Brabanthallen naar het ziekenhuis.

Gezien de afstand en de ruimte die zo'n lightrail inneemt, vraagt hij zich af of elektrisch busverkeer van de Brabanthallen naar het ziekenhuis een veel beter alternatief is. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat een lightrail schoner en veel duurzamer is en geen fijnstof afgeeft zoals bij banden van bussen wel het geval is. Bovendien staat een lightrail niet in de file en belast die de weg minder. De heer Van Rooij (PvdA) hoopt dat mevrouw Kummeling ook ingaat op het financiële aspect; het aanleggen van een lightrail, de financiële lasten die dat oplevert en het ruimtegebruik. Hij ziet elektrisch busverkeer als een betere optie. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) staat er blanco in en hij vraagt wat er gebeurt met de remstof die ontstaat bij het remmen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) moet het antwoord op deze vraag schuldig blijven. Ze denkt dat een auto milieubelastender en energetisch ongunstiger is, om energie te besparen is rails beter. De voorzitter wil nu niet de discussie voeren over wat de meeste stofdeeltjes oplevert of wat het remmen van een auto of een bus veroorzaakt. Mevrouw Kummeling is voor een lightrail tussen het EKP-terrein en het ziekenhuis en anderen kunnen daar anders over denken.

Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat dit gebied het dichtstbevolkte stukje stad wordt waardoor er veel draagvlak is voor rendabel hoogwaardig openbaar vervoer zoals een knooppunt voor een nieuwe lightrailverbinding. De Bossche Groenen stelt geen stoptrein over bestaand spoor voor, maar een andere vorm van OV, meer in de zin van een luxe en snelle 21

tram die ook de ommelanden en de dorpen en wijken om Den Bosch heen verbindt. De mensen uit dit gebied komen nu met de auto naar de binnenstad omdat er geen andere optie is. Het is met hoogwaardig openbaar vervoer en autogebruik altijd een beetje een kip-eiverhaal, twee derde van de bezoekers van de Verkadefabriek kan wel met de auto komen, maar zij willen misschien wel een biertje of een wijntje drinken. Ze denkt dat het aantal mensen dat met de auto komt daalt als ze met het OV kunnen komen, zeker als naar andere steden en hun voorzieningen wordt gekeken. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) hoorde mevrouw Kummeling in eerste instantie spreken over een lightrail van het station en het ziekenhuis naar de Brabanthallen, maar nu heeft ze het over het ontsluiten van de ommelanden en hij wil weten of het het een of het ander is. Hij zou eventueel voor het laatste gaan en niet voor een kort stukje. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat het laatste toekomstperspectief is. Ze wil het in stapjes doen en in een raadswerkgroep over de route nadenken. Een slimme route kan beginnen op de plek van de Brabanthallen of het EKP-terrein en via de Onderwijsboulevard of de Magistratenlaan naar het station en het Jeroen Bosch Ziekenhuis lopen, via de dijk die al voor het spoor wordt aangelegd, namelijk het halvezolenlijntje.

De parkeerbak bij het ziekenhuis heeft dan meer nut omdat die nu bijna altijd grotendeels leeg staat en die dan als transferium kan worden gebruikt, waardoor ook de hele binnenstad beter wordt ontsloten. De Brabanthallen kunnen daardoor ook vitaler worden en meer kans krijgen om verschillende evenementen te organiseren zonder dat de omwonenden last hebben van drommen mensen die naar het station lopen omdat ze dan al direct op de lightrail kunnen stappen. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) vindt het geen goed idee dat de voetgangers op de lightrail kunnen stappen omdat wandelende mensen geen uitstoot veroorzaken en juist moet worden gestimuleerd dat mensen te voet van en naar het station gaan. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat mensen nog steeds mogen lopen. Ze is voor een walkable city. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) hoorde mevrouw Kummeling net zeggen dat ze wil dat mensen op een lightrail stappen in plaats van dat ze door de wijk lopen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zoekt een alternatief voor de auto, mensen die met de auto gaan, lopen niet naar het station. Het gaat niet om de drommen jongeren die naar het station lopen, maar het is de bedoeling om de autodrukte omlaag te brengen. De bijvangst is dat jongeren met de lightrail kunnen. De heer Verbruggen (D66) zegt dat D66 voor preventieve gezondheid en veel bewegen is.

Een nieuwe lightrailverbinding kost veel geld en hij vraagt wat De Bossche Groenen vindt van een lopende band zoals die op een vliegveld liggen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) begrijpt niet wat de heer Verbruggen precies bedoelt. De heer Verbruggen (D66) zegt dat hij hetzelfde traject bedoelt, maar dan via een lopende band zoals die op een vliegveld liggen. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) zegt dat dit veel energie kost. De heer Kabbouti (PvdA) doet een beroep op zijn collega's om het onderwerp op het niveau te behandelen zoals dat van de commissie wordt verwacht. De voorzitter roept op gehoor te geven aan de oproep van de heer Kabbouti. Mevrouw Hernández (50PLUS) is positief over de voorgestelde kaders voor de herontwikkeling van het EKP-gebied. Ze is het ermee eens dat er verkeersontwikkelingen te verwachten zijn en dat die opgelost moeten worden. Ze vraagt het college om de bewoners van het gebied in dit traject mee te nemen en de leefbaarheid van de wijk te waarborgen. Wat betreft de evenemen22

tenroute sluit ze zich aan bij de mening van haar collega's die een alternatieve route van de Brabanthallen naar het station overwegen of dat de huidige route kan worden verbeterd. 50PLUS vindt het idee van een lightrailverbinding wel sympathiek, maar dat moet wel haalbaar en betaalbaar zijn. De straten in Den Bosch zijn te smal voor dit soort vervoer en de afstanden zijn te klein. Het is ook duurder en het is de vraag of het efficiënter is. Als een dergelijk route nodig is, zijn elektrische bussen haalbaarder en efficiënter. De heer Vonk (GroenLinks) merkt op dat dit plan in een verder gevorderd stadium is dan de Stadsdelta en hij ziet ook hier veel ambitie om te komen tot een groene, klimaatbestendige en gezonde gemeente. Het is over het algemeen een mooi plan met een centrale plek voor de kunstacademie, aandacht voor groen, biodiversiteit en het klimaat, een waterberging met een wadi en groene tegels. GroenLinks ziet in dit plan ook duidelijk dat dit vanuit de nieuwe mobiliteitsvisie is vormgegeven, de focus ligt op de fiets, de voetganger en het OV, de walkable city. Dit kan prima zo dicht bij het station en GroenLinks ziet dit in de toekomst ook graag zo. Dit ging in de vorige periode bij de Paardskerkhofweg verkeerd en daar wordt nu vaak te hard gereden, soms zelfs tot 90 km per uur.

Hij hoort graag van de wethouder of hier maatregelen kunnen worden genomen om het verkeer af te remmen zonder een waterbedeffect te creëren. Het is ook van belang om in de verdere uitwerking van het verkeer te zorgen dat het wordt afgewikkeld via de hoofdroutes zoals de Nelson Mandelalaan. Dat staat al in het plan en hij ziet dit graag geborgd. Dit is een mooi groen plan, maar de uitgangspunten voor de bouw zijn echt een gemiste kans. Het uitgangspunt is nu bouwen met steen en beton en het is zonde voor deze plek dat de vier hoge flats zo echt fletse flats worden, er zou op deze plek iets moois en creatiefs, een eyecatcher, kunnen komen die past bij de sfeer die hoort bij een cultureel centrum, bij een kunstacademie met houtbouw of een verticaal bos. Er kan sowieso meer houtbouw komen, dat past ook bij de uitstraling langs het spoor en hij vraagt of de wethouder zich hier hard voor wil maken en wil pleiten voor meer dan alleen maar beton en steen. In de sfeerbeelden van de buitenruimte lijkt verstening een grote rol te spelen en hij wil meer robuust groen. GroenLinks ziet ook een omissie, die bij de inspraak ook naar voren kwam; er staan geen speelvoorzieningen voor de kinderen in het plan terwijl er toch erg veel mensen gaan wonen die ongetwijfeld ook kinderen krijgen.

Ook in het Paleiskwartier moest later toch een speeltuin worden toegevoegd en hij wil dit hier direct aan de voorkant goed regelen en ruimte creëren voor een mooie groene speeltuin. Verder wil hij ook de buurt in het vervolgtraject betrekken, laten zien waar de plannen passen in de integrale visie en hun inspraak serieus nemen. De heer Van Rooij (PvdA) sluit zich volledig aan bij de woorden van mevrouw Van Zwambagt. De heer Gersjes (Bosch Belang) merkt op dat het EKP-terrein de nieuwe culturele woon-, werken leerhotspot is, een nieuw stedelijk woongebied met een mix van functies zoals creatieve bedrijvigheid, een expositieruimte en zelfs horeca. Hij vraagt uitleg over wat met het laatste wordt bedoeld, of mensen daar na een evenement een drankje kunnen drinken. Er zijn mooie levendige routes en volop goede mobiliteitsvoorzieningen, maar er bestaan zorgen over de verkeerssituatie op de Paardskerkhofweg. Hij steunt de woorden van de heer Vonk, ook hij kreeg klachten over de hoge snelheid waarmee auto's door deze straat razen. Er zijn metingen gedaan in coronatijd en die zijn daarom niet realistisch voor de toekomst. Er is sprake van een verdubbeling van het aantal kinderen, er wordt zelfs gesproken over tot 120 tot 240 kinderen terwijl er nu 40 tot 50 kinderen wonen en daarom moeten er ook speeltuinen komen. Hij wil op een aantal thema's wat verduidelijking qua welzijn en wonen.

Verder wil hij de bewonersoverleggroep een actievere rol geven in de verdere realisatie van het nieuw te ontwikkelingen gebied. Hij heeft ooit gelezen dat een bekende Brabants Dagbladtekenaar, Miesjel van Gerwen, voorstelde om bij de evenementenafwikkeling een kabelbaan richting het station te gebruiken. Daar kan iedereen mee naar het station en als het fout gaat, kunnen de mensen direct worden aangepakt. Hij ziet steeds de 60 meter bouwhoogte terugkomen, ook in het Prins Hendrikpark, en hij vraagt of dit een beleidslijn is die wordt gehanteerd of dat ook hoger mag worden gebouwd. Bosch Belang juicht deze plannen in de Spoorzone toe omdat daarmee de levendigheid en de aantrekkelijkheid van de wijk toeneemt. De heer Esser (PVV) vindt dat de kinderen in Boschveld veilig moeten kunnen spelen en hij vindt het ongelooflijk hoe snel de auto's op de Paardskerkhofweg rijden. Hij wil dat in deze straat meer op de snelheid wordt gehandhaafd.

23

De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt of de heer Esser inhoudelijke ideeën over het plan heeft. De heer Esser (PVV) heeft daar niets over te melden. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) merkt op dat EKP-Noord van een reststuk aan de Spoorzone naar een stedelijk milieugebied wordt getransformeerd. Hij denkt dat als in 2031 wordt teruggekeken, er een binnenstadsgebied ligt dat er niet om liegt. Het spreekt hem zeer aan dat de kunstacademie in het hart van dit gebied komt. Hij heeft 45 jaar geleden op het EKPterrein gewerkt en hij kon zich niet voorstellen dat dit op die plek ooit gestalte zou krijgen. Hij sluit zich aan bij de woorden van anderen over het verkeer, hij wil eenduidigheid en de hoofdwegen voor de verkeersafwikkeling gebruiken. De gemeente heeft de dure plicht om te voorkomen dat nog eens gebeurt wat er bij Willemspoort en de kop van het Paleiskwartier is gebeurd, daar is de ruimte voor het parkeren en het verkeer te eng gedimensioneerd. Er kunnen allerlei ambities over deeltaxi's en deelfietsen zijn, maar mensen komen ook met de auto en de bewoners die 100, 200, 300 of 400 meter verderop wonen, worden daar de dupe van. Voordat hier stenen worden gestapeld, moet er een eenduidig verhaal zijn over hoe hiermee wordt omgegaan.

Vandaag bepalen dat er over vijf jaar in het EKP-gebied geen parkeervergunningen worden verleend voor parkeerplaatsen in de rest van Boschveld is geen structureel antwoord, er is de dure plicht om dit van tevoren te regelen. Hij is het met De Bossche Groenen en anderen eens dat hoger kan worden gebouwd. D66 wilde 1,5 jaar geleden op deze plek 80 meter hoog bouwen en hij is benieuwd wat de wethouder hierover zegt. Wethouder Geers vindt het belangrijk dat er in een buurt met zo veel woningen ook speelvoorzieningen zijn. In het Paleiskwartier is een speelterrein in de openbare ruimte toegevoegd, in Boschveld is een wijkspeeltuin en in EKP-Noord komen vier pleinen waarop ook speelvoorzieningen worden gerealiseerd, dat staat in het ruimtelijk functioneel kader. In het ontwikkelkader is meegegeven waartoe de drie partijen in de tender zijn uitgedaagd en in dat ontwikkelkader is ook uitgedaagd om vooral te kijken naar slimme mobiliteitsoplossingen. Drie partijen hebben daar aan gerekend en de partij die de tender heeft gewonnen, heeft ook slimme mobiliteitsoplossingen toegepast die passen binnen de door de raad vastgesteld parkeernota. Er is sprake van deelmobiliteit en bij kleinere woningen is de parkeerbehoefte lager, er wordt ook goed gekeken naar de locatie en de relatie met het station.

Juist om de deelmobiliteit niet in één keer een start te geven op het moment dat het gebied bebouwd is, komt er op EKP-Zuid een tijdelijke mobiliteitshub, juist om ervoor te zorgen dat de deelmobiliteit in dat gebied groeit en dat in de toekomst vanzelfsprekender is. Zoals in het verkeersonderzoek is meegenomen, wordt geleerd van bijvoorbeeld Strijp S, waar deelmobiliteit al wordt toegepast, in welke mate dat kan en of het bijdraagt aan een meer autoluw gebied. Hij vindt het logisch dat de bewoners van de Paardskerkhofweg hun zorgen uiten over de inrichting van de straat, de verkeersintensiteit en de manier waarop van deze straat gebruik wordt gemaakt. Het is altijd goed om zorgen te uiten en het is aan het college om goed te kijken naar welke mogelijkheden er zijn. In 2010 is de Paardskerkhofweg als evenementroute meegenomen in de besluitvorming over het plan 'Boschveld beweegt'. Er kan altijd naar een andere evenementenroute worden gekeken omdat de huidige bewoners last van deze route hebben, maar in 2010 stonden daar nog geen woningen en de mensen die daar nu wonen, wisten dat ze aan een evenementenroute gingen wonen. Er kan worden gekeken hoe de pijn kan worden verzacht door de evenementenroute te verleggen, maar waar die route ook komt, daar wonen ook mensen. Op deze manier wordt teruggekomen op een besluit om mensen op een andere locatie de evenementenroute te gunnen.

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) vindt dat de wethouder wat betreft de evenementenroute een punt heeft, maar de werkelijkheid is dat de bewoners aan de Paardskerkhofweg midden tussen de Brabanthallen en het station wonen. Hij vindt het de dure plicht van de raad om dit te sturen en hij sluit zich aan bij de suggestie van mevrouw Welten om perron 1 door te trekken richting de Kop van 't Zand. Hij wil de verkeersafwikkeling vanuit EKP-Zuid direct naar de Nelson Mandelalaan leiden en niet via een vluchtweg zoals de Edisonstraat of een andere straat. Wethouder Geers laat dit punt zeker niet onbesproken, maar de afwegingen met betrekking tot de huidige en toekomstige evenementenroute hebben niets met het ruimtelijk functioneel kader van het EKP-terrein te maken. Bij de verkeersintensiteit, de verkeersafwikkeling en de bereik24

baarheid van het gebied, gaat het niet specifiek over EKP-Noord, maar over de ontwikkelingen in de Spoorzone-Noord. Omdat bij de omgevingsdialoog zeer veel reacties op dit onderwerp kwamen, is het onderzoek waarin wordt gekeken naar wat de zorgen zijn en wat er uit de rekenmodellen komt naar voren gehaald. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) laat een afbeelding van EKP-Noord uit de stukken en een afbeelding van de werkelijkheid zien. Hij wil de burgers kenbaar maken dat er ook nadere besluiten worden genomen over een alternatieve evenementenroute, bijvoorbeeld via perron 1. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) zegt dat het gaat om zes tot acht evenementen per jaar en dat tot 00.00 uur 's nachts allerlei evenementen kunnen worden georganiseerd zonder dat er handhavers aanwezig hoeven te zijn. Hij vraagt hoe de wethouder dit ziet. De voorzitter hoort een soort tweede termijn en hij wil die beperkt toestaan als daarmee een tweede termijn kan worden voorkomen. Hij begrijpt de zorgen over het gebied buiten het voorliggende plan omdat die ook de gevolgen van het plan ondervinden, maar hij vraagt de discussie wel over het stuk en niet over andere dingen te voeren. Wethouder Geers blijft de verkeersafwikkeling en de bereikbaarheid goed monitoren.

Het blijft niet bij alleen een onderzoekje, maar hij blijft de ontwikkelingen volgen, niet alleen EKP, dat ervoor zorgt dat er op basis van de modellen op de Paardskerkhofweg 300 verkeersbewegingen bij komen en dat is erg weinig, maar de volledige ontwikkeling Spoorzone-Noord. Daar gaat nog het nodige gebeuren en dat blijft hij monitoren, het moet voor iedereen een prettige woonbuurt zijn en blijven. De bereikbaarheid moet in orde zijn en de overlast moet zo veel mogelijk worden beteugeld. Hij is blij dat er een werkgroep vanuit de wijkraad Boschveld is gevormd zodat met hen kan worden gekeken naar de ontwikkelingen, hoe dat in de toekomst gaat en hoe men elkaar kan vinden. Hij ziet dit als een vanzelfsprekendheid als een gebied als de SpoorzoneNoord wordt ontwikkeld. De heer Vonk (GroenLinks) hoorde ook zorgen over de snelheid waarmee op de Paardskerkhofweg wordt gereden. Hij begrijpt dat het nu niet het moment is om het daarover te hebben en hij vraagt of de wethouder hier schriftelijk op wil terugkomen en ook breder, wanneer de inrichting van de 30 km per uur wordt aangepast, ook omdat wethouder Kâhya, die over verkeer gaat, er nu niet is. Hij heeft ook gevraagd of de wethouder wil stimuleren dat andere materialen dan steen of beton worden gebruikt, bijvoorbeeld hout.

De heer Gersjes (Bosch Belang) vraagt of de wethouder kan terugkomen op de hoogte van 60 meter en de horeca die in dit gebied komt. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt naar de betrouwbaarheid van de cijfers van Goudappel Coffeng die de metingen in coronatijd heeft gedaan. De heer Verbruggen (D66) vroeg een toezegging over het wel of niet verstrekken van een parkeervergunning in Boschveld. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) vroeg of de circulaire ambitie wat hoger kan worden gelegd en of kan worden geschoven met de bouwhoogtes, zodat er geen drie dikke torens, maar een of twee wat hogere torens kunnen komen. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) hoorde dat de wethouder de verkeersafwikkeling en de bereikbaarheid blijft monitoren, in het rapport van Goudappel Coffeng wordt geadviseerd een vervolgonderzoek te doen om het op die manier te monitoren en ze hoort graag of er een vervolgonderzoek komt. Mevrouw Welten (VVD) zegt dat er indertijd inderdaad een besluit over de route naar de Brabanthallen is genomen, maar de stromen kunnen worden verlicht en verdund door de route via perron 1 door te trekken.

25

Wethouder Geers geeft aan dat in de nota Hoogbouw de grens van 60 meter hoog voor deze locatie staat en dat die hoogte in de tenderprocedure is meegegeven. Daarom is dit het uitgangspunt voor deze locatie. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) begrijpt dat dit als uitgangspunt is meegegeven, maar de raad staat nu aan de lat om hiernaar te kijken. De hoogbouwnota loopt achter omdat er is sinds 2018 veel is veranderd, ook op het gebied van duurzaamheid en circulariteit. In 2021 wordt de omgevingsvisie vastgesteld en dan is de nota Hoogbouw er niet meer, vandaar dat ze denkt dat er met de hoogte kan worden geschoven. Wethouder Geers zegt dat de raad een ontwikkelkader heeft vastgesteld en dat dit de basis is voor de doorlopen tender. Als nu de spelregels worden veranderd, ontstaat er een andere situatie. Dan moet er een nieuwe tender komen waarin de kaders zijn bijgesteld en moet dit plan van tafel, dan is er wel een heel ander juridisch uitgangspunt. Als betrouwbare overheid moeten genomen besluiten wel worden uitgevoerd en de partijen moeten daar ook wel de gelegenheid toe hebben. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) hoort een discussie over de hoogte van de torens op het EKP-terrein, maar er staat 'Vaststelling ruimtelijk en functioneel kader en beeldkwaliteit EKP-terrein-Noord'.

De wethouder zegt nu 'De tender heeft gemaakt dat…' en hij vraagt wat de tender betekent voor dit functioneel kader, de wethouder mag hier schriftelijk op antwoorden. Wethouder Geers verwijst naar pagina 11 van het voorstel: vaststaande uitgangspunten ontwikkelkader EKP-terrein. Het beslispunt over de bouwhoogte staat in het dictum omdat de raad ook kan zeggen dat het wat minder moet. 50 meter is bijvoorbeeld ook mogelijk. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) geeft aan dat zijn vraag is gericht op de juridische consequenties. In dit kader staat een bepaald aantal meters en de vraag is of dit naar boven of naar beneden kan worden bijgesteld. Wethouder Geers zegt dat dit niet naar boven kan worden bijgesteld omdat het in een ontwikkelkader is meegegeven. In zijn beleving gaat het hier om horeca die in het gebied past, niet om wijkoverstijgende horeca zoals die er in de binnenstad is, maar om ondersteunende horeca. Hij is bereid te kijken naar circulariteit en houtbouw. Het kubusgebouw dat in het midden blijft staan is al erg circulair, maar daar zijn misschien mogelijkheden om wat meer uit te pakken en hij wil bekijken in hoeverre hij richting de ontwikkelaar iets op dat gebied kan oppakken.

Op basis van de ontvangen geluiden bij de omgevingsdialoog is een verkeersrapport gemaakt om meer inzicht te krijgen in wat er gebeurt en op basis daarvan is met de huidige middelen en mogelijkheden in ieder geval inzicht gegeven in hoe het in elkaar zit. Er wordt niet alleen gemonitord en er komt een Spoorzonebreed vervolgonderzoek. Met dit rapport is er voor nu wat meer duidelijkheid, maar er komt nog meer duidelijkheid over de ontwikkeling van het noordelijke deel van de Spoorzone. Het college is niet voornemens parkeervergunningen te verlenen aan bewoners van EKP-Noord om in Boschveld te kunnen parkeren. Hij vindt de optie van perron 1 een mooie optie om nader te onderzoeken, maar hij geeft wel mee dat hij dit wil bekijken in het grotere geheel van de ontwikkelingen in de noordelijke Spoorzone. Dit hoort namelijk niet alleen bij EKPNoord, maar bij de noordelijke Spoorzone waar integraal wordt gekeken naar alle ontwikkelingen en of die aanleiding geven om op een andere manier naar de huidige infrastructuur te kijken, dus ook naar een evenementenroute. De heer Vonk (GroenLinks) vraagt of de wethouder schriftelijk terugkomt op zijn vraag over de 30km-zones. Wethouder Geers wil kijken naar de ontwikkelingen op dit gebied en hij informeert bij wethouder Kâhya hoe dit in elkaar zit en hoe het college hierop kan terugkomen. Hij wil wel het goede gesprek met de bewoners aangaan.

De voorzitter inventariseert of er in de raadsvergadering moties worden ingediend en zo ja over welk onderwerp. De heer Van Rooij (PvdA) komt niet met moties. 26

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) overweegt amendementen over wonen, de verkeersafwikkeling en het weglekken richting de wijk. De heer Esser (PVV) geeft aan dat de PVV terugkomt op de Paardskerkhofweg. Mevrouw Kummeling (De Bossche Groenen) neemt het terug in de fractie en ze komt, hopelijk samen met GroenLinks, terug op vergroenen en circulariteit. De heer Vugs (SP) komt voorlopig niet met moties of amendementen. De heer Gersjes (Bosch Belang) komt zelf niet met moties of amendementen, maar Bosch Belang steunt wel de motie van Leefbaar 's-Hertogenbosch over de hoogbouw en de verkeersafwikkeling op de Paardskerkhofweg. Mevrouw Welten (VVD) hoorde dat de wethouder gaat kijken naar de mogelijkheid van verlenging van perron 1, daar vertrouwt ze op en ze komt niet met een motie. De heer Verbruggen (D66) neemt het terug in de fractie. Hij heeft nu nog geen motie in gedachten. Mevrouw Van Zwambagt (CDA) neemt het terug in de fractie. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) komt met een voorstel over het verkeer en de evenementenroute. Mevrouw Hernández (50PLUS) neemt het terug in de fractie. De heer Smeets (Rosmalens Belang) komt niet met een motie. De heer Vonk (GroenLinks) is blij dat de wethouder naar circulariteit en houtbouw wil kijken en GroenLinks denkt na over of dit met een motie moet worden bekrachtigd.

De voorzitter bedankt de heer Theunissen hartelijk voor zijn aanwezigheid en inzet in deze commissie. Hij is vandaag voor het laatst aanwezig omdat hij gaat verhuizen naar buiten de gemeente Den Bosch, waardoor hij geen politieke activiteiten meer in Den Bosch mag ondernemen. De commissie zal hem zeker gaan missen om zijn inhoudelijke inbreng. Hij schorst de vergadering tot 24 november a.s. om 19.30 uur.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de commissie Omgeving van 19 januari 2021. De secretaris, mr. G.L. Pijnenburg

De voorzitter, O.R. Thelissen

27