Technische vragen Begroting 2025 Bestuursondersteuning
Tekst van het document
Technische vragen Begroting 2025 Nr. 1
Partij Gewoon gedreven
Vraag Ik kom in de Toelichting Investeringsplan 20252028 en investeringsplan overzicht tegen dat de nummering en toelichting van elkaar “verloopt “ in telling na nummer 63/64 Kun jij/ wil jij er voor zorgen dat ik ( en anderen) een juist exemplaar krijgen ?
Antwoord Bij het definitief maken van het cijfermatig overzicht van het Investeringsplan zijn een tweetal investeringen die zijn komen te vervallen nog voor nihil weergegeven. In de toelichting zijn deze twee investeringen wel achterwege gelaten. Bijgevoegd treft u het correct genummerde cijfermatige overzicht aan.
2
Gewoon gedreven
We berekenen de bijdrage jaarlijks op basis van de actuele energietarieven van het betreffende jaar die Sportfondsen 's-Hertogenbosch B.V. betaalt met een maximum van € 630.000 (prijspeil 2024). Indien de energietarieven voor de exploitant lager uitvallen dan ten tijde van het raadsvoorstel rekening mee is gehouden, wordt de gemeentelijke bijdrage dus lager dan het maximum. Sportfondsen ’s-Hertogenbosch B.V. heeft voor 2024 een voorschot ontvangen. De afrekening vindt begin 2025 plaats. Zoals toegezegd wordt de Raad voor de voorjaarsnota geïnformeerd over het werkelijk uitgekeerde bedrag over het jaar daarvoor.
3
Gewoon gedreven
Vanwege toegenomen energieprijzen is de jaarlijkse bijdrage aan Sportiom met € 620.000.- verhoogd, echter sinds het aannemen van dit raadsvoorstel zijn de energieprijzen circa 12 % gedaald. Is de bijdrage aan Sportiom inmiddels verlaagd ? Zo neen waarom niet ! Legeskosten voor evenementen zijn eerder fors verhoogd, met de
Met name de legeskosten voor de B-evenementen zijn twee jaar geleden verhoogd. Door een wijziging in de risicoscan van de Veiligheidsregio, worden veel meer evenementen in een lagere risicocategorie(A) ingeschaald. Dit heeft tot consequentie dat begrote B-evenementen als A-evenement worden afgehandeld. Het verschil tussen de leges voor
1
4
Gewoon gedreven
achterliggende gedachte dat dit meer “geld in het laatje”zou brengen. Graag een overzicht of de geraamde meeropbrengsten daadwerkelijk zijn uitgekomen , met daarbij een overzicht of de hogere legeskosten wellicht vanuit een ander potje ( wijk en dorpsbudget als voorbeeld) zijn vergoed aan initiatiefnemers.
deze evenementen (€1677,- ten opzichte van € 69,-) zorgt voor duidelijk verschil in legesopbrengsten. Voor wat betreft de evenementen worden de geraamde meeropbrengsten niet behaald.
Inmiddels is de structurele financiële bijdrage aan het ZNTM ( Theater aan Parade) gestegen van 3.2 mio 2022 naar 3.7 2025. Graag een onderbouwing van deze gestegen subsidie , met nutnoodzaak, en in hoeverre TAP eigen middelen heeft gegenereerd vanuit de het nieuwe gebouw , met zijn mogelijkheden hiervoor?
De groei van de subsidie van ZNTM/Theater aan de Parade is volledig het gevolg van indexatie en daarmee vergelijkbaar met andere subsidies die ook door de gemeente 's-Hertogenbosch zijn geïndexeerd. Vanzelfsprekend genereert het theater aan de Parade ook eigen middelen. In 2023 was dat 1,3 miljoen euro, terwijl het gebouw pas deels in gebruik werd genomen vanaf november.
Verder blijft het aantal aanvragen voor horeca en terrasvergunningen achter bij de aantallen zoals deze in 2017 en 2018 (referentiejaren) zich voordeden. Ook hier worden de geraamde meeropbrengsten niet behaald. Het bedrag dat hierdoor minder in rekening wordt gebracht als leges, zal rond de € 90.000,- bedragen. Er wordt een analyse uitgevoerd op het legessysteem van deze vergunningen. Daarbij wordt ook gekeken naar mogelijke oplossingen om de meeropbrengsten te behalen.
2
5
Gewoon gedreven
Seniorenbus krijgt vanaf 2025 geen subsidie meer . Met als onderbouwing dat deze organisatie alternatieve financiële ondersteuning ontvangt; graag uitleg. Hoe groot is het geldpotje vanuit deze alternatieve financiering ? Voor welke tijdsduur ?
De Seniorenbus krijgt vanuit de Goed voor Elkaar regeling subsidie. In 2025 krijgen zij het aangevraagde bedrag van € 26.000 toegekend. Dit is vergelijkbaar met voorgaande jaren waarin zij ook vanuit de Goed voor Elkaar regeling subsidie krijgen.
6
Gewoon gedreven
Uitbreiding snelfietsroute Zaltbommel-'sHertogenbosch voor hulpdiensten . Bijdrage derden 375.000, Investering 1.000.000 , VJN 2024 625.000- Graag onderbouwing van deze kosten van het doortrekken van de Vogelstraat. Is er inmiddels een aanbesteding geweest ?
Het Definitief Ontwerp voor het doortrekken van de Vogelstraat is geraamd op EUR700.000, met de interne en externe voorbereidingskosten komt de totale investering op ca EUR 1.000.000. Dit nog exclusief een eventuele grondaankoop. Er is nog geen aanbesteding geweest. De verwachting is dat deze plaatsvindt in Q1 2025.
7
Gewoon gedreven
Punt 64 en 65 Toelichting Investeringsplan 20252028. Verwerving gronden ? Graag uitleg, aankoop gronden voor ( toekomstige)
De groei van de Groote Wielen betekent een forse groei van het aantal sporters aan de oostzijde van de gemeente. Voor de voetbalsport houden we rekening met ongeveer 500 nieuwe leden. Om deze groei op te vangen willen we een extra natuurgrasveld bij RKKSV Kruisstraat aanleggen. Hiervoor moeten gronden verworven worden. Gesprekken met de grondeigenaren zijn lopende. Het sportpark van RKKSV Kruisstraat wordt niet verplaatst.
3
verplaatsing sportpark RKKSV ? Welke gronden zijn aangekocht ? Kadastraal nummer ? 8
Gewoon gedreven
Subsidieregeling beheer dierenparken en kinderboerderijen verhoging van € 47.490,00 € 70.080,00 . Vraag; wat gaan we hier ( meer ) voor doen / waar ?
Op grond van deze subsidieregeling komen stichtingen die een kinderboerderij of dierenparkje beheren in aanmerking voor een subsidie als bijdrage in de beheerkosten. Mede naar aanleiding van de door de raad aangenomen motie ‘maak alle kinderen blij, steun de kinderboerderij’ (4 juni 2024) hebben we na overleg met de beheerstichtingen de subsidiebedragen met ingang van 2025 herzien: Kinderboerderij: van € 11.530 naar € 14.580 Dierenparkje: van € 2.725 naar € 4.390
9
Gewoon gedreven
De subsidie is in 2025 niet verlaagd ten opzichte van 2024. Het bedrag van 2024 is geïndexeerd. In 2024 heeft een ombuiging plaatsgevonden. Zie voorjaarsnota 2021 RV Voorjaarsnota 2021 Ombuigingsvoorstellen (nummer 27) en aangenomen motie Motie 1 Opmaat naar de begroting, waardoor de subsidie in 2024 verlaagd is ten opzichte van 2023.
10
Gewoon gedreven
Subsidieregeling Sportverenigingen verlaging van € 349.100,00 € 314.400,00 Vraag; welke sportverenigingen gaat dit treffen ? Hoe ? Is dit in overleg met sportclubs geweest ? Onze burgers hebben nogal te maken met lastenverzwaringen vanuit de overheid. Op veel verhogingen hebben we geen invloed , op ons eigen “beleid” wel. Onze vraag; is het inzichtelijk te maken in een makkelijke tabel hoe
In de paragraaf lokale heffingen (PLH) nemen we elk jaar een overzicht op van de woonlasten (OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing) en o.a. een overzicht van de hondenbelasting. Hieronder een vereenvoudigd overzicht daarvan. Bij de woonlasten zijn we uitgegaan van een gemiddelde WOZ-waarde per afzonderlijk jaar. Op basis van die WOZ-waarde wordt het te betalen OZB-bedrag berekend. Bij de afvalstoffenheffing is, net zoals bij de PLH, het gemiddelde tarief opgenomen. Woonlasten: WOZ-waarde
362.000
2022
430.000
2023
4
deze lastenverzwaringen onze inwoners treft. ( regulier gezin , 2 kinderen 1 hond 1 kat)
Eigenaar
Eigenaar/gebruike r
Gebruiker
2022
2023
2022
2023
2022
2023
OZB €
264,62
306,16
0,00
0,00
264,62
306,16
Rioolheffing €
65,88
68,76
64,48
67,76
130,36
136,52
Afvalstoffenheffing €
0,00
0,00
232,90
261,70
232,90
261,70
TOTAAL
330,50
374,92
297,38
329,46
627,88
704,38
438.000
2024
448.000 Gebruiker
2025
WOZ-waarde
Eigenaar
Eigenaar/gebruiker
OZB € Rioolheffing € Afvalstoffenheffing €
2024 331,57 74,64 0,00
2025 344,96 77,24 0,00
2024 0,00 73,56 280,77
2025 0,00 75,48 292,79
2024 331,57 148,20 280,77
2025 344,96 152,72 292,79
TOTAAL
406,21
422,20
354,33
368,27
760,54
790,47
Hondenbelasting: 2022
2023
2024
2025
Tarief eerste hond €
88,92
94,20
102,12
106,44
Tarief tweede hond €
133,68
141,60
153,48
159,96
5
Tarief derde en volgende hond €
11
Gewoon gedreven
Nieuwe regelingen Subsidieregeling Professionele kunsten 2025-2028 (nieuwe regeling) € 18.462.540,00 graag onderbouwing uitgave en graag onderbouwing hoe bedrag verder is opgebouwd binnen begroting. A.Subsidieregeling Volksfeesten en Herdenkingen (nieuwe regeling) € 119.490,00 plus (budget-)overheveling. Graag onderbouwing van extra uitgave B.Subsidieregeling Cultuurparticipatie en amateurkunst (nieuwe regeling) € 207.800,00 plus (budget-)overheveling
178,92
189,48
205,44
214,20
Bij het Raadsvoorstel Cultuurbegroting 2025-2028 zijn de subsidieplafonds voor alle regelingen vastgesteld exclusief indexatie voor de jaren 2025-2028. Op deze plafonds is nu indexatie voor het jaar 2025 toegepast. De nut/noodzaak is beargumenteerd en vastgesteld bij het raadsvoorstel. We beschouwen dit niet als een technische vraag.
Bij het Raadsvoorstel Cultuurbegroting 2025-2028 zijn de subsidieplafonds voor alle regelingen vastgesteld exclusief indexatie voor de jaren 2025-2028. Op deze plafonds is nu indexatie voor het jaar 2025 toegepast. De nut/noodzaak is beargumenteerd en vastgesteld bij het raadsvoorstel. We beschouwen dit niet als een technische vraag.
6
Graag onderbouwing van uitgaven met onderbouwing nut/ noodzaak C.Subsidieregeling Bossche Makersregeling (nieuwe regeling € 181.830,00. plus (budget-)overheveling Graag onderbouwing van uitgaven met onderbouwing nut/ noodzaak D. (éénjarige) Subsidieregeling Professionele kunsten (nieuwe regeling) € 311.700,00 plus (budget-)overheveling Graag onderbouwing van uitgaven met onderbouwing nut/ noodzaak
Bij het Raadsvoorstel Cultuurbegroting 2025-2028 zijn de subsidieplafonds voor alle regelingen vastgesteld exclusief indexatie voor de jaren 2025-2028. Op deze plafonds is nu indexatie voor het jaar 2025 toegepast. De nut/noodzaak is beargumenteerd en vastgesteld bij het raadsvoorstel. We beschouwen dit niet als een technische vraag.
E. subsidieregeling Innovatieregeling (nieuwe regeling) €
Bij het Raadsvoorstel Cultuurbegroting 2025-2028 zijn de subsidieplafonds voor alle regelingen vastgesteld exclusief indexatie voor de jaren 2025-2028. Op deze plafonds is nu indexatie voor het jaar 2025 toegepast. De nut/noodzaak is beargumenteerd en vastgesteld bij het raadsvoorstel. We beschouwen dit niet als een technische vraag.
Bij het Raadsvoorstel Cultuurbegroting 2025-2028 zijn de subsidieplafonds voor alle regelingen vastgesteld exclusief indexatie voor de jaren 2025-2028. Op deze plafonds is nu indexatie voor het jaar 2025 toegepast. De nut/noodzaak is beargumenteerd en vastgesteld bij het raadsvoorstel. We beschouwen dit niet als een technische vraag.
7
207.800,00. plus (budget-)overheveling
12
Gewoon gedreven
13
Gewoon gedreven
Wij lezen in deze begroting een aantal eenmalige maar vooral structurele verhogingen van uitgaven richting cultureel “veld’, welke uitgaven zijn voor deze verhogingen komen te vervallen ? Graag overzicht, ook met losse “projectbijdrage” vanuit de gemeente Op blz. 254 staat dat een HOV verbinding tussen De Groote Wielen en station ’s-Hertogenbosch belangrijk is voor de ontsluiting van de oostelijke delen. De inpassing van deze HOV lijn in de lopende en nieuwe concessie (per 2026) vraagt om een financiële bijdrage van de gemeente, het betreft uitbreiding van bestaande afspraken. Op blz. 113 is er sprake van 3,7 mio € en op blz. 293 1,3 mio €.
In lijn met het bestuursakkoord is het cultuurbudget per 2025 met € 300.000 verhoogd. In het Raadsvoorstel Cultuurbegroting 2025-2028 (vastgesteld in december 2024) zijn de budgetten herverdeeld over meerdere regelingen en een beperkt aantal begrotingsposten. Hierover heeft de jaarlijkse indexatie plaatsgevonden. Recent zijn er 2 posten toegevoegd: BACH (€ 55.000, uit het bestuursakkoord, overgeheveld van de begroting van Maatschappelijk Vastgoed) en Digitale Inclusie bij Huis73(€ 152.000, incidentele Rijksmiddelen).
In beide gevallen betreft het de opwaardering van de HOV-structuur in de hele gemeente. Dat is specifiek voor 2026 opgenomen om vooruitlopend op de nieuwe OV-concessie haltes te kunnen aanpassen en eventuele doorstromingsmaatregelen te nemen op het stedelijke HOV-netwerk. In de nieuwe concessie is de HOV-lijn richting De Groote Wielen opgenomen in het PvE van de provincie. Daarmee betaalt de gemeente zelf niet meer mee aan deze voorziening. Vooruitlopend op de nieuwe concessie wordt nog wel onderzocht of al eerder een pilot kan worden gedraaid met een HOV-lijn voor specifiek De Groote Wielen. Hiervoor is EUR 100.000 vrijgemaakt (pagina 251) De totale investering bedraagt EUR 3,7 mln, de toelichting op pagina 293 is een gedeeltelijke onderbouwing voor de dekking van dit plan.
8
Welk bedrag wordt er nu feitelijk voor de HOV verbinding gereserveerd? 14
15
Gewoon gedreven
VVD
Over de Omgevingswet staat op blz. 203 aangegeven dat er geen inschatting is te maken van de omvang en dat er daarom een PM post is opgenomen. Ook weten wij dat verwacht wordt dat de door het Rijk beschikbaar te stellen middelen onvoldoende zullen zijn om de kosten van de Omgevingswet volledig te dekken. In hoeverre is er noodzaak om toch al een reservering te voorzien ? Onder versnellen energiebesparing wordt de ambitie voor het aantal huishoudens dat ondersteuning krijgt voor treffen van energiebesparende maatregelen flink verhoogd. Is er ook zicht op het aantal huishoudens dat daarna daadwerkelijk energiebesparende
De stelselwijziging als gevolg van de Omgevingswet vraagt veel van de organisatie. Met name het maken van een gemeente breed permanent omgevingsplan is een complexe en omvangrijke opgave. De kosten die we daarvoor maken noemen we de transitiekosten. We verwachten, dat deze kosten de komende jaren aanzienlijk zijn. Een stijging van de transitiekosten voor alle gemeenten is ook een belangrijke conclusie uit het in 2023 uitgevoerde landelijke onderzoek: ‘Actualisatie Integraal Financieel Beeld Stelselherziening Omgevingswet’. Het is dan ook landelijk onderwerp van gesprek. De oorzaak ligt onder andere in de steeds uitgestelde datum van inwerkingtreding. We hebben nog geen bedragen genoemd. De inzichten over de implementatie van de Omgevingswet worden steeds vernieuwd. Ook zijn de plansoftware en het DSO (digitaal stelsel omgevingswet) complex en nog volop in ontwikkeling. Eerste grove inschattingen laten zien dat we jaarlijks tussen de € 600.000 - € 900.000 aan extra kosten maken tot op het moment er een gemeente breed permanent omgevingsplan ligt. Zodra de inzichten, ontwikkelingen en rijksbijdragen een meer stabiel beeld laten zien en de planning is uitgekristalliseerd, kunnen we een betere raming maken en zullen we u als raad informeren.
De doelstelling is cumulatief en gaat over alle energiebesparende maatregelen van de Besparingsaanpak uit de Transitievisie Warmte 2.0. In het jaarverslag Warmtetransitie dat u later deze maand ontvangt staat welke stappen er in 2025 worden gezet om een energieadvies toegankelijker te maken. De evaluaties die zijn ingevuld door gebruikers van het energieadvies tussen 2019-2022 zijn door een te beperkte groep ingevuld om te kunnen gebruiken. N.a.v. de evaluatie van deze zomer zijn we bezig met een nieuwe evaluatiemethode (binnen grenzen van privacywetgeving) waarmee we de navolgbaarheid beter kunnen monitoren.
9
16
VVD
17
VVD
18
VVD
maatregelen treft? En in hoeverre is er zicht op of de gegeven adviezen als navolgbaar en uitvoerbaar worden ervaren? Daarnaast wordt er gestart met de uitvoering van communicatiecampagnes om inwoners te informeren over de besparingsaanpak, uit welke activiteiten bestaan de communicatiecampagnes ? Met betrekking tot opwek van duurzame energie is de doelstelling opgenomen om 50 bedrijven te adviseren over grootschalig zon-opdak. Is dit alleen op reactieve basis of worden bedrijven die een kansrijke positie hebben voor grootschalig zon-op-dak ook proactief benaderd? In goede afvalzorg wordt gesproken over een nascheidingsinitiatief voor afval uit dicht
De activiteiten uit de verschillende communicatiecampagnes zijn erop gericht om inwoners te informeren en stimuleren over besparingsmogelijkheden rondom de energietransitie. Meer informatie volgt in het jaarverslag Warmtetransitie dat u later deze maand ontvangt met een raadsinformatiebrief.
De mogelijkheden en kansen voor grootschalig zon-op-dak veranderen (voorheen on hold vanwege netcongestie). Samen met het bedrijfsleven onderzoeken we oplossingen op gebiedsniveau waar een proactieve benadering bij hoort.
In de Afvalvisie 2020 is opgenomen dat wordt vastgehouden aan een combinatie van bron- en nascheiding. Onder het motto “bronscheiding waar het kan, nascheiding waar het moet“ willen de initiatief nemende gemeentes, waaronder 's-Hertogenbosch, de realisatie van o.a. aantal kilogram restafval naar beneden brengen. Daarbij kijken we als AFV (nog) niet naar het breder inzetten van nascheiding maar concentreren we ons in eerste instantie op die plekken waar
10
stedelijk gebied. Wordt er, mede gezien goede resultaten in andere gemeenten, ook breder in de gemeente gekeken naar de kansen die nascheiding kan bieden (mogelijk op termijn)?
19
VVD
20
VVD
Onderaan pagina 83 staat dat we woningen realiseren door optimaal gebruik van de woningvoorraad. Kan dit iets gespecificeerd worden aan welke maatregelen we hier moeten denken? En op welke schaal? Bovenaan pagina 85 staat “We zetten het gemeentelijk instrumentarium in om te sturen op onze ambitie om 70% betaalbare woningbouw te realiseren.” Kan gespecificeerd worden aan welk instrumentarium hier gedacht wordt?
geen bronscheiding mogelijk is zoals hoogbouw/dichtstedelijk gebied. Dit ook uit financieel en organisatorisch oogpunt (bestaande gescheiden inzameling). Ook is de capaciteit bij verwerkers voor nascheiding nog onvoldoende. Over genoemde goede resultaten in andere gemeenten; belangrijk te melden dat onderzoek van de Nederlandse vereniging van afval- en reinigingsdiensten (NVRD) aangeeft dat beide methoden hun eigen resultaten hebben en dat er geen universele "beste" methode is. In sommige (delen van) gemeenten werkt bronscheiding beter vanwege de betrokkenheid van inwoners en de hoge kwaliteit van gerecycleerd materiaal, terwijl in andere gebieden nascheiding efficiënter blijkt te zijn vanwege lagere kosten en complexiteit. De resultaten kunnen daarom verschillen afhankelijk van lokale omstandigheden, zoals de betrokkenheid van burgers, infrastructuur, en technische mogelijkheden. Sommige gemeenten kiezen voor een combinatie van beide, afhankelijk van de afvalstromen die zij willen optimaliseren. Wij verwijzen u verder naar de Afvalvisie. In de reactie op de aangenomen motie over het optimaal benutten van bestaande panden zijn diverse maatregelen genoemd, waaronder: - Het maken van prestatieafspraken met de woningcorporaties over het beter benutten van de bestaande voorraad (splitsingen, maar ook woningdelen).
- Het opstarten van een pilot ‘beter benutten’ in particulier bezit, in Engelen en Bokhoven (dat is de schaal waarop we de pilot nu voeren) Op basis van de kennis vanuit de pilot, geven we verdere uitwerking aan bijvoorbeeld het stimuleren, communicatie, informatie en een stappenplan mbt ‘beter benutten’. Ter realisering van de 70% betaalbaar zetten we een diversiteit van instrumenten in. Zo nemen we de percentages op in de Ontwikkelplannen die we aan de Raad sturen en nemen ze vervolgens op in verschillende soorten afspraken en overeenkomsten, zoals prestatieafspraken, anterieure overeenkomsten, ontwikkelovereenkomsten, en verkoopovereenkomsten. Ook wordt hierop gestuurd via ruimtelijke instrumenten zoals de BOPA's, waarin ook de regels uit de doelgroepenverordening opgenomen worden. Daarnaast worden eigen grondposities onder andere ingezet voor het realiseren van betaalbare woningen. De verhoogde ambitie en focus op betaalbaarheid heeft ertoe geleid dat in de plannen voor de periode 2026-2030 inmiddels zo'n 70% betaalbare woningbouw zit.
11
21
VVD
22
VVD
Op pagina 85 bovenaan staat “We zetten het budget van het volkshuisvestingsfonds in om betaalbaar wonen te stimuleren. Een deel van het budget wordt ingezet om starters meer kans te geven op koopwoningen. Ook wordt een deel van het budget ingezet om via beter benutten bestaande voorraad woningen toe te voegen”. In de dekking staat dat het hier om 1 miljoen uit de 5 miljoen gaat van het Volkshuisvestingsfonds. Klopt dit? Hoe wordt dit geld ingezet om betaalbare woningen te realiseren? Op pagina 109 bovenaan staat “De ontwikkeling van een aanpak voor de Parallelweg/ Magistratenlaan als doorstroomas (na vaststelling verkeersstructuur brede binnenstad)” bij wat gaan we daar voor doen. Aan welke maatregelen
Het budget voor het Volkshuisvestingsfonds wordt (met deze begroting) voor 1 miljoen benut voor de verkenning van nieuwe woningbouwlocaties voor (betaalbare) woningbouw. Voor de inzet het overige restant (van 4 miljoen), ontvangt u nog voor de begrotingsbehandeling een raadsvoorstel.
Voor de doorstroomas Magistratenlaan wordt gedacht aan het deels opheffen van enkele aansluitingen (bv Leeghwaterlaan) en het opwaarderen van enkele kruispunten met verkeerslichten. Ook wordt het kruispunt met de Randweg geoptimaliseerd. Door de geregelde kruispunten kan de doorstroming beter worden gestuurd en beheerst. De studie moet nog worden uitgevoerd (deze is uitgesteld in verband met de besluiten over de Verkeersstudie Brede Binnenstad) en daaruit moet blijken in welke mate de doorstroming verbeterd.
12
23
24
VVD
VVD
wordt op dit moment gewerkt en wat betekent dat voor de maximale capaciteit van die weg? Met hoeveel mogelijke verkeersbewegingen gaat deze capaciteit dan concreet omhoog? Op pagina 109 bovenaan staat “De verdere ontwikkeling van een hoogwaardig stallingsaanbod door de realisatie van de fietsenstalling Gasthuiskwartier”. In de begroting is lastig terug te vinden hoeveel geld hier specifiek voor is gereserveerd? Valt dit onder de begrotingspost Fietsplan? Om hoeveel middelen gaat het specifiek voor deze stalling? Wat moet ik me voorstellen bij een voetgangersnetwerk voor de Brede Binnenstad en waar is hoeveel geld voor nodig specifiek (pagina 109)?
In 2020 heeft de gemeente met de Ontwikkelingscombinatie Gasthuiskwartier een koop-/realisatieovereenkomst gesloten voor de afname van een casco-ruimte in de kelder (niveau -1) onder blok F. In december 2023 is een koopen realisatiesom betaalt van € 1.830.129,88. De fietsparkeerstalling (met ca. 1000 pp) kan in gebruik genomen worden als Blok F opgeleverd wordt. Naar verwachting kan in gebruikname plaatsvinden in Q1 2026. Deze fietsparkeerstalling maakt geen onderdeel uit van de begrotingspost Fietsplan in de begroting 2025.
De voetganger neemt een steeds prominentere rol in de Brede Binnenstad. Door de verdere groei van woningbouw en werkgelegenheid in de brede binnenstad zal dat verder toenemen. Route van station, bushaltes en parkeervoorzieningen naar brede binnenstads bestemmingen vragen om aantrekkelijke, directe, logische en kwalitatief hoogwaardige en inclusieve routes (denk aan de route van de Sint Jansgarage naar Parade). Naast deze routes zijn er ook routes vanuit de historische binnenstad naar de brede binnenstad en route vanuit de omliggende wijken naar de binnenstad. Dit vormt het netwerk van voetgangers verbindingen. We willen in 2025 zicht krijgen op dit netwerk en dan komen met een uitwerking die zicht gaat geven op de benodigde opwaarderingen en maatregelen en de daarbij behorende investeringen. Deze investeringen zijn op dit moment niet bekend.
13
25
VVD
26
VVD
27
VVD
Op pagina 110 staat “Verschillende gedragscampagnes gericht op duurzame mobiliteitsvormen en/of specifieke doelgroepen gerelateerd aan verkeersveiligheid of inclusieve mobiliteit”. Hoeveel geld is hiervoor gereserveerd en in welke begrotingspost? Wat is de verkenning logistieke hubs op pagina 110 en hoeveel geld is hiervoor gereserveerd in welke begrotingspost?
Kan gespecificeerd worden waaraan gewerkt wordt in het “Versterken aanpak verkeersveiligheid scholen” op pagina 110? Hoeveel geld is hiervoor geraamd? Komt dit uit de post onveilige infrastructuur?
Deze maatregelen zijn in de werkbegroting niet per post specifiek gelabeld en dus ook niet herleidbaar naar individuele bedragen. Deze kosten zijn in de lopende begroting opgenomen.
Hierbij willen we gaan verkennen op welke wijze een logistieke hub levensvatbaar gaat zijn en wat het mogelijke potentieel is. Dit is al eens eerder gedaan op het Paleiskwartier. Hier kwam toen uit dat er niet genoeg animo was onder de bedrijven om gebruik te maken van een logistieke hub. Met de komst van de zero-emissiezone per 2025, is mogelijk het animo voor een logistieke hub groter. Als gemeente willen we de vraag naar een logistieke hub opnieuw verkennen. Dit mogelijk in combinatie met de bouwhub op de Rietvelden of een bestaand logistiek bedrijf in de regio met een verzorgingsgebied in meerdere Zero Emissie zones. We willen geen rol spelen in de financiering of exploitatie van de hub. Er is geen specifiek budget voor de verkenning maar dit is een onderdeel van het programma Duurzame Mobiliteitsbudget. Met diverse initiatieven werken we aan het vergroten van de verkeersveiligheid rondom scholen, zoals: Lekker Anders Dag. Inmiddels doen 10 basisscholen in onze gemeente mee met de Lekker Anders Dag. Hiermee stimuleren we prettig verkeer rondom scholen. Dit gebeurt door schoolbezoekers (oud en jong) uit te dagen om af en toe ‘anders’ naar school te komen dan met de auto. Door bijvoorbeeld op een andere manier (te voet, fiets, skeeler) te gaan of een andere route te kiezen. Routeprovider.
Digitale waarschuwingen (in-car) voor automobilisten die tijdens haal- en brengtijden langs een school rijden. Door onze mobiliteitsdata (waaronder schoolomgevingen) op orde te brengen, zijn navigatiediensten (serviceproviders) eerder bereid deze ook te verspreiden naar hun gebruikers.
14
Schoolzones. Attentieverhogende maatregelen treffen in de directe schoolomgeving zodat automobilisten niet alleen digitaal (via incar-data) maar ook fysiek geattendeerd worden op het naderen van een schoolzone ter verhoging van de verkeersveiligheid voor voetgangers, fietsers en automobilisten op deze wegen langs basisscholen. We zijn in afwachting van een notitie van het CROW over een landelijk eenduidige manier hoe gemeenten schoolzones kunnen toepassen en inrichten. Deze verschijnt naar verwachting in het najaar 2024. Daarna starten we het onderzoek op. De resultaten verwachten we rond de zomer 2025.
Deze maatregelen zijn in de werkbegroting niet per post specifiek gelabeld en dus ook niet herleidbaar naar individuele bedragen. Deze kosten zijn in de lopende begroting opgenomen.
15
28
VVD
Op pagina 111 staat “Aanpak onveilige locaties op basis van risicoanalyse”. Welke locaties zijn op dit moment als eerste aan de beurt? Hoeveel geld uit welke begrotingspost staat hiervoor gereserveerd?
We werken aan de hand van het door u vastgestelde verkeersveiligheidsbeleid aan de meerjarenplanning verkeersveiligheid. Deze wordt gevoed door de prioriteiten op basis van de risicoanalyse en het daadwerkelijke ongevallenverloop. Dit geeft richting aan de keuzes die we maken. Zo blijft het monitoren van het ongevallenbeeld, risicoanalyse en het aanbrengen van locatie specifieke maatregelen een continu proces dat we aanpassen op de laatste ontwikkelingen. Hoewel we vooruit programmeren, blijven we flexibel om in te grijpen om prioriteiten aan te passen. In het raadsvoorstel Geactualiseerd verkeersveiligheidbeleid ( Reg.nr. : 10701670 B&W verg. : 2 maart 2021) wordt in hoofdstuk 8 op hoofdlijnen een uitvoeringagenda verkeersveiligheid besproken. Locaties komen voornamelijk uit de uitvoeringsagenda van de risicoanalyse van ’s-Hertogenbosch. Uit de risicoanalyse komen wegvakken en/of kruispunten waar de kans op ongevallen hoog is. Naast de risicovolle wegvakken en kruispunten is ook gekeken waar afgelopen jaren geregistreerde ongevallen hebben plaatsgevonden. Al deze locaties bij elkaar worden onderling gewogen waarbij rekening wordt gehouden met recent uitgevoerd verkeersveiligheidsprojecten, afstemming met de onderhoudsplanning van Stadsbeheer (om werk met werk te maken) en kijken we waar we mee kunnen liften met Rijks en Provinciale subsidieprogramma’s.
Voor de periode 2025-2026 starten we met een onderzoek naar de volgende locaties die ook uit de risicoanalyse komen. Afhankelijk van de complexiteit van de oplossingsrichting, kosten en afstemming met onderhoud vindt nadere prioritering plaats. • Rijzertlaan • Sint Teunislaan (wegvak en kruispunten rond winkelcentrum) • Helftheuvelweg van Randweg tot aan Kooikersweg • Zuiderparkweg • Oude Vlijmenseweg van Rietveldenweg tot en met Simon Stevinweg • Oude Engelenseweg van Diezekade tot aan Paardskerkhofweg
Deze maatregelen zijn in de werkbegroting niet per post specifiek gelabeld en dus ook niet herleidbaar naar individuele bedragen. Deze kosten zijn in de lopende begroting opgenomen.
16
29
VVD
30
VVD
31
VVD
Wat zijn projecten vitaliseringsplan (pagina 112) en kunnen daar concrete voorbeelden van gegeven worden? De begroting geeft aan dat er in 2025 gewerkt wordt aan een solide inhoudelijk verhaal met een sterke businesscase voor het Design Museum in de Citadelpoort. Wat is het beoogd proces voor het opstellen van dit plan en op welke manier wordt de gemeenteraad hierin betrokken? (Blz. 57) In 2025 wordt werk gemaakt van een duurzame verbinding tussen cultuursector en het Bossche bedrijfsleven. Hiervoor is in 2024 een eerste onderzoek gedaan. Is dit onderzoek afgerond? Zo ja, kan dit gedeeld worden met de gemeenteraad? Zo nee, wanneer wordt publicatie van dit onderzoek verwacht? (Blz. 58)
Het vitaliseringsplan wordt gebruikt voor vervangingen in de openbare ruimte. Dit kan gaan om 1 op 1 vervanging van bijvoorbeeld een weg of speeltoestellen, maar ook om grootschalige vervangingen waarbij complete (delen) van een buurt worden aangepakt. Voorbeelden hiervan zijn: de Belgische buurt, de Kerkstraat, Pastoor van Thiellaan, Rozenstraat en omgeving. Het stedenbouwkundige proces voor Citadelpoort wordt eerst doorlopen (zoals afgesproken in de raad): Het ‘Ontwikkelplan Bossche Stadsdelta’ is vastgesteld, het participatief ontwerpproces Citadelpoort is afgerond en het Gebiedspaspoort Citadelpoort wordt opgesteld ter besluitvorming. De businesscase wordt uiteindelijk onderdeel van de volgende stap die we richting de gemeenteraad zetten, bij het Voorontwerp (VO).
Er is in 2024 een onderzoek verricht door een trainee binnen de gemeente 's-Hertogenbosch. Uiteraard kunnen wij dit rapport delen met de gemeenteraad. Het onderzoek bestond uit gesprekken en een enquête onder leden van twee bedrijvennetwerken in de gemeente 's-Hertogenbosch. Het onderzoek heeft enkele algemene inzichten opgeleverd. Mede op basis hiervan worden verdere stappen gezet. De meest concrete is de mogelijke oprichting van een publiekprivaat fonds in samenwerking met het provinciale cultuurfonds BrabantC rondom het Cultureel Wijkenprogramma. Naar verwachting besluit uw raad in december op basis van een raadsvoorstel over het beschikbaar stellen van middelen voor dit programma.
17
32
VVD
Het programma ‘werk en inkomen’ benoemd de inzet van Lab XL voor innovaties in arbeidsmarkt en talentontwikkeling. Wat zijn de met meest recente projecten, innovaties en resultaten van Lab XL? (Blz. 167)
Hieronder een overzicht van de meest actuele projecten: -
-
-
-
-
33
VVD
De stadsbrede lancering van de Bossche Pas is uitgesteld van september 2024 naar ergens in 2025. Hierover is de raad op 25 juni jl. geïnformeerd. Hoe verlopen de technische voorbereidingen het proefdraaien op de lancering sindsdien? Is er meer informatie over
We zijn bezig een tweede verbeterde versie te ontwikkelen van de heftrucksimulatie. Hiermee toetsen we of mensen vaardigheden kunnen ontwikkelen binnen een simulatieomgeving. Dit doen we onder andere met inzet van VR zodat de simulatie nog realistischer wordt. We werken samen met Fontys hogeschool. Studenten van de opleidingen ICT, HRM en Toegepaste Psychologie werken samen met Lab XL, collega’s van Weener XL en ontwikkelaars aan testbare prototypes en het doen van onderzoek. De afgelopen periode zijn er tests gedaan met inzet van AI voor onze dienstverlening en loopt er onderzoek naar het gebruik van inclusieve technologie in de organisatie en hoe dit optimaal in te richten. De studenten zijn ook bezig met het onderwerp digitale inclusie voor onze medewerkers. In de regio werken we samen met IBN en WSD aan de inzet van inclusieve technologie. Samen werken aan vergelijkbare vragen/problemen zorgt voor versnelling, kennisdeling en inzet capaciteit. We organiseren een paar keer per jaar gezamenlijk een bijeenkomst waar de drie bedrijven en ontwikkelaars samenkomen om te zien waar samenwerken kansen biedt. Zowel in de catering bij Weener XL (proeftuin) als bij de groen afdeling (productie) doen we onderzoek naar en maken we gebruik van digitale werkinstructies.
Door middel van deze innovatie kunnen mensen met een beperking toch complexere/uitdagendere werkzaamheden uitvoeren en daarmee werken aan hun ontwikkeling Sinds begin oktober hebben we twee 3D printers in huis. Enerzijds gaat de technische dienst gebruik maken van deze printer om technische oplossingen te ontwikkelen voor vragen uit de organisatie, anderzijds kijken we of het een instrument is waar medewerkers graag mee werken en willen en kunnen werken.
De afgelopen weken is hard gewerkt om het systeem van de Bossche Pas te testen, maar het systeem heeft nog niet de kwaliteit die wij onze inwoners willen bieden. Gebruiksvriendelijkheid en veiligheid van het systeem staan voorop. Het vraagt veel tijd en inspanning om tot een succesvolle lancering van de Bossche Pas te komen. We blijven ons inzetten om uw raadsbesluit te realiseren. Wanneer wij meer informatie hebben, zullen we uw raad hierover informeren
18
34
35
VVD
VVD
een datum in 2025 voor de lancering van de Bossche Pas? (Blz. 177) Het programma ‘financiële zelfredzaamheid’ benoemd de investering in de vloer van de nieuwe voedselbank en een stijgende subsidie. De investeringen vanuit onderhoudsfonds maatschappelijk vastgoed en de incidentele middelen Armoede en Schulden worden niet genoemd. Waar zijn deze in de begroting terug te vinden? En wat is de planning in 2025 voor realisatie van de voedselbank aan de Waalstraat? (Blz. 179). Op bladzijde 97 van de pdf-versie lees ik dat er in 2025 een nieuw beleidsplan beheer openbare ruimte (BOR) wordt ontwikkeld om in Q4 2025 aan de raad voor te leggen. Wat is het precieze proces en rol van de raad in de
Het is de verwachting dat in het tweede of derde kwartaal van 2025 de werkzaamheden voor de nieuwe locatie van de Voedselbank zullen zijn afgerond. De investering vanuit het onderhoudsfonds maatschappelijk vastgoed is een onttrekking aan een bestaande voorziening en heeft geen invloed op de exploitatie. Derhalve is deze niet zichtbaar in de financiële baten en lasten van de begroting 2025. De bijdrage van de incidentele middelen Armoede en Schulden ad € 0,4 miljoen is opgenomen onder de totale lasten bij het programma Gelijke kansen op Financiële Zelfredzaamheid.
Het huidige Beleidsplan Beheer Openbare Ruimte (BBOR) loopt eind 2025 af. Momenteel wordt een evaluatie van het huidige BBOR uitgevoerd. Zoals nu voorzien, komt deze evaluatie begin 2025 beschikbaar. We willen de raad in de eerste helft van 2025 aan de voorkant betrekken door input te vragen over uitgangspunten, dilemma’s en ambities m.b.t. de kwaliteit (van het dagelijks beheer) van de openbare ruimte. Het beleidsplan zelf zal ter besluitvorming aan de raad worden voorgelegd.
19
36
VVD
37
VVD
totstandkoming van het nieuwe BOR-plan? En/of hoe ziet u de organisatie nu voor zich? Ook op bladzijde 97 valt te lezen dat bij aanleg of vervanging van parkeerplaatsen uitgangspunt klimaatbestendig en groen is tenzij onhaalbaar. Wanneer is dit niet haalbaar? Betekent dit bijvoorbeeld, dat indien een straat in Bossche binnenstad wordt opgeknapt de parkeervakken niet meer worden bestraat zoals nu het geval is? Verder zegt u: er worden een aantal standaardinichtingen voor groene parkeerplaatsen vastgesteld. Wat voor standaardinrichtingen bedoelt u het en om hoeveel verschillende typen groene parkeerplaatsen gaat het hier dan?
In principe zijn op de meeste locaties groene, waterdoorlatende parkeervakken aan te leggen. In bijzondere omstandigheden doen we dit niet omdat de situatie of het gebruik het niet mogelijk maken dat een groene parkeerplaats het gewenste effect gaat opleveren qua groenontwikkeling en waterdoorlatendheid. Bij de keuze wordt rekening gehouden met parkeerdruk, locatie en gebruikstijd. Met andere woorden, waar we verwachten dat er altijd auto's staan zoals bij drukke winkelcentra kiezen we vaak voor een dichte verharding in plaats van een groene, waterdoorlatende verharding. Als er namelijk bijna altijd auto’s geparkeerd staan kan de beplanting daar niet groeien. Het is altijd maatwerk en dat geldt ook voor de binnenstad. Daar waar het kan kiezen we ook daar voor groene parkeervakken.
Met een standaardinrichting wordt bedoeld een voorgeschreven inrichting van groene, waterdoorlatende parkeervakken. De inrichting van een groene parkeerplaats bestaat uit de combinatie van een waterdoorlatende ondergrond, bestratingsmateriaal en beplanting. De ondergrond moet het regenwater naar de bodem kunnen afvoeren, moet draagkrachtig zijn en moet geschikt zijn voor groenontwikkeling. Het bestratingsmateriaal moet stabiel blijven liggen en dient over voldoende open ruimte te beschikken voor het groen. Het beplantingsmateriaal moet geschikt zijn voor deze groeiplaats. Door enkele standaardinrichtingen voor te schrijven dragen we bij aan een eenduidige openbare ruimte met bewezen onderdelen die goed te onderhouden zijn. We verwachten indicatief tot zo'n 3 tot 5 inrichtingen voor groene parkeerplaatsen te komen. Dit zal altijd in ontwikkeling blijven omdat er regelmatige nieuwe materialen op de markt komen.
20
38
VVD
39
VVD
40
VVD
Bladzijde 151 staat dat we ons gaan inzetten op het speerpunt agrifood. Ik lees hier vervolgens niks over, daarom mijn vraag: op welke wijze gaat de gemeente 'sHerogenbosch zich inzetten op het speerpunt Agrifood? Wat doen we nu al en wat gaan we vanaf nu hieraan toevoegen? Tevens staat op pagina 151 dat ons leegstandpercentage voor de detailhandel 3,1% is. Toch zie ik steeds meer leegstand in de Bossche binnenstad Wat was het leegstandpercentage op 31-12-2023, per 1-7-2024 en wat zijn jullie prognoses voor 31-122024 en 1 juli 2025? Dan lees ik op bladzijde 158 dat er meer dan E 1 miljoen naar Den Bosch Partners gaat. Kan er grofweg een indeling worden gemaakt waaraan dit geld wordt besteed? Huur,
Deze zin slaat specifiek op regio Noordoost-Brabant, waarvan wij de centrumstad zijn. Binnen de regio is agrifood een belangrijk thema, en hier zetten wij vanuit ’s-Hertogenbosch dan ook (mede) op in. Op dit moment richting we ons binnen het thema vooral op innovatie en data binnen agrifood. Zo staat het ook omschreven in de Economische Visie 2035 op bijvoorbeeld pagina 20. In het uitvoeringsprogramma dat hierop volgt gaan we ook inzetten op circulariteit binnen de foodsector en op de eiwittransitie, waar mogelijk samen met HAS en AgrifoodCapital.
Het leegstandpercentage van 3,1% heeft betrekking op de gehele gemeente. In januari 2024 bedroeg de leegstand 4,6% voor de gehele gemeente. Voor de binnenstad bedroeg de leegstand in januari 2024 6,4% en is gestegen naar 9,0% (oktober 2024). Het aandeel winkels in de kleding/mode is met name afgenomen. Leegstand is bij uitstek een momentopname. Een prognose is niet af te geven, maar de we blijven het nauwgezet volgen mede vanuit de met u afgesproken kerndoelstellingen (KPI’s) voor de binnenstad, waar de leegstand er één van is.
Den Bosch Partners ontvangt voor haar opdracht en activiteiten een meerjarensubsidie vanuit de gemeente ’sHertogenbosch. Daarnaast ontvangt de organisatie ook middelen vanuit andere partners voor de uitvoering van haar taken. Voor 2025 heeft de gemeente ’s-Hertogenbosch een subsidiebedrag begroot van in totaal € 1.532.050. Dit bedrag bestaat uit een deel voor haar citymarketingtaken (inclusief exploitatie van de stadswinkel) en een deel voor haar binnenstadmanagement-taken (inclusief matching van de bijdrage van externe partners). De gemeentelijke bijdrage
21
loonkosten, organiseren van activiteiten bijvoorbeeld.
vormt twee-derde van de inkomsten van Den Bosch Partners. De rest van haar begrote inkomsten in 2025 (€ 768.000) ontvangt Den Bosch Partners vanuit externe partners en inkomsten uit de Stadswinkel. De uitgaven van Den Bosch Partners zijn grofweg te verdelen in drie posten. Het gaat om organisatiekosten (waaronder huisvesting, ca. 10% van de uitgaven), personeelskosten (ca. 40% van de uitgaven) en projectkosten (ca. 50% van de uitgaven). Met betrekking tot de personeelskosten dient vanzelfsprekend te worden beseft, dat deze voor een belangrijk deel nodig zijn om projecten uit te voeren.
41
VVD
42
VVD
Op pagina 48-49 over Digitale Veiligheid: Wat voor activiteiten worden voorzien voor welke doelgroep(en) en met welke gelden met betrekking tot (a) kennisontwikkeling digitale veiligheid en (b) vergroten weerbaarheid inwoners, bedrijven en instellingen tegen gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime? Op pagina 56 lezen wij dat de Bossche Zomer in de huidige vorm stop wordt gezet maar dat nog met initiatiefnemers onderzocht wordt of en hoe een plan tot een nieuwe vorm kan worden ondersteund vanuit de gemeente, maar op pagina 62 staat dat de
Op dit moment zijn we bezig met de voorbereiding van het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid 2025-2026. De activiteiten voor Digitale Veiligheid nemen we daarin op. Doelgroepen bepalen we aan de hand van een analyse die op dit moment afgerond wordt. Uitgangspunt is dat activiteiten binnen het bestaande budget uitgevoerd worden. We zullen u informeren over dit Uitvoeringsplan.
Met het bestuursakkoord is besloten om jaarlijks 300.000 euro beschikbaar te stellen voor de Bossche Zomer. Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd, vandaar de groei van dit bedrag over de afgelopen jaren. Het bedrag voor 2025 is op dit moment nog niet bestemd voor of gelabeld aan het Cultureel Wijkenprogramma. Ambtelijk is een raadsvoorstel in voorbereiding over het beschikbaar stellen van de oorspronkelijke Bossche Zomer middelen voor het Cultureel Wijkenprogramma. Indien het college hiermee instemt, dan ontvangt uw raad dit raadsvoorstel met het verzoek om hier in uw vergadering van 10 december aanstaande een besluit over te nemen.
22
43
VVD
44
VVD
45
VVD
geraamde subsidieverstrekking voor het Bossche Zomer: Cultureel Wijkenprogramma gaat van 328.800 euro in 2024 naar toch nog 342.870 euro in 2025. Waarvoor wordt 342.870 euro in 2025 geraamd voor het Culturele Wijkenprogramma van de Bossche Zomer? Op pagina 58: “We stimuleren samenwerking op marketing en communicatie, o.a. met Den Bosch partners.” Met welke partijen nog meer? Op pagina 59 staat “We reserveren budget (€ 100.000 per jaar) voor eenmalige projecten die ondersteunend zijn aan de profilering van Cultuurstad van het Zuiden.”; op basis van welke criteria zullen deze gelden aan projecten worden toegekend? Op pagina 78 lezen wij dat de geraamde
Naast samenwerking met Den Bosch Partners zetten we in op samenwerking tussen culturele organisaties onderling.
Dit gebeurt op basis van de mate waarin de projecten bijdragen aan de zichtbaarheid van Cultuurstad van het Zuiden, met name in de publieke ruimte. Eerdere voorbeelden hiervan zijn Kunst in de Lift (Paleisbrug), Toekomstkijkers bij de Citadel, en de Jeroen Bosch-tuin.
Met dit budget subsidiëren we de inzet van Praktijkondersteuner GGZ Jeugd (POH). In 2024 hebben we de inzet van de POH verdubbeld. Dit jaar betekent dat 6 functionarissen voor 76 uur per week inzet POH. Deze inzet wordt gedaan
23
46
47
VVD
VVD
verstrekking voor innovatiebudget/uitvoeri ng als onderdeel van "Kinderen en jongeren moeten de ruimte krijgen om hun talenten te ontwikkelen" stijgt van 141.150 euro in 2024 naar 455.150 euro in 2025; vanwaar? Op pagina 83 staat onder het kopje “Woningproductie” dat ook door optimaal gebruik van de bestaande woningvoorraad woningen worden gerealiseerd; welke activiteiten worden komend jaar voorzien voor het realiseren van woningen door optimaal gebruik van de bestaande woningvoorraad en wat voor realisatieopbrengst wordt voor ieder van deze activiteiten verwacht? Op pagina 118 staat “We versterken de samenwerking met ondernemende
bij 17 huisartspraktijken. We continueren dit in 2025, met de mogelijkheid nog 10u extra per week in te zetten indien daar behoefte aan is. Hiermee versterken we de samenwerking tussen huisartsen en sociaal domein, met als doel de jongeren en gezinnen eerder, nabijer en met voorliggende voorzieningen te helpen. De benodigde middelen zijn beschikbaar gesteld vanuit de lokale hervormingsagenda Jeugd. Ten tijde van het maken van de primaire begroting 2024 was dit niet begroot. Dit is inmiddels wel verwerkt in de geactualiseerde begroting 2024. En nu ook zichtbaar in de conceptbegroting 2025.
In de reactie op de aangenomen motie over het optimaal benutten van bestaande panden zijn diverse maatregelen genoemd, waaronder: - Het maken van prestatieafspraken met de woningcorporaties over het beter benutten van de bestaande voorraad (splitsingen, maar ook woningdelen). - Het opstarten van een pilot ‘beter benutten’ in particulier bezit, in één wijk/dorp (dat is de schaal waarop we de pilot nu voeren) Op basis van de kennis vanuit de pilot, geven we verdere uitwerking aan bijvoorbeeld het stimuleren, communicatie, informatie en een stappenplan mbt ‘beter benutten’. Verder zal in het raadsvoorstel over het Volkshuisvestingsfonds dat de raad op korte termijn ontvangt een opsomming worden gegeven van de maatregelen die we de komende tijd gaan uitvoeren. De realisatieopbrengst is nu nog niet te voorspellen. We zijn afhankelijk van particuliere initiatieven en in hoeverre het gaat lukken om met de pilot particuliere eigenaren te verleiden om hun woningen te splitsen, op te toppen etc
We brengen samen met ondernemende sportaanbieders eerst in kaart welke behoeften aan ondersteuning en samenwerking er bij hen leven. Vervolgens kijken we waar de gemeente wel of niet een rol in kan spelen. Een van de activiteiten is het ontwikkelen van één website waarop alle sportaanbieders (verenigingen,
24
48
49
VVD
VVD
sportaanbieders omdat zij ook een belangrijke rol spelen bij sport- en beweegstimulering.”; welke activiteiten worden komend jaar voorzien om de samenwerking met ondernemende sportaanbieders te versterken? Op pagina 170 staat dat de geraamde verstrekking van gelden voor de decentralisatieregeling volwasseneneducatie ten aanzien van aanpak laaggeletterdheid in de regio daalt van 208.040 euro in 2024 naar 0 euro in 2025; vanwaar? Op pagina 285 staat dat de geraamde verstrekking voor "Kroon op je Wijk" daalt van 17.953 euro in 2024 naar 0 in 2025; vanwaar?
ondernemende aanbieders en anderen) hun aanbod kunnen laten opnemen. Dit om snel een passend aanbod te kunnen vinden. Livegang van deze website staat gepland eerste kwartaal 2025.
Dit betrof extra financiering die tijdelijk vanuit het Rijk beschikbaar is gesteld voor de periode 2020 t/m 2024. Indien er opnieuw extra middelen via een circulaire beschikbaar komen dan worden deze alsnog verwerkt. Het gaat hierbij om een aanvulling op de middelen die wij jaarlijks als centrumgemeente in het kader van de Wet Educatie Beroepsonderwijs ontvangen voor de aanpak basisvaardigheden in onze regio. Deze middelen blijven we ontvangen zodat we de aanpak basisvaardigheden kunnen continueren. Onlangs zijn de bestedingsvoorwaarden van de WEB-middelen verruimd waardoor we de activiteiten die we met de decentralisatiemiddelen financierden, nu uit de WEB-middelen gaan financieren. De WEB-middelen zijn vooralsnog toereikend om deze activiteiten voort te zetten. Deze subsidie is in 2023 en 2024 niet uitgekeerd omdat de betrokken partij de middelen via partners uit de stad ontvingen. Deze post is definitief uit de begroting 2025 gehaald.
25
50
PVV
51
PVV
52
PVV
53
PVV
p48/49: -Hoe wordt er concreet voor gezorgd dat inwoners meer digitaal weerbaar worden? P55: “Percentage participanten amateurkunst nulmeting 55%.” -Waar komt het percentage van 55% precies vandaan? p112: “Herinrichting knooppunt Zandzuigerstraat, 5 miljoen.” -Waar zitten de kosten bij deze 5 miljoen precies in?
Op dit moment zijn we bezig met de voorbereiding van het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid 2025-2026. De activiteiten die we hierin voorzien nemen we daarin op.
p130: “De fase van crisisondersteuning met het Bossche Bespaarteam en de Tijdelijke Witgoedregeling is afgerond. We stappen over naar een meer fundamentele aanpak: ondersteuning bieden bij het isoleren van woningen van huishoudens met energiearmoede.” -Wat houdt die ondersteuning concreet in? -Worden hier ook de woningbouwverenigingen bij meegenomen en welke stappen worden van hen verwacht?
In de raadsinformatiebrief van 2 juli 2024 (raadsinformatiebrief nieuwe fase aanpak energiearmoede) staat het volgende: • We zijn bezig met het ontwikkelen van een maatwerkaanpak energiearmoede waarmee we samen met niet-zelfredzame koopwoningeigenaren hun woning gaan isoleren; • Met het isolatieprogramma gaan we tot 2030 aan de slag met een voordelig isolatieaanbod voor woningen met een slecht energielabel en een ondergemiddelde WOZ waarde; • We zijn bezig met 3 pilots gespikkeld bezit. Tijdens de pilots ondersteunen we koopwoningeigenaren met het isoleren van hun woning; • We zitten regelmatig om tafel met woningbouwcorporaties over de afspraken die zijn gemaakt over het versneld verduurzamen van hun bezit. Tegelijkertijd zijn we bezig met het Duurzaamheidsakkoord 2.0, waarin we de ambities opnieuw aanscherpen; • Voor particulieren huurders zijn we bezig met een verkenning over hoe we ze het beste kunnen ondersteunen bij het laten isoleren van de woning door de verhuurder. We zijn in gesprek met anderen gemeenten over hoe zij hun particulieren huurders ondersteunen; • Vanuit de warmtenetaanpak leggen we de focus op het aardgasvrijgereed krijgen van buurten in Noord, mede omdat hier relatief veel huishoudens met energiearmoede wonen.
Om de twee jaar wordt er door onze afdeling Onderzoek & Statistiek een bevolkingsonderzoek gedaan. Het is een tevredenheidsonderzoek over cultuur. Vragen worden voorbereid in afstemming met de afdeling cultuur. In deze cultuurmonitor worden verschillende vragen aan burgers voorgelegd o.a. of mensen aan amateurkunst doen. De resultaten worden telkens gedeeld met de gemeenteraad. Deze middelen worden ingezet, in combinatie met een bijdrage vanuit de NOVEX, voor twee zaken: - de ontsluiting van de nieuwe woningbouwlocatie Van Herpensweide op het hoofdwegennet (Orthenseweg) -het omvormen van de bestaande knoop (met een vormgeving van een oude ‘’snelweg aansluiting) tot een eenvoudiger aansluiting waarbij de focus ligt op het koppelen van de doorstroomassen Orthenseweg-noord op de Zandzuigerstraat met een ondergeschikte aansluiting voor de route naar het centrum (passend binnen de lijn van de verkeersstudie Brede Binnenstad).
26
54
55
56
57
58
VOOR P. 336 Den Bosch Punt 71 en 72 hebben dezelfde inhoud. Wat voor voertuigen zijn dit, waar hebben ze betrekking op en waarom staan ze vermeld onder het kopje sport en recreatie? VOOR P. 361 wat valt er onder Den Bosch ‘schoonmaak eigen dienst’?
Het gaat om de vervanging van totaal vier voertuigen. De voertuigen zijn voor de verplaatsing en het vervoer van bijvoorbeeld materialen en gereedschappen tussen zaalsport (2)- en openluchtsportaccommodaties (2). Twee voertuigen zijn afgeschreven en twee voertuigen hebben nog enige restwaarde. De voertuigen worden vervangen door elektrische voertuigen in verband met de invoering van de Zero Emissie Zone in de binnenstad van ’sHertogenbosch.
VOOR Punt 45. Den Bosch De afschrijvingstermijn van de scanauto's gaat over 3 jaar, waarom na 3 jaren al afschrijven en wat gebeurt er daarna met de auto's. Hoe werkt de afschrijving van auto's überhaupt en waar kan de regeling worden inzien? Leefbaar 1. Hoofdlijnen (4) 's“Zoals toegezegd aan uw Hertogen raad ontvangt u separaat bosch nog een hoofdlijnenoverzicht van de voortgang van het bestuursakkoord.” Wanneer kunnen we die voortgang verwachten, nog voor de behandeling van de begroting?” Leefbaar 2. Dienstverlening (28) 's“We geven invulling aan
Bij de aanschaf van de scan in 2021 is de inschatting gemaakt dat deze in 2024 vervangen zou moeten worden in verband met het intensieve gebruik. Op dit moment is het bij nader inzien toch nog niet noodzakelijk dat de scanauto al vervangen dient te worden, dus wordt er nog geen nieuwe auto aangeschaft en blijven we de huidige scanauto nog gebruiken. Wanneer een auto is afgeschreven en niet meer gebruikt wordt, dan wordt deze (afhankelijk van de staat van de auto) meestal als inruilmiddel gebruikt bij de aanschaf van een nieuwe vervangende auto, zodat we een korting ontvangen. De regelgeving omtrent afschrijvingen is te vinden in de Financiële verordening (ex. artikel 212 Gemeentewet). Daarin staat ook dat kortere afschrijvingstermijnen kunnen worden gehanteerd wanneer de reële levensduur lager wordt geschat, hetgeen hier het geval is.
Dit zijn doorbelaste kosten die team wijkbeheer maakt voor het schoonmaken van de marktterreinen na afloop van de markten.
U heeft inmiddels het voortgangsdocument van het bestuursakkoord ontvangen.
De informatie over Koo is opgenomen in het tertiaalbericht ‘Sociaal Domein in beweging’ dat op 1 november aan uw raad wordt toegezonden.
27
Hertogen bosch
59
60
Leefbaar 'sHertogen bosch
Leefbaar 'sHertogen bosch
toegankelijke en begrijpelijke dienstverlening door het creëren van ondersteuningsmogelijkhed en voor (kwetsbare) inwoners. Hiervoor werken we samen met o.a. met de wijkpleinen, het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) en het servicepunt op het stadskantoor. “Hoe zit het in dit verband met de rol en betrokkenheid van Koo? In het Tertiaalbericht 2 van 2024 staat: “Op 21 juni a.s. besluit het Koo-bestuur over de toekomst van de coöperatie Koo, onderdeel van de huidige opdracht Basisondersteuning. Na de zomer informeren we uw raad hierover met een collegebrief.”Hoe staat het daar mee, wanneer ontvangen we een brief nu de herfst is ingetreden? 3. Fraude met zorggelden (35) “We voeren als centrumgemeente het toezicht en de handhaving in
De informatie over Koo is opgenomen in het tertiaalbericht ‘Sociaal Domein in beweging’ dat op 1 november aan uw raad wordt toegezonden.
In de definiëring van de wet is er het afgelopen jaar in 's-Hertogenbosch geen fraude in strafrechtelijke zin gedetecteerd. Wel zijn er verschillende vormen van foutief of amoreel handelen aangepakt (denk aan Smartcoach). Of de intensivering (lees: regionalisering en daarmee uitbreiding van formatie) gaat bijdragen aan het signaleren en aanpakken van fraude is precies wat we het komend jaar willen onderzoeken.
28
61
Leefbaar 'sHertogen bosch
het sociaal domein op regionaal niveau uit om zo effectiever onrechtmatigheid en fraude bij gecontracteerd aanbod en maatwerk op te sporen.” In het BD van 3 oktober lezen we dat zorgcowboys voor meer dan 10 miljard frauderen, het zou vreemd zijn als dit niet betrekking zou hebben op onze stad/regio.“Kunt u een update geven van de mate waarin we hier succesvol fraude opsporen?” “En is er aanleiding tot intensivering naar aanleiding van de jongste landelijke informatie?” 4. De Bossche Zomer (56) “De Bossche Zomer wordt in de huidige vorm stopgezet. Enkele betrokkenen bij de Bossche Zomer hebben het plan om te komen tot een nieuwe vorm. Met als doel om via culturele programmering (die samen met wijkbewoners wordt ontwikkeld) het gesprek aan te gaan over belangrijke maatschappelijke thema’s. Met de initiatiefnemers
Het geld dat binnen de cultuurbegroting is gereserveerd voor de Bossche Zomer is op dit moment nog niet bestemd voor of gelabeld aan het Cultureel Wijkenprogramma. Ambtelijk is een raadsvoorstel in voorbereiding over het beschikbaar stellen van de oorspronkelijke Bossche Zomer middelen voor het Cultureel Wijkenprogramma. Indien het college hiermee instemt, dan ontvangt uw raad dit raadsvoorstel met het verzoek om hier in uw vergadering van 10 december aanstaande een besluit over te nemen.
29
62
Leefbaar 'sHertogen bosch
63
Leefbaar 'sHertogen bosch
64
Leefbaar 's-
onderzoeken we of en hoe we dit plan kunnen ondersteunen vanuit de gemeente.” In de begroting zien we dat het bedrag van € 342.870,- voor de Bossche Zomer al gealloceerd is voor Cultureel Wijkenprogramma. Op welk besluit is dit gebaseerd?” 5. Herinrichting knooppunt Zandzuigerstraat (112) Hiervoor staat 5 mln. Voor 2025 op de begroting.“Is er al meer bekend hoe en wanneer aan dit plan in concreto uitvoering wordt gegeven?” Herinrichting knooppunt Zandzuigerstraat (112) We lezen ook dat er door de vrijkomende ruimte er plek komt voor ca. 100 extra woningen.“Kunt u aangeven waar deze woningen dan gepland worden (de locatie middels een schets) en wat de planning is voor de bouw van die woningen?” Herinrichting knooppunt Zandzuigerstraat (112) In relatie met de
Er zijn hiervoor meerdere varianten uitgewerkt, waarover op dit moment nog geen keuze is gemaakt. Daarbij wordt ook gekeken naar maatregelen die wellicht vooruitlopend kunnen worden genomen om de start van de woningbouwontwikkeling Van Herpensweide te kunnen faciliteren. In 2025 willen we komen tot een definitieve keuze, het financiële beeld en de planning (die we moeten afstemmen op ook andere ontwikkelingen in de stad en de bereikbaarheid van stad)
De 100 extra woningen zijn opgenomen in het complete plangebied. Door zowel de herinrichting van knooppunt zandzuigerstraat én de herontwikkeling van de WXL locatie is er extra ruimte voor woningen beschikbaar gekomen. In december 2024 wordt het ontwikkelkader van Van Herpenseweide aan de raad voorgelegd.
Er wordt een calamiteitendoorgang gerealiseerd voor de hulpdiensten van de Vogelstraat naar de Nelson Mandelalaan. De realisatie staat voor 2025 gepland.
30
Hertogen bosch
65
Leefbaar 'sHertogen bosch
66
Leefbaar 'sHertogen bosch
Zandzuigerstraat, voor de hulpdiensten is het de bedoeling dat zij via de Vogelstraat naar de Zandzuigerstraat kunnen. “Hoe staat het met die plannen?” 6. Bewegen voor iedereen (117) We blijven op de ambitie staan van 28% voor jeugd 12-18 jaar dat voldoet aan de beweegrichtlijn. We weten dat kinderen steeds minder bewegen en last hebben van overgewicht.“Waarom is onze ambitie dan zo bescheiden en op basis waarvan is die vastgelegd?” “Is ook bekend hoe die 28% zich verhoudt tot andere gemeenten?” 7. Zichtbaarheid topsport vergroten (118) “In samenwerking met de topsport stakeholders (zoals onder andere de FC Den Bosch Foundation, Heroes en HC 's-Hertogenbosch) in onze stad stellen we een plan op hoe de zichtbaarheid en de maatschappelijke impact
’s-Hertogenbosch wijkt niet significant af van andere vergelijkbare gemeenten in de regio. Onder de jeugd in de leeftijdscategorie 12-18 jaar stoppen veel met sporten. Het voorkomen hiervan, en het behoud van het percentage 12-18 jarigen dat voldoet aan de beweegrichtlijn, vraagt zo flinke inspanning.
We verwachten dat het plan in het derde of vierde kwartaal van 2025 gereed is. Met de FC Den Bosch Foundation is inmiddels een samenwerkingsconvenant afgesloten dat ook in 2025 verdere uitvoering krijgt.
31
67
Leefbaar 'sHertogen bosch
68
Leefbaar 'sHertogen bosch
van de topsport in onze stad te vergroten. Hiermee geven we invulling aan de motie ‘Zichtbaarheid van topsport vergroten”“Wanneer kunnen we dit plan verwachten?” 8. Versnellen van energiebesparing (130) “De fase van crisisondersteuning met het Bossche Bespaarteam en de Tijdelijke Witgoedregeling is afgerond. We stappen over naar een meer fundamentele aanpak: ondersteuning bieden bij het isoleren van woningen van huishoudens met energiearmoede.”“Hoe gaat die aanpak er uit zien, wat zijn de plannen en op welke termijn?” 9. Werk en Inkomen (167) “Wij zetten ons in om gelijke kansen op bestaanszekerheid te realiseren, voor alle inwoners van onze gemeente. Wij beoordelen aanvragen zorgvuldig en bieden inkomensondersteuning aan