Notulen raadsvergadering 2024-04-02

Wethouder VAN DER GELD: De heer Van Hattem legde eerst op tafel: waarom heeft het college niet gehandeld op grond van signalen, alsof heel Engelen doodziek zou zijn door de windmolens. Dat signaal herken ik niet en u kunt het college niet verwijten dat het daar niet op heeft gehandeld omdat er simpelweg geen signalen zijn dat iedereen in Engelen doodziek is door die windmolens. Tot slot de simulatie. In het concept-VKA zijn plaatsingszones van turbines opgenomen met ook ruimte voor initiatiefnemers daarin, maar het is uiteindelijk wel aan de initiatiefnemers zelf om rekening te houden met de afstand tussen de verschillende turbines. Dan over de stelling van de heer Van Creij over zestien of acht windmolens terwijl acht er in verband met de windafvang meer opwekken. Ik denk dat de initiatiefnemer er dan in verband met alle kosten geen zestien wil opstellen. De initiatiefnemer heeft straks zelf een verantwoordelijkheid om te kijken naar de juiste plaatsing in verband met de windafvang. Er zijn berekeningen voor de windafvang met de meest voorname windrichting et cetera en dat is een vrij technische exercitie en dat zal de initiatiefnemer straks bij de plaatsing ook doen. Tot zover.

15

De heer VAN CREIJ: Nog even over de simulatie. Als de initiatiefnemer straks met acht windmolens als uitgangspunt komt, blijft het college dan toch vasthouden aan zestien omdat dit in het bestuursakkoord staat? Wethouder VAN DER GELD: Ik verwacht het niet, in die zin ging ik te ver mee in uw redenering rond acht of zestien, dat is een 'wat als'-situatie en ik denk dat daar geen sprake van is. Dan de vraag van de heer Van Creij of die windmolens nog steeds subsidieloos zijn. Ja, die regeling geldt straks niet meer. Moet het bestuursakkoord met het rijk, de provincie et cetera op 1 januari 2025 worden aangepast? Nee, we hebben hier al gesprekken met het rijk en de provincie over gevoerd, die vinden een zorgvuldig proces ook belangrijk en hebben gezegd dat we goed op koers liggen, dat we kunnen doorgaan met de huidige koers en dat 1 januari 2025 niet heilig is als we het goed kunnen verantwoorden. Tot slot een vraag van GroenLinks, wanneer wordt die coöperatieve molen opgericht? Daar kan ik geen uitspraken over doen omdat ik daarvoor natuurlijk ook de coöperatie zelf nodig heb. De coöperatie die ik heb genoemd, Eijgen Polder Energie, is goed op dreef en enthousiast, dus ik hoop met die coöperatie wellicht ook meer goede stappen te kunnen zetten.

Wanneer die exact wordt opgericht en in die zin gesprekspartner kan worden? Wat mij betreft zo snel mogelijk, maar first things first, we moeten eerst tot afspraken met de initiatiefnemer over de verdeling van de lusten en lasten komen en daar kan in dat opzicht ook een coöperatie bij komen. Tot zover voorzitter. Mevrouw HUIJBRECHTS: Ik stelde ook een vraag over die 50% deelname vanuit de coöperatie, in hoeverre de wethouder in de voorstellen over een corporatie kan meenemen dat 50% eigenaarschap voor een windmolen wordt gewaarborgd zodat de inspraak die wij met deze motie beogen in de toekomst ook echt wordt gewaarborgd. Wethouder VAN DER GELD: Ik ben blij dat de motie ruimte biedt, maar ik wil niet te veel op de zaken vooruitlopen omdat er ook nog een participatietraject met de inwoners loopt waarin zij aangeven wat zij het belangrijkste vinden als het gaat om de verdeling van lusten en lasten. Ik wil die participatie serieus nemen en niet te veel vastklikken wat we gaan doen. 50% eigendom is zeer belangrijk, maar ik hoop dat er straks heel veel wegen naar Rome leiden. Als het gaat om de verdeling van de lusten en lasten, moeten we met een heel overtuigend pakket naar uw raad en de samenleving komen.

Mevrouw HUIJBRECHTS: Hoor ik het goed dat u terugkomt met een voorstel over hoe de coöperatie wordt ingericht zodat de raad daarover kan meepraten? Wethouder VAN DER GELD: Niet met een raadsvoorstel, maar wel met een raadsinformatiebrief, zo hebben we het afgesproken. Dus de raad wordt met een raadsinformatiebrief geïnformeerd over hoe we invulling aan de lusten en lasten geven. Het is natuurlijk altijd aan de raad om te zeggen of die het daar niet mee eens is of er iets van te vinden en de raad kan dan de raadsinformatiebrief agenderen. De VOORZITTER: Dank u wel. Is er behoefte aan een tweede termijn? Nee, dan ga ik over tot stemming en ik stel voor om na de stemming even een kwartiertje te pauzeren. Een aantal mensen wil pauzeren en uit respect voor iedereen vind ik het wel van belang dat we dat doen. Motie 11.a vreemd aan de orde van de dag, Coöperatieve samenwerking in de Duurzame Polder, van Rosmalens Belang, VVD, GroenLinks. PvdA, CDA, D66, Bosch Belang, PvdD en Volt. De heer VAN CREIJ (stemverklaring): Ondanks dat deze motie wordt aangenomen, zal ik hem niet steunen. Wij vinden dat de omwonenden met deze motie eigenlijk een worst wordt voorgehouden want zo wordt hun het recht ontnomen om nog planschade en dergelijke in te dienen.

Verder is het onduidelijk hoe de mensen in een coöperatie persoonlijk aansprakelijk zijn voor eventuele vervolgschade zoals gezondheid, sloop en daarvoor. In de motie staat ook dat het draagvlak groeit als mensen meedoen. Dat alles is voor ons reden om de motie niet te steunen. De heer HOEBEN (stemverklaring): Het is goed om te horen dat lokaal eigendom en coöperatief denken een steeds grotere stem in deze raad krijgen, zelfs zo groot dat De Bossche Groenen niet eens meer het voortouw voor dit soort moties hoeft te nemen. Wij zijn van harte voor deze motie.

16

Mevrouw VISSCHER (stemverklaring): Wij zijn voor publiek bezit, maar we gaan hier niet voorliggen omdat het in ieder geval beter is dan privaat bezit. Dus we zullen voor stemmen. Mevrouw SAMSHUIJZEN (stemverklaring): Wij staan ook onder deze motie omdat de PvdD het belangrijk vindt dat niet alleen financieel kan worden geparticipeerd, maar dat ook de lokale zeggenschap is geborgd. We roepen op om de klankbordgroep aan te sluiten bij de nadere uitvoering van de motie om de participatie, waarover deze motie gaat, nader in dit proces te borgen. Tot zover. Motie 11.a vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad aangenomen. De leden van de fracties van Leefbaar 's-Hertogenbosch (Kagie), PVV (Van Hattem), 50PLUS (mw. Hernández) en gewoon ge-DREVEN (Van Creij) hebben tegen gestemd. Motie 11.b vreemd aan de orde van de dag, Back to basic, van gewoon ge-DREVEN. De heer VAN HATTEM (stemverklaring): Ondanks dat de heer Van Creij een aantal terechte punten aanhaalde en ook de 'spreekt uit'-passages over de onduidelijkheid zeer terecht zijn, staan in het dictum een paar zaken over het uitwerken van een voorkeursalternatief, maar dat wil nog niet zeggen dat dit ook het aannemen daarvan is.

Het is op zich prima om met een nader uitgewerkt voorstel te komen, maar de PVV-fractie wil geen windturbines in onze Rosmalense en Nulandse polder en wij zullen vanuit dat perspectief tegen de motie stemmen, maar wel ervan uitgaand dat, als hiermee iets wordt gedaan, dat alleen leidt tot een uitgewerkt voorstel en niet meer dan dat. Mevrouw SAMSHUIJZEN (stemverklaring): Even over de moties 11.b tot en met 11.e. Ook de PvdD wil dat de Duurzame Polder zorgvuldig wordt ingepast en wij zijn echt wel voorstander van de realisatie an sich, maar dan wel met de juiste voorwaarden. De moties die nu voorliggen zien we echter op dit moment niet als ondersteunend aan het proces en daarom kunnen wij deze niet steunen. Motie 11.b vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad verworpen De leden van de fracties van gewoon ge-DREVEN (Van Creij) en VOOR Den Bosch (Gersjes) hebben voor gestemd. Motie 11.c vreemd aan de orde van de dag, Gezondheid inwoners boven energieopgave, van gewoon ge-DREVEN. De heer VAN HATTEM (stemverklaring): Veel terechte constateringen over gezondheid en zoals zojuist in het debat naar voren kwam, ziet de wethouder ondanks het artikel in het AD van 18 maart jl. waarin staat dat een derde van de inwoners ernstige hinder van de windturbines bij Engelen ervaart geen noodzaak om actief actie te ondernemen.

Deze motie is daarom gewoon noodzakelijk om te kunnen zeggen dat de volksgezondheid op de eerste plaats moet staan. Daarom zullen we de motie steunen, maar wel met inachtneming van het feit dat we nog altijd tegen de totstandkoming van het windpark zijn. Mevrouw HERNÁNDEZ (stemverklaring): Mijn stemverklaring geldt voor deze en voor de volgende motie 11.d. Voor 50PLUS staat gezondheid op nummer 1, windmolens bieden die niet en daarom gaan we beide moties te steunen. Mevrouw VISSCHER (stemverklaring): Met de toezegging van de wethouder dat gezondheidsvlak hoog staat en het voorzorgsprincipe ook zeker in acht wordt genomen, zullen wij beide moties niet steunen. Motie 11.c vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad verworpen. De ledend van de fracties van De Bossche Groenen (mw. Hendrickx, Hoeben, mw. Van Opdorp), PVV (Van Hattem), 50PLUS (mw. Hernández), gewoon ge-DREVEN (Van Creij) en VOOR Den Bosch (Gersjes) hebben voor gestemd. Motie 11.d vreemd aan de orde van de dag, Molenaarswoningen, van gewoon ge-DREVEN. De heer HOEBEN (stemverklaring): We hebben een beetje moeite met het dictum. In principe moeten de bewoners van de molenaarswoningen een relatie met het park hebben en niet zomaar

17

verhuren aan derden of aan particulieren. Dat zou niet mogelijk moeten zijn, maar daar vraagt het dictum niet om, daarin wordt om iets anders gevraagd en vandaar dat we toch tegen zullen stemmen. Motie 11.d vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad verworpen. De leden van de fracties van PVV (Van Hattem), 50PLUS (mw. Hernández), gewoon ge-DREVEN (Van Creij) en VOOR Den Bosch (Gersjes) hebben voor gestemd. Motie 11.e vreemd aan de orde van de dag, Eerst windmolensimulatie van gewoon ge-DREVEN. De heer VAN HATTEM (stemverklaring): Ook hiervoor geldt dat het prima is om eerst alle opties en nadelige effecten met simulaties te onderzoeken, maar toch zullen we altijd tegen het windpark in de polder blijven. Mevrouw HERNÁNDEZ (stemverklaring): Ook wij zijn geen voorstander van windmolens in de polder. Een simulatie zoals de TU Delft die momenteel doet is niet voldoende. Er zijn voldoende voorbeelden, zowel in het land als in onze buurlanden, waar al meer dan twaalf tot zestien windmolens staan en wellicht is het handig als de wethouder dat wil meenemen en wil onderzoeken hoe dat gaat. Dank u wel. Motie 11.c vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad verworpen. De leden van de fracties van PVV (Van Hattem), gewoon ge-DREVEN (Van Creij) en VOOR Den Bosch (Gersjes) hebben voor gestemd. De VOORZITTER: Ik schors tot 20.40 uur, dan gaan we door. Dank u wel.

Schorsing 12.

Motie vreemd aan de orde van de dag Meerdere vormen voor begraven op algemene begraafplaatsen in 's-Hertogenbosch

Deze motie vreemd aan de orde van de dag is ingetrokken. 13. Complex Weener XL 13.a Motie vreemd aan de orde van de dag Voorkom kraken voormalig complex Weener XL 13.b Motie vreemd aan de orde van de dag Leegstand: voorkomen beter dan genezen De VOORZITTER: Dames en heren van harte welkom. We hebben nog één agendapunt, mede naar aanleiding van de discussie in de commissie over het complex Weener XL, dat heeft een relatie met het ingetrokken besluit, maar en de effecten daarvan worden vastgelegd in twee moties. Eén ingediend door de heer Van Hattem, 'Voorkom kraken' en een door mevrouw Van der Kallen namens Rosmalens Belang over leegstand. Ik geef hun eerst de ruimte, daarna is de eerste termijn voor de raadsleden, dan de beantwoording door de wethouder en dan is er een tweede termijn. Mijnheer Van Hattem, ik geef u graag het woord. Moeten we water neerzetten? De heer VAN HATTEM: Hopelijk gaat mijn stem het nu wel houden. Omdat we vandaag hebben besloten het raadsvoorstel over de tijdelijke invulling van het complex Weener XL op verzoek van het college af te voeren, en de PVV-fractie zag er sowieso al geen brood in om het op die manier te organiseren, zit ik nu wel met de situatie dat het pand van Weener XL al enige tijd leegstaat en er nog geen alternatief plan is.

In het STIPO-advies dat bij het raadsvoorstel zat staat wel de alternatieve optie om het complex zo snel mogelijk te slopen om onder andere vandalisme, brandstichting en kraken te voorkomen. We hebben hierover in de commissie Sociaal enige discussie met wethouder Van der Geld gehad, er bestaat natuurlijk het risico dat het pand in de tussentijd wordt gekraakt en dan wordt het erg lastig om die mensen er weer uit te krijgen. Dat vergt lange procedures en kan er uiteindelijk toe leiden dat de bouw van de woningen vertraging oploopt. Kortom, het is zaak om er zo snel mogelijk voor te zorgen dat dit complex verdwijnt. Daarom deze motie, om het college op te roepen om zo snel tot de sloop over te gaan en mocht het pand worden gekraakt het kraakverbod effectief te handhaven en te zorgen dat eventuele krakers het complex zo snel mogelijk uit worden gezet. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER: De heer Van Silfhout heeft de vergadering verlaten. 18

Mevrouw VAN DER KALLEN: Ik hoef hier niet lang over uit te weiden, we weten allemaal dat leegstand niet goed is, niet voor ons en niet voor de huurders die op panden zitten te wachten. We hebben de afgelopen keer gezien dat een pand al een hele tijd leegstond voordat er een invulling voor werd gezocht. Dat moet beter kunnen en als we nu eens een scan van alle nu en in de toekomst leegstaande panden maken en daar een goede strategie en loslaten dan hoeven zulke zaken niet meer voor te komen. Tot zover. Wethouder SLIKKER: Ook voor het college was het bijzonder onverkwikkelijk om naar aanleiding van de nieuwe stikstofberekeningen te zien dat het tijdelijke gebruik voor placemaking en cultuur onmogelijk werd. Dit klopt in de juridische logica van de stikstofberekeningen, maar maatschappelijk klopt er niets van en daar zullen we ook op de bevoegde tafels bij de provincie en het rijk onze teleurstelling over laten blijken want tijdelijk gebruik geeft geen enkele extra stikstofdepositie. We salderen intern met de oude situatie van Weener XL en er is geen extra gebruik, maar die juridische logica wordt doorbroken op het moment dat we er tijdelijk iets anders in plaatsen. Het klopt hier niet, maar het klopt in Den Haag helaas wel, dat daarover. Dan het stukje over kraken.

We willen deze locatie zo snel mogelijk gebruiken voor het bouwen van 480 woningen en we lopen het proces Parallelle planvorming in de hoop om in januari 2026 echt met de bouw te kunnen starten. Dat betekent ook inderdaad zo snel mogelijk tot sloop overgaan, maar dat moeten we wel goed voorbereiden, er is onderzoek naar flora en fauna en mitigerende maatregelen nodig. Dat betekent dat het terrein nu is afgesloten en ook het water is afgesloten. Verder is er ter plaatse cameratoezicht en bewaking om ervoor te zorgen dat er niet kan worden gekraakt. Als dat wel gebeurt, gaan we uiteraard handhaven omdat we hier zo snel mogelijk woningbouw willen plegen en daarmee is de motie zonder gevolg, maar zijn we het er zeer mee eens. Wethouder VAN DER GELD: Even over de motie 'Leegstand voorkomen beter dan genezen'. Zoals de indiener aangeeft, zijn we van plan om een quickscan uit te voeren over leegstaand gemeentelijk vastgoed en hoe dat invulling in het broedplaatsenbeleid te geven, wij zullen uw raad daarover informeren. Het bredere onderzoek zal wat meer tijd vergen, maar we zullen uw raad ook over die stappen op de hoogte houden. Op deze motie geen bezwaar vanuit het college. De heer VAN DER KRABBEN: Een quickscan neemt veel tijd in beslag.

Op welk termijn kunt u die op tafel leggen? We hebben toch een afdeling die dat permanent bijhoudt en als je op een paar juiste knoppen van de computer drukt, moet het er zo kunnen uitrollen. Wethouder VAN DER GELD: Pin me er niet op vast, maar ik hoop dat de quickscan er snel, minimaal voor de zomer van 2024, is zodat we in ieder geval perspectief kunnen bieden wat betreft hoe we daar precies mee omgaan. Het bredere strategische verhaal zal wat meer tijd vragen, maar die quickscan moet er al relatief snel zijn. De heer VAN DER KRABBEN: Dan nog een aanvullende vraag. Welk gebouw is op korte termijn beschikbaar voor wat in het gebouw van Weener XL zou komen? De Brabanthallen zijn groot en die hebben we ook een keer drie jaar voor het theater afgehuurd, waarom zou dat ook niet kunnen voor een jaar? Een gedeelte daarvan. Wethouder VAN DER GELD: De heer Van der Krabben vraagt naar de Brabanthallen, maar die staan gelukkig niet leeg, die worden voortdurend gebruikt. Het nieuws dat de voormalige locatie van Weener XL niet kan doorgaan is echt van 29 maart jl. en echt supervers. We zullen de volgende stappen met betrekking tot welk vastgoed in aanmerking kan komen echt zo snel mogelijk op tafel leggen, maar ik heb daar op dit moment nog geen antwoord want dan ga ik speculeren en ik vind dat we dat niet moeten doen.

De heer VAN DER KRABBEN: Dat laatste ben ik met u eens, maar van tijd tot tijd staat een deel van de Brabanthallen leeg, gaat u daar ook eens informeren of dat voor een jaar mogelijk? Wethouder VAN DER GELD: Ik kan het doen, maar ik vermoed dat daar een prijskaartje aan hangt waarvan uw raad zal schrikken. U schrok al van het prijskaartje van Weener XL en ik vermoed dat de Brabanthallen daar niet voor onderdoen, maar ik kan uiteraard de directeur bellen om naar de mogelijkheden te vragen.

19

Motie 13.a vreemd aan de orde van de dag, Voorkom kraken voormalig complex Weener XL, van PVV. Mevrouw SAMSHUIJZEN (stemverklaring): Wij vinden het natuurlijk ook belangrijk dat de locatie van het voormalige pand van Weener XL kan worden ontwikkeld, maar wij zijn wij geen voorstander van een kraakverbod en wij steunen hoe daar in deze motie aan wordt gerefereerd dan ook niet. Wij zullen dan ook tegen stemmen. Mevrouw VISCHER: Dezelfde stemverklaring als PvdD. Motie 13.a vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad aangenomen De leden van de fractie van CDA (Van Genugten, Ploegmakers, mw. Van Zaalen), PvdA (Çifçi, Kabbouti, Vossen), GroenLinks (mw. Doğan, mw. Huijbrechts, mw. Korver, Van Rosmalen), De Bossche Groenen (mw. Hendrickx, Hoeben, mw. Van Opdorp), SP (mw. Visscher) en PvdD (mw. Samshuijzen) hebben tegen gestemd. Motie 13.b vreemd aan de orde van de dag Leegstand: voorkomen beter dan genezen, van Rosmalens Belang. De heer VAN HATTEM (stemverklaring): Het is heel nuttig om te kijken of panden leeg komen te staan omdat niemand iets aan leegstaande panden heeft, maar niet iedere maatschappelijke invulling is altijd wenselijk voor de omgeving. Dus met een klein voorbehoud op dat vlak kunnen we de motie steunen. Motie 13.b vreemd aan de orde van de dag is door de gemeenteraad unaniem aangenomen.

De VOORZITTER: Het is 20.55 uur en dit was mijn kortste raadsvergadering in deze gemeente ooit. De vergadering is gesloten, ik wens u allen een prettige avond.

Sluiting 20.55 uur

Vastgesteld in de vergadering van de gemeenteraad d.d. 14 mei 2024

20