Bijlage 3 - Verslagen ontwerpateliers 20 april en 10 mei 2023

Op de schetsen lijken ze dwars op de polder getekend, maar ze kunnen ook haaks daarop staan, zodat ze het zicht op de turbines wegnemen. Tenslotte deelt men de hoofdconclusies: o Het midden van de polder moet open blijven (al is het wenselijk als het veiliger zou zijn om er te fietsen, bijvoorbeeld voor kinderen die naar Oss of Den Bosch naar school moeten). o De rand, het oeverwalgebied mag aantrekkelijker, zoals bij Hemelrijksche Waard, zodat er aantrekkelijke wandelommetjes te maken zijn. o De buitendijkse fietsroute zou heel gemaakt kunnen worden tegenover Alem en tussen Lith en Lithoyen en aangesloten kunnen worden op het fietspad dat van Lithoyen naar Oss komt. o De plaats en de aard van de scheiding tussen de polder en het oeverwalgebied is nog een niet uitgekristalliseerd thema. o

•

•

•

C. Terugkoppeling

Na de gespreksrondes worden de belangrijkste gespreksonderwerpen en bevindingen kort plenair teruggekoppeld. Vervolgstappen

Op basis van de gesprekken in dit atelier, werkt H+N+S zowel de conceptvarianten voor plaatsingszones voor windturbines als de ontwerpen voor de deelgebieden verder uit. Deze worden vervolgens voorgelegd aan het brede publiek. Noot bij de uitwerking: één van de conclusies uit de bespreking van de deelgebieden, is dat de Hertogswetering gezien wordt als onderdeel van het open poldergebied, onderdeel van

de natuurstructuur in dit open poldergebied. Inzetten op een andere functie, zoals recreatie, wordt als minder passend gezien hier. Vandaar dat we de indeling van de deelgebieden voor 30 en 31 mei wat hebben aangepast. De Hertogswetering is geen apart deelgebied, maar hoort bij deelgebied de weide. Daarnaast zullen we de punten die zijn ingebracht in het atelier al zo veel mogelijk meenemen in de uitwerking van de verschillende gebieden in de polder voor 30 en 31 mei. Een andere suggestie die in het atelier gedaan werd, betreft de vorm van de brede bijeenkomsten op 30 en 31 mei. Er werd voorkeur uitgesproken voor een plenair begin en eind, zodat mensen beter meegenomen worden in de stand van zaken. Dit zullen we doen. Brede consultatie op 30 en 31 mei

Want naast dat we in elke fase ontwerpateliers met vertegenwoordigers van belangenorganisaties organiseren, zorgen we er ook voor dat het bredere publiek geïnformeerd wordt over de voortgang (1) en input mee kan geven ter verbetering en aanvulling (2). De laatste keer dat we het brede publiek spraken, was in januari en februari. In de week van 30 mei zullen we dit opnieuw doen. Zowel online (hele week) als in bijeenkomsten (op 30 en 31 mei) kunnen mensen horen wat we in de ateliers hebben gedaan en reageren op de resultaten uit deze ateliers. Na de brede consultatie

Op basis van de feedback uit de brede consultatie zullen we de varianten en deelgebieden weer een stap verder uitwerken. Voor deze uitgewerkte varianten wordt, zoals eerder benoemd, in de zomer een milieueffectenrapport (MER) gemaakt. De uitkomsten van het MER zijn het startpunt voor de volgende ateliers, na de zomer. Vragen of aanvullende ideeën

Heb je tussendoor vragen of nog aanvullende ideeën naar aanleiding van het ontwerpatelier? Laat het gerust weten via hanneke@deopenkaart.nl. Hartelijke groet, Mede namens Pieter Schengenga H+N+S landschapsarchitecten, Hanneke Stenfert Open Kaart

Bijlage I Vragen en antwoorden rondom de presentaties

•

•

•

•

•

•

Integraal is een belangrijk element, maar dat mis ik in het proces. Met name in de formulering van opgaven en ambities. Deze zijn niet concreet geformuleerd voor bijvoorbeeld natuur en water. o Het klopt dat opgaven op het gebied van bijvoorbeeld water niet gekwantificeerd zijn meegegeven vanuit de opdrachtgevende gemeentes; de integrale ambitie is vrij open geformuleerd. We begrijpen de behoefte dit nu wel concreter te maken; wellicht kan dit ook omdat we inmiddels veel geleerd hebben over wat er is en speelt in het gebied. Het projectteam neemt het mee en kijkt of de opgaven aangescherpt kunnen worden. Leon Litjens is vanuit gemeente Oss betrokken bij Uitvoeringsagenda Westelijke Polder, waarin met boeren wordt nagedacht over de toekomst van de landbouw in het gebied waar ook de Duurzame Polder onder valt. Hij biedt aan deze agenda, die recent is vastgesteld en momenteel nader wordt uitgewerkt, toe te lichten in een bijeenkomst. Om zo de doelstellingen en beoogde oplossingsrichtingen op het gebied van landbouw breder te delen onder de deelnemers. o Hanneke geeft aan dit een goed idee te vinden. Leon wordt gevraagd een dergelijke toelichting te organiseren. Het is wellicht een goed idee om dit vanuit meerdere belangengroepen te doen.

Ook bijvoorbeeld natuurorganisaties en bewonersgroepen hebben hun standpunt aangescherpt en concreter gemaakt, op basis van de ideeën en denkrichtingen die in de vorige fase zijn ontstaan. Doordat we nu een stap verder zijn in het proces, kan vanuit elk beland wellicht een meer concrete tussenstand worden gegeven van hoe ze naar de Duurzame Polder kijken. o Ook enkele deelnemers geven aan hier behoefte aan te hebben en dit een goed idee te vinden. Over de belemmeringen: is er een mogelijkheid sommige belemmeringen op te heffen, om meer speelruimte te creëren? o Ja dat kan, bijvoorbeeld met ‘molenaarswoningen’, maar de verwachting is niet dat dit op grote schaal tot andere belemmeringen zal leiden; het gaat dan meer om kleine verschuivingen. Behoud Lithse Polder geeft aan de variant ‘Leefomgeving’ geen verbetering voor de leefomgeving te vinden. In deze variant worden de bewoners ín de polder meer ontlast, terwijl hier de mensen wonen die profiteren van de baten van de windturbines. Bij een variant ‘Leefomgeving’ zou je verwachten dat juist de mensen die geen baat hebben bij de windturbines extra worden ontlast qua geluid. Zou de geclusterde variant, met turbines langs de Hertogswetering, niet de beste oplossing zijn voor iedereen? o Dat zou kunnen, daarom is dit ook zeker een van de varianten nu.

Waarom zijn de plaatsingszones en deelgebieden als twee aparte lagen gepresenteerd nu? Ik mis dan een overzicht van hoe het geheel eruit gaat zien, hoe de lagen bij elkaar komen. Het is mijn suggestie wel te laten zien hoe zaken bij elkaar komen.

We hebben ontdekt dat veel van de ideeën voor de Duurzame Polder niet direct samenhangen met één turbineopstelling. De meeste ideeën zijn met meerdere opstellingen te combineren. Dat is één van de redenen om de twee lagen apart te bespreken. o Ten tweede is het de bedoeling dat in het MER de effecten van de windturbines op het milieu worden onderzocht. Als we de turbines gecombineerd met andere maatregelen in de polder onderzoeken, kunnen we niet meer goed zien wat het effect van de turbines is (misschien lijkt de impact op milieu gunstiger omdat we ook allerlei nieuwe groene structuren getekend hebben). Voor het MER is daarom ook belangrijk om de turbines en de maatregelen op andere vlakken apart te onderzoeken. o Hanneke voegt toe dat ze tegelijkertijd ook begrijpt dat dit wat gekunsteld aanvoelt; het is uiteindelijk immers één gebied waar alle thema’s samenkomen. Ze vindt het dan ook een goede suggestie om aanvullend wel te laten zien hoe de onderdelen samenkomen. We zullen hier over nadenken hoe we dit kunnen uitwerken voor de voorbereiding van de brede consultatie eind mei. Er is niet heel lang geleden een nieuw bestemmingsplan buitengebied vastgesteld in Oss. Kunnen we wel alles overhoophalen in de polder? o Nee, we kunnen natuurlijk niet alles veranderen. Maar er gaat wel echt wat gebeuren in de polder. We houden hierbij rekening met het bestemmingsplan.

Er wordt regelmatig verwezen naar de MER, alsof daarin alles duidelijk zal worden. Maar ik heb daar twijfels bij. o Hanneke geeft aan dat ze dit begrijpt. Het MER is een verplichte stap om milieueffecten mee te kunnen wegen in de afweging. Hanneke benadrukt nog eens dat in het MER geen keuzes worden gemaakt. Die keuzes worden uiteindelijk gemaakt door de politiek, op basis van de informatie uit het MER en de uitkomsten van onze ateliers. De afwegingen die we in de ateliers bespreken, gaan verder dan alleen milieuafwegingen. Hierin wegen we alle voor belanghebbende relevante aspecten mee. o

•

•