Accountantsverslag 2024 gemeente 's-Hertogenbosch
Tekst van het document
08
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Onze samenwerking We hebben een constructieve samenwerking ervaren tijdens het controleproces
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen
Wij hebben een zeer plezierige samenwerking ervaren en de communicatie tussen het kernteam jaarrekeningcontrole en PwC is goed verlopen. De communicatielijnen waren kort en dit heeft eraan bijgedragen dat het over het algemeen een meer gestructureerd proces is geweest. We hebben een open en fijne cultuur ervaren. Aangezien we voortdurend streven naar een verbetering van het controleproces en onze dienstverlening, evalueren we dit proces graag op korte termijn. Onze reflectie op het proces van de jaarrekeningcontrole
Het jaarrekeningproces is conform afspraak verlopen. De vragen die wij aan de organisatie gesteld hebben, via onze webportal Connect, zijn tijdig beantwoord. Gedurende de controle is wel gebleken dat de standaardrapportages uit het nieuwe financiele pakket Unit4 ERPx, niet voldoen aan de verwachtingen. Hierdoor hebben wij veelvuldig met de mederwerkers van de gemeente ‘sHertogenbosch geschakeld om de rapportages en de data hierin juist te intreperteren. Geen bevindingen te melden rondom onafhankelijkheid
Wij hebben onze naleving van externe normen en ons wereldwijde onafhankelijkheidsbeleid met betrekking tot onze dienstverlening in 2024 bewaakt en bevestigen dat wij aan deze onafhankelijkheidsvereisten hebben voldaan en voldoen.
16I
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
17
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Bijlagen In de eerste bijlage beschrijven we de uitkomsten van de werkzaamheden ten aanzien van de SiSa-bijlage. Daarna staan we stil bij onze controle van de Wnt-verantwoording. Vervolgens lichten we de materialiteit toe. Tot slot geven we een update over de verplichte communicatie.
09
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
SiSa Geen bevindingen in de SiSa-bijlage
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Wij hebben in onze controle specifieke werkzaamheden verricht om een oordeel te kunnen geven over de getrouwheid en rechtmatigheid van de financiële verantwoordingsinformatie in de SiSa-bijlage bij de jaarrekening 2024. In 2024 zijn er geen SiSa-regelingen bijgekomen. Conform voorgaand jaar wordt er over 55 regelingen verantwoording afgelegd. Voor de bevindingen uit onze controle gelden op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) zwaardere rapporteringstoleranties dan voor andere onderdelen van de reguliere jaarrekening. De rapporteringstolerantie is per specifieke uitkering: • €12.500 indien de omvangsbasis kleiner dan of gelijk is aan €125.000; • 10% indien de omvangsbasis groter dan €125.000 en kleiner dan of gelijk is aan €1.000.000; • €125.000 indien de omvangsbasis groter is dan €1.000.000. De rapporteringstolerantie heeft geen consequenties voor de omvang en aard van de controle van specifieke uitkeringen. In de volgende tabel hebben wij onze bevindingen per specifieke uitkering opgenomen. Uit onze controlewerkzaamheden komen geen materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
18
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
18I
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
Bevindingen per SiSa-regeling
Onze conclusies Nr.
Regeling/indicator
Naam specifieke uitkering
Fout of onzekerheid
Financiële omvang Toelichting fout/ in euro’s onzekerheid
Jaarverslag
1
JenV A20B
Versterking van de lokale aanpak integrale aanpak van radicalisering, extremisme en terrorisme 2023-2026
nvt
nvt
nvt
Vooruitblik
2
JenV A21
Regeling specifieke uitkering ter voorkoming van georganiseerde en ondermijnende jeugdcriminaliteit 2023
nvt
nvt
nvt
3
FIN B2
Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek 2021
nvt
nvt
nvt
4
BZK C62
Regeling specifieke uitkering kwijtschelding gemeentelijke belastingen
nvt
nvt
nvt
5
BZK C92
Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid
nvt
nvt
nvt
6
OCW D1
Regionale meld- en coördinatiefunctie voortijdig schoolverlaten
nvt
nvt
nvt
7
OCW D8
Specifieke uitkering Onderwijsachterstandenbeleid
nvt
nvt
nvt
8
OCW D10
Besluit Specifieke uitkering educatie
nvt
nvt
nvt
9
OCW D12
Regionale meld- en coördinatiefunctie voortijdig schoolverlaten 2020-2024
nvt
nvt
nvt
10
OCW D12A
Regionale maatregelen voortijdig schoolverlaten 2020-2024
nvt
nvt
nvt
11
OCW D14
Specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen
nvt
nvt
nvt
12
OCW D21
Specifieke uitkering impuls jongerencultuur
nvt
nvt
nvt
13
OCW D22
Regeling specifieke uitkering voor de voorschoolse educatie aan ontheemde peuters
nvt
nvt
nvt
14
IenW23 E3
Subsidieregeling sanering verkeerslawaai
nvt
nvt
nvt
Uitkomsten controle 2024
Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Uit onze controlewerkzaamheden komen geen materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
18II
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
Bevindingen per SiSa-regeling
Onze conclusies Nr.
Regeling/indicator
Naam specifieke uitkering
Fout of onzekerheid
Financiële omvang Toelichting fout/ in euro’s onzekerheid
Jaarverslag
15
IenW E104
Regeling specifieke uitkering woningbouw op korte termijn door bovenplanse infrastructuur
nvt
nvt
nvt
Vooruitblik
16
IenW E110
Tijdelijke regeling specifieke uitkering mobiliteitspakketten ten behoeve van woningbouw
nvt
nvt
nvt
17
IenW E111
Regeling stimulering schoon en emissieloos bouwen voor medeoverheden
nvt
nvt
nvt
18
IenW E113
Tijdelijke regeling uitkering bodem 2024–2030
nvt
nvt
nvt
19
IenW E32B
werkpakket 1 RNOB Werkpakket 2 RNOB
nvt
nvt
nvt
20
IenW E44B
Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden)
nvt
nvt
nvt
21
IenW E53
Regeling specifieke uitkering Schone Lucht Akkoord
nvt
nvt
nvt
22
IenW E78
Incidentele specifieke uitkering Quick-Wins Deil-Vught
nvt
nvt
nvt
23
IenW E83
Tijdelijke regeling specifieke uitkering bodem 2022
nvt
nvt
nvt
24
IenW E84
Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023
nvt
nvt
nvt
25
IenW E97
Tijdelijke regeling specifieke uitkering bodem 2023
nvt
nvt
nvt
Uitkomsten controle 2024
Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Uit onze controlewerkzaamheden komen geen materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
18III
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
Bevindingen per SiSa-regeling
Onze conclusies Nr.
Regeling/indicator
Naam specifieke uitkering
Fout of onzekerheid
Financiële omvang Toelichting fout/ in euro’s onzekerheid
26
SZW G2
Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G2
Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering Participatiewet in jaar Tgemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G3
Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking) _gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G3
BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB) gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G3
BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G3
BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G3
BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen
27
SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Uit onze controlewerkzaamheden komen geen materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
18IV
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
Bevindingen per SiSa-regeling
Onze conclusies Nr.
Regeling/indicator
Naam specifieke uitkering
Fout of onzekerheid
Financiële omvang Toelichting fout/ in euro’s onzekerheid
28
SZW G4
Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen_gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
Vooruitblik
SZW G4
Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
Onze samenwerking
SZW G4
Tozo 2 gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
Bijlagen
SZW G4
nvt
nvt
nvt
nvt
nvt
nvt
nvt
nvt
nvt
SZW G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar Tgemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
SZW G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag
Tozo 3 gemeentedeel 2024
SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit
SZW G4
SZW G4
Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Tozo 4 gemeentedeel 2024
Tozo 5 gemeentedeel 2024
Uit onze controlewerkzaamheden komen geen materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
18V
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
Bevindingen per SiSa-regeling
Onze conclusies Nr.
Regeling/indicator
Naam specifieke uitkering
Fout of onzekerheid
Financiële omvang Toelichting fout/ in euro’s onzekerheid
29
SZW G10
Wet inburgering 2021_gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
30
SZW G12
Kwijtschelding publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_gemeentedeel 2024
nvt
nvt
nvt
31
SZW G13
Onderwijsroute_deel gemeente 2024
nvt
nvt
nvt
32
VWS H1
Specifieke_uitkering_heroïnebehandeling_2024
nvt
nvt
nvt
33
VWS H4
Specifieke uitkering stimulering sport
nvt
nvt
nvt
34
VWS H12
Specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken
nvt
nvt
nvt
35
VWS H21
SPUK Versterking Cliëntondersteuning
nvt
nvt
nvt
36
VWS H26B
Randvoorwaardelijke functies jeugdhulp (SiSa tussen medeoverheden)
nvt
nvt
nvt
37
VWS H30
Regeling specifieke uitkering sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023–2026
nvt
nvt
nvt
38
VWS H35
Regeling specifieke uitkering IZA-doelen 2023-2026
nvt
nvt
nvt
39
VWS H39
Specifieke uitkering domein-overstijgend samenwerken 2024, zonder centraal persoon
nvt
nvt
nvt
40
VRO J9
Specifieke uitkering woningbouwimpuls tranche 6
nvt
nvt
nvt
41
VRO J105
SPUK Startbouwimpuls
nvt
nvt
nvt
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
nvt VRO J106 SPUK Uit 42 onze controlewerkzaamheden komen geengebiedsbudget materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de nvt SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
nvt
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
18VI
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
Bevindingen per SiSa-regeling
Onze conclusies Nr.
Regeling/indicator
Naam specifieke uitkering
Fout of onzekerheid
Financiële omvang Toelichting fout/ in euro’s onzekerheid
Jaarverslag
43
VRO J210B
Orthen-d'en Herp - Citadelpoort – Donken Aandachtsgroepen analyse RWD-RNOB
nvt
nvt
nvt
Vooruitblik
44
VRO J30
Specifieke uitkeringen proeftuinen aardgasvrije wijken 2e ronde
nvt
nvt
nvt
Onze samenwerking
45
VRO J32
Specifieke uitkering ventilatie in scholen
nvt
nvt
nvt
46
VRO J41B
Buurtverbetering De Haren
nvt
nvt
nvt
47
VRO J55
Aanpak energie armoede
nvt
nvt
nvt
48
VRO J75
Regiodeals 3e tranche
nvt
nvt
nvt
49
VRO J85
Stimuleringsregeling flex- en transformatiewoningen
nvt
nvt
nvt
Materialiteit
50
VRO J94
Specifieke Uitkering Lokale Aanpak Isolatie 2024
nvt
nvt
nvt
Verhoogde risico's
51
KGG K1
Uitkoopregeling
nvt
nvt
nvt
Onze controletools
52
KGG K28
Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE)
nvt
nvt
nvt
53
LVVN L7B
agroproeftuin de peel Verbonden proeftuinen voor slimme teelt Meer impact kringlooplandbouw de Peel Impulsregeling NOVEX de Peel
nvt
nvt
nvt
54
LVVN L16B
Mitigerende Maatr. peilverhoging Zuiderpl
nvt
nvt
nvt
55
AenM M16
Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne
nvt
nvt
nvt
Uitkomsten controle 2024
Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens
Communicatie Verantwoordelijkheden
Uit onze controlewerkzaamheden komen geen materiële afwijkingen naar voren. Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2024 vastgesteld.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
19
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Wet normering topinkomens De bezoldiging van uw topfunctionarissen is juist verantwoord in de WNT-bijlage
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Geen controlebevindingen in de WNT-verantwoording 2024
De WNT is in 2024 beperkt gewijzigd
Als onderdeel van onze controle hebben wij de nalevering van de Wet normering topinkomens (‘WNT’) gecontroleerd. Uit onze controle blijken geen bevindingen. Op grond van de wet zijn de griffier en de gemeentesecretaris aangewezen als topfunctionaris. Hun bezoldiging is juist en volledig verantwoord in de bijlage WNT in uw jaarstukken.
In 2024 is er voor de WNT weinig gewijzigd ten opzichte van 2023. Wel zijn de bedragen geïndexeerd op basis van de loonontwikkeling in de sector overheid. De wettelijke maximale bezoldiging voor topfunctionarissen is aangepast van €223.000 in 2023 naar €233.000 in 2024.
Wilt u meer weten over de WNT? Kijkt u dan op: https://www.topinkomens.nl.
Daarnaast waren de volgende aandachtspunten mogelijk relevant voor de WNT-verantwoording 2024 van de gemeente ‘s-Hertogenbosch:
Bijlage WNT
•
Als een van de topfunctionarissen ook nog een bezoldiging op andere gronden dan de topfunctie krijgt, dan had er mogelijk een extra overzicht in de WNT-verantwoording opgenomen moeten worden. Voor de gemeente ‘sHertogenbsoch is dit niet van toepassing gebleken.
•
Als de gemeente niet-topfunctionarissen in dienstbetrekking zou hebben die in 2024 méér bezoldiging ontvingen dan hun deeltijdfactor maal €233.000, dan hadden deze (op functie) als ‘overige functionarissen’ in de WNTverantwoording opgenomen moeten worden. Voor de gemeente ‘sHertogenbosch is dit niet van toepassing gebleken.
De aandachtspunten voor de WNT-verantwoording 2024 uitgelicht
U hebt 2 topfunctionarissen verantwoord in de jaarrekening 2024.
De 2 topfunctionarissen zijn beiden in loondienst.
U hebt in 2024 geen ontslagvergoedingen boven de WNT-grens uitgekeerd.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
20
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Materialiteit De materialiteit is gedurende de controle toegenomen
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
De gehanteerde materialiteit is €9,8 miljoen De reikwijdte van onze controle wordt beïnvloed door het toepassen van materialiteit. Het begrip ‘materieel’ wordt toegelicht in de paragraaf ‘Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening’ in onze controleverklaring. Afwijkingen worden als materieel beschouwd wanneer redelijkerwijs kan worden verwacht dat ze, elk afzonderlijk of in totaal, gevolgen kunnen hebben voor de economische beslissingen die gebruikers op grond van de jaarrekening nemen.
In het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) zijn de goedkeuringstoleranties bepaald die de accountant ten behoeve van de oordeelsvorming over de jaarrekening van de gemeente hanteert. De totale werkelijke kosten van de gemeente, inclusief de toevoegingen aan de bestemmingsreserves, vormen de totale werkelijke kosten van de gemeente. De materialiteit bepaalt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en het effect van vastgestelde afwijkingen op onze verklaring. Wijziging van het BBV en Bado definitief geworden met ingang van boekjaar 2025 Het ministerie van BZK heeft artikel 2 van het Bado met betrekking tot de materialiteit gewijzigd. De maximale materialiteit is met ingang van 2025 gewijzigd naar 2% van de totale lasten exclusief de toevoegingen aan de reserves en zal betrekking hebben op afwijkingen en onzekerheden samen. In
de figuur hieronder hebben wij met een rode stippellijn aangegeven wat de bevindingen in 2024 hadden betekend op basis van de aangepaste materialiteit. De verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording kan kent een mogelijke range van 0-2% (van dezelfde omvangsbasis). Wij adviseren deze grens gelijk te stellen met de materialiteit voor de controle en tijdig de financiële verordening aan te passen aan de nieuwe wetgeving. Overigens is met deze wetgeving ook de rechtmatigheidsverantwoording (eindelijk) formeel onderdeel van het BBV en daarmee de jaarstukken.
Ontwikkeling van de materialiteit 35 30 25 20 15 10 5 0 Jaarrekening 2024 Materialiteit afwijkingen
Jaarrekening 2024* (virtueel) Materialiteit onzekerheden
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens
21
Inherente verhoogde risico’s (1/2) Bij de uitvoering van de werkzaamheden ten aanzien van de inherente verhoogde risico’s hebben we geen uitzonderingen of aanwijzingen van frauduleuze activiteiten opgemerkt In onderstaande tabel geven wij een samenvatting van de bevindingen van verrichte werkzaamheden met betrekking tot de significante en hogere-normale risico’s die in ons controleplan zijn vastgesteld. Risico
Ten opzichte van ons controleplan hebben wij geen nieuwe risico’s geïdentificeerd.
Uitkomst controlewerkzaamheden
Managementbeïnvloeding: het doorbreken van interne beheersingsmaatregelen door het management
Waardering voorraden: het risico in relatie tot de waardering van de grondexploitaties
Rechtmatigheid van de aanbestedingen: het risico van het niet nakomen van aanbestedingsrichtlijnen
Materialiteit
Risiconiveau
Het doorbreken van de beheersingsmaatregelen door het management is op basis van de controlestandaarden altijd een significant risico. Interne beheersingsmaatregelen, ongeacht hoe goed in opzet en bestaan, kunnen risico’s van materiële onjuistheden in de jaarrekeningen slechts beperken, en niet volledig afdekken, wegens de inherente Normaal beperkingen van interne beheersingsmaatregelen. We hebben een data-analyse uitgevoerd op (handmatige) boekingen 2024 voor de gemeente ‘s-Hertogenbosch. We hebben uit hoofde van deze test geen ongebruikelijke transacties geconstateerd.
Significant
Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Het risico van waardering van de grondexploitaties is doorgaans bij gemeenten een verhoogd risico. Dit komt omdat er veel schattingsposten zijn gemoeid bij deze balanspost. Behalve de parameters (kostenstijging, opbrengstenstijging, etc.) is de waardering gebaseerd op een raming van nog te maken kosten en nog te realiseren opbrengsten. We hebben controlewerkzaamheden uitgevoerd op de waardering en we hebben uit hoofde van deze test geen bijzonderheden geconstateerd. De aanbestedingsrichtlijnen zijn complex. De omvang van de onrechtmatige aanbestedingen is toegenomen van €1,2 miljoen naar €2,6 miljoen. Voor nadere details, zie Rechtmatigheid. Bevinding
Normaal
Significant
Normaal
Significant
Geen bevinding
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen
21I
Inherente verhoogde risico’s (2/2)
Onze conclusies Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag Vooruitblik Onze samenwerking
Risico
Uitkomst controlewerkzaamheden
Aanbestedingen: het risico dat aanbestedingen worden gegund aan bevriende partijen
Grondverkopen: het risico van niet-zakelijke transacties bij grondverkopen
Dit risico rondom mogelijke niet-zakelijke transacties bij grondverkopen is doorgaans bij gemeenten met een relatief grote projectportefeuille een verhoogd risico. Dit komt omdat er doorgaans veel grondverkopen plaatsvinden. Bij onze controlewerkzaamheden hebben we gecontroleerd of bij grondverkopen een marktconforme prijs is ontvangen en dat daarbij de bandbreedtes zijn gehanteerd die de raad heeft meegegeven in de grondprijzenbrief 2024/2025. We hebben bij het uitvoeren van deze controlewerkzaamheden geen bijzonderheden geconstateerd.
Sociaal domein: het risico rondom prestatielevering
Prestatielevering in het sociaal domein was al complex. De door de gemeente betaalde zorg wordt volledig uitgevoerd door zorgaanbieders in de regio. De gemeente heeft niet volledig zicht op de prestatie van de werkzaamheden die door de zorgaanbieders worden uitgevoerd. De kans op fouten met betrekking tot de zorgprestatie is hierdoor aanwezig. We hebben controlewerkzaamheden uitgevoerd op de prestatielevering voor het sociaal domein en we hebben uit hoofde van deze test geen bijzonderheden geconstateerd.
Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Risiconiveau
Dit risico rondom mogelijke gunning aan bevriende partijen is doorgaans bij gemeenten een verhoogd risico. Dit komt omdat gemeenten zaken doen met een veelvoud aan leveranciers met ook nog een grote diversiteit in inkoop van goederen en diensten. Bij onze controlewerkzaamheden hebben we gecontroleerd of voldoende functiescheiding is gehanteerd bij aanbestedingstrajecten en bij het aangaan van contracten. We hebben bij het uitvoeren van deze controlewerkzaamheden geen bevindingen geconstateerd.
Bevinding
Normaal
Significant
Normaal
Significant
Normaal
Significant
Geen bevinding
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Onze controletools De uitkomsten uit onze toegepaste controletools
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag
In onze controle maken wij gebruik van controletools. Hieronder geven wij u de uitkomsten weer van onze werkzaamheden.
Vooruitblik Onze samenwerking Bijlagen SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit
Halo for Journals Met Halo for Journals kunnen alle boeken worden doorzocht, getest en geanalyseerd om ongebruikelijke relaties en patronen aan het licht te brengen. Hierdoor wordt de kwaliteit van de tests verbeterd, kunnen wij risico’s beter beoordelen en kunnen wij ons focussen op de dingen die echt belangrijk zijn. Wij hebben Halo for Journals toegepast op onze werkzaamheden met betrekking tot het risico op het doorbreken van interne beheersingsmaatregelen door het management. Hieruit zijn geen (materiële) afwijkingen geconstateerd.
Verhoogde risico's HR Insights Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
HR Insights richt zich op de controle van de salariskosten. Door het geautomatiseerd uitvoeren van een aantal controlestappen (zoals een integrale bruto-nettocontrole en het vaststellen van de juistheid van de sociale premies) kan snel worden geconcludeerd of de salarisadministratie op orde is. Hieruit zijn geen (materiële) afwijkingen geconstateerd.
22
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
23
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Communicatie Update over onze communicatie met u
Uitkomsten controle 2024 Jaarverslag
Vereiste communicatie op grond van controlestandaarden
Controleplan
Rapportage interimbevindingen
Accountantsverslag
Vooruitblik Mededeling over de verantwoordelijkheden van de accountant
Bevestiging van de onafhankelijkheid van PwC
Bijlagen
Beschrijving van de reikwijdte en timing van de controle, waaronder significante risico’s
SiSa
Onze samenwerking
Eventuele significante tekortkomingen in de interne controle
Wet normering topinkomens
Eventuele ontdekte of vermoede fraude
Materialiteit
Niet naleven van wet- en regelgeving
Schriftelijke bevestigingen gevraagd van het college van burgemeester en wethouders
Alle zaken die van invloed zijn op de vorm en inhoud van de controleverklaring.
Standpunt van de accountant over belangrijke kwalitatieve aspecten van de verslaggeving door het college
Rapporteren over significante moeilijkheden, aangelegenheden en overige zaken die van belang zijn voor het toezicht op het financiële verslaggevingsproces
Niet-gecorrigeerde afwijkingen
Significante aangelegenheden die naar voren komen tijdens de controle in verband met verbonden partijen van de gemeente
Verhoogde risico's Onze controletools Communicatie Verantwoordelijkheden
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
24
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Verantwoordelijkheden (1/2)
Uitkomsten controle 2024
Overzicht van verantwoordelijkheden van het college en de raad met betrekking tot fraude en niet-naleving van weten regelgeving
Jaarverslag
De verantwoordelijkheden van het college
Vooruitblik
Deze bestaan uit:
De verantwoordelijkheden van degenen die zijn belast met toezicht (de raad)
•
Deze bestaan uit:
Onze samenwerking Bijlagen
•
SiSa • Wet normering topinkomens Materialiteit
het uitvoeren van een risicobeoordeling die expliciet het risico op fraude omvat, door een analyse van prikkels en druk, kansen, en gedrag en rationalisatie, en het risico van niet-naleving van wet- en regelgeving;
het versterken van een cultuur van integriteit en ethisch gedrag door middel van actief toezicht;
•
het opstellen en uitvoeren van programma’s en beheersingsmaatregelen ter preventie, ontmoediging en opsporing van fraude (fraudebestrijdingsprogramma’s) en niet-naleving van wet- en regelgeving;
het beoordelen van de vaststelling van frauderisico’s door het management en niet-naleving van wet- en regelgeving, het nemen van passende maatregelen en het zorgen voor een juiste tone at the top;
•
het waarborgen dat het senior management, de raad en het college passende maatregelen nemen om fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving te ontmoedigen en te voorkomen, voor een betere bescherming van investeerders, medewerkers en andere belanghebbenden;
•
het onderzoeken van iedere vermeende of vermoede misstand die onder de aandacht van de gemeenteraad wordt gebracht;
•
het aannemen van een kritische houding ten opzichte van het college op het gebied van niet-gebruikelijke transacties met verbonden partijen en tussen ondernemingen binnen de groep.
het waarborgen dat de cultuur en de omgeving van de gemeente integer zijn en ethisch gedrag bevorderen;
•
ervoor zorgen dat de activiteiten van de gemeente worden uitgevoerd conform de bepalingen van wet- en regelgeving, inclusief het voldoen aan de wet- en regelgeving waarin de vaststelling van de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening wordt geregeld;
Communicatie Verantwoordelijkheden
•
•
Verhoogde risico's Onze controletools
het identificeren en monitoren van de wet- en regelgeving die van toepassing is op de gemeente en zorgen voor volledigheid ervan;
•
het onderzoeken van iedere vermeende of vermoede misstand die onder de aandacht van het management wordt gebracht.
Accountantsverslag 2024 | Gemeente ‘s-Hertogenbosch
24I
Aanbiedingsbrief Onze kernboodschappen Onze conclusies
Verantwoordelijkheden (2/2)
Uitkomsten controle 2024
Overzicht van verantwoordelijkheden van ons als accountant met betrekking tot fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving
Jaarverslag
De verantwoordelijkheid van de accountant
Vooruitblik
Deze bestaat uit:
Onze doelstellingen met betrekking tot fraude en niet-naleving van weten regelgeving in de context van onze controle van de jaarrekening
•
Deze zijn als volgt:
Onze samenwerking Bijlagen
•
SiSa Wet normering topinkomens Materialiteit
Communicatie Verantwoordelijkheden
het beoordelen of de programma’s en de interne beheersingsmaatregelen van de gemeente, waarmee geïdentificeerde risico’s van materiële fouten als gevolg van fraude en van niet-naleving van wet- en regelgeving worden aangepakt, op de juiste wijze zijn opgezet en worden uitgevoerd;
•
het vaststellen en beoordelen van het risico van materiële onjuistheden in de jaarrekening als gevolg van fraude en als gevolg van niet-naleving van weten regelgeving;
•
het verkrijgen van voldoende geschikte controle-informatie met betrekking tot de beoordeelde risico’s van materiële onjuistheden als gevolg van fraude, door een gepaste controleaanpak te ontwerpen en te implementeren;
•
het evalueren van het proces dat het management hanteert voor het beoordelen van de doeltreffendheid van de programma’s en interne beheersingsmaatregelen in verband met fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving;
•
het verkrijgen van voldoende geschikte controle-informatie met betrekking tot de naleving van de bepalingen van die wet- en regelgeving waarvan algemeen wordt erkend dat ze directe gevolgen hebben voor de bepaling van materiële bedragen en toelichtingen in de jaarrekening; en
•
het evalueren van iedere fraude door het senior management en het effect op de beheersingsomgeving;
•
het adequaat reageren op tijdens de controle geconstateerde (vermoede) fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving.
•
het adequaat reageren op tijdens de controle geconstateerde (vermoede) fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving.
Verhoogde risico's Onze controletools
het plannen en uitvoeren van de controle om een redelijke zekerheid te krijgen dat de jaarrekening geen afwijkingen van materieel belang bevat, hetzij door fraude of door fouten;